Գործ թիվ ԵԿԴ/0297/01/16



ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը (այսուհետ` Դատարան )`

նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի,
քարտուղարությամբ` Դարինա Բեգլարյանի,

մասնակցությամբ`

մեղադրող` Վահե Ասատրյանի«

պաշտպան` Տիգրան Սարգսյանի,

օրինական ներկայացուցիչ` Աշոտ Պետրոսյանի,


2016թ. դեկտեմբերի 7-ին նույն դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, քննեց և ավարտեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Հովիկ Աշոտի Պետրոսյանի` (ծնված 2000թ. մարտի 31-ին« Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ« ՀՀ քաղաքացի« Երևանի պետական համալսարանի միջազգային հարաբերությունների քաղաքագիտության բաժնի 2-րդ կուրսի ուսանող, ամուրի, նախկինում չդատապարտված, հաշվառված և բնակվում է Երևանի Վարդանանց 5Ա շենքի 206-րդ բնակարանում, սույն գործով մեղսագրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցավոր արարքի կատարում, որպես խա¬փանման միջոց է ընտրվել ծնողի հսկողության հանձնելը)։

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Թիվ 13811716 քրեական գործը հարուցվել է 2016թ. սեպտեմբերի 28-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկա¬նիշներով ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում` Հովիկ Պետրոսյանի կողմից սառը զենք ապօրինի կրելու դեպքի առթիվ։
2016թ. նոյեմբերի 2-ին Հովիկ Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ծնողի` Աշոտ Պետրոսյանի հսկողության հանձնելը։
2016թ. նոյեմբերի 4-ին Հովիկ Պետրոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։
2016թ. նոյեմբերի 10-ին քրեական գործը Հովիկ Աշոտի Պետրոսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հաստատված մեղադրական եզրա¬կացութ¬յամբ ու¬ղարկ¬վել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրա¬վա¬սության դատա¬րան (մուտ¬քագրվել է 2016թ. նոյեմբերի 11-ին), 2016թ. նոյեմբերի 14-ին ընդունվել է վա¬րույթ, ապա նշա¬նակվել դատական քննության։

2. Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցների գնահատման արդյունքներով Դա¬տա¬¬րանը հաս¬տատված հա¬մա¬րեց այն, որ ամբաստանյալ Հովիկ Պետրոսյանը 2016թ. սեպտեմբերի 13-ին` ժամը 16։00-ի սահմաններում, ապօրինի կերպով կրել է արհեստագործական եղանակով սև մետաղից պատրաստված կռփազենքի նմանողությամբ, հարվածող-փշրող սառը զենք, որը նույն օրը հայտ¬նաբերվել է նրա տաբատի հետևի աջ գրպանից` ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում կա¬տարված նրա անձնական խուզար¬կութ¬յան արդյունք¬նե¬րով, այսինքն` Հովիկ Պետրոսյանը կատարել է հանցավոր արարք, որը նախա¬տես¬ված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։
Ամբաստանյալ Հովիկ Պետրոսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղա¬վոր ճա¬նա¬չեց։ Նշեց, որ կռփազենքը 2016թ. գարնանը 4.000 ՀՀ դրամով գնել է «Վերնիսաժ» տոնավաճառում և որպես հուշանվեր պահել է իր բնակարանում։ 2016թ. սեպտեմբերի 13-ին` ժամը 14-ին, նշված կռփա¬զենքը վերցնելով, անձնական գործերով տնից դուրս է եկել և նույն օրը` ժամը 16։00-ի սահմաններում, Երևանի Աբովյան-Թումանյան փողոցների խաչմերուկի հարակից տարածքից ոստի¬կանների կողմից բերման է ենթարկվել ոստիկանության բաժին, որտեղ երկու քաղաքացիների ներկայությամբ իր անձնական խուզարկությամբ տաբատի հետևի աջ գրպանից այդ կռփազենքը հայտնաբերել և վերցրել են։ Ոստիկանների կողմից այդ ընթացքում իր նկատմամբ որևէ ապօրինի գործողություն չի կատարվել։
Ամբաստանյալ Հովիկ Պետրոսյանին առաջադրված մեղադրանքում նրա մեղա¬վորությունը, բացի խոստովանական ցուցմունքներից, հաս¬տատվել է նաև պատշաճ իրա¬վական ընթա¬ցա¬կարգերի շրջանակներում դա¬տաքննութ¬յամբ հետա¬զոտված հետևյալ ապացույցների հա¬մադրման և գնահատ¬ման արդյունքներով.
Անձնական խուզարկություն կատարելու արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ ՀՀ ոստիկանութ¬յան Կենտրոնականի բաժնում 2016թ. սեպտեմբերի 13-ին կատարված այդ քննչական գոր¬ծողության արդ¬յունք¬ներով խուզարկվող Հովիկ Պետրոսյանի հագուստում հայտնաբերվել է հարվածող-փշրող սառը զենք։
Սառը զենքի փորձաքննության 2016թ. սեպտեմբերի 22-ի թիվ 2414-16 եզրակացությամբ, համա¬ձայն որի` փորձաքննության ներկայացված սև մետաղյա առար¬կան պատ¬րաստ¬ված է արհեստա¬գործական եղանակով կռփազենքի նմանողությամբ և հանդիսանում է հարվածող-փշրող սառը զենք։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված և ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչությունում պահվող` արհեստագործական եղանակով պատրաստված կռփազենքի նմանողությամբ հարվածող-փշրող սառը զենքի առկայությամբ։
Դատարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 440-րդ հոդվածով, սույն գործով հաստատված համարեց նաև հետևյալ հանգամանքները.
- 2015թ. հուլիսի 15-ին տրված «AP» սերիայի 0385968 անձնագրի պատճենի համաձայն` Հովիկ Պետրոսյանը ծնվել է 2000թ. մարտի 31-ին։
- ՀՀ ինֆորմացիոն կենտրոն 2016թ. նոյեմբերի 7-ին կատարված հարցման տվյալների հա¬մաձայն` Հովիկ Պետրոսյանը նախկինում դատապարտված կամ այլ կերպ արատավորված չէ։
- «Կենտրոն» համատիրության կառավարիչ Ա.Միքայելյանի 2016թ. նոյեմբերի 4-ի հաստատած տեղեկանքի և բնութագրի համաձայն` Հովիկ Պետրոսյանը բնակվում է Երևանի Վարդանանց փողոցի 5ա շենքի 206-րդ բնակարանում, սովորել և բարձր առաջադիմությամբ ավարտել է Խ.Դաշտենցի անվան թիվ 14-րդ դպրոցը, եղել է օրինակելի, կարգապահ և խելացի աշակերտ, 2015թ. ավարտել է դպրոցը և ընդունվել Երևանի պետական համալսարանի միջազգային հարաբերությունների բաժին։ Շատ վայելուչ և խելացի երիտասարդ է, հարգանքով է մեծերի և փոքրերի նկատմամբ, վայելում է հարևանների և շրջապատի սերն ու հարգանքը։
- 2016թ. նոյեմբերի 4-ին կազմված մեղադրյալի հարցաքննության, ինչպես նաև 2016թ. դեկտեմբերի 7-ի դատական նիստի արձանագրությունների համաձայն` Հովիկ Պետրոսյանն ինչպես մինչդատական վարույթում, այնպես էլ Դատարանում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, զղջացել է կատարածի և խնդրել իրեն ներել։
- 2016թ. նոյեմբերի 4-ին կազմված` մեղադրյալ Հովիկ Պետրոսյանի հայր Աշոտ Պետրոսյանի հար¬ցաքննության, ինչպես նաև 2016թ. դեկտեմբերի 7-ի դատական նիստի արձանագրությունների հա¬մաձայն` Հովիկ Պետրոսյանը բնակվում է ծնողների հետ համատեղ, ովքեր և զբաղվում են նրա դաս¬տիարակությամբ և խնամքով, որևէ հիվանդություն չունի, զբաղվում է սպորտով, իրեն հեռու է պահում ամեն տեսակի վիճաբանություններից։

3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
Գնահատելով դատաքննությամբ հետազոտված վերոնշյալ ապացույցները` Դատա¬¬րա¬նը հաս¬տատված համարեց այն, որ ամբաստանյալ Հովիկ Պետրոսյանը ապօրինի կերպով կրել է արհեստագործական եղանակով պատրաստված կռփազենքի նմանողությամբ հարվածող-փշրող սառը զենք, այսինքն` կատարել է հանցա¬վոր արարք« որը համա¬պա¬տաս¬¬խանում է ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախա¬տես¬ված հան¬ցա¬գործության հատ¬կանիշ¬ներին ։

4. Քրեական պատասխանատվության և պատժի հարցերը.
Անչափահաս ամբաստանյալ Հ.Պետրոսյանի քրեական պատասխանատվության ենթարկելու հարցը որոշելիս Դատարանը ղեկավարվում է հետևյալ իրավական նորմերով.
Անչափա¬հասների գործերի վարույթը, նրանց քրեական պատասխանատվության և պատժի առանձնահատկությունները կարգավորվում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 14-րդ գլխում սահմանված դրույթներով։
Այսպես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 85-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Հանցանք կատարած անչափահասի նկատմամբ կարող է նշանակվել պատիժ կամ կարող են նշանակվել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 91-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«Առաջին անգամ ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք կատարած անչափահասը դատա¬րանի կողմից կարող է ազատվել քրեական պատասխանատվությունից, եթե դատարանը գտնի, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցների կիրառմամբ»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Ոչ մեծ ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերա¬զանցում երկու տարի ժամկետով ազատազրկումը կամ որոնց համար նախատեսված է ազա¬տազրկման հետ կապ չունեցող պատիժ, ինչպես նաև անզգուշությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երեք տարի ժամկետով ազատազրկումը»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն`
«Ապօրինի կերպով գազային, սառը կամ նետողական զենք կրելը`
պատժվում է տուգանքով` նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից վեցհարյուրա¬պատիկի չափով կամ կալանքով` մեկից երեք ամիս ժամկետով կամ ազատազրկմամբ` առավելա¬գույնը երկու տարի ժամկետով։ (...)», այսինքն՝ անչափահաս Հովիկ Պետրոսյանին մեղսագրվում է ըստ բնույթի և վտանգավորության աստիճանի ոչ մեծ ծանրության հանցանքի կատարում, որը նա կա¬տարել է առաջին անգամ (ըստ դատվածության վերաբերյալ տեղեկանքի)։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 91-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Անչափահասի նկատմամբ դատարանը կարող է նշանակել դաստիարակչական բնույթի հար¬կադրանքի հետևյալ միջոցները.(...)
2) ծնողների կամ նրանց փոխարինող անձանց կամ տեղական ինքնակառավարման կամ դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի հսկո¬ղությանը հանձնելն առավելագույնը վեց ամիս ժամկետով. (...)»։
Տվյալ գործի քննությամբ հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Հովիկ Պետրոսյանը հանցանքը կատարել է անչափահաս տարիքում` տասնվեց տարեկան հասակում, բնակվում է ծնողների հետ միա¬սին, նրա դաստիարակությամբ և խնամքով զբաղվում են ծնողները։ Հովիկ Պետրոսյանի կյանքի և դաստիարակության պայմանները, հոգեկան զարգացման աստիճանը և ընդհանուր զարգացման վիճակը բավարար են։ Վերջինս նախկինում դատապարտված չի եղել, բնութագրվում է դրական, ներկայումս սովորում է Երևանի պետական համալսարանի միջազգային հարաբերությունների քաղաքագի¬տության բաժնի 2-րդ կուրսում, անկեղծորեն զղջացել և առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել։
Հաշվի առնելով գործի հանգամանքները և վերոգրյալը` Դատարանը գտնում է, որ անչափահաս ամբաստանյալ Հովիկ Պետրոսյանի անձը բնութագրող տվյալների և անհատական առանձնա¬հատ¬կութ¬յունների համակցությունը բավարար է հանգելու համար այն համոզման, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց քրեական պատժի միջոցներ կիրառելու՝ դաստիարակչական բնույթի հար¬կադրանքի միջոցների կիրառմամբ։ Այդ պատճառաբանությամբ նա ենթակա է ազատման քրեական պատասխանատվությունից` նրան հանձնելով ծնողների` Աշոտ Պետրոսյանի և մոր հսկողությանը՝ երեք ամիս ժամկետով։
Դատարանի նման եզրահանգումն ուղղված է նաև անչափահաս ամբաստանյալ Հովիկ Պետրոսյանի շահերի և նրա բարեկեցության առավել ապահովմանը, դատվածության հետ կապված իրավական հետևանքներից նրան ձերբազատելուն։
Ամբաստանյալ Հովիկ Պետրոսյանին քրեական պատասխանատվությունից ազատելու հարցը քննարկելիս Դատարանը ղեկավարվում է նաև անչափահասների վերաբերյալ միջազգային իրավական ակտերի հետևյալ իրավա¬կան դիրքորոշումներով.
«Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին» միջազգային դաշնագրի 24-րդ հոդ¬վածի 1-ին մասի համաձայն` «Յուրաքանչյուր երեխա, առանց ռասայի, մաշկի գույնի, սեռի, լեզվի, կրոնի, ազգային կամ սոցիալական ծագման, գույքային վիճակի կամ ծննդի հատկանիշով որևէ խտրա¬¬կանության, իրավունք ունի իր ընտանիքի, հասարակության և պետության կողմից պաշտպանության այնպիսի միջոցների, որոնք անհրաժեշտ են նրան որպես մանկահասակի»։
«Երեխայի իրավունքների մասին» ՀՀ օրենքի 8-րդ հոդվածի 1-ին պարբերության համաձայն` «Յուրաքանչյուր երեխա ունի ֆիզիկական, մտավոր և հոգևոր լիարժեք զարգացման համար անհրա¬ժեշտ կենսապայմանների իրավունք»։
«Անչափահասների նկատմամբ արդարադատություն իրականացնելու վերաբերյալ» ՄԱԿ-ի նվա¬զագույն ստանդարտ կանոնների («Պեկինյան կանոններ») 5-րդ կետի համաձայն` «Անչափահասների վերաբերյալ արդարադատության համակարգը ուղղված է առաջին հերթին անչափահասի բարեկե¬ցութ¬յան ապահովմանը, որպեսզի անչափահաս իրավախախտների վրա ազդեցություն գործող ցան¬կացած միջոց միշտ համաչափ լինի ինչպես իրավախախտի անհատական առանձնահատ¬կութ¬յուն¬ներին, այն¬պես էլ իրավախախտման հանգամանքներին»։
«Պեկինյան կանոնների» 17.1-րդ կետի համաձայն` «Ներգործության միջոցների ընտրության ժամանակ իրավասու մարմինը պետք է ղեկավարվի հետևյալ սկզբունքներով.
ա) ներգործության միջոցները միշտ պետք է համարժեք լինեն ոչ միայն իրավախախտման հանգամանքներին և ծանրությանը, այլև անչափահասի դրությանը և պահանջներին, ինչպես նաև հասարակության պահանջներին.
բ) անչափահասի անձնական ազատության սահմանափակման մասին որոշումը պետք է ընդունվի միայն հարցի մանրազնին քննարկումից հետո, և սահմանափակումը հնարավորության սահմաններում պետք է հասցնել նվազագույնի. (…)»։
գ) անչափահաս իրավախախտին պետք չէ ազատազրկել, եթե միայն նա մեղավոր չի ճանաչվում այլ անձի դեմ բռնությամբ լուրջ արարք գործելու կամ բազմաթիվ լուրջ իրավախախ¬տում¬ներ կատարելու մեջ, ինչպես նաև ներգործության ուրիշ համապատասխան միջոցի բացա¬կայության դեպքում.
դ) անչափահասի գործի քննության ժամանակ նրա բարեհաջողության հարցը պետք է որոշիչ գործոն լինի»։
«Պեկինյան կանոնների» 19.1-րդ կետի համաձայն` «Անչափահասին որևէ ուղղիչ հիմնարկում ներ¬¬փակելը միշտ պետք է ծայրահեղ միջոց լինի, անհրաժեշտ նվազագույն ժամկետի համար կիրառ¬ված»։
«Երեխայի իրավունքների մասին» ՄԱԿ-ի կոնվենցիայի 37-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Մասնակից պետությունները ապահովում են, որ (...)
(բ) ոչ մի երեխա չզրկվի ազատությունից անօրինական կամ կամայական կերպով։ Երեխայի ձեր¬բակալությունը, կալանքը կամ ազատազրկումն իրականացվում են համաձայն օրենքի և գործադրվում են միայն որպես ծայրահեղ միջոց և որքան հնարավոր է՝ կարճ ժամանակամիջոցով, (...)»։
«Երեխաների իրավունքների մասին» Նյու-Յորքի 1989թ. նոյեմբերի 20-ի կոնվենցիայի (Հայաս¬տանի Հանրապետության կողմից վավերացվել է 1992թ. հունիսի 1-ին) 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համա¬ձայն` «Երեխաների նկատմամբ բոլոր գործողություններում, անկախ այն բանից, թե դրանք ձեռ¬նարկվում են սոցիալական ապահովության հարցերով զբաղվող պետական կամ մասնավոր հիմնարկ¬ների, դատարանների, վարչական կամ օրենսդրական մարմինների կողմից, առաջնահերթ ուշադրութ¬յուն է դարձվում երեխայի շահերի առավել ապահովմանը»։
Նույն կոնվենցիայի 40-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Մասնակից պետությունները ճանաչում են մե¬ղադրվող կամ քրեական օրենսդրությունը խախտած համարվող յուրաքանչյուր երեխայի իրա¬վունքը՝արժանանալու այնպիսի վերաբերմունքի, որը նպաստում է նրա արժանապատվության և նշանա¬կա¬լիության զգացումի զարգացմանը, երեխայի մեջ ամրապնդում է հարգանքը մարդու իրա¬վունք¬ների և ուրիշների հիմնարար ազատությունների նկատմամբ, և որի դեպքում հաշվի է առնվում երեխայի տարիքը և հասարակության մեջ նրա վերաինտեգրացման և հետագա դրական դեր խաղալուն նպաս¬տելու ցանկալիությունը։ (…)
4. Անհրաժեշտ է այնպիսի բազմազան միջոցառումների առկայությունը, ինչպիսիք են խնամքի, խնամակալության և հսկողության մասին հրամանները, խորհրդատվական ծառայությունները, փոր¬ձաշրջանի նշանակումը, դաստիարակությունը, կրթական և մասնագիտական պատրաստության ծրագ¬¬րերը և առանձին հաստատություններում խնամքի այլընտրանքային այլ ձևեր, որոնք ապահո¬վում են երեխայի նկատմամբ նրա բարեկեցությանը, ինչպես նաև դրությանն ու հանցագոր¬ծության բնույթին համապատասխանող վերաբերմունք։»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը, վերլուծելով մեջբերված դրույթները, ԵԱՆԴ/0094/01/13 քրեական գործով 2015թ. օգոստոսի 28-ին կայացված որոշմամբ արձանագրել է, որ. «13. (…) անչափահասները, պայ¬մանավորված իրենց տարիքային և սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկություններով, ունեն հատուկ հոգածության և խնամքի կարիք, ուստի արդարադատություն իրականացնելիս պետք է հաշվի առնել ձեռ¬նարկվող միջոցառումների հնարավոր ազդեցությունը նրանց բարեկեցության վրա։ Մասնավորա¬պես, կիրառվող ներգործության միջոցների ընտրությունը պետք է պայմանավորված լինի ոչ միայն կատարված իրավախախտման ծանրությամբ, այլև անձի անհատական առանձնահատ¬կություններով։ Հասարակությունից մեկուսացնելու հետ կապված պատժատեսակները անչափա¬հաս¬¬ների նկատմամբ պետք է կիրառվեն որպես ծայրահեղ միջոց` հնարավոր նվազագույն ժամկետներով և սահմանափակ ու բացառիկ դեպքերում, քանի որ ի տարբերություն չափահասների` ազատազրկման բացասական հետևանքները նրանց վրա ավելի մեծ ազդեցություն են թողնում։ (…)
Այդ որոշմամբ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«15.1. Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ անչափահասների սոցիալ-հոգեբանական առանձնա¬հատ¬կություններով պայմանավորված` հասարակությունից նրանց երկարատև ժամկետով մեկուսաց¬նելն արդարացված չէ, քանի որ անչափահաս տարիքում անձը հեշտությամբ է ենթարկվում շրջա¬պատի բացասական ազդեցությանը, մեծանում է հանցավոր ենթամշակույթի տարրերը յուրաց¬նելու հավանա¬կանությունը։ Մյուս կողմից նրանք, ի տարբերություն չափահասների, ավելի հեշտ են են¬թարկ¬¬վում պատ¬ժի ուղղիչ ազդեցությանը։Հետևաբար` դատարանը նախ և առաջ պետք է քննարկի ազատությունից զրկե¬լու հետ չկապված պատժատեսակի նշանակման հնարավորությունը։ Որոշակի ժամկետով ազա¬տազրկումը` որպես անչափահասների նկատմամբ կիրառվող ամենախիստ պատ¬ժատեսակ, պետք է նշանակվի միայն բացառիկ դեպքերում, երբ ներգործության որևէ այլ միջոց չի կարող դրական արդյունք ապահովել։
Այսպիսով, վերոնշյալ ներպետական և միջազգային նորմերի վերլուծության արդյունքում պարզ է դառնում, որ անչափահասը դատարանի կողմից կարող է ազատվել քրեական պատասխա¬նատվութ¬յունից, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը դաստիարակչական բնույթի հար¬կադրանքի միջոցների կիրառմամբ ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին։ Միևնույն ժամանակ, դատարանը նման հետևության կարող է հանգել միայն օբյեկտիվորեն գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, անչափահասի անձը և վկայում են քրեական պատասխանատվությունից ազատելու հիմքերի առկայության մասին։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 443-րդ հոդվածի համաձայն՝ դատավճիռ կայացնելիս Դատարանը, գալով այն եզրակացության, որ անչափահասը կարող է ուղղվել առանց քրեական պատժի միջոցներ կիրառելու, կարող է անչափահասին ազատել պատժից և նրա նկատմամբ նշանակել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ։
Ամբաստանյալ Հովիկ Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խա¬¬¬փանման միջոց ընտրված ծնողների հսկողության հանձնելու հարցը քննարկելիս` Դատա¬րանը գտնում է« որ այն անհրա¬ժեշտ է թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրի¬նական ուժի մեջ մտնելը։
ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույց¬ների« դատական ծախ¬սե¬րի« գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի« քաղաքա¬ցիական հայցի հարցերին« սա¬կայն Դատարանը« պարզելով« որ սույն քրեական գործով Հովիկ Պետրոսյանի և/կամ նրա օրի¬նա¬կան ներկայացուցչի գույքի վրա արգե¬լանք չի կիրառվել« վերջինիս դեմ քաղաքացիական հայց չի ներ¬կայացվել, քրեական գործում բացակայում է նաև դա¬տական ծախսերի վերաբերյալ որևէ ապացույց, սահմանափակվում է այդ փաստերի արձա¬նագրմամբ։
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցին` Դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված և ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչությունում պահվող սառը զենք հանդիսացող կռփազենքն անհրաժեշտ է ոչնչացնել` սույն դա¬տավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո։
Գնահատելով և ամփոփելով դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցները, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, 375-րդ, 439-441-րդ և 443-րդ հոդվածներով, Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց՝

Հովիկ Աշոտի Պետրոսյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ, նրան ազատել այդ հոդվածով նախատեսված քրեական պատասխանատվությունից` կիրառելով դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոց` ծնողների հսկողության հանձնելը` 3 (երեք) ամիս ժամկետով։
Հովիկ Պետրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ծնողների հսկողության հանձնելը, թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված և ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչությունում պահվող սառը զենք հանդիսացող կռփազենքը ոչնչացնել` դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո։
Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված։
Դատավճիռը ստացման օրվանից մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ