Գործ
ԵԿԴ/0282/01/16

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

,,15,, դեկտեմբերի 2016թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը
/այսուհետև` դատարան/

Նախագահությամբ դատավոր Մ. Մակյանի
Քարտուղարությամբ Թ. Խաչատրյանի
Մասնակցությամբ՝
Մեղադրող Տ. Պողոսյանի
Հանրային պաշտպան Կ. Խաչատրյանի
Օրինական ներկայացուցիչ Ն.Խուրշուդյանի

դռնբաց դատական նիստերում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`

Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանի` ծնված
26.07.1999թ.-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ
քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չամուսնացած,
չի աշխատում, նախկինում չդատված, հաշվառված և
բնակվում է՝ ք.Երևան, Աթոյան անցուղի 7-րդ շենքի 13-րդ
բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի
235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, որպես խափանման միջոց է
ընտրված` ծնողի հսկողությանը հանձնելը։


1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
Ըստ դատարան ուղարկված քրեական գործի նյութերի և մեղադրական եզրակացության.
«Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանը մեղադրվում է այն արարքի համար, որ նա 2016թ.-ի սեպտեմբերի 11-ին Երևան քաղաքի «Օղակաձև» զբոսայգու 6-րդ հատվածում ապօրինի կերպով կրել է հարվածող-փշրող սառը զենք հանդիսացող՝ կռփազենքի նմանողությամբ, արհեստագործական եղանակով պատրաստված մետաղյա առարկա, որը նույն օրը վերջինիս տաբատի հետևի աջ գրպանում հայտնաբերվել է ՀՀ Ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնում՝ անձնական խուզարկության ընթացքում»։
Դեպքի առթիվ 2016 թվականի սեպտեմբերի 23-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից հարուցվել է քրեական գործ։

24.10.2016թ.-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից կայացվել է որոշում` Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։ Վերջինիս նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ծնողի հսկողությանը հանձնելը։

Քրեական գործը Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի աշխատակազմի գրասենյակ է ստացվել և մուտքագրվել 27.10.2016թ.-ին։

2.Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Դատարանում, ամբաստանյալ Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ տարիներ առաջ, առանց որևէ նպատակի, խանութից գնել է սև գույնի կռփազենքը։ Դեպքի օրը այն եղել է իր մոտ և քայլելիս է եղել Երևան քաղաքի «Օղակաձև» զբոսայգում։ Այդ պահին իրեն են մոտեցել ոստիկանության աշխատակիցներ։ Վերջիններիս առաջարկել են դատարկել գրպանների պարունակությունը, որից հետո տեսնելով կռփազենքը, իրեն բերման են ենթարկել ՀՀ Ոստիկանության Կենտրոնական բաժին։
Հավաստիացրել է, որ զղջում է կատարած արարքի համար։ Կռփազենքը գնել է 14-15 տարեկան հասակում, այն պատճառով, որ պարզապես տեսել և հավանել է այն, սակայն չի իմացել, թե ինչի համար է այն նախատեսված և ինչ հանրային վտանգավորություն ունի։ Այդուամենայնիվ, գիտակցել է, որ այն կրում են ձեռքի վրա։
Հայտնել է, որ ներկայումս սովորում է դպրոցում, հաճախում է նաև վարսավիրական և ֆուրշետի դասընթացների։
Ամբաստանյալը դատարանում, իրեղեն ապացույցի հետազոտման ժամանակ ճանաչել է կռփազենքը և հայտնել, որ հենց տվյալ առարկան է կրել և այն հայտնաբերվել է իր մոտից։

/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Աբաստանյալի օրինական ներկայացուցիչ, նույն ինքը Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանի մայր Նարինե Խուրշուդյանը, դատարանում հայտնել է, որ ունի երեք որդի։ Արտակ Խուրշուդյանը հանդիսանում է ավագ որդին։ Վերջինս սովորում է դպրոցում, առօրյայում հաճախում է նաև վարսավիրական և ֆուրշետի դասընթացների։ Շուրջ 10 տարի է, ինչ ամուսնալուծված է, բնակվում է վարձակալական հիմունքներով, որդիների հետ միասին։ Անդրադառնալով այն հանգամանքին, որ որդին կրել է կռփազենք, նշել է, որ նա հիմնականում առարկան պահել է տանը։ Իմանալով, որ որդին գնել է տվյալ առարկան, բարկացել է, սակայն Ա.Խուրշուդյանը հայտնել է, որ գնել է որպես հուշանվեր։ Տեղյակ չի եղել, որ որդին այն պահում է իր մոտ։
Անդրադառնալով երեխաների դաստիարակության հարցին, նշել է, որ ներկայումս բնակվում է երեխաների հետ, ինքն աշխատում է, ունի վաստակ, ապրուստի իր միջոցներով փորձում է երեխաների համար ապահովել բարեկեցիկ կյանք։ Մասնավորապես, իմանալով, որ Արտակ Խուրշուդյանը հետագայում ցանկանում է զբաղվել խոհարարությամբ, այդ ոլորտում ունի նպատակներ, ուսման հետ համատեղ վերջինիս ուղարկում է համապատասխան դասընթացների։ Նշել է, որ որդիները կռվարար չեն, երբևէ նրանցից դժգոհություններ չեն եղել, իսկ ինքն իր աշխատանքով և ապրուստով փորձում է նրանց համար ստեղծել կյանքի և դաստիարակության համար հնարավորինս բարվոք պայմաններ։
Բնութագրելով որդուն, նշել է, որ նա կռվարար չէ, ցանկանում է հետագայում զբաղվել խոհարարությամբ։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել են`
Սառը զենքի դատատեխնիկական փորձաքննության թիվ 2374-16 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ «փորձաքննությանը ներկայացված մեղադրյալ Ա.Խուրշուդյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և փորձաքննությանը տրամադրված սև գույնի մետաղյա առարկան պատրաստցած է արհեսագործական եղանակով՝ կռփազենքերի նմանողությամբ, հանդիսանում է հարվածող-փշրող սառը զենք»։
/տես` գ.թ. 9, դատական նիստի արձանագրությունը/
Մեղադրյալ Ա.Խուրշոդյանի անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին կազմված արձանագրությունը, համաձայն որի՝ «11.09.2016թ.-ին ՀՀ Ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում կատարված անձնական խուզարկության ընթացքում վերջինիս տաբատի հետևի աջ գրպանից հայտնաբերվել է սև գույնի մետաղյա կռփազենք»։
/տես` գ.թ. 4, դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանում հետազոտվել է նաև Ա.Խուրշուդյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և իրեղեն ապացույց ճանաչված սառը զենք հանդիսացող մետաղյա կռփազենքը։

/տես` դատական նիստի արձանագրությունը/

Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել է նաև Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի կողմից տրված պահանջագիրը և վերջինիս անձը դրականորեն բնութագրող փաստաթղթերը։
/տես` դատական նիստի արձանագրությունը/

3.Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Քննվող քրեական գործով դատարանը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգքրի 127-րդ հոդվածի դրույթներին համապատասխան, հետազոտելով և գնահատելով գործով ձեռք բերված ապացույցներն իրենց համակցությամբ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, ապացուցված է համարում այն, որ Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանը 2016թ.-ի սեպտեմբերի 11-ին Երևան քաղաքի «Օղակաձև» զբոսայգու 6-րդ հատվածում ապօրինի կերպով կրել է հարվածող-փշրող սառը զենք հանդիսացող՝ կռփազենքի նմանողությամբ, արհեստագործական եղանակով պատրաստված մետաղյա առարկա, որը նույն օրը հայտնաբերվել է վերջինիս տաբատի հետևի աջ գրպանից՝ ՀՀ Ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնում իրականացված՝ նրա անձնական խուզարկության ընթացքում։

Դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանը կատարել է արարք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, սակայն գտնում է, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց քրեական պատժի միջոցներ կիրառելու, ուստի նա ենթակա է ազատման քրեական պատասխանատվությունից և նրա նկատմամբ կարող է կիրառվել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոց, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Ինչպես նշվեց վերևում՝ ամբաստանյալ Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված արարքի կատարման համար, որը նույն օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի համաձայն դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 85-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անչափահասները քրեական պատասխանատվության են ենթարկվում, և նրանց նկատմամբ պատիժ է նշանակվում սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան՝ հաշվի առնելով սույն բաժնում նախատեսված կանոնները։
2. Հանցանք կատարած անչափահասի նկատմամբ կարող է նշանակվել պատիժ կամ կարող են նշանակվել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 91-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Առաջին անգամ ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցանք կատարած անչափահասը դատարանի կողմից կարող է ազատվել քրեական պատասխանատվությունից, եթե դատարանը գտնի, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցների կիրառմամբ։
2. Անչափահասի նկատմամբ դատարանը կարող է նշանակել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի հետևյալ միջոցները.
1) նախազգուշացում.
2) ծնողների կամ նրանց փոխարինող անձանց կամ տեղական ինքնակառավարման կամ դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի հսկողությանը հանձնելն առավելագույնը վեց ամիս ժամկետով.
3) պատճառված վնասը հարթելու պարտականություն դնելը՝ դատարանի սահմանած ժամկետում.
4) ժամանցի ազատության սահմանափակումը և վարքագծի նկատմամբ հատուկ պահանջների սահմանումն առավելագույնը վեց ամիս ժամկետով։
3. Դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի միջնորդությամբ դատարանն անչափահասի նկատմամբ կարող է նշանակել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի այլ միջոցներ։
4. Անչափահասի նկատմամբ կարող է միաժամանակ նշանակվել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի մի քանի միջոց։
5. Եթե անչափահասը դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցից պարբերաբար խուսափում է, ապա տեղական ինքնակառավարման մարմնի կամ դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի միջնորդությամբ նյութերն ուղարկվում են դատարան՝ նշանակված միջոցը վերացնելու և անչափահասին քրեական պատասխանատվության ենթարկելու հարցը լուծելու համար։
6. Նոր հանցանք կատարելիս անչափահասը քրեական պատասխանատվության ենթակա չէ նախկին հանցագործության համար, եթե վերջինիս կապակցությամբ նրա նկատմամբ կիրառվել է դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոց»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 92-րդ հոդվածի համաձայն՝
1. Նախազգուշացումը անչափահասի արարքով պատճառած վնասի, ինչպես նաև սույն օրենսգրքով նախատեսված հանցանքների կրկնակի կատարման հետևանքների պարզաբանումն է անչափահասին։
2. Հսկողության հանձնելը ծնողների կամ նրանց փոխարինող անձանց կամ դատապարտյալի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող իրավասու մարմնի կամ տեղական ինքնակառավարման մարմնի վրա անչափահասի նկատմամբ դաստիարակչական ներգործության և նրա վարքագծի նկատմամբ վերահսկողության պարտականություն դնելն է։
3. Պատճառված վնասը հարթելու պարտականությունը դրվում է՝ հաշվի առնելով անչափահասի գույքային դրությունը և նրա մոտ համապատասխան աշխատանքային ունակությունների առկայությունը։
4. Ժամանցի ազատության սահմանափակումը և անչափահասի վարքագծի նկատմամբ հատուկ պահանջների սահմանումը կարող են նախատեսել որոշակի վայրեր այցելելու, ժամանցի որոշակի ձևերի, այդ թվում՝ մեխանիկական տրանսպորտային միջոցներ վարելու հետ կապված արգելք, օրվա որոշակի ժամերից հետո տանից դուրս գտնվելու, առանց տեղական ինքնակառավարման մարմնի համաձայնության այլ վայրեր ուղևորվելու իրավունքի սահմանափակում։ Անչափահասին կարող է նաև ուսումնական հաստատություն վերադառնալու կամ տեղական ինքնակառավարման մարմնի միջնորդությամբ աշխատանքի տեղավորվելու պահանջ ներկայացվել»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 439-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Սույն գլխի դրույթները կիրառվում են այն անձանց հանցագործությունների վերաբերյալ գործերով, ում տասնութ տարին չի լրացել հանցանքը կատարելու պահին։
2. Անչափահասների գործերով վարույթի կարգը կարգավորվում է սույն օրենսգրքի ընդհանուր կանոններով, ինչպես նաև սույն գլխի հոդվածներով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 440-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Բոլոր գործերով հաստատման ենթակա հանգամանքներից բացի, անչափահասների գործերով անհրաժեշտ է պարզել նաև անչափահասի`
1) տարիքը (ծննդյան օրը, ամիսը, տարեթիվը).
2) կյանքի և դաստիարակության պայմանները.
3) առողջության և ընդհանուր զարգացման վիճակը»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 441-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Անչափահասների հանցագործությունների վերաբերյալ գործերի քննությանը մասնակցում է անչափահաս կասկածյալի կամ մեղադրյալի օրինական ներկայացուցիչը»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 443-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Դատարանը, դատավճիռ կայացնելիս, գալով այն եզրակացության, որ անչափահասը կարող է ուղղվել առանց քրեական պատժի միջոցներ կիրառելու, կարող է անչափահասին ազատել պատժից և նրա նկատմամբ կիրառել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ»։
Դատարանը, հաշվի առնելով ամբաստանյալ Ա.Խուրշուդյանի անձը բնութագրող հանգամանքները՝ այն, որ նա ՀՀ Ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի հաշվառումներով չի անցնում, նախկինում դատված կամ որևէ այլ կերպ արատավորված չի եղել, իրավասու մարմինների կողմից բնութագրվում է դրականորեն, նրա անձի և կատարած արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև հանրորեն վտանգավոր արարքը բնութագրող օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ տվյալները, հաշվի առնելով նրա կյանքի, դաստիարակության պայմաններն ու բնութագրող տվյալները, նրան արատավորող որևէ փաստի բացակայությունն ու հանցանքը կատարելիս նրա՝ քրեական պատասխանատվության տարիքին դեռևս նոր հասած լինելու ոչ պակաս կարևոր փաստը, գտնում է, որ ամբաստանյալ Խուրշուդյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվությունից ազատման՝ նրա նկատմամբ դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցի կիրառմամբ՝ այն է՝ իր բնակության վայրի՝ Երևան քաղաքի Էրեբունի համայնքի աշխատակազմի հսկողությանը հանձնելը։
Նման պայմաններում անդրադառնալով Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի` ծնողի հսկողությանը հանձնելու հարցին, դատարանը, հանգում է այն հետևության, որ այն պետք թողնել անփոփոխ, մինչև դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցի կիրառման սկիզբը պետք է հաշվել դատավճիռը կատարելու օրվանից։
Միաժամանակ, լուծելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածով` դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց հանդիսացող՝ սև գույնի, արհեստագործական եղանակով պատրաստված, հարվածող-փշրող սառը զենքերի շարքին դասվող, կռփազենքերի նմանողությամբ պատրաստված մետաղյա առարկան պետք է ոչնչացնել։
4. Եզրափակիչ մաս
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 91-92-րդ, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 439-441-րդ և 443-րդ հոդվածներով, դատարանը`


Վ Ճ Ռ Ե Ց

Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրան ազատել քրեական պատասխանատվությունից։

Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանի նկատմամբ կիրառել դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոց` հանձնելով Երևան քաղաքի Էրեբունի համայնքի աշխատակազմի հսկողությանը՝ 3 / երեք/ ամիս ժամկետով։

Արտակ Թաթուլի Խուրշուդյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ ծնողի հսկողությանը հանձնելը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը, դաստիարակչական բնույթի հարկադրանքի միջոցի կիրառման սկիզբը հաշվել սույն դատավճիռը կատարելու օրվանից։

Գործով իրեղեն ապացույց հանդիսացող՝ սև գույնի, արհեստագործական եղանակով պատրաստված, հարվածող-փշրող սառը զենքերի շարքին դասվող, կռփազենքերի նմանողությամբ մետաղյա առարկան, ոչնչացնել։

Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։



Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն