Հիմնական
Գործի համար:
ԵԿԴ/0212/01/16
Վիճակագրական տողի համար :
14.9
Պատասխանող
Էմիլ Սիմոնյան Սիմոնի
Էմիլ Սիմոնյան
Դատավոր
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մեսրոպ Մակյան
Դատավոր
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մեսրոպ Մակյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-08-28 | 11:00 | 2 | Կայացել է | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-07-11 | 10:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-07-07 | 10:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-06-15 | 11:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-05-23 | 10:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-05-02 | 11:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-04-05 | 10:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-03-22 | 10:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-03-09 | 11:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-02-15 | 11:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-01-16 | 11:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-12-07 | 11:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-11-16 | 12:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-10-27 | 12:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-10-12 | 11:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-09-22 | 10:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-09-05 | 11:00 | 2 | Կայացել է |
Գործ
ԵԿԴ/0212/01/16
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
,,28,, օգոստոսի 2017թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը
/այսուհետև` դատարան/
Նախագահությամբ դատավոր Մ. Մակյանի
Քարտուղարությամբ Թ. Խաչատրյանի
Մասնակցությամբ՝
Մեղադրող Ա. Բարսեղյանի
Պաշտպաններ Լ.Սահակյանի
Ե.Վարոսյանի
Տուժողի ներկայացուցիչ Ա.Նադիրյանի
դռնբաց դատական նիստերում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանի` ծնված 28.07.1975թ.-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, խնամքին են գտնվում երկու անչափահաս երեխաները, բարձրագույն կրթությամբ աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ, կոչումով արդարադատության կապիտան, նախկինում չդատված, հաշվառված է՝ ք.Երևան, Գալշոյան փողոցի 12-րդ շենքի 38-րդ բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
Ըստ դատարան ուղարկված քրեական գործի նյութերի և մեղադրական եզրակացության`
«Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը մեղադրվում է հանրորեն վտանգավոր այն արարքի համար, որ նա, 2003թ-ից աշխատելով ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական վարչության «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկում, իրականացնելով պետական հատուկ ծառայություն և հանդիսանալով մշտապես իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնող պաշտոնատար անձ, ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով, «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածով և «ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետով նախատեսված իր պարտականությունները, որն անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառել անձի իրավունքներին, օրինական շահերին և պետության օրինական շահերին։
Այսպես.
Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը, ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պահպանության իրականացման գրաֆիկը հաստատելու մասին նույն ՔԿՀ-ի պետի՝ 17.03.2015թ. թիվ 40 հրամանի համաձայն՝ 2015թ. մարտի 20-ին եղել է ՔԿ հիմնարկի պատասխանատու հերթապահ և հանդիսացել ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի վարչակազմի անդամ։
ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում քննվող թիվ 69101215 քրեական գործով մեղադրյալ Սուրեն Լյովայի Երեմյանը 20.03.2015թ-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ձերբակալվածների պահման վայրից տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկ։
Նույն օրը, ժամը 20.00-ի սահմաններում, քրեակատարողական հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետներ Հովհաննես Ռաշոյանի և Արմեն Պողոսյանի կողմից համապատասխան սենյակում կատարվել Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությունը, որի մասին պատասխանատու հերթապահ Էմիլ Սիմոնյանը կազմել է արձանագրություն։
Խուզարկությամբ Ա.Երեմյանի մոտից հայտնաբերվել է ընդհանուր՝ 896.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ գույք և գումար՝ 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույց, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանի և 496.000 ՀՀ դրամ գումար։
Է.Սիմոնյանը, հայտնաբերված գույքն ու գումարը տանելով քրեակատարողական հիմնարկի հերթապահ մաս, ծրարավորել է, սակայն պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի պահանջներն, այն մասին, որ քրեակատարողական ծառայողը ՀՀ օրենսդրությամբ իր վրա դրված պարտականությունները կատարում է ճշգրիտ և ժամանակին, չի կատարել «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածի պահանջներն այն մասին, որ ձերբակալված կամ կալանավորված անձանց հանձնած դրամը փոխանցվում է նրանց անձնական հաշվին, ձերբակալված կամ կալանավորված անձանցից առգրավված իրերը, առարկաները, նյութերը տրվում են պահպանության, և ՀՀ ԱՆ «քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետի պահանջներն այն մասին, որ կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկությամբ առգրավված իրերը կամ առարկաներն ի պահ են հանձնվում կալանավորվածներին պահելու վայրի կամ ուղղիչ հիմնարկի վարչակազմին, հայտնաբերված դրամը փոխանցվում է համապատասխանաբար կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական հաշվին։ Էմիլ Սիմոնյանը ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով հայտնաբերված ժամացույցն ու մատանին սահմանված կարգով չի պահպանել ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում տեղադրված չհրկիզվող մետաղյա պահարանում, պահպանության չի տվել, իսկ կանխիկ գումարը կալանավորի անձնական հաշվին չի փոխանցել և այդ ուղությամբ որևէ գործողություն չի կատարել, այլ հայտնաբերվածը ծրարավորված վիճակում դրել է ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում առկա պատուհանագոգին, թողել առանց հսկողության, որն էլ չպարզված հանգամանքներում հափշտակվել է։
15.05.2015թ. Ս.Երեմյանը ազատվել է կալանքից և վերջինիս մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերն ու գումարը սահմանված կարգով նրան չեն վերադարձվել։
Էմիլ Սիմոնյանի ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառվել պետության օրինական շահերին, այն է՝ խախտվել են մի շարք իրավական ակտերի պահանջները, խաթարվել է պետական ապարատի կոնկրետ օղակի ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության բնականոն գործունեությունը, հեղինակազրկվել է պետական իշխանության տվյալ մարմինը, ինչպես նաև էական վնաս է պատճառվել Սուրեն Երեմյանի իրավունքներին ու օրինական շահերին վերջինս զրկվել է իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող գույք ու գումարից, դրանք տնօրինելու, տիրապետելու և օգտագործելու հնարավորությունից»։
Դեպքի առթիվ ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կողմից 2015 թվականի հունիսի 30-ին հարուցվել է թիվ 62217815 քրեական գործը։
15.02.2016թ.-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կողմից կայացվել է որոշում` Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։
15.02.2016թ.-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից կայացվել է որոշում՝ մեղադրյալի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը քննության առնելու մասին և Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանի նկատմամբ երկու ամիս ժամանակով որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը։
12.03.2016թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կայացվել է որոշում` մեղադրյալին արգելանքից ազատելու մասին, համաձայն որի՝ մեղադրյալ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանն ազատվել է արգելանքից։
19.07.2016թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կայացվել է որոշում` Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին առաջադրված մեղադրանքի ծավալը փոփոխելու մասին և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Քրեական գործը Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի աշխատակազմի գրասենյակ է ստացվել և մուտքագրվել 10.08.2016թ.-ին։
2.Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Ամբաստանյալ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում՝ դատարանում, իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2000թ-ից աշխատել է ՀՀ ԱԱԾ մեկուսարանում։ 2003թ-ից մեկուսարանն ընդգրկվել է ՀՀ արդարադատության նախարարության կազմում և վերանվանվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ։ 2003թ-ից աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Աշխատանքային գործունեության ընթացքում ծառայողական պարտականությունները կատարել է պատշաճ, սահմանված կարգին համապատասխան։
2015թ.-ի մարտի 20-ին հանդիսացել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի պատասխանատու հերթապահը։ Հիշյալ օրը եղել է աշխատանքային օր՝ ուրբաթ, ՔԿՀ աշխատանքները եղել են բավականին ծանրաբեռնված, քանի որ միանգամից մի քանի կալանավորված անձանց են տեղափոխել, որի պատճառով անգամ այլ հերթափոխի աշխատակիցների էին կանչել աշխատանքի։ Այդ օրը երեկոյան ժամին հիմնարկ է տեղափոխվել կալանավորված անձ Սուրեն Երեմյանը, ով ենթարկվել է անձնական խուզարկության։ Խուզարկության ավարտից հետո կազմվել է համապատասխան արձանագրություն։ Խուզարկությամբ Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերվել են ձեռքի ժամացույց, դեղին գույնի մետաղյա մատանի և 496.000 ՀՀ դրամ գումար։ Խուզարկությունից հետո կալանավորված անձ հանդիսացող Ս.Երեմյանին տեղափոխել են ՔԿՀ պետի աշխատասենյակ, քանի որ, սովորաբար հիմնարկի պետը զրույց էր ունենում ընդունվող կալանավորների հետ։ Ս.Երեմյանին ընդունելուց հետո, ՔԿՀ պետը հեռացել է աշխատավայրից։ Ինքը քրեակատարողական հիմնարկի հերթապահ մասում ծրարավորել է Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերը և գումարը։ Հասկանալով, որ սոսինձը լավ չի սոսնձում, մի պահ դուրս է եկել և նոր սոսինձ բերել։ Դրանից հետո փակել է ծրարը, կատարել համապատասխան գրառումներ։ Ավարտելով ծրարավորումը, հայտնաբերվածի պարունակությամբ ծրարը տեղադրել է հերթապահ մասի սենյակի պատուհանագոգին՝ հաջորդ հերթափոխի պատասխանատու հերթապահին հանձնելու նպատակով։ Հիմնարկում գործող կարգի համաձայն՝ կալանավորված անձի մոտից հայտնաբերված թանկարժեք իրերը փոխանցվել են հիմնարկի պետին, իսկ նրա բացակայության պայմաններում՝ հաջորդ հերթափոխի պատասխանատուին։ Հաջորդ օրը, 21.03.2015թ-ին, առավոտյան հերթափոխը հանձնել է հաջորդ պատասխանատու հերթապահ Հովսեփ Դավթյանին՝ տեղեկացնելով նախորդ օրվա շարժի մասին։ Մասնավորապես, ասել է հայտնաբերված իրերի և գումարի մասին, ցույց տվել դրանց գտնվելու վայրը։ Ընդ որում, հերթափոխը հանձնելու ժամանակ ներկա է գտնվել Ալիխան Ղավալյանը։ Այդ օրվանից հետո այլևս որևէ պատկերացում չունի այդ իրերի և գումարի ճակատագրից։
Պնդել է, որ հայտնաբերված իրերով ծրարը դրել է հերթապահ մասի սենյակի պատուհանագոգին, ոչ թե մետաղյա պահարանում, քանի որ նրա կողպեքը եղել է անսարք։ Նույնիսկ պահարանում տեղադրելու դեպքում, միևնույն է հաջորդ առավոտ պահարանի բանալին պետք է փոխանցեր Հ.Դավթյանին։ Հայտնաբերված իրերը չէր կարող փոխանցել քրեակատարողական հիմնարկի պետին, քանի որ այդ ժամանակ նա արդեն այնտեղ չի գտնվել։ Ինչ վերաբերում է հայտնաբերվածը հաշվապահությանը փոխանցելուն, ապա նշել է, որ այդ ժամանակ նման կարգ չի գործել։ Ծրարը, ինչպես նաև՝ իրերի և գումարի հայտնաբերման մասին կազմված փաստաթղթերը ինքը հանձնել է հաջորդ հերթափոխի պետին։ Գտնում է, որ իր գործողությունների և ծրարի անհետացման միջև որևէ կապ չկա։
Ցուցմունքը տալուց հետո, ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից, հրաժարվել է պատասխանել ինչպես դատարանի, այնպես էլ՝ դատավարության մասնակիցների կողմից հնչեցրած հարցերին։
Դատարանն արձանագրելով, որ ամբաստանյալի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություներ, որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքները։
28.08.2015թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայությունում որպես վկա հարցաքննվելիս Է.Սիմոնյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ՝
«..Պարզաբանվել են իր իրավունքներն ու պարտականությունները, տեղեկացվել է, որ հարցաքննության է կանչվել պաշտոնատար անձի կողմից յուրացում կատարելու դեպքի առթիվ հարուցված քրեական գործով։ Առաջադրված հարցերի շուրջ ցուցմունք է տալիս այն մասին, որ շուրջ 8 տարի է, ինչ աշխատում է պատասխանատու հերթապահի պաշտոնում։ Իրականացնում է 24 ժամյա աշխատանք՝ յուրաքանչյուր չորրորդ օրը։ Պետի հրամանի համաձայն՝ հերթափոխում լինում են 3 կամ 4 աշխատակիցներ, ովքեր իր հետ միասին իրականացնում են ծառայություն։
20.03.2015թ.-ին իր հերթապահության ժամանակ, մոտ ժամը 19։30-ի սահմաններում ԱԱԾ աշխատակկիցների ուղեկցությամբ ՔԿ հիմնարկ է տեղափոխվել կալանավոր Սուրեն Երեմյանը՝ իր անձնական գործով։ Ուսումնասիրել է անձնական գործը, բոլոր փաստաթղթերը եղել են առկա։ ԱԱԾ աշխատակիցներն իրեն են հանձնել Ս.Երեմյանի անձնական իրերը և գումար՝ թափանցիկ պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ։ Կալանավոր Ս.Երեմյանը ենթարկվել է ամբողջական խուզարկության։ Ըստ կանոնակարգի՝ կալանավորի ներկայությամբ գումարը, որը կազմել է 496.000 ՀՀ դրամ, իր կողմից հաշվվել է և արձանագրվել, արձանագրվել է նաև տոպրակի մեջ գտնվող ժամացույցը և դեղին գույնի մետաղյա մատանին։ Նշված օրը հերթափոխում են գտնվել նաև Ա.Պողոսյանը, Հ.Ռաշոյանը և Ա.Արտաշեսյանը։ Հայտնաբերված իրերը ծրարավորելուց և կնքելուց հետո դրել է լուսամուտագոգին։ Կալանավոր Ս.Երեմյանին սահմանված ներքին կարգով ուղեկցել է պետի աշխատասենյակ, պետը զրուցել է նրա հետ, որից հետո կալանավորին տեղափոխել են խուց։ Սահմանված ներքին կարգով ծրարը պարտավոր էր հանձնել պետին, սակայն այդ օրվա ծանրաբեռնված աշխատանքի հոգնածության պատճառով, մոռացել է հանձնել։ Հաջորդ օրն առավոտյան սահմանված կարգով՝ համապատասխան զեկուցագրով, հերթափոխը հանձնել է Հ.Դավթյանին։ Հ.Դավթյանին է հանձնել նաև իր հերթափոխի ժամանակ ընդունած կալանավորների անձնական գործերը, ինչպես նաև Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված անձնական իրերը՝ ծրարավորված և կնքված վիճակում։ Վերջինիս ասել է, որ դրանք կալանավորի իրեր են, որոնք մոռացել է փոխանցել պետին, դրանք անհրաժեշտ է փոխանցել հաջորդ հերթափոխի հերթապահին՝ երկուշաբթի պետին հանձնելու նպատակով։ Հերթափոխը հանձնել է և գնացել տուն։ Հետագայում, սովորականի նման, շարունակել է աշխատանքը։
2015թ.-ի մայիսին, երբ կրկին եղել է իր հերթապահության օրը, Ս.Երեմյանն ազատ է արձակվել կալանքից և նորից ինքն է կատարել տեխնիկական հարցերը։ Այդ օրը պետն իրեն կանչել է նրա աշխատասենյակ և հարցրել, թե ուր են Ս.Երեմյանի անձնական իրերը, ինչին պատասխանել է, որ հանձնել է Հ.Դավթյանին։ Հետագայում տեղեկացել է, որ ծառայողական քննություն է անցկացվելու Ս.Երեմյանի անձնական իրերի կորստի կապակցությամբ»։
Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանը, կրկին օգտվելով իր դատավարական իրավունքից, հրաժարվել է պատասխանել իրեն առաջադրված հարցերին։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Հովհաննես Վազգենի Ռաշոյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետի պաշտոնում։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվում է գործնական հարաբերությունների մեջ։ Իր լիազորությունների մեջ են մտնում կալանավորի անվտանգության ապահովումը, հետևում է, որպեսզի խցերում կոնֆլիկտներ չառաջանան։ Լիազորությունների մեջ մտնում է նաև կալանավորված անձին խուզարկելը։ Հայտնաբերված իրերի փաթեթավորումը և առգրավումը հանդիսանում են հերթափոխի պետի պարտականությունները։
Դեպքի օրն ընդգրկված է եղել ՔԿՀ-ի պահպանության իրականացման հերթափոխում։ Հերթափոխն ընդունել է առավոտյան ժամը 10։00-ին, ընդգրկված են եղել ինքը, Արտակ Արտաշեսյանը և Արմեն Պողոսյանը։ Է.Սիմոնյանը հանդիսացել է պատասխանատու հերթապահը։ Մտաբերում է, որ Ս.Երեմյանի խուզարկությանն ինքը չի մասնակցել, խուզարկությունը կատարել է Ա.Պողոսյանը, որը տևել է 15-20 րոպե։ Խուզարկությունը կատարվել է դրա համար նախատեսված սենյակում՝ ինչպես իրենք են դրան անվանում՝ «բոքսում»։ Խուզարկության արդյունքում կազմվել է համապատասխան արձանագրություն, որն ինքը ստորագրել է, թեև բովանդակությունը չի կարդացել։ Տեղյակ է, որ խուզարկվողի մոտից հայտնաբերվել է գումար, որի չափը չի մտաբերում, ժամացույց և մատանի։ Արձանագրությունն իրենից բացի, ստորագրել է նաև Ա.Պողոսյանը։ Քանի որ խուզարկությանը ներկա չի գտնվել, չի կարող ասել, թե խուզարկվողի մոտից ով է հանել իրերը՝ Սիմոնյանը, թե Պողոսյանը։ Հայտնաբերված իրերն առաջին անգամ տեսել է խուզարկությունից հետո՝ ծրարի մեջ դնելու ժամանակ։ Ընդ որում, այն ծրարավորել է Է.Սիմոնյանը։ Ծրարի գույնը չի մտաբերում, չափը եղել է մոտ 20 սմ։ Ծրարի վրա ինքը չի ստորագրել։ Կարգի համաձայն՝ ծրարավորումը կատարում է հերթափոխի պետը և հանձնում է ՔԿՀ-ի պետին։ Սույն դեպքից հետո կատարվել են փոփոխություններ և ներկայումս ծրարի վրա ստորագրում է նաև ինքը։ Դեպքի օրը երեկոյան հերթապահ մասի պատուհանագոգին տեսել է ծրար, սակայն չգիտի, թե այն Ս.Երեմյանից հայտնաբերված իրերով ծրարն է եղել, թե ոչ։ Ս.Երեմյանի՝ կալանքից ազատվելու օրը, տեղեկացել է, որ նրա մոտից հայտնաբերված իրերով ծրարն անհետացել է։ Է.Սիմոնյանի հետ այդ թեմայի վերաբերյալ մինչ օրս որևէ խոսակցություն չի ունեցել։
Ս.Երեմյանին ընդունելու օրը, հերթափոխի աշխատակիցներից բացի, այլ անձինք չեն եղել։ Թեև մտաբերում է, որ հիմնարկում այդ ժամանակ գտնվել են նաև պետը, պետի տեղակալը և բժիշկ, ով պետք է զններ կալանավորին։ Պետի և պետի տեղակալի ներկայությամբ աշխատակիցները զգոն են, ձգված, կոճկված և ազատ վարքագիծ չեն դրսևորում։ Ազատ վարքագիծ /պառկել, հագուստի կոճակներ արձակել և այլն/ կարող են դրսևորել նրա բացակայության պայմաններում։ Սահմանված կարգի համաձայն՝ հերթափոխի պետն առգրավված իրերը հանձնում է ՔԿՀ պետին, սակայն այդ գործողությանը, որպես կանոն, իրենք ներկա չեն գտնվում։ Պետի բացակայության դեպքում առգրավված իրերը հերթափոխի պետը պահում իր մոտ՝ մինչև ՔԿՀ պետի գալը, որից հետո հանձնում է նրան։
Դատարանում վկա Հ.Ռաշոյանը հայտնեց նաև, որ իրականում, դեպքից հետո, իր և Է.Սիմոնյանի միջև եղել է խոսակցություն, որի ժամանակ նա խնդրել է իրեն, որ, եթե իրեն կանչեն հարցաքննության, ապա հայտնի, թե իբրև ինքը Ս.Երեմյանի իրերով ծրարն առավոտյան տեսել է պատուհանագոգին դրված։ Է.Սիմոյանն իրեն ասել է այն ժամանակ, երբ դեռ քննությունը չէր սկսվել և պետք է կանչեին հարցաքննության։ Նշվածի մասին ինքն ասել է նաև Հովսեփ Դավթյանին։ Խոսակցությունը եղել է հերթապահ մասում։ Այդ ամենի վերաբերյալ ասել է նաև Հ.Դավթյանին, քանի որ ծառայություն է իրականացրել նրա հերթափոխում։ Դեպքի օրը Է.Սիմոնյանի հերթափոխում հայտնվել է այն պատճառով, որ մարտի 21-ին կնոջ ծննդյան օրն է եղել և ինքը փոխել է հերթափոխի օրը, այդ օրը տանը լինելու համար։
Պնդել է, որ առավոտյան, անցնելիս, պատուհանագոգին ծրար չի տեսել, սակայն տեսել է, որ դրված են ինչ-որ գործեր։ Գործերն իրեն տեսանելի են եղել, քանի որ պատուհանի շերտավարագույրը եղել է բացված վիճակում, սակայն՝ ամբողջությամբ, թե ոչ՝ չի կարող մտաբերել։
Չի մտաբերում Ս.Երեմյանին ՔԿՀ ընդունելու ժամը, քանի որ այդ օրը ընդունել և ազատ են արձակել մի քանի կալանավորի։
Դատարանն արձանագրելով, որ վկայի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություներ, որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքները։
«…2010թ.-ից աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնում։
Աշխատանքային պարտականությունը կայանում է նրանում, որ ուրաքանչյուր 4-րդ օրը 24 ժամյա ծառայություն է իրականացնում ՔԿՀ-ում։
Հերթափոխը կազմված է լինում 3 կամ 4 աշխատակիցներից, ինչպես նաև հերթափոխի պետից։ Յուրաքանչյուր հերթափոխի համար ՔԿՀ-ի պետի կողմից տրվում է համապատասխան հրաման՝ հերթափոխի անդամների վերաբերյալ։ Հերթափոխը 24 ժամյա ծառայություն է իրականացնում ՔԿՀ-ում, որի մեջ մտնում է ՔԿՀ-ի ամբողջ հսկողությունը և կալանավորների ընդունումը։ Հերթափոխի ընթացքում իրենք, բացի հերթափոխի պետից, յուրաքանչյուր 2 ժամը մեկ հերթափոխով հսկողություն են կատարում ՔԿՀ-ի ռեժիմային գոտում, այսինքն՝ իրենցից մեկը միշտ լինում է ներսում, իսկ մյուսները հերթապահ մասում։ 2014թ.-ի մարտի 20-ին, համաձայն հրամանի, ինքը եղել է ծառայության, այդ օրն իր հետ ծառայության են եղել նաև Արմեն Պողոսյանը, Արտակ Արտաշեսյանը, իսկ հերթափոխի պետը եղել է Էմիլ Սիմոնյանը։ Նշված օրն իրենք ընդունել և այլ ՔԿՀ են ուղարկել մի շարք կալանավորների և այդ առումով այդ օրը բավականին ծանր է եղել։
Նույն օրը ժամը 18։00-ից 21։00-ն ընկած ժամանակահատվածում ոստիկանության ՁՊՎ-ից քրեակատարոդական հիմնարկ է տեղափոխվել կալանավոր Սուրեն Երեմյանը։ Է. Սիմոնյանը, ստուգելով կալանավորի փաստաթղթերը, և տեսնելով, որ ամեն ինչ կարգին, իրեն և Ա.Պողոսյանին հանձնարարել է խուզարկել կալանավորին։ Խուզարկության համար նախատեսված սենյակում, որին «բոքս» են անվանում։ Իրենք խուզարկել են Ս.Երեմյանին, որին ներկա է գտնվել Է.Սիմոնոյանը։ Ս.Երեմյանի հետ այլ անձինք էլ էին ներկայացվել ՔԿՀ, բայց յուրաքանչյուրին առանձին-առանձին են ներկայացրել և հիշում է, որ կոնկրետ Ս. Երեմյանի խուզարկության ժամանակ ուղեկցողներ չեն եղել։
Խուզարկության ընթացքում Ս.Երեմյանի մոտից Ա.Պողոսյանը հայտնաբերել է մեկ հատ ձեռքի ժամացույց, որի մակնիշը, արտաքին տվյալները չի հիշում և կանխիկ ՀՀ դրամ, որի չափը ևս չի հիշում, այն հաշվել է Արմենը։ Չնայած տղաները ասել են, որ հայտնաբերվել է նաև մատանի, բայց ինքն այն չի հիշում։
Նշված գումարը և ժամացույցը Ա.Պողոսյանը դրել է սեղանին, որի դիմաց նստած էր Է. Սիմոնյանը, վերջինս այն վերցրել է և դուրս եկել սենյակից, իսկ իրենք ուղեկցել են կալանավորին։ Երբ վերադարձել է հերթապահ մաս, նկատել է, որ այնտեղ առկա պատուհանագոգին դրված են անձնական գործեր, քանի որ այդ օրը մի քանի կալանավոր էին ընդունել, իսկ մյուս պատուհանագոգին դրված էր մեկ հատ բաց փայտի գույնի ծրար, որն ուներ ուռուցիկ տեսք, այն փակ վիճակում էր, ենթադրել է, որ այդ ծրարում Ս. Երեմյանի իրերն են։ Այդ օրը, իր հիշելով, խուզարկությունից հետո ՔԿՀ-ի պետը ընդունել է կալանավոր Երեմյանին, բայց չի հիշում, թե ով է նրան ուղեկցել պետի մոտ։ Դրանից հետո իրենք սովորական ծառայություն են կատարել մինչև հաջորդ օրը ժամը 10.00-ն։ 21.03.2015թ.-ին հերթափոխը հանձնվել է, ավելի ստույգ Է.Սիմոնյանը հերթափոխը հանձնել է մյուս հերթափոխի պետ Հ. Դավթյանին։
Այդ ժամանակ ինքը մի պահ մտել է հերթապահ մաս և տեսել, որ է. Սիմոնյանը, մատնացույց անելով պատուհանագոգին դրված անձնական գործերը, ասում էր, որ դրանք նախորդ օրն ընդունված կալանավորների գործերն են, բայց այդ ժամանակ ինքը ծրարի մասին ոչինչ չի լսել և չի տեսել, որ միմյանց ծրար փոխանցեն, առհասարակ առավոտյան ինքը որևէ ծրար չի տեսել, իսկ այդ ծրարը տեսել է միայն ամսի 20-ին երեկոյան, երբ նոր էին ընդունել կալանավոր Երեմյանին, հետագայում, ամբողջ գիշերվա ընթացքում, ինքն այդ ծրարը չի տեսել և ուշադրություն չի դարձրել։
2015թ. մայիսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, ինքն աշխատանքի չի գտնվել, իրեն զանգել և կանչել են աշխատավայր, կոնկրետ չի հիշում, թե ով է զանգել։ Երբ հասել է աշխատավայր, այդ օրը կրկին հերթափոխի պետը եղել է Էմիլ Սիմոնյանը, այնտեղ տեղեկացել է, որ Ս.Երեմյանին ազատել են և նրա մոտից հայտնաբերված իրերը չեն գտնում։ Իրեն ևս հարցուփորձ են անել, որ ընդունելու օրը ինքը եղել է այնտեղ, ասել է, որ վերջին անգամ ծրարը տեսել է պատուհանագոգին, ինչպես արդեն վերը նշել է։
Իրեն հայտնի չէ, որ Է.Սիմոնյանը Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերը հաջորդ օրը հանձնել է հերթափոխը ընդունող Հովսեփ Դավթյանին։
Տեղյակ է, որ կալանավորի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը Է.Սիմոնյանը պետք է հանձներ ՔԿՀ-ի պետին, բայց նրան ոչինչ չի հարցրել, բացի այդ, ինքը մի պահ է այն տեսել, երբ նոր էին ընդունել կալանավորին, շատ երկար ժամանակ չէր անցել, որ նրան այդ մասին հարցներ։
Պետի աշխատասենյակը մոտ է հերթապահ մասին, այն մոտ 10 ոտնաչափ հեռավորության վրա է։ Իրեն հայտնի չէ, թե իրականում ինչ է եղել Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերի հետ, որտեղ են դրանք գտնվում և իրականում Է.Սիմոնյանը այն ինչ-որ մեկին փոխանցել է, թե ոչ։
Ն. Հովսեփյանի խուզարկությունն ընդհանրապես չի հիշում, չի հիշում, թե նրա մոտից ինչ է հայտնաբերվել և որտեղից, իսկ արձանագրությունը կազմել է հերթափոխի պետը, տվյալ դեպքում՝ Է.Սիմոնյանը։ Իրենք ստորագրել են որպես խուզարկողներ, բայց, քանի որ վստահում են հերթափոխի պետին, հնարավոր է և առանց կարդալու ստորագրեին այն։ Չի մտաբերում, թե ինչպես է այդ խաչը հայտնաբերվել, ում կողմից և չգիտի, թե ինչու Է.Սիմոնյանն այն չի գրել արձանագրության մեջ։ Ինքը հիմնականում լինում է Հ.Դավթյանի հերթափոխում, բայց այդ օրը փոփոխություն էր եղել և Է.Սիմոնյանի մոտ է եղել, դրանից հետո կրկին եղել է Հ.Դավթյանի հետ և իր հիշելով մինչ օրս Է.Սիմոնյանի մոտ չի եղել հերթափոխի։
Երբ այդ իրերի կորստի կապակցությամբ /կոնկրետ օրը չի հիշում/ կատարվել է ծառայողական քննություն վարչությունում, մի պահ այնպես է ստացվել, որ հերթապահ մասում գտնվել են ինքն ու Էմիլ Սիմոնյանը, նա առանց որևէ խոսակցության իրեն ասել է հետևյալը՝ «...դե բացատրություն գրելուց կասես, որ ամենը հանձնելուց ծրարը պատուհանագոգին ա եղել»։ Ինքը մտածելով, որ իրականում այն տեսել է պատուհանագոգին, ասել է «հա բա տեսել եմ ծրարը պատուհանագոգին» ու դուրս են եկել հերթապահ մասից։ Բայց հետո մտածել է, որ ծրարը տեսել է ոչ թե հերթափոխը հանձնելուց, այլ նախորդ օրը երեկոյան, երբ կալանավորին նոր էին ընդունել, սակայն չի հասկացել, թե ինչու նա նման բան ասել իրեն, նրա ասածին ուշադրություն չի դարձրել, հետո մտածել է, որ հնարավոր է այդ ամենը կարևոր լինի, ուստի այդ մասին ասել է Հ.Դավթյանին, նա էլ ասել է, որպեսզի դրա վերաբերյալ զեկուցագիր գրի ՔԿՀ-ի պետին, ինչն էլ ինքն արել է»։
Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո վկան հայտնել է, որ իրականում մասնակակցել է Սուրեն Երեմյանի խուզարկությանը, բացի այդ, պնդում է իր նախաքննական ցուցմունքն ամբողջությամբ, սակայն չի հիշում, որ հայտնաբերվել է նաև մատանի, մտաբերում է միայն գումարը և ժամացույցը։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Հովսեփ Արամի Դավթյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ներկայումս աշխատում է «Վարդաշեն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Նախկինում աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Ճանաչում է ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանին, նրա հետ գտնվում է նորմալ հարաբերությունների մեջ։
Հայտնել է, որ դեպքի օրը, որը եղել է շաբաթ, ինքը եկել է հերթափոխի։ Հերթապահ մասում Է.Սիմոնյանն իրեն է փոխանցել ընդունված կալանավորների, այդ թվում՝ Ս.Երեմյանի, անձնական գործերը։ Անձնական գործերը դրված են եղել պատուհանագոգին, ինքը դրանք չի բացել և չի նայել, այլ նայել է միայն իր կողմից ընդունած կալանավորների անձնական գործերը։ Պատճառաբանել է, որ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Է.Սիմոնյանն իրեն ծրար չի տվել, ուստի Ս.Երեմյանի անձնական գործը չի բացել և չի համեմատել, արդյոք այլ իրեր կան, թե ոչ։ Է.Սիմոնյանն անձնական գործերը հանձնել է հերթապահ մասում գտնվող պատուհանցից այն կողմ՝ անջատված հատվածում, իսկ մյուս մասում գտնվել են աշխատակիցներ Աշոտը, Գևորգը և Համլետը։ Պնդել է, որ բացի կալանավորների անձնական գործերից, Է.Սիմոնյանն իրեն որևէ այլ բան, օրինակ՝ ծրար, չի հանձնել։ Իր հերթապահության ընթացքում, արդեն, ընդունել է երկու անձի, նրանց անձնական գործերն ու իրերը, որոնց մեջ եղել են գումար և դրամապանակ։ Փաթեթավորել է տվյալ իրերը և փոխանցել հաջորդ հերթափոխին։
Վկան նշել է, որ եթե անձն ընդունվում է քրեակատարողական հիմնարկ, պարտադիր կերպով կատարվում է անձնական խուզարկություն, որի ժամանակ կազմվում է համապատասխան արձանագրություն։ Մինչ սույն դեպքը՝ անձնական խուզարկության արդյունքում հայտնաբերված իրերը ծրարավորվել, փաթեթավորվել և հանձնվել են հիմնարկի պետին, ոչ թե՝ հաշվապահությանը։ Ոչ աշխատանքային օրերին անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը մի հերթափոխի պետը փոխանցել է մյուսին՝ երկուշաբթի հիմնարկի պետին հանձնելու նպատակով։ Աշխատանքային օրերին գումարը տրվել է հիմնարկի պետին, իսկ անձնական գործերը՝ հատուկ մաս։ Սույն դեպքից հետո կատարվել են կանոնակարգային փոփոխություններ. մասնավորապես անձի՝ ՔԿՀ ընդունվելու ժամանակ կազմվում է համապատասխան արձանագրություն, խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերի վերաբերյալ ևս կազմվում է արձանագրություն, իսկ, եթե իրերը գտնվում են ուղեկցողների մոտ, ապա կազմվում է հանձման-ընդունման ակտ։ Գումարը հանձնվում է հաշվապահությանը, իսկ այլ առարկաները, օրինակ՝ բջջային հեռախոս՝ տնտեսական մասի հսկողությանը։ Նախկինում խուզարկությամբ ստացված իրերը չեն փոխանցել կալանավորի հաշվեհամարին, այլ նույնպես հանձնվել է պետին։
Ծառայողական քննության ընթացքում ասել է, որ Է.Սիմոնյանից իբր ստացել է ծրար, որը փոխանցել է Դավիթին։ Դրանից հետո Է.Սիմոնյանը հիմք է ընդունել իր ասածը և ասել է, որ Ս.Երեմյանի անձնական իրերով ծրարը փոխանցել է իրեն։ Սակայն, հետագայում հիշել է, որ իրականում շփոթվել է, քանի որ ինքն ընդունել է մեկ այլ կալանավորի՝ Մ.Չանգուլյանին, և հաջորդ հերթափոխին, հերթապահ մասում՝ պատասխանատու հերթապահի նստատեղում, Դավիթին է փոխանցել է նրա իրերը՝ դրամապանակը և գումարը, որը եղել է տարադրամի տեսքվ։ Հետևաբար, ծառայողական քննության ընթացքում հայտնածը վերաբերել է, ոչ թե Ս.Երամյանից, այլ Մ.Չանգուլյանից առգրավված գումարին։ Փոխանցված իրերն ինքը ծրարավորել է։ Այդ ամենի մասին հայտնել է ծառայողական քննության ժամանակ։ Դավիթին է փոխանցել նաև անձնական խուզարկության մասին արձանագրությունը, որը նայել է Դավիթը և համեմատել ծրարում գտնվող իրերի հետ։ Չի կարող մտաբերել այդ իրերով ծրարի արտաքին տեսքը, քանի որ ծրարները լինում են տարբեր գույների՝ դեղին, սպիտակ։
Եթե հիմնարկի պետը տեղում է լինում, աշխատակիցները զգոն են, հագուստները չեն հանում։
Վկան հայտնել է նաև, որ ճանաչում է Հովյաննես Ռաշոյանին՝ որպես ծառայակցի։ Հիշում է, որ դեպքից հետո վերջինս իրեն ասել է, որ Է.Սիմոնյանը նրան խնդրել է, որպեսզի հարցաքննության ժամանակ ասի, որ առավոտյան, երբ հանձնել է անձնական գործերը, այնտեղ եղել է նաև ծրար։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Արմեն Կամոյի Պողոսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետի պաշտոնում։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվում է գործնական հարաբերությունների մեջ։
Հայտնել է, որ ՔԿՀ պահպանության իրականացման հերթափոխի ժամանակ կատարվել է անձնական խուզարկություն, որի ընթացքում խուզարկվող անձի մոտից հայտնաբերվել են թանկարժեք իրեր, այն է՝ գումար, ոսկյա ժամանցույց և մատանի։ Խուզարկությունն իրականացվել է դրա համար նախատեսված սենյակում, որի ժամանակ Է.Սիմոնյանի կողմից կազմվել է համապատասխան արձանագրություն, որը ստորագրել է նաև ինքը։ Տեսել է, թե ինչպես Է.Սիմոնյանը հայտնաբերված իրերը դրել թղթյա, դեղին գույնի, մոտ 30 սմ ծրարի մեջ, որից հետո իմացել է, որ դրանք կորել են։ Հերթափոխի մեջ ընդգրված են եղել ինքը, Ա.Արտաշեսյանը և Հ.Ռաշոյանը, իսկ Է.Սիմոնյանը հանդիսացել է հերթափոխի պետը։ Մտաբերում է, որ նույն օրը երեկոյան իրերով ծրարը տեսել է հերթափոխի սենյակի պատուհանագոգին, թեև մինչ այդ, այն դրված է եղել նաև սեղանի վրա։ Առավոտյան այլևս այն չի տեսել։ Հաջորդ օրը հերթափոխը հանձնել է Հ.Դավթյանի պատասխանատու հերթափոխին։
Վկան պնդել է, որ եթե ղեկավարները տեղում են լինում, որևէ մեկը չի կարող կոճակներն արձակել, եթե իհարկե դա չի կատարվում ծածուկ կերպով։ Մտաբերում է, որ հաջորդ օրը, երբ զրուցել են Հ.Դավթյանը և Է.Սիմոնյանը, Հ.Դավթյանն ասել է Է.Սիմոնյանին, որ նա ծրարը կարծես թե տվել է իրեն՝ Հ.Դավթյանին։
Հայտնաբերված գումարի չափը կազմել է 496 կամ 396.000 ՀՀ դրամ։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Արտակ Աշոտի Արտաշեսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի անվտանգության ապահովման բաժնի առաջատար մասնագետի պաշտոնում։ Տվյալ հիմնարկում աշխատում է 2007թ-ից։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվել է գործնական հարաբերությունների մեջ։
Դեպքի օրը, ժամը 20։00-ից մինչև 22։00-ն ընկած ժամանակահատվածում ծառայություն է իրականացրել ՔԿՀ-ի ռեժիմային գոտում, որն իր կառուցվածքային դիրքով այդքան էլ մոտ չի գտնվում հերթապահ մասին։ Հերթափոխի մեջ ընդգրված են եղել հերթափոխի պետը՝ Է.Սիմոնյանը, ինքը, Ա.Պողոսյանը և Հ.Ռաշոյանը։ Հերթափոխը տևում է 24 ժամ։
Մտաբերում է, որ դեպքի օրը, երբ պահակակետից եկել է հերթապահ մաս, այնտեղ գտնվող սեղանի վրա տեսել է ծրարավորված իր, հետաքրքրվել է, թե դա ինչ ծրար է, իրեն պատասխանել են, որ դա ՔԿՀ ընդունված կալանավորի անձնական իրերն են։ Թեև չի մտաբերում, թե կոնկրետ ով է իրեն պատասխանել, սակայն չի բացառում, որ կարող է դա ասած լինել Է.Սիմոնյանը։ Չգիտի, թե ծրարի մեջ ինչ է գտնվել, ուշադրություն չի դարձրել, արդյոք այն եղել է կնքված, թե ոչ։
Այնուհետև, երբ կրկին ծառայության է եղել ռեժիմային գոտում և երբ այնտեղից դուրս է եկել, այլևս ծրարը չի տեսել, չի նկատել։ Դրանից շուրջ 2-3 ամիս անց տեղեկացել է, որ այդ ծրարն անհետացել է։ Չգիտի, արդյոք Է.Սիմոնյանի և Հ.Դավթյանի միջև խոսակցություն եղել է, թե ոչ։ Հայտնել է, որ ներկայումս, եթե հայտնաբերվում են իրեր, հերթափոխի պետը վերցնում է դրանք, կնքում, հանձնում համապատասխան վայր՝ պահեստ, իսկ պահեստի աշխատակիցները տեղավորում են դրանք։ Նախկինում հայտնաբերված իրերը աշխատակիցները փոխանցել են միմյանց, իսկ հանգստյան օրերին վերցրել են հերթափոխի պետերը և փոխանցել մեկը մյուսին։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Արսեն Սամվելի Աֆրիկյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքի ժամանակահատվածում զբաղեցրել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ի պետի պաշտոնը։
Ներկայացնելով դեպքի հանգամանքները, հայտնել է, որ տվյալ օրը եղել է բավականին լարված, քանի որ երեկոյան ուշ ժամին շատ մարդկանց են բերել իրենց մոտ։ Ինքը ևս գտնվել է հիմնարկում։
Ընդունված կարգի համաձայն՝ անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված թանկարժեք իրերը փաթեթավորվում, կնքվում էին, որի վերաբերյալ կազմվում էր արձանագրություն, որից հետո ծրարը դրվում էր պետի՝ տվյալ դեպքում՝ իր, սենյակում գտնվող չհրկիզվող պահարանում։ Այսինքն, տվյալ հիմնարկում գործել է նման կարգ։ Հայտնել է, որ աշխատել է տարբեր քրեակատարողական հիմնարկներում, որտեղ թանկարժեք իրերը հանձնվել են հաշվապահութայանը, իսկ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում կարգը եղել է այլ կերպ, որն արդեն իսկ նշել է։
Հետագայում, երբ Ս.Երեմյանն ազատվել է կալանքից և պարզվել է, որ նրա մոտից հայտնաբերված իրերը՝ ժամացույցը, մատանին և գումարը, բացակայում են, ինքը զրուցել է Է.Սիմոնյանի հետ, վերջինս ասել է, որ տվյալ իրերով ծրարը հանձնել է իր տեղակալին՝ Գ.Մկրտչյանին։ Երբ Գ.Մկրտչյանն ասել է, որ Է.Սիմոնյանը նրան որևէ ծրար չի տվել, Է.Սիմոնյանը մտաբերել և հայտնել է, որ տվյալ ծրարը հանձնել է մյուս հերթափոխի պետին և ծրարը մնացել է պահարանում։ Դրանից հետո կանչել է մյուս հերթափոխի պետին, վերջինս ասել է, որ վերցրել է և տվել է մյուս հերթափոխի պետին։
Մտաբերում է, որ այդ օրը ձերբակալված բոլոր անձանց մոտից հայտնաբերված իրերը Է.Սիմոնյանը բերել և դրել է իր սենյակում գտնվող չհրկիզվող պահարանում։ Ինչ վերաբերում է անհետացած իրերին, նշել է, որ Է.Սիմոնյանը խոստովանել է իրեն, որ ծրարավորել է դրանք, սակյան իրեն չի հանձնել, այլ պահել է հերթապահ մասում։
Ինչ վերաբերվում է մյուս հարցերին, ապա ՔԿՀ աշխատողները, անկախ նրանից, թե հիմնարկի պետն այնտեղ է, թե ոչ, իրավունք չունեն հանվել, պառկել հերթապահ մասում, չնայած չի բացառում այդ ամենը։ Վկան չի մտաբերում, թե այդ օրը մինչև ժամը քանիսն է գտնվել հիմնարկում, սակայն հստակ մտաբերում է, որ վերջին կալանավորին ընդունել է, որից հետո նոր միայն գնացել է։
Պնդել է, որ դեպքի օրը ինքը գտնվել է հիմնարկում, սակայն ծրարն իրեն չի հանձնվել։ Եթե անձի մոտից իրերը հայտնաբերվել են ոչ աշխատանքային օրերին, իսկ ինքը հիմնարկում չի գտնվել, ապա, կարգի համաձայն, ծրարավորված իրերը պետք է փոխանցվի մյուս հերթափոխին, իսկ արդեն աշխատանքային օրը տվյալ հերթափոխը պետք է հանձնի իրեն։ Սույն դեպքից հետո տրվել է գրավոր ցուցում առ այն, որ հայտնաբերված իրերը պետք է հանձնվեն հաշվապահությանը, ոչ աշխատանքային օրերին մի հերթափոխը պետք է փոխանցի մյուս հերթափոխին, իսկ երկուշաբթի՝ հաշվապահությանը։ Նախկինում այդպիսի հրահանգներ չեն եղել, պարզապես պետք է լիներ չհրկիզվող պահարան, որտեղ պետք է պահվեին իրերը։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Դավիթ Գագիկի Մարտիրոսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ներկայումս աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Դատապարտյալների հիվանդանոց» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Նախկինում աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Ճանաչում է Է.Սիմոնյանին, նրա հետ գտնվել է ծառայողական հարաբերությունների մեջ։
Դեպքի օրը /օրը և ամիսը հստակ չի մտաբերում/ գտնվել է տանը, երբ քրեակատարողական հիմնարկից զանգահարել են իրեն, կանչել և ասել, որ կալանավորված անձի մոտից հայտնաբերված գումարով և ժամացույցով ծրարն անհետացել է։ Այդ օրը պարզել է, որ Հ.Դավթյանն ասել է, որ հայտնաբերված փաթեթը Է.Սիմոնյանը փոխանցել է Հ.Դավթյանին, վերջինս՝ ՔԿՀ-ի պետի տեղակալ Գ.Մկրտչյանին, սակայն, երբ Գ.Մկրտչյանը հրաժարվել է ծրարը ընդունելու հանգամանքից, Հ.Դավթյանն ասել է, որ ծրարը տվել է Դավիթին, այսինքն՝ իրեն։ Պնդել է, որ իրականում նման բան չի եղել։ Հետագայում, անձնական նախաձեռնությամբ պարզել է, որ Հ.Դավթյանն իրեն տվել է մեկ այլ կալանավորի՝ Չանգուլյանի, իրերով ծրարը։ Դրանից հետո, որոշակի ժամանակ անց, Հ.Դավթյանի հետ զրուցել է, վերջինս փաթաթվել, ներողություն է խնդրել իրեն մեղադրելու համար, և ասել, որ Է.Սիմոնյանն իրեն ծրար չի տվել։ Ավելին ասել է, որ տեսուչներից մեկը պատմել է նրան, որ Է.Սիմոնյանը տեսուչին /չի մտաբերում, թե որ տեսուչի մասին է խոսքը գնացել/ համոզել է, որպեսզի վերջինս ասի, իբրև հերթապահությունը հանձնելուց հետո փաթեթը դրված է եղել պատուհանագոգին։
Դեպքի օրը ինքը հերթափոխը ընդունել է Հ.Դավթյանից, որի ժամանակ իրեն փոխանցել են Չանգուլյանի մոտից հայտնաբերված իրերով ծրարը միայն։ Դիտելով Է.Սիմոնյանի հերթապահության օրվա տեսագրությունները, տեսել է, թե ինչպես է Է.Սիմոնյանը փաթեթավորել իրերը, բացի Ս.Երեմյանի անձնական իրերով ծրարից, որը մնացել է սեղանի վրա։ Հիշյալ փաթեթը Հ.Դավթյանի կողմից իրեն չի հանձնվել։ Տվյալ օրը հերթապահ մաս են մտել տարբեր անձինք, որի իրավունքը չեն ունեցել։ Իր հերթափոխի օրը Հ.Դավթյանի սեղանին տեսել է ոսկյա խաչ, հարցրել է վերջինիս, թե դա ում խաչն է, սակայն Հ.Դավթյանն ասել է, որ չգիտի, կզանգի Է.Սիմոնյանին և նրանից կհարցնի։ Հ.Դավթյանը հեռախոսազրույց է ունեցել Է.Սիմոնյանի հետ, վերջինս ասել է, որ կալանավորներից մեկինն է, վերցրել է, չի մտաբերում, թե ումն է։ Չի մտաբերում, թե երբ է այն ամենը տեղի ունեցել։
Մտաբերում է, որ իրեն հանձնվել է սպիտակ գույնի ծրար։ Ծրարի գույնը տպավորվել է, քանի որ մյուսները եղել են դեղին, որոնք այդ օրը բոլորից վերցվել են։ Տեսախցիկով ևս երևում է ծրարի գույնը։ Հերթապահ մաս օտար անձինք մտնելու իրավունք չունեն, քանի որ պահվում են տարբեր իրեր։ Իր հերթախոխի ժամանակ հերթապահ մասում մշտապես եղել է մարդ։
Պնդել է, որ Հ.Դավթյանն իրեն փոխանցել է սպիտակ գույնի ծրար, որը նախապես հրաժարվել է ընդունել, քանի որ վրան պարունակության մասին ոչինչ գրված չի եղել, բացի այդ, Հ.Դավթյանը չի մտաբերել, թե այն ինչ է պարունակում։ Այդ իսկ պատճառով վերջինիս ասել է, որպեսզի նա բացի այն, տեսնեն, թե ինչ է դրա մեջ, որից հետո կրկին փակել են ծրարը, ստորագրել այն, նոր միայն ընդունել և հանձնել է Վարդանին՝ պետին փոխանցելու նպատակով։ Եթե ծրարի վրա գրված լիներ ինչ-որ բան և այն փակված լիներ, ինքը կվերցներ այդպես և փակ վիճակում կհանձներ համապատասխան անձին։ Նախկինում հրահանգներ չեն եղել իրերի փոխանցման հետ կապված, եղել է սովորույթ, որով ևս ինքը ղեկավարվել է։ Աշխատանքային օրերի ժամանակ իրերը փաթեթավորելուց հետո անմիջապես հանձնել են պետին։ Բացառում է, որ պետի ներկայության պայմաններում որևէ մեկը ազատ վարքագիծ դրսևորեր, դուրս գար հիմնարկից և այլն։
Նշված վկայի ներկայությամբ դատարանում վերարտադրվել են ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում տեղադրված տեսանկարահանող սարքերի տեսագրությունները, որից հետո կրկին հարցեր են առաջադրվել վկա Մարտիրոսյանին, ի պատասխան որոնց վկան հայտնել է, որ չի մտաբերում, թե կրիչում պատկերված դրամապանակի հետ ինչ է անում, ինչու է այն իջեցնում իր գրպանի ուղղությամբ։ Չի մտաբերում, թե Հ.Դավթյանը Մ.Չանգուլյանի՝ անձնական իրերով ծրարն իրեն սենյակի որ հատվածում է հանձնել։ Պնդել է, որ Հ.Դավթյանը ծրարավորված վիճակում իրեն է փոխանցել դրամապանակ։ Ծառայողական քննության նյութերին ծանոթ չէ։
Պնդել է նաև, որ Հ.Դավթյանից ստացել է միայն Մ.Չանգուլյանի՝ անձնական իրերով փաթեթը։ Չի մտաբերում, արդյոք հերթափոխը ընդունելու ժամանակ պատուհանագոգին ծրար եղել է, թե ոչ, թեև կարծում է, որ լինելու դեպքում կփոխանցվեր իրեն։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Աշոտ Դավթի Սարգսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես անվտանգության ապահովման բաժնի առաջատար մասնագետ։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվում է մտերիմ հարաբերությունների մեջ։
Դեպքի օրն ընդգրկված է եղել ՔԿՀ-ի պահպանության իրականացման հերթափոխում։ Երբ Ս.Երեմյանն ազատվել է կալանքից, պարզվել է, որ նրան պատկանող իրերով ծրարն անհետացել է։ Այդ ժամանակ, երբ բոլոր աշխատակիցներով հավաքվել էին, Հ.Դավթյանն ասել է, որ նա հիշում է, որ Է.Սիմոնյանից ընդունել է ծրարը։ Է.Սիմոնյանն ասել է, որ մտաբերում է, որ ծրարը հանձնել է Հ.Դավթյանին, վերջինս հաստատել է այդ փաստը։ Ինքը հանձման-ընդունման ժամանակ ներկա չի գտնվել, ուստի չի կարող ասել, թե Է.Սիմոնյանը ինչ է փոխանցել Հ.Դավթյանին։ Երբ մտել է հերթապահ մաս, տեսել է, որ պատուհանագոգի ձախ հատվածում դրված են եղել 6-7 անձնական գործեր, որոնց հետո ինքը որևէ առնչություն չի ունեցել։ Ուշադիր չի եղել, արդյոք պատուհանագոգին ծրար եղել է, թե ոչ։ Պատուհանագոգի աջ հատվածը չի նայել։ Այն դեպքերում, երբ ՔԿՀ պետը գտնվում է հիմնարկում, աշխատակիցներն ազատ /կոճակներ արձակել, պառկել և այլն/ վարքագիծ չեն դրսևորում, զգոն են։ Պետի տեղակալը պետի մոտ ևս զգոն է։
Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությանն ինքը չի մասնակցել։ Ընդունող հերթափոխի պատասխանատուն հանդիսացել է Հ.Դավթյանը։ Ներկայումս անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված առարկաները փաթեթավորվում են, կնքվում, ստորագրում են ինքը, հերթափոխի պետը, կալանավորված անձը և այն հանձնվում է գործավարություն։ Ոչ աշխատանքային օրերին ծրարավորված իրերը դրվում են հերթափոխի պետի սենյակում գտնվող չհրկիզվող պահարանում։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել են՝
Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական վարչության պետի 24.01.2011թ. թիվ 22-Ա հրամանի քաղվածքի պատճենը, համաձայն որի՝ «Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը նշված հրամանով նշանակվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ի հերթապահ խմբի պատասխանատու հերթապահի պաշտոնում»։
/տես` հատոր 3, գ.թ. 274, 287-289
դատական նիստի արձանագրությունը /
Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պահպանության իրականացման գրաֆիկը հաստատելու մասին նույն ՔԿՀ-ի պետի՝ 17.03.2015թ. թիվ 40 հրամանը, համաձայն որի՝ «Էմիլ Սիմոնյանը 2015թ. մարտի 20-ին ժամը 10.00-ից մինչև 2015թ. մարտի 21-ին ժամը 10.00-ն եղել է ՔԿ հիմնարկի հերթապահ խմբի պատասխանատու հերթապահ, իսկ է հերթապահ խմբում ընդգրկված են եղել ՔԿ հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետներ Հովհաննես Ռաշոյանը, Արմեն Պողոսյանը և Արտակ Արտաշեսյանը»։
/տես` հատոր 1, գ.թ. 67, հատոր 3, գ.թ. 287-289
դատական նիստի արձանագրությունը /
Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ 20.03.2015թ. կազմված Սուրեն Երեմյանին ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ «կալանավոր Ս.Երեմյանի մոտ հայտնաբերվել է 496.000 ՀՀ դրամ, մատանի՝ դեղին գույնի մետաղից, «ռադո» ֆիրմայի ժամացույց և գոտի»։
/տես` հատոր 1, գ.թ. 51
դատական նիստի արձանագրությունը /
Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի պետի տեղակալ Գ.Մկրտչյանի 20.05.2015թ. զեկուցագիրը, համաձայն որի՝ «20.03.2015թ. ՔԿՀ ընդունված կալանավոր Սուրեն Երեմյանի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը կորել են»։
/տես` հատոր 1, գ.թ. 11, հատոր 3, գ.թ. 287-289
դատական նիստի արձանագրությունը /
Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի ԱԱԲ կրտսեր մասնագետ Հ.Ռաշոյանի 16.06.2015թ. զեկուցագիրը, համաձայն որի՝ «հերթափոխի պատասխանատու հերթապահ Էմիլ Սիմոնյանը խնդրել է իրեն քրեակատարողական վարչության ներքին անվտանգությունում բացատրություն տալ այն մասին, թե իբր կալանավոր Սուրեն Երեմյանի իրերը հերթափոխը հանձնելու օրը առավոտյան տեսել է պատուհանագոգին դրված, սակայն իրականում դրանք տեսել է ոչ թե առավոտյան, այլ նախորդ օրը երեկոյան»։
/տես հատոր 1, գ.թ. 246-247, հատոր 3, գ.թ. 287-289
դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանում հետազոտվել է նաև որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ տեսանյութ պարունակող էլեկտրոնային կրիչը։
Մեղադրողի կողմից հրապարակվել են նաև «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետը, «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածը, ԱՆ քրեակատարողական ծառայության՝ կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին ՀՀ կառավարության կողմից 03.08.2006թ-ին ընդունված՝ թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետը, ծառայողական քննության վերաբերյալ նյութերը, 19.07.2016թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կայացված՝ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին որոշումը, ինչպես նաև ՀՀ արդարադատության նախարարի 21.11.2011թ-ի թիվ 194-Ն հրամանը։
/տես` դատական նիստի արձանագրությունը/
Պաշտպան Ե.Վարոսյանի կողմից՝ առերևույթ ենթադրյալ դատավարական խախտումների, ինչպես նաև՝ բովանդակային առումով հրապարակվել են ներքոհիշյալ ապացույցներն ու գործին վերաբերելի փաստաթղթերը՝
03.06.2015թ.-ին կազմված՝ բացատրություն վերցնելու վերաբերյալ արձանագրությունը /հատոր 1, գ.թ. 159/, ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿ հիմնարկ ընդունված կալանավորված անձ Ս.Երեմյանի անձնական իրերի ի պահ ստանալուց հետո հիմնարկում դրանց կորստյան կապակցությամբ ծառայողական քննության վերաբերյալ կազմված եզրակացությունը /հատոր 1, գ.թ. 189/։
/տես` դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանում հետազոտվել է նաև ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի կողմից տրված Է.Սիմոնյանի վերաբերյալ պահանջագրերը, Է.Սիմոնյանի երեխաների ծննդյան վկայականները։
/տես` դատական նիստի արձանագրությունը/
15.06.2017թ.-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի շահերի պաշտպաններ Լ.Սահակյանը և Ե.Վարոսյանը միջնորդություն են ներկայացրել դատարանին, որով խնդրել են հաստատել նախաքննության ընթացքում 2015թ.-ի օգոստոսի 28-ին որպես վկա հարցաքննված Էմիլ Սիմոնյանի կողմից տրված ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի օգտագործման անթույլատրելիությունը։
Ընդ որում, փաստաբանները, որպես հիշյալ ցուցմունքն անթույլատրելի ճանաչելու հիմք են նշել այն հանգամանքը, որ Է.Սիմոնյանը 28.08.2015թ-ի դրությամբ, ի թիվ այլոց, կասկածվել է յուրացում կատարելու մեջ, սակայն հարցաքննվել է որպես վկա, հարցաքննվելուց առաջ նախազգուշացվել է ակնհայտ կեղծ ցուցմունք տալու և ցուցմունք տալուց հրաժարվելու համար նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին։ Է.Սիմոնյանը նախաքննության ընթացքում ապացույցների ձեռքբերման ժամանակ փաստացի եղել է կասկածյալի կարգավիճակում, որի պարագայում պետք է օգտվեր այդ կարգավիճակից բխող իրավունքներից, որոնցից սակայն, նա զրկված է եղել, քանի որ քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը չի ապահովել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված կասկածյալի պաշտպանության իրավունքի երաշխիքը, որը պարտավոր էր անել։
Դատարանն անդրադառնալով պաշտպանների կողմից ներկայացված միջնորդությանը՝ կապված Է.Սիմոնյանի կողմից նախաքննության ընթացքում 2015թ.-ի օգոստոսի 28-ին տրված ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի, օգտագործման անթույլատրելիությունը հաստատելու մասին, փաստում է հետևյալը`
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Ապացուցումը՝ գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է։
2. Մեղադրյալի մեղքի և պատասխանատվությունը խստացնող հանգամանքների առկայության ապացուցման պարտականությունը կրում են քրեական հետապնդման մարմինները»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Գործով հավաքված ա¬պա¬ցույցներն ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման՝ ձեռք բերված ապացույցի վերլու¬ծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցներ ձեռք¬բերման աղբյուրները ստուգելու միջոցով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրե-լիութ¬յան, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավա¬րա-րության տես¬անկյունից։
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկա-վարվելով օրեն¬¬քով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակող¬մա¬նի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզ¬մամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ քրեական դա¬տավարության ընթացքում թույլատրվում է օգտագործել միայն այն փաստական տվյալները /ըստ էութ¬յան ապացույցները/, որոնք ձեռք են բերվել ՀՀ քրեադատավարական օրենսգրքով սահմանված պա¬հանջ¬ների պահպանմամբ։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածում թվարկված են պայմանները, որոնց թեկուզ մեկի առկայության պարագայում ձեռք բերված փաստական տվյալները ան¬ձին առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրվել չեն կարող և որպես ապացույց դրանց օգտագործելն անթույլատրելի է։ Դատարանը նաև փաստում է, որ ապացույցի ստուգման գործընթացում անթույլատ¬րելի ճանաչված ապա¬ցույցն այլևս օգտագործման ենթակա չէ, չի կարող համադրվել ինչպես նույն ան¬ձից ստացված թույլատրելի, այնպես էլ այլ աղբյուրներից ստացված թույլատրելի ապացույցների հետ։
Քրեադատավարական օրենքի վերոնշյալ պահանջների լույսի ներքո՝ առանձին-առանձին ստու¬գելով և վերլուծելով դատաքննությամբ հետազոտված յուրաքանչյուր ապացույց՝ դատարանն արձա¬նագրում է հետևյալը.
Ն.Պողոսյանի վերաբերյալ 2010թ. մարտի 26-ի ՀՅՔՐԴ2/0153/01/08 քրեական գործով Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումները հիմք ընդունելով` դա-տարանն ար¬ձա¬¬նագրում է, նախաքննության ընթացքում հար¬ցաքննվե¬լով վկայի կարգավի-ճակով` գործով ամբաս¬տանյալ Էմիլ Սիմոնյանը փաս¬տացի եղել է կաս¬կածյալի կարգավիճակում, սա¬կայն, անհիմն կերպով զրկվել է կասկածյալի կարգավիճակից բխող իրավունքներից, այդ թվում` լռելու և պաշտպան ունենալու իրավունքներից։
ՀՀ ներպետական օրենսդրության իմաստով կասկածյալի պաշտպանության իրավունքը նրան վերապահված դատավարական իրավունքների ամբողջությունն է, որը նրան հնարավորություն է տալիս հանդես գալ որպես դատավարության ինքնուրույն սուբյեկտ, լրիվ կամ մասնակիորեն հերքել իրեն վերագրվող հանցանքը կատարած լինելու պնդումը, օգտվել լռելու (այսինքն` ցուցմունք տալու պար¬տա¬կանությունից ազատ լինելու) իրավունքից ինչպես նաև պաշտպանել իր իրավունքներն ու օրի¬նա¬կան շահերը։ Պաշտպանության իրավունքը, որպես կասկածյալին վերապահված իրավունքնե¬րի համակցութ¬յուն, նրան հնարավորություն է տալիս իր իրավունքների և օրինական շահերի պաշտ¬պա¬նությունն իրա¬կա¬նացնել ինչպես անձամբ, այնպես էլ ՀՀ քրեական դատա¬վարության օրենսգրքով սահմանված կարգով նշանակված պաշտպանի միջոցով։
Պաշտպանության իրավունքը քրեական դատավարության հիմնարար սկզբունքներից մեկն է, ավելին` հանդիսանում է «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մա¬սին» եվրոպական կոնվենցիայով երաշխավորված «զենքերի հավասարության» և ՀՀ քրեադատա¬վա¬րա¬կան օրենսդրությամբ ամրագրված մրցակցության սկզբունքների ապահովման կարևորագույն երաշ¬խիք։
Դատարանը փաստում է, որ նախաքննությունն իրականացնող մարմինը, Էմիլ Սիմոնյանին ՀՀ քրեադատավարա¬կան օրենսգրքով սահմանված կարգով չտալով կաս¬կած¬յալի կամ մեղադրյալի կարգավիճակ, 2015թ.-ի օգոստոսի 28-ին նրան հար¬ցաքննել է վկայի կարգավիճակում։ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրանքի և մեղադրական եզրակացության հիմքում դրած և ըստ էության նաև իր դեմ օգտագործված փաստական տվյալներն արտացոլված են Էմիլ Սիմոնյանին վկայի կարգավիճակում հար¬ցաքննելու արձա-նագրության մեջ։ Միայն 2016թ. փետրվարի 15-ին, այսինքն` մոտ 6 ամիս անց է վեր¬ջինիս մեղադրանք առա¬ջադրվել, որի ժամանակ, ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքի շուրջ հարցաքննվելիս, օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից, Սիմոնյանը հրաժարվել է ցուցմունք տալուց։
Վերը շարադրված վերլուծությունները ու դատողությունները սույն գործի փաստական հանգամանքների վրա տարածելով` դա¬տարանն արձանագրում է, որ 2015թ. օգոստոսի 28-ին կատարված քննչական գործողության, մասնավորապես, Է.Սիմոնյանի՝ որպես վկայի հարցաքննության, ընթացքում խախտվել է գործով ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի պաշտ¬¬¬¬պա-նության իրավունքը, քանի որ վերջինս, փաստացի հայտնվելով կասկածյալի կարգա¬վիճա¬կում, հար¬ցաքննվել է որպես վկա, զրկվել լռելու և պաշտպան ունենալու իրավունքների վերաբեր¬յալ վա¬րույթն իրականացնող մարմնից պարզա¬բանում ստանալու, հետևապես` նաև դրանցից օգտվե¬¬լու իրա¬կան հնարավորությունից։
Նշված հետևությունը բխում է նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի կար¬գավորումից, որի 1-ին մասի համաձայն` քրեական գործով վարույթում մեղադրանքի հիմքում չեն կա¬¬րող դրվել և որպես ապացույց օգտագործվել այն նյութերը, որոնք ձեռք են բերվել` (…)
2) կասկածյալի և մեղադրյալի պաշտպանության իրավունքի (...)` սույն օրենսգրքով նախա-տես¬ված լրացուցիչ երաշխիքների էական խախտմամբ. (…)։
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` ապացույցներ ձեռք բերելիս էական են այն խախտում¬ները, որոնք, դրսևորվելով մարդու և քաղաքացու սահմանադրական իրավունքների և ազատություն¬ների կամ սույն օրենսգրքի որևէ պահանջի խախտմամբ, դատավարության մասնակիցներին` օրենքով երաշխա¬վոր¬ված իրավունքների զրկմամբ կամ որևէ այլ կերպ ազդել են կամ կարող էին ազդել ստաց¬ված փաս¬տական տվյալների հավաստիության վրա (…)»։
Ապացույցների անթույլատրելիության հարցի կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն իրավա¬կան դիրքորոշում է հայտնել Արմեն Սարգսյանի վերաբերյալ 2009 թվականի սեպտեմբերի 16-ի թիվ ԵՔՐԴ/0295/01/08 որոշմամբ, ըստ որի` «ապացուցման գործընթացում կարող են օգտագործվել միայն այնպիսի ապացույցներ, որոնք ձեռք են բերվել, ամրագրվել և գործին կցվել քրեադատավա¬րա¬կան օրեն¬քով սահմանված և թույլատրելի համարվող կարգով։ Ապացույցների ձեռքբերման և ամ¬րագրման թույ¬լատրելիությունը կարգավորող նորմերից հետևում է, որ որպես ապացույց չեն կարող օգտագործ¬վել քննչա¬կան կամ այլ դատավարական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ ձեռք բերված փաստական տվյալները, հատկապես եթե դրանք իրենց հերթին հանգեցրել են դատավա¬րութ¬յան մասնակիցների իրավունքների էական խախտման, ազդել են կամ կարող էին ազդել ստացված փաս¬տական տվյալ¬ների հավաստիության վրա»։
Այսպիսով, ապացույցների հավաքմանը և ստուգմանն ուղղված դատավարական գործո-ղութ¬յուն¬ների կատարման ընթացքում պետք է ապահովվի անձանց իրավունքների և օրինական շահերի պաշտ¬պանությունը։ Հակառակ դեպքում կատարված դատավարական գործողության արդյունքում ստաց¬ված փաստական տվյալը, անկախ գործի համար ունեցած նշանակությունից, կորցնում է իր իրա¬վական ուժը, ապացուցողական նշանակությունը և չի կարող ընդգրկվել կոնկրետ քրեական գոր¬ծով ապացույցների համակցության մեջ և դրվել մեղադրանքի հիմքում։
Դատարանը փաստում է, որ սույն գործի նախաքննության ընթացքում գործով ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական գործողության` վկայի կարգավիճա¬կում իրակա¬նաց¬ված հարցաքննության, արդյունքում ձեռք բեր¬ված փաստական տվյալները ստացվել են վերջինիս պաշտ¬պա¬նության իրավունքի խախտման պայման¬նե¬րում, ուստի ազդել են նրանից ստացված փաստական տվյալ¬ների հավաստիության վրա։
Հետևաբար, դատարանը հաստատում է Էմիլ Սիմոնյանին որպես վկա հարցաքննելու մասին 2015թ. օգոստոսի 28-ին կազմված արձանագրության՝ որպես ապացույցի օգտագործման անթույլատրելիությունը։
Այդուամենայնիվ, դատարանն արձանագրում է, որ Է.Սիմոնյանի կողմից որպես վկա տրված նախաքննական ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի, օգտագործման անթույալտրելիությունը հաստատելու պարագայում ևս, գործի քննությամբ ձեռք բերված ապացույցների զանգվածը բավարար է մեղսագրված հանցանքում նրա մեղքն ապացուցված համարելու համար՝ հետևյալ հիմնավորումներով։
Այսպես.
Վերլուծելով ու համադրելով ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի, վկաներ Հ.Ռաշոյանի, Ա.Պողոսյանի, Ա.Արտաշեսյանի, Հ.Դավթյանի, Ա.Սարգսյանի, Դ.Մարտիրոսյանի և Ա.Աֆրիկյանի՝ դատարանում տրված, ինչպես նաև նրանցից որոշ մասի կողմից նախաքննության ընթացքում տրված և դատարանում հրապարակված ցուցմունքները, դատարանը փաստում է, որ ինչպես ամբաստանյալը, այնպես էլ գործով անցնող վկաները, որոշակի՝ ոչ էական տարբերությամբ, պնդել են գործի համար կարևոր նշանակություն ունեցող այն հանգամանքը, որը վերաբերել է անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերի տնօրինմանը։ Ընդ որում, վերջիններս հաստատել են, որ կալանավորված անձանց անձնական իրերի տնօրինումը կատարվել է ներքին կանոնակարգով, որը պարտադիր է եղել աշխատակիցների համար։
Մասնավորապես, ընդունված կարգի համաձայն՝ աշխատանքային օրերին, անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը, համապատասխան փաթեթավորմամբ, հանձնվել են քրեակատարողական հիմնարկի պետին։ Ընդ որում, դրանք հանձնել է պատասխանատու հերթապահը։ Ինչ վերաբերում է ոչ աշխատանքային օրերին, ապա վերջիններս հայտնել են, որ ոչ աշխատանքային օրերին անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը փաթեթավորվել են ծրարում և մի հերթափոխի պատասխանատուն փոխանցել է հաջորդ հերթափոխի պատասխանատուհին՝ դրան հաջորդող առաջին աշխատանքային օրը քրեակատարողական հիմնարկի պետին հանձնելու նպատակով։ Ավելին, վկաները պնդել են, որ միայն սույն դեպքից հետո են կատարվել որոշակի կանոնակարգային փոփոխություններ, այն է՝ ներկայումս կալանավորի մոտից հայտնաբերված գումարը հանձնվում է հաշվապահությանը, իսկ առարկաները՝ ՔԿՀ ֆինանսատնտեսական բաժնին։ Այդուամենայնիվ, հիշյալ փոփոխություններից հետո էլ, հայտնաբերված դրամանական միջոցներն ու շրջանառությունից չհանված առարկաները տնօրինվում են հետևյալ կերպ. դրամական միջոցները փոխանցվում են կալանավորված անձի անվամբ բացված հաշվեհամարին, իսկ շրջանառությունից չհանված առարկաները հանձնվում են ֆինանսատնտեսական բաժին, սակայն, ոչ աշխատանքային օրերին, նույնությամբ, դրանք դարձյալ փոխանցվում են հերթափոխից հերթափոխ՝ մինչև առաջիկա աշխատանքային օրը։
Ինչ վերաբերվում է Է.Սիմոնյանի այն պնդումներին, թե ինքը հերթափոխի ավարտից հետո Երեմյանից առգրավված իրերը հանձնել է իրենից հերթափոխն ընդունած Հովսեփ Դավթյանին, ապա նշված հանգամանքը, բացի իր՝ Է.Սիմոնյանի, դատաքննական ցուցմունքից, գործով ձեռք բերված և ոչ մի ապացույցով չի հիմնավորվել։ Ի հակառակ դրան, գործով անցնող վկա Հովսեփ Դավթյանն ի սկզբանե պնդել է, որ Էմիլ Սիմոնյանն իրեն՝ ծրարավորված վիճակում, Սուրեն Երեմյանին պատկանող որևէ գումար, ինչպես նաև ոսկյա մատանի կամ ժամացույց չի տվել։ Ի հավելումն դրան, գործով անցնող վկաներ Հ.Ռաշոյանը, Ա.Պողոսյանը, Ա.Արտաշեսյանը հայտնել են, որ հերթափոխը հանձնելու առավոտյան իրենք պատուհանագոգին, ինչպես պնդում է Է.Սիմոնյանը, որևէ ծրար չեն տեսել։ Ավելին, վկա Հովհաննես Ռաշոյանը հայտնել է, որ նախաքննության ընթացքում, Սիմոնյանն իրեն խնդրել է հայտնել, թե իբր առավոտյան տեսել է նշված ծրարը պատուհանագոգին։ Նույն փաստի վերաբերյալ ցուցմունք է տվել նաև Հովսեփ Դավթյանը, ով պնդել է, որ Հովհաննես Ռաշոյանն իրեն ասել է, որ Էմիլ Սիմոնյանը խնդրել է, որպեսզի ցուցմունք տա, թե իբր հերթափոխի հաջորդ օրը նա ծրարն, այնուամենայնիվ, փոխանցել է Հովսեփ Դավթյանին, ինչը, սակայն, իրականում տեղի չի ունեցել։ Այս մասին նմանատիպ տեղեկություն է հայտնել նաև վկա Դավիթ Մարտիրոսյանը։
Նույն հանգամանքի վերաբերյալ հարցաքննվելիս վկա Արսեն Աֆրիկյանը դատարանում հայտնել է, որ՝ «... Հետագայում, երբ Ս.Երեմյանն ազատվել է կալանքից և պարզվել է, որ նրա մոտից հայտնաբերված իրերը՝ ժամացույցը, մատանին և գումարը, բացակայում են, ինքը զրուցել է Է.Սիմոնյանի հետ, վերջինս ասել է, որ տվյալ իրերով ծրարը հանձնել է տեղակալին՝ Գ.Մկրտչյանին, իսկ Երբ Գ.Մկրտչյանն ասել է, որ Է.Սիմոնյանը նրան որևէ ծրար չի տվել, Է.Սիմոնյանը մտաբերել և հայտնել է, որ տվյալ ծրարը հանձնել է մյուս հերթափոխի պետին և ծրարը մնացել է պահարանում…»։ Այսինքն, ամբաստանյալը նույն փաստի վերաբերյալ տարբեր հանգամանքներում ներկայացրել է տարբեր տեղեկություններ, ինչը ևս վկայում է դատարանում նրա կողմից տրված ցուցմունքի անարժանահավատ լինելու մասին։
Հետևաբար, ասվածը ևս անհերքելիորեն վկայում է այն մասին, որ հերթափոխը հանձնելիս Է.Սիմոնյանը Ս.Երեմյանից առգրավված՝ 896.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողությամբ, այն է 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույցը, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանին և 496.000 ՀՀ դրամ գումարը որևէ մեկին՝ այդ թվում Հ.Դավթյանին չի հանձնել։
3.Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Նախաքննական մարմնի կողմից Էմիլ Սիմոնյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա`
(…) 2003թ-ից աշխատելով ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական վարչության «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկում, իրականացնելով պետական հատուկ ծառայություն և հանդիսանալով մշտապես իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնող պաշտոնատար անձ, ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով, «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածով և «ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետով նախատեսված իր պարտականությունները, որն անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառել անձի իրավունքներին, օրինական շահերին և պետության օրինական շահերին։
Այսպես.
Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը, ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պահպանության իրականացման գրաֆիկը հաստատելու մասին նույն ՔԿՀ-ի պետի՝ 17.03.2015թ. թիվ 40 հրամանի համաձայն 2015թ. մարտի 20-ին եղել է ՔԿ հիմնարկի պատասխանատու հերթապահ և հանդիսացել ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի վարչակազմի անդամ։
ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում քննվող թիվ 69101215 քրեական գործով մեղադրյալ Սուրեն Լյովայի Երեմյանը 20.03.2015թ-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ձերբակալվածների պահման վայրից տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկ։
Նույն օրը ժամը 20.00-ի սահմաններում, քրեակատարողական հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետներ Հովհաննես Ռաշոյանի և Արմեն Պողոսյանի կողմից համապատասխան սենյակում կատարվել Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությունը, որի մասին պատասխանատու հերթապահ Էմիլ Սիմոնյանը կազմել է արձանագրություն։
Խուզարկությամբ Ա.Երեմյանի մոտից հայտնաբերվել է ընդհանուր 896.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ գույք և գումար՝ 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույց, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանի և 496.000 ՀՀ դրամ գումար։
Է.Սիմոնյանը, հայտնաբերված գույքն ու գումարը տանելով քրեակատարողական հիմնարկի հերթապահ մաս, ծրարավորել է, սակայն պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի պահանջներն, այն մասին, որ քրեակատարողական ծառայողը ՀՀ օրենսդրությամբ իր վրա դրված պարտականությունները կատարում է ճշգրիտ և ժամանակին, չի կատարել «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածի պահանջներն այն մասին, որ ձերբակալված կամ կալանավորված անձանց հանձնած դրամը փոխանցվում է նրանց անձնական հաշվին, ձերբակալված կամ կալանավորված անձանցից առգրավված իրերը, առարկաները, նյութերը տրվում են պահպանության, և ՀՀ ԱՆ «քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետի պահանջներն այն մասին, որ կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկությամբ առգրավված իրերը կամ առարկաներն ի պահ են հանձնվում կալանավորվածներին պահելու վայրի կամ ուղղիչ հիմնարկի վարչակազմին, հայտնաբերված դրամը փոխանցվում է համապատասխանաբար կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական հաշվին։ Էմիլ Սիմոնյանը, ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով, հայտնաբերված ժամացույցն ու մատանին սահմանված կարգով չի պահպանել ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում տեղադրված չհրկիզվող մետաղյա պահարանում, պահպանության չի տվել, իսկ կանխիկ գումարը կալանավորի անձնական հաշվին չի փոխանցել և այդ ուղությամբ որևէ գործողություն չի կատարել, այլ հայտնաբերվածը ծրարավորված վիճակում դրել է ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում առկա պատուհանագոգին, թողել առանց հսկողության, որն էլ չպարզված հանգամանքներում հափշտակվել է։
15.05.2015թ. Ս.Երեմյանը ազատվել է կալանքից և վերջինիս մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերն ու գումարը սահմանված կարգով նրան չեն վերադարձվել։
Էմիլ Սիմոնյանի ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառվել պետության օրինական շահերին, այն է խախտվել են մի շարք իրավական ակտերի պահանջները, խաթարվել է պետական ապարատի կոնկրետ օղակի ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության բնականոն գործունեությունը, հեղինակազրկվել է պետական իշխանության տվյալ մարմինը, ինչպես նաև էական վնաս է պատճառվել Սուրեն Երեմյանի իրավունքներին ու օրինական շահերին՝ վերջինս զրկվել է իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող գույք ու գումարից, դրանք տնօրինելու, տիրապետելու և օգտագործելու հնարավորությունից (...)»»։
Ամբաստանյալ Էմիլ Սիմոնյանին` քրեական գործի նախաքննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունից բխում է, որ նրան մեղադրանք է առաջադրվել՝ այդ պահին ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունք դրսևորելու համար, որի հետևանքով անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառվել պետության և Սուրեն Երեմյանի օրինական շահերին։
Քրեական գործի ողջ դատական քննության ընթացքում, պաշտպանության կողմը իրականացնելով իր կողմից ընտրված մարտավարությունը, փորձեց հիմնավորել իրենց տեսակետն առ այն, որ դեպքի օրը Է.Սիմոնյանը, կատարելով Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությունը, իրական հնարավորություն չի ունեցել ՔԿՀ պետ Ա.Աֆրիկյանին հանձնելու Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերն ու գումարը, քանի որ նա արդեն իսկ դուրս էր եկել աշխատավայրից, ինչի պայմաններում, ըստ պաշտպանների, բացակայում է վերջինիս կողմից հանրորեն վտանգավոր արարք կատարելու հանցակազմը։ Բացի այդ, պաշտպանության կողմը պնդեց, որ Է.Սիմոնյանին մեղսագրված արարքը նրա կողմից ենթադրաբար կատարելու ժամանակահատվածում հիշյալ իրավահարաբերությունները կարգավորված չեն եղել, չի եղել օրենսդրական որևէ հիմք այն մասին, թե քրեակատարողական հիմնարկ ընդունված կալանավորված անձի մոտից գումար կամ թանկարժեք այլ իրեր հայտնաբերելու դեպքում ինչպես պետք է վարվեր դրանց հետ քրեակատարողական հիմնարկի աշխատակիցը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Պաշտոնատար անձի կողմից ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ կամ անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով իր պարտականությունները չկատարելը կամ ոչ պատշաճ կատարելը, որն անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառել անձանց կամ կազմակերպությունների իրավունքներին ու օրինական շահերին կամ հասարակության կամ պետության օրինական շահերին (գույքային վնասի դեպքում՝ հանցագործության պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հազարապատիկի չափը գերազանցող գումարը կամ դրա արժեքը (…) »։
Նշված հանցակազմի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Հ.Սահակյանի մասին գործով 2013թ-ի հոկտեմբերի 18-ին թիվ ԼԴ/0207/01/12 նախադեպային որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է հայտնել առ այն, որ՝
« (…) Պաշտոնեական անփութության` որպես պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործության հիմնական օբյեկտն այն հասարակական հարաբերություններն են, որոնք կարգավորում են պետական մարմինների բնականոն գործունեությունը, իսկ որպես լրացուցիչ օբյեկտ հանդես են գալիս քաղաքացիների, կազմակերպությունների, ինչպես նաև հասարակության և պետության իրավունքներն ու օրինական շահերը։
Պաշտոնեական անփութության հանցակազմն օբյեկտիվ կողմից որպես կանոն դրսևորվում է անգործությամբ, այն է` պաշտոնատար անձի կողմից իր պարտականությունները չկատարելով կամ ոչ պատշաճ կատարելով (պարտականությունները կատարվում են թերի)։ Այսինքն` պաշտոնատար անձը պատասխանատվության է ենթարկվում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով, եթե նա չի կատարել կամ թերի է կատարել այն գործողությունները, որոնք մտնում են նրա պարտականությունների մեջ։ Այդ իսկ պատճառով հանցակազմի առկայությունը հավաստելու համար նախևառաջ անհրաժեշտ է պարզել, թե որոնք են պաշտոնատար անձի` օրենքով կամ ենթաօրենսդրական ակտերով սահմանված պարտականությունները։ Բացի այդ, հանցակազմի առկայության համար անհրաժեշտ է հաստատված համարել, որ պաշտոնատար անձը հնարավորություն է ունեցել կատարելու իր վրա դրված պարտականությունները։ Եթե պաշտոնատար անձն օբյեկտիվ կամ սուբյեկտիվ գործոնների ազդեցության պատճառով (արտաքին պայմաններ, առողջական վիճակ և այլն) հնարավորություն չի ունեցել կատարելու իր պարտականությունները, ապա նրա արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմը բացակայում է։
Պաշտոնեական անփութության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ են հանրորեն վտանգավոր հետևանքները։ Օրենքը նման հետևանք է դիտում անձանց կամ կազմակերպությունների իրավունքներին ու օրինական շահերին, հասարակության կամ պետության օրինական շահերին պատճառված էական վնասը։ Ընդ որում, եթե գույքային վնասի դեպքում նախատեսված է որոշակի շեմ (հանցագործության պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հազարապատիկի չափը գերազանցող գումարը կամ դրա արժեքը), ապա ոչ գույքային վնասի էական կամ ոչ էական լինելու հանգամանքը պետք է յուրաքանչյուր գործով գնահատվի իրավակիրառողի կողմից՝ հաշվի առնելով տվյալ գործի հանգամանքները (այդ թվում՝ անձանց, կազմակերպություններին, հասարակությանը կամ պետությանը պատճառված բարոյական վնասի չափը, տուժողների քանակը, խախտված իրավունքների և ազատությունների բնույթն ու խախտման աստիճանը, հիմնարկության կամ ձեռնարկության բնականոն գործունեության խաթարման աստիճանը և այլն)։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմը նյութական է, ուստի դրա օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ է հանդիսանում պատճառական կապը արարքի և հետևանքների միջև։ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ հանցավոր անգործության և հանրորեն վտանգավոր հետևանքների միջև պատճառական կապն առկա է այն դեպքում, երբ հանրորեն վտանգավոր հետևանքն առաջացել է պաշտոնատար անձի կողմից իր պարտականությունները չկատարելու կամ ոչ պատշաճ կատարելու արդյունքում։ Այլ կերպ՝ հանրորեն վտանգավոր հետևանքները չէին առաջանա, եթե պաշտոնատար անձը պատշաճ կերպով կատարեր իր վրա դրված պարտականությունները։
16. Սուբյեկտիվ կողմից պաշտոնեական անփութությունը բնութագրվում է անզգուշությամբ, որն իր հերթին կարող է դրսևորվել.
ա) ինքնավստահությամբ, երբ պաշտոնատար անձը գիտակցում է, որ չի կատարում կամ ոչ պատշաճ է կատարում իր պարտականությունները, նախատեսում է հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացումը, բայց առանց բավարար հիմքերի հույս է ունենում, որ դրանք կկանխվեն,
բ) անփութությամբ, երբ պաշտոնատար անձը չի նախատեսում իր անգործության` հանրության համար վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, սակայն պարտավոր էր և կարող էր նախատեսել։
Քննարկվող հանցակազմի սուբյեկտը հատուկ է։ Անձը կարող է պատասխանատվության ենթարկվել պաշտոնեական անփութության համար, եթե նա հանդիսանում է պաշտոնատար անձ, այսինքն՝ բավարարում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 3-րդ մասում նշված չափանիշներին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` «(…) պաշտոնատար անձինք են`
1) մշտապես, ժամանակավորապես կամ առանձին լիազորությամբ իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնող անձինք.
2) պետական մարմիններում, տեղական ինքնակառավարման մարմիններում, դրանց կազմակերպություններում, ինչպես նաև Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերում, Հայաստանի Հանրապետության այլ զորքերում և զինվորական միավորումներում մշտապես, ժամանակավորապես կամ առանձին լիազորությամբ կազմակերպական-տնօրինչական, վարչատնտեսական գործառույթներ իրականացնող անձինք»։
Մեջբերված քրեաիրավական դրույթի վերլուծությունից հետևում է, որ իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնում են պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմիններում պաշտոնավարող այն անձինք, ովքեր իրենցից ծառայական կախվածություն չունեցող, իրենց ծառայողական ենթակայության տակ չգտնվող անձանց նկատմամբ սահմանված կարգով օժտված են կարգադրիչ լիազորություններով։
Կազմակերպական-տնօրինչական գործառույթներ իրականացնող են համարվում այն պետական ծառայողները, ովքեր ղեկավարում են իրենց ենթակայության տակ գտնվող ծառայողների գործունեությունը։ Այս առումով պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործության հատուկ սուբյեկտ է հանդիսանում յուրաքանչյուր պետական ծառայող, ով իր ենթակայության տակ այլ ծառայողներ ունի, ղեկավարում է նրանց գործունեությունը։
Վարչատնտեսական գործառույթներ իրականացնող պետական ծառայողներն այն անձինք են, ովքեր օժտված են գույքի, նյութական արժեքների տնօրինման, կառավարման լիազորություններով, մասնավորապես, գույքի, նյութական արժեքների պահպանության, վերամշակման, նյութական արժեքների իրացման նկատմամբ հսկողության սահմանման, դրամական միջոցների ստացման, հանձնման և այլ գործառույթներով։
Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել նաև, որ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ծառայողներին պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ դիտելու համար էական նշանակություն ունի նաև այն հանգամանքը, թե արդյոք նրանք օժտված են իրավական նշանակություն ունեցող, իրավահարաբերություններ առաջացնող, դադարեցնող կամ փոփոխող գործողություններ կատարելու լիազորությամբ։ Պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ է այն պետական ծառայողը, ով իրավունք ունի պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմնի, հիմնարկության, կազմակերպության կամ ձեռնարկության անունից պաշտոնական փաստաթուղթ տրամադրել քաղաքացիներին և դրանով կարգավորել նրանց վարքագիծը։
Զուտ մասնագիտական գործառույթներ իրականացնող՝ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ծառայողները պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ չեն հանդիսանում։ Սակայն, եթե նշված անձինք օժտված են նաև կազմակերպական-տնօրինչական կամ վարչատնտեսական լիազորություններով, ապա, այդ լիազորություններն իրականացնելիս հանդիսանում են պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ։
17. Հիմք ընդունելով վերոշարադրյալը` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ պարզելու համար, թե արդյոք անձը հանդիսանում է պաշտոնեական անփութության հանցակազմի սուբյեկտ, անհրաժեշտ է առաջին հերթին պարզել, թե արդյոք նա իրականացնում է իշխանության ներկայացուցչի կամ կազմակերպական-տնօրինչական կամ վարչատնտեսական գործառույթներ, ինչ իրավական ակտով սահմանված, ինչ կոնկրետ պարտականությունների կատարում է նրա վրա դրված։ Բացի այդ, անձի արարքում պաշտոնեական անփութության հանցակազմի առկայությունը պարզելու համար անհրաժեշտ է քննության առնել նաև այն հարցը, թե օբյեկտիվորեն կամ սուբյեկտիվորեն պաշտոնատար անձն արդյոք հնարավորություն ունեցել է պատշաճ կատարելու իր վրա դրված պարտականությունները։
Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ անձի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի առկայությունը պարզելու համար անհրաժեշտ է հաջորդաբար քննության առնել հետևյալ հանգամանքները՝
1) իրավական ակտերով սահմանված կարգով ի՞նչ պարտականություններ են դրված եղել պաշտոնատար անձի վրա,
2) պաշտոնատար անձն իր վրա դրված ո՞ր պարտականությունը չի կատարել կամ կատարել է ոչ պատշաճ,
3) պարտականությունների չկատարելը կամ ոչ պատշաճ կատարելը հանգեցրե՞լ է արդյոք քաղաքացիների, կազմակերպությունների, ինչպես նաև հասարակության կամ պետության օրենքով պաշտպանվող իրավունքների ու օրինական շահերի էական խախտմանը,
4) պաշտոնատար անձն օբյեկտիվորեն կամ սուբյեկտիվորեն հնարավորություն ունեցե՞լ է արդյոք պատշաճ կատարել իր վրա դրված պարտականությունները և կանխել վնասի առաջացումը (…) »։
Դատարանը գտնում է, որ Է.Սիմոնյանի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի առկայությունը կամ բացակայությունը պարզելու համար անհրաժեշտ է նախ և առաջ պատասխանել վերը շարադրված հարցերին.
Այսպես՝
- իրավական ակտերով սահմանված կարգով ի՞նչ պարտականություններ են դրված եղել ամբաստանյալ Սիմոնյանի վրա
«Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեակատարողական ծառայողի հիմնական պարտականություններն են`
1) Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, օրենքների և այլ իրավական ակտերի պահանջները կատարելը.
2) մասնագիտական և ծառայողական պարտականությունների կատարման համար անհրաժեշտ գիտելիքներ ապահովելը.
3) Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ իրեն վերապահված պարտականությունները ճշգրիտ ու ժամանակին կատարելը.
4) վերադաս մարմինների և պաշտոնատար անձանց` սահմանված կարգով ընդունած հրամաններն ու որոշումները, տրված կարգադրություններն ու ցուցումները կատարելը.
5) սահմանված կարգով և ժամկետներում առաջարկությունները, դիմումները և բողոքները քննության առնելը և դրանց ընթացք տալը.
6) պետական, ծառայողական կամ օրենքով պահպանվող այլ գաղտնիք պարունակող փաստաթղթերի հետ աշխատելու` Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված պահանջները պահպանելը.
7) օրենքով նախատեսված դեպքում եկամուտների հայտարարագիր ներկայացնելը.
8) կարգապահական կանոնակարգը պահպանելը։
Քրեակատարողական ծառայողի համար սույն օրենքով և այլ իրավական ակտերով կարող են սահմանվել նաև այլ պարտականություններ։
2. Քրեակատարողական ծառայության կարգապահական կանոնակարգը հաստատում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը»։
«Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Ձերբակալված անձինք ձերբակալվածներին պահելու վայրերում և կալանավորված անձինք կալանավորվածներին պահելու վայրերում գտնվում են մշտական հսկողության ներքո։ Հսկողության իրականացման նպատակով կարող են օգտագործվել տեխնիկական և էլեկտրոնային միջոցներ։
Ձերբակալված և կալանավորված անձինք ենթարկվում են անձնական խուզարկության` նույն սեռին պատկանող անձանց կողմից, մատնադրոշմման և լուսանկարման։ Խուզարկությունը կատարվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով։
Ձերբակալված կամ կալանավորված անձանց հանձնած դրամը փոխանցվում է նրանց անձնական հաշվին, իսկ փաստաթղթերը տրվում են պահպանության։ Ձերբակալված կամ կալանավորված անձանցից առգրավված իրերը, առարկաները, նյութերը տրվում են պահպանության կամ ներքին կանոնակարգով նախատեսված դեպքերում ոչնչացվում են` ձերբակալվածներին պահելու վայրի կամ կալանավորվածներին պահելու վայրի պետի պատճառաբանված որոշմամբ, ինչի մասին կազմվում է համապատասխան արձանագրություն»։
ՀՀ ԱՆ «քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետի համաձայն՝
«...93. Կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկության կամ խցի կամ կացարանի խուզարկության, ինչպես նաև իրերի զննման ժամանակ քաղաքացիական շրջանառությունից չհանված` առգրավված իրերը կամ առարկաներն ի պահ են հանձնվում կալանավորվածներին պահելու վայրի կամ ուղղիչ հիմնարկի վարչակազմին կամ կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի համաձայնությամբ հանձնվում են վերջինիս մատնանշած անձին։ Կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկության կամ խցի կամ կացարանի խուզարկության, ինչպես նաև իրերի զննման ժամանակ հայտնաբերված դրամը փոխանցվում է համապատասխանաբար կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական հաշվին»։
ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական ծառայության անվտանգության ապահովման կառուցվածքային ստորաբաժանումների գործունեության կարգը հաստատնելու մասին ՀՀ արդարադատության նախարարի կողմից 2015թ-ի նոյեմբերի 21-ին արձակված թիվ 194-Ն հրամանի 23-րդ կետի համաձայն՝
«...Պատասխանատու հերթապահն անմիջականորեն հաշվետու է Հիմնարկի պետին, համարվում է անվտանգությունն ապահովող իրեն ամրակցված հերթապահ խմբի անմիջական ղեկավարը և Հիմնարկի պետի բացակայության դեպքում ամբողջական պատասխանատվություն է կրում Հիմնարկի բնականոն գործունեության ապահովման համար»։
Վերը շարադրված իրավական նորմերի բովանդակային ուսումնասիրմամբ դատարանը հաստատված է համարում այն փաստը, որ Է.Սիմոնյանը, լինելով ծառայողական պարտականություններ կատարող անձ, իր իրավասությունների և պարտականությունների սահմաններում պետք է գործեր և իր կարգադրիչ լիազորություններն իրականացներ այդ իրավական նորմերի խստիվ պահպանմամբ՝ այն է 20.03.2015թ-ին, հանդիսանալով ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պատասխանատու հերթապահը, հետևաբար և ՀՀ արդարադատության նախարարի հիշյալ հրամանի ուժով՝ քրեակատարողական հիմնարկի պետի բացակայության պայմաններում նրա փոխարեն ամբողջական պատասխանատվություն կրող անձ, պարտավոր է եղել իրականացնելու քրեակատարողական հիմնարկ ընդունված, կալանավորված անձ Սուրեն Լյովայի Երեմյանի մոտից հայտնաբերված դրամի և այլ նյութական արժեքների պատշաճ պահպանությունն ու դրանց հետագա տնօրինումը, ինչը չի արել։
- Էմիլ Սիմոնյանն իր վրա դրված ո՞ր պարտականությունը չի կատարել կամ կատարել է ոչ պատշաճ
Քրեական գործի դատական քննությամբ ամբաստանյալն ու վերջինիս պաշտպանները պնդեցին, որ այն պահին, երբ արդեն ավարտված է եղել քրեակատարողական հիմնարկ ընդունված Սուրեն Երեմյանի անձնական խուզարկությունը և նրա մոտից հայտնաբերվել են դրամն ու մյուս առարկաները, Սիմոնյանը չի կարողացել հանձնել դրանք ՔԿՀ պետին, քանի որ նա արդեն հեռացած է եղել աշխատանքի վայրից, որպիսի փաստը փորձել են հիմնավորել նրանով, որ ըստ տեսախցիկներում առկա նյութերի՝ հայտնաբերվածը ծրարավորելու ժամանակ ՔԿՀ անձնակազմը աշխատավայրում է գտնվում հագուստների կոճակներն արձակած վիճակում, պառկում հիմնարկում գտնվող աթոռների վրա։ Այս առումով, սակայն, դատարանում հարցաքննված վկա Արսեն Աֆրիկյանը բացառեց, որ նշված ժամանակ ինքը ՔԿՀ-ում չի եղել, պնդելով, որ աշխատանքային օրը եղել է բավականին ծանր և ինքը ՔԿՀ-ից հեռացել է կալանավորված բոլոր անձանց ՔԿՀ հիմնարկ ընդունելուց և նրանց տեղավորելուց հետո միայն։ Բացի այդ, վերջինս դատարանում հայտնեց, որ թեև հիմնարկի աշխատակիցները ծառայութան ընթացքում պարտավոր են կրել սահմանված համազգեստը, չբացառեց նաև այն, որ հնարավոր է նաև, որ իր՝ այնտեղ գտնվելու ժամանակ նրանք նաև իրենց ազատ զգան։
Ավելին, եթե մի պահ ընդունելի համարենք պաշտպանության կողմի այն դիտարկումը, թե Սուրեն Երեմյանին ՔԿՀ ընդունելուց, նրան անձնական խուզարկության ենթարկելուց և վերջինիս մասով բոլոր գործողություններն ավարտելուց հետո արդեն իսկ հիմնարկի վարչակազմն՝ ի դեմս հիմարկի պետ Ա.Աֆրիկյանի, արդեն չի գտնվել աշխատանքի վայրում, հետևաբար, այդ պահից սկսած, լինելով հերթափոխի պատասխանատու հերթապահը և, ինքնըստինքյան, հիմնարկի պետի բացակայության հիմքով կրելով ամբողջական պատասխանատվություն հիմնարկի բնականոն գործունեության համար, ամբաստանյալն առավել ևս պարտավոր էր պատշաճ և ամբողջական միջոցներ ձեռնարկել կալանավորված անձի մոտից հայտնաբերված դրամն ու արժեքավոր իրերի պահպանութունն իրականացնելու, իսկ հետագայում դրանք մյուս հերթափոխի պատասխանատու հերթապահին կամ քրեակատարողական հիմնարկի պետին հանձնելու ուղղությամբ։
- պարտականությունների չկատարելը կամ ոչ պատշաճ կատարելը հանգեցրե՞լ է արդյոք քաղաքացիների, կազմակերպությունների, ինչպես նաև հասարակության կամ պետության օրենքով պաշտպանվող իրավունքների ու օրինական շահերի էական խախտմանը
Կրկին անդրադառնալով սույն դատավճռում արտահայտած իրավական դիրքորոշումներին, Դատարանը հաստատված է համարում նաև սույն գործով հանցակազմին բնորոշ՝ պետության և քաղաքացու օրինական շահերին էական վնաս պատճառելու բաղադրիչի առկայությունը։ Մասնավորապես, տեղի ունեցած անփութության հետևանքով խախտվել է ինչպես պետության, այնպես էլ` Ս.Երեմյանի իրավունքներն և օրինական շահերը, այն է՝ խաթարվել է պետական ապարատի կոնկրետ օղակի՝ ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության բնականոն գործունեությունը, հեղինակազրկվել է պետական իշխանության տվյալ մարմինը, ինչպես նաև էական վնաս է պատճառվել Սուրեն Երեմյանի իրավունքներին ու օրինական շահերին՝ վերջինս զրկվել է իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույցից, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանուց և 496.000 ՀՀ դրամ գումարից՝ դրանք տնօրինելու, տիրապետելու և օգտագործելու հնարավորությունից։
- պաշտոնատար անձն օբյեկտիվորեն կամ սուբյեկտիվորեն հնարավորություն ունեցե՞լ է արդյոք պատշաճ կատարել իր վրա դրված պարտականությունները և կանխել վնասի առաջացումը
Պաշտպանական կողմը սույն գործի դատական քննության ընթացքում, դատարանում դիրքորոշում է հայտնել առ այն, որ Է.Սիմոնյանի կողմից Ս.Երեմյանի անձնական իրերով փաթեթը չի հանձնվել հիմնարկի պետին, քանի որ վերջինս արդեն իսկ գնացել էր քրեակատարողական հիմնարկից, բացի այդ հիշյալ գումարն ու Երեմյանին պատկանող մյուս իրերը պահպանելու անհրաժեշտ հնարավորություններ ու պայմաններ չեն եղել։
Քրեակատարողական հիմնարկի պետի՝ այդտեղ գտնվելու վերաբերյալ հարցին դատարանն արդեն իսկ անդրադարձել է վերևում, հետևաբար, կրկին չի ցանկանում անդրադարձ կատարել դրան։ Ինչ վերաբերվում է սույն գործով տուժող Ս.Երեմյանին պատկանող մյուս իրերը ՔԿՀ-ում պահպանելու անհրաժեշտ հնարավորությունների ու պայմանների բացակայությանը, ապա գործի քննությամբ հաստատվեց, որ դրանց պահպանությունն ու ոչ աշխատանքային օրերին միմյանց փոխանցելով, ի վերջո, ՔԿՀ ղեկավարությանը հասցնելու պարտավորությունը դրված է եղել ՔԿՀ պատասխանատու հերթապահի վրա, ով, ՔԿՀ պետի բացակայության պայմաններում, հանդիսանում է նրա փոխարինողը, հետևաբար և այդպիսի առարկաներ պահպանելու համար համապատասխան պայմաններ ստեղծելու պատասխանատուն։ Հիշյալ եզրահանգմանը գալիս դատարանը հիմք է ընդունում նաև ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական ծառայության անվտանգության ապահովման կառուցվածքային ստորաբաժանումների գործունեության կարգը հաստատնելու մասին ՀՀ արդարադատության նախարարի կողմից 2015թ-ի նոյեմբերի 21-ին արձակված թիվ 194-Ն հրամանի 24-րդ կետի 10-րդ և 27-րդ ենթակետերը, համաձայն որոնց՝
«..24. ՊՀ-ը Հիմնարկի` օրվա անվտանգության ապահովման կազմակերպման վերաբերյալ հրամանի (Ձև 1) համաձայն`
…10) միջոցներ է ձեռնարկում կապի և անվտանգության ապահովման ինժեներատեխնիկական միջոցների, շենք-շինությունների, ներառյալ` խցերի և կացարանների, դրանց դռների, ինչպես նաև հիմնական և միջանցիկ դռների, սննդի փոխանցման դռնակների, փականների, վանդակաճաղերի, ինչպես նաև կահավորանքի հայտնաբերած անսարքությունները վերացնելու ուղղությամբ…»։
...27) իր պարտականությունների կատարման անհնարինության դեպքում այդ մասին զեկուցում է Հիմնարկի պետին և հետագայում գործում ըստ նրա ցուցումի…»։
Հետևաբար, հայտնաբերելով, որ հերթափոխն ընդունելիս անսարք վիճակում է գտնվում հերթապահ մասի չհրկիզվող պահարանը, ամբաստանյալը պարտավոր էր միջոցներ ձեռնարկել՝ դրա անսարքությունը վերացնելու կամ այդ մասին զեկուցելու ՔԿՀ պետին և նրա ցուցումով ձեռնարկելու համապատասխան միջոցներ, ինչը չի արել։
Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ դատարանի վերոհիշյալ պատճառաբանությունների պարագայում Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը կատարել է արարք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Դատարանը հաստատված համարելով Էմիլ Սիմոնյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը և անդրադառնալով դրանով ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին, փաստում է հետևյալը`
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Ոչ մեծ ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, կամ որոնց համար նախատեսված է ազատազրկման հետ կապ չունեցող պատիժ, ինչպես նաև անզգուշությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երեք տարի ժամկետով ազատազրկումը»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել են հետևյալ ժամկետները.
1) երկու տարի՝ ոչ մեծ ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
2) հինգ տարի՝ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
3) տասը տարի՝ ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
4) տասնհինգ տարի՝ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից։
2. Վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը։ Տևող հանցագործության դեպքում վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է արարքը դադարելու, իսկ շարունակվող հանցագործության դեպքում` վերջին արարքը կատարելու պահից։
3. Վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատվում է, եթե մինչև նշված ժամկետներն անցնելն անձը կատարում է միջին ծանրության, ծանր կամ առանձնապես ծանր նոր հանցանք։ Այս դեպքում վաղեմության ժամկետի հաշվարկն սկսվում է նոր հանցանքի ավարտված համարելու պահից»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի վերլուծությունից բխում է, որ այն նկարագրում է անզգուշությամբ կատարվող հանցագործություն, իսկ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված կալանքի ձևով պատժի ժամկետը չի գերազանցում երկու ամիսը, ուստի, տվյալ հոդվածով նախատեսված հանցավոր արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների թվին, հետևաբար, այն կատարած անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահից անցել է երկու տարի։
Ըստ գործով հաստատված տվյալների՝ ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանը մեղսագրված, քրեական օրենքով արգելված արարքը կատարվել և ավարտվել է 2015թ. մարտի 20-ին և մինչև սույն դատավճիռը կայացնելը ամբաստանյալին՝ օրենքով սահմանված կարգով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու վաղեմության ժամկետի ընթացքը չի ընդհատվել, չի կասեցվել։
Այլ խոսքով, նշված՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով Է.Սիմոնյանին վերագրվող՝ ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետներն ամբաստանյալի համար լրացել են` դրա կատարումից 2 տարի անցնելու հիմքով։
Հետևաբար, դատարանն արձանագրում է, որ Է.Սիմոնյանին պետք է մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրան պետք է ազատել քրեական պատասխանատվությունից` վերը շարադրված հիմնավորումներով։
Միաժամանակ, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, օրինական հիմքերի առկայության դեպքում՝ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին գրավով կալանքից ազատելու դիմաց Սարգիս Կարապետի Սուքիասյանի կողմից 12.03.2016թ-ին «Ինեկոբանկ» ՓԲԸ-ում թիվ 2366 վճարային հանձնարարականով վճարված 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ գումարը պետք է վերադարձնել գրավատուին։
4. Եզրափակիչ մաս
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360, 365, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի համաձայն նրան ազատել քրեական պատասխանատվությունից` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, օրինական հիմքերի առկայության դեպքում՝ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին գրավով կալանքից ազատելու դիմաց Սարգիս Կարապետի Սուքիասյանի կողմից 12.03.2016թ-ին «Ինեկոբանկ» ՓԲԸ-ում թիվ 2366 վճարային հանձնարարականով վճարված 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ գումարը՝ վերադարձնել գրավատուին։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։
Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն
ԵԿԴ/0212/01/16
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
,,28,, օգոստոսի 2017թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը
/այսուհետև` դատարան/
Նախագահությամբ դատավոր Մ. Մակյանի
Քարտուղարությամբ Թ. Խաչատրյանի
Մասնակցությամբ՝
Մեղադրող Ա. Բարսեղյանի
Պաշտպաններ Լ.Սահակյանի
Ե.Վարոսյանի
Տուժողի ներկայացուցիչ Ա.Նադիրյանի
դռնբաց դատական նիստերում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանի` ծնված 28.07.1975թ.-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, խնամքին են գտնվում երկու անչափահաս երեխաները, բարձրագույն կրթությամբ աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ, կոչումով արդարադատության կապիտան, նախկինում չդատված, հաշվառված է՝ ք.Երևան, Գալշոյան փողոցի 12-րդ շենքի 38-րդ բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
Ըստ դատարան ուղարկված քրեական գործի նյութերի և մեղադրական եզրակացության`
«Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը մեղադրվում է հանրորեն վտանգավոր այն արարքի համար, որ նա, 2003թ-ից աշխատելով ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական վարչության «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկում, իրականացնելով պետական հատուկ ծառայություն և հանդիսանալով մշտապես իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնող պաշտոնատար անձ, ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով, «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածով և «ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետով նախատեսված իր պարտականությունները, որն անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառել անձի իրավունքներին, օրինական շահերին և պետության օրինական շահերին։
Այսպես.
Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը, ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պահպանության իրականացման գրաֆիկը հաստատելու մասին նույն ՔԿՀ-ի պետի՝ 17.03.2015թ. թիվ 40 հրամանի համաձայն՝ 2015թ. մարտի 20-ին եղել է ՔԿ հիմնարկի պատասխանատու հերթապահ և հանդիսացել ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի վարչակազմի անդամ։
ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում քննվող թիվ 69101215 քրեական գործով մեղադրյալ Սուրեն Լյովայի Երեմյանը 20.03.2015թ-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ձերբակալվածների պահման վայրից տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկ։
Նույն օրը, ժամը 20.00-ի սահմաններում, քրեակատարողական հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետներ Հովհաննես Ռաշոյանի և Արմեն Պողոսյանի կողմից համապատասխան սենյակում կատարվել Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությունը, որի մասին պատասխանատու հերթապահ Էմիլ Սիմոնյանը կազմել է արձանագրություն։
Խուզարկությամբ Ա.Երեմյանի մոտից հայտնաբերվել է ընդհանուր՝ 896.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ գույք և գումար՝ 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույց, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանի և 496.000 ՀՀ դրամ գումար։
Է.Սիմոնյանը, հայտնաբերված գույքն ու գումարը տանելով քրեակատարողական հիմնարկի հերթապահ մաս, ծրարավորել է, սակայն պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի պահանջներն, այն մասին, որ քրեակատարողական ծառայողը ՀՀ օրենսդրությամբ իր վրա դրված պարտականությունները կատարում է ճշգրիտ և ժամանակին, չի կատարել «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածի պահանջներն այն մասին, որ ձերբակալված կամ կալանավորված անձանց հանձնած դրամը փոխանցվում է նրանց անձնական հաշվին, ձերբակալված կամ կալանավորված անձանցից առգրավված իրերը, առարկաները, նյութերը տրվում են պահպանության, և ՀՀ ԱՆ «քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետի պահանջներն այն մասին, որ կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկությամբ առգրավված իրերը կամ առարկաներն ի պահ են հանձնվում կալանավորվածներին պահելու վայրի կամ ուղղիչ հիմնարկի վարչակազմին, հայտնաբերված դրամը փոխանցվում է համապատասխանաբար կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական հաշվին։ Էմիլ Սիմոնյանը ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով հայտնաբերված ժամացույցն ու մատանին սահմանված կարգով չի պահպանել ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում տեղադրված չհրկիզվող մետաղյա պահարանում, պահպանության չի տվել, իսկ կանխիկ գումարը կալանավորի անձնական հաշվին չի փոխանցել և այդ ուղությամբ որևէ գործողություն չի կատարել, այլ հայտնաբերվածը ծրարավորված վիճակում դրել է ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում առկա պատուհանագոգին, թողել առանց հսկողության, որն էլ չպարզված հանգամանքներում հափշտակվել է։
15.05.2015թ. Ս.Երեմյանը ազատվել է կալանքից և վերջինիս մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերն ու գումարը սահմանված կարգով նրան չեն վերադարձվել։
Էմիլ Սիմոնյանի ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառվել պետության օրինական շահերին, այն է՝ խախտվել են մի շարք իրավական ակտերի պահանջները, խաթարվել է պետական ապարատի կոնկրետ օղակի ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության բնականոն գործունեությունը, հեղինակազրկվել է պետական իշխանության տվյալ մարմինը, ինչպես նաև էական վնաս է պատճառվել Սուրեն Երեմյանի իրավունքներին ու օրինական շահերին վերջինս զրկվել է իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող գույք ու գումարից, դրանք տնօրինելու, տիրապետելու և օգտագործելու հնարավորությունից»։
Դեպքի առթիվ ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կողմից 2015 թվականի հունիսի 30-ին հարուցվել է թիվ 62217815 քրեական գործը։
15.02.2016թ.-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կողմից կայացվել է որոշում` Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։
15.02.2016թ.-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից կայացվել է որոշում՝ մեղադրյալի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը քննության առնելու մասին և Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանի նկատմամբ երկու ամիս ժամանակով որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը։
12.03.2016թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կայացվել է որոշում` մեղադրյալին արգելանքից ազատելու մասին, համաձայն որի՝ մեղադրյալ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանն ազատվել է արգելանքից։
19.07.2016թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կայացվել է որոշում` Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին առաջադրված մեղադրանքի ծավալը փոփոխելու մասին և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Քրեական գործը Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի աշխատակազմի գրասենյակ է ստացվել և մուտքագրվել 10.08.2016թ.-ին։
2.Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Ամբաստանյալ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում՝ դատարանում, իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2000թ-ից աշխատել է ՀՀ ԱԱԾ մեկուսարանում։ 2003թ-ից մեկուսարանն ընդգրկվել է ՀՀ արդարադատության նախարարության կազմում և վերանվանվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ։ 2003թ-ից աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Աշխատանքային գործունեության ընթացքում ծառայողական պարտականությունները կատարել է պատշաճ, սահմանված կարգին համապատասխան։
2015թ.-ի մարտի 20-ին հանդիսացել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի պատասխանատու հերթապահը։ Հիշյալ օրը եղել է աշխատանքային օր՝ ուրբաթ, ՔԿՀ աշխատանքները եղել են բավականին ծանրաբեռնված, քանի որ միանգամից մի քանի կալանավորված անձանց են տեղափոխել, որի պատճառով անգամ այլ հերթափոխի աշխատակիցների էին կանչել աշխատանքի։ Այդ օրը երեկոյան ժամին հիմնարկ է տեղափոխվել կալանավորված անձ Սուրեն Երեմյանը, ով ենթարկվել է անձնական խուզարկության։ Խուզարկության ավարտից հետո կազմվել է համապատասխան արձանագրություն։ Խուզարկությամբ Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերվել են ձեռքի ժամացույց, դեղին գույնի մետաղյա մատանի և 496.000 ՀՀ դրամ գումար։ Խուզարկությունից հետո կալանավորված անձ հանդիսացող Ս.Երեմյանին տեղափոխել են ՔԿՀ պետի աշխատասենյակ, քանի որ, սովորաբար հիմնարկի պետը զրույց էր ունենում ընդունվող կալանավորների հետ։ Ս.Երեմյանին ընդունելուց հետո, ՔԿՀ պետը հեռացել է աշխատավայրից։ Ինքը քրեակատարողական հիմնարկի հերթապահ մասում ծրարավորել է Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերը և գումարը։ Հասկանալով, որ սոսինձը լավ չի սոսնձում, մի պահ դուրս է եկել և նոր սոսինձ բերել։ Դրանից հետո փակել է ծրարը, կատարել համապատասխան գրառումներ։ Ավարտելով ծրարավորումը, հայտնաբերվածի պարունակությամբ ծրարը տեղադրել է հերթապահ մասի սենյակի պատուհանագոգին՝ հաջորդ հերթափոխի պատասխանատու հերթապահին հանձնելու նպատակով։ Հիմնարկում գործող կարգի համաձայն՝ կալանավորված անձի մոտից հայտնաբերված թանկարժեք իրերը փոխանցվել են հիմնարկի պետին, իսկ նրա բացակայության պայմաններում՝ հաջորդ հերթափոխի պատասխանատուին։ Հաջորդ օրը, 21.03.2015թ-ին, առավոտյան հերթափոխը հանձնել է հաջորդ պատասխանատու հերթապահ Հովսեփ Դավթյանին՝ տեղեկացնելով նախորդ օրվա շարժի մասին։ Մասնավորապես, ասել է հայտնաբերված իրերի և գումարի մասին, ցույց տվել դրանց գտնվելու վայրը։ Ընդ որում, հերթափոխը հանձնելու ժամանակ ներկա է գտնվել Ալիխան Ղավալյանը։ Այդ օրվանից հետո այլևս որևէ պատկերացում չունի այդ իրերի և գումարի ճակատագրից։
Պնդել է, որ հայտնաբերված իրերով ծրարը դրել է հերթապահ մասի սենյակի պատուհանագոգին, ոչ թե մետաղյա պահարանում, քանի որ նրա կողպեքը եղել է անսարք։ Նույնիսկ պահարանում տեղադրելու դեպքում, միևնույն է հաջորդ առավոտ պահարանի բանալին պետք է փոխանցեր Հ.Դավթյանին։ Հայտնաբերված իրերը չէր կարող փոխանցել քրեակատարողական հիմնարկի պետին, քանի որ այդ ժամանակ նա արդեն այնտեղ չի գտնվել։ Ինչ վերաբերում է հայտնաբերվածը հաշվապահությանը փոխանցելուն, ապա նշել է, որ այդ ժամանակ նման կարգ չի գործել։ Ծրարը, ինչպես նաև՝ իրերի և գումարի հայտնաբերման մասին կազմված փաստաթղթերը ինքը հանձնել է հաջորդ հերթափոխի պետին։ Գտնում է, որ իր գործողությունների և ծրարի անհետացման միջև որևէ կապ չկա։
Ցուցմունքը տալուց հետո, ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից, հրաժարվել է պատասխանել ինչպես դատարանի, այնպես էլ՝ դատավարության մասնակիցների կողմից հնչեցրած հարցերին։
Դատարանն արձանագրելով, որ ամբաստանյալի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություներ, որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքները։
28.08.2015թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայությունում որպես վկա հարցաքննվելիս Է.Սիմոնյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ՝
«..Պարզաբանվել են իր իրավունքներն ու պարտականությունները, տեղեկացվել է, որ հարցաքննության է կանչվել պաշտոնատար անձի կողմից յուրացում կատարելու դեպքի առթիվ հարուցված քրեական գործով։ Առաջադրված հարցերի շուրջ ցուցմունք է տալիս այն մասին, որ շուրջ 8 տարի է, ինչ աշխատում է պատասխանատու հերթապահի պաշտոնում։ Իրականացնում է 24 ժամյա աշխատանք՝ յուրաքանչյուր չորրորդ օրը։ Պետի հրամանի համաձայն՝ հերթափոխում լինում են 3 կամ 4 աշխատակիցներ, ովքեր իր հետ միասին իրականացնում են ծառայություն։
20.03.2015թ.-ին իր հերթապահության ժամանակ, մոտ ժամը 19։30-ի սահմաններում ԱԱԾ աշխատակկիցների ուղեկցությամբ ՔԿ հիմնարկ է տեղափոխվել կալանավոր Սուրեն Երեմյանը՝ իր անձնական գործով։ Ուսումնասիրել է անձնական գործը, բոլոր փաստաթղթերը եղել են առկա։ ԱԱԾ աշխատակիցներն իրեն են հանձնել Ս.Երեմյանի անձնական իրերը և գումար՝ թափանցիկ պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ։ Կալանավոր Ս.Երեմյանը ենթարկվել է ամբողջական խուզարկության։ Ըստ կանոնակարգի՝ կալանավորի ներկայությամբ գումարը, որը կազմել է 496.000 ՀՀ դրամ, իր կողմից հաշվվել է և արձանագրվել, արձանագրվել է նաև տոպրակի մեջ գտնվող ժամացույցը և դեղին գույնի մետաղյա մատանին։ Նշված օրը հերթափոխում են գտնվել նաև Ա.Պողոսյանը, Հ.Ռաշոյանը և Ա.Արտաշեսյանը։ Հայտնաբերված իրերը ծրարավորելուց և կնքելուց հետո դրել է լուսամուտագոգին։ Կալանավոր Ս.Երեմյանին սահմանված ներքին կարգով ուղեկցել է պետի աշխատասենյակ, պետը զրուցել է նրա հետ, որից հետո կալանավորին տեղափոխել են խուց։ Սահմանված ներքին կարգով ծրարը պարտավոր էր հանձնել պետին, սակայն այդ օրվա ծանրաբեռնված աշխատանքի հոգնածության պատճառով, մոռացել է հանձնել։ Հաջորդ օրն առավոտյան սահմանված կարգով՝ համապատասխան զեկուցագրով, հերթափոխը հանձնել է Հ.Դավթյանին։ Հ.Դավթյանին է հանձնել նաև իր հերթափոխի ժամանակ ընդունած կալանավորների անձնական գործերը, ինչպես նաև Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված անձնական իրերը՝ ծրարավորված և կնքված վիճակում։ Վերջինիս ասել է, որ դրանք կալանավորի իրեր են, որոնք մոռացել է փոխանցել պետին, դրանք անհրաժեշտ է փոխանցել հաջորդ հերթափոխի հերթապահին՝ երկուշաբթի պետին հանձնելու նպատակով։ Հերթափոխը հանձնել է և գնացել տուն։ Հետագայում, սովորականի նման, շարունակել է աշխատանքը։
2015թ.-ի մայիսին, երբ կրկին եղել է իր հերթապահության օրը, Ս.Երեմյանն ազատ է արձակվել կալանքից և նորից ինքն է կատարել տեխնիկական հարցերը։ Այդ օրը պետն իրեն կանչել է նրա աշխատասենյակ և հարցրել, թե ուր են Ս.Երեմյանի անձնական իրերը, ինչին պատասխանել է, որ հանձնել է Հ.Դավթյանին։ Հետագայում տեղեկացել է, որ ծառայողական քննություն է անցկացվելու Ս.Երեմյանի անձնական իրերի կորստի կապակցությամբ»։
Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանը, կրկին օգտվելով իր դատավարական իրավունքից, հրաժարվել է պատասխանել իրեն առաջադրված հարցերին։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Հովհաննես Վազգենի Ռաշոյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետի պաշտոնում։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվում է գործնական հարաբերությունների մեջ։ Իր լիազորությունների մեջ են մտնում կալանավորի անվտանգության ապահովումը, հետևում է, որպեսզի խցերում կոնֆլիկտներ չառաջանան։ Լիազորությունների մեջ մտնում է նաև կալանավորված անձին խուզարկելը։ Հայտնաբերված իրերի փաթեթավորումը և առգրավումը հանդիսանում են հերթափոխի պետի պարտականությունները։
Դեպքի օրն ընդգրկված է եղել ՔԿՀ-ի պահպանության իրականացման հերթափոխում։ Հերթափոխն ընդունել է առավոտյան ժամը 10։00-ին, ընդգրկված են եղել ինքը, Արտակ Արտաշեսյանը և Արմեն Պողոսյանը։ Է.Սիմոնյանը հանդիսացել է պատասխանատու հերթապահը։ Մտաբերում է, որ Ս.Երեմյանի խուզարկությանն ինքը չի մասնակցել, խուզարկությունը կատարել է Ա.Պողոսյանը, որը տևել է 15-20 րոպե։ Խուզարկությունը կատարվել է դրա համար նախատեսված սենյակում՝ ինչպես իրենք են դրան անվանում՝ «բոքսում»։ Խուզարկության արդյունքում կազմվել է համապատասխան արձանագրություն, որն ինքը ստորագրել է, թեև բովանդակությունը չի կարդացել։ Տեղյակ է, որ խուզարկվողի մոտից հայտնաբերվել է գումար, որի չափը չի մտաբերում, ժամացույց և մատանի։ Արձանագրությունն իրենից բացի, ստորագրել է նաև Ա.Պողոսյանը։ Քանի որ խուզարկությանը ներկա չի գտնվել, չի կարող ասել, թե խուզարկվողի մոտից ով է հանել իրերը՝ Սիմոնյանը, թե Պողոսյանը։ Հայտնաբերված իրերն առաջին անգամ տեսել է խուզարկությունից հետո՝ ծրարի մեջ դնելու ժամանակ։ Ընդ որում, այն ծրարավորել է Է.Սիմոնյանը։ Ծրարի գույնը չի մտաբերում, չափը եղել է մոտ 20 սմ։ Ծրարի վրա ինքը չի ստորագրել։ Կարգի համաձայն՝ ծրարավորումը կատարում է հերթափոխի պետը և հանձնում է ՔԿՀ-ի պետին։ Սույն դեպքից հետո կատարվել են փոփոխություններ և ներկայումս ծրարի վրա ստորագրում է նաև ինքը։ Դեպքի օրը երեկոյան հերթապահ մասի պատուհանագոգին տեսել է ծրար, սակայն չգիտի, թե այն Ս.Երեմյանից հայտնաբերված իրերով ծրարն է եղել, թե ոչ։ Ս.Երեմյանի՝ կալանքից ազատվելու օրը, տեղեկացել է, որ նրա մոտից հայտնաբերված իրերով ծրարն անհետացել է։ Է.Սիմոնյանի հետ այդ թեմայի վերաբերյալ մինչ օրս որևէ խոսակցություն չի ունեցել։
Ս.Երեմյանին ընդունելու օրը, հերթափոխի աշխատակիցներից բացի, այլ անձինք չեն եղել։ Թեև մտաբերում է, որ հիմնարկում այդ ժամանակ գտնվել են նաև պետը, պետի տեղակալը և բժիշկ, ով պետք է զններ կալանավորին։ Պետի և պետի տեղակալի ներկայությամբ աշխատակիցները զգոն են, ձգված, կոճկված և ազատ վարքագիծ չեն դրսևորում։ Ազատ վարքագիծ /պառկել, հագուստի կոճակներ արձակել և այլն/ կարող են դրսևորել նրա բացակայության պայմաններում։ Սահմանված կարգի համաձայն՝ հերթափոխի պետն առգրավված իրերը հանձնում է ՔԿՀ պետին, սակայն այդ գործողությանը, որպես կանոն, իրենք ներկա չեն գտնվում։ Պետի բացակայության դեպքում առգրավված իրերը հերթափոխի պետը պահում իր մոտ՝ մինչև ՔԿՀ պետի գալը, որից հետո հանձնում է նրան։
Դատարանում վկա Հ.Ռաշոյանը հայտնեց նաև, որ իրականում, դեպքից հետո, իր և Է.Սիմոնյանի միջև եղել է խոսակցություն, որի ժամանակ նա խնդրել է իրեն, որ, եթե իրեն կանչեն հարցաքննության, ապա հայտնի, թե իբրև ինքը Ս.Երեմյանի իրերով ծրարն առավոտյան տեսել է պատուհանագոգին դրված։ Է.Սիմոյանն իրեն ասել է այն ժամանակ, երբ դեռ քննությունը չէր սկսվել և պետք է կանչեին հարցաքննության։ Նշվածի մասին ինքն ասել է նաև Հովսեփ Դավթյանին։ Խոսակցությունը եղել է հերթապահ մասում։ Այդ ամենի վերաբերյալ ասել է նաև Հ.Դավթյանին, քանի որ ծառայություն է իրականացրել նրա հերթափոխում։ Դեպքի օրը Է.Սիմոնյանի հերթափոխում հայտնվել է այն պատճառով, որ մարտի 21-ին կնոջ ծննդյան օրն է եղել և ինքը փոխել է հերթափոխի օրը, այդ օրը տանը լինելու համար։
Պնդել է, որ առավոտյան, անցնելիս, պատուհանագոգին ծրար չի տեսել, սակայն տեսել է, որ դրված են ինչ-որ գործեր։ Գործերն իրեն տեսանելի են եղել, քանի որ պատուհանի շերտավարագույրը եղել է բացված վիճակում, սակայն՝ ամբողջությամբ, թե ոչ՝ չի կարող մտաբերել։
Չի մտաբերում Ս.Երեմյանին ՔԿՀ ընդունելու ժամը, քանի որ այդ օրը ընդունել և ազատ են արձակել մի քանի կալանավորի։
Դատարանն արձանագրելով, որ վկայի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություներ, որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքները։
«…2010թ.-ից աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնում։
Աշխատանքային պարտականությունը կայանում է նրանում, որ ուրաքանչյուր 4-րդ օրը 24 ժամյա ծառայություն է իրականացնում ՔԿՀ-ում։
Հերթափոխը կազմված է լինում 3 կամ 4 աշխատակիցներից, ինչպես նաև հերթափոխի պետից։ Յուրաքանչյուր հերթափոխի համար ՔԿՀ-ի պետի կողմից տրվում է համապատասխան հրաման՝ հերթափոխի անդամների վերաբերյալ։ Հերթափոխը 24 ժամյա ծառայություն է իրականացնում ՔԿՀ-ում, որի մեջ մտնում է ՔԿՀ-ի ամբողջ հսկողությունը և կալանավորների ընդունումը։ Հերթափոխի ընթացքում իրենք, բացի հերթափոխի պետից, յուրաքանչյուր 2 ժամը մեկ հերթափոխով հսկողություն են կատարում ՔԿՀ-ի ռեժիմային գոտում, այսինքն՝ իրենցից մեկը միշտ լինում է ներսում, իսկ մյուսները հերթապահ մասում։ 2014թ.-ի մարտի 20-ին, համաձայն հրամանի, ինքը եղել է ծառայության, այդ օրն իր հետ ծառայության են եղել նաև Արմեն Պողոսյանը, Արտակ Արտաշեսյանը, իսկ հերթափոխի պետը եղել է Էմիլ Սիմոնյանը։ Նշված օրն իրենք ընդունել և այլ ՔԿՀ են ուղարկել մի շարք կալանավորների և այդ առումով այդ օրը բավականին ծանր է եղել։
Նույն օրը ժամը 18։00-ից 21։00-ն ընկած ժամանակահատվածում ոստիկանության ՁՊՎ-ից քրեակատարոդական հիմնարկ է տեղափոխվել կալանավոր Սուրեն Երեմյանը։ Է. Սիմոնյանը, ստուգելով կալանավորի փաստաթղթերը, և տեսնելով, որ ամեն ինչ կարգին, իրեն և Ա.Պողոսյանին հանձնարարել է խուզարկել կալանավորին։ Խուզարկության համար նախատեսված սենյակում, որին «բոքս» են անվանում։ Իրենք խուզարկել են Ս.Երեմյանին, որին ներկա է գտնվել Է.Սիմոնոյանը։ Ս.Երեմյանի հետ այլ անձինք էլ էին ներկայացվել ՔԿՀ, բայց յուրաքանչյուրին առանձին-առանձին են ներկայացրել և հիշում է, որ կոնկրետ Ս. Երեմյանի խուզարկության ժամանակ ուղեկցողներ չեն եղել։
Խուզարկության ընթացքում Ս.Երեմյանի մոտից Ա.Պողոսյանը հայտնաբերել է մեկ հատ ձեռքի ժամացույց, որի մակնիշը, արտաքին տվյալները չի հիշում և կանխիկ ՀՀ դրամ, որի չափը ևս չի հիշում, այն հաշվել է Արմենը։ Չնայած տղաները ասել են, որ հայտնաբերվել է նաև մատանի, բայց ինքն այն չի հիշում։
Նշված գումարը և ժամացույցը Ա.Պողոսյանը դրել է սեղանին, որի դիմաց նստած էր Է. Սիմոնյանը, վերջինս այն վերցրել է և դուրս եկել սենյակից, իսկ իրենք ուղեկցել են կալանավորին։ Երբ վերադարձել է հերթապահ մաս, նկատել է, որ այնտեղ առկա պատուհանագոգին դրված են անձնական գործեր, քանի որ այդ օրը մի քանի կալանավոր էին ընդունել, իսկ մյուս պատուհանագոգին դրված էր մեկ հատ բաց փայտի գույնի ծրար, որն ուներ ուռուցիկ տեսք, այն փակ վիճակում էր, ենթադրել է, որ այդ ծրարում Ս. Երեմյանի իրերն են։ Այդ օրը, իր հիշելով, խուզարկությունից հետո ՔԿՀ-ի պետը ընդունել է կալանավոր Երեմյանին, բայց չի հիշում, թե ով է նրան ուղեկցել պետի մոտ։ Դրանից հետո իրենք սովորական ծառայություն են կատարել մինչև հաջորդ օրը ժամը 10.00-ն։ 21.03.2015թ.-ին հերթափոխը հանձնվել է, ավելի ստույգ Է.Սիմոնյանը հերթափոխը հանձնել է մյուս հերթափոխի պետ Հ. Դավթյանին։
Այդ ժամանակ ինքը մի պահ մտել է հերթապահ մաս և տեսել, որ է. Սիմոնյանը, մատնացույց անելով պատուհանագոգին դրված անձնական գործերը, ասում էր, որ դրանք նախորդ օրն ընդունված կալանավորների գործերն են, բայց այդ ժամանակ ինքը ծրարի մասին ոչինչ չի լսել և չի տեսել, որ միմյանց ծրար փոխանցեն, առհասարակ առավոտյան ինքը որևէ ծրար չի տեսել, իսկ այդ ծրարը տեսել է միայն ամսի 20-ին երեկոյան, երբ նոր էին ընդունել կալանավոր Երեմյանին, հետագայում, ամբողջ գիշերվա ընթացքում, ինքն այդ ծրարը չի տեսել և ուշադրություն չի դարձրել։
2015թ. մայիսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, ինքն աշխատանքի չի գտնվել, իրեն զանգել և կանչել են աշխատավայր, կոնկրետ չի հիշում, թե ով է զանգել։ Երբ հասել է աշխատավայր, այդ օրը կրկին հերթափոխի պետը եղել է Էմիլ Սիմոնյանը, այնտեղ տեղեկացել է, որ Ս.Երեմյանին ազատել են և նրա մոտից հայտնաբերված իրերը չեն գտնում։ Իրեն ևս հարցուփորձ են անել, որ ընդունելու օրը ինքը եղել է այնտեղ, ասել է, որ վերջին անգամ ծրարը տեսել է պատուհանագոգին, ինչպես արդեն վերը նշել է։
Իրեն հայտնի չէ, որ Է.Սիմոնյանը Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերը հաջորդ օրը հանձնել է հերթափոխը ընդունող Հովսեփ Դավթյանին։
Տեղյակ է, որ կալանավորի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը Է.Սիմոնյանը պետք է հանձներ ՔԿՀ-ի պետին, բայց նրան ոչինչ չի հարցրել, բացի այդ, ինքը մի պահ է այն տեսել, երբ նոր էին ընդունել կալանավորին, շատ երկար ժամանակ չէր անցել, որ նրան այդ մասին հարցներ։
Պետի աշխատասենյակը մոտ է հերթապահ մասին, այն մոտ 10 ոտնաչափ հեռավորության վրա է։ Իրեն հայտնի չէ, թե իրականում ինչ է եղել Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերի հետ, որտեղ են դրանք գտնվում և իրականում Է.Սիմոնյանը այն ինչ-որ մեկին փոխանցել է, թե ոչ։
Ն. Հովսեփյանի խուզարկությունն ընդհանրապես չի հիշում, չի հիշում, թե նրա մոտից ինչ է հայտնաբերվել և որտեղից, իսկ արձանագրությունը կազմել է հերթափոխի պետը, տվյալ դեպքում՝ Է.Սիմոնյանը։ Իրենք ստորագրել են որպես խուզարկողներ, բայց, քանի որ վստահում են հերթափոխի պետին, հնարավոր է և առանց կարդալու ստորագրեին այն։ Չի մտաբերում, թե ինչպես է այդ խաչը հայտնաբերվել, ում կողմից և չգիտի, թե ինչու Է.Սիմոնյանն այն չի գրել արձանագրության մեջ։ Ինքը հիմնականում լինում է Հ.Դավթյանի հերթափոխում, բայց այդ օրը փոփոխություն էր եղել և Է.Սիմոնյանի մոտ է եղել, դրանից հետո կրկին եղել է Հ.Դավթյանի հետ և իր հիշելով մինչ օրս Է.Սիմոնյանի մոտ չի եղել հերթափոխի։
Երբ այդ իրերի կորստի կապակցությամբ /կոնկրետ օրը չի հիշում/ կատարվել է ծառայողական քննություն վարչությունում, մի պահ այնպես է ստացվել, որ հերթապահ մասում գտնվել են ինքն ու Էմիլ Սիմոնյանը, նա առանց որևէ խոսակցության իրեն ասել է հետևյալը՝ «...դե բացատրություն գրելուց կասես, որ ամենը հանձնելուց ծրարը պատուհանագոգին ա եղել»։ Ինքը մտածելով, որ իրականում այն տեսել է պատուհանագոգին, ասել է «հա բա տեսել եմ ծրարը պատուհանագոգին» ու դուրս են եկել հերթապահ մասից։ Բայց հետո մտածել է, որ ծրարը տեսել է ոչ թե հերթափոխը հանձնելուց, այլ նախորդ օրը երեկոյան, երբ կալանավորին նոր էին ընդունել, սակայն չի հասկացել, թե ինչու նա նման բան ասել իրեն, նրա ասածին ուշադրություն չի դարձրել, հետո մտածել է, որ հնարավոր է այդ ամենը կարևոր լինի, ուստի այդ մասին ասել է Հ.Դավթյանին, նա էլ ասել է, որպեսզի դրա վերաբերյալ զեկուցագիր գրի ՔԿՀ-ի պետին, ինչն էլ ինքն արել է»։
Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո վկան հայտնել է, որ իրականում մասնակակցել է Սուրեն Երեմյանի խուզարկությանը, բացի այդ, պնդում է իր նախաքննական ցուցմունքն ամբողջությամբ, սակայն չի հիշում, որ հայտնաբերվել է նաև մատանի, մտաբերում է միայն գումարը և ժամացույցը։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Հովսեփ Արամի Դավթյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ներկայումս աշխատում է «Վարդաշեն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Նախկինում աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Ճանաչում է ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանին, նրա հետ գտնվում է նորմալ հարաբերությունների մեջ։
Հայտնել է, որ դեպքի օրը, որը եղել է շաբաթ, ինքը եկել է հերթափոխի։ Հերթապահ մասում Է.Սիմոնյանն իրեն է փոխանցել ընդունված կալանավորների, այդ թվում՝ Ս.Երեմյանի, անձնական գործերը։ Անձնական գործերը դրված են եղել պատուհանագոգին, ինքը դրանք չի բացել և չի նայել, այլ նայել է միայն իր կողմից ընդունած կալանավորների անձնական գործերը։ Պատճառաբանել է, որ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Է.Սիմոնյանն իրեն ծրար չի տվել, ուստի Ս.Երեմյանի անձնական գործը չի բացել և չի համեմատել, արդյոք այլ իրեր կան, թե ոչ։ Է.Սիմոնյանն անձնական գործերը հանձնել է հերթապահ մասում գտնվող պատուհանցից այն կողմ՝ անջատված հատվածում, իսկ մյուս մասում գտնվել են աշխատակիցներ Աշոտը, Գևորգը և Համլետը։ Պնդել է, որ բացի կալանավորների անձնական գործերից, Է.Սիմոնյանն իրեն որևէ այլ բան, օրինակ՝ ծրար, չի հանձնել։ Իր հերթապահության ընթացքում, արդեն, ընդունել է երկու անձի, նրանց անձնական գործերն ու իրերը, որոնց մեջ եղել են գումար և դրամապանակ։ Փաթեթավորել է տվյալ իրերը և փոխանցել հաջորդ հերթափոխին։
Վկան նշել է, որ եթե անձն ընդունվում է քրեակատարողական հիմնարկ, պարտադիր կերպով կատարվում է անձնական խուզարկություն, որի ժամանակ կազմվում է համապատասխան արձանագրություն։ Մինչ սույն դեպքը՝ անձնական խուզարկության արդյունքում հայտնաբերված իրերը ծրարավորվել, փաթեթավորվել և հանձնվել են հիմնարկի պետին, ոչ թե՝ հաշվապահությանը։ Ոչ աշխատանքային օրերին անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը մի հերթափոխի պետը փոխանցել է մյուսին՝ երկուշաբթի հիմնարկի պետին հանձնելու նպատակով։ Աշխատանքային օրերին գումարը տրվել է հիմնարկի պետին, իսկ անձնական գործերը՝ հատուկ մաս։ Սույն դեպքից հետո կատարվել են կանոնակարգային փոփոխություններ. մասնավորապես անձի՝ ՔԿՀ ընդունվելու ժամանակ կազմվում է համապատասխան արձանագրություն, խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերի վերաբերյալ ևս կազմվում է արձանագրություն, իսկ, եթե իրերը գտնվում են ուղեկցողների մոտ, ապա կազմվում է հանձման-ընդունման ակտ։ Գումարը հանձնվում է հաշվապահությանը, իսկ այլ առարկաները, օրինակ՝ բջջային հեռախոս՝ տնտեսական մասի հսկողությանը։ Նախկինում խուզարկությամբ ստացված իրերը չեն փոխանցել կալանավորի հաշվեհամարին, այլ նույնպես հանձնվել է պետին։
Ծառայողական քննության ընթացքում ասել է, որ Է.Սիմոնյանից իբր ստացել է ծրար, որը փոխանցել է Դավիթին։ Դրանից հետո Է.Սիմոնյանը հիմք է ընդունել իր ասածը և ասել է, որ Ս.Երեմյանի անձնական իրերով ծրարը փոխանցել է իրեն։ Սակայն, հետագայում հիշել է, որ իրականում շփոթվել է, քանի որ ինքն ընդունել է մեկ այլ կալանավորի՝ Մ.Չանգուլյանին, և հաջորդ հերթափոխին, հերթապահ մասում՝ պատասխանատու հերթապահի նստատեղում, Դավիթին է փոխանցել է նրա իրերը՝ դրամապանակը և գումարը, որը եղել է տարադրամի տեսքվ։ Հետևաբար, ծառայողական քննության ընթացքում հայտնածը վերաբերել է, ոչ թե Ս.Երամյանից, այլ Մ.Չանգուլյանից առգրավված գումարին։ Փոխանցված իրերն ինքը ծրարավորել է։ Այդ ամենի մասին հայտնել է ծառայողական քննության ժամանակ։ Դավիթին է փոխանցել նաև անձնական խուզարկության մասին արձանագրությունը, որը նայել է Դավիթը և համեմատել ծրարում գտնվող իրերի հետ։ Չի կարող մտաբերել այդ իրերով ծրարի արտաքին տեսքը, քանի որ ծրարները լինում են տարբեր գույների՝ դեղին, սպիտակ։
Եթե հիմնարկի պետը տեղում է լինում, աշխատակիցները զգոն են, հագուստները չեն հանում։
Վկան հայտնել է նաև, որ ճանաչում է Հովյաննես Ռաշոյանին՝ որպես ծառայակցի։ Հիշում է, որ դեպքից հետո վերջինս իրեն ասել է, որ Է.Սիմոնյանը նրան խնդրել է, որպեսզի հարցաքննության ժամանակ ասի, որ առավոտյան, երբ հանձնել է անձնական գործերը, այնտեղ եղել է նաև ծրար։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Արմեն Կամոյի Պողոսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետի պաշտոնում։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվում է գործնական հարաբերությունների մեջ։
Հայտնել է, որ ՔԿՀ պահպանության իրականացման հերթափոխի ժամանակ կատարվել է անձնական խուզարկություն, որի ընթացքում խուզարկվող անձի մոտից հայտնաբերվել են թանկարժեք իրեր, այն է՝ գումար, ոսկյա ժամանցույց և մատանի։ Խուզարկությունն իրականացվել է դրա համար նախատեսված սենյակում, որի ժամանակ Է.Սիմոնյանի կողմից կազմվել է համապատասխան արձանագրություն, որը ստորագրել է նաև ինքը։ Տեսել է, թե ինչպես Է.Սիմոնյանը հայտնաբերված իրերը դրել թղթյա, դեղին գույնի, մոտ 30 սմ ծրարի մեջ, որից հետո իմացել է, որ դրանք կորել են։ Հերթափոխի մեջ ընդգրված են եղել ինքը, Ա.Արտաշեսյանը և Հ.Ռաշոյանը, իսկ Է.Սիմոնյանը հանդիսացել է հերթափոխի պետը։ Մտաբերում է, որ նույն օրը երեկոյան իրերով ծրարը տեսել է հերթափոխի սենյակի պատուհանագոգին, թեև մինչ այդ, այն դրված է եղել նաև սեղանի վրա։ Առավոտյան այլևս այն չի տեսել։ Հաջորդ օրը հերթափոխը հանձնել է Հ.Դավթյանի պատասխանատու հերթափոխին։
Վկան պնդել է, որ եթե ղեկավարները տեղում են լինում, որևէ մեկը չի կարող կոճակներն արձակել, եթե իհարկե դա չի կատարվում ծածուկ կերպով։ Մտաբերում է, որ հաջորդ օրը, երբ զրուցել են Հ.Դավթյանը և Է.Սիմոնյանը, Հ.Դավթյանն ասել է Է.Սիմոնյանին, որ նա ծրարը կարծես թե տվել է իրեն՝ Հ.Դավթյանին։
Հայտնաբերված գումարի չափը կազմել է 496 կամ 396.000 ՀՀ դրամ։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Արտակ Աշոտի Արտաշեսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի անվտանգության ապահովման բաժնի առաջատար մասնագետի պաշտոնում։ Տվյալ հիմնարկում աշխատում է 2007թ-ից։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվել է գործնական հարաբերությունների մեջ։
Դեպքի օրը, ժամը 20։00-ից մինչև 22։00-ն ընկած ժամանակահատվածում ծառայություն է իրականացրել ՔԿՀ-ի ռեժիմային գոտում, որն իր կառուցվածքային դիրքով այդքան էլ մոտ չի գտնվում հերթապահ մասին։ Հերթափոխի մեջ ընդգրված են եղել հերթափոխի պետը՝ Է.Սիմոնյանը, ինքը, Ա.Պողոսյանը և Հ.Ռաշոյանը։ Հերթափոխը տևում է 24 ժամ։
Մտաբերում է, որ դեպքի օրը, երբ պահակակետից եկել է հերթապահ մաս, այնտեղ գտնվող սեղանի վրա տեսել է ծրարավորված իր, հետաքրքրվել է, թե դա ինչ ծրար է, իրեն պատասխանել են, որ դա ՔԿՀ ընդունված կալանավորի անձնական իրերն են։ Թեև չի մտաբերում, թե կոնկրետ ով է իրեն պատասխանել, սակայն չի բացառում, որ կարող է դա ասած լինել Է.Սիմոնյանը։ Չգիտի, թե ծրարի մեջ ինչ է գտնվել, ուշադրություն չի դարձրել, արդյոք այն եղել է կնքված, թե ոչ։
Այնուհետև, երբ կրկին ծառայության է եղել ռեժիմային գոտում և երբ այնտեղից դուրս է եկել, այլևս ծրարը չի տեսել, չի նկատել։ Դրանից շուրջ 2-3 ամիս անց տեղեկացել է, որ այդ ծրարն անհետացել է։ Չգիտի, արդյոք Է.Սիմոնյանի և Հ.Դավթյանի միջև խոսակցություն եղել է, թե ոչ։ Հայտնել է, որ ներկայումս, եթե հայտնաբերվում են իրեր, հերթափոխի պետը վերցնում է դրանք, կնքում, հանձնում համապատասխան վայր՝ պահեստ, իսկ պահեստի աշխատակիցները տեղավորում են դրանք։ Նախկինում հայտնաբերված իրերը աշխատակիցները փոխանցել են միմյանց, իսկ հանգստյան օրերին վերցրել են հերթափոխի պետերը և փոխանցել մեկը մյուսին։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Արսեն Սամվելի Աֆրիկյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքի ժամանակահատվածում զբաղեցրել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ի պետի պաշտոնը։
Ներկայացնելով դեպքի հանգամանքները, հայտնել է, որ տվյալ օրը եղել է բավականին լարված, քանի որ երեկոյան ուշ ժամին շատ մարդկանց են բերել իրենց մոտ։ Ինքը ևս գտնվել է հիմնարկում։
Ընդունված կարգի համաձայն՝ անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված թանկարժեք իրերը փաթեթավորվում, կնքվում էին, որի վերաբերյալ կազմվում էր արձանագրություն, որից հետո ծրարը դրվում էր պետի՝ տվյալ դեպքում՝ իր, սենյակում գտնվող չհրկիզվող պահարանում։ Այսինքն, տվյալ հիմնարկում գործել է նման կարգ։ Հայտնել է, որ աշխատել է տարբեր քրեակատարողական հիմնարկներում, որտեղ թանկարժեք իրերը հանձնվել են հաշվապահութայանը, իսկ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում կարգը եղել է այլ կերպ, որն արդեն իսկ նշել է։
Հետագայում, երբ Ս.Երեմյանն ազատվել է կալանքից և պարզվել է, որ նրա մոտից հայտնաբերված իրերը՝ ժամացույցը, մատանին և գումարը, բացակայում են, ինքը զրուցել է Է.Սիմոնյանի հետ, վերջինս ասել է, որ տվյալ իրերով ծրարը հանձնել է իր տեղակալին՝ Գ.Մկրտչյանին։ Երբ Գ.Մկրտչյանն ասել է, որ Է.Սիմոնյանը նրան որևէ ծրար չի տվել, Է.Սիմոնյանը մտաբերել և հայտնել է, որ տվյալ ծրարը հանձնել է մյուս հերթափոխի պետին և ծրարը մնացել է պահարանում։ Դրանից հետո կանչել է մյուս հերթափոխի պետին, վերջինս ասել է, որ վերցրել է և տվել է մյուս հերթափոխի պետին։
Մտաբերում է, որ այդ օրը ձերբակալված բոլոր անձանց մոտից հայտնաբերված իրերը Է.Սիմոնյանը բերել և դրել է իր սենյակում գտնվող չհրկիզվող պահարանում։ Ինչ վերաբերում է անհետացած իրերին, նշել է, որ Է.Սիմոնյանը խոստովանել է իրեն, որ ծրարավորել է դրանք, սակյան իրեն չի հանձնել, այլ պահել է հերթապահ մասում։
Ինչ վերաբերվում է մյուս հարցերին, ապա ՔԿՀ աշխատողները, անկախ նրանից, թե հիմնարկի պետն այնտեղ է, թե ոչ, իրավունք չունեն հանվել, պառկել հերթապահ մասում, չնայած չի բացառում այդ ամենը։ Վկան չի մտաբերում, թե այդ օրը մինչև ժամը քանիսն է գտնվել հիմնարկում, սակայն հստակ մտաբերում է, որ վերջին կալանավորին ընդունել է, որից հետո նոր միայն գնացել է։
Պնդել է, որ դեպքի օրը ինքը գտնվել է հիմնարկում, սակայն ծրարն իրեն չի հանձնվել։ Եթե անձի մոտից իրերը հայտնաբերվել են ոչ աշխատանքային օրերին, իսկ ինքը հիմնարկում չի գտնվել, ապա, կարգի համաձայն, ծրարավորված իրերը պետք է փոխանցվի մյուս հերթափոխին, իսկ արդեն աշխատանքային օրը տվյալ հերթափոխը պետք է հանձնի իրեն։ Սույն դեպքից հետո տրվել է գրավոր ցուցում առ այն, որ հայտնաբերված իրերը պետք է հանձնվեն հաշվապահությանը, ոչ աշխատանքային օրերին մի հերթափոխը պետք է փոխանցի մյուս հերթափոխին, իսկ երկուշաբթի՝ հաշվապահությանը։ Նախկինում այդպիսի հրահանգներ չեն եղել, պարզապես պետք է լիներ չհրկիզվող պահարան, որտեղ պետք է պահվեին իրերը։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Դավիթ Գագիկի Մարտիրոսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ներկայումս աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Դատապարտյալների հիվանդանոց» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Նախկինում աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Ճանաչում է Է.Սիմոնյանին, նրա հետ գտնվել է ծառայողական հարաբերությունների մեջ։
Դեպքի օրը /օրը և ամիսը հստակ չի մտաբերում/ գտնվել է տանը, երբ քրեակատարողական հիմնարկից զանգահարել են իրեն, կանչել և ասել, որ կալանավորված անձի մոտից հայտնաբերված գումարով և ժամացույցով ծրարն անհետացել է։ Այդ օրը պարզել է, որ Հ.Դավթյանն ասել է, որ հայտնաբերված փաթեթը Է.Սիմոնյանը փոխանցել է Հ.Դավթյանին, վերջինս՝ ՔԿՀ-ի պետի տեղակալ Գ.Մկրտչյանին, սակայն, երբ Գ.Մկրտչյանը հրաժարվել է ծրարը ընդունելու հանգամանքից, Հ.Դավթյանն ասել է, որ ծրարը տվել է Դավիթին, այսինքն՝ իրեն։ Պնդել է, որ իրականում նման բան չի եղել։ Հետագայում, անձնական նախաձեռնությամբ պարզել է, որ Հ.Դավթյանն իրեն տվել է մեկ այլ կալանավորի՝ Չանգուլյանի, իրերով ծրարը։ Դրանից հետո, որոշակի ժամանակ անց, Հ.Դավթյանի հետ զրուցել է, վերջինս փաթաթվել, ներողություն է խնդրել իրեն մեղադրելու համար, և ասել, որ Է.Սիմոնյանն իրեն ծրար չի տվել։ Ավելին ասել է, որ տեսուչներից մեկը պատմել է նրան, որ Է.Սիմոնյանը տեսուչին /չի մտաբերում, թե որ տեսուչի մասին է խոսքը գնացել/ համոզել է, որպեսզի վերջինս ասի, իբրև հերթապահությունը հանձնելուց հետո փաթեթը դրված է եղել պատուհանագոգին։
Դեպքի օրը ինքը հերթափոխը ընդունել է Հ.Դավթյանից, որի ժամանակ իրեն փոխանցել են Չանգուլյանի մոտից հայտնաբերված իրերով ծրարը միայն։ Դիտելով Է.Սիմոնյանի հերթապահության օրվա տեսագրությունները, տեսել է, թե ինչպես է Է.Սիմոնյանը փաթեթավորել իրերը, բացի Ս.Երեմյանի անձնական իրերով ծրարից, որը մնացել է սեղանի վրա։ Հիշյալ փաթեթը Հ.Դավթյանի կողմից իրեն չի հանձնվել։ Տվյալ օրը հերթապահ մաս են մտել տարբեր անձինք, որի իրավունքը չեն ունեցել։ Իր հերթափոխի օրը Հ.Դավթյանի սեղանին տեսել է ոսկյա խաչ, հարցրել է վերջինիս, թե դա ում խաչն է, սակայն Հ.Դավթյանն ասել է, որ չգիտի, կզանգի Է.Սիմոնյանին և նրանից կհարցնի։ Հ.Դավթյանը հեռախոսազրույց է ունեցել Է.Սիմոնյանի հետ, վերջինս ասել է, որ կալանավորներից մեկինն է, վերցրել է, չի մտաբերում, թե ումն է։ Չի մտաբերում, թե երբ է այն ամենը տեղի ունեցել։
Մտաբերում է, որ իրեն հանձնվել է սպիտակ գույնի ծրար։ Ծրարի գույնը տպավորվել է, քանի որ մյուսները եղել են դեղին, որոնք այդ օրը բոլորից վերցվել են։ Տեսախցիկով ևս երևում է ծրարի գույնը։ Հերթապահ մաս օտար անձինք մտնելու իրավունք չունեն, քանի որ պահվում են տարբեր իրեր։ Իր հերթախոխի ժամանակ հերթապահ մասում մշտապես եղել է մարդ։
Պնդել է, որ Հ.Դավթյանն իրեն փոխանցել է սպիտակ գույնի ծրար, որը նախապես հրաժարվել է ընդունել, քանի որ վրան պարունակության մասին ոչինչ գրված չի եղել, բացի այդ, Հ.Դավթյանը չի մտաբերել, թե այն ինչ է պարունակում։ Այդ իսկ պատճառով վերջինիս ասել է, որպեսզի նա բացի այն, տեսնեն, թե ինչ է դրա մեջ, որից հետո կրկին փակել են ծրարը, ստորագրել այն, նոր միայն ընդունել և հանձնել է Վարդանին՝ պետին փոխանցելու նպատակով։ Եթե ծրարի վրա գրված լիներ ինչ-որ բան և այն փակված լիներ, ինքը կվերցներ այդպես և փակ վիճակում կհանձներ համապատասխան անձին։ Նախկինում հրահանգներ չեն եղել իրերի փոխանցման հետ կապված, եղել է սովորույթ, որով ևս ինքը ղեկավարվել է։ Աշխատանքային օրերի ժամանակ իրերը փաթեթավորելուց հետո անմիջապես հանձնել են պետին։ Բացառում է, որ պետի ներկայության պայմաններում որևէ մեկը ազատ վարքագիծ դրսևորեր, դուրս գար հիմնարկից և այլն։
Նշված վկայի ներկայությամբ դատարանում վերարտադրվել են ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում տեղադրված տեսանկարահանող սարքերի տեսագրությունները, որից հետո կրկին հարցեր են առաջադրվել վկա Մարտիրոսյանին, ի պատասխան որոնց վկան հայտնել է, որ չի մտաբերում, թե կրիչում պատկերված դրամապանակի հետ ինչ է անում, ինչու է այն իջեցնում իր գրպանի ուղղությամբ։ Չի մտաբերում, թե Հ.Դավթյանը Մ.Չանգուլյանի՝ անձնական իրերով ծրարն իրեն սենյակի որ հատվածում է հանձնել։ Պնդել է, որ Հ.Դավթյանը ծրարավորված վիճակում իրեն է փոխանցել դրամապանակ։ Ծառայողական քննության նյութերին ծանոթ չէ։
Պնդել է նաև, որ Հ.Դավթյանից ստացել է միայն Մ.Չանգուլյանի՝ անձնական իրերով փաթեթը։ Չի մտաբերում, արդյոք հերթափոխը ընդունելու ժամանակ պատուհանագոգին ծրար եղել է, թե ոչ, թեև կարծում է, որ լինելու դեպքում կփոխանցվեր իրեն։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Վկա Աշոտ Դավթի Սարգսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես անվտանգության ապահովման բաժնի առաջատար մասնագետ։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվում է մտերիմ հարաբերությունների մեջ։
Դեպքի օրն ընդգրկված է եղել ՔԿՀ-ի պահպանության իրականացման հերթափոխում։ Երբ Ս.Երեմյանն ազատվել է կալանքից, պարզվել է, որ նրան պատկանող իրերով ծրարն անհետացել է։ Այդ ժամանակ, երբ բոլոր աշխատակիցներով հավաքվել էին, Հ.Դավթյանն ասել է, որ նա հիշում է, որ Է.Սիմոնյանից ընդունել է ծրարը։ Է.Սիմոնյանն ասել է, որ մտաբերում է, որ ծրարը հանձնել է Հ.Դավթյանին, վերջինս հաստատել է այդ փաստը։ Ինքը հանձման-ընդունման ժամանակ ներկա չի գտնվել, ուստի չի կարող ասել, թե Է.Սիմոնյանը ինչ է փոխանցել Հ.Դավթյանին։ Երբ մտել է հերթապահ մաս, տեսել է, որ պատուհանագոգի ձախ հատվածում դրված են եղել 6-7 անձնական գործեր, որոնց հետո ինքը որևէ առնչություն չի ունեցել։ Ուշադիր չի եղել, արդյոք պատուհանագոգին ծրար եղել է, թե ոչ։ Պատուհանագոգի աջ հատվածը չի նայել։ Այն դեպքերում, երբ ՔԿՀ պետը գտնվում է հիմնարկում, աշխատակիցներն ազատ /կոճակներ արձակել, պառկել և այլն/ վարքագիծ չեն դրսևորում, զգոն են։ Պետի տեղակալը պետի մոտ ևս զգոն է։
Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությանն ինքը չի մասնակցել։ Ընդունող հերթափոխի պատասխանատուն հանդիսացել է Հ.Դավթյանը։ Ներկայումս անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված առարկաները փաթեթավորվում են, կնքվում, ստորագրում են ինքը, հերթափոխի պետը, կալանավորված անձը և այն հանձնվում է գործավարություն։ Ոչ աշխատանքային օրերին ծրարավորված իրերը դրվում են հերթափոխի պետի սենյակում գտնվող չհրկիզվող պահարանում։
/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել են՝
Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական վարչության պետի 24.01.2011թ. թիվ 22-Ա հրամանի քաղվածքի պատճենը, համաձայն որի՝ «Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը նշված հրամանով նշանակվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ի հերթապահ խմբի պատասխանատու հերթապահի պաշտոնում»։
/տես` հատոր 3, գ.թ. 274, 287-289
դատական նիստի արձանագրությունը /
Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պահպանության իրականացման գրաֆիկը հաստատելու մասին նույն ՔԿՀ-ի պետի՝ 17.03.2015թ. թիվ 40 հրամանը, համաձայն որի՝ «Էմիլ Սիմոնյանը 2015թ. մարտի 20-ին ժամը 10.00-ից մինչև 2015թ. մարտի 21-ին ժամը 10.00-ն եղել է ՔԿ հիմնարկի հերթապահ խմբի պատասխանատու հերթապահ, իսկ է հերթապահ խմբում ընդգրկված են եղել ՔԿ հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետներ Հովհաննես Ռաշոյանը, Արմեն Պողոսյանը և Արտակ Արտաշեսյանը»։
/տես` հատոր 1, գ.թ. 67, հատոր 3, գ.թ. 287-289
դատական նիստի արձանագրությունը /
Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ 20.03.2015թ. կազմված Սուրեն Երեմյանին ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ «կալանավոր Ս.Երեմյանի մոտ հայտնաբերվել է 496.000 ՀՀ դրամ, մատանի՝ դեղին գույնի մետաղից, «ռադո» ֆիրմայի ժամացույց և գոտի»։
/տես` հատոր 1, գ.թ. 51
դատական նիստի արձանագրությունը /
Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի պետի տեղակալ Գ.Մկրտչյանի 20.05.2015թ. զեկուցագիրը, համաձայն որի՝ «20.03.2015թ. ՔԿՀ ընդունված կալանավոր Սուրեն Երեմյանի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը կորել են»։
/տես` հատոր 1, գ.թ. 11, հատոր 3, գ.թ. 287-289
դատական նիստի արձանագրությունը /
Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի ԱԱԲ կրտսեր մասնագետ Հ.Ռաշոյանի 16.06.2015թ. զեկուցագիրը, համաձայն որի՝ «հերթափոխի պատասխանատու հերթապահ Էմիլ Սիմոնյանը խնդրել է իրեն քրեակատարողական վարչության ներքին անվտանգությունում բացատրություն տալ այն մասին, թե իբր կալանավոր Սուրեն Երեմյանի իրերը հերթափոխը հանձնելու օրը առավոտյան տեսել է պատուհանագոգին դրված, սակայն իրականում դրանք տեսել է ոչ թե առավոտյան, այլ նախորդ օրը երեկոյան»։
/տես հատոր 1, գ.թ. 246-247, հատոր 3, գ.թ. 287-289
դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանում հետազոտվել է նաև որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ տեսանյութ պարունակող էլեկտրոնային կրիչը։
Մեղադրողի կողմից հրապարակվել են նաև «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետը, «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածը, ԱՆ քրեակատարողական ծառայության՝ կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին ՀՀ կառավարության կողմից 03.08.2006թ-ին ընդունված՝ թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետը, ծառայողական քննության վերաբերյալ նյութերը, 19.07.2016թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կայացված՝ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին որոշումը, ինչպես նաև ՀՀ արդարադատության նախարարի 21.11.2011թ-ի թիվ 194-Ն հրամանը։
/տես` դատական նիստի արձանագրությունը/
Պաշտպան Ե.Վարոսյանի կողմից՝ առերևույթ ենթադրյալ դատավարական խախտումների, ինչպես նաև՝ բովանդակային առումով հրապարակվել են ներքոհիշյալ ապացույցներն ու գործին վերաբերելի փաստաթղթերը՝
03.06.2015թ.-ին կազմված՝ բացատրություն վերցնելու վերաբերյալ արձանագրությունը /հատոր 1, գ.թ. 159/, ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿ հիմնարկ ընդունված կալանավորված անձ Ս.Երեմյանի անձնական իրերի ի պահ ստանալուց հետո հիմնարկում դրանց կորստյան կապակցությամբ ծառայողական քննության վերաբերյալ կազմված եզրակացությունը /հատոր 1, գ.թ. 189/։
/տես` դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանում հետազոտվել է նաև ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի կողմից տրված Է.Սիմոնյանի վերաբերյալ պահանջագրերը, Է.Սիմոնյանի երեխաների ծննդյան վկայականները։
/տես` դատական նիստի արձանագրությունը/
15.06.2017թ.-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի շահերի պաշտպաններ Լ.Սահակյանը և Ե.Վարոսյանը միջնորդություն են ներկայացրել դատարանին, որով խնդրել են հաստատել նախաքննության ընթացքում 2015թ.-ի օգոստոսի 28-ին որպես վկա հարցաքննված Էմիլ Սիմոնյանի կողմից տրված ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի օգտագործման անթույլատրելիությունը։
Ընդ որում, փաստաբանները, որպես հիշյալ ցուցմունքն անթույլատրելի ճանաչելու հիմք են նշել այն հանգամանքը, որ Է.Սիմոնյանը 28.08.2015թ-ի դրությամբ, ի թիվ այլոց, կասկածվել է յուրացում կատարելու մեջ, սակայն հարցաքննվել է որպես վկա, հարցաքննվելուց առաջ նախազգուշացվել է ակնհայտ կեղծ ցուցմունք տալու և ցուցմունք տալուց հրաժարվելու համար նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին։ Է.Սիմոնյանը նախաքննության ընթացքում ապացույցների ձեռքբերման ժամանակ փաստացի եղել է կասկածյալի կարգավիճակում, որի պարագայում պետք է օգտվեր այդ կարգավիճակից բխող իրավունքներից, որոնցից սակայն, նա զրկված է եղել, քանի որ քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը չի ապահովել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված կասկածյալի պաշտպանության իրավունքի երաշխիքը, որը պարտավոր էր անել։
Դատարանն անդրադառնալով պաշտպանների կողմից ներկայացված միջնորդությանը՝ կապված Է.Սիմոնյանի կողմից նախաքննության ընթացքում 2015թ.-ի օգոստոսի 28-ին տրված ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի, օգտագործման անթույլատրելիությունը հաստատելու մասին, փաստում է հետևյալը`
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Ապացուցումը՝ գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է։
2. Մեղադրյալի մեղքի և պատասխանատվությունը խստացնող հանգամանքների առկայության ապացուցման պարտականությունը կրում են քրեական հետապնդման մարմինները»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Գործով հավաքված ա¬պա¬ցույցներն ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման՝ ձեռք բերված ապացույցի վերլու¬ծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցներ ձեռք¬բերման աղբյուրները ստուգելու միջոցով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրե-լիութ¬յան, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավա¬րա-րության տես¬անկյունից։
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկա-վարվելով օրեն¬¬քով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակող¬մա¬նի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզ¬մամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ քրեական դա¬տավարության ընթացքում թույլատրվում է օգտագործել միայն այն փաստական տվյալները /ըստ էութ¬յան ապացույցները/, որոնք ձեռք են բերվել ՀՀ քրեադատավարական օրենսգրքով սահմանված պա¬հանջ¬ների պահպանմամբ։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածում թվարկված են պայմանները, որոնց թեկուզ մեկի առկայության պարագայում ձեռք բերված փաստական տվյալները ան¬ձին առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրվել չեն կարող և որպես ապացույց դրանց օգտագործելն անթույլատրելի է։ Դատարանը նաև փաստում է, որ ապացույցի ստուգման գործընթացում անթույլատ¬րելի ճանաչված ապա¬ցույցն այլևս օգտագործման ենթակա չէ, չի կարող համադրվել ինչպես նույն ան¬ձից ստացված թույլատրելի, այնպես էլ այլ աղբյուրներից ստացված թույլատրելի ապացույցների հետ։
Քրեադատավարական օրենքի վերոնշյալ պահանջների լույսի ներքո՝ առանձին-առանձին ստու¬գելով և վերլուծելով դատաքննությամբ հետազոտված յուրաքանչյուր ապացույց՝ դատարանն արձա¬նագրում է հետևյալը.
Ն.Պողոսյանի վերաբերյալ 2010թ. մարտի 26-ի ՀՅՔՐԴ2/0153/01/08 քրեական գործով Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումները հիմք ընդունելով` դա-տարանն ար¬ձա¬¬նագրում է, նախաքննության ընթացքում հար¬ցաքննվե¬լով վկայի կարգավի-ճակով` գործով ամբաս¬տանյալ Էմիլ Սիմոնյանը փաս¬տացի եղել է կաս¬կածյալի կարգավիճակում, սա¬կայն, անհիմն կերպով զրկվել է կասկածյալի կարգավիճակից բխող իրավունքներից, այդ թվում` լռելու և պաշտպան ունենալու իրավունքներից։
ՀՀ ներպետական օրենսդրության իմաստով կասկածյալի պաշտպանության իրավունքը նրան վերապահված դատավարական իրավունքների ամբողջությունն է, որը նրան հնարավորություն է տալիս հանդես գալ որպես դատավարության ինքնուրույն սուբյեկտ, լրիվ կամ մասնակիորեն հերքել իրեն վերագրվող հանցանքը կատարած լինելու պնդումը, օգտվել լռելու (այսինքն` ցուցմունք տալու պար¬տա¬կանությունից ազատ լինելու) իրավունքից ինչպես նաև պաշտպանել իր իրավունքներն ու օրի¬նա¬կան շահերը։ Պաշտպանության իրավունքը, որպես կասկածյալին վերապահված իրավունքնե¬րի համակցութ¬յուն, նրան հնարավորություն է տալիս իր իրավունքների և օրինական շահերի պաշտ¬պա¬նությունն իրա¬կա¬նացնել ինչպես անձամբ, այնպես էլ ՀՀ քրեական դատա¬վարության օրենսգրքով սահմանված կարգով նշանակված պաշտպանի միջոցով։
Պաշտպանության իրավունքը քրեական դատավարության հիմնարար սկզբունքներից մեկն է, ավելին` հանդիսանում է «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մա¬սին» եվրոպական կոնվենցիայով երաշխավորված «զենքերի հավասարության» և ՀՀ քրեադատա¬վա¬րա¬կան օրենսդրությամբ ամրագրված մրցակցության սկզբունքների ապահովման կարևորագույն երաշ¬խիք։
Դատարանը փաստում է, որ նախաքննությունն իրականացնող մարմինը, Էմիլ Սիմոնյանին ՀՀ քրեադատավարա¬կան օրենսգրքով սահմանված կարգով չտալով կաս¬կած¬յալի կամ մեղադրյալի կարգավիճակ, 2015թ.-ի օգոստոսի 28-ին նրան հար¬ցաքննել է վկայի կարգավիճակում։ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրանքի և մեղադրական եզրակացության հիմքում դրած և ըստ էության նաև իր դեմ օգտագործված փաստական տվյալներն արտացոլված են Էմիլ Սիմոնյանին վկայի կարգավիճակում հար¬ցաքննելու արձա-նագրության մեջ։ Միայն 2016թ. փետրվարի 15-ին, այսինքն` մոտ 6 ամիս անց է վեր¬ջինիս մեղադրանք առա¬ջադրվել, որի ժամանակ, ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքի շուրջ հարցաքննվելիս, օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից, Սիմոնյանը հրաժարվել է ցուցմունք տալուց։
Վերը շարադրված վերլուծությունները ու դատողությունները սույն գործի փաստական հանգամանքների վրա տարածելով` դա¬տարանն արձանագրում է, որ 2015թ. օգոստոսի 28-ին կատարված քննչական գործողության, մասնավորապես, Է.Սիմոնյանի՝ որպես վկայի հարցաքննության, ընթացքում խախտվել է գործով ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի պաշտ¬¬¬¬պա-նության իրավունքը, քանի որ վերջինս, փաստացի հայտնվելով կասկածյալի կարգա¬վիճա¬կում, հար¬ցաքննվել է որպես վկա, զրկվել լռելու և պաշտպան ունենալու իրավունքների վերաբեր¬յալ վա¬րույթն իրականացնող մարմնից պարզա¬բանում ստանալու, հետևապես` նաև դրանցից օգտվե¬¬լու իրա¬կան հնարավորությունից։
Նշված հետևությունը բխում է նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի կար¬գավորումից, որի 1-ին մասի համաձայն` քրեական գործով վարույթում մեղադրանքի հիմքում չեն կա¬¬րող դրվել և որպես ապացույց օգտագործվել այն նյութերը, որոնք ձեռք են բերվել` (…)
2) կասկածյալի և մեղադրյալի պաշտպանության իրավունքի (...)` սույն օրենսգրքով նախա-տես¬ված լրացուցիչ երաշխիքների էական խախտմամբ. (…)։
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` ապացույցներ ձեռք բերելիս էական են այն խախտում¬ները, որոնք, դրսևորվելով մարդու և քաղաքացու սահմանադրական իրավունքների և ազատություն¬ների կամ սույն օրենսգրքի որևէ պահանջի խախտմամբ, դատավարության մասնակիցներին` օրենքով երաշխա¬վոր¬ված իրավունքների զրկմամբ կամ որևէ այլ կերպ ազդել են կամ կարող էին ազդել ստաց¬ված փաս¬տական տվյալների հավաստիության վրա (…)»։
Ապացույցների անթույլատրելիության հարցի կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն իրավա¬կան դիրքորոշում է հայտնել Արմեն Սարգսյանի վերաբերյալ 2009 թվականի սեպտեմբերի 16-ի թիվ ԵՔՐԴ/0295/01/08 որոշմամբ, ըստ որի` «ապացուցման գործընթացում կարող են օգտագործվել միայն այնպիսի ապացույցներ, որոնք ձեռք են բերվել, ամրագրվել և գործին կցվել քրեադատավա¬րա¬կան օրեն¬քով սահմանված և թույլատրելի համարվող կարգով։ Ապացույցների ձեռքբերման և ամ¬րագրման թույ¬լատրելիությունը կարգավորող նորմերից հետևում է, որ որպես ապացույց չեն կարող օգտագործ¬վել քննչա¬կան կամ այլ դատավարական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ ձեռք բերված փաստական տվյալները, հատկապես եթե դրանք իրենց հերթին հանգեցրել են դատավա¬րութ¬յան մասնակիցների իրավունքների էական խախտման, ազդել են կամ կարող էին ազդել ստացված փաս¬տական տվյալ¬ների հավաստիության վրա»։
Այսպիսով, ապացույցների հավաքմանը և ստուգմանն ուղղված դատավարական գործո-ղութ¬յուն¬ների կատարման ընթացքում պետք է ապահովվի անձանց իրավունքների և օրինական շահերի պաշտ¬պանությունը։ Հակառակ դեպքում կատարված դատավարական գործողության արդյունքում ստաց¬ված փաստական տվյալը, անկախ գործի համար ունեցած նշանակությունից, կորցնում է իր իրա¬վական ուժը, ապացուցողական նշանակությունը և չի կարող ընդգրկվել կոնկրետ քրեական գոր¬ծով ապացույցների համակցության մեջ և դրվել մեղադրանքի հիմքում։
Դատարանը փաստում է, որ սույն գործի նախաքննության ընթացքում գործով ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական գործողության` վկայի կարգավիճա¬կում իրակա¬նաց¬ված հարցաքննության, արդյունքում ձեռք բեր¬ված փաստական տվյալները ստացվել են վերջինիս պաշտ¬պա¬նության իրավունքի խախտման պայման¬նե¬րում, ուստի ազդել են նրանից ստացված փաստական տվյալ¬ների հավաստիության վրա։
Հետևաբար, դատարանը հաստատում է Էմիլ Սիմոնյանին որպես վկա հարցաքննելու մասին 2015թ. օգոստոսի 28-ին կազմված արձանագրության՝ որպես ապացույցի օգտագործման անթույլատրելիությունը։
Այդուամենայնիվ, դատարանն արձանագրում է, որ Է.Սիմոնյանի կողմից որպես վկա տրված նախաքննական ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի, օգտագործման անթույալտրելիությունը հաստատելու պարագայում ևս, գործի քննությամբ ձեռք բերված ապացույցների զանգվածը բավարար է մեղսագրված հանցանքում նրա մեղքն ապացուցված համարելու համար՝ հետևյալ հիմնավորումներով։
Այսպես.
Վերլուծելով ու համադրելով ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի, վկաներ Հ.Ռաշոյանի, Ա.Պողոսյանի, Ա.Արտաշեսյանի, Հ.Դավթյանի, Ա.Սարգսյանի, Դ.Մարտիրոսյանի և Ա.Աֆրիկյանի՝ դատարանում տրված, ինչպես նաև նրանցից որոշ մասի կողմից նախաքննության ընթացքում տրված և դատարանում հրապարակված ցուցմունքները, դատարանը փաստում է, որ ինչպես ամբաստանյալը, այնպես էլ գործով անցնող վկաները, որոշակի՝ ոչ էական տարբերությամբ, պնդել են գործի համար կարևոր նշանակություն ունեցող այն հանգամանքը, որը վերաբերել է անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերի տնօրինմանը։ Ընդ որում, վերջիններս հաստատել են, որ կալանավորված անձանց անձնական իրերի տնօրինումը կատարվել է ներքին կանոնակարգով, որը պարտադիր է եղել աշխատակիցների համար։
Մասնավորապես, ընդունված կարգի համաձայն՝ աշխատանքային օրերին, անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը, համապատասխան փաթեթավորմամբ, հանձնվել են քրեակատարողական հիմնարկի պետին։ Ընդ որում, դրանք հանձնել է պատասխանատու հերթապահը։ Ինչ վերաբերում է ոչ աշխատանքային օրերին, ապա վերջիններս հայտնել են, որ ոչ աշխատանքային օրերին անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը փաթեթավորվել են ծրարում և մի հերթափոխի պատասխանատուն փոխանցել է հաջորդ հերթափոխի պատասխանատուհին՝ դրան հաջորդող առաջին աշխատանքային օրը քրեակատարողական հիմնարկի պետին հանձնելու նպատակով։ Ավելին, վկաները պնդել են, որ միայն սույն դեպքից հետո են կատարվել որոշակի կանոնակարգային փոփոխություններ, այն է՝ ներկայումս կալանավորի մոտից հայտնաբերված գումարը հանձնվում է հաշվապահությանը, իսկ առարկաները՝ ՔԿՀ ֆինանսատնտեսական բաժնին։ Այդուամենայնիվ, հիշյալ փոփոխություններից հետո էլ, հայտնաբերված դրամանական միջոցներն ու շրջանառությունից չհանված առարկաները տնօրինվում են հետևյալ կերպ. դրամական միջոցները փոխանցվում են կալանավորված անձի անվամբ բացված հաշվեհամարին, իսկ շրջանառությունից չհանված առարկաները հանձնվում են ֆինանսատնտեսական բաժին, սակայն, ոչ աշխատանքային օրերին, նույնությամբ, դրանք դարձյալ փոխանցվում են հերթափոխից հերթափոխ՝ մինչև առաջիկա աշխատանքային օրը։
Ինչ վերաբերվում է Է.Սիմոնյանի այն պնդումներին, թե ինքը հերթափոխի ավարտից հետո Երեմյանից առգրավված իրերը հանձնել է իրենից հերթափոխն ընդունած Հովսեփ Դավթյանին, ապա նշված հանգամանքը, բացի իր՝ Է.Սիմոնյանի, դատաքննական ցուցմունքից, գործով ձեռք բերված և ոչ մի ապացույցով չի հիմնավորվել։ Ի հակառակ դրան, գործով անցնող վկա Հովսեփ Դավթյանն ի սկզբանե պնդել է, որ Էմիլ Սիմոնյանն իրեն՝ ծրարավորված վիճակում, Սուրեն Երեմյանին պատկանող որևէ գումար, ինչպես նաև ոսկյա մատանի կամ ժամացույց չի տվել։ Ի հավելումն դրան, գործով անցնող վկաներ Հ.Ռաշոյանը, Ա.Պողոսյանը, Ա.Արտաշեսյանը հայտնել են, որ հերթափոխը հանձնելու առավոտյան իրենք պատուհանագոգին, ինչպես պնդում է Է.Սիմոնյանը, որևէ ծրար չեն տեսել։ Ավելին, վկա Հովհաննես Ռաշոյանը հայտնել է, որ նախաքննության ընթացքում, Սիմոնյանն իրեն խնդրել է հայտնել, թե իբր առավոտյան տեսել է նշված ծրարը պատուհանագոգին։ Նույն փաստի վերաբերյալ ցուցմունք է տվել նաև Հովսեփ Դավթյանը, ով պնդել է, որ Հովհաննես Ռաշոյանն իրեն ասել է, որ Էմիլ Սիմոնյանը խնդրել է, որպեսզի ցուցմունք տա, թե իբր հերթափոխի հաջորդ օրը նա ծրարն, այնուամենայնիվ, փոխանցել է Հովսեփ Դավթյանին, ինչը, սակայն, իրականում տեղի չի ունեցել։ Այս մասին նմանատիպ տեղեկություն է հայտնել նաև վկա Դավիթ Մարտիրոսյանը։
Նույն հանգամանքի վերաբերյալ հարցաքննվելիս վկա Արսեն Աֆրիկյանը դատարանում հայտնել է, որ՝ «... Հետագայում, երբ Ս.Երեմյանն ազատվել է կալանքից և պարզվել է, որ նրա մոտից հայտնաբերված իրերը՝ ժամացույցը, մատանին և գումարը, բացակայում են, ինքը զրուցել է Է.Սիմոնյանի հետ, վերջինս ասել է, որ տվյալ իրերով ծրարը հանձնել է տեղակալին՝ Գ.Մկրտչյանին, իսկ Երբ Գ.Մկրտչյանն ասել է, որ Է.Սիմոնյանը նրան որևէ ծրար չի տվել, Է.Սիմոնյանը մտաբերել և հայտնել է, որ տվյալ ծրարը հանձնել է մյուս հերթափոխի պետին և ծրարը մնացել է պահարանում…»։ Այսինքն, ամբաստանյալը նույն փաստի վերաբերյալ տարբեր հանգամանքներում ներկայացրել է տարբեր տեղեկություններ, ինչը ևս վկայում է դատարանում նրա կողմից տրված ցուցմունքի անարժանահավատ լինելու մասին։
Հետևաբար, ասվածը ևս անհերքելիորեն վկայում է այն մասին, որ հերթափոխը հանձնելիս Է.Սիմոնյանը Ս.Երեմյանից առգրավված՝ 896.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողությամբ, այն է 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույցը, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանին և 496.000 ՀՀ դրամ գումարը որևէ մեկին՝ այդ թվում Հ.Դավթյանին չի հանձնել։
3.Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Նախաքննական մարմնի կողմից Էմիլ Սիմոնյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա`
(…) 2003թ-ից աշխատելով ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական վարչության «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկում, իրականացնելով պետական հատուկ ծառայություն և հանդիսանալով մշտապես իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնող պաշտոնատար անձ, ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով, «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածով և «ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետով նախատեսված իր պարտականությունները, որն անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառել անձի իրավունքներին, օրինական շահերին և պետության օրինական շահերին։
Այսպես.
Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը, ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պահպանության իրականացման գրաֆիկը հաստատելու մասին նույն ՔԿՀ-ի պետի՝ 17.03.2015թ. թիվ 40 հրամանի համաձայն 2015թ. մարտի 20-ին եղել է ՔԿ հիմնարկի պատասխանատու հերթապահ և հանդիսացել ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի վարչակազմի անդամ։
ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում քննվող թիվ 69101215 քրեական գործով մեղադրյալ Սուրեն Լյովայի Երեմյանը 20.03.2015թ-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ձերբակալվածների պահման վայրից տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկ։
Նույն օրը ժամը 20.00-ի սահմաններում, քրեակատարողական հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետներ Հովհաննես Ռաշոյանի և Արմեն Պողոսյանի կողմից համապատասխան սենյակում կատարվել Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությունը, որի մասին պատասխանատու հերթապահ Էմիլ Սիմոնյանը կազմել է արձանագրություն։
Խուզարկությամբ Ա.Երեմյանի մոտից հայտնաբերվել է ընդհանուր 896.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ գույք և գումար՝ 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույց, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանի և 496.000 ՀՀ դրամ գումար։
Է.Սիմոնյանը, հայտնաբերված գույքն ու գումարը տանելով քրեակատարողական հիմնարկի հերթապահ մաս, ծրարավորել է, սակայն պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի պահանջներն, այն մասին, որ քրեակատարողական ծառայողը ՀՀ օրենսդրությամբ իր վրա դրված պարտականությունները կատարում է ճշգրիտ և ժամանակին, չի կատարել «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածի պահանջներն այն մասին, որ ձերբակալված կամ կալանավորված անձանց հանձնած դրամը փոխանցվում է նրանց անձնական հաշվին, ձերբակալված կամ կալանավորված անձանցից առգրավված իրերը, առարկաները, նյութերը տրվում են պահպանության, և ՀՀ ԱՆ «քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետի պահանջներն այն մասին, որ կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկությամբ առգրավված իրերը կամ առարկաներն ի պահ են հանձնվում կալանավորվածներին պահելու վայրի կամ ուղղիչ հիմնարկի վարչակազմին, հայտնաբերված դրամը փոխանցվում է համապատասխանաբար կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական հաշվին։ Էմիլ Սիմոնյանը, ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով, հայտնաբերված ժամացույցն ու մատանին սահմանված կարգով չի պահպանել ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում տեղադրված չհրկիզվող մետաղյա պահարանում, պահպանության չի տվել, իսկ կանխիկ գումարը կալանավորի անձնական հաշվին չի փոխանցել և այդ ուղությամբ որևէ գործողություն չի կատարել, այլ հայտնաբերվածը ծրարավորված վիճակում դրել է ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում առկա պատուհանագոգին, թողել առանց հսկողության, որն էլ չպարզված հանգամանքներում հափշտակվել է։
15.05.2015թ. Ս.Երեմյանը ազատվել է կալանքից և վերջինիս մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերն ու գումարը սահմանված կարգով նրան չեն վերադարձվել։
Էմիլ Սիմոնյանի ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառվել պետության օրինական շահերին, այն է խախտվել են մի շարք իրավական ակտերի պահանջները, խաթարվել է պետական ապարատի կոնկրետ օղակի ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության բնականոն գործունեությունը, հեղինակազրկվել է պետական իշխանության տվյալ մարմինը, ինչպես նաև էական վնաս է պատճառվել Սուրեն Երեմյանի իրավունքներին ու օրինական շահերին՝ վերջինս զրկվել է իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող գույք ու գումարից, դրանք տնօրինելու, տիրապետելու և օգտագործելու հնարավորությունից (...)»»։
Ամբաստանյալ Էմիլ Սիմոնյանին` քրեական գործի նախաքննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունից բխում է, որ նրան մեղադրանք է առաջադրվել՝ այդ պահին ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունք դրսևորելու համար, որի հետևանքով անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառվել պետության և Սուրեն Երեմյանի օրինական շահերին։
Քրեական գործի ողջ դատական քննության ընթացքում, պաշտպանության կողմը իրականացնելով իր կողմից ընտրված մարտավարությունը, փորձեց հիմնավորել իրենց տեսակետն առ այն, որ դեպքի օրը Է.Սիմոնյանը, կատարելով Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությունը, իրական հնարավորություն չի ունեցել ՔԿՀ պետ Ա.Աֆրիկյանին հանձնելու Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերն ու գումարը, քանի որ նա արդեն իսկ դուրս էր եկել աշխատավայրից, ինչի պայմաններում, ըստ պաշտպանների, բացակայում է վերջինիս կողմից հանրորեն վտանգավոր արարք կատարելու հանցակազմը։ Բացի այդ, պաշտպանության կողմը պնդեց, որ Է.Սիմոնյանին մեղսագրված արարքը նրա կողմից ենթադրաբար կատարելու ժամանակահատվածում հիշյալ իրավահարաբերությունները կարգավորված չեն եղել, չի եղել օրենսդրական որևէ հիմք այն մասին, թե քրեակատարողական հիմնարկ ընդունված կալանավորված անձի մոտից գումար կամ թանկարժեք այլ իրեր հայտնաբերելու դեպքում ինչպես պետք է վարվեր դրանց հետ քրեակատարողական հիմնարկի աշխատակիցը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Պաշտոնատար անձի կողմից ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ կամ անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով իր պարտականությունները չկատարելը կամ ոչ պատշաճ կատարելը, որն անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառել անձանց կամ կազմակերպությունների իրավունքներին ու օրինական շահերին կամ հասարակության կամ պետության օրինական շահերին (գույքային վնասի դեպքում՝ հանցագործության պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հազարապատիկի չափը գերազանցող գումարը կամ դրա արժեքը (…) »։
Նշված հանցակազմի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Հ.Սահակյանի մասին գործով 2013թ-ի հոկտեմբերի 18-ին թիվ ԼԴ/0207/01/12 նախադեպային որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է հայտնել առ այն, որ՝
« (…) Պաշտոնեական անփութության` որպես պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործության հիմնական օբյեկտն այն հասարակական հարաբերություններն են, որոնք կարգավորում են պետական մարմինների բնականոն գործունեությունը, իսկ որպես լրացուցիչ օբյեկտ հանդես են գալիս քաղաքացիների, կազմակերպությունների, ինչպես նաև հասարակության և պետության իրավունքներն ու օրինական շահերը։
Պաշտոնեական անփութության հանցակազմն օբյեկտիվ կողմից որպես կանոն դրսևորվում է անգործությամբ, այն է` պաշտոնատար անձի կողմից իր պարտականությունները չկատարելով կամ ոչ պատշաճ կատարելով (պարտականությունները կատարվում են թերի)։ Այսինքն` պաշտոնատար անձը պատասխանատվության է ենթարկվում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով, եթե նա չի կատարել կամ թերի է կատարել այն գործողությունները, որոնք մտնում են նրա պարտականությունների մեջ։ Այդ իսկ պատճառով հանցակազմի առկայությունը հավաստելու համար նախևառաջ անհրաժեշտ է պարզել, թե որոնք են պաշտոնատար անձի` օրենքով կամ ենթաօրենսդրական ակտերով սահմանված պարտականությունները։ Բացի այդ, հանցակազմի առկայության համար անհրաժեշտ է հաստատված համարել, որ պաշտոնատար անձը հնարավորություն է ունեցել կատարելու իր վրա դրված պարտականությունները։ Եթե պաշտոնատար անձն օբյեկտիվ կամ սուբյեկտիվ գործոնների ազդեցության պատճառով (արտաքին պայմաններ, առողջական վիճակ և այլն) հնարավորություն չի ունեցել կատարելու իր պարտականությունները, ապա նրա արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմը բացակայում է։
Պաշտոնեական անփութության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ են հանրորեն վտանգավոր հետևանքները։ Օրենքը նման հետևանք է դիտում անձանց կամ կազմակերպությունների իրավունքներին ու օրինական շահերին, հասարակության կամ պետության օրինական շահերին պատճառված էական վնասը։ Ընդ որում, եթե գույքային վնասի դեպքում նախատեսված է որոշակի շեմ (հանցագործության պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հազարապատիկի չափը գերազանցող գումարը կամ դրա արժեքը), ապա ոչ գույքային վնասի էական կամ ոչ էական լինելու հանգամանքը պետք է յուրաքանչյուր գործով գնահատվի իրավակիրառողի կողմից՝ հաշվի առնելով տվյալ գործի հանգամանքները (այդ թվում՝ անձանց, կազմակերպություններին, հասարակությանը կամ պետությանը պատճառված բարոյական վնասի չափը, տուժողների քանակը, խախտված իրավունքների և ազատությունների բնույթն ու խախտման աստիճանը, հիմնարկության կամ ձեռնարկության բնականոն գործունեության խաթարման աստիճանը և այլն)։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմը նյութական է, ուստի դրա օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ է հանդիսանում պատճառական կապը արարքի և հետևանքների միջև։ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ հանցավոր անգործության և հանրորեն վտանգավոր հետևանքների միջև պատճառական կապն առկա է այն դեպքում, երբ հանրորեն վտանգավոր հետևանքն առաջացել է պաշտոնատար անձի կողմից իր պարտականությունները չկատարելու կամ ոչ պատշաճ կատարելու արդյունքում։ Այլ կերպ՝ հանրորեն վտանգավոր հետևանքները չէին առաջանա, եթե պաշտոնատար անձը պատշաճ կերպով կատարեր իր վրա դրված պարտականությունները։
16. Սուբյեկտիվ կողմից պաշտոնեական անփութությունը բնութագրվում է անզգուշությամբ, որն իր հերթին կարող է դրսևորվել.
ա) ինքնավստահությամբ, երբ պաշտոնատար անձը գիտակցում է, որ չի կատարում կամ ոչ պատշաճ է կատարում իր պարտականությունները, նախատեսում է հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացումը, բայց առանց բավարար հիմքերի հույս է ունենում, որ դրանք կկանխվեն,
բ) անփութությամբ, երբ պաշտոնատար անձը չի նախատեսում իր անգործության` հանրության համար վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, սակայն պարտավոր էր և կարող էր նախատեսել։
Քննարկվող հանցակազմի սուբյեկտը հատուկ է։ Անձը կարող է պատասխանատվության ենթարկվել պաշտոնեական անփութության համար, եթե նա հանդիսանում է պաշտոնատար անձ, այսինքն՝ բավարարում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 3-րդ մասում նշված չափանիշներին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` «(…) պաշտոնատար անձինք են`
1) մշտապես, ժամանակավորապես կամ առանձին լիազորությամբ իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնող անձինք.
2) պետական մարմիններում, տեղական ինքնակառավարման մարմիններում, դրանց կազմակերպություններում, ինչպես նաև Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերում, Հայաստանի Հանրապետության այլ զորքերում և զինվորական միավորումներում մշտապես, ժամանակավորապես կամ առանձին լիազորությամբ կազմակերպական-տնօրինչական, վարչատնտեսական գործառույթներ իրականացնող անձինք»։
Մեջբերված քրեաիրավական դրույթի վերլուծությունից հետևում է, որ իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնում են պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմիններում պաշտոնավարող այն անձինք, ովքեր իրենցից ծառայական կախվածություն չունեցող, իրենց ծառայողական ենթակայության տակ չգտնվող անձանց նկատմամբ սահմանված կարգով օժտված են կարգադրիչ լիազորություններով։
Կազմակերպական-տնօրինչական գործառույթներ իրականացնող են համարվում այն պետական ծառայողները, ովքեր ղեկավարում են իրենց ենթակայության տակ գտնվող ծառայողների գործունեությունը։ Այս առումով պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործության հատուկ սուբյեկտ է հանդիսանում յուրաքանչյուր պետական ծառայող, ով իր ենթակայության տակ այլ ծառայողներ ունի, ղեկավարում է նրանց գործունեությունը։
Վարչատնտեսական գործառույթներ իրականացնող պետական ծառայողներն այն անձինք են, ովքեր օժտված են գույքի, նյութական արժեքների տնօրինման, կառավարման լիազորություններով, մասնավորապես, գույքի, նյութական արժեքների պահպանության, վերամշակման, նյութական արժեքների իրացման նկատմամբ հսկողության սահմանման, դրամական միջոցների ստացման, հանձնման և այլ գործառույթներով։
Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել նաև, որ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ծառայողներին պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ դիտելու համար էական նշանակություն ունի նաև այն հանգամանքը, թե արդյոք նրանք օժտված են իրավական նշանակություն ունեցող, իրավահարաբերություններ առաջացնող, դադարեցնող կամ փոփոխող գործողություններ կատարելու լիազորությամբ։ Պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ է այն պետական ծառայողը, ով իրավունք ունի պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմնի, հիմնարկության, կազմակերպության կամ ձեռնարկության անունից պաշտոնական փաստաթուղթ տրամադրել քաղաքացիներին և դրանով կարգավորել նրանց վարքագիծը։
Զուտ մասնագիտական գործառույթներ իրականացնող՝ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ծառայողները պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ չեն հանդիսանում։ Սակայն, եթե նշված անձինք օժտված են նաև կազմակերպական-տնօրինչական կամ վարչատնտեսական լիազորություններով, ապա, այդ լիազորություններն իրականացնելիս հանդիսանում են պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ։
17. Հիմք ընդունելով վերոշարադրյալը` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ պարզելու համար, թե արդյոք անձը հանդիսանում է պաշտոնեական անփութության հանցակազմի սուբյեկտ, անհրաժեշտ է առաջին հերթին պարզել, թե արդյոք նա իրականացնում է իշխանության ներկայացուցչի կամ կազմակերպական-տնօրինչական կամ վարչատնտեսական գործառույթներ, ինչ իրավական ակտով սահմանված, ինչ կոնկրետ պարտականությունների կատարում է նրա վրա դրված։ Բացի այդ, անձի արարքում պաշտոնեական անփութության հանցակազմի առկայությունը պարզելու համար անհրաժեշտ է քննության առնել նաև այն հարցը, թե օբյեկտիվորեն կամ սուբյեկտիվորեն պաշտոնատար անձն արդյոք հնարավորություն ունեցել է պատշաճ կատարելու իր վրա դրված պարտականությունները։
Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ անձի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի առկայությունը պարզելու համար անհրաժեշտ է հաջորդաբար քննության առնել հետևյալ հանգամանքները՝
1) իրավական ակտերով սահմանված կարգով ի՞նչ պարտականություններ են դրված եղել պաշտոնատար անձի վրա,
2) պաշտոնատար անձն իր վրա դրված ո՞ր պարտականությունը չի կատարել կամ կատարել է ոչ պատշաճ,
3) պարտականությունների չկատարելը կամ ոչ պատշաճ կատարելը հանգեցրե՞լ է արդյոք քաղաքացիների, կազմակերպությունների, ինչպես նաև հասարակության կամ պետության օրենքով պաշտպանվող իրավունքների ու օրինական շահերի էական խախտմանը,
4) պաշտոնատար անձն օբյեկտիվորեն կամ սուբյեկտիվորեն հնարավորություն ունեցե՞լ է արդյոք պատշաճ կատարել իր վրա դրված պարտականությունները և կանխել վնասի առաջացումը (…) »։
Դատարանը գտնում է, որ Է.Սիմոնյանի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի առկայությունը կամ բացակայությունը պարզելու համար անհրաժեշտ է նախ և առաջ պատասխանել վերը շարադրված հարցերին.
Այսպես՝
- իրավական ակտերով սահմանված կարգով ի՞նչ պարտականություններ են դրված եղել ամբաստանյալ Սիմոնյանի վրա
«Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեակատարողական ծառայողի հիմնական պարտականություններն են`
1) Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, օրենքների և այլ իրավական ակտերի պահանջները կատարելը.
2) մասնագիտական և ծառայողական պարտականությունների կատարման համար անհրաժեշտ գիտելիքներ ապահովելը.
3) Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ իրեն վերապահված պարտականությունները ճշգրիտ ու ժամանակին կատարելը.
4) վերադաս մարմինների և պաշտոնատար անձանց` սահմանված կարգով ընդունած հրամաններն ու որոշումները, տրված կարգադրություններն ու ցուցումները կատարելը.
5) սահմանված կարգով և ժամկետներում առաջարկությունները, դիմումները և բողոքները քննության առնելը և դրանց ընթացք տալը.
6) պետական, ծառայողական կամ օրենքով պահպանվող այլ գաղտնիք պարունակող փաստաթղթերի հետ աշխատելու` Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված պահանջները պահպանելը.
7) օրենքով նախատեսված դեպքում եկամուտների հայտարարագիր ներկայացնելը.
8) կարգապահական կանոնակարգը պահպանելը։
Քրեակատարողական ծառայողի համար սույն օրենքով և այլ իրավական ակտերով կարող են սահմանվել նաև այլ պարտականություններ։
2. Քրեակատարողական ծառայության կարգապահական կանոնակարգը հաստատում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը»։
«Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Ձերբակալված անձինք ձերբակալվածներին պահելու վայրերում և կալանավորված անձինք կալանավորվածներին պահելու վայրերում գտնվում են մշտական հսկողության ներքո։ Հսկողության իրականացման նպատակով կարող են օգտագործվել տեխնիկական և էլեկտրոնային միջոցներ։
Ձերբակալված և կալանավորված անձինք ենթարկվում են անձնական խուզարկության` նույն սեռին պատկանող անձանց կողմից, մատնադրոշմման և լուսանկարման։ Խուզարկությունը կատարվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով։
Ձերբակալված կամ կալանավորված անձանց հանձնած դրամը փոխանցվում է նրանց անձնական հաշվին, իսկ փաստաթղթերը տրվում են պահպանության։ Ձերբակալված կամ կալանավորված անձանցից առգրավված իրերը, առարկաները, նյութերը տրվում են պահպանության կամ ներքին կանոնակարգով նախատեսված դեպքերում ոչնչացվում են` ձերբակալվածներին պահելու վայրի կամ կալանավորվածներին պահելու վայրի պետի պատճառաբանված որոշմամբ, ինչի մասին կազմվում է համապատասխան արձանագրություն»։
ՀՀ ԱՆ «քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետի համաձայն՝
«...93. Կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկության կամ խցի կամ կացարանի խուզարկության, ինչպես նաև իրերի զննման ժամանակ քաղաքացիական շրջանառությունից չհանված` առգրավված իրերը կամ առարկաներն ի պահ են հանձնվում կալանավորվածներին պահելու վայրի կամ ուղղիչ հիմնարկի վարչակազմին կամ կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի համաձայնությամբ հանձնվում են վերջինիս մատնանշած անձին։ Կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկության կամ խցի կամ կացարանի խուզարկության, ինչպես նաև իրերի զննման ժամանակ հայտնաբերված դրամը փոխանցվում է համապատասխանաբար կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական հաշվին»։
ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական ծառայության անվտանգության ապահովման կառուցվածքային ստորաբաժանումների գործունեության կարգը հաստատնելու մասին ՀՀ արդարադատության նախարարի կողմից 2015թ-ի նոյեմբերի 21-ին արձակված թիվ 194-Ն հրամանի 23-րդ կետի համաձայն՝
«...Պատասխանատու հերթապահն անմիջականորեն հաշվետու է Հիմնարկի պետին, համարվում է անվտանգությունն ապահովող իրեն ամրակցված հերթապահ խմբի անմիջական ղեկավարը և Հիմնարկի պետի բացակայության դեպքում ամբողջական պատասխանատվություն է կրում Հիմնարկի բնականոն գործունեության ապահովման համար»։
Վերը շարադրված իրավական նորմերի բովանդակային ուսումնասիրմամբ դատարանը հաստատված է համարում այն փաստը, որ Է.Սիմոնյանը, լինելով ծառայողական պարտականություններ կատարող անձ, իր իրավասությունների և պարտականությունների սահմաններում պետք է գործեր և իր կարգադրիչ լիազորություններն իրականացներ այդ իրավական նորմերի խստիվ պահպանմամբ՝ այն է 20.03.2015թ-ին, հանդիսանալով ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պատասխանատու հերթապահը, հետևաբար և ՀՀ արդարադատության նախարարի հիշյալ հրամանի ուժով՝ քրեակատարողական հիմնարկի պետի բացակայության պայմաններում նրա փոխարեն ամբողջական պատասխանատվություն կրող անձ, պարտավոր է եղել իրականացնելու քրեակատարողական հիմնարկ ընդունված, կալանավորված անձ Սուրեն Լյովայի Երեմյանի մոտից հայտնաբերված դրամի և այլ նյութական արժեքների պատշաճ պահպանությունն ու դրանց հետագա տնօրինումը, ինչը չի արել։
- Էմիլ Սիմոնյանն իր վրա դրված ո՞ր պարտականությունը չի կատարել կամ կատարել է ոչ պատշաճ
Քրեական գործի դատական քննությամբ ամբաստանյալն ու վերջինիս պաշտպանները պնդեցին, որ այն պահին, երբ արդեն ավարտված է եղել քրեակատարողական հիմնարկ ընդունված Սուրեն Երեմյանի անձնական խուզարկությունը և նրա մոտից հայտնաբերվել են դրամն ու մյուս առարկաները, Սիմոնյանը չի կարողացել հանձնել դրանք ՔԿՀ պետին, քանի որ նա արդեն հեռացած է եղել աշխատանքի վայրից, որպիսի փաստը փորձել են հիմնավորել նրանով, որ ըստ տեսախցիկներում առկա նյութերի՝ հայտնաբերվածը ծրարավորելու ժամանակ ՔԿՀ անձնակազմը աշխատավայրում է գտնվում հագուստների կոճակներն արձակած վիճակում, պառկում հիմնարկում գտնվող աթոռների վրա։ Այս առումով, սակայն, դատարանում հարցաքննված վկա Արսեն Աֆրիկյանը բացառեց, որ նշված ժամանակ ինքը ՔԿՀ-ում չի եղել, պնդելով, որ աշխատանքային օրը եղել է բավականին ծանր և ինքը ՔԿՀ-ից հեռացել է կալանավորված բոլոր անձանց ՔԿՀ հիմնարկ ընդունելուց և նրանց տեղավորելուց հետո միայն։ Բացի այդ, վերջինս դատարանում հայտնեց, որ թեև հիմնարկի աշխատակիցները ծառայութան ընթացքում պարտավոր են կրել սահմանված համազգեստը, չբացառեց նաև այն, որ հնարավոր է նաև, որ իր՝ այնտեղ գտնվելու ժամանակ նրանք նաև իրենց ազատ զգան։
Ավելին, եթե մի պահ ընդունելի համարենք պաշտպանության կողմի այն դիտարկումը, թե Սուրեն Երեմյանին ՔԿՀ ընդունելուց, նրան անձնական խուզարկության ենթարկելուց և վերջինիս մասով բոլոր գործողություններն ավարտելուց հետո արդեն իսկ հիմնարկի վարչակազմն՝ ի դեմս հիմարկի պետ Ա.Աֆրիկյանի, արդեն չի գտնվել աշխատանքի վայրում, հետևաբար, այդ պահից սկսած, լինելով հերթափոխի պատասխանատու հերթապահը և, ինքնըստինքյան, հիմնարկի պետի բացակայության հիմքով կրելով ամբողջական պատասխանատվություն հիմնարկի բնականոն գործունեության համար, ամբաստանյալն առավել ևս պարտավոր էր պատշաճ և ամբողջական միջոցներ ձեռնարկել կալանավորված անձի մոտից հայտնաբերված դրամն ու արժեքավոր իրերի պահպանութունն իրականացնելու, իսկ հետագայում դրանք մյուս հերթափոխի պատասխանատու հերթապահին կամ քրեակատարողական հիմնարկի պետին հանձնելու ուղղությամբ։
- պարտականությունների չկատարելը կամ ոչ պատշաճ կատարելը հանգեցրե՞լ է արդյոք քաղաքացիների, կազմակերպությունների, ինչպես նաև հասարակության կամ պետության օրենքով պաշտպանվող իրավունքների ու օրինական շահերի էական խախտմանը
Կրկին անդրադառնալով սույն դատավճռում արտահայտած իրավական դիրքորոշումներին, Դատարանը հաստատված է համարում նաև սույն գործով հանցակազմին բնորոշ՝ պետության և քաղաքացու օրինական շահերին էական վնաս պատճառելու բաղադրիչի առկայությունը։ Մասնավորապես, տեղի ունեցած անփութության հետևանքով խախտվել է ինչպես պետության, այնպես էլ` Ս.Երեմյանի իրավունքներն և օրինական շահերը, այն է՝ խաթարվել է պետական ապարատի կոնկրետ օղակի՝ ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության բնականոն գործունեությունը, հեղինակազրկվել է պետական իշխանության տվյալ մարմինը, ինչպես նաև էական վնաս է պատճառվել Սուրեն Երեմյանի իրավունքներին ու օրինական շահերին՝ վերջինս զրկվել է իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույցից, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանուց և 496.000 ՀՀ դրամ գումարից՝ դրանք տնօրինելու, տիրապետելու և օգտագործելու հնարավորությունից։
- պաշտոնատար անձն օբյեկտիվորեն կամ սուբյեկտիվորեն հնարավորություն ունեցե՞լ է արդյոք պատշաճ կատարել իր վրա դրված պարտականությունները և կանխել վնասի առաջացումը
Պաշտպանական կողմը սույն գործի դատական քննության ընթացքում, դատարանում դիրքորոշում է հայտնել առ այն, որ Է.Սիմոնյանի կողմից Ս.Երեմյանի անձնական իրերով փաթեթը չի հանձնվել հիմնարկի պետին, քանի որ վերջինս արդեն իսկ գնացել էր քրեակատարողական հիմնարկից, բացի այդ հիշյալ գումարն ու Երեմյանին պատկանող մյուս իրերը պահպանելու անհրաժեշտ հնարավորություններ ու պայմաններ չեն եղել։
Քրեակատարողական հիմնարկի պետի՝ այդտեղ գտնվելու վերաբերյալ հարցին դատարանն արդեն իսկ անդրադարձել է վերևում, հետևաբար, կրկին չի ցանկանում անդրադարձ կատարել դրան։ Ինչ վերաբերվում է սույն գործով տուժող Ս.Երեմյանին պատկանող մյուս իրերը ՔԿՀ-ում պահպանելու անհրաժեշտ հնարավորությունների ու պայմանների բացակայությանը, ապա գործի քննությամբ հաստատվեց, որ դրանց պահպանությունն ու ոչ աշխատանքային օրերին միմյանց փոխանցելով, ի վերջո, ՔԿՀ ղեկավարությանը հասցնելու պարտավորությունը դրված է եղել ՔԿՀ պատասխանատու հերթապահի վրա, ով, ՔԿՀ պետի բացակայության պայմաններում, հանդիսանում է նրա փոխարինողը, հետևաբար և այդպիսի առարկաներ պահպանելու համար համապատասխան պայմաններ ստեղծելու պատասխանատուն։ Հիշյալ եզրահանգմանը գալիս դատարանը հիմք է ընդունում նաև ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական ծառայության անվտանգության ապահովման կառուցվածքային ստորաբաժանումների գործունեության կարգը հաստատնելու մասին ՀՀ արդարադատության նախարարի կողմից 2015թ-ի նոյեմբերի 21-ին արձակված թիվ 194-Ն հրամանի 24-րդ կետի 10-րդ և 27-րդ ենթակետերը, համաձայն որոնց՝
«..24. ՊՀ-ը Հիմնարկի` օրվա անվտանգության ապահովման կազմակերպման վերաբերյալ հրամանի (Ձև 1) համաձայն`
…10) միջոցներ է ձեռնարկում կապի և անվտանգության ապահովման ինժեներատեխնիկական միջոցների, շենք-շինությունների, ներառյալ` խցերի և կացարանների, դրանց դռների, ինչպես նաև հիմնական և միջանցիկ դռների, սննդի փոխանցման դռնակների, փականների, վանդակաճաղերի, ինչպես նաև կահավորանքի հայտնաբերած անսարքությունները վերացնելու ուղղությամբ…»։
...27) իր պարտականությունների կատարման անհնարինության դեպքում այդ մասին զեկուցում է Հիմնարկի պետին և հետագայում գործում ըստ նրա ցուցումի…»։
Հետևաբար, հայտնաբերելով, որ հերթափոխն ընդունելիս անսարք վիճակում է գտնվում հերթապահ մասի չհրկիզվող պահարանը, ամբաստանյալը պարտավոր էր միջոցներ ձեռնարկել՝ դրա անսարքությունը վերացնելու կամ այդ մասին զեկուցելու ՔԿՀ պետին և նրա ցուցումով ձեռնարկելու համապատասխան միջոցներ, ինչը չի արել։
Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ դատարանի վերոհիշյալ պատճառաբանությունների պարագայում Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը կատարել է արարք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Դատարանը հաստատված համարելով Էմիլ Սիմոնյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը և անդրադառնալով դրանով ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին, փաստում է հետևյալը`
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«2. Ոչ մեծ ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, կամ որոնց համար նախատեսված է ազատազրկման հետ կապ չունեցող պատիժ, ինչպես նաև անզգուշությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երեք տարի ժամկետով ազատազրկումը»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել են հետևյալ ժամկետները.
1) երկու տարի՝ ոչ մեծ ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
2) հինգ տարի՝ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
3) տասը տարի՝ ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից.
4) տասնհինգ տարի՝ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից։
2. Վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը։ Տևող հանցագործության դեպքում վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է արարքը դադարելու, իսկ շարունակվող հանցագործության դեպքում` վերջին արարքը կատարելու պահից։
3. Վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատվում է, եթե մինչև նշված ժամկետներն անցնելն անձը կատարում է միջին ծանրության, ծանր կամ առանձնապես ծանր նոր հանցանք։ Այս դեպքում վաղեմության ժամկետի հաշվարկն սկսվում է նոր հանցանքի ավարտված համարելու պահից»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի վերլուծությունից բխում է, որ այն նկարագրում է անզգուշությամբ կատարվող հանցագործություն, իսկ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված կալանքի ձևով պատժի ժամկետը չի գերազանցում երկու ամիսը, ուստի, տվյալ հոդվածով նախատեսված հանցավոր արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների թվին, հետևաբար, այն կատարած անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահից անցել է երկու տարի։
Ըստ գործով հաստատված տվյալների՝ ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանը մեղսագրված, քրեական օրենքով արգելված արարքը կատարվել և ավարտվել է 2015թ. մարտի 20-ին և մինչև սույն դատավճիռը կայացնելը ամբաստանյալին՝ օրենքով սահմանված կարգով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու վաղեմության ժամկետի ընթացքը չի ընդհատվել, չի կասեցվել։
Այլ խոսքով, նշված՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով Է.Սիմոնյանին վերագրվող՝ ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետներն ամբաստանյալի համար լրացել են` դրա կատարումից 2 տարի անցնելու հիմքով։
Հետևաբար, դատարանն արձանագրում է, որ Է.Սիմոնյանին պետք է մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրան պետք է ազատել քրեական պատասխանատվությունից` վերը շարադրված հիմնավորումներով։
Միաժամանակ, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, օրինական հիմքերի առկայության դեպքում՝ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին գրավով կալանքից ազատելու դիմաց Սարգիս Կարապետի Սուքիասյանի կողմից 12.03.2016թ-ին «Ինեկոբանկ» ՓԲԸ-ում թիվ 2366 վճարային հանձնարարականով վճարված 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ գումարը պետք է վերադարձնել գրավատուին։
4. Եզրափակիչ մաս
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360, 365, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի համաձայն նրան ազատել քրեական պատասխանատվությունից` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, օրինական հիմքերի առկայության դեպքում՝ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին գրավով կալանքից ազատելու դիմաց Սարգիս Կարապետի Սուքիասյանի կողմից 12.03.2016թ-ին «Ինեկոբանկ» ՓԲԸ-ում թիվ 2366 վճարային հանձնարարականով վճարված 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ գումարը՝ վերադարձնել գրավատուին։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։
Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0212/01/16
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 10-08-2016 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | ՀՀ Գլխավոր դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 62217815 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, 2003թ-ից աշխատելով ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական վարչության <Երևան-կենտրոն> քրեակատարողական հիմնարկում, իրականացնելով պետական հատուկ ծառայություն և հանդիսանալով մշտապես իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնող պաշտոնատար անձ, ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով պատշաճ կարգով չի կատարել <Քրեակատարողական ծառայության մասին> ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով, <Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին> ՀՀ օրենքի 33 հոդվածով և <ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության` կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին> ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետով նախատեսված իր պարտականությունները, որն անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառել անձի իրավունքներին, օրինական շահերին և պետության օրինական շահերին: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Էմիլ |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Հայրանուն | Սիմոնի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 14.9 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 10-08-2016 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մեսրոպ |
| Ազգանուն | Մակյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 11-08-2016 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 11-08-2016 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 05-09-2016 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Գ. |
| Ազգանուն | Գևորգյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Էմիլ |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Սուրեն |
| Ազգանուն | Երեմյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-09-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 12-10-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 27-10-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 16-11-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի թիվ ԵԿԴ/0181/01/16 քրեական գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով: |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 07-12-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 16-01-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2017թ.
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
|---|
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 15-02-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 09-03-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-03-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 05-04-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 02-05-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 23-05-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 10:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 15-06-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 07-07-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-07-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 28-08-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 28-08-2017 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Էմիլ |
| Ազգանուն | Սիմոնյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 28-08-2017 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Այլ նշումներ | Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը ազատվել է քրեական պատասխանատվությունից` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով։ |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Գործ ԵԿԴ/0212/01/16 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ,,28,, օգոստոսի 2017թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը /այսուհետև` դատարան/ Նախագահությամբ դատավոր Մ. Մակյանի Քարտուղարությամբ Թ. Խաչատրյանի Մասնակցությամբ՝ Մեղադրող Ա. Բարսեղյանի Պաշտպաններ Լ.Սահակյանի Ե.Վարոսյանի Տուժողի ներկայացուցիչ Ա.Նադիրյանի դռնբաց դատական նիստերում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանի` ծնված 28.07.1975թ.-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, խնամքին են գտնվում երկու անչափահաս երեխաները, բարձրագույն կրթությամբ աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ, կոչումով արդարադատության կապիտան, նախկինում չդատված, հաշվառված է՝ ք.Երևան, Գալշոյան փողոցի 12-րդ շենքի 38-րդ բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը Ըստ դատարան ուղարկված քրեական գործի նյութերի և մեղադրական եզրակացության` «Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը մեղադրվում է հանրորեն վտանգավոր այն արարքի համար, որ նա, 2003թ-ից աշխատելով ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական վարչության «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկում, իրականացնելով պետական հատուկ ծառայություն և հանդիսանալով մշտապես իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնող պաշտոնատար անձ, ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով, «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածով և «ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետով նախատեսված իր պարտականությունները, որն անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառել անձի իրավունքներին, օրինական շահերին և պետության օրինական շահերին։ Այսպես. Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը, ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պահպանության իրականացման գրաֆիկը հաստատելու մասին նույն ՔԿՀ-ի պետի՝ 17.03.2015թ. թիվ 40 հրամանի համաձայն՝ 2015թ. մարտի 20-ին եղել է ՔԿ հիմնարկի պատասխանատու հերթապահ և հանդիսացել ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի վարչակազմի անդամ։ ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում քննվող թիվ 69101215 քրեական գործով մեղադրյալ Սուրեն Լյովայի Երեմյանը 20.03.2015թ-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ձերբակալվածների պահման վայրից տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկ։ Նույն օրը, ժամը 20.00-ի սահմաններում, քրեակատարողական հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետներ Հովհաննես Ռաշոյանի և Արմեն Պողոսյանի կողմից համապատասխան սենյակում կատարվել Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությունը, որի մասին պատասխանատու հերթապահ Էմիլ Սիմոնյանը կազմել է արձանագրություն։ Խուզարկությամբ Ա.Երեմյանի մոտից հայտնաբերվել է ընդհանուր՝ 896.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ գույք և գումար՝ 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույց, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանի և 496.000 ՀՀ դրամ գումար։ Է.Սիմոնյանը, հայտնաբերված գույքն ու գումարը տանելով քրեակատարողական հիմնարկի հերթապահ մաս, ծրարավորել է, սակայն պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի պահանջներն, այն մասին, որ քրեակատարողական ծառայողը ՀՀ օրենսդրությամբ իր վրա դրված պարտականությունները կատարում է ճշգրիտ և ժամանակին, չի կատարել «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածի պահանջներն այն մասին, որ ձերբակալված կամ կալանավորված անձանց հանձնած դրամը փոխանցվում է նրանց անձնական հաշվին, ձերբակալված կամ կալանավորված անձանցից առգրավված իրերը, առարկաները, նյութերը տրվում են պահպանության, և ՀՀ ԱՆ «քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետի պահանջներն այն մասին, որ կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկությամբ առգրավված իրերը կամ առարկաներն ի պահ են հանձնվում կալանավորվածներին պահելու վայրի կամ ուղղիչ հիմնարկի վարչակազմին, հայտնաբերված դրամը փոխանցվում է համապատասխանաբար կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական հաշվին։ Էմիլ Սիմոնյանը ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով հայտնաբերված ժամացույցն ու մատանին սահմանված կարգով չի պահպանել ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում տեղադրված չհրկիզվող մետաղյա պահարանում, պահպանության չի տվել, իսկ կանխիկ գումարը կալանավորի անձնական հաշվին չի փոխանցել և այդ ուղությամբ որևէ գործողություն չի կատարել, այլ հայտնաբերվածը ծրարավորված վիճակում դրել է ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում առկա պատուհանագոգին, թողել առանց հսկողության, որն էլ չպարզված հանգամանքներում հափշտակվել է։ 15.05.2015թ. Ս.Երեմյանը ազատվել է կալանքից և վերջինիս մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերն ու գումարը սահմանված կարգով նրան չեն վերադարձվել։ Էմիլ Սիմոնյանի ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառվել պետության օրինական շահերին, այն է՝ խախտվել են մի շարք իրավական ակտերի պահանջները, խաթարվել է պետական ապարատի կոնկրետ օղակի ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության բնականոն գործունեությունը, հեղինակազրկվել է պետական իշխանության տվյալ մարմինը, ինչպես նաև էական վնաս է պատճառվել Սուրեն Երեմյանի իրավունքներին ու օրինական շահերին վերջինս զրկվել է իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող գույք ու գումարից, դրանք տնօրինելու, տիրապետելու և օգտագործելու հնարավորությունից»։ Դեպքի առթիվ ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կողմից 2015 թվականի հունիսի 30-ին հարուցվել է թիվ 62217815 քրեական գործը։ 15.02.2016թ.-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կողմից կայացվել է որոշում` Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ 15.02.2016թ.-ին Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից կայացվել է որոշում՝ մեղադրյալի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու վերաբերյալ միջնորդությունը քննության առնելու մասին և Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանի նկատմամբ երկու ամիս ժամանակով որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը։ 12.03.2016թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կայացվել է որոշում` մեղադրյալին արգելանքից ազատելու մասին, համաձայն որի՝ մեղադրյալ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանն ազատվել է արգելանքից։ 19.07.2016թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կայացվել է որոշում` Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին առաջադրված մեղադրանքի ծավալը փոփոխելու մասին և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ Քրեական գործը Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի աշխատակազմի գրասենյակ է ստացվել և մուտքագրվել 10.08.2016թ.-ին։ 2.Ապացույցների հետազոտում և գնահատում Ամբաստանյալ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում՝ դատարանում, իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2000թ-ից աշխատել է ՀՀ ԱԱԾ մեկուսարանում։ 2003թ-ից մեկուսարանն ընդգրկվել է ՀՀ արդարադատության նախարարության կազմում և վերանվանվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ։ 2003թ-ից աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Աշխատանքային գործունեության ընթացքում ծառայողական պարտականությունները կատարել է պատշաճ, սահմանված կարգին համապատասխան։ 2015թ.-ի մարտի 20-ին հանդիսացել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի պատասխանատու հերթապահը։ Հիշյալ օրը եղել է աշխատանքային օր՝ ուրբաթ, ՔԿՀ աշխատանքները եղել են բավականին ծանրաբեռնված, քանի որ միանգամից մի քանի կալանավորված անձանց են տեղափոխել, որի պատճառով անգամ այլ հերթափոխի աշխատակիցների էին կանչել աշխատանքի։ Այդ օրը երեկոյան ժամին հիմնարկ է տեղափոխվել կալանավորված անձ Սուրեն Երեմյանը, ով ենթարկվել է անձնական խուզարկության։ Խուզարկության ավարտից հետո կազմվել է համապատասխան արձանագրություն։ Խուզարկությամբ Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերվել են ձեռքի ժամացույց, դեղին գույնի մետաղյա մատանի և 496.000 ՀՀ դրամ գումար։ Խուզարկությունից հետո կալանավորված անձ հանդիսացող Ս.Երեմյանին տեղափոխել են ՔԿՀ պետի աշխատասենյակ, քանի որ, սովորաբար հիմնարկի պետը զրույց էր ունենում ընդունվող կալանավորների հետ։ Ս.Երեմյանին ընդունելուց հետո, ՔԿՀ պետը հեռացել է աշխատավայրից։ Ինքը քրեակատարողական հիմնարկի հերթապահ մասում ծրարավորել է Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերը և գումարը։ Հասկանալով, որ սոսինձը լավ չի սոսնձում, մի պահ դուրս է եկել և նոր սոսինձ բերել։ Դրանից հետո փակել է ծրարը, կատարել համապատասխան գրառումներ։ Ավարտելով ծրարավորումը, հայտնաբերվածի պարունակությամբ ծրարը տեղադրել է հերթապահ մասի սենյակի պատուհանագոգին՝ հաջորդ հերթափոխի պատասխանատու հերթապահին հանձնելու նպատակով։ Հիմնարկում գործող կարգի համաձայն՝ կալանավորված անձի մոտից հայտնաբերված թանկարժեք իրերը փոխանցվել են հիմնարկի պետին, իսկ նրա բացակայության պայմաններում՝ հաջորդ հերթափոխի պատասխանատուին։ Հաջորդ օրը, 21.03.2015թ-ին, առավոտյան հերթափոխը հանձնել է հաջորդ պատասխանատու հերթապահ Հովսեփ Դավթյանին՝ տեղեկացնելով նախորդ օրվա շարժի մասին։ Մասնավորապես, ասել է հայտնաբերված իրերի և գումարի մասին, ցույց տվել դրանց գտնվելու վայրը։ Ընդ որում, հերթափոխը հանձնելու ժամանակ ներկա է գտնվել Ալիխան Ղավալյանը։ Այդ օրվանից հետո այլևս որևէ պատկերացում չունի այդ իրերի և գումարի ճակատագրից։ Պնդել է, որ հայտնաբերված իրերով ծրարը դրել է հերթապահ մասի սենյակի պատուհանագոգին, ոչ թե մետաղյա պահարանում, քանի որ նրա կողպեքը եղել է անսարք։ Նույնիսկ պահարանում տեղադրելու դեպքում, միևնույն է հաջորդ առավոտ պահարանի բանալին պետք է փոխանցեր Հ.Դավթյանին։ Հայտնաբերված իրերը չէր կարող փոխանցել քրեակատարողական հիմնարկի պետին, քանի որ այդ ժամանակ նա արդեն այնտեղ չի գտնվել։ Ինչ վերաբերում է հայտնաբերվածը հաշվապահությանը փոխանցելուն, ապա նշել է, որ այդ ժամանակ նման կարգ չի գործել։ Ծրարը, ինչպես նաև՝ իրերի և գումարի հայտնաբերման մասին կազմված փաստաթղթերը ինքը հանձնել է հաջորդ հերթափոխի պետին։ Գտնում է, որ իր գործողությունների և ծրարի անհետացման միջև որևէ կապ չկա։ Ցուցմունքը տալուց հետո, ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից, հրաժարվել է պատասխանել ինչպես դատարանի, այնպես էլ՝ դատավարության մասնակիցների կողմից հնչեցրած հարցերին։ Դատարանն արձանագրելով, որ ամբաստանյալի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություներ, որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքները։ 28.08.2015թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայությունում որպես վկա հարցաքննվելիս Է.Սիմոնյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ՝ «..Պարզաբանվել են իր իրավունքներն ու պարտականությունները, տեղեկացվել է, որ հարցաքննության է կանչվել պաշտոնատար անձի կողմից յուրացում կատարելու դեպքի առթիվ հարուցված քրեական գործով։ Առաջադրված հարցերի շուրջ ցուցմունք է տալիս այն մասին, որ շուրջ 8 տարի է, ինչ աշխատում է պատասխանատու հերթապահի պաշտոնում։ Իրականացնում է 24 ժամյա աշխատանք՝ յուրաքանչյուր չորրորդ օրը։ Պետի հրամանի համաձայն՝ հերթափոխում լինում են 3 կամ 4 աշխատակիցներ, ովքեր իր հետ միասին իրականացնում են ծառայություն։ 20.03.2015թ.-ին իր հերթապահության ժամանակ, մոտ ժամը 19։30-ի սահմաններում ԱԱԾ աշխատակկիցների ուղեկցությամբ ՔԿ հիմնարկ է տեղափոխվել կալանավոր Սուրեն Երեմյանը՝ իր անձնական գործով։ Ուսումնասիրել է անձնական գործը, բոլոր փաստաթղթերը եղել են առկա։ ԱԱԾ աշխատակիցներն իրեն են հանձնել Ս.Երեմյանի անձնական իրերը և գումար՝ թափանցիկ պոլիէթիլենային տոպրակի մեջ։ Կալանավոր Ս.Երեմյանը ենթարկվել է ամբողջական խուզարկության։ Ըստ կանոնակարգի՝ կալանավորի ներկայությամբ գումարը, որը կազմել է 496.000 ՀՀ դրամ, իր կողմից հաշվվել է և արձանագրվել, արձանագրվել է նաև տոպրակի մեջ գտնվող ժամացույցը և դեղին գույնի մետաղյա մատանին։ Նշված օրը հերթափոխում են գտնվել նաև Ա.Պողոսյանը, Հ.Ռաշոյանը և Ա.Արտաշեսյանը։ Հայտնաբերված իրերը ծրարավորելուց և կնքելուց հետո դրել է լուսամուտագոգին։ Կալանավոր Ս.Երեմյանին սահմանված ներքին կարգով ուղեկցել է պետի աշխատասենյակ, պետը զրուցել է նրա հետ, որից հետո կալանավորին տեղափոխել են խուց։ Սահմանված ներքին կարգով ծրարը պարտավոր էր հանձնել պետին, սակայն այդ օրվա ծանրաբեռնված աշխատանքի հոգնածության պատճառով, մոռացել է հանձնել։ Հաջորդ օրն առավոտյան սահմանված կարգով՝ համապատասխան զեկուցագրով, հերթափոխը հանձնել է Հ.Դավթյանին։ Հ.Դավթյանին է հանձնել նաև իր հերթափոխի ժամանակ ընդունած կալանավորների անձնական գործերը, ինչպես նաև Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված անձնական իրերը՝ ծրարավորված և կնքված վիճակում։ Վերջինիս ասել է, որ դրանք կալանավորի իրեր են, որոնք մոռացել է փոխանցել պետին, դրանք անհրաժեշտ է փոխանցել հաջորդ հերթափոխի հերթապահին՝ երկուշաբթի պետին հանձնելու նպատակով։ Հերթափոխը հանձնել է և գնացել տուն։ Հետագայում, սովորականի նման, շարունակել է աշխատանքը։ 2015թ.-ի մայիսին, երբ կրկին եղել է իր հերթապահության օրը, Ս.Երեմյանն ազատ է արձակվել կալանքից և նորից ինքն է կատարել տեխնիկական հարցերը։ Այդ օրը պետն իրեն կանչել է նրա աշխատասենյակ և հարցրել, թե ուր են Ս.Երեմյանի անձնական իրերը, ինչին պատասխանել է, որ հանձնել է Հ.Դավթյանին։ Հետագայում տեղեկացել է, որ ծառայողական քննություն է անցկացվելու Ս.Երեմյանի անձնական իրերի կորստի կապակցությամբ»։ Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանը, կրկին օգտվելով իր դատավարական իրավունքից, հրաժարվել է պատասխանել իրեն առաջադրված հարցերին։ /տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/ Վկա Հովհաննես Վազգենի Ռաշոյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետի պաշտոնում։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվում է գործնական հարաբերությունների մեջ։ Իր լիազորությունների մեջ են մտնում կալանավորի անվտանգության ապահովումը, հետևում է, որպեսզի խցերում կոնֆլիկտներ չառաջանան։ Լիազորությունների մեջ մտնում է նաև կալանավորված անձին խուզարկելը։ Հայտնաբերված իրերի փաթեթավորումը և առգրավումը հանդիսանում են հերթափոխի պետի պարտականությունները։ Դեպքի օրն ընդգրկված է եղել ՔԿՀ-ի պահպանության իրականացման հերթափոխում։ Հերթափոխն ընդունել է առավոտյան ժամը 10։00-ին, ընդգրկված են եղել ինքը, Արտակ Արտաշեսյանը և Արմեն Պողոսյանը։ Է.Սիմոնյանը հանդիսացել է պատասխանատու հերթապահը։ Մտաբերում է, որ Ս.Երեմյանի խուզարկությանն ինքը չի մասնակցել, խուզարկությունը կատարել է Ա.Պողոսյանը, որը տևել է 15-20 րոպե։ Խուզարկությունը կատարվել է դրա համար նախատեսված սենյակում՝ ինչպես իրենք են դրան անվանում՝ «բոքսում»։ Խուզարկության արդյունքում կազմվել է համապատասխան արձանագրություն, որն ինքը ստորագրել է, թեև բովանդակությունը չի կարդացել։ Տեղյակ է, որ խուզարկվողի մոտից հայտնաբերվել է գումար, որի չափը չի մտաբերում, ժամացույց և մատանի։ Արձանագրությունն իրենից բացի, ստորագրել է նաև Ա.Պողոսյանը։ Քանի որ խուզարկությանը ներկա չի գտնվել, չի կարող ասել, թե խուզարկվողի մոտից ով է հանել իրերը՝ Սիմոնյանը, թե Պողոսյանը։ Հայտնաբերված իրերն առաջին անգամ տեսել է խուզարկությունից հետո՝ ծրարի մեջ դնելու ժամանակ։ Ընդ որում, այն ծրարավորել է Է.Սիմոնյանը։ Ծրարի գույնը չի մտաբերում, չափը եղել է մոտ 20 սմ։ Ծրարի վրա ինքը չի ստորագրել։ Կարգի համաձայն՝ ծրարավորումը կատարում է հերթափոխի պետը և հանձնում է ՔԿՀ-ի պետին։ Սույն դեպքից հետո կատարվել են փոփոխություններ և ներկայումս ծրարի վրա ստորագրում է նաև ինքը։ Դեպքի օրը երեկոյան հերթապահ մասի պատուհանագոգին տեսել է ծրար, սակայն չգիտի, թե այն Ս.Երեմյանից հայտնաբերված իրերով ծրարն է եղել, թե ոչ։ Ս.Երեմյանի՝ կալանքից ազատվելու օրը, տեղեկացել է, որ նրա մոտից հայտնաբերված իրերով ծրարն անհետացել է։ Է.Սիմոնյանի հետ այդ թեմայի վերաբերյալ մինչ օրս որևէ խոսակցություն չի ունեցել։ Ս.Երեմյանին ընդունելու օրը, հերթափոխի աշխատակիցներից բացի, այլ անձինք չեն եղել։ Թեև մտաբերում է, որ հիմնարկում այդ ժամանակ գտնվել են նաև պետը, պետի տեղակալը և բժիշկ, ով պետք է զններ կալանավորին։ Պետի և պետի տեղակալի ներկայությամբ աշխատակիցները զգոն են, ձգված, կոճկված և ազատ վարքագիծ չեն դրսևորում։ Ազատ վարքագիծ /պառկել, հագուստի կոճակներ արձակել և այլն/ կարող են դրսևորել նրա բացակայության պայմաններում։ Սահմանված կարգի համաձայն՝ հերթափոխի պետն առգրավված իրերը հանձնում է ՔԿՀ պետին, սակայն այդ գործողությանը, որպես կանոն, իրենք ներկա չեն գտնվում։ Պետի բացակայության դեպքում առգրավված իրերը հերթափոխի պետը պահում իր մոտ՝ մինչև ՔԿՀ պետի գալը, որից հետո հանձնում է նրան։ Դատարանում վկա Հ.Ռաշոյանը հայտնեց նաև, որ իրականում, դեպքից հետո, իր և Է.Սիմոնյանի միջև եղել է խոսակցություն, որի ժամանակ նա խնդրել է իրեն, որ, եթե իրեն կանչեն հարցաքննության, ապա հայտնի, թե իբրև ինքը Ս.Երեմյանի իրերով ծրարն առավոտյան տեսել է պատուհանագոգին դրված։ Է.Սիմոյանն իրեն ասել է այն ժամանակ, երբ դեռ քննությունը չէր սկսվել և պետք է կանչեին հարցաքննության։ Նշվածի մասին ինքն ասել է նաև Հովսեփ Դավթյանին։ Խոսակցությունը եղել է հերթապահ մասում։ Այդ ամենի վերաբերյալ ասել է նաև Հ.Դավթյանին, քանի որ ծառայություն է իրականացրել նրա հերթափոխում։ Դեպքի օրը Է.Սիմոնյանի հերթափոխում հայտնվել է այն պատճառով, որ մարտի 21-ին կնոջ ծննդյան օրն է եղել և ինքը փոխել է հերթափոխի օրը, այդ օրը տանը լինելու համար։ Պնդել է, որ առավոտյան, անցնելիս, պատուհանագոգին ծրար չի տեսել, սակայն տեսել է, որ դրված են ինչ-որ գործեր։ Գործերն իրեն տեսանելի են եղել, քանի որ պատուհանի շերտավարագույրը եղել է բացված վիճակում, սակայն՝ ամբողջությամբ, թե ոչ՝ չի կարող մտաբերել։ Չի մտաբերում Ս.Երեմյանին ՔԿՀ ընդունելու ժամը, քանի որ այդ օրը ընդունել և ազատ են արձակել մի քանի կալանավորի։ Դատարանն արձանագրելով, որ վկայի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություներ, որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքները։ «…2010թ.-ից աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնում։ Աշխատանքային պարտականությունը կայանում է նրանում, որ ուրաքանչյուր 4-րդ օրը 24 ժամյա ծառայություն է իրականացնում ՔԿՀ-ում։ Հերթափոխը կազմված է լինում 3 կամ 4 աշխատակիցներից, ինչպես նաև հերթափոխի պետից։ Յուրաքանչյուր հերթափոխի համար ՔԿՀ-ի պետի կողմից տրվում է համապատասխան հրաման՝ հերթափոխի անդամների վերաբերյալ։ Հերթափոխը 24 ժամյա ծառայություն է իրականացնում ՔԿՀ-ում, որի մեջ մտնում է ՔԿՀ-ի ամբողջ հսկողությունը և կալանավորների ընդունումը։ Հերթափոխի ընթացքում իրենք, բացի հերթափոխի պետից, յուրաքանչյուր 2 ժամը մեկ հերթափոխով հսկողություն են կատարում ՔԿՀ-ի ռեժիմային գոտում, այսինքն՝ իրենցից մեկը միշտ լինում է ներսում, իսկ մյուսները հերթապահ մասում։ 2014թ.-ի մարտի 20-ին, համաձայն հրամանի, ինքը եղել է ծառայության, այդ օրն իր հետ ծառայության են եղել նաև Արմեն Պողոսյանը, Արտակ Արտաշեսյանը, իսկ հերթափոխի պետը եղել է Էմիլ Սիմոնյանը։ Նշված օրն իրենք ընդունել և այլ ՔԿՀ են ուղարկել մի շարք կալանավորների և այդ առումով այդ օրը բավականին ծանր է եղել։ Նույն օրը ժամը 18։00-ից 21։00-ն ընկած ժամանակահատվածում ոստիկանության ՁՊՎ-ից քրեակատարոդական հիմնարկ է տեղափոխվել կալանավոր Սուրեն Երեմյանը։ Է. Սիմոնյանը, ստուգելով կալանավորի փաստաթղթերը, և տեսնելով, որ ամեն ինչ կարգին, իրեն և Ա.Պողոսյանին հանձնարարել է խուզարկել կալանավորին։ Խուզարկության համար նախատեսված սենյակում, որին «բոքս» են անվանում։ Իրենք խուզարկել են Ս.Երեմյանին, որին ներկա է գտնվել Է.Սիմոնոյանը։ Ս.Երեմյանի հետ այլ անձինք էլ էին ներկայացվել ՔԿՀ, բայց յուրաքանչյուրին առանձին-առանձին են ներկայացրել և հիշում է, որ կոնկրետ Ս. Երեմյանի խուզարկության ժամանակ ուղեկցողներ չեն եղել։ Խուզարկության ընթացքում Ս.Երեմյանի մոտից Ա.Պողոսյանը հայտնաբերել է մեկ հատ ձեռքի ժամացույց, որի մակնիշը, արտաքին տվյալները չի հիշում և կանխիկ ՀՀ դրամ, որի չափը ևս չի հիշում, այն հաշվել է Արմենը։ Չնայած տղաները ասել են, որ հայտնաբերվել է նաև մատանի, բայց ինքն այն չի հիշում։ Նշված գումարը և ժամացույցը Ա.Պողոսյանը դրել է սեղանին, որի դիմաց նստած էր Է. Սիմոնյանը, վերջինս այն վերցրել է և դուրս եկել սենյակից, իսկ իրենք ուղեկցել են կալանավորին։ Երբ վերադարձել է հերթապահ մաս, նկատել է, որ այնտեղ առկա պատուհանագոգին դրված են անձնական գործեր, քանի որ այդ օրը մի քանի կալանավոր էին ընդունել, իսկ մյուս պատուհանագոգին դրված էր մեկ հատ բաց փայտի գույնի ծրար, որն ուներ ուռուցիկ տեսք, այն փակ վիճակում էր, ենթադրել է, որ այդ ծրարում Ս. Երեմյանի իրերն են։ Այդ օրը, իր հիշելով, խուզարկությունից հետո ՔԿՀ-ի պետը ընդունել է կալանավոր Երեմյանին, բայց չի հիշում, թե ով է նրան ուղեկցել պետի մոտ։ Դրանից հետո իրենք սովորական ծառայություն են կատարել մինչև հաջորդ օրը ժամը 10.00-ն։ 21.03.2015թ.-ին հերթափոխը հանձնվել է, ավելի ստույգ Է.Սիմոնյանը հերթափոխը հանձնել է մյուս հերթափոխի պետ Հ. Դավթյանին։ Այդ ժամանակ ինքը մի պահ մտել է հերթապահ մաս և տեսել, որ է. Սիմոնյանը, մատնացույց անելով պատուհանագոգին դրված անձնական գործերը, ասում էր, որ դրանք նախորդ օրն ընդունված կալանավորների գործերն են, բայց այդ ժամանակ ինքը ծրարի մասին ոչինչ չի լսել և չի տեսել, որ միմյանց ծրար փոխանցեն, առհասարակ առավոտյան ինքը որևէ ծրար չի տեսել, իսկ այդ ծրարը տեսել է միայն ամսի 20-ին երեկոյան, երբ նոր էին ընդունել կալանավոր Երեմյանին, հետագայում, ամբողջ գիշերվա ընթացքում, ինքն այդ ծրարը չի տեսել և ուշադրություն չի դարձրել։ 2015թ. մայիսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, ինքն աշխատանքի չի գտնվել, իրեն զանգել և կանչել են աշխատավայր, կոնկրետ չի հիշում, թե ով է զանգել։ Երբ հասել է աշխատավայր, այդ օրը կրկին հերթափոխի պետը եղել է Էմիլ Սիմոնյանը, այնտեղ տեղեկացել է, որ Ս.Երեմյանին ազատել են և նրա մոտից հայտնաբերված իրերը չեն գտնում։ Իրեն ևս հարցուփորձ են անել, որ ընդունելու օրը ինքը եղել է այնտեղ, ասել է, որ վերջին անգամ ծրարը տեսել է պատուհանագոգին, ինչպես արդեն վերը նշել է։ Իրեն հայտնի չէ, որ Է.Սիմոնյանը Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերը հաջորդ օրը հանձնել է հերթափոխը ընդունող Հովսեփ Դավթյանին։ Տեղյակ է, որ կալանավորի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը Է.Սիմոնյանը պետք է հանձներ ՔԿՀ-ի պետին, բայց նրան ոչինչ չի հարցրել, բացի այդ, ինքը մի պահ է այն տեսել, երբ նոր էին ընդունել կալանավորին, շատ երկար ժամանակ չէր անցել, որ նրան այդ մասին հարցներ։ Պետի աշխատասենյակը մոտ է հերթապահ մասին, այն մոտ 10 ոտնաչափ հեռավորության վրա է։ Իրեն հայտնի չէ, թե իրականում ինչ է եղել Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերի հետ, որտեղ են դրանք գտնվում և իրականում Է.Սիմոնյանը այն ինչ-որ մեկին փոխանցել է, թե ոչ։ Ն. Հովսեփյանի խուզարկությունն ընդհանրապես չի հիշում, չի հիշում, թե նրա մոտից ինչ է հայտնաբերվել և որտեղից, իսկ արձանագրությունը կազմել է հերթափոխի պետը, տվյալ դեպքում՝ Է.Սիմոնյանը։ Իրենք ստորագրել են որպես խուզարկողներ, բայց, քանի որ վստահում են հերթափոխի պետին, հնարավոր է և առանց կարդալու ստորագրեին այն։ Չի մտաբերում, թե ինչպես է այդ խաչը հայտնաբերվել, ում կողմից և չգիտի, թե ինչու Է.Սիմոնյանն այն չի գրել արձանագրության մեջ։ Ինքը հիմնականում լինում է Հ.Դավթյանի հերթափոխում, բայց այդ օրը փոփոխություն էր եղել և Է.Սիմոնյանի մոտ է եղել, դրանից հետո կրկին եղել է Հ.Դավթյանի հետ և իր հիշելով մինչ օրս Է.Սիմոնյանի մոտ չի եղել հերթափոխի։ Երբ այդ իրերի կորստի կապակցությամբ /կոնկրետ օրը չի հիշում/ կատարվել է ծառայողական քննություն վարչությունում, մի պահ այնպես է ստացվել, որ հերթապահ մասում գտնվել են ինքն ու Էմիլ Սիմոնյանը, նա առանց որևէ խոսակցության իրեն ասել է հետևյալը՝ «...դե բացատրություն գրելուց կասես, որ ամենը հանձնելուց ծրարը պատուհանագոգին ա եղել»։ Ինքը մտածելով, որ իրականում այն տեսել է պատուհանագոգին, ասել է «հա բա տեսել եմ ծրարը պատուհանագոգին» ու դուրս են եկել հերթապահ մասից։ Բայց հետո մտածել է, որ ծրարը տեսել է ոչ թե հերթափոխը հանձնելուց, այլ նախորդ օրը երեկոյան, երբ կալանավորին նոր էին ընդունել, սակայն չի հասկացել, թե ինչու նա նման բան ասել իրեն, նրա ասածին ուշադրություն չի դարձրել, հետո մտածել է, որ հնարավոր է այդ ամենը կարևոր լինի, ուստի այդ մասին ասել է Հ.Դավթյանին, նա էլ ասել է, որպեսզի դրա վերաբերյալ զեկուցագիր գրի ՔԿՀ-ի պետին, ինչն էլ ինքն արել է»։ Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո վկան հայտնել է, որ իրականում մասնակակցել է Սուրեն Երեմյանի խուզարկությանը, բացի այդ, պնդում է իր նախաքննական ցուցմունքն ամբողջությամբ, սակայն չի հիշում, որ հայտնաբերվել է նաև մատանի, մտաբերում է միայն գումարը և ժամացույցը։ /տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/ Վկա Հովսեփ Արամի Դավթյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ներկայումս աշխատում է «Վարդաշեն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Նախկինում աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Ճանաչում է ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանին, նրա հետ գտնվում է նորմալ հարաբերությունների մեջ։ Հայտնել է, որ դեպքի օրը, որը եղել է շաբաթ, ինքը եկել է հերթափոխի։ Հերթապահ մասում Է.Սիմոնյանն իրեն է փոխանցել ընդունված կալանավորների, այդ թվում՝ Ս.Երեմյանի, անձնական գործերը։ Անձնական գործերը դրված են եղել պատուհանագոգին, ինքը դրանք չի բացել և չի նայել, այլ նայել է միայն իր կողմից ընդունած կալանավորների անձնական գործերը։ Պատճառաբանել է, որ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Է.Սիմոնյանն իրեն ծրար չի տվել, ուստի Ս.Երեմյանի անձնական գործը չի բացել և չի համեմատել, արդյոք այլ իրեր կան, թե ոչ։ Է.Սիմոնյանն անձնական գործերը հանձնել է հերթապահ մասում գտնվող պատուհանցից այն կողմ՝ անջատված հատվածում, իսկ մյուս մասում գտնվել են աշխատակիցներ Աշոտը, Գևորգը և Համլետը։ Պնդել է, որ բացի կալանավորների անձնական գործերից, Է.Սիմոնյանն իրեն որևէ այլ բան, օրինակ՝ ծրար, չի հանձնել։ Իր հերթապահության ընթացքում, արդեն, ընդունել է երկու անձի, նրանց անձնական գործերն ու իրերը, որոնց մեջ եղել են գումար և դրամապանակ։ Փաթեթավորել է տվյալ իրերը և փոխանցել հաջորդ հերթափոխին։ Վկան նշել է, որ եթե անձն ընդունվում է քրեակատարողական հիմնարկ, պարտադիր կերպով կատարվում է անձնական խուզարկություն, որի ժամանակ կազմվում է համապատասխան արձանագրություն։ Մինչ սույն դեպքը՝ անձնական խուզարկության արդյունքում հայտնաբերված իրերը ծրարավորվել, փաթեթավորվել և հանձնվել են հիմնարկի պետին, ոչ թե՝ հաշվապահությանը։ Ոչ աշխատանքային օրերին անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը մի հերթափոխի պետը փոխանցել է մյուսին՝ երկուշաբթի հիմնարկի պետին հանձնելու նպատակով։ Աշխատանքային օրերին գումարը տրվել է հիմնարկի պետին, իսկ անձնական գործերը՝ հատուկ մաս։ Սույն դեպքից հետո կատարվել են կանոնակարգային փոփոխություններ. մասնավորապես անձի՝ ՔԿՀ ընդունվելու ժամանակ կազմվում է համապատասխան արձանագրություն, խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերի վերաբերյալ ևս կազմվում է արձանագրություն, իսկ, եթե իրերը գտնվում են ուղեկցողների մոտ, ապա կազմվում է հանձման-ընդունման ակտ։ Գումարը հանձնվում է հաշվապահությանը, իսկ այլ առարկաները, օրինակ՝ բջջային հեռախոս՝ տնտեսական մասի հսկողությանը։ Նախկինում խուզարկությամբ ստացված իրերը չեն փոխանցել կալանավորի հաշվեհամարին, այլ նույնպես հանձնվել է պետին։ Ծառայողական քննության ընթացքում ասել է, որ Է.Սիմոնյանից իբր ստացել է ծրար, որը փոխանցել է Դավիթին։ Դրանից հետո Է.Սիմոնյանը հիմք է ընդունել իր ասածը և ասել է, որ Ս.Երեմյանի անձնական իրերով ծրարը փոխանցել է իրեն։ Սակայն, հետագայում հիշել է, որ իրականում շփոթվել է, քանի որ ինքն ընդունել է մեկ այլ կալանավորի՝ Մ.Չանգուլյանին, և հաջորդ հերթափոխին, հերթապահ մասում՝ պատասխանատու հերթապահի նստատեղում, Դավիթին է փոխանցել է նրա իրերը՝ դրամապանակը և գումարը, որը եղել է տարադրամի տեսքվ։ Հետևաբար, ծառայողական քննության ընթացքում հայտնածը վերաբերել է, ոչ թե Ս.Երամյանից, այլ Մ.Չանգուլյանից առգրավված գումարին։ Փոխանցված իրերն ինքը ծրարավորել է։ Այդ ամենի մասին հայտնել է ծառայողական քննության ժամանակ։ Դավիթին է փոխանցել նաև անձնական խուզարկության մասին արձանագրությունը, որը նայել է Դավիթը և համեմատել ծրարում գտնվող իրերի հետ։ Չի կարող մտաբերել այդ իրերով ծրարի արտաքին տեսքը, քանի որ ծրարները լինում են տարբեր գույների՝ դեղին, սպիտակ։ Եթե հիմնարկի պետը տեղում է լինում, աշխատակիցները զգոն են, հագուստները չեն հանում։ Վկան հայտնել է նաև, որ ճանաչում է Հովյաննես Ռաշոյանին՝ որպես ծառայակցի։ Հիշում է, որ դեպքից հետո վերջինս իրեն ասել է, որ Է.Սիմոնյանը նրան խնդրել է, որպեսզի հարցաքննության ժամանակ ասի, որ առավոտյան, երբ հանձնել է անձնական գործերը, այնտեղ եղել է նաև ծրար։ /տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/ Վկա Արմեն Կամոյի Պողոսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետի պաշտոնում։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվում է գործնական հարաբերությունների մեջ։ Հայտնել է, որ ՔԿՀ պահպանության իրականացման հերթափոխի ժամանակ կատարվել է անձնական խուզարկություն, որի ընթացքում խուզարկվող անձի մոտից հայտնաբերվել են թանկարժեք իրեր, այն է՝ գումար, ոսկյա ժամանցույց և մատանի։ Խուզարկությունն իրականացվել է դրա համար նախատեսված սենյակում, որի ժամանակ Է.Սիմոնյանի կողմից կազմվել է համապատասխան արձանագրություն, որը ստորագրել է նաև ինքը։ Տեսել է, թե ինչպես Է.Սիմոնյանը հայտնաբերված իրերը դրել թղթյա, դեղին գույնի, մոտ 30 սմ ծրարի մեջ, որից հետո իմացել է, որ դրանք կորել են։ Հերթափոխի մեջ ընդգրված են եղել ինքը, Ա.Արտաշեսյանը և Հ.Ռաշոյանը, իսկ Է.Սիմոնյանը հանդիսացել է հերթափոխի պետը։ Մտաբերում է, որ նույն օրը երեկոյան իրերով ծրարը տեսել է հերթափոխի սենյակի պատուհանագոգին, թեև մինչ այդ, այն դրված է եղել նաև սեղանի վրա։ Առավոտյան այլևս այն չի տեսել։ Հաջորդ օրը հերթափոխը հանձնել է Հ.Դավթյանի պատասխանատու հերթափոխին։ Վկան պնդել է, որ եթե ղեկավարները տեղում են լինում, որևէ մեկը չի կարող կոճակներն արձակել, եթե իհարկե դա չի կատարվում ծածուկ կերպով։ Մտաբերում է, որ հաջորդ օրը, երբ զրուցել են Հ.Դավթյանը և Է.Սիմոնյանը, Հ.Դավթյանն ասել է Է.Սիմոնյանին, որ նա ծրարը կարծես թե տվել է իրեն՝ Հ.Դավթյանին։ Հայտնաբերված գումարի չափը կազմել է 496 կամ 396.000 ՀՀ դրամ։ /տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/ Վկա Արտակ Աշոտի Արտաշեսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան Կենտրոն» ՔԿՀ-ի անվտանգության ապահովման բաժնի առաջատար մասնագետի պաշտոնում։ Տվյալ հիմնարկում աշխատում է 2007թ-ից։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվել է գործնական հարաբերությունների մեջ։ Դեպքի օրը, ժամը 20։00-ից մինչև 22։00-ն ընկած ժամանակահատվածում ծառայություն է իրականացրել ՔԿՀ-ի ռեժիմային գոտում, որն իր կառուցվածքային դիրքով այդքան էլ մոտ չի գտնվում հերթապահ մասին։ Հերթափոխի մեջ ընդգրված են եղել հերթափոխի պետը՝ Է.Սիմոնյանը, ինքը, Ա.Պողոսյանը և Հ.Ռաշոյանը։ Հերթափոխը տևում է 24 ժամ։ Մտաբերում է, որ դեպքի օրը, երբ պահակակետից եկել է հերթապահ մաս, այնտեղ գտնվող սեղանի վրա տեսել է ծրարավորված իր, հետաքրքրվել է, թե դա ինչ ծրար է, իրեն պատասխանել են, որ դա ՔԿՀ ընդունված կալանավորի անձնական իրերն են։ Թեև չի մտաբերում, թե կոնկրետ ով է իրեն պատասխանել, սակայն չի բացառում, որ կարող է դա ասած լինել Է.Սիմոնյանը։ Չգիտի, թե ծրարի մեջ ինչ է գտնվել, ուշադրություն չի դարձրել, արդյոք այն եղել է կնքված, թե ոչ։ Այնուհետև, երբ կրկին ծառայության է եղել ռեժիմային գոտում և երբ այնտեղից դուրս է եկել, այլևս ծրարը չի տեսել, չի նկատել։ Դրանից շուրջ 2-3 ամիս անց տեղեկացել է, որ այդ ծրարն անհետացել է։ Չգիտի, արդյոք Է.Սիմոնյանի և Հ.Դավթյանի միջև խոսակցություն եղել է, թե ոչ։ Հայտնել է, որ ներկայումս, եթե հայտնաբերվում են իրեր, հերթափոխի պետը վերցնում է դրանք, կնքում, հանձնում համապատասխան վայր՝ պահեստ, իսկ պահեստի աշխատակիցները տեղավորում են դրանք։ Նախկինում հայտնաբերված իրերը աշխատակիցները փոխանցել են միմյանց, իսկ հանգստյան օրերին վերցրել են հերթափոխի պետերը և փոխանցել մեկը մյուսին։ /տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/ Վկա Արսեն Սամվելի Աֆրիկյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքի ժամանակահատվածում զբաղեցրել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ի պետի պաշտոնը։ Ներկայացնելով դեպքի հանգամանքները, հայտնել է, որ տվյալ օրը եղել է բավականին լարված, քանի որ երեկոյան ուշ ժամին շատ մարդկանց են բերել իրենց մոտ։ Ինքը ևս գտնվել է հիմնարկում։ Ընդունված կարգի համաձայն՝ անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված թանկարժեք իրերը փաթեթավորվում, կնքվում էին, որի վերաբերյալ կազմվում էր արձանագրություն, որից հետո ծրարը դրվում էր պետի՝ տվյալ դեպքում՝ իր, սենյակում գտնվող չհրկիզվող պահարանում։ Այսինքն, տվյալ հիմնարկում գործել է նման կարգ։ Հայտնել է, որ աշխատել է տարբեր քրեակատարողական հիմնարկներում, որտեղ թանկարժեք իրերը հանձնվել են հաշվապահութայանը, իսկ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում կարգը եղել է այլ կերպ, որն արդեն իսկ նշել է։ Հետագայում, երբ Ս.Երեմյանն ազատվել է կալանքից և պարզվել է, որ նրա մոտից հայտնաբերված իրերը՝ ժամացույցը, մատանին և գումարը, բացակայում են, ինքը զրուցել է Է.Սիմոնյանի հետ, վերջինս ասել է, որ տվյալ իրերով ծրարը հանձնել է իր տեղակալին՝ Գ.Մկրտչյանին։ Երբ Գ.Մկրտչյանն ասել է, որ Է.Սիմոնյանը նրան որևէ ծրար չի տվել, Է.Սիմոնյանը մտաբերել և հայտնել է, որ տվյալ ծրարը հանձնել է մյուս հերթափոխի պետին և ծրարը մնացել է պահարանում։ Դրանից հետո կանչել է մյուս հերթափոխի պետին, վերջինս ասել է, որ վերցրել է և տվել է մյուս հերթափոխի պետին։ Մտաբերում է, որ այդ օրը ձերբակալված բոլոր անձանց մոտից հայտնաբերված իրերը Է.Սիմոնյանը բերել և դրել է իր սենյակում գտնվող չհրկիզվող պահարանում։ Ինչ վերաբերում է անհետացած իրերին, նշել է, որ Է.Սիմոնյանը խոստովանել է իրեն, որ ծրարավորել է դրանք, սակյան իրեն չի հանձնել, այլ պահել է հերթապահ մասում։ Ինչ վերաբերվում է մյուս հարցերին, ապա ՔԿՀ աշխատողները, անկախ նրանից, թե հիմնարկի պետն այնտեղ է, թե ոչ, իրավունք չունեն հանվել, պառկել հերթապահ մասում, չնայած չի բացառում այդ ամենը։ Վկան չի մտաբերում, թե այդ օրը մինչև ժամը քանիսն է գտնվել հիմնարկում, սակայն հստակ մտաբերում է, որ վերջին կալանավորին ընդունել է, որից հետո նոր միայն գնացել է։ Պնդել է, որ դեպքի օրը ինքը գտնվել է հիմնարկում, սակայն ծրարն իրեն չի հանձնվել։ Եթե անձի մոտից իրերը հայտնաբերվել են ոչ աշխատանքային օրերին, իսկ ինքը հիմնարկում չի գտնվել, ապա, կարգի համաձայն, ծրարավորված իրերը պետք է փոխանցվի մյուս հերթափոխին, իսկ արդեն աշխատանքային օրը տվյալ հերթափոխը պետք է հանձնի իրեն։ Սույն դեպքից հետո տրվել է գրավոր ցուցում առ այն, որ հայտնաբերված իրերը պետք է հանձնվեն հաշվապահությանը, ոչ աշխատանքային օրերին մի հերթափոխը պետք է փոխանցի մյուս հերթափոխին, իսկ երկուշաբթի՝ հաշվապահությանը։ Նախկինում այդպիսի հրահանգներ չեն եղել, պարզապես պետք է լիներ չհրկիզվող պահարան, որտեղ պետք է պահվեին իրերը։ /տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/ Վկա Դավիթ Գագիկի Մարտիրոսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ներկայումս աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Դատապարտյալների հիվանդանոց» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Նախկինում աշխատել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես պատասխանատու հերթապահ։ Ճանաչում է Է.Սիմոնյանին, նրա հետ գտնվել է ծառայողական հարաբերությունների մեջ։ Դեպքի օրը /օրը և ամիսը հստակ չի մտաբերում/ գտնվել է տանը, երբ քրեակատարողական հիմնարկից զանգահարել են իրեն, կանչել և ասել, որ կալանավորված անձի մոտից հայտնաբերված գումարով և ժամացույցով ծրարն անհետացել է։ Այդ օրը պարզել է, որ Հ.Դավթյանն ասել է, որ հայտնաբերված փաթեթը Է.Սիմոնյանը փոխանցել է Հ.Դավթյանին, վերջինս՝ ՔԿՀ-ի պետի տեղակալ Գ.Մկրտչյանին, սակայն, երբ Գ.Մկրտչյանը հրաժարվել է ծրարը ընդունելու հանգամանքից, Հ.Դավթյանն ասել է, որ ծրարը տվել է Դավիթին, այսինքն՝ իրեն։ Պնդել է, որ իրականում նման բան չի եղել։ Հետագայում, անձնական նախաձեռնությամբ պարզել է, որ Հ.Դավթյանն իրեն տվել է մեկ այլ կալանավորի՝ Չանգուլյանի, իրերով ծրարը։ Դրանից հետո, որոշակի ժամանակ անց, Հ.Դավթյանի հետ զրուցել է, վերջինս փաթաթվել, ներողություն է խնդրել իրեն մեղադրելու համար, և ասել, որ Է.Սիմոնյանն իրեն ծրար չի տվել։ Ավելին ասել է, որ տեսուչներից մեկը պատմել է նրան, որ Է.Սիմոնյանը տեսուչին /չի մտաբերում, թե որ տեսուչի մասին է խոսքը գնացել/ համոզել է, որպեսզի վերջինս ասի, իբրև հերթապահությունը հանձնելուց հետո փաթեթը դրված է եղել պատուհանագոգին։ Դեպքի օրը ինքը հերթափոխը ընդունել է Հ.Դավթյանից, որի ժամանակ իրեն փոխանցել են Չանգուլյանի մոտից հայտնաբերված իրերով ծրարը միայն։ Դիտելով Է.Սիմոնյանի հերթապահության օրվա տեսագրությունները, տեսել է, թե ինչպես է Է.Սիմոնյանը փաթեթավորել իրերը, բացի Ս.Երեմյանի անձնական իրերով ծրարից, որը մնացել է սեղանի վրա։ Հիշյալ փաթեթը Հ.Դավթյանի կողմից իրեն չի հանձնվել։ Տվյալ օրը հերթապահ մաս են մտել տարբեր անձինք, որի իրավունքը չեն ունեցել։ Իր հերթափոխի օրը Հ.Դավթյանի սեղանին տեսել է ոսկյա խաչ, հարցրել է վերջինիս, թե դա ում խաչն է, սակայն Հ.Դավթյանն ասել է, որ չգիտի, կզանգի Է.Սիմոնյանին և նրանից կհարցնի։ Հ.Դավթյանը հեռախոսազրույց է ունեցել Է.Սիմոնյանի հետ, վերջինս ասել է, որ կալանավորներից մեկինն է, վերցրել է, չի մտաբերում, թե ումն է։ Չի մտաբերում, թե երբ է այն ամենը տեղի ունեցել։ Մտաբերում է, որ իրեն հանձնվել է սպիտակ գույնի ծրար։ Ծրարի գույնը տպավորվել է, քանի որ մյուսները եղել են դեղին, որոնք այդ օրը բոլորից վերցվել են։ Տեսախցիկով ևս երևում է ծրարի գույնը։ Հերթապահ մաս օտար անձինք մտնելու իրավունք չունեն, քանի որ պահվում են տարբեր իրեր։ Իր հերթախոխի ժամանակ հերթապահ մասում մշտապես եղել է մարդ։ Պնդել է, որ Հ.Դավթյանն իրեն փոխանցել է սպիտակ գույնի ծրար, որը նախապես հրաժարվել է ընդունել, քանի որ վրան պարունակության մասին ոչինչ գրված չի եղել, բացի այդ, Հ.Դավթյանը չի մտաբերել, թե այն ինչ է պարունակում։ Այդ իսկ պատճառով վերջինիս ասել է, որպեսզի նա բացի այն, տեսնեն, թե ինչ է դրա մեջ, որից հետո կրկին փակել են ծրարը, ստորագրել այն, նոր միայն ընդունել և հանձնել է Վարդանին՝ պետին փոխանցելու նպատակով։ Եթե ծրարի վրա գրված լիներ ինչ-որ բան և այն փակված լիներ, ինքը կվերցներ այդպես և փակ վիճակում կհանձներ համապատասխան անձին։ Նախկինում հրահանգներ չեն եղել իրերի փոխանցման հետ կապված, եղել է սովորույթ, որով ևս ինքը ղեկավարվել է։ Աշխատանքային օրերի ժամանակ իրերը փաթեթավորելուց հետո անմիջապես հանձնել են պետին։ Բացառում է, որ պետի ներկայության պայմաններում որևէ մեկը ազատ վարքագիծ դրսևորեր, դուրս գար հիմնարկից և այլն։ Նշված վկայի ներկայությամբ դատարանում վերարտադրվել են ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում տեղադրված տեսանկարահանող սարքերի տեսագրությունները, որից հետո կրկին հարցեր են առաջադրվել վկա Մարտիրոսյանին, ի պատասխան որոնց վկան հայտնել է, որ չի մտաբերում, թե կրիչում պատկերված դրամապանակի հետ ինչ է անում, ինչու է այն իջեցնում իր գրպանի ուղղությամբ։ Չի մտաբերում, թե Հ.Դավթյանը Մ.Չանգուլյանի՝ անձնական իրերով ծրարն իրեն սենյակի որ հատվածում է հանձնել։ Պնդել է, որ Հ.Դավթյանը ծրարավորված վիճակում իրեն է փոխանցել դրամապանակ։ Ծառայողական քննության նյութերին ծանոթ չէ։ Պնդել է նաև, որ Հ.Դավթյանից ստացել է միայն Մ.Չանգուլյանի՝ անձնական իրերով փաթեթը։ Չի մտաբերում, արդյոք հերթափոխը ընդունելու ժամանակ պատուհանագոգին ծրար եղել է, թե ոչ, թեև կարծում է, որ լինելու դեպքում կփոխանցվեր իրեն։ /տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/ Վկա Աշոտ Դավթի Սարգսյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում՝ որպես անվտանգության ապահովման բաժնի առաջատար մասնագետ։ Ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի հետ գտնվում է մտերիմ հարաբերությունների մեջ։ Դեպքի օրն ընդգրկված է եղել ՔԿՀ-ի պահպանության իրականացման հերթափոխում։ Երբ Ս.Երեմյանն ազատվել է կալանքից, պարզվել է, որ նրան պատկանող իրերով ծրարն անհետացել է։ Այդ ժամանակ, երբ բոլոր աշխատակիցներով հավաքվել էին, Հ.Դավթյանն ասել է, որ նա հիշում է, որ Է.Սիմոնյանից ընդունել է ծրարը։ Է.Սիմոնյանն ասել է, որ մտաբերում է, որ ծրարը հանձնել է Հ.Դավթյանին, վերջինս հաստատել է այդ փաստը։ Ինքը հանձման-ընդունման ժամանակ ներկա չի գտնվել, ուստի չի կարող ասել, թե Է.Սիմոնյանը ինչ է փոխանցել Հ.Դավթյանին։ Երբ մտել է հերթապահ մաս, տեսել է, որ պատուհանագոգի ձախ հատվածում դրված են եղել 6-7 անձնական գործեր, որոնց հետո ինքը որևէ առնչություն չի ունեցել։ Ուշադիր չի եղել, արդյոք պատուհանագոգին ծրար եղել է, թե ոչ։ Պատուհանագոգի աջ հատվածը չի նայել։ Այն դեպքերում, երբ ՔԿՀ պետը գտնվում է հիմնարկում, աշխատակիցներն ազատ /կոճակներ արձակել, պառկել և այլն/ վարքագիծ չեն դրսևորում, զգոն են։ Պետի տեղակալը պետի մոտ ևս զգոն է։ Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությանն ինքը չի մասնակցել։ Ընդունող հերթափոխի պատասխանատուն հանդիսացել է Հ.Դավթյանը։ Ներկայումս անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված առարկաները փաթեթավորվում են, կնքվում, ստորագրում են ինքը, հերթափոխի պետը, կալանավորված անձը և այն հանձնվում է գործավարություն։ Ոչ աշխատանքային օրերին ծրարավորված իրերը դրվում են հերթափոխի պետի սենյակում գտնվող չհրկիզվող պահարանում։ /տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/ Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել են՝ Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական վարչության պետի 24.01.2011թ. թիվ 22-Ա հրամանի քաղվածքի պատճենը, համաձայն որի՝ «Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը նշված հրամանով նշանակվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ի հերթապահ խմբի պատասխանատու հերթապահի պաշտոնում»։ /տես` հատոր 3, գ.թ. 274, 287-289 դատական նիստի արձանագրությունը / Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պահպանության իրականացման գրաֆիկը հաստատելու մասին նույն ՔԿՀ-ի պետի՝ 17.03.2015թ. թիվ 40 հրամանը, համաձայն որի՝ «Էմիլ Սիմոնյանը 2015թ. մարտի 20-ին ժամը 10.00-ից մինչև 2015թ. մարտի 21-ին ժամը 10.00-ն եղել է ՔԿ հիմնարկի հերթապահ խմբի պատասխանատու հերթապահ, իսկ է հերթապահ խմբում ընդգրկված են եղել ՔԿ հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետներ Հովհաննես Ռաշոյանը, Արմեն Պողոսյանը և Արտակ Արտաշեսյանը»։ /տես` հատոր 1, գ.թ. 67, հատոր 3, գ.թ. 287-289 դատական նիստի արձանագրությունը / Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ 20.03.2015թ. կազմված Սուրեն Երեմյանին ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿՀ-ում անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի՝ «կալանավոր Ս.Երեմյանի մոտ հայտնաբերվել է 496.000 ՀՀ դրամ, մատանի՝ դեղին գույնի մետաղից, «ռադո» ֆիրմայի ժամացույց և գոտի»։ /տես` հատոր 1, գ.թ. 51 դատական նիստի արձանագրությունը / Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի պետի տեղակալ Գ.Մկրտչյանի 20.05.2015թ. զեկուցագիրը, համաձայն որի՝ «20.03.2015թ. ՔԿՀ ընդունված կալանավոր Սուրեն Երեմյանի մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը կորել են»։ /տես` հատոր 1, գ.թ. 11, հատոր 3, գ.թ. 287-289 դատական նիստի արձանագրությունը / Այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված՝ ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի ԱԱԲ կրտսեր մասնագետ Հ.Ռաշոյանի 16.06.2015թ. զեկուցագիրը, համաձայն որի՝ «հերթափոխի պատասխանատու հերթապահ Էմիլ Սիմոնյանը խնդրել է իրեն քրեակատարողական վարչության ներքին անվտանգությունում բացատրություն տալ այն մասին, թե իբր կալանավոր Սուրեն Երեմյանի իրերը հերթափոխը հանձնելու օրը առավոտյան տեսել է պատուհանագոգին դրված, սակայն իրականում դրանք տեսել է ոչ թե առավոտյան, այլ նախորդ օրը երեկոյան»։ /տես հատոր 1, գ.թ. 246-247, հատոր 3, գ.թ. 287-289 դատական նիստի արձանագրությունը/ Դատարանում հետազոտվել է նաև որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ տեսանյութ պարունակող էլեկտրոնային կրիչը։ Մեղադրողի կողմից հրապարակվել են նաև «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետը, «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածը, ԱՆ քրեակատարողական ծառայության՝ կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին ՀՀ կառավարության կողմից 03.08.2006թ-ին ընդունված՝ թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետը, ծառայողական քննության վերաբերյալ նյութերը, 19.07.2016թ-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության կողմից կայացված՝ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին որոշումը, ինչպես նաև ՀՀ արդարադատության նախարարի 21.11.2011թ-ի թիվ 194-Ն հրամանը։ /տես` դատական նիստի արձանագրությունը/ Պաշտպան Ե.Վարոսյանի կողմից՝ առերևույթ ենթադրյալ դատավարական խախտումների, ինչպես նաև՝ բովանդակային առումով հրապարակվել են ներքոհիշյալ ապացույցներն ու գործին վերաբերելի փաստաթղթերը՝ 03.06.2015թ.-ին կազմված՝ բացատրություն վերցնելու վերաբերյալ արձանագրությունը /հատոր 1, գ.թ. 159/, ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» ՔԿ հիմնարկ ընդունված կալանավորված անձ Ս.Երեմյանի անձնական իրերի ի պահ ստանալուց հետո հիմնարկում դրանց կորստյան կապակցությամբ ծառայողական քննության վերաբերյալ կազմված եզրակացությունը /հատոր 1, գ.թ. 189/։ /տես` դատական նիստի արձանագրությունը/ Դատարանում հետազոտվել է նաև ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի կողմից տրված Է.Սիմոնյանի վերաբերյալ պահանջագրերը, Է.Սիմոնյանի երեխաների ծննդյան վկայականները։ /տես` դատական նիստի արձանագրությունը/ 15.06.2017թ.-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի շահերի պաշտպաններ Լ.Սահակյանը և Ե.Վարոսյանը միջնորդություն են ներկայացրել դատարանին, որով խնդրել են հաստատել նախաքննության ընթացքում 2015թ.-ի օգոստոսի 28-ին որպես վկա հարցաքննված Էմիլ Սիմոնյանի կողմից տրված ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի օգտագործման անթույլատրելիությունը։ Ընդ որում, փաստաբանները, որպես հիշյալ ցուցմունքն անթույլատրելի ճանաչելու հիմք են նշել այն հանգամանքը, որ Է.Սիմոնյանը 28.08.2015թ-ի դրությամբ, ի թիվ այլոց, կասկածվել է յուրացում կատարելու մեջ, սակայն հարցաքննվել է որպես վկա, հարցաքննվելուց առաջ նախազգուշացվել է ակնհայտ կեղծ ցուցմունք տալու և ցուցմունք տալուց հրաժարվելու համար նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին։ Է.Սիմոնյանը նախաքննության ընթացքում ապացույցների ձեռքբերման ժամանակ փաստացի եղել է կասկածյալի կարգավիճակում, որի պարագայում պետք է օգտվեր այդ կարգավիճակից բխող իրավունքներից, որոնցից սակայն, նա զրկված է եղել, քանի որ քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը չի ապահովել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված կասկածյալի պաշտպանության իրավունքի երաշխիքը, որը պարտավոր էր անել։ Դատարանն անդրադառնալով պաշտպանների կողմից ներկայացված միջնորդությանը՝ կապված Է.Սիմոնյանի կողմից նախաքննության ընթացքում 2015թ.-ի օգոստոսի 28-ին տրված ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի, օգտագործման անթույլատրելիությունը հաստատելու մասին, փաստում է հետևյալը` ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Ապացուցումը՝ գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է։ 2. Մեղադրյալի մեղքի և պատասխանատվությունը խստացնող հանգամանքների առկայության ապացուցման պարտականությունը կրում են քրեական հետապնդման մարմինները»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Գործով հավաքված ա¬պա¬ցույցներն ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման՝ ձեռք բերված ապացույցի վերլու¬ծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցներ ձեռք¬բերման աղբյուրները ստուգելու միջոցով»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրե-լիութ¬յան, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավա¬րա-րության տես¬անկյունից։ 2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկա-վարվելով օրեն¬¬քով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակող¬մա¬նի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզ¬մամբ»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ քրեական դա¬տավարության ընթացքում թույլատրվում է օգտագործել միայն այն փաստական տվյալները /ըստ էութ¬յան ապացույցները/, որոնք ձեռք են բերվել ՀՀ քրեադատավարական օրենսգրքով սահմանված պա¬հանջ¬ների պահպանմամբ։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածում թվարկված են պայմանները, որոնց թեկուզ մեկի առկայության պարագայում ձեռք բերված փաստական տվյալները ան¬ձին առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրվել չեն կարող և որպես ապացույց դրանց օգտագործելն անթույլատրելի է։ Դատարանը նաև փաստում է, որ ապացույցի ստուգման գործընթացում անթույլատ¬րելի ճանաչված ապա¬ցույցն այլևս օգտագործման ենթակա չէ, չի կարող համադրվել ինչպես նույն ան¬ձից ստացված թույլատրելի, այնպես էլ այլ աղբյուրներից ստացված թույլատրելի ապացույցների հետ։ Քրեադատավարական օրենքի վերոնշյալ պահանջների լույսի ներքո՝ առանձին-առանձին ստու¬գելով և վերլուծելով դատաքննությամբ հետազոտված յուրաքանչյուր ապացույց՝ դատարանն արձա¬նագրում է հետևյալը. Ն.Պողոսյանի վերաբերյալ 2010թ. մարտի 26-ի ՀՅՔՐԴ2/0153/01/08 քրեական գործով Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումները հիմք ընդունելով` դա-տարանն ար¬ձա¬¬նագրում է, նախաքննության ընթացքում հար¬ցաքննվե¬լով վկայի կարգավի-ճակով` գործով ամբաս¬տանյալ Էմիլ Սիմոնյանը փաս¬տացի եղել է կաս¬կածյալի կարգավիճակում, սա¬կայն, անհիմն կերպով զրկվել է կասկածյալի կարգավիճակից բխող իրավունքներից, այդ թվում` լռելու և պաշտպան ունենալու իրավունքներից։ ՀՀ ներպետական օրենսդրության իմաստով կասկածյալի պաշտպանության իրավունքը նրան վերապահված դատավարական իրավունքների ամբողջությունն է, որը նրան հնարավորություն է տալիս հանդես գալ որպես դատավարության ինքնուրույն սուբյեկտ, լրիվ կամ մասնակիորեն հերքել իրեն վերագրվող հանցանքը կատարած լինելու պնդումը, օգտվել լռելու (այսինքն` ցուցմունք տալու պար¬տա¬կանությունից ազատ լինելու) իրավունքից ինչպես նաև պաշտպանել իր իրավունքներն ու օրի¬նա¬կան շահերը։ Պաշտպանության իրավունքը, որպես կասկածյալին վերապահված իրավունքնե¬րի համակցութ¬յուն, նրան հնարավորություն է տալիս իր իրավունքների և օրինական շահերի պաշտ¬պա¬նությունն իրա¬կա¬նացնել ինչպես անձամբ, այնպես էլ ՀՀ քրեական դատա¬վարության օրենսգրքով սահմանված կարգով նշանակված պաշտպանի միջոցով։ Պաշտպանության իրավունքը քրեական դատավարության հիմնարար սկզբունքներից մեկն է, ավելին` հանդիսանում է «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մա¬սին» եվրոպական կոնվենցիայով երաշխավորված «զենքերի հավասարության» և ՀՀ քրեադատա¬վա¬րա¬կան օրենսդրությամբ ամրագրված մրցակցության սկզբունքների ապահովման կարևորագույն երաշ¬խիք։ Դատարանը փաստում է, որ նախաքննությունն իրականացնող մարմինը, Էմիլ Սիմոնյանին ՀՀ քրեադատավարա¬կան օրենսգրքով սահմանված կարգով չտալով կաս¬կած¬յալի կամ մեղադրյալի կարգավիճակ, 2015թ.-ի օգոստոսի 28-ին նրան հար¬ցաքննել է վկայի կարգավիճակում։ Դատարանն արձանագրում է, որ մեղադրանքի և մեղադրական եզրակացության հիմքում դրած և ըստ էության նաև իր դեմ օգտագործված փաստական տվյալներն արտացոլված են Էմիլ Սիմոնյանին վկայի կարգավիճակում հար¬ցաքննելու արձա-նագրության մեջ։ Միայն 2016թ. փետրվարի 15-ին, այսինքն` մոտ 6 ամիս անց է վեր¬ջինիս մեղադրանք առա¬ջադրվել, որի ժամանակ, ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքի շուրջ հարցաքննվելիս, օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից, Սիմոնյանը հրաժարվել է ցուցմունք տալուց։ Վերը շարադրված վերլուծությունները ու դատողությունները սույն գործի փաստական հանգամանքների վրա տարածելով` դա¬տարանն արձանագրում է, որ 2015թ. օգոստոսի 28-ին կատարված քննչական գործողության, մասնավորապես, Է.Սիմոնյանի՝ որպես վկայի հարցաքննության, ընթացքում խախտվել է գործով ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի պաշտ¬¬¬¬պա-նության իրավունքը, քանի որ վերջինս, փաստացի հայտնվելով կասկածյալի կարգա¬վիճա¬կում, հար¬ցաքննվել է որպես վկա, զրկվել լռելու և պաշտպան ունենալու իրավունքների վերաբեր¬յալ վա¬րույթն իրականացնող մարմնից պարզա¬բանում ստանալու, հետևապես` նաև դրանցից օգտվե¬¬լու իրա¬կան հնարավորությունից։ Նշված հետևությունը բխում է նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի կար¬գավորումից, որի 1-ին մասի համաձայն` քրեական գործով վարույթում մեղադրանքի հիմքում չեն կա¬¬րող դրվել և որպես ապացույց օգտագործվել այն նյութերը, որոնք ձեռք են բերվել` (…) 2) կասկածյալի և մեղադրյալի պաշտպանության իրավունքի (...)` սույն օրենսգրքով նախա-տես¬ված լրացուցիչ երաշխիքների էական խախտմամբ. (…)։ Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` ապացույցներ ձեռք բերելիս էական են այն խախտում¬ները, որոնք, դրսևորվելով մարդու և քաղաքացու սահմանադրական իրավունքների և ազատություն¬ների կամ սույն օրենսգրքի որևէ պահանջի խախտմամբ, դատավարության մասնակիցներին` օրենքով երաշխա¬վոր¬ված իրավունքների զրկմամբ կամ որևէ այլ կերպ ազդել են կամ կարող էին ազդել ստաց¬ված փաս¬տական տվյալների հավաստիության վրա (…)»։ Ապացույցների անթույլատրելիության հարցի կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն իրավա¬կան դիրքորոշում է հայտնել Արմեն Սարգսյանի վերաբերյալ 2009 թվականի սեպտեմբերի 16-ի թիվ ԵՔՐԴ/0295/01/08 որոշմամբ, ըստ որի` «ապացուցման գործընթացում կարող են օգտագործվել միայն այնպիսի ապացույցներ, որոնք ձեռք են բերվել, ամրագրվել և գործին կցվել քրեադատավա¬րա¬կան օրեն¬քով սահմանված և թույլատրելի համարվող կարգով։ Ապացույցների ձեռքբերման և ամ¬րագրման թույ¬լատրելիությունը կարգավորող նորմերից հետևում է, որ որպես ապացույց չեն կարող օգտագործ¬վել քննչա¬կան կամ այլ դատավարական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ ձեռք բերված փաստական տվյալները, հատկապես եթե դրանք իրենց հերթին հանգեցրել են դատավա¬րութ¬յան մասնակիցների իրավունքների էական խախտման, ազդել են կամ կարող էին ազդել ստացված փաս¬տական տվյալ¬ների հավաստիության վրա»։ Այսպիսով, ապացույցների հավաքմանը և ստուգմանն ուղղված դատավարական գործո-ղութ¬յուն¬ների կատարման ընթացքում պետք է ապահովվի անձանց իրավունքների և օրինական շահերի պաշտ¬պանությունը։ Հակառակ դեպքում կատարված դատավարական գործողության արդյունքում ստաց¬ված փաստական տվյալը, անկախ գործի համար ունեցած նշանակությունից, կորցնում է իր իրա¬վական ուժը, ապացուցողական նշանակությունը և չի կարող ընդգրկվել կոնկրետ քրեական գոր¬ծով ապացույցների համակցության մեջ և դրվել մեղադրանքի հիմքում։ Դատարանը փաստում է, որ սույն գործի նախաքննության ընթացքում գործով ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական գործողության` վկայի կարգավիճա¬կում իրակա¬նաց¬ված հարցաքննության, արդյունքում ձեռք բեր¬ված փաստական տվյալները ստացվել են վերջինիս պաշտ¬պա¬նության իրավունքի խախտման պայման¬նե¬րում, ուստի ազդել են նրանից ստացված փաստական տվյալ¬ների հավաստիության վրա։ Հետևաբար, դատարանը հաստատում է Էմիլ Սիմոնյանին որպես վկա հարցաքննելու մասին 2015թ. օգոստոսի 28-ին կազմված արձանագրության՝ որպես ապացույցի օգտագործման անթույլատրելիությունը։ Այդուամենայնիվ, դատարանն արձանագրում է, որ Է.Սիմոնյանի կողմից որպես վկա տրված նախաքննական ցուցմունքի՝ որպես ապացույցի, օգտագործման անթույալտրելիությունը հաստատելու պարագայում ևս, գործի քննությամբ ձեռք բերված ապացույցների զանգվածը բավարար է մեղսագրված հանցանքում նրա մեղքն ապացուցված համարելու համար՝ հետևյալ հիմնավորումներով։ Այսպես. Վերլուծելով ու համադրելով ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանի, վկաներ Հ.Ռաշոյանի, Ա.Պողոսյանի, Ա.Արտաշեսյանի, Հ.Դավթյանի, Ա.Սարգսյանի, Դ.Մարտիրոսյանի և Ա.Աֆրիկյանի՝ դատարանում տրված, ինչպես նաև նրանցից որոշ մասի կողմից նախաքննության ընթացքում տրված և դատարանում հրապարակված ցուցմունքները, դատարանը փաստում է, որ ինչպես ամբաստանյալը, այնպես էլ գործով անցնող վկաները, որոշակի՝ ոչ էական տարբերությամբ, պնդել են գործի համար կարևոր նշանակություն ունեցող այն հանգամանքը, որը վերաբերել է անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերի տնօրինմանը։ Ընդ որում, վերջիններս հաստատել են, որ կալանավորված անձանց անձնական իրերի տնօրինումը կատարվել է ներքին կանոնակարգով, որը պարտադիր է եղել աշխատակիցների համար։ Մասնավորապես, ընդունված կարգի համաձայն՝ աշխատանքային օրերին, անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը, համապատասխան փաթեթավորմամբ, հանձնվել են քրեակատարողական հիմնարկի պետին։ Ընդ որում, դրանք հանձնել է պատասխանատու հերթապահը։ Ինչ վերաբերում է ոչ աշխատանքային օրերին, ապա վերջիններս հայտնել են, որ ոչ աշխատանքային օրերին անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերը փաթեթավորվել են ծրարում և մի հերթափոխի պատասխանատուն փոխանցել է հաջորդ հերթափոխի պատասխանատուհին՝ դրան հաջորդող առաջին աշխատանքային օրը քրեակատարողական հիմնարկի պետին հանձնելու նպատակով։ Ավելին, վկաները պնդել են, որ միայն սույն դեպքից հետո են կատարվել որոշակի կանոնակարգային փոփոխություններ, այն է՝ ներկայումս կալանավորի մոտից հայտնաբերված գումարը հանձնվում է հաշվապահությանը, իսկ առարկաները՝ ՔԿՀ ֆինանսատնտեսական բաժնին։ Այդուամենայնիվ, հիշյալ փոփոխություններից հետո էլ, հայտնաբերված դրամանական միջոցներն ու շրջանառությունից չհանված առարկաները տնօրինվում են հետևյալ կերպ. դրամական միջոցները փոխանցվում են կալանավորված անձի անվամբ բացված հաշվեհամարին, իսկ շրջանառությունից չհանված առարկաները հանձնվում են ֆինանսատնտեսական բաժին, սակայն, ոչ աշխատանքային օրերին, նույնությամբ, դրանք դարձյալ փոխանցվում են հերթափոխից հերթափոխ՝ մինչև առաջիկա աշխատանքային օրը։ Ինչ վերաբերվում է Է.Սիմոնյանի այն պնդումներին, թե ինքը հերթափոխի ավարտից հետո Երեմյանից առգրավված իրերը հանձնել է իրենից հերթափոխն ընդունած Հովսեփ Դավթյանին, ապա նշված հանգամանքը, բացի իր՝ Է.Սիմոնյանի, դատաքննական ցուցմունքից, գործով ձեռք բերված և ոչ մի ապացույցով չի հիմնավորվել։ Ի հակառակ դրան, գործով անցնող վկա Հովսեփ Դավթյանն ի սկզբանե պնդել է, որ Էմիլ Սիմոնյանն իրեն՝ ծրարավորված վիճակում, Սուրեն Երեմյանին պատկանող որևէ գումար, ինչպես նաև ոսկյա մատանի կամ ժամացույց չի տվել։ Ի հավելումն դրան, գործով անցնող վկաներ Հ.Ռաշոյանը, Ա.Պողոսյանը, Ա.Արտաշեսյանը հայտնել են, որ հերթափոխը հանձնելու առավոտյան իրենք պատուհանագոգին, ինչպես պնդում է Է.Սիմոնյանը, որևէ ծրար չեն տեսել։ Ավելին, վկա Հովհաննես Ռաշոյանը հայտնել է, որ նախաքննության ընթացքում, Սիմոնյանն իրեն խնդրել է հայտնել, թե իբր առավոտյան տեսել է նշված ծրարը պատուհանագոգին։ Նույն փաստի վերաբերյալ ցուցմունք է տվել նաև Հովսեփ Դավթյանը, ով պնդել է, որ Հովհաննես Ռաշոյանն իրեն ասել է, որ Էմիլ Սիմոնյանը խնդրել է, որպեսզի ցուցմունք տա, թե իբր հերթափոխի հաջորդ օրը նա ծրարն, այնուամենայնիվ, փոխանցել է Հովսեփ Դավթյանին, ինչը, սակայն, իրականում տեղի չի ունեցել։ Այս մասին նմանատիպ տեղեկություն է հայտնել նաև վկա Դավիթ Մարտիրոսյանը։ Նույն հանգամանքի վերաբերյալ հարցաքննվելիս վկա Արսեն Աֆրիկյանը դատարանում հայտնել է, որ՝ «... Հետագայում, երբ Ս.Երեմյանն ազատվել է կալանքից և պարզվել է, որ նրա մոտից հայտնաբերված իրերը՝ ժամացույցը, մատանին և գումարը, բացակայում են, ինքը զրուցել է Է.Սիմոնյանի հետ, վերջինս ասել է, որ տվյալ իրերով ծրարը հանձնել է տեղակալին՝ Գ.Մկրտչյանին, իսկ Երբ Գ.Մկրտչյանն ասել է, որ Է.Սիմոնյանը նրան որևէ ծրար չի տվել, Է.Սիմոնյանը մտաբերել և հայտնել է, որ տվյալ ծրարը հանձնել է մյուս հերթափոխի պետին և ծրարը մնացել է պահարանում…»։ Այսինքն, ամբաստանյալը նույն փաստի վերաբերյալ տարբեր հանգամանքներում ներկայացրել է տարբեր տեղեկություններ, ինչը ևս վկայում է դատարանում նրա կողմից տրված ցուցմունքի անարժանահավատ լինելու մասին։ Հետևաբար, ասվածը ևս անհերքելիորեն վկայում է այն մասին, որ հերթափոխը հանձնելիս Է.Սիմոնյանը Ս.Երեմյանից առգրավված՝ 896.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողությամբ, այն է 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույցը, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանին և 496.000 ՀՀ դրամ գումարը որևէ մեկին՝ այդ թվում Հ.Դավթյանին չի հանձնել։ 3.Դատարանի իրավական վերլուծությունները Նախաքննական մարմնի կողմից Էմիլ Սիմոնյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա` (…) 2003թ-ից աշխատելով ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական վարչության «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկում, իրականացնելով պետական հատուկ ծառայություն և հանդիսանալով մշտապես իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնող պաշտոնատար անձ, ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով, «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածով և «ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետով նախատեսված իր պարտականությունները, որն անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառել անձի իրավունքներին, օրինական շահերին և պետության օրինական շահերին։ Այսպես. Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը, ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պահպանության իրականացման գրաֆիկը հաստատելու մասին նույն ՔԿՀ-ի պետի՝ 17.03.2015թ. թիվ 40 հրամանի համաձայն 2015թ. մարտի 20-ին եղել է ՔԿ հիմնարկի պատասխանատու հերթապահ և հանդիսացել ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկի վարչակազմի անդամ։ ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում քննվող թիվ 69101215 քրեական գործով մեղադրյալ Սուրեն Լյովայի Երեմյանը 20.03.2015թ-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ձերբակալվածների պահման վայրից տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ «Երևան-կենտրոն» ՔԿ հիմնարկ։ Նույն օրը ժամը 20.00-ի սահմաններում, քրեակատարողական հիմնարկի անվտանգության ապահովման բաժնի կրտսեր մասնագետներ Հովհաննես Ռաշոյանի և Արմեն Պողոսյանի կողմից համապատասխան սենյակում կատարվել Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությունը, որի մասին պատասխանատու հերթապահ Էմիլ Սիմոնյանը կազմել է արձանագրություն։ Խուզարկությամբ Ա.Երեմյանի մոտից հայտնաբերվել է ընդհանուր 896.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ գույք և գումար՝ 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույց, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանի և 496.000 ՀՀ դրամ գումար։ Է.Սիմոնյանը, հայտնաբերված գույքն ու գումարը տանելով քրեակատարողական հիմնարկի հերթապահ մաս, ծրարավորել է, սակայն պատշաճ կարգով չի կատարել «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի պահանջներն, այն մասին, որ քրեակատարողական ծառայողը ՀՀ օրենսդրությամբ իր վրա դրված պարտականությունները կատարում է ճշգրիտ և ժամանակին, չի կատարել «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածի պահանջներն այն մասին, որ ձերբակալված կամ կալանավորված անձանց հանձնած դրամը փոխանցվում է նրանց անձնական հաշվին, ձերբակալված կամ կալանավորված անձանցից առգրավված իրերը, առարկաները, նյութերը տրվում են պահպանության, և ՀՀ ԱՆ «քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետի պահանջներն այն մասին, որ կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկությամբ առգրավված իրերը կամ առարկաներն ի պահ են հանձնվում կալանավորվածներին պահելու վայրի կամ ուղղիչ հիմնարկի վարչակազմին, հայտնաբերված դրամը փոխանցվում է համապատասխանաբար կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական հաշվին։ Էմիլ Սիմոնյանը, ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով, հայտնաբերված ժամացույցն ու մատանին սահմանված կարգով չի պահպանել ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում տեղադրված չհրկիզվող մետաղյա պահարանում, պահպանության չի տվել, իսկ կանխիկ գումարը կալանավորի անձնական հաշվին չի փոխանցել և այդ ուղությամբ որևէ գործողություն չի կատարել, այլ հայտնաբերվածը ծրարավորված վիճակում դրել է ՔԿ հիմնարկի հերթապահ մասում առկա պատուհանագոգին, թողել առանց հսկողության, որն էլ չպարզված հանգամանքներում հափշտակվել է։ 15.05.2015թ. Ս.Երեմյանը ազատվել է կալանքից և վերջինիս մոտից անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված իրերն ու գումարը սահմանված կարգով նրան չեն վերադարձվել։ Էմիլ Սիմոնյանի ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառվել պետության օրինական շահերին, այն է խախտվել են մի շարք իրավական ակտերի պահանջները, խաթարվել է պետական ապարատի կոնկրետ օղակի ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության բնականոն գործունեությունը, հեղինակազրկվել է պետական իշխանության տվյալ մարմինը, ինչպես նաև էական վնաս է պատճառվել Սուրեն Երեմյանի իրավունքներին ու օրինական շահերին՝ վերջինս զրկվել է իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող գույք ու գումարից, դրանք տնօրինելու, տիրապետելու և օգտագործելու հնարավորությունից (...)»»։ Ամբաստանյալ Էմիլ Սիմոնյանին` քրեական գործի նախաքննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունից բխում է, որ նրան մեղադրանք է առաջադրվել՝ այդ պահին ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ և անփույթ վերաբերմունք դրսևորելու համար, որի հետևանքով անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառվել պետության և Սուրեն Երեմյանի օրինական շահերին։ Քրեական գործի ողջ դատական քննության ընթացքում, պաշտպանության կողմը իրականացնելով իր կողմից ընտրված մարտավարությունը, փորձեց հիմնավորել իրենց տեսակետն առ այն, որ դեպքի օրը Է.Սիմոնյանը, կատարելով Ս.Երեմյանի անձնական խուզարկությունը, իրական հնարավորություն չի ունեցել ՔԿՀ պետ Ա.Աֆրիկյանին հանձնելու Ս.Երեմյանի մոտից հայտնաբերված իրերն ու գումարը, քանի որ նա արդեն իսկ դուրս էր եկել աշխատավայրից, ինչի պայմաններում, ըստ պաշտպանների, բացակայում է վերջինիս կողմից հանրորեն վտանգավոր արարք կատարելու հանցակազմը։ Բացի այդ, պաշտպանության կողմը պնդեց, որ Է.Սիմոնյանին մեղսագրված արարքը նրա կողմից ենթադրաբար կատարելու ժամանակահատվածում հիշյալ իրավահարաբերությունները կարգավորված չեն եղել, չի եղել օրենսդրական որևէ հիմք այն մասին, թե քրեակատարողական հիմնարկ ընդունված կալանավորված անձի մոտից գումար կամ թանկարժեք այլ իրեր հայտնաբերելու դեպքում ինչպես պետք է վարվեր դրանց հետ քրեակատարողական հիմնարկի աշխատակիցը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Պաշտոնատար անձի կողմից ծառայության նկատմամբ անբարեխիղճ կամ անփույթ վերաբերմունքի հետևանքով իր պարտականությունները չկատարելը կամ ոչ պատշաճ կատարելը, որն անզգուշությամբ էական վնաս է պատճառել անձանց կամ կազմակերպությունների իրավունքներին ու օրինական շահերին կամ հասարակության կամ պետության օրինական շահերին (գույքային վնասի դեպքում՝ հանցագործության պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հազարապատիկի չափը գերազանցող գումարը կամ դրա արժեքը (…) »։ Նշված հանցակազմի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Հ.Սահակյանի մասին գործով 2013թ-ի հոկտեմբերի 18-ին թիվ ԼԴ/0207/01/12 նախադեպային որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է հայտնել առ այն, որ՝ « (…) Պաշտոնեական անփութության` որպես պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործության հիմնական օբյեկտն այն հասարակական հարաբերություններն են, որոնք կարգավորում են պետական մարմինների բնականոն գործունեությունը, իսկ որպես լրացուցիչ օբյեկտ հանդես են գալիս քաղաքացիների, կազմակերպությունների, ինչպես նաև հասարակության և պետության իրավունքներն ու օրինական շահերը։ Պաշտոնեական անփութության հանցակազմն օբյեկտիվ կողմից որպես կանոն դրսևորվում է անգործությամբ, այն է` պաշտոնատար անձի կողմից իր պարտականությունները չկատարելով կամ ոչ պատշաճ կատարելով (պարտականությունները կատարվում են թերի)։ Այսինքն` պաշտոնատար անձը պատասխանատվության է ենթարկվում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով, եթե նա չի կատարել կամ թերի է կատարել այն գործողությունները, որոնք մտնում են նրա պարտականությունների մեջ։ Այդ իսկ պատճառով հանցակազմի առկայությունը հավաստելու համար նախևառաջ անհրաժեշտ է պարզել, թե որոնք են պաշտոնատար անձի` օրենքով կամ ենթաօրենսդրական ակտերով սահմանված պարտականությունները։ Բացի այդ, հանցակազմի առկայության համար անհրաժեշտ է հաստատված համարել, որ պաշտոնատար անձը հնարավորություն է ունեցել կատարելու իր վրա դրված պարտականությունները։ Եթե պաշտոնատար անձն օբյեկտիվ կամ սուբյեկտիվ գործոնների ազդեցության պատճառով (արտաքին պայմաններ, առողջական վիճակ և այլն) հնարավորություն չի ունեցել կատարելու իր պարտականությունները, ապա նրա արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմը բացակայում է։ Պաշտոնեական անփութության հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ են հանրորեն վտանգավոր հետևանքները։ Օրենքը նման հետևանք է դիտում անձանց կամ կազմակերպությունների իրավունքներին ու օրինական շահերին, հասարակության կամ պետության օրինական շահերին պատճառված էական վնասը։ Ընդ որում, եթե գույքային վնասի դեպքում նախատեսված է որոշակի շեմ (հանցագործության պահին սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հազարապատիկի չափը գերազանցող գումարը կամ դրա արժեքը), ապա ոչ գույքային վնասի էական կամ ոչ էական լինելու հանգամանքը պետք է յուրաքանչյուր գործով գնահատվի իրավակիրառողի կողմից՝ հաշվի առնելով տվյալ գործի հանգամանքները (այդ թվում՝ անձանց, կազմակերպություններին, հասարակությանը կամ պետությանը պատճառված բարոյական վնասի չափը, տուժողների քանակը, խախտված իրավունքների և ազատությունների բնույթն ու խախտման աստիճանը, հիմնարկության կամ ձեռնարկության բնականոն գործունեության խաթարման աստիճանը և այլն)։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմը նյութական է, ուստի դրա օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ է հանդիսանում պատճառական կապը արարքի և հետևանքների միջև։ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ հանցավոր անգործության և հանրորեն վտանգավոր հետևանքների միջև պատճառական կապն առկա է այն դեպքում, երբ հանրորեն վտանգավոր հետևանքն առաջացել է պաշտոնատար անձի կողմից իր պարտականությունները չկատարելու կամ ոչ պատշաճ կատարելու արդյունքում։ Այլ կերպ՝ հանրորեն վտանգավոր հետևանքները չէին առաջանա, եթե պաշտոնատար անձը պատշաճ կերպով կատարեր իր վրա դրված պարտականությունները։ 16. Սուբյեկտիվ կողմից պաշտոնեական անփութությունը բնութագրվում է անզգուշությամբ, որն իր հերթին կարող է դրսևորվել. ա) ինքնավստահությամբ, երբ պաշտոնատար անձը գիտակցում է, որ չի կատարում կամ ոչ պատշաճ է կատարում իր պարտականությունները, նախատեսում է հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացումը, բայց առանց բավարար հիմքերի հույս է ունենում, որ դրանք կկանխվեն, բ) անփութությամբ, երբ պաշտոնատար անձը չի նախատեսում իր անգործության` հանրության համար վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը, սակայն պարտավոր էր և կարող էր նախատեսել։ Քննարկվող հանցակազմի սուբյեկտը հատուկ է։ Անձը կարող է պատասխանատվության ենթարկվել պաշտոնեական անփութության համար, եթե նա հանդիսանում է պաշտոնատար անձ, այսինքն՝ բավարարում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 3-րդ մասում նշված չափանիշներին։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` «(…) պաշտոնատար անձինք են` 1) մշտապես, ժամանակավորապես կամ առանձին լիազորությամբ իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնող անձինք. 2) պետական մարմիններում, տեղական ինքնակառավարման մարմիններում, դրանց կազմակերպություններում, ինչպես նաև Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերում, Հայաստանի Հանրապետության այլ զորքերում և զինվորական միավորումներում մշտապես, ժամանակավորապես կամ առանձին լիազորությամբ կազմակերպական-տնօրինչական, վարչատնտեսական գործառույթներ իրականացնող անձինք»։ Մեջբերված քրեաիրավական դրույթի վերլուծությունից հետևում է, որ իշխանության ներկայացուցչի գործառույթներ իրականացնում են պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմիններում պաշտոնավարող այն անձինք, ովքեր իրենցից ծառայական կախվածություն չունեցող, իրենց ծառայողական ենթակայության տակ չգտնվող անձանց նկատմամբ սահմանված կարգով օժտված են կարգադրիչ լիազորություններով։ Կազմակերպական-տնօրինչական գործառույթներ իրականացնող են համարվում այն պետական ծառայողները, ովքեր ղեկավարում են իրենց ենթակայության տակ գտնվող ծառայողների գործունեությունը։ Այս առումով պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործության հատուկ սուբյեկտ է հանդիսանում յուրաքանչյուր պետական ծառայող, ով իր ենթակայության տակ այլ ծառայողներ ունի, ղեկավարում է նրանց գործունեությունը։ Վարչատնտեսական գործառույթներ իրականացնող պետական ծառայողներն այն անձինք են, ովքեր օժտված են գույքի, նյութական արժեքների տնօրինման, կառավարման լիազորություններով, մասնավորապես, գույքի, նյութական արժեքների պահպանության, վերամշակման, նյութական արժեքների իրացման նկատմամբ հսկողության սահմանման, դրամական միջոցների ստացման, հանձնման և այլ գործառույթներով։ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել նաև, որ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ծառայողներին պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ դիտելու համար էական նշանակություն ունի նաև այն հանգամանքը, թե արդյոք նրանք օժտված են իրավական նշանակություն ունեցող, իրավահարաբերություններ առաջացնող, դադարեցնող կամ փոփոխող գործողություններ կատարելու լիազորությամբ։ Պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ է այն պետական ծառայողը, ով իրավունք ունի պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմնի, հիմնարկության, կազմակերպության կամ ձեռնարկության անունից պաշտոնական փաստաթուղթ տրամադրել քաղաքացիներին և դրանով կարգավորել նրանց վարքագիծը։ Զուտ մասնագիտական գործառույթներ իրականացնող՝ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ծառայողները պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ չեն հանդիսանում։ Սակայն, եթե նշված անձինք օժտված են նաև կազմակերպական-տնօրինչական կամ վարչատնտեսական լիազորություններով, ապա, այդ լիազորություններն իրականացնելիս հանդիսանում են պետական ծառայության դեմ ուղղված հանցագործությունների սուբյեկտ։ 17. Հիմք ընդունելով վերոշարադրյալը` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ պարզելու համար, թե արդյոք անձը հանդիսանում է պաշտոնեական անփութության հանցակազմի սուբյեկտ, անհրաժեշտ է առաջին հերթին պարզել, թե արդյոք նա իրականացնում է իշխանության ներկայացուցչի կամ կազմակերպական-տնօրինչական կամ վարչատնտեսական գործառույթներ, ինչ իրավական ակտով սահմանված, ինչ կոնկրետ պարտականությունների կատարում է նրա վրա դրված։ Բացի այդ, անձի արարքում պաշտոնեական անփութության հանցակազմի առկայությունը պարզելու համար անհրաժեշտ է քննության առնել նաև այն հարցը, թե օբյեկտիվորեն կամ սուբյեկտիվորեն պաշտոնատար անձն արդյոք հնարավորություն ունեցել է պատշաճ կատարելու իր վրա դրված պարտականությունները։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ անձի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի առկայությունը պարզելու համար անհրաժեշտ է հաջորդաբար քննության առնել հետևյալ հանգամանքները՝ 1) իրավական ակտերով սահմանված կարգով ի՞նչ պարտականություններ են դրված եղել պաշտոնատար անձի վրա, 2) պաշտոնատար անձն իր վրա դրված ո՞ր պարտականությունը չի կատարել կամ կատարել է ոչ պատշաճ, 3) պարտականությունների չկատարելը կամ ոչ պատշաճ կատարելը հանգեցրե՞լ է արդյոք քաղաքացիների, կազմակերպությունների, ինչպես նաև հասարակության կամ պետության օրենքով պաշտպանվող իրավունքների ու օրինական շահերի էական խախտմանը, 4) պաշտոնատար անձն օբյեկտիվորեն կամ սուբյեկտիվորեն հնարավորություն ունեցե՞լ է արդյոք պատշաճ կատարել իր վրա դրված պարտականությունները և կանխել վնասի առաջացումը (…) »։ Դատարանը գտնում է, որ Է.Սիմոնյանի արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի առկայությունը կամ բացակայությունը պարզելու համար անհրաժեշտ է նախ և առաջ պատասխանել վերը շարադրված հարցերին. Այսպես՝ - իրավական ակտերով սահմանված կարգով ի՞նչ պարտականություններ են դրված եղել ամբաստանյալ Սիմոնյանի վրա «Քրեակատարողական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Քրեակատարողական ծառայողի հիմնական պարտականություններն են` 1) Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, օրենքների և այլ իրավական ակտերի պահանջները կատարելը. 2) մասնագիտական և ծառայողական պարտականությունների կատարման համար անհրաժեշտ գիտելիքներ ապահովելը. 3) Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ իրեն վերապահված պարտականությունները ճշգրիտ ու ժամանակին կատարելը. 4) վերադաս մարմինների և պաշտոնատար անձանց` սահմանված կարգով ընդունած հրամաններն ու որոշումները, տրված կարգադրություններն ու ցուցումները կատարելը. 5) սահմանված կարգով և ժամկետներում առաջարկությունները, դիմումները և բողոքները քննության առնելը և դրանց ընթացք տալը. 6) պետական, ծառայողական կամ օրենքով պահպանվող այլ գաղտնիք պարունակող փաստաթղթերի հետ աշխատելու` Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված պահանջները պահպանելը. 7) օրենքով նախատեսված դեպքում եկամուտների հայտարարագիր ներկայացնելը. 8) կարգապահական կանոնակարգը պահպանելը։ Քրեակատարողական ծառայողի համար սույն օրենքով և այլ իրավական ակտերով կարող են սահմանվել նաև այլ պարտականություններ։ 2. Քրեակատարողական ծառայության կարգապահական կանոնակարգը հաստատում է Հայաստանի Հանրապետության կառավարությունը»։ «Ձերբակալված և կալանավորված անձանց պահելու մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Ձերբակալված անձինք ձերբակալվածներին պահելու վայրերում և կալանավորված անձինք կալանավորվածներին պահելու վայրերում գտնվում են մշտական հսկողության ներքո։ Հսկողության իրականացման նպատակով կարող են օգտագործվել տեխնիկական և էլեկտրոնային միջոցներ։ Ձերբակալված և կալանավորված անձինք ենթարկվում են անձնական խուզարկության` նույն սեռին պատկանող անձանց կողմից, մատնադրոշմման և լուսանկարման։ Խուզարկությունը կատարվում է Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ սահմանված կարգով։ Ձերբակալված կամ կալանավորված անձանց հանձնած դրամը փոխանցվում է նրանց անձնական հաշվին, իսկ փաստաթղթերը տրվում են պահպանության։ Ձերբակալված կամ կալանավորված անձանցից առգրավված իրերը, առարկաները, նյութերը տրվում են պահպանության կամ ներքին կանոնակարգով նախատեսված դեպքերում ոչնչացվում են` ձերբակալվածներին պահելու վայրի կամ կալանավորվածներին պահելու վայրի պետի պատճառաբանված որոշմամբ, ինչի մասին կազմվում է համապատասխան արձանագրություն»։ ՀՀ ԱՆ «քրեակատարողական ծառայության կալանավորվածներին պահելու վայրերի և ուղղիչ հիմնարկների ներքին կանոնակարգը հաստատելու մասին» ՀՀ կառավարության թիվ 1543-Ն որոշման 93-րդ կետի համաձայն՝ «...93. Կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկության կամ խցի կամ կացարանի խուզարկության, ինչպես նաև իրերի զննման ժամանակ քաղաքացիական շրջանառությունից չհանված` առգրավված իրերը կամ առարկաներն ի պահ են հանձնվում կալանավորվածներին պահելու վայրի կամ ուղղիչ հիմնարկի վարչակազմին կամ կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի համաձայնությամբ հանձնվում են վերջինիս մատնանշած անձին։ Կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական խուզարկության կամ խցի կամ կացարանի խուզարկության, ինչպես նաև իրերի զննման ժամանակ հայտնաբերված դրամը փոխանցվում է համապատասխանաբար կալանավորված անձի կամ դատապարտյալի անձնական հաշվին»։ ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական ծառայության անվտանգության ապահովման կառուցվածքային ստորաբաժանումների գործունեության կարգը հաստատնելու մասին ՀՀ արդարադատության նախարարի կողմից 2015թ-ի նոյեմբերի 21-ին արձակված թիվ 194-Ն հրամանի 23-րդ կետի համաձայն՝ «...Պատասխանատու հերթապահն անմիջականորեն հաշվետու է Հիմնարկի պետին, համարվում է անվտանգությունն ապահովող իրեն ամրակցված հերթապահ խմբի անմիջական ղեկավարը և Հիմնարկի պետի բացակայության դեպքում ամբողջական պատասխանատվություն է կրում Հիմնարկի բնականոն գործունեության ապահովման համար»։ Վերը շարադրված իրավական նորմերի բովանդակային ուսումնասիրմամբ դատարանը հաստատված է համարում այն փաստը, որ Է.Սիմոնյանը, լինելով ծառայողական պարտականություններ կատարող անձ, իր իրավասությունների և պարտականությունների սահմաններում պետք է գործեր և իր կարգադրիչ լիազորություններն իրականացներ այդ իրավական նորմերի խստիվ պահպանմամբ՝ այն է 20.03.2015թ-ին, հանդիսանալով ՀՀ ԱՆ «Երևան-Կենտրոն» քրեակատարողական հիմնարկի պատասխանատու հերթապահը, հետևաբար և ՀՀ արդարադատության նախարարի հիշյալ հրամանի ուժով՝ քրեակատարողական հիմնարկի պետի բացակայության պայմաններում նրա փոխարեն ամբողջական պատասխանատվություն կրող անձ, պարտավոր է եղել իրականացնելու քրեակատարողական հիմնարկ ընդունված, կալանավորված անձ Սուրեն Լյովայի Երեմյանի մոտից հայտնաբերված դրամի և այլ նյութական արժեքների պատշաճ պահպանությունն ու դրանց հետագա տնօրինումը, ինչը չի արել։ - Էմիլ Սիմոնյանն իր վրա դրված ո՞ր պարտականությունը չի կատարել կամ կատարել է ոչ պատշաճ Քրեական գործի դատական քննությամբ ամբաստանյալն ու վերջինիս պաշտպանները պնդեցին, որ այն պահին, երբ արդեն ավարտված է եղել քրեակատարողական հիմնարկ ընդունված Սուրեն Երեմյանի անձնական խուզարկությունը և նրա մոտից հայտնաբերվել են դրամն ու մյուս առարկաները, Սիմոնյանը չի կարողացել հանձնել դրանք ՔԿՀ պետին, քանի որ նա արդեն հեռացած է եղել աշխատանքի վայրից, որպիսի փաստը փորձել են հիմնավորել նրանով, որ ըստ տեսախցիկներում առկա նյութերի՝ հայտնաբերվածը ծրարավորելու ժամանակ ՔԿՀ անձնակազմը աշխատավայրում է գտնվում հագուստների կոճակներն արձակած վիճակում, պառկում հիմնարկում գտնվող աթոռների վրա։ Այս առումով, սակայն, դատարանում հարցաքննված վկա Արսեն Աֆրիկյանը բացառեց, որ նշված ժամանակ ինքը ՔԿՀ-ում չի եղել, պնդելով, որ աշխատանքային օրը եղել է բավականին ծանր և ինքը ՔԿՀ-ից հեռացել է կալանավորված բոլոր անձանց ՔԿՀ հիմնարկ ընդունելուց և նրանց տեղավորելուց հետո միայն։ Բացի այդ, վերջինս դատարանում հայտնեց, որ թեև հիմնարկի աշխատակիցները ծառայութան ընթացքում պարտավոր են կրել սահմանված համազգեստը, չբացառեց նաև այն, որ հնարավոր է նաև, որ իր՝ այնտեղ գտնվելու ժամանակ նրանք նաև իրենց ազատ զգան։ Ավելին, եթե մի պահ ընդունելի համարենք պաշտպանության կողմի այն դիտարկումը, թե Սուրեն Երեմյանին ՔԿՀ ընդունելուց, նրան անձնական խուզարկության ենթարկելուց և վերջինիս մասով բոլոր գործողություններն ավարտելուց հետո արդեն իսկ հիմնարկի վարչակազմն՝ ի դեմս հիմարկի պետ Ա.Աֆրիկյանի, արդեն չի գտնվել աշխատանքի վայրում, հետևաբար, այդ պահից սկսած, լինելով հերթափոխի պատասխանատու հերթապահը և, ինքնըստինքյան, հիմնարկի պետի բացակայության հիմքով կրելով ամբողջական պատասխանատվություն հիմնարկի բնականոն գործունեության համար, ամբաստանյալն առավել ևս պարտավոր էր պատշաճ և ամբողջական միջոցներ ձեռնարկել կալանավորված անձի մոտից հայտնաբերված դրամն ու արժեքավոր իրերի պահպանութունն իրականացնելու, իսկ հետագայում դրանք մյուս հերթափոխի պատասխանատու հերթապահին կամ քրեակատարողական հիմնարկի պետին հանձնելու ուղղությամբ։ - պարտականությունների չկատարելը կամ ոչ պատշաճ կատարելը հանգեցրե՞լ է արդյոք քաղաքացիների, կազմակերպությունների, ինչպես նաև հասարակության կամ պետության օրենքով պաշտպանվող իրավունքների ու օրինական շահերի էական խախտմանը Կրկին անդրադառնալով սույն դատավճռում արտահայտած իրավական դիրքորոշումներին, Դատարանը հաստատված է համարում նաև սույն գործով հանցակազմին բնորոշ՝ պետության և քաղաքացու օրինական շահերին էական վնաս պատճառելու բաղադրիչի առկայությունը։ Մասնավորապես, տեղի ունեցած անփութության հետևանքով խախտվել է ինչպես պետության, այնպես էլ` Ս.Երեմյանի իրավունքներն և օրինական շահերը, այն է՝ խաթարվել է պետական ապարատի կոնկրետ օղակի՝ ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական ծառայության բնականոն գործունեությունը, հեղինակազրկվել է պետական իշխանության տվյալ մարմինը, ինչպես նաև էական վնաս է պատճառվել Սուրեն Երեմյանի իրավունքներին ու օրինական շահերին՝ վերջինս զրկվել է իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Ռադո» ֆիրմայի ձեռքի ժամացույցից, 200.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ ոսկյա մատանուց և 496.000 ՀՀ դրամ գումարից՝ դրանք տնօրինելու, տիրապետելու և օգտագործելու հնարավորությունից։ - պաշտոնատար անձն օբյեկտիվորեն կամ սուբյեկտիվորեն հնարավորություն ունեցե՞լ է արդյոք պատշաճ կատարել իր վրա դրված պարտականությունները և կանխել վնասի առաջացումը Պաշտպանական կողմը սույն գործի դատական քննության ընթացքում, դատարանում դիրքորոշում է հայտնել առ այն, որ Է.Սիմոնյանի կողմից Ս.Երեմյանի անձնական իրերով փաթեթը չի հանձնվել հիմնարկի պետին, քանի որ վերջինս արդեն իսկ գնացել էր քրեակատարողական հիմնարկից, բացի այդ հիշյալ գումարն ու Երեմյանին պատկանող մյուս իրերը պահպանելու անհրաժեշտ հնարավորություններ ու պայմաններ չեն եղել։ Քրեակատարողական հիմնարկի պետի՝ այդտեղ գտնվելու վերաբերյալ հարցին դատարանն արդեն իսկ անդրադարձել է վերևում, հետևաբար, կրկին չի ցանկանում անդրադարձ կատարել դրան։ Ինչ վերաբերվում է սույն գործով տուժող Ս.Երեմյանին պատկանող մյուս իրերը ՔԿՀ-ում պահպանելու անհրաժեշտ հնարավորությունների ու պայմանների բացակայությանը, ապա գործի քննությամբ հաստատվեց, որ դրանց պահպանությունն ու ոչ աշխատանքային օրերին միմյանց փոխանցելով, ի վերջո, ՔԿՀ ղեկավարությանը հասցնելու պարտավորությունը դրված է եղել ՔԿՀ պատասխանատու հերթապահի վրա, ով, ՔԿՀ պետի բացակայության պայմաններում, հանդիսանում է նրա փոխարինողը, հետևաբար և այդպիսի առարկաներ պահպանելու համար համապատասխան պայմաններ ստեղծելու պատասխանատուն։ Հիշյալ եզրահանգմանը գալիս դատարանը հիմք է ընդունում նաև ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական ծառայության անվտանգության ապահովման կառուցվածքային ստորաբաժանումների գործունեության կարգը հաստատնելու մասին ՀՀ արդարադատության նախարարի կողմից 2015թ-ի նոյեմբերի 21-ին արձակված թիվ 194-Ն հրամանի 24-րդ կետի 10-րդ և 27-րդ ենթակետերը, համաձայն որոնց՝ «..24. ՊՀ-ը Հիմնարկի` օրվա անվտանգության ապահովման կազմակերպման վերաբերյալ հրամանի (Ձև 1) համաձայն` …10) միջոցներ է ձեռնարկում կապի և անվտանգության ապահովման ինժեներատեխնիկական միջոցների, շենք-շինությունների, ներառյալ` խցերի և կացարանների, դրանց դռների, ինչպես նաև հիմնական և միջանցիկ դռների, սննդի փոխանցման դռնակների, փականների, վանդակաճաղերի, ինչպես նաև կահավորանքի հայտնաբերած անսարքությունները վերացնելու ուղղությամբ…»։ ...27) իր պարտականությունների կատարման անհնարինության դեպքում այդ մասին զեկուցում է Հիմնարկի պետին և հետագայում գործում ըստ նրա ցուցումի…»։ Հետևաբար, հայտնաբերելով, որ հերթափոխն ընդունելիս անսարք վիճակում է գտնվում հերթապահ մասի չհրկիզվող պահարանը, ամբաստանյալը պարտավոր էր միջոցներ ձեռնարկել՝ դրա անսարքությունը վերացնելու կամ այդ մասին զեկուցելու ՔԿՀ պետին և նրա ցուցումով ձեռնարկելու համապատասխան միջոցներ, ինչը չի արել։ Այսպիսով, դատարանը գտնում է, որ դատարանի վերոհիշյալ պատճառաբանությունների պարագայում Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանը կատարել է արարք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ Դատարանը հաստատված համարելով Էմիլ Սիմոնյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը և անդրադառնալով դրանով ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցին, փաստում է հետևյալը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «2. Ոչ մեծ ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, կամ որոնց համար նախատեսված է ազատազրկման հետ կապ չունեցող պատիժ, ինչպես նաև անզգուշությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երեք տարի ժամկետով ազատազրկումը»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել են հետևյալ ժամկետները. 1) երկու տարի՝ ոչ մեծ ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից. 2) հինգ տարի՝ միջին ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից. 3) տասը տարի՝ ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից. 4) տասնհինգ տարի՝ առանձնապես ծանր հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից։ 2. Վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահը։ Տևող հանցագործության դեպքում վաղեմության ժամկետը հաշվարկվում է արարքը դադարելու, իսկ շարունակվող հանցագործության դեպքում` վերջին արարքը կատարելու պահից։ 3. Վաղեմության ժամկետի ընթացքն ընդհատվում է, եթե մինչև նշված ժամկետներն անցնելն անձը կատարում է միջին ծանրության, ծանր կամ առանձնապես ծանր նոր հանցանք։ Այս դեպքում վաղեմության ժամկետի հաշվարկն սկսվում է նոր հանցանքի ավարտված համարելու պահից»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասի դիսպոզիցիայի վերլուծությունից բխում է, որ այն նկարագրում է անզգուշությամբ կատարվող հանցագործություն, իսկ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված կալանքի ձևով պատժի ժամկետը չի գերազանցում երկու ամիսը, ուստի, տվյալ հոդվածով նախատեսված հանցավոր արարքը դասվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների թվին, հետևաբար, այն կատարած անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելու պահից անցել է երկու տարի։ Ըստ գործով հաստատված տվյալների՝ ամբաստանյալ Է.Սիմոնյանը մեղսագրված, քրեական օրենքով արգելված արարքը կատարվել և ավարտվել է 2015թ. մարտի 20-ին և մինչև սույն դատավճիռը կայացնելը ամբաստանյալին՝ օրենքով սահմանված կարգով քրեական պատասխանատվությունից ազատելու վաղեմության ժամկետի ընթացքը չի ընդհատվել, չի կասեցվել։ Այլ խոսքով, նշված՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով Է.Սիմոնյանին վերագրվող՝ ոչ մեծ ծանրության հանցագործության համար քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետներն ամբաստանյալի համար լրացել են` դրա կատարումից 2 տարի անցնելու հիմքով։ Հետևաբար, դատարանն արձանագրում է, որ Է.Սիմոնյանին պետք է մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրան պետք է ազատել քրեական պատասխանատվությունից` վերը շարադրված հիմնավորումներով։ Միաժամանակ, դատարանը գտնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, օրինական հիմքերի առկայության դեպքում՝ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին գրավով կալանքից ազատելու դիմաց Սարգիս Կարապետի Սուքիասյանի կողմից 12.03.2016թ-ին «Ինեկոբանկ» ՓԲԸ-ում թիվ 2366 վճարային հանձնարարականով վճարված 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ գումարը պետք է վերադարձնել գրավատուին։ 4. Եզրափակիչ մաս Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360, 365, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 315-րդ հոդվածի 1-ին նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նույն օրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի համաձայն նրան ազատել քրեական պատասխանատվությունից` քրեական պատասխանատվության ենթարկելու վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով։ Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, օրինական հիմքերի առկայության դեպքում՝ Էմիլ Սիմոնի Սիմոնյանին գրավով կալանքից ազատելու դիմաց Սարգիս Կարապետի Սուքիասյանի կողմից 12.03.2016թ-ին «Ինեկոբանկ» ՓԲԸ-ում թիվ 2366 վճարային հանձնարարականով վճարված 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ գումարը՝ վերադարձնել գրավատուին։ Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։ Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 28-08-2017 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 02-10-2017 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 10-10-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 247, 240, 231, 171, 100 |
| Գործին կից նյութերը | Հերթապահ մասի ձայնագրության կրիչը՝ /ֆլեշկա/, ծրար մեջ փաթեթավորված հատոր 5-ի կազմին կցված: |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 10-10-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 247, 240, 231, 171, 100 |
| Գործին կից նյութերը | Հերթապահ մասի ձայնագրության կրիչը՝ /ֆլեշկա/, ծրար մեջ փաթեթավորված հատոր 5-ի կազմին կցված: |