ԵԿԴ-0145/01/16






Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը (ասուհետ նաև՝ Դատարան).


նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,
Ա. Գեղամյանի,

մասնակցությամբ`

մեղադրողներ,
Հայաստանի Հանրապետության
(այսուհետ ՀՀ) Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ Վ. Ասատրյանի,

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազի տեղակալ Հ. Չախոյանի,




պաշտպաններ Ժ. Պետրոսյանի,
Մ. Սարգսյանի,
Ս. Գրիգորյանի,
Վ. Հովհաննիսյանի,
Գ. Հակոբյանի,
Լ. Սահակյանի,
Եր. Վարոսյանի

տուժող և քաղաքացիական հայցվոր Ա. Ջրբաշյանի,

տուժողի ներկայացուցիչ Լ. Ղազարյանի,





2017թ. օգոստոսի 30-ին Երևանում,


դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի

1. Կոնստանտին Ռուբենի Հունանյանի`
ծնված 1990թ. մայիսի 25-ին, Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուրի, նախկինում չդատված, հաշվառված է Երևան քաղաքի Վարդանանց փողոցի 2-րդ նրբանցքի թիվ 6 շենքի թիվ 6 բնակարանում, փաստացի բնակվել է Երևան քաղաքի Սայաթ-Նովա փողոցի թիվ 18 շենքի թիվ 66 բնակարանում, կալանքի տակ է 2015թ. հուլիսի 9-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։


2. Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանի`
ծնված 1990թ. հուլիսի 21-ին, Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուրի, նախկինում դատված.
ՀՀ Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015թ. փետրվարի 3-ի դատավճռով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 117-րդ և 118-րդ հոդվածներով, նույն օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կիրառմամբ դատապարտվել է տուգանքի՝ նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի՝ 200.000 (երկու հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով, դատավածությունը չմարված,
հաշվառված է և բնակվել է Երևան քաղաքի Սունդուկյան փողոցի թիվ 19 շենքի թիվ 36 բնակարանում, կալանքի տակ է 2015թ. հուլիսի 9-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։


3. Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանի`
ծնված 1990թ. մայիսի 23-ին, Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, նախկինում չդատված, հաշվառված է և բնակվել է Երևան քաղաքի Դավիթաշեն թաղամասի թիվ 10 փողոցի թիվ 28 տանը, կալանքի տակ է 2015թ. հոկտեմբերի 6-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։

4. Աշոտ Սամվելի Կարինյանի`
ծնված 1993թ. օգոստոսի 29-ին, Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուրի, նախկինում չդատված, հաշվառված է Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 29 շենքի թիվ 13 բնակարանում« փաստացի բնակվել է Երևան քաղաքի Վարդանանց փողոցի 2-րդ նրբանցքի թիվ 4 շենքի թիվ 19 բնակարանում, կալանքի տակ է 2015թ. հուլիսի 9-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։


Գործի դատավարական նախապատմությունը.

Թիվ 15126515 քրեական գործը հարուցվել է 2015թ. հուլիսի 9-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նույն օրն ընդունվել է ավագ քննիչի վարույթ։
2015թ. հուլիսի 9-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանք կատարելու կասկածանքով Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանը, Կոնստանտին Ռուբենի Հունանյանը և Աշոտ Սամվելի Կարինյանը ձերբակալվել են։
2015թ. հուլիսի 11-ին Կոնստանտին Հունանյանին, Աշոտ Կարինյանին և Վաչիկ Գեղամյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։
Դատարանի 2015թ. հուլիսի 12-ի որոշումներով մեղադրյալներ Կոնստանտին Հունանյանի, Աշոտ Կարինյանի և Վաչիկ Գեղամյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է կալանավորումը։
2015թ. հոկտեմբերի 6-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանք կատարելու կասկածանքով ձերբակալվել է Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանը։
2015թ. հոկտեմբերի 8-ին Անդրանիկ Հովսեփյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։
Դատարանի 2015թ. հոկտեմբերի 9-ի որոշմամբ մեղադրյալ Անդրանիկ Հովսեփյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է կալանավորումը։
Նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 8-ի որոշմամբ Արմեն Բախշիի Վարդանյանը թիվ 15126515 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նույն օրը հայտարարվել է նրա հետախուզումը։
Դատարանի 2016թ. ապրիլի 8-ի որոշմամբ մեղադրյալ Արմեն Վարդանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է կալանավորումը։
Նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 25-ի որոշմամբ մեղադրյալ Աշոտ Կարինյանին առաջադրված մեղադրանքի ծավալը փոփոխվել և լրացվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով՝ հետևյալ արարքի համար.
«որ նա Վաչիկ Գեղամյանի« Անդրանիկ Հովսեփյանի և ինքնությունը չպարզված անձի հետ նախնական համաձայնության գալով« 2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների մոտակայքում ավազակությամբ հափշտակել է Արեգ Ջրբաշյանի առանձնապես խոշոր չափերի գույքը։
Այսպես.
Երևան քաղաքի Սարյան փողոցի 20-րդ շենքի թիվ 43-րդ բնակարանի բնակիչ Արեգ Ջրբաշյանը 2015 թվականի հուլիսի 03-ին Մոսկովյան փողոցում գործող «Վիվառո» բուքմեյքերական գրասենյակում ֆուտբոլի Հարավային Ամերիկայի գավաթի եզրափակիչ` Չիլի-Արգենտինա մրցախաղի կապակցությամբ 11.900 ԱՄՆ դոլար խաղադրույք կատարելով հաղթել է և ունեցել 13.000.000 ՀՀ դրամի շահում՝չհաշված կատարված խաղադրույքի գումարը։ Ա.Ջրբաշյանը հաջորդ օրն անձնական գործերով մեկնել է Վրաստանի Հանրապետություն« որտեղից հուլիսի 08-ին վերադառնալով« զանգահարել է բուքմեյքերական գրասենյակ և պարզել« որ շահումը հաջորդ օրը կարող է ստանալ Երևան քաղաքի Գետառի փողոցում գործող` «Վիվառո» ընկերության կենտրոնական գրասենյակից։
Արմեն Վարդանյանը «Վիվառո» ՍՊ ընկերության` ինքնությունը չպարզված աշխատակցից նշված տեղեկատվությունը ստանալով« Ա.Ջրբաշյանի առանձնապես խոշոր չափի գույքը հափշտակելու նպատակով 2015 թվականի հուլիսի 09-ին« ժամը 01.48-ին իր` 093-06-60-20 բջջային հեռախոսահամարից զանգահարել է ընկերոջը` Կոնստանտին Հունանյանին ու վերջինի կողմից ավազակությամբ Ա.Ջրբաշյանից գումարների հափշտակությունը կազմակերպելու նպատակով նրան է փոխանցել Ա.Ջրբաշյանի` 13.000.000 ՀՀ դրամ շահելու և հուլիսի 09-ին ստանալու վերաբերյալ ունեցած տեղեկատվությունը։
Հանցավոր մտադրությունը իրագործելու նպատակով« Կոնստանտին Հունանյանը նախ հանցավոր համաձայնություն է ձեռք բերել Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանի« Աշոտ Սամվելի Կարինյանի« Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանի և ինքնությունը չպարզված անհայտ անձի հետ« ապա պլանավորած հափշտակության կատարումը հեշտացնելու« հանցակիցների բացահայտումը անհնարին դարձնելու նպատակով ձեռք է բերել դիմակ« փայտե մահակ« Արման Ստյոպայի Մելքոնյանին պատկլանող «Ֆորդ տրանզիտ» մակնիշի ավտոմեքենայից հափշտակված 07OU556 հաշվառման համարանիշներ« վերցրել Տիգրան Հակոբի Հակոբյանին պատկանող «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան« որոնք 2015 թվականի հուլիսի 09-ին` ժամը 10։30-ի սահմաններում« հանձնելով հանցակիցներին« նրանց է փոխանցել Արմեն Վարդանյանից ստացած տեղեկատվությունը և համապատասխան ցուցումներ տալով կատարել է հանցակիցների դերաբաշխում։
Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը« ինքնությունը չպարզված հանցակցի կողմից վարած վերոհիշյալ ավտոմեքենայով« 2015 թվականի հուլիսի 09-ին` ժամը 11-ի սահմաններում« գնացել են Երևան քաղաքի Գետառի փողոց« որտեղ դարանակալել ու սպասել են շահումը ստանալու նպատակով «Վիվառո» բուքմեքերական ընկերության կենտրոնական գրասենյակ ժամանող Արեգ Ջրբաշյանին։ Խմբի անդամները նկատելով գրասենյակ մտնող և շահումը ստանալով տաքսի ավտոմեքենայով հեռացող Արեգ Ջրբաշյանին« համոզվել են ստացած տեղեկատվության իսկության մեջ և հետապնդել են նրան« իսկ երբ Արեգ Ջրբաշյանը դուրս է եկել Երևան քաղաքի Պուշկինի փողոցում գործող տարադրամի փոխանակման կետից և ոտքով ուղևորվել Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների խաչմերուկ` Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանն իջնելով նշված ավտոմեքենայից« գույքին տիրանալու նպատակով հարձակում են գործել Արեգ Արմենի Ջրբաշյանի վրա« առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` ձեռքերով և ոտքերով ծեծի են ենթարկել նրան` դիտավորությամբ առողջությանը պատճառելով միջին ծանրության վնաս« ապա հափշտակելով Արեգ Ջրբաշյանին պատկանող առանձնապես խոշոր չափերի` 18.073.940 ՀՀ դրամին համարժեք 38.000 ԱՄՆ դոլար գումարը« 70.000 ՀՀ դրամ արժողության «Այֆոն 4ս» տեսակի բջջային հեռախոսը« «Մակբուք» մոդելի` 600.000 ՀՀ դրամ արժողության դյուրակիր համակարգիչը և 70.000 ՀՀ դրամ արժողության կաշվե պայուսակը« դիմել են փախուստի։
Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը« անհայտ անձի կողմից վարած 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով փախուստի դիմելու ընթացքում« Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում վթարի են ենթարկվել և ավտոմեքենան թողնելով բակամիջյան հատվածում« ոտքով հեռացել են։
Կոնստանտին Հունանյանը հետևելով հանցավոր խմբի գործողություններին և գիտակցելով« որ Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում վթարված ու կայանված ավտոմեքենան իրավապահներին հնարավորություն կտա հանցագործությունը բացահայտելու« հանցակիցների գործողությունները քողարկելու և որպես տուժողի ցուցաբերած անօրինական վարքագծի արդյունքում ծագած վիճաբանություն ու ծեծ որակվելու« նրանց փախուստը ապահովելու« հափշտակված գույքը թաքցնելու համար« այդ ուղղությամբ ձեռնարկել է ակտիվ գործուղություններ։
Կ.Հունանյանը նախ` հանցակիցներից վերցնելով հափշտակված գումարները և գույքը« դրանք թաքցրել է չպարզված վայրում« իսկ մինչ այդ Վաչիկ Գեղամյանին ցուցումներ է տվել հնարավոր բացահայտման դեպքում իրավապահ մարմիններին պատճառաբանություններ ներկայացնել այն մասին« թե իբր Ա.Ջրբաշյանին ծեծի են ենթարկել փողոցով քայլող աղջկան վիրավորելու համար« որից հետո ինքնաթիռի ուղևորատոմսեր պատվիրելով« փորձել է ապահովել Վ.Գեղամյանի« Ա.Կարինյանի և Ա.Հովսեփյանի փախուստը« սակայն պարզելով« որ վերջինը չունի ելքի թույլտվություն« ուղևորատոմս է պատվիրել միայն Վ.Գեղամյանի և Ա.Կարինյանի անվամբ ու նրանց ուղեկցել «Զվարթնոց» օդանավակայան« այնուհետև բռնվել են ոստիկանության ծառայողների կողմից և բերման ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժին։
Այսինքն« Աշոտ Սամվելի Կարինյանը կատարել է հանցավոր արարք« որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։»։
Նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 25-ի որոշմամբ մեղադրյալ Անդրանիկ Հովսեփյանին առաջադրված մեղադրանքի ծավալը փոփոխվել և լրացվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով՝ հետևյալ արարքի համար.
«որ նա Աշոտ Կարինյանի« Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանի և ինքնությունը չպարզված անձի հետ նախնական համաձայնության գալով« 2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների մոտակայքում ավազակությամբ հափշտակել է Արեգ Ջրբաշյանի առանձնապես խոշոր չափերի գույքը։
Այսպես.
Երևան քաղաքի Սարյան փողոցի 20-րդ շենքի թիվ 43-րդ բնակարանի բնակիչ Արեգ Ջրբաշյանը 2015 թվականի հուլիսի 03-ին Մոսկովյան փողոցում գործող «Վիվառո» բուքմեյքերական գրասենյակում ֆուտբոլի Հարավային Ամերիկայի գավաթի եզրափակիչ` Չիլի-Արգենտինա մրցախաղի կապակցությամբ 11.900 ԱՄՆ դոլար խաղադրույք կատարելով հաղթել է և ունեցել 13.000.000 ՀՀ դրամի շահում՝չհաշված կատարված խաղադրույքի գումարը։ Ա.Ջրբաշյանը հաջորդ օրն անձնական գործերով մեկնել է Վրաստանի Հանրապետություն« որտեղից հուլիսի 08-ին վերադառնալով« զանգահարել է բուքմեյքերական գրասենյակ և պարզել« որ շահումը հաջորդ օրը կարող է ստանալ Երևան քաղաքի Գետառի փողոցում գործող` «Վիվառո» ընկերության կենտրոնական գրասենյակից։
Արմեն Վարդանյանը «Վիվառո» ՍՊ ընկերության` ինքնությունը չպարզված աշխատակցից նշված տեղեկատվությունը ստանալով« Ա.Ջրբաշյանի առանձնապես խոշոր չափի գույքը հափշտակելու նպատակով 2015 թվականի հուլիսի 09-ին« ժամը 01.48-ին իր` 093-06-60-20 բջջային հեռախոսահամարից զանգահարել է ընկերոջը` Կոնստանտին Հունանյանին ու վերջինի կողմից ավազակությամբ Ա.Ջրբաշյանից գումարների հափշտակությունը կազմակերպելու նպատակով նրան է փոխանցել Ա.Ջրբաշյանի` 13.000.000 ՀՀ դրամ շահելու և հուլիսի 09-ին ստանալու վերաբերյալ ունեցած տեղեկատվությունը։
Հանցավոր մտադրությունը իրագործելու նպատակով« Կոնստանտին Հունանյանը նախ հանցավոր համաձայնություն է ձեռք բերել Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանի« Աշոտ Սամվելի Կարինյանի« Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանի և ինքնությունը չպարզված անհայտ անձի հետ« ապա պլանավորած հափշտակության կատարումը հեշտացնելու« հանցակիցների բացահայտումը անհնարին դարձնելու նպատակով ձեռք է բերել դիմակ« փայտե մահակ« Արման Ստյոպայի Մելքոնյանին պատկլանող «Ֆորդ տրանզիտ» մակնիշի ավտոմեքենայից հափշտակված 07OU556 հաշվառման համարանիշներ« վերցրել Տիգրան Հակոբի Հակոբյանին պատկանող «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան« որոնք 2015 թվականի հուլիսի 09-ին` ժամը 10։30-ի սահմաններում« հանձնելով հանցակիցներին« նրանց է փոխանցել Արմեն Վարդանյանից ստացած տեղեկատվությունը և համապատասխան ցուցումներ տալով կատարել է հանցակիցների դերաբաշխում։
Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը« ինքնությունը չպարզված հանցակցի կողմից վարած վերոհիշյալ ավտոմեքենայով« 2015 թվականի հուլիսի 09-ին` ժամը 11-ի սահմաններում« գնացել են Երևան քաղաքի Գետառի փողոց« որտեղ դարանակալել ու սպասել են շահումը ստանալու նպատակով «Վիվառո» բուքմեքերական ընկերության կենտրոնական գրասենյակ ժամանող Արեգ Ջրբաշյանին։ Խմբի անդամները նկատելով գրասենյակ մտնող և շահումը ստանալով տաքսի ավտոմեքենայով հեռացող Արեգ Ջրբաշյանին« համոզվել են ստացած տեղեկատվության իսկության մեջ և հետապնդել են նրան« իսկ երբ Արեգ Ջրբաշյանը դուրս է եկել Երևան քաղաքի Պուշկինի փողոցում գործող տարադրամի փոխանակման կետից և ոտքով ուղևորվել Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների խաչմերուկ` Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանն իջնելով նշված ավտոմեքենայից« գույքին տիրանալու նպատակով հարձակում են գործել Արեգ Արմենի Ջրբաշյանի վրա« առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` ձեռքերով և ոտքերով ծեծի են ենթարկել նրան` դիտավորությամբ առողջությանը պատճառելով միջին ծանրության վնաս« ապա հափշտակելով Արեգ Ջրբաշյանին պատկանող առանձնապես խոշոր չափերի` 18.073.940 ՀՀ դրամին համարժեք 38.000 ԱՄՆ դոլար գումարը« 70.000 ՀՀ դրամ արժողության «Այֆոն 4ս» տեսակի բջջային հեռախոսը« «Մակբուք» մոդելի` 600.000 ՀՀ դրամ արժողության դյուրակիր համակարգիչը և 70.000 ՀՀ դրամ արժողության կաշվե պայուսակը« դիմել են փախուստի։
Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը« անհայտ անձի կողմից վարած 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով փախուստի դիմելու ընթացքում« Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում վթարի են ենթարկվել և ավտոմեքենան թողնելով բակամիջյան հատվածում« ոտքով հեռացել են։
Կոնստանտին Հունանյանը հետևելով հանցավոր խմբի գործողություններին և գիտակցելով« որ Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում վթարված ու կայանված ավտոմեքենան իրավապահներին հնարավորություն կտա հանցագործությունը բացահայտելու« հանցակիցների գործողությունները քողարկելու և որպես տուժողի ցուցաբերած անօրինական վարքագծի արդյունքում ծագած վիճաբանություն ու ծեծ որակվելու« նրանց փախուստը ապահովելու« հափշտակված գույքը թաքցնելու համար« այդ ուղղությամբ ձեռնարկել է ակտիվ գործուղություններ։
Կ.Հունանյանը նախ` հանցակիցներից վերցնելով հափշտակված գումարները և գույքը« դրանք թաքցրել է չպարզված վայրում« իսկ մինչ այդ Վաչիկ Գեղամյանին ցուցումներ է տվել հնարավոր բացահայտման դեպքում իրավապահ մարմիններին պատճառաբանություններ ներկայացնել այն մասին« թե իբր Ա.Ջրբաշյանին ծեծի են ենթարկել փողոցով քայլող աղջկան վիրավորելու համար« որից հետո ինքնաթիռի ուղևորատոմսեր պատվիրելով« փորձել է ապահովել Վ.Գեղամյանի« Ա.Կարինյանի և Ա.Հովսեփյանի փախուստը« սակայն պարզելով« որ վերջինը չունի ելքի թույլտվություն« ուղևորատոմս է պատվիրել միայն Վ. Գեղամյանի և Ա.Կարինյանի անվամբ ու նրանց ուղեկցել «Զվարթնոց» օդանավակայան« այնուհետև բռնվել են ոստիկանության ծառայողների կողմից և բերման ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժին։
Այսինքն« Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանը կատարել է հանցավոր արարք« որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։» ։
Նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 27-ի որոշմամբ մեղադրյալ Վաչիկ Գեղամյանին առաջադրված մեղադրանքի ծավալը փոփոխվել և լրացվել է, նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով՝ հետևյալ արարքի համար.
«որ նա Աշոտ Կարինյանի« Անդրանիկ Հովսեփյանի և ինքնությունը չպարզված անձի հետ նախնական համաձայնության գալով« 2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների մոտակայքում ավազակությամբ հափշտակել է Արեգ Ջրբաշյանի առանձնապես խոշոր չափերի գույքը։
Այսպես.
Երևան քաղաքի Սարյան փողոցի 20-րդ շենքի թիվ 43-րդ բնակարանի բնակիչ Արեգ Ջրբաշյանը 2015 թվականի հուլիսի 03-ին Մոսկովյան փողոցում գործող «Վիվառո» բուքմեյքերական գրասենյակում ֆուտբոլի Հարավային Ամերիկայի գավաթի եզրափակիչ` Չիլի-Արգենտինա մրցախաղի կապակցությամբ 11.900 ԱՄՆ դոլար խաղադրույք կատարելով հաղթել է և ունեցել 13.000.000 ՀՀ դրամի շահում՝չհաշված կատարված խաղադրույքի գումարը։ Ա.Ջրբաշյանը հաջորդ օրն անձնական գործերով մեկնել է Վրաստանի Հանրապետություն« որտեղից հուլիսի 08-ին վերադառնալով« զանգահարել է բուքմեյքերական գրասենյակ և պարզել« որ շահումը հաջորդ օրը կարող է ստանալ Երևան քաղաքի Գետառի փողոցում գործող` «Վիվառո» ընկերության կենտրոնական գրասենյակից։
Արմեն Վարդանյանը «Վիվառո» ՍՊ ընկերության` ինքնությունը չպարզված աշխատակցից նշված տեղեկատվությունը ստանալով« Ա.Ջրբաշյանի առանձնապես խոշոր չափի գույքը հափշտակելու նպատակով 2015 թվականի հուլիսի 09-ին« ժամը 01.48-ին իր` 093-06-60-20 բջջային հեռախոսահամարից զանգահարել է ընկերոջը` Կոնստանտին Հունանյանին ու վերջինի կողմից ավազակությամբ Ա.Ջրբաշյանից գումարների հափշտակությունը կազմակերպելու նպատակով նրան է փոխանցել Ա.Ջրբաշյանի` 13.000.000 ՀՀ դրամ շահելու և հուլիսի 09-ին ստանալու վերաբերյալ ունեցած տեղեկատվությունը։
Հանցավոր մտադրությունը իրագործելու նպատակով« Կոնստանտին Հունանյանը նախ հանցավոր համաձայնություն է ձեռք բերել Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանի« Աշոտ Սամվելի Կարինյանի« Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանի և ինքնությունը չպարզված անհայտ անձի հետ« ապա պլանավորած հափշտակության կատարումը հեշտացնելու« հանցակիցների բացահայտումը անհնարին դարձնելու նպատակով ձեռք է բերել դիմակ« փայտե մահակ« Արման Ստյոպայի Մելքոնյանին պատկլանող «Ֆորդ տրանզիտ» մակնիշի ավտոմեքենայից հափշտակված 07OU556 հաշվառման համարանիշներ« վերցրել Տիգրան Հակոբի Հակոբյանին պատկանող «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան« որոնք 2015 թվականի հուլիսի 09-ին` ժամը 10։30-ի սահմաններում« հանձնելով հանցակիցներին« նրանց է փոխանցել Արմեն Վարդանյանից ստացած տեղեկատվությունը և համապատասխան ցուցումներ տալով կատարել է հանցակիցների դերաբաշխում։
Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը« ինքնությունը չպարզված հանցակցի կողմից վարած վերոհիշյալ ավտոմեքենայով« 2015 թվականի հուլիսի 09-ին` ժամը 11-ի սահմաններում« գնացել են Երևան քաղաքի Գետառի փողոց« որտեղ դարանակալել ու սպասել են շահումը ստանալու նպատակով «Վիվառո» բուքմեքերական ընկերության կենտրոնական գրասենյակ ժամանող Արեգ Ջրբաշյանին։ Խմբի անդամները նկատելով գրասենյակ մտնող և շահումը ստանալով տաքսի ավտոմեքենայով հեռացող Արեգ Ջրբաշյանին« համոզվել են ստացած տեղեկատվության իսկության մեջ և հետապնդել են նրան« իսկ երբ Արեգ Ջրբաշյանը դուրս է եկել Երևան քաղաքի Պուշկինի փողոցում գործող տարադրամի փոխանակման կետից և ոտքով ուղևորվել Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների խաչմերուկ` Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանն իջնելով նշված ավտոմեքենայից« գույքին տիրանալու նպատակով հարձակում են գործել Արեգ Արմենի Ջրբաշյանի վրա« առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` ձեռքերով և ոտքերով ծեծի են ենթարկել նրան` դիտավորությամբ առողջությանը պատճառելով միջին ծանրության վնաս« ապա հափշտակելով Արեգ Ջրբաշյանին պատկանող առանձնապես խոշոր չափերի` 18.073.940 ՀՀ դրամին համարժեք 38.000 ԱՄՆ դոլար գումարը« 70.000 ՀՀ դրամ արժողության «Այֆոն 4ս» տեսակի բջջային հեռախոսը« «Մակբուք» մոդելի` 600.000 ՀՀ դրամ արժողության դյուրակիր համակարգիչը և 70.000 ՀՀ դրամ արժողության կաշվե պայուսակը« դիմել են փախուստի։
Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը« անհայտ անձի կողմից վարած 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով փախուստի դիմելու ընթացքում« Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում վթարի են ենթարկվել և ավտոմեքենան թողնելով բակամիջյան հատվածում« ոտքով հեռացել են։
Կոնստանտին Հունանյանը հետևելով հանցավոր խմբի գործողություններին և գիտակցելով« որ Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում վթարված ու կայանված ավտոմեքենան իրավապահներին հնարավորություն կտա հանցագործությունը բացահայտելու« հանցակիցների գործողությունները քողարկելու և որպես տուժողի ցուցաբերած անօրինական վարքագծի արդյունքում ծագած վիճաբանություն ու ծեծ որակվելու« նրանց փախուստը ապահովելու« հափշտակված գույքը թաքցնելու համար« այդ ուղղությամբ ձեռնարկել է ակտիվ գործուղություններ։
Կ.Հունանյանը նախ` հանցակիցներից վերցնելով հափշտակված գումարները և գույքը« դրանք թաքցրել է չպարզված վայրում« իսկ մինչ այդ Վաչիկ Գեղամյանին ցուցումներ է տվել հնարավոր բացահայտման դեպքում իրավապահ մարմիններին պատճառաբանություններ ներկայացնել այն մասին« թե իբր Ա.Ջրբաշյանին ծեծի են ենթարկել փողոցով քայլող աղջկան վիրավորելու համար« որից հետո ինքնաթիռի ուղևորատոմսեր պատվիրելով« փորձել է ապահովել Վ.Գեղամյանի« Ա.Կարինյանի և Ա.Հովսեփյանի փախուստը« սակայն պարզելով« որ վերջինը չունի ելքի թույլտվություն« ուղևորատոմս է պատվիրել միայն Վ.Գեղամյանի և Ա.Կարինյանի անվամբ ու նրանց ուղեկցել «Զվարթնոց» օդանավակայան« այնուհետև բռնվել են ոստիկանության ծառայողների կողմից և բերման ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժին։
Այսինքն« Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանը կատարել է հանցավոր արարք« որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։»։
Նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ի որոշմամբ մեղադրյալ Կոնստանտին Հունանյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով այն արարքի համար, որ նա.
«Արմեն Վարդանյանից տեղեկատվություն ստանալով Արեգ Ջրբաշյանի մոտ առանձնապես խոշոր չափի գումարի առկայության մասին« կազմակերպել և ղեկավարել է Վաչիկ Գեղամյանի« Անդրանիկ Հովսեփյանի« Աշոտ Կարինյանի և ինքնությունը չպարզված անձի կողմից 2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների մոտակայքում ավազակությամբ Ա.Ջրբաշյանից առանձնապես խոշոր չափերի գույքի հափշտակությունը։
Այսպես.
Երևան քաղաքի Սարյան փողոցի 20-րդ շենքի թիվ 43-րդ բնակարանի բնակիչ Արեգ Ջրբաշյանը 2015 թվականի հուլիսի 03-ին Մոսկովյան փողոցում գործող «Վիվառո» բուքմեյքերական գրասենյակում ֆուտբոլի Հարավային Ամերիկայի գավաթի եզրափակիչ` Չիլի-Արգենտինա մրցախաղի կապակցությամբ 11.900 ԱՄՆ դոլար խաղադրույք կատարելով հաղթել է և ունեցել 13.000.000 ՀՀ դրամի շահում՝չհաշված կատարված խաղադրույքի գումարը։ Ա.Ջրբաշյանը հաջորդ օրն անձնական գործերով մեկնել է Վրաստանի Հանրապետություն« որտեղից հուլիսի 08-ին վերադառնալով« զանգահարել է բուքմեյքերական գրասենյակ և պարզել« որ շահումը հաջորդ օրը կարող է ստանալ Երևան քաղաքի Գետառի փողոցում գործող` «Վիվառո» ընկերության կենտրոնական գրասենյակից։
Արմեն Վարդանյանը «Վիվառո» ՍՊ ընկերության` ինքնությունը չպարզված աշխատակցից նշված տեղեկատվությունը ստանալով« Ա.Ջրբաշյանի առանձնապես խոշոր չափի գույքը հափշտակելու նպատակով 2015 թվականի հուլիսի 09-ին« ժամը 01.48-ին իր` 093-06-60-20 բջջային հեռախոսահամարից զանգահարել է ընկերոջը` Կոնստանտին Հունանյանին ու վերջինի կողմից ավազակությամբ Ա.Ջրբաշյանից գումարների հափշտակությունը կազմակերպելու նպատակով նրան է փոխանցել Ա.Ջրբաշյանի` 13.000.000 ՀՀ դրամ շահելու և հուլիսի 09-ին ստանալու վերաբերյալ ունեցած տեղեկատվությունը։
Հանցավոր մտադրությունը իրագործելու նպատակով« Կոնստանտին Հունանյանը նախ հանցավոր համաձայնություն է ձեռք բերել Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանի« Աշոտ Սամվելի Կարինյանի« Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանի և ինքնությունը չպարզված անհայտ անձի հետ« ապա պլանավորած հափշտակության կատարումը հեշտացնելու« հանցակիցների բացահայտումը անհնարին դարձնելու նպատակով ձեռք է բերել դիմակ« փայտե մահակ« Արման Ստյոպայի Մելքոնյանին պատկլանող «Ֆորդ տրանզիտ» մակնիշի ավտոմեքենայից հափշտակված 07OU556 հաշվառման համարանիշներ« վերցրել Տիգրան Հակոբի Հակոբյանին պատկանող «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան« որոնք 2015 թվականի հուլիսի 09-ին` ժամը 10։30-ի սահմաններում« հանձնելով հանցակիցներին« նրանց է փոխանցել Արմեն Վարդանյանից ստացած տեղեկատվությունը և համապատասխան ցուցումներ տալով կատարել է հանցակիցների դերաբաշխում։
Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը« ինքնությունը չպարզված հանցակցի կողմից վարած վերոհիշյալ ավտոմեքենայով« 2015 թվականի հուլիսի 09-ին` ժամը 11-ի սահմաններում« գնացել են Երևան քաղաքի Գետառի փողոց« որտեղ դարանակալել ու սպասել են շահումը ստանալու նպատակով «Վիվառո» բուքմեքերական ընկերության կենտրոնական գրասենյակ ժամանող Արեգ Ջրբաշյանին։ Խմբի անդամները նկատելով գրասենյակ մտնող և շահումը ստանալով տաքսի ավտոմեքենայով հեռացող Արեգ Ջրբաշյանին« համոզվել են ստացած տեղեկատվության իսկության մեջ և հետապնդել են նրան« իսկ երբ Արեգ Ջրբաշյանը դուրս է եկել Երևան քաղաքի Պուշկինի փողոցում գործող տարադրամի փոխանակման կետից և ոտքով ուղևորվել Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների խաչմերուկ` Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանն իջնելով նշված ավտոմեքենայից« գույքին տիրանալու նպատակով հարձակում են գործել Արեգ Արմենի Ջրբաշյանի վրա« առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` ձեռքերով և ոտքերով ծեծի են ենթարկել նրան` դիտավորությամբ առողջությանը պատճառելով միջին ծանրության վնաս« ապա հափշտակելով Արեգ Ջրբաշյանին պատկանող առանձնապես խոշոր չափերի` 18.073.940 ՀՀ դրամին համարժեք 38.000 ԱՄՆ դոլար գումարը« 70.000 ՀՀ դրամ արժողության «Այֆոն 4ս» տեսակի բջջային հեռախոսը« «Մակբուք» մոդելի` 600.000 ՀՀ դրամ արժողության դյուրակիր համակարգիչը և 70.000 ՀՀ դրամ արժողության կաշվե պայուսակը« դիմել են փախուստի։
Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը« անհայտ անձի կողմից վարած 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով փախուստի դիմելու ընթացքում« Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում վթարի են ենթարկվել և ավտոմեքենան թողնելով բակամիջյան հատվածում« ոտքով հեռացել են։
Կոնստանտին Հունանյանը հետևելով հանցավոր խմբի գործողություններին և գիտակցելով« որ Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում վթարված ու կայանված ավտոմեքենան իրավապահներին հնարավորություն կտա հանցագործությունը բացահայտելու« հանցակիցների գործողությունները քողարկելու և որպես տուժողի ցուցաբերած անօրինական վարքագծի արդյունքում ծագած վիճաբանություն ու ծեծ որակվելու« նրանց փախուստը ապահովելու« հափշտակված գույքը թաքցնելու համար« այդ ուղղությամբ ձեռնարկել է ակտիվ գործուղություններ։
Կ.Հունանյանը նախ` հանցակիցներից վերցնելով հափշտակված գումարները և գույքը« դրանք թաքցրել է չպարզված վայրում« իսկ մինչ այդ Վաչիկ Գեղամյանին ցուցումներ է տվել հնարավոր բացահայտման դեպքում իրավապահ մարմիններին պատճառաբանություններ ներկայացնել այն մասին« թե իբր Ա.Ջրբաշյանին ծեծի են ենթարկել փողոցով քայլող աղջկան վիրավորելու համար« որից հետո ինքնաթիռի ուղևորատոմսեր պատվիրելով« փորձել է ապահովել Վ.Գեղամյանի« Ա.Կարինյանի և Ա.Հովսեփյանի փախուստը« սակայն պարզելով« որ վերջինը չունի ելքի թույլտվություն« ուղևորատոմս է պատվիրել միայն Վ.Գեղամյանի և Ա.Կարինյանի անվամբ ու նրանց ուղեկցել «Զվարթնոց» օդանավակայան« այնուհետև բռնվել են ոստիկանության ծառայողների կողմից և բերման ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժին։
Այսինքն« Կոնստանտին Ռուբենի Հունանյանը կատարել է հանցավոր արարք« որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։»։
Նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ի որոշմամբ թիվ 15126515 քրեական գործից անջատվել է մեղադրյալներ Կ. Հունանյանի, Վ. Գեղամյանի, Ա. Կարինյանի և Ա. Հովսեփյանի վերաբերյալ մասը և դրան շնորհվել է թիվ 15126515/1 համարը։
2016թ. մայիսի 30-ին թիվ 15126515/1 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2016թ. հունիսի 1-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2016թ. հունիսի 6-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2016թ. հունիսի 15-ին նշանակելու մասին։


Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները

Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
2015թ. հուլիսի 3-ին, Երևանում, Մոսկովյան փողոցում գտնվող «Վիվառո» բուքմեյքերական գրասենյակում, տուժող Արեգ Ջրբաշյանը 19.100 ԱՄՆ դոլարին համարժեք ՀՀ դրամ գումարով խաղադրույքներ է կատարել ֆուտբոլի Հարավային Ամերիկայի գավաթի եզրափակիչ մրցախաղի կապակցությամբ և շահել է, ինչի արդյունքում, բուքմեյքերական գրասենյակից ստացման ենթակա ընդհանուր գումարի չափը կազմել է 18,048,000 /տասնութ միլիոն քառասունութ հազար/ ՀՀ դրամ։
Տուժող Արեգ Ջրբաշյանը նախատեսել է այդ գումարը ստանալ 2015թ. հուլիսի 9-ին և այդ մասին հայտնել է բուքմեյքերական գրասենյակի աշխատակցին։
Մեկ այլ անձ իմանալով այդ մասին՝ որոշել է դրդել ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանին կազմակերպել վերոհիշյալ գումարի հափշտակությունը։ Այդ նպատակով մեկ այլ անձը 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 1։48-ին, 093-06-60-20 հեռախոսահամարից զանգահարելով ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանի 096-77-77-07 հեռախոսահամարին՝ հայտնել է, որ գումարը հափշտակելու համար անհրաժեշտ է ժամը 12-ի սահմաններում գտնվել բուքմեյքերական գրասենյակի մոտ, այնտեղի աշխատակիցն իրեն տեղեկացնելու է գումարը տուժողի կողմից ստանալու մասին։ Մեկ այլ անձը Կոնստանտին Հունանյանին խնդրել է իրեն նույնպես վերցնել և ժամը 11-ի սահմաններում դուրս գալ, քանի որ մեծ գումարի մասին է խոսքը՝ շուրջ տասներեք միլիոնի կամ իր իմացածից ավելիի։
Ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանը համաձայնվել է և չորս րոպե անց՝ ժամը 1։52։53-ին, իր 096-77-77-07 հեռախոսահամարից զանգահարելով 099-10-09-05 հեռախոսահամարին՝ ճշտել է, թե որտեղ է գտնվում զրուցակիցը, ինչից հետո առաջարկել է ժամը 10։30-ին լինել իր գտնվելու վայրում, քանի որ գործ կա, պահանջել է գործողությունների և պատասխանների հստակություն, պարտաճանաչություն, հանձնարարել է զանգահարել ոմն «Դավոյի», ում մոտ ավտոմեքենայի պետհամարանիշ է թողել, անպայման վերցնել այն և ժամը 10։30-ից ոչ մի վայրկյան չուշանալ։
Նույն օրը, ժամը 2։14։38-ին, վերոհիշյալ 099-10-09-05 հեռախոսահամարից հեռախոսազանգ է կատարվել ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանի 096-77-77-07 հեռախոսահամարին և զրուցակիցը ցանկացել է ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանից մանրամասներ ճշտել, սակայն վերջինս հրաժարվել է հեռախոսով մանրամասներ հայտնել, երդվելով՝ հավաստիացրել է, որ լուրջ գործի մասին է խոսքը, կրկին հիշեցրել է, որ անհրաժեշտ է ժամը 10։30-ից չուշանալ և պետհամարանիշն էլ վերցնել։
Ամբաստանյալ Կ. Հունանյանը կազմակերպելով տուժող Արեգ Ջրբաշյանի՝ առանձնապես խոշոր չափերով գույքի բացահայտ հափշտակությունը՝ դրանում ներգրավել է մի խումբ անձանց, այդ թվում ամբաստանյալներ Վաչիկ Գեղամյանին և Անդրանիկ Հովսեփյանին, ովքեր 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 11-ի սահմաններում գնալով Երևանի Գետառի փողոց՝ սպասել են տուժող Արեգ Ջրբաշյանին, իսկ երբ նա եկել և ստացել է առանձնապես խոշոր չափի՝ 18,048,000 ՀՀ դրամ գումարը՝ հետևել են նրան։ Տուժող Արեգ Ջրբաշյանը Երևանի Պուշկին փողոցում գտնվող տարադրամի փոխանակման կետում վերոհիշյալ գումարը փոխանակել է 38,000 ԱՄՆ դոլարի հետ և այն կրելով իր պայուսակում, ժամը 12-ի սահմաններում քայլել է դեպի Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների խաչմերուկ։ Այդ ժամանակ ամբաստանյալներ Վաչիկ Գեղամյանը, Անդրանիկ Հովսեփյանը և մեկ այլ անձ, տուժող Արեգ Ջրբաշյանի գույքին տիրանալու համար հարձակում են գործել նրա վրա, Արեգ Ջրբաշյանի առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով՝ ձեռքերով և ոտքերով հարվածներ են հասցրել նրան, ինչի արդյունքում Արեգ Ջրբաշյանը վայր է ընկել գետնին։ Շարունակելով հարվածներ հասցնել՝ նրանք գոռացել են. «Էս երեխա ես բռնաբարում, արա»՝ դրանով փորձելով իրենց հարձակումն անցորդներին ներկայացնել որպես անձնական հաշվեհարդար։ Այդ ընթացքում նրանք հափշտակել են տուժող Արեգ Ջրբաշյանին պատկանող, առանձնապես խոշոր չափերի հետևյալ գույքը՝ 70.000 ՀՀ դրամ արժողության կաշվե պայուսակը, դրանում եղած՝ 18,073,940 /տասնութ միլիոն յոթանասուներեք հազար ինը հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամին համարժեք 38,000 /երեսունութ հազար/ ԱՄՆ դոլար գումարը, 70.000 ՀՀ դրամ արժողության «Այֆոն 4ս» հեռախոսը և 600.000 ՀՀ դրամ արժողության դյուրակիր համակարգիչը՝ տուժող Արեգ Ջրբաշյանին պատճառելով 18,813,940 /տասնութ միլիոն ութ հարյուր տասներեք հազար ինը հարյուր քառասուն/ ՀՀ դրամ ընդհանուր գումարի գույքային վնաս, իսկ տուժող Ա. Ջրբաշյանի առողջությանը պատճառել են միջին ծանրության վնաս՝ վերին և ստորին կոպերի« աջ այտա-քունքային շրջանների« աջ ակնագնդի արյունազեղումների« արմնկահոդերի և ծնկահոդերի շրջանների քերծվածքների« աջ դաստակի 3-րդ և ձախ դաստակի 4-րդ մատերի հիմային ֆալանգների տեղաշարժված բեկորավոր կոտրվածքների ձևով։
Այնուհետև, ավազակային հարձակում կատարած անձինք, այդ թվում՝ ամբաստանյալներ Վաչիկ Գեղանյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը, մեկ այլ անձի վարած 35ՏԼ/TL/468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով դիմել են փախուստի, սակայն Երևանի Մոսկովյան փողոցում ավտոմեքենան բախվել է մեկ այլ ավտոմեքենայի և ավազակային հարձակում կատարած անձինք հեռացել են ոտքով։
Ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանը տեղեկանալով ավտոմքենայի վթարվելու մասին և գիտակցելով, որ դրա պատճառով կարող է բացահայտվել գույքի վերոհիշյալ հափշտակությունը, այդ արարքը կատարած անձանց գործողությունները քողարկելու, նրանց փախուստն ապահովելու, հափշտակված գույքը թաքցնելու, տեղի ունեցածը որպես տուժողի անօրինական վարքագծի արդյունքում ծագած վիճաբանություն ներկայացնելու նպատակով ցուցումներ է տվել ամբաստանյալ Վաչիկ Գեղամյանին, ինքնաթիռի ուղևորատոմսեր է պատվիրել՝ հափշտակություն կատարած անձանց մեկնումն ապահովելու համար։
Մասնավորապես՝ նույն օրը, ժամ 13։00։17-ին, 13։03։23-ին, 13։11։10-ին և 13։35։18-ին զանգահարելով Վաչիկ Գեղամյանի 096-07-77-03 հեռախոսահամարին՝ նա Վաչիկ Գեղամյանին տեղեկացրել է, որ ոստիկաններն արդեն հավաքվել են դեպքի վայրում՝ Երևանի Պուշկին-Սարյան խաչմերուկում, հանձնարարել է բացահայտվելու դեպքում պատճառաբանել, որ տուժողին ընդամենը պատժել են՝ աղջկա նեղացնելու համար, իսկ ժամը 13։17։16-ին նույն հեռախոսահամարներով կայացած խոսակցության ընթացքում Վ. Գեղամյանին տեղեկացրել է, որ Երևանի Պուշկին փողոցում «կարմիր գծեր» առկա չեն։
2015թ. հուլիսի 9-ին ամբաստանյալներ Կոնստանտին Հունանյանը և Վաչիկ Գեղամյանը ձերբակալվել են, իսկ 2015թ. հոկտեմբերի 6-ին ձերբակալվել է նաև ամբաստանյալ Անդրանիկ Հովսեփյանը։
Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում տուժող Արեգ Ջրբաշյանի կողմից հայցադիմում է ներկայացվել 20,163,950 ՀՀ դրամ ընդհանուր գումար ամբաստանյալներից բռնագանձելու պահանջի մասին, սակայն քրեական գործի դատական քննության ընթացքում տուժողը դատարանին հայտնել է իրեն պատճառված վնասն ամբողջությամբ վերականգնված լինելու և այդ պատճառով հայցից հրաժարվելու մասին։

Ապացույցների հետազոտում և գնահատում

Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.

Տուժող Արեգ Արմենի Ջրբաշյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015 թվականի հունվարից հաճախ խաղադրույքներ է կատարել «Վիվառո» բուքմեքերական գրասենյակներում։
2015թ. հուլիսի 3-ին, ժամը 18։00-ի սահմաններում այցելել է Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում գործող «Վիվառո» գրասենյակ և 19.100 ԱՄՆ դոլար ընդհանուր գումարի չափով խաղադրույք է կատարել։ Խաղադրույքները կատարել է ՀՀ դրամով, քանի որ կարգն այդպիսին է եղել։ Արդյունքում շահել է և ստացման ենթակա ամբողջ գումարը կազմել է 18.048.000 ՀՀ դրամ։
Այնուհետև գրասենյակից տեղեկացել է« որ շահումը կարող է ստանալ Երևան քաղաքի Արշակունյանց փողոցում գտնվող «Վիվառո»-ի կենտրոնական գրասենյակից։ Քանի որ պատրաստվել է շտապ մեկնել Վրաստան՝ որոշել է գումարը ստանալ այնտեղից վերադառնալուց հետո և այդ մասին տեղեկացրել է գրասենյակին։ 2015թ. հուլիսի 4-ին մեկնել է Վրաստանի Հանրապետություն։
ՀՀ մուտք գործելուն պես՝ 2015թ. հուլիսի 8-ին, ժամը 20։00-ի սահմաններում զանգահարել է Մոսկովյան փողոցում գործող գրասենյակ և աշխատակցից տեղեկացել է, որ հաջորդ օրն առավոտյան կարող է ներկայանալ «Վիվառո» ընկերության կենտրոնական գրասենյակ և ստանալ շահումը։
2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 10։00-ի սահմաններում« վերցնելով համակարգչի պայուսակը« որի մեջ եղել է «Մակբուք» մոդելի դյուրակիր համակարգիչը« «Այֆոն 4ս» տեսակի բջջային հեռախոսը, անձնագիրը և այլ փաստաթղթեր՝ դուրս է եկել տանից և գնացել Երևան քաղաքի Պուշկին փողոցի թիվ 43 հասցեում գործող արտարժույթի փոխանակման կետ։ Փոխանակման կետի աշխատակցի հետ, գումարն արտարժույթի վերածելու մասին պայմանավորվածություն ձեռք բերելուց հետո« պատահական տաքսի ավտոմեքենայով գնացել է «Վիվառո»-ի կենտրոնական գրասենյակ։ Ստանալով գումարն՝ այն տեղավորել է պայուսակի մեջ« ապա նույն տաքսի ավտոմեքենայով վերադարձել է արտարժույթի փոխանակման կետ, փոխանակել է գումարը 38.000 ԱՄՆ դոլարի և այն տեղավորելով համակարգչի պայուսակում՝ դուրս է եկել փոխանակման կետից և քայլել Սարյան փողոցի ուղղությամբ։ Նշված փողոց չհասած՝ անսպասելի հարված է ստացել աջ քունքային շրջանում և ընկել է գետնին։ Ընկած դիրքում զգացել է« որ երկու կամ երեք անձինք հարվածներ են հասցրել մարմնի տարբեր մասերին՝ բղավելով՝ «էս երեխա ես բռնաբարում« արա»։ Մի պահ կարծել է« թե ինչ-որ շփոթմունք է տեղի ունեցել՝ իրեն շփոթել են այլ անձի հետ« սակայն նույն պահին զգացել է« որ նրանցից մեկը քաշելով՝ փորձել է վերցնել իր ուսին գցած պայուսակը։ Անմիջապես հասկացել է« որ շփոթմունք տեղի չի ունեցել« այլ անհայտ անձինք իր վրա հարձակում են գործել՝ գումարները հափշտակելու նպատակով։
Հիշյալ անձանց հաջողվել է հափշտակել պայուսակը և գումարը։ Այնուհետև նրանք նստել են Պուշկին փողոցում կայանած «Մերսեդես» մակնիշի ավտոմեքենան և դիմել փախուստի։
Ինքը վնասվածքներ է ստացել հարվածների, քաշքշուքի, հնարավոր է նաև ընկնելու հետևանքով։
Իրեն պատճառված գույքային վնասն ամբողջությամբ վերականգնվել է, ուստի հրաժարվում է քաղաքացիական հայցից, ամբաստանյալներից որևէ պահանջ, նրանց դեմ բողոք չունի։
(հատոր 1, գ. թ. 44-48, դատական նիստի արձանագրություն)

Վկա Յուրիկ Արմավիրի Բադիրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ մշտական աշխատանք չունենալու պատճառով, «Օպել» մակնիշի« 34 QF 112 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով, մասնավոր կարգով կատարել է ուղևորափոխադրման աշխատանքներ։
2015թ. հուլիսի 09-ին« ժամը 12։00-ի սահմաններում, ավտոմեքենայի տեխնիկական թերությունները վերացնելու նպատակով գնացել է Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցի թիվ 33 հասցեի մոտակայքում գործող ավտոսպասարկման կետ« որտեղ փողոցում կանգնած սպասել է արհեստավորին։ Այդ պահին իր ավտոմեքենան վնասելով՝ դեպի վեր է ընթացել «Մերսեդես» մակնիշի« 35TL468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան։ Քայլելով գնացել է այլ ավտոմեքենայի ընթացքի ուղղությամբ« որպեսզի հանդիպի վարորդին և պատճառված վնասը վերականգնելու ուղղությամբ պարզաբանումներ կատարեն։ Մոտ 40 մետր քայլելով՝ նկատել է իրենից մոտ 30 մետր հեռավորությամբ, արագ քայլելով դեպի Մ.Սարյանի արձանի ուղղությամբ հեռացող երեք անծանոթ տղաների։ Նրանց հետևից քայլել է ևս մեկ տղա« ում ձեռքին պայուսակ է եղել։ Հեռացող տղաներից մեկը դիմել է իրեն՝ ասելով. «հոպար« մարդ ենք տեսնում« քիչ հետո կգանք՝ կսարքենք»« իսկ նրանց հետևող 4-րդ անձն ավելացրել է. «ինչ ես ձենդ գլուխդ գցել« ջարդելա՝ կսարքի« հեսա հետ ենք գալիս»։
Մոտ կես ժամ հիշյալ տղաներին ապարդյուն սպասելուց հետո զանգահարել է ապահովագրական գործակալություն« սակայն գործակալության աշխատակիցները տեղեկանալով« որ վթարված ավտոմեքենայի վարորդը հեռացել է՝ խորհուրդ են տվել զանգահարել ճանապարհային ոստիկանություն։ Քիչ անց ժամանել են ոստիկանության աշխատակիցները։ Նրանցից տեղեկացել է« որ քիչ առաջ անհայտ անձինք Պուշկին փողոցում մի քաղաքացուց գումար են հափշտակել և հիշյալ` 35TL468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով դիմել փախուստի։
Ամբաստանյալներին չի ճանաչում, նրանցից ոչ մեկը նման չէ այդ տղաներից որևէ մեկին։

(հատոր 1, գ. թ. 55-57, դատական նիստի արձանագրություն)

Վկա Էդգար Գրիգորի Ավետիսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ Երևան քաղաքի բնակիչ Կոնստանտին Հունանյանին« որին շրջապատում «Կոկո» են անվանում« ճանաչել է 2013 թվականից և նրա հետ գտնվել է մտերիմ փոխհարաբերությունների մեջ։
2015թ. հուլիսի 09-ին« ժամը 13։00-ի սահմաններում Կ. Հունանյանն անծանոթ հեռախոսահամարից զանգահարել է իր` 099-52-55-88 հեռախոսահամարին և խնդրել է ավտոմեքենայով իրեն ուղեկցել։ Չի մերժել և իրեն պատկանող «Ռենջ Ռովեր սպորտ» մակնիշի« 07SZ777 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով գնացել է Պտղնի գյուղի մոտակայք« որտեղ հանդիպել է Կ. Հունանյանին և վերջինիս խնդրանքով նրան տեղափոխել է «Զվարթնոց» օդանավակայան։ Այդտեղ գնալու նրա նպատակի մասին ստույգ տեղեկություններ չի ունեցել։ Ժամը 15։30-ի սահմաններում գտնվել են օդանավակայանում« մոտ կես ժամ զրուցել են ավտոմեքենայի մեջ« ապա ժամը 16։00-ին մտել են օդանավակայան« որտեղ Կ.Հունանյանը հետաքրքրվել է չվացուցակով։ Մոտ 10 րոպե անց օդանավակայանից դուրս գալով՝ նստել են իր ավտոմեքենան և ուղևորվել Երևան։ Ճանապարհին իրենց բռնել են ոստիկանության աշխատակիցները և բերման ենթարկել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժին։
Կ.Հունանյանի ընկերներին չի ճանաչել« «Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյան» տվյալներով անձի չի ճանաչում« չի կարող հայտնել« թե ինչ հանգամանքներում է վերջինիս անձնագիրը« սոցիալական քարտը և զինգրքույկը հայտնվել իր ավտոմեքենայում։
Ավտոմեքենան այդ օրն անձամբ է տարել ՀՀ ոստիկանության համապատասխան բաժին և բանալին տվել է ոստիկաններին։ Մեքենայի մեջ, իր հետևում և կողքին ոստիկաններ են նստած եղել։
Մեքենայի պատուհանները միշտ բաց են լինում, ուստի ցանկացած իր կարող էր դրվել։ Եթե այդ իրերն անձամբ դրած լիներ մեքենայի մեջ կամ դրած լիներ Կոնստանտինը՝ ապա տեղյակ կլիներ, կնկատեր։
(հատոր 1, գ. թ. 138-140« հատոր 2, գ. թ. 149-151, դատական նիստի արձանագրություն)

Վկա Տիգրան Հակոբի Հակոբյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. հուլիսի 08-ին« ժամը 23։00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Կենտրոն վարչական շրջանի տարածքում հանդիպել է կնքահորը` Վաչիկ Գեղամյանին և նրա հետ միասին իր անձնական օգտագործման «Մերսեդես» մակնիշի« 35TL468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով շրջել են տարբեր թաղամասերում« իսկ ժամը 03։00-ին բաժանվել են։ Վաչիկի խնդրանքով ավտոմեքենան տրամադրել է նրան« իսկ ինքը գնացել տուն։
2015թ. հուլիսի 09-ի առավոտյան իր` 099-10-09-05 հեռախոսահամարին զանգահարել է իր ընկեր Կոնստանտին Հունանյանը` 096-77-77-07 հեռախոսահամարից։ Վերջինս ասել է« որ գտնվում է Պտղնի գյուղում գործող «Բելաջիո» համալիրում« խնդրել է 20.000 ՀՀ դրամ գումար փոխանցել իրեն` հյուրանոցային համարի վճարումները կատարելու համար։ Տաքսի ավտոմեքենայով գնացել է նշված հյուրանոցային համալիր« հանդիպել է Կ.Հունանյանին« տվել է պահանջված գումարը և որոշ ժամանակ անց վերադարձել է տուն։
Հաջորդ օրը Վաչիկի մորից տեղեկացել է« որ 2015թ. հուլիսի 9-ին Վաչիկն ինչ-որ մեկի հետ կռիվ է արել« ինչի պատճառով էլ նրան ոստիկանություն են տարել« իսկ իր ավտոմեքենան տեղափոխել են ոստիկանություն։
Մինչ այդ Կոնստանտինի հետ խոսել են եվրոպական հաշվառման համարանիշի մասին։ Ի վերջո համարանիշը չի վերցրել, քանի որ գտնվել է ալկոհոլի ազդեցության տակ և հաջորդ օրը դրա մասին մոռացած է եղել։
Իր ավտոմեքենայի մեջ ունեցել է փայտե մահակ և երկաթե ձող։ Դիմակներ, անձնագիր և այլ համարանիշներ ավտոմեքենայում չի ունեցել։

(հատոր 3, գ. թ. 28-32, դատական նիստի արձանագրություն)

Վկա Ալբերտ Արթուրի Մինասյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ բնակվում է Երևան քաղաքի Հանրապետության փողոցի 62 շենքի թիվ 132 բնակարանում։ Մտերիմ փոխհարաբերությունների մեջ է գտնվել իրենց թաղամասի բնակիչներ Աշոտ Կարինյանի, Կոնստանտին Հունանյանի« վերջիններիս ընկեր Վաչիկ Գեղամյանի հետ։ Կոնստանտին Հունանյանին շրջապատում «Կոկո» են անվանել։ Վերջինս շահագործել է 096-77-77-07 բջջային հեռախոսահամարը։
Նախկինում ինքն ունեցել է տուրիստական գործակալություն և թեև 2015 թվականին ընկերությունը չի գործել« սակայն ինքը կապեր է ունեցել նման ծառայություններ մատուցող կազմակերպությունների հետ։
2015թ. հուլիսի 09-ին, իր` 099-59-27-22 բջջային հեռախոսահամարին զանգահարել է Կ. Հունանյանը և խնդրել է շտապ պատվիրել երեք ուղևորատոմս՝ Ռուսաստանի Դաշնության ուղղությամբ ամենամոտ ժամանակահատվածում մեկնելու համար։ Շտապելու պատճառների մասին Կ.Հունանյանն իրեն ոչինչ չի հայտնել։ Որոշ ժամանակ անց Կոնստանտինը խնդրել է երեքի փոխարիեն երկու ուղևորատոմս պատվիրել, իրեն է փոխանցել Վ. Գեղամյանի և Ա. Կարինյանի անձնագրային տվյալները։ Ինքը կատարել է Կ. Հունանյանի խնդրանքը և էլեկտրոնային տարբերակով, Ա. Կարինյանի և Վ. Գեղամյանի համար, «Տրանսաէրո» կազմակերպության միջոցով երկու ուղևորատոմս է ամրագրել դեպի Մոսկվա։ Հետագայում Կ. Հունանյանին չի հանդիպել« տեղեկացել է« որ վերջինս ձերբակալվել է։

(հատոր 3, գ. թ. 169-171, դատական նիստի արձանագրություն)

Վկա Նարեկ Վահանի Բենգլյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ նախկինում աշխատել է «ԱՏ-Մետալս» սահմանափակ պատասխանատվությամբ ընկերությունում որպես սիստեմային ադմինիստրատոր։ Հիշյալ ընկերությունում աշխատել է նաև ընկերության տնօրեն Համլետ Հովսեփյանի ազգական Անդրանիկ Հովսեփյանը։
Մինչև կորպորատիվ փաթեթի պայմանագիր կնքելը՝ «Վիվա Սելլ» փակ բաժնետիրական ընկերության կողմից տրամադրվել են 50 հեռախոսաքարտեր« որոնք գրանցվել են իր անվամբ։ Հիշյալ հեռախոսաքարտերից 093-04-75-35 համարի հեռախոսաքարտը շահագործվել է Անդրանիկ Հովսեփյանի կողմից։

(հատոր 4, գ. թ. 13-14, դատական նիստի արձանագրություն)

Վկա Իննա Նիկոլայի Աղաբաբյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատել է Երևան քաղաքում գործող տարբեր մերսման սրահներում` որպես մերսուհի։
2013 թվականից ճանաչում է մշտական հաճախորդ Անդրանիկին« ով իրեն զանգահարել է տարբեր հեռախոսահամարներից« այդ թվում՝ 093-04-75-35 բջջային հեռախոսահամարից։ Անդրանիկի հետ շփվել է նաև «Ֆեյսբուք» («Facebooke») սոցիալական ցանցի միջոցով։
2016թ. հունվարին Անդրանիկը «Ֆեյսբուք» սոցիալական ցանցի միջոցով իրեն հաղորդագրություն է ուղարկել՝ հայտնելով« որ գտնվում է քրեակատարողական հիմնարկում։ Խնդրել է մերսում կատարելու համար այցելել քրեակատարողական հիմնարկ« սակայն ինքը մերժել է։

(հատոր 4, գ. թ 258-262, դատական նիստի արձանագրություն)

Վկա Արտյոմ Էդուարդի Նիգոյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատել է «Վիվառո» բուքմեքերական ընկերություում որպես մենեջեր, ինչպես նաև հանդիսացել է ընկերության Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցի 28 հասցեում գործող գրասենյակի պատասխանատուն։ Որպես գրասենյակի մշտական հաճախորդ՝ ճանաչել է Արեգ Ջրբաշյանին։ 2015 թվականի հուլիսի 10-ին« ինտերնետային լրատվական կայքից տեղեկացել է նախորդ օրն Արեգ Ջրբաշյանի նկատմամբ տեղի ունեցած ավազակային հարձակման մասին։ Հրապարակման մեջ նշված է եղել« որ Արեգ Ջրբաշյանը «Վիվառո» բուքմեքերական գրասենյակից ստացել է շահած գումարը և տուն վերադառնալիս ենթարկվել է ավազակային հարձակման։ Հիշել է« որ դեպքից մի քանի օր առաջ Արեգ Ջրբաշյանն իր պատասխանատվության ներքո գտնվող գրասենյակում խաղադրույք էր կատարել և 10.000.000 ՀՀ դրամից ավել շահում է ունեցել։
Արեգ Ջրբաշյանը գրասենյակի օպերատորին տեղեկացրել էր« որ մեկնում է Վրաստանի Հանրապետություն« իսկ շահած գումարը կստանա վերադառնալուն պես։
Ճանաչում է նաև «Մոշ» մականվամբ Արմեն Վարդանյանին՝ նա ևս հանդիսանում է Մոսկովյան փողոցի 28 հասցեում գործող գրասենյակի մշտական հաճախորդ։

(հատոր 4, գ. թ. 137-139, դատական նիստի արձանագրություն)

Վկա Գայանե Հովհաննեսի Մկրտչյանի նախաքննական ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. հուլիսի 09-ին« ժամը 13-ի սահմաններում, խանութից գնումներ կատարելուց հետո տուն վերադառնալու ճանապարհին նկատել է« որ Փարպեցի փողոցից դեպի Սարյան փողոց ընթացող, 35 թվով սկսվող պետհամարանիշի« մուգ կապույտ գույնի ավտոմեքենայից իջել են երեք անձինք« որոնցից մեկը դիմակ է կրել։ Նրանցից մեկը իջել է վարորդի կողքի նստատեղից, մյուսը՝ նրա հետևի նստատեղից, իսկ երրորդը՝ նրանց հակառակ կողմից, սակայն առջևի թե հետևի նստատեղից՝ չգիտի։ Նրանք եղել են քսանից քսաներկու տարեկան։ Վերջիններս վազքով մոտեցել են փողոցով քայլող, շուրջ երեսուն տարեկան տղամարդուն և ծեծի ենթարկել նրան՝ հարվածելով ոտքերով և ձեռքերով, միաժամանակ բղավելով. «ում երեխուն ես բռնաբարել»։ Երբ ծեծի ենթարկված անձն ընկել է գետնին, վերցնելով նրա ձեռքի պայուսակը՝ այդ անձինք նստել են նույն ավտոմեքենան և հեռացել։ Այդ անձանց ձեռքին զենք կամ որևէ առարկա չի եղել, հայհոյանքներ չեն եղել։

(հատոր 2, գ. թ. 50-51)

Վկա Ռուբեն Սեդրակի Շամիլյանի նախաքննական ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. հուլիսի 09-ին փողոցի կողմից լսել է ինչ-որ մեկի գոռոցը. «երեխա ես բռնաբարել»« մոտեցել է պատուհանին և նկատել« որ պատուհանի դիմաց գտնվող մայթեզրում մի տղամարդ ընկած է գետնին« իսկ երեք տղաներ ձեռքերով և ոտքերով ծեծի են ենթարկում նրան։ Այդ երեք տղաները մոտեցել են փողոցում կանգնած, մուգ գույնի ավտոմեքենային« ձեռքի պայուսակը նետել են ավտոմեքենայի սրահի մեջ« ապա այդ ավտոմեքենայով հեռացել են։ Ավտոմեքենան եղել է մուգ գույնի« իր կարծիքով` «Մերսեդես» մակնիշի« համարանիշը սկսվել է 35 թվով։ Այդ անձանց հագուստներին և դեմքերին ուշադրություն չի դարձրել, կլինեին քսանից քսանհինգ տարեկան, սակայն նրանց և պայուսակը տեսնելիս չի ճանաչի, քանի որ տեսողական խնդիրներ ունի։

(հատոր 2, գ. թ. 54-55)

Վկա Արուսյակ Ռոմանի Մաիրտիրոսյանի նախաքննական ցուցմունքներով այն մասին, որ ճանաչում է Արմեն Բախշիի Վարդանյանին« նրա հետ ծանոթացել է շուրջ երկու տարի առաջ Արգավանդում գտնվող խաղատներից մեկում։ Մոտ երկու ամիս շփվել է նրա հետ և գտնվել մտերիմ հարաբերությունների մեջ։ Շփումը մեծամասամբ եղել է բջջային հեռախոսակապի միջոցով։ Այդ ընթացքում Արմեն Վարդանյանն օգտագործել է 093-06-60-20 բջջային հեռախոսահամարը։ Նշված հեռախոսահամարով Արմեն Վարդանյանի խնդրանքով վերջինիս գրանցել է «Ֆեյսբուք» սոցիալական կայքում՝ որպես օգտատեր։ Արմեն Վարդանյանը եղել է խաղամոլ« սիրել է խաղադրույքներ կատարել։ Այդ նպատակով նա հաճախակի այցելել է Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցի 28-րդ հասցեում գործող «Վիվառո» բուքմեքերական գրասենյակ։ Եղել են դեպքեր« որ ինքը ներկա է գտնվել Ա.Վարդանյանի կողմից հիշյալ բուքմեքերական գրասենյակում խաղադրույքներ կատարելուն։

(հատոր 4, գ. թ. 98-100)

Մեղադրյալ Կ.Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2015թ. հուլիսի 11-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, Տիգրան Հակոբյանին պատկանող, «Մերսեդես» մակնիշի, 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի շարժիչի գործարկման բանալիով։

(հատոր 1, գ. թ. 65, հատոր 2, գ.թ. 8-9)

Քննչական փորձարարության մասին 2015թ. հուլիսի 11-ի արձանագրությամբ« համաձայն որի Կ.Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և իրեղեն ապացույց ճանաչված բանալին հանդիսանում է Տիգրան Հակոբյանին պատկանող, «Մերսեդես» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի շարժիչի գործարկման բանալին։

(հատոր 1, գ. թ. 230-231)

Մեղադրյալ Վ.Գեղամյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, 20.000 ՀՀ դրամ և 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարներով։

(հատոր 1 գ. թ. 75, հատոր 5, գ.թ. 91-93)

Վկա Էդգար Ավետիսյանի «Ռենջ Ռովեր սպորտ» մակնիշի« 07 SZ 777 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, մեղադրյալ Ա.Հովսեփյանի անձնագրով« որում բացակայում է ՀՀ պետական սահմանը հատելու թույլտվության կնիքը, ինչպես նաև Ա. Հովսեփյանի սոցիալական քարտով և զինգրքույկով։

(հատոր 2, գ. թ. 100-102, հատոր 5, գ.թ. 91-93, 3-րդ հատոր գ. թ. 187)

2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Մոսկովյանի փողոցի թիվ 33 շենքի բակում կատարված զննության ընթացքում, շենքի բակում կայանված «Մերսեդես» մակնիշի« 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի սրահից հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված դիմակով« 07OU556 հաշվառման համարանիշներով և մահակով։

(հատոր 1, գ. թ. 12-27, հատոր 5, գ.թ. 91-93)

Դատաբժշկական փորձաքննության 2015թ. հուլիսի 18-ի թիվ 1924 եզրակացությամբ« համաձայն որի.
«Ա. Ջրբաշյանի ստացած մարմնական վնասվածքները՝ երկու կողմից՝ վերին և ստորին կոպերի, աջից այտա-քունքային շրջանների, աջ ակնագնդի արյունազեղումների, արմնկահոդերի և ծնկահոդերի շրջանների քերծվածքների, աջ դաստակի 3-րդ և ձախ դաստակի 4-րդ մատերի հիմնային ֆալանգների տեղաշարժված բեկորավոր կոտրվածքների ձևով պատճառվել են բութ առարկաների ազդեցությամբ, հնարավոր է նշված ժամկետում, որոնք պատճառել են առողջությանը միջին ծանրության վնաս, առողջության տևական քայքայումով, նկատի ունենալով վնասվածքների հետ ամնիջական պատճառական կապի մեջ եղած հետևանքների տևողությունը քսանմեկ օրից ավելի։ Ելնելով Ա. Ջրբաշյանի աջ դաստակի 3-րդ և 4-րդ մատերի հիմնային ֆալանգների կոտրվածքների բնույթի տեղակայումներից վերջիններս չէին կարող առաջանալ վայր ընկնելու արդյունքում, իսկ արմնկահոդերի քերծվածքների առաջացումը հնարավոր է։»։

(հատոր 2, գ. թ. 137-138)

Դատակենսաբանական փորձաքննության 2015թ. օգոստոսի 17-ի թիվ 274 եզրակացությամբ« համաձայն որի.
«1. Փորձաքննության ներկայացրած Արեգ Արմենի Ջրբաշյանի արյան նմուշը ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է ուղեկցող H հակածինով արյան A խմբին։
2. Փորձաքննության ներկայացրած Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանի արյան նմուշը ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է ուղեկցող H հակածինով արյան B խմբին։
3. Փորձաքննության ներկայացրած Աշոտ Սամվելի Կարինյանի արյան նմուշը ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է արյան O խմբին։
4. Փորձաքննության ներկայացրած Կոնստանտին Ռուբենի Հունանյանի արյան նմուշը ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է ուղեկցող H հակածինով արյան A խմբին։
5. Փորձաքննության ներկայացրած` թանզիֆե խծուծով ««Մերսեդես Բենց» մակնիշի 35 TL 468 հ/հ ավտոմեքենայի հետևի ձախ դռան բռնակի մոտակայքից» վերցրած կասկածելի հետքում հաստատվեց արյան առկայություն, որը պատկանում է մարդու և ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի առաջացել է ուղեկցող H հակածինով արյան A խումբ ունեցող անձից կամ անձանցից, այդ թվում նաև կարող էր առաջանալ ինչպես Արեգ Արմենի Ջրբաշյանից, այնպես էլ Կոնստանտին Ռուբենի Հունանյանից։
6. Փորձաքննության ներկայացրած` արևային ակնոցից արված քսվածքներում և կանաչ ֆոնի վրա բաց կանաչ և սև նախշերով դիմակ-գլխարկի հովհարից ցած ճեղքի մեր կողմից արված «6» թվագրումով հատվածում հաստատվեց քրտինքի առկայություն, որը պատկանում է մարդու և ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի առաջացել է արտադրություններում /մասնավորապես քրտինք/ A և H հակածիններ պարունակող և ուղեկցող H հակածինով արյան A խումբ ունեցող անձից կամ անձանցից, հետևաբար այն կարող էր առաջանալ ինչպես Կոնստանտին Ռուբենի Հունանյանից, այնպես էլ Արեգ Արմենի Ջրբաշյանից։
7. Փորձաքննության ներկայացրած խակի գույնի դիմակ-գլխարկի վրա քրտինք և թուք չհայտնաբերվեց։
8. Փորձաքննության ներկայացրած կրակայրիչի վրա քրտինք չհայտնաբերվեց։»։

(հատոր 3, գ. թ. 133-137)

Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` մեղադրյալներ Կ.Հունանյանի« Վ. Գեղամյանի« Ա.Հովսեփյանի և թիվ 15126515 քրեական գործով մեղադրյալ Ա.Վարդանյանի բջջային հեռախոսահամարներից կատարված մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումների զննության արձանագրությամբ։

(հատոր 5 գ. թ. 82, հատոր 3, գ.թ. 114-115)

Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` մեղադրյալ Կ. Հունանյանի (նշված է «Կ» տառով) 096-77-77-07 բջջային հեռախոսահամարից կատարված հեռախոսային խոսակցությունների գաղտնալսման ու ձայնագրառման լազերային սկավառակով« որի զննությամբ պարզվել է« որ 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 1։48։24-ին« 093-06-60-20 հեռախոսահամարից զանգահարել են Կ. Հունանյանի 096-77-77-07 հեռախոսահամարին և կայացել է հետևյալ խոսակցությունը`
«Կ- Հա կյանք։
Տ- Հա ախպերս« ինչ եք անում բա։
Կ- Դու ասա։
Տ- Նորմալ« իջա հայաթ« հեսա մի հատ էդ մեր /չի ավարտում/։
Կ- Կգաս։
Տ- Կյանք վաղը պտի առավոտ հելնենք։
Կ- Քանիսին։
Տ-Հոպար« դե նայի« սենց ա« խանութը երբ ա բացվում։
Կ- Հա։
Տ- 10-ին բացառվում ա` էդ բոզի լակոտը իրա խանութը էթա« բացի։
Կ- Հա։
Տ- 12-ից մենք ընդե ըլնենք խանութի դեմը« լավ ա։
Կ- Հա։
Տ- Պլյուս մեզի մեջից խանութի դիրեկտորը կասի ինչը ոնց ա ընթանում«
ջոկիր։
Կ- Ես քանիսին ուր ըլնեմ։
Տ- Կոկ ջան ինձի վերցրեք« էթանք էլի։
Կ- 11-ին ըլնենք ձեր հայաթը։
Տ- Դավայ։ 11 անց կես կարանք պոկվենք ախպերս։ 13 թիվ ա հոպար ջան«
գժանոց ա էլի« լավն ա։
Կ- 13։
Տ- 13« հա« մելյոն։
Կ- Հա« լավ լավ ցավդ տանեմ։
Տ- Հասկացար։
Կ- Հասկացա ախպերս։ Լավ ցավդ տանեմ։
Տ- Մեր իմացածից ավել ա։
Կ- Լավ« լավ ախպեր ջան։
Տ-Դե վսյո« սպասում եմ« մի օր տրամադրենք էլի« կպավ-կպավ ախպեր
ջան։
Կ- Լավ« լավ ախպերս։
Տ- Դավայ կյանք։»։

2) 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 1։52։53-ին« 096-77-77-07 հեռախոսահամարից /Կ/-ն« զանգահարել է 099-10-09-05՝ հեռախոսահամարին և կայացել է հետևյալ խոսակցությունը`
«Տ- Ալյո։
Կ- Ուր ես բա։
Տ- Ստե` հայաթը։
Կ- Ում հետ ես։
Տ-Ես« Կարենչիկը« չես ճանաչի։
Կ- Ինչ եք անում։
Տ- Հավայի դու ասա։
Կ- Հո բան չի ելե։
Տ- Չե։
Կ- Ընկեր։
Տ- Հա։
Կ- Կարում ես 10։30 ըլնես ստե առավոտ։
Տ- Խի։
Կ- Գործ կա մի հատ։
Տ- Տենամ« կըլնեմ երևի։
Կ- Ապեր տենամ-ով չի« շատ կարևոր մարդու պտի տենանք։ 10։30 պտի
ըլնես ստե« եթե կարանալու ես գաս« ասա ջոկենք« եթե չէ` իմանամ ինչ եմ
անում։
Տ- Հա« կգամ։
Կ- Հա։
Տ- Ըհը։
Կ- Կյանք« հորս արև բուդիլնիկ դիր« 10։30 որ ըլնես ստե էլի։
Տ- Էդ ում պտի տենանք որ։
Կ- Կգաս` կասեմ։
Տ- Լավ։
Կ- Մեկ էլ կզանգես Դավոյին։
Տ- Հա։
Կ- Էն ավտոյի մի հատ համար ունեի« որ թողել եմ իրա մոտ։
Տ- Հա։
Կ- Էդ էլ կվերցնես անպայման« նոր կգաս։ Ու 10։30-ից էլ աշխատի մի
վայրկյան չուշանաս։
Տ- Լավ։»։

3) 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 2։14։38-ին« 099-10-09-05 հեռախոսահամարից /Թ/-ն« զանգահարել է Կ. Հունանյանի 096-77-77-07 հեռախոսահամարին և կայացել է հետևյալ խոսակցությունը`
«Կ- Հա ընկեր։
Թ- Ապե։
Կ- Հը
Թ- Հետս մարդ կար« չէի կարում խոսայի։ Հլը ասա էլի մի երկու բառ։
Կ- Դե Թալին ջան ես էլ ասում եմ հեռախոսով չեմ ասի էլի։ 10։30 ստե էլի« էթում ենք մարդ տենանք մի հատ։
Թ- Հա։
Կ- Բեսամթ հորս արև լուրջ մոմենտ ա« էն համարներն էլ կվերցես։ Որ հանկարծ հորս արև նենց չըլնի` ուշանաս։
Թ- Լավ։»։

4) 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 13։00։17-ին« Կ. Հունանյանը 096-77-77-07 հեռախոսահամարից /Կ/-ն« զանգահարել է ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանի՝ /նշվում է «Տ» տառով/ 096-07-77-03 հեռախոսահամարին և կայացել է հետևյալ խոսակցությունը`
«Տ- Ալյո։
Կ- Ալյո։
Տ- Հա ազիզ։
Կ- Ապե մլիցեքը լիքն են։
Տ- Մորս արև։
Կ- Հա։
Տ- Որդե։
Կ- Պուշկին-Սարյան ախպեր։
Տ- Հա բա ավտոն« ավտոն։
Կ- Լավ« կզանգեմ։
Տ- Ավտոն նայեք։»։

5) 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 13։03։23-ին« 096-77-77-07 հեռախոսահամարից Կ. Հունանյանը զանգահարել է Վ. Գեղամյանի 096-07-77-03 հեռախոսահամարին և կայացել է հետևյալ խոսակցությունը`
«Կ- Ալյո։
Տ- Ալո« հա։
Կ- Լսում ես։
Տ- Հա։
Կ- Էն մեր ամենահարազատներին էլ« մենք դրան ուղղակի ախպերս պատժել ենք։
Տ- Հա« հա« բայց չկա։
Կ- Վերջին վարիանտը« ջոկիր« մինչև էդ խաբար չենք։
Տ- Բիձուն ճամփիք։
Կ- Ախպեր հլը սպասի« էսի դատարկենք« նոր ախպեր։
Տ- Հը։
Կ- Դատարկենք« նոր ախպեր։
Տ- Դե շուտ արեք ընկեր« մի հատ տենանք ընդե նորմալ ա« թե չէ։»։

6) 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 13։11։10-ին« 096-77-77-07 հեռախոսահամարից Կ. Հունանյանը զանգահարել է Վ. Գեղամյանի 096-07-77-03 հեռախոսահամարին և կայացել է հետևյալ խոսակցությունը`
«Կ- Ապե։
Տ- Հը։
Կ- Աննային կարում ես մի հատ ինստրուկտաժ անես։
Տ- Ինչ անեմ։
Կ- Վռոդի իրան փողոցում մի երկու անգամ էսի մոտիկցել ա։
Տ- Չէ ապե չի ըլնի« հորս արև չի անի։ Էնի հորս արև չի կարում խաբի« շան
տղա ըլնեմ խառնվում ա իրար« մորս արև /մի բառ/։
Կ- /Խզվում է/։
Տ- Ինչ ա եղել« գնացիք ավտոյի մոտ։
Կ- Ախպեր« սրանք էթում ենք պահեստ` դատարկենք։
Տ- Արա մի քիչ շուտ արեք« մի հատ տենանք ինչ ա եղել ախպեր։»։

7) 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 13։17։16-ին« Վ. Գեղամյանի /նշվում է «Տ» ատոռով/ 096-07-77-03 հեռախոսահամարից զանգահարել է 096-77-77-07 հեռախոսահամարին և կայացել է հետևյալ խոսակցությունը`
«Կ- Հա ապե։
Տ- Ապե։
Կ- Հը։
Տ-Իսկ էդ Պուշկինի վրա կարմիրները կար։
Կ- Չէ« չկա։
Տ- Լավ։»։

8) 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 13։35։38-ին« 096-77-77-07 հեռախոսահամարից Կ. Հունանյանը զանգահարել է Վ. Գեղամյանի 096-07-77-03 հեռախոսահամարին և կայացել է հետևյալ խոսակցությունը`
«Տ- Հա ապե։
Կ- Մի քիչ արխային ելեք« ոնց որ լավ ա ընկեր։
Տ- Մորս արև։
Կ- Հա։
Տ- Մարդ չկա ավտոյի մոտ։
Կ- Չէ« հեսա կզանգեմ։
Տ- Լավ։»։

9) 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 14։44։52-ին« 096-77-77-07 հեռախոսահամարից Կ. Հունանյանը զանգահարել է վկա Ա. Մինասյանի /նշվում է «Փ» տառով/ 099-59-27-22 հեռախոսահամարին և կայացել է հետևյալ խոսակցությունը`
«Կ- Փուշ։
Փ- Հա ջան։
Կ- Ո՞նց ես ցավդ տանեմ։
Փ- Լավ« դու ախպերս։
Կ- Լավ ախպերս« ինչ ես անում բա ցավդ տանեմ։
Փ- Հեչ« հյուրանոցը« դու ասա ցավդ տանեմ։
Կ- Հա« հեչ։ Փուշ ջան։
Փ- Հա ջան։
Կ- Մի հատ կարանք իմանանք ամենամոտիկ Ռուսաստանի ռեյսը։ Կապ
չունի Սոչ« Մոսկվա« ամենամոտիկը որդե ա« ու երբ։
Փ- Էսօր հա ամենամոտիկ։
Կ- Հա« հենց հիմի« մի ժամվա մեջ« հենց հիմա խոսքի։
Փ- Ում ա« քեզ ա պետք։
Կ- Ապե 3 հոգի հեսա անուն-ազգանունները ղրկեմ։
Փ- Հա։
Կ- Թող տոմսը խփեն« ես հեսա փողերը ղրկեմ էլի քեզի ախպերս։
Փ- Հո բան չի ելե։
Կ- Կասեմ։
Փ- Լավ։ Դե բանի հետ խոսացի` Թութուշի։ Ասեց եկել էին« բան։
Կ- Հա։
Փ- Ինքը բանի հետ էլ էր խոսացել« ասեց իրա դվիժենիով արեց շուտ։
Կ- Հա։
Փ- Իրա դվիժենիով ա /խզվում է/։ Ասի եղավ։ Հեսա մի հատ խոսամ« ասեմ
ցավդ տանեմ։ Տենամ հլը ում եմ զանգում։
Կ- Լավ ցավդ տանեմ։
Փ- Լավ ախպեր։»։

10) 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 14։48։32-ին« վկա Ա. Մինասյանը /նշվում է «Փ» տառով/ 099-59-27-22 հեռախոսահամարից զանգահարել է Կ. Հունանյանի /նշվում է «Կ» տառով/ 096-77-77-07 հեռախոսահամարին և կայացել է հետևյալ խոսակցությունը`
«Կ- Հա Փուշ ջան։
Փ- Կոկ« նայեցի էս բանով« ինտերնետով նայում եմ« Մոսկվան ա մոտիկ` 17։40 էլի։
Կ- Հա։
Փ- 17։40 մեկ էլ 18 անց /չի ավարտում/։ Մի հատ հլը ուզում ե՞ս ուղարկի անուն-ազգանունները« մի հատ հլը զանգեմ։
Կ- Հեսա սաղի անուն-ազգանունը ուղարկեմ Փուշ ջան« ես հենց հմի տանում եմ տղեքին աէրոպորտ։
Փ- Հա։
Կ- Շուտ անենք էդի« մեկ էլ ասա ինչքան եմ ղրկում« հենց հիմա ղրկեմ էլի քեզի« էդի անենք ցավդ տանեմ։
Փ- Հեսա զանգեմ« մի հատ տենամ ում եմ զանգում ցավդ տանեմ։
Կ- Լավ ախպերս։
Փ- Հա ախպեր ջան։»։

(հատոր 5, գ. թ. 72-89)

Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնից ստացված «Պարկինգ Սիթի» ՓԲ ընկերության Երևան քաղաքի Պուշկին-Սարյան և «Վիվառո» ընկերությունում տեղադրված տեսանկարահանող սարքավորումների 2015թ. հուլիսի 09-ի տեսագրության լազերային սկավառակներով« որոնց զննությամբ պարզվել է« որ «1. Տաքսի» /«1.Такси»/ անվանումով պանակում առկա տեսագրությունը կատարվել է 2015թ. հուլիսի 9-ին։ Տեսանյութի հենց սկզբից« որը սկսվում է ժամը 11։14։51-ին« կադրում հայտնվում է տաքսու տարբերանշանով սպիտակ ավտոմեքենա և կայանում մուտքի դիմաց։ Ժամը 11։16։07-ին ճանապարհի հակառակ կողմից կադրում հայտնվում է «Մերսեդես» մակնիշի ավտոմեքենա« որը հավասարվելով տաքսի ավտոմեքենային՝ կանգ է առնում՝ խոչնդոտելով իր հետևից ընթացող ավտոմեքենաների երթևեկին։ Նշված մեքենան սպասում է այնքան ժամանակ« մինչև տաքսուց դուրս է գալիս տուժող Արեգ Ջրբաշյանը, «Մերսեդես» ավտոմեքենայի առջևից քայլելով անցնում և մտնում է «Վիվառո» ընկերության տարածք։ Դրանից հետո «Մերսեդես» ավտոմեքենան առաջ է շարժվում և դուրս գալիս տեսախցիկի տեսադաշտից։ Վայրկյաններ անց տաքսի մեքենան ևս առաջ է շարժվում և դուրս գալիս տեսադաշտից։
«2. Պրապուսկնոյ պունկտ» /«2.Прапускной пункт»/ անվանումով պանակում առկա տեսանյութութի զննությամբ պարզվել է, որ ժամը 11։16։40-ին Արեգ Ջրբաշյանը՝ պայուսակը ուսին գցած, հսկիչ-անցագրային կետով մուտք է գործում ընկերության տարածք։
«3. Կասսա» /«3. КАССА»/ անվանումով պանակում առկա մեկ տեսանյութի զննությամբ պարզվել է, որ ժամը 11։20։06-ին Արեգ Ջրբաշյանը մոտենում է «Վիվառո» ընկերության դրամարկղին« աշխատակցին ներկայացնում է անձնագիր« ապա վերջինս նրան է տալիս 9 կապ 20.000 դրամանոց թղթադրամներ և մեկ տասնյակից ավելի 5.000 դրամանոց թղթադրամներ։ Ա.Ջրբաշյանը 5.000 դրամանոցները տեղադրում է իր դրամապանակում« իսկ 20.000 դրամանոցներով կապոցները՝ մինչ այդ իր մոտ եղած պայուսակում և ժամը 11։22։55-ին հեռանում է դրամարկղի մոտից։
«1. Տաքսի» /«1. Такси»/ անվանումով պանակում առկա տեսանյութերի զննությամբ պարզվել է, որ ժամը 11։17-ի սահմաններում տաքսին վերադառնում և հակառակ ուղությամբ կանգ է առնում։ Ժամը 11։24։17-ին կադրում հայտնվում է Ա.Ջրբաշյանը և մոտենում ու նստում է նույն տաքսի ավտոմեքենան« որն առաջ շարժվելով՝ ժամը 11։24։51-ին կորում է կադրից։
«Փարկինգ Սիթի Սերվիս» ՓԲ ընկերության կողմից տրամադրված տեսագրությունների զննությամբ պարզվել է, որ ժամը 11։52-ի սահմաններում կադրի աջակողմյան ներքևի հատվածից հայտնվում է «Մերսեդես» մակնիշի «35TL468» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան և կանգ է առնում։ Ապա կադրի ներքևի ձախակողմյան հատվածից, ժամը 11։52։17-ին հայտնվում է Արեգ Ջրբաշյանը՝ պայուսակն ուսին գցած, առաջ քայլելով՝ թեքվում է դեպի ձախ և դուրս գալիս տեսադաշտից։ ժամը 11։52։46-ին կադրում հայտնվում են երկու տղամարդ« ովքեր մայթով առաջ քայլելով՝ «Մերսեդեսի» դիմացով անցնում են փողոցի երթևեկելի մասը ու գնում Ա.Ջրբաշյանի հեռացած ուղղությամբ։ Նրանցից անմիջապես հետո «Մերսեդես» ավտոմեքենան առաջ է շարժվում և դուրս գալիս տեսադաշտից։
Ժամը 11։53։33-ին կրկին կադրի ներքևի աջակողմյան հատվածում հայտնում է նույն «Մերսեդես» ավտոմեքենան« որը մի պահ կանգնում է« ապա դրա մոտից վազելով՝ փողոցի հակառակ կողմն է անցնում երեսը դիմակով ծածկած մի տղամարդ« իսկ ավտոմեքենան մի փոքր դեպի ձախ առաջ շարժվելով՝ կանգնում է փողոցի միջնամասում։ Վազելով այդ մեքենային է մոտենում մի տղամարդ« ով մեքենայի ձախ կողմի ետևի դուռը բացելով՝ ինչ-որ բան է վերցնում և վազելով հեռանում նույն ուղղությամբ։ Ավտոմեքենայում գտնվող անձը բացում է վարորդի հետևի դուռը՝ այդ պահին երևում է ավտոմեքենայի սրահում նստած այդ անձի ձախ ձեռքը։ Վայրկյաններ անց վերոնշյալ տղամարդիկ վազելով մոտենում և նստում են այդ ավտոմեքենան։ Նրանցից մեկի՝ ճաղատ« երկարաթև մուգ գույնի վերնաշապիկով անձի ձեռքին առկա է պայուսակ։ Նա նստում է վարորդի կողքի նստատեղին« դիմակավորը՝ նրա անմիջապես հետևում« իսկ երրորդը՝ վարորդի հետևի նստատեղին։ Նույն պահին վազելով՝ նրանց հետևից վարորդի հետևի դռանն է մոտենում Ա.Ջրբաշյանը« իսկ մեքենայի աջակողմյան հատվածին մոտենում են երկու տղամարդիկ« ովքեր ոտքով հարվածում են մեքենային, սակայն մեքենան արագ շարժվում և հեռանում է։

(հատոր 5, գ. թ. 83-84)

Որպես այլ փաստաթուղթ՝ ապացույց ճանաչված, մեղադրյալ Վ.Գեղամյանի նկատմամբ իրականացված «Ներքին դիտում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառման ընթացքում կատարված տեսաձայնագրության լազերային սկավառակով« որի զննությամբ պարզվել է« որ մեղադրյալ Վ.Գեղամյանը պատմել է 2015թ. հուլիսի 9-ին, Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների հատման մասի մոտակայքում Ա. Ջրբաշյանին ծեծի ենթարկելու մասին՝ պատճառաբանելով, որ դա կատարել են փողոցով քայլող աղջկան տուժողի՝ վիրավորելու պատճառով։ Վ. Գեղամյանը պատմել է նաև, որ իր հետ միասին այդտեղ են եղել Աշոտ Կարինյանը և Դավթաշենցի Անդոն, սակայն նրանք չեն միջամտել, հարվածել է միայն ինքը։

(հատոր 5, գ. թ. 81)

Կասկածյալ Վ. Գեղամյանի մասնակցությամբ քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015թ. հուլիսի 10-ի արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ Վ.Գեղամյանը մատնացույց է արել իր պատմած վերոհիշյալ դեպքի և վթարված 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի կայանման վայրերը։

(հատոր 1, գ. թ. 195-198)

2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Մոսկովյանի փողոցի թիվ 33 շենքի բակում կատարված զննության արձանագրությամբ« համաձայն որի նշված վայրում հայտնաբերվել է վթարված 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան« որի մեջ եղել են փայտյա մահակ« դիմակներ և ավտոմեքենայի՝ 07 OU 556 հաշվառման համարանիշներ։

(հատոր 1, գ. թ. 12-27)

Դեպքի վայրի զննության 2015թ. հուլիսի 9-ի արձանագրությամբ« համաձայն որի Երևան քաղաքի Պուշկին փողոցի 51-րդ շենքի դիմացի մայթի վրա հայտնաբերվել է արևային ակնոց և կրակայրիչ։

(հատոր 1-ին, գ. թ. 1-11)


Ամբաստանյալ Ա. Կարինյանի պաշտպան Մ. Սարգսյանի միջնորդությամբ որպես վկա դատարանում հարցաքննված ներքոհիշյալ անձինք հայտնեցին հետևյալը.

Վկա Մարինե Ռոբերտի Հովսեփյանը դատարանին հայտնեց, որ Կարինյանների ընտանիքի հետ շատ մտերիմ և ջերմ հարևաններ են եղել։ Թեև ներկա պահին բնակվում են տարբեր շենքերում, բայց իրենց մտերմությունը և հարազատությունը պահպանել են։
Դեպքի օրն իր նախկին բնակության վայրի մոտ գտնվող կարի արհեստանոցում գործ է ունեցել, ուստի Նուբարաշենից ժամը 09։30-ին դուրս է եկել, տրանսպորտով գնացել է մինչև Խանջյան փողոց։ Նուբարաշենից մինչև Խանջյան փողոց տրանսպորտը գնացել է մոտավորապես մեկ ժամում։ Մոտ 15-20 րոպե էլ ոտքով քայլել է։ Գնացել է իր նախկին հարևանների տուն, քանի որ կարի արհեստանոցը բացվելիս է եղել ժամը 11։00-ից հետո և այդ ժամանակ դեռ շուտ է եղել։ Երբ մտել է Աշոտենց տուն` նրա մայրը բարձրաձայն ասել է, որ երեխաները քնած են և սաստել է իրենց շանը։ Այնուհետև իրենք գնացել են խոհանոց։ Այդ պահին Աշոտի մայրը նախաճաշ է պատրաստել Աշոտի հոր համար։ ժամը 11։00-ից հետո ինքը դուրս է եկել, որպեսզի ոտքով գնա Երևանի Աբովյան և Սայաթ-Նովա փողոցների խաչմերուկում գտնվող կարի արհեստանոց։ Այնտեղ մի փոքր գործ է ունեցել, ինչն ավարտելուց հետո նորից հետ է վերադարձել Արամի փողոց։ Ժամը 12։45-ին հասել է Աշոտենց տուն։ Այդ ժամը հստակ հիշում է, քանի որ այդ պահին իրեն զանգ է եկել։ Սրճել են, երկար զրուցել։ Այնուհետև լսվել է դռան թակոցի ձայն։
Խոհանոցից դրսի դուռը չի երևացել, բայց թակոցի ձայնը լսվել է։ Լսել է մի երիտասարդ տղայի ձայն, ով հարցրել է Աշոտին։ Աշոտի մայրը ձայն է տվել նրան, իսկ ինքն այդ ժամանակ հեռախոսով է զբաղված եղել։ Որոշ ժամանակ հետո Աշոտը մտել է լոգարան։ Խոհանոցը և լոգարանն իրար մոտ են, Աշոտը խոհանոցով պետք է անցներ՝ լոգարան մտնելու համար։ Լոգարանից դուրս գալուց հետո նա հագնվել է և մորը կանչելով հյուարսենյակ՝ խնդրել է տալ իր անձնագիրը։ Մայրը հարցրել է, թե ինչու է այն անհրաժեշտ, իսկ Աշոտն էլ պատասխանել է, որ երկու օրով պետք է գնա Մոսկվա։
Մայրը հարցրել է, թե արդյոք հայրը տեղյակ է այդ մասին։ Աշոտը պատասխանել է, որ կզանգահարի և հորն այդ մասին տեղյակ կպահի։
Աշոտը տանից դուրս է եկել, իսկ իրենք շարունակել են զրուցել։ Այնուհետև, ժամը 3։00-ի սահմաններում ինքը ևս դուրս է եկել, քանի որ պետք է գնար 16-րդ թաղամաս։ Րոպե առ րոպե չի կարող հստակ ասել, բայց այն, որ ինքը ժամը 12։45-ին արդեն Աշոտենց տուն է մտել` ֆիքսել է, քանի որ իրեն զանգ է եկել։
Աշոտենց տան մուտքից ներս տեղակայված է մեծ հյուրասենյակ, հյուրասենյակից ձախ՝ ննջարանն է, հյուրասենյակից աջ՝ խոհանոցը, որը շարունակվում է դեպի լոգարան։ Խոհանոցում նստած է եղել սեղանի շուրջ, որը դրված է եղել դռնից քիչ հեռու։
Երբ խոհանոցի դուռը բաց է լինում՝ աթոռին նստած վիճակում հուրասենյակը և ննջարանը տեսանալի են։
Բնակարանն ունի 2 ննջարան։ Երեխաները քնում են նույն ննջարանում, որը գտնվում է հյուրասենյակից դեպի ձախ։ Համոզված է, որ իր՝ Աշոտենց տնից բացակայելու ժամանակ Աշոտ Կարինյանը չէր կարող տնից բացակայել՝ այնուհետև վերադառնալ, քանի որ նրան արթնացնելուց հետո, երբ խոհանոցի միջով, իր ներկայությամբ նա գնացել է լոգարան՝ իրեն պարզ է դարձել, որ նա քնած է եղել և նոր է արթնացել։

(դատական նիստի արձանագրություն)

Վկա Շողակաթ Կարապետյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալներից՝ Ա. Կարինյանն իր որդին է։ Ճանաչում է նաև Վ. Գեղամյանին և Կ. Հունանյանին՝ նրանք իր որդու ընկերներն են։
2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 08։00-ի սահմաններում իր ամուսինը դուրս է եկել տանից՝ ավտոմեքենան տանը մոտեցնելու համար, քանի որ այն տան բակում չի կայանել։ Որոշ ժամանակ անց իրենց տուն է եկել նախկին հարևանուհին՝ Մարինե Հովսեփյանը։ Նրա հետ սրճել են և զրուցել։ Մոտ ժամը 10։00-ին ամուսինը վերադարձել է, իսկ ժամը 12։00-ին ամուսինը դուրս է եկել տնից, քանի որ գործեր է ունեցել։ Նրա հետ միասին դուրս է եկել նաև հարևանուհին։ Այնուհետև Մարինե Հովսեփյանը վերադարձել է, կրկին սրճել են և զրուցել։ Այդ ամբողջ ժամանակ իր երկու որդիները՝ Արեգ և Աշոտ Կարինյանները տանը քնած են եղել։
Տանը շուն են պահում։ Վերջինս բակին մոտեցող ավտոմեքենաների և մարդկանց քայլերի ձայներից սկսում է հաչալ և աշխուժանում է։ Ժամը 13։00-ի սահմաններում շունը սկսել է հաչալ, այնուհետև լսել է դռան թակոցը և բացել է դուռը։ Թակողը Վ. Գեղամյանն է եղել։ Նա ցանկացել է տեսնել իր որդի Աշոտ Կարինյանին, սակայն ներս չի մտել։ Ինքն արթնացրել է որդուն և հայտնել է, որ ընկերը ցանկանում է նրան տեսնել։ Վաչիկն ու որդին զրուցել են։ Ինքը տեսել է, թե ինչպես է որդին լվացվել, հագնվել և վերցրել է անձնագիրը։ Հարցրել է, թե ինչու է վերցնում անձնագիրը։ Աշոտը պատասխանել է, որ Վաչիկի հետ երկու օրով մեկնում են Մոսկվա։ Հարցրել է, թե հայրը տեղյակ է իր՝ Մոսկվա մեկնելու մասին։ Որդին պատասխանել է, որ տեղյակ չի, բայց կտեղեկացնի անպայման։ Այնուհետև նա դուրս է եկել տնից։ Ժամը 15։00-ի սահմաններում ամուսինը տուն է վերադարձել։ Նրան հայտնել է, որ Աշոտն ընկերոջ հետ երկու օրով մեկնել է Մոսկվա, հարցրել է, թե արդյոք նա այդ մասին տեղյակ է։ Ամուսինը պատասխանել է, որ տեղյակ չէ։ Միասին գնացել են «Էրեբունի» բժշկական կենտրոն, քանի որ իրենց բարեկամը թոռնիկ է ունեցել, այնուհետև վերադարձել են տուն։
Ինքը երկրորդ օրն է իմացել, որ որդին ոստիկանությունում է և ձերբակալված է։ Իրեն ավելի շուտ չեն հայտնել որդու ձերբակալման մասին, քանի որ վատառողջ է։

(դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 4, գ.թ. 129-132)

Վկա Սամվել Կարինյանը դատարանին հայտնեց, որ Աշոտ Կարինյանն իր որդին է, ամբաստնյալներից ճանաչում է նաև Կ. Հունանյանին և Վ. Գեղամյանին։
2015թ. հուլիսի 9-ին, ինչպես միշտ շուտ է արթնացել։ Ժամը 08։00-ի սահամններում տնից դուրս է եկել, որպեսզի մեքենան մոտեցնի տանը և միաժամանակ առևտուր անի տան համար։ Այնուհետև, երբ եկել է տուն՝ տեսել է, որ իրենց տանն է նաև նախկին հարևանուհին՝ Մարինե Հովսեփյանը։
Իր՝ տանը գտնվելու ժամանակ Աշոտը քնած է եղել։ Ժամը 12։00-ի սահմաններում ինքը դուրս է եկել տնից, ժամը 15։00-ի սահմաններում վերադրաձել է տուն։ Կինն ասել է, որ Աշոտը երկու օրով մեկնելու է Մոսկվա, ինքն այդ մասին տեղյակ է, թե ոչ։ Ինքը պատասխանել է,որ տեղյակ չէ։ Կնոջ հետ գնացել են «Էրեբունի» բժշկական կենտրոն, քանի որ իրենց բարեկամը թոռնիկ է ունեցել։ Բազմիցս զանգահարել է տղայի բջջային հեռախոսահամարին, սակայն այն անջատած է եղել։ Ժամը 18։00-ի սահմաններում եկել են տուն և բակի տղաներից իմացել է, որ իր որդուն ձերբակալել են։ Գնացել է ոստիկանություն և տեղեկացել է, որ իրոք Աշոտը ձերբակալված է, սակայն իրեն չեն թողել բարձրանալ քննիչի մոտ։
Ոստիկանության շենքի դռների մոտ տեսել է Վաչիկի ընկերոջը, ով պաշտպան է բերել, սակայն նրան նույնպես չեն թողել բարձրանալ քննիչի մոտ։
Հաջորդ օրը բարձրացել է քննիչի մոտ և խնդրել է հայտնել որդու ձերբակալման պատճառների մասին։ Քննիչը հայտնել է, որ Ա. Կարինյանը կեսօրին կռիվ է արել։ Ինքը հայտնել է, որ այդ ժամանակահատվածում իր տղան տանը քնած է եղել և չէր կարող կռիվ արած լինել։ Հայտնել է նաև, որ բացի իրենից՝ այդ փաստը կարող են հաստատել նաև իրենց տանն այդ օրը գտնված անձինք, սակայն իր կողմից նշված անձանց քննիչը չի հարցաքննել։

(դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 4, գ.թ. 124-128)

Նախաքննության ընթացքում մեղադրյալ Կոնստանտին Հունանյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 12։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Պուշկին-Սարյան փողոցների խաչմերուկում չի գտնվել, այդ հանգամանքը հաստատվում է իր կողմից օգտագործվող բջջային հեռախոսի մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերը սպասարկած կայանների վերաբերյալ տվյալներով։ Իրեն առաջադրված մեղադրանքը հիմնված է ենթադրությունների վրա։

(հատոր 1, գ.թ. 252-252ա)

Դատարանում ամբաստանյալ Կ. Հունանյանն իրեն մեղավոր չճանաչեց, օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվեց ցուցմունք տալուց։

(դատական նիստի արձանագրություն)

Նախաքննության ընթացքում Վաչիկ Գեղամյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել։
Մինչ այդ որպես կասկածյալ հարցաքննվելիս՝ 2015թ. հուլիսի 9-ին, ցուցմունք է տվել այն մասին« որ 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 09։30-ի սահմաններում« տանից դուրս է եկել և ընկերոջը՝ Տիգրան Հակոբյանին պատկանող, «Մերսեդես» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով գնացել է մյուս ընկերոջը՝ Աշոտ Կարինյանին հանդիպելու։ Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցում Աշոտ Կարինյանին հանդիպելուց հետո միասին գնացել են Արշակունյանց փողոց« այնուհետև Պուշկին և Սարյան փողոցների խաչմերուկ« որտեղ ավտոմեքենան կայանել և դուրս են եկել ավտոմեքենայից։ Այդ պահին Պուշկինի փողոցում պատահաբար հանդիպել են իրենց ընդհանուր ընկեր, Երևան քաղաքի Դավիթաշեն թաղամասի բնակիչ Անդոյին։ Միասին զրուցել են։ Զրույցի ընթացքում նկատել է փողոցն անցնող մի երիտասարդ աղջկա, ով լաց է եղել։ Հետաքրքրվել են, թե ինչ է պատահել։ Անծանոթ աղջիկը մատնացույց է արել Պուշկին փողոցով անցնող մի տղայի և հայտնել« որ այդ անձն իրեն վիրավորել է։ Մոտեցել է այդ տղային և հարցրել« թե ինչու է նեղացրել այդ աղջկան։ Վերջինս չի պատասխանել։ Ինքն անմիջապես բռունցքով մի քանի հարվածներ է հասցրել այդ տղայի պարանոցի և կրծքավանդակի հատվածներին։ Այդ պահին անծանոթ մարդիկ են հավաքվել։ Կարծել է« որ նրանք այդ տղայի ծանոթներն են և քանի որ չի ցանկացել շարունակել ծեծկռտուքն՝ Անդոյի և Աշոտի հետ ավտոմեքենայով հեռացել են։ Հասնելով Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոց՝ ավտոմեքենան կայանել են «Լաբիրինթ» սրճարանի հետնամասում գտնվող շենքի բակում, ոտքով դուրս գալով փողոց՝ նստել են պատահական տաքսի ավտոմեքենա և գնացել Մյասնիկյան պողոտա« որտեղ Անդոն իջել է ավտոմեքենայից« իսկ ինքը և Աշոտը վերադարձել են Կենտրոն համայնք և անկանոն շրջել փողոցներով։ Աշոտի հետ որոշել են գնալ Մոսկվա, ուստի զանգահարելով իր ծանոթ Արմանին՝ ժամը 18։40-ի թռիչքի համար երկու ավիատոմս են պատվիրել։ Ժամը 16։30-ին Աշոտի հետ նույն տաքսի ավտոմեքենայով ուղևորվել են Զվարթնոց օդանավակայան։ Ճանապարհին պատահաբար նկատել է իր ընկերներ Կոնստանտին Հունանյանին և Էդոյին« ովքեր եղել են «Ռենջ-Ռովեր» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Կոնստանտինին ասել է« որ Մոսկվա են մեկնում։ Նրա առաջարկով իջել են տաքսուց և օդանավակայան են գնացել «Ռենջ-Ռովեր» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Օդանավակայան հասնելուն պես Կոնստանտինը և Էդոն հեռացել են« իսկ երբ ինքը և Աշոտը գտնվել են սպասասրահում՝ իրենց են մոտեցել ոստիկանության աշխատակիցները և բերման ենթարկել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժին։

(հատոր 1, գ. թ. 110-115)

Դատարանում ևս ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանն իրեն մեղավոր չճանաչեց և ցուցմունք տվեց այն մասին, որ երբ դեպքից հետո իրեն տարել են ոստիկանություն՝ պաշտպան է պահանջել, սակայն իրեն պաշտպանով չեն ապահովել։ Ոստիկանության բաժնում կատարված գործողությունների և իր մասնակցության մասին ցուցմունք տալ չի ցանկանում։ Այդ ամենը նախօրորք պլանավորված է եղել ոստիկանների կողմից։ Մինչև պաշտպան ներգրավելն իր ձեռքով ցուցմունք չի գրել։ Մինչ այդ իր ասածները ճիշտ չեն, իրականությանը չեն համապատասխանում։ Վերջին ցուցմունքն է ճիշտ, որը տվել է պաշտպանի ներկայությամբ։
Աշոտ Կարինյանին այդ օրը տեսել է։ Վերջինս տանը քնած է եղել։ Ինքն Աշոտին արթնացրել է՝ միասին Մոսկվա գնալու համար։ Դուռը բացել է Աշոտի մայրը։ Աշոտը լոգանք է ընդունել և 15 րոպեից եկել է։ Դա ժամը 13։00-ի սահմաններում է եղել։
Ամբաստանյալ Ա. Հովսեփյանին վաղուց է ճանաչում։ Վերջինս իր մանկության ընկերն է։
Դեպքի նախորդ օրը վերցրել է Տիգրան Հակոբյանի ավտոմեքենան։ Տեղյակ չէ, թե ինչ է եղել մեքենայում։ Թանի և գաթաների առկայության մասին ոչինչ չի հիշում։ Ուրիշ ոչինչ չի տեսել։ Չի հիշում նաև, թե մեքենան որտեղ է կայանել։ Չի ցանկանում հայտնել, թե մեքենան ում է տվել։
Ա. Հովսեփյանի հետ կապ է հաստատել վերջինիս՝ «Արմենտել» ՓԲ ընկերության կողմից սպասարկվող հեռախոսահամարով։

(դատական նիստի արձանագրություն)

Նախաքննության ընթացքում Անդրանիկ Հովսեփյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Էդգար Ավետիսյանին չի ճանաչում։ Հետագայում պարզել է, որ վերջինս մտերիմ հարաբերությունների մեջ է իր տատու քրոջ որդի Գուրգեն Թորգոմյանի հետ։
Հիշում է, որ 2015թ. հուլիսի 9-ից մոտ մեկ ամիս առաջ որոշել է գնալ բանկ՝ վճարումներ կատարելու։ Ճանապարհին հանդիպել է Գուրգենին։ Վերջինս Է. Ավետիսյանին պատկանող «Ռենջ Ռովեր» մակնիշի ավտոմեքենայով է եղել։ Կարծում է, որ ինքն իր փաստաթղթերն այդ ժամանակ է մոռացել այդ ավտոմեքենայի մեջ։ Այդ է պատճառը, որ իր փաստաթղթերը հայտնաբերվել են Է. Ավետիսյանի ավտոմեքենայից։

(հատոր 4, գ. թ. 115-116)

Դատարանում ամբաստանյալ Ա. Հովսեփյանն իրեն մեղավոր չճանաչեց, օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվեց ցուցմունք տալ։

(դատական նիստի արձանագրություն)

Նախաքննության ընթացքում և դատարանում ամբաստանյալ Աշոտ Կարինյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունքներ է տվել այն մասին, որ իրեն մեղսագրված արարքին ընդհանրապես առնչություն չունի։ Դեպքի ժամանակ ինքը նույնիսկ այդ տարածքում չի գտնվել։ Դեպքի օրն արթնացել է ժամը 13։00-ի սահմաններում։ Ննջասենյակից դուրս է եկել հյուրասենյակ, որտեղ նստած սրճելիս են եղել իր մայրը՝ Շ. Կարապետյանը և իր մոր ընկերուհի և նախկին հարևանուհի Մարինեն։ Իրեն արթնացրել է մայրը, քանի որ իր ընկեր Վ. Գեղամյանն իրեն է հարցրել և սպասել է դրսում։ Վ. Գեղամյանն իրեն հայտնել է, որ իր ընկերների հետ կապված հարցով շտապ պետք է մեկնի Մոսկվա և առաջարկել է միասին մեկնել։ Մորից խնդրել է անձնագիրը և հայտնել, որ Վաչիկի հետ մի քանի օրով պետք է մեկնի Մոսկվա։ Մայրը ճշտել է, թե արդյոք հայրը տեղյակ է այդ մասին, իսկ ինքն ասել է, որ ճանապարհին կզգուշացնի։ Տանից վերցրել է միայն հեռախոսը և լիցքավորման սարքը։
Տոմսերի հարցով զբաղվել է Վաչիկը։
Իրենց բերման են ենթարկել Զվարթնոց օդանավակայանից։

(հատոր 3, գ. թ. 227-228, դատական նիստի արձանագրություն)


Դատարանի իրավական վերլուծությունները.

Անդրադառնալով ամբաստանյալ Ա. Կարինյանի պաշտպան Մ. Սարգսյանի, ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանի պաշտպան Գ. Հակոբյանի, ամբաստանյալ Կ. Հունանյանի պաշտպաններ Վ. Հովհաննիսյանի և Ժ. Պետրոսյանի, ամբաստանյալ Ա. Հովսեփյանի պաշտպան Ս. Գրիգորյանի պաշտպանական ճառերում նշված պատճառաբանություններին և միջնորդություններին՝ ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանի՝ որպես կասկածյալ 2015թ. հուլիսի 9-ին տված ցուցմունքի, որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված, կասկածյալ Վ. Գեղամյանի նկատմամբ իրականացված «Ներքին դիտում» օպերատիվ-հետախուզական միջոցառման արդյունքների, ինչպես նաև կասկածյալ Վ. Գեղամյանի մասնակցությամբ քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015թ. հուլիսի 10-ի արձանագրությունների՝ որպես ապացույց անթույլատրելի լինելը հաստատելու և ապացույցների շարքից հանելու մասին՝ Դատարանը գտնում է հետևյալը.
-կասկածյալ Վ. Գեղամյանի մասնակցությամբ քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015թ. հուլիսի 10-ի արձանագրության մասով.
ՀՀ Սահմանադրության 63-րդ հոդվածի համաձայն՝ «(…) 3. Հիմնական իրավունքների խախտմամբ ձեռք բերված կամ արդար դատաքննության իրավունքը խաթարող ապացույցի օգտագործումն արգելվում է։»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Քրեական գործով վարույթում մեղադրանքի հիմքում չեն կարող դրվել և որպես ապացույց օգտագործվել այն նյութերը, որոնք ձեռք են բերվել`
(…)
5) քննչական կամ այլ դատավարական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ.
(…)։
2. Ապացույցներ ձեռք բերելիս էական են այն խախտումները, որոնք, դրսևորվելով մարդու և քաղաքացու սահմանադրական իրավունքների և ազատությունների կամ սույն օրենսգրքի որևէ պահանջի խախտմամբ, դատավարության մասնակիցներին` օրենքով երաշխավորված իրավունքների զրկմամբ կամ սահմանափակմամբ կամ որևէ այլ կերպ ազդել են կամ կարող էին ազդել ստացված փաստական տվյալների հավաստիության վրա»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Գործի համար նշանակություն ունեցող տվյալները ստուգելու և ճշտելու նպատակով փորձեր և այլ հետազոտական գործողություններ կատարելու համար քննիչն իրավունք ունի կատարել քննչական փորձարարություն։
2. Քննչական փորձարարություն կատարելիս պետք է ներկա գտնվեն ընթերակաները։ Անհրաժեշտության դեպքում քննիչը քննչական փորձարարության կատարմանը կարող է մասնակից դարձնել կասկածյալին, մեղադրյալին, վկային, մասնագետին, բժշկին և այլ անձանց։ Քննիչն իրավունք ունի կիրառել տեխնիկական միջոցներ։
3. Քննչական փորձարարություն թույլատրվում է, եթե տվյալ դեպքում այն վտանգավոր չէ մարդկանց կյանքի և առողջության համար, դրանով չի ստորացվում նրանց պատիվը և արժանապատվությունը, նրանց չի պատճառվում նյութական վնաս։
4. Քննչական փորձարարություն կատարելու մասին կազմվում է արձանագրություն, որում մանրամասն շարադրվում են փորձարարության հանգամանքները և արդյունքները։ Արձանագրության մեջ նշվում է տեխնիկական միջոցների կիրառման մասին։ Արձանագրությանը ծանոթանում են քննչական գործողության բոլոր մասնակիցները, որոնք այն հաստատում են իրենց ստորագրություններով և իրավունք ունեն պահանջել նրա մեջ մտցնելու իրենց դիտողությունները։
5. Պլանները, սխեմաները, գծագրերը, ինչպես նաև տեխնիկական միջոցների կիրառման արդյունքներն արտացոլող նյութերը կցվում են արձանագրությանը։»։
Վերոգրյալ իրավանորմի վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ գործի համար նշանակություն ունեցող տվյալները ստուգելու և ճշտելու նպատակով քննիչն իրավունք ունի կատարել քննչական փորձարարություն բացառապես փորձեր և այլ հետազոտական գործողություններ կատարելու ճանապարհով։ Այլ խոսքով` քննչական փորձարարության կատարումը նպատակ է հետապնդում փորձեր և այլ հետազոտական գործողություններ կատարելու եղանակով վերականգնել դեպքի, ինչպես նաև քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները։ Քննչական փորձարարություն կատարելու մասին կազմվում է արձանագրություն, որում մանրամասն շարադրվում են փորձարարության հանգամանքները և արդյունքները, իսկ քննչական փորձարարության ընթացքում կազմված պլանները, սխեմաները, գծագրերը, ինչպես նաև տեխնիկական միջոցների կիրառման արդյունքներն արտացոլող նյութերը կցվում են արձանագրությանը։
Ապացույցների թույլատրելիության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Արմեն Սեյրանի Սարգսյանի վերաբերյալ ԵՔՐԴ/0295/01/08 քրեական գործով 2009 թվականի սեպտեմբերի 16-ի որոշման 15-րդ կետում, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) որպես քրեական oրենuգրքով նախատեuված արարքի առկայությունը կամ բացակայությունը, այդ արարքը կաuկածյալի կամ մեղադրյալի կողմից կատարելը կամ չկատարելը և մեղադրյալի մեղավորությունը կամ անմեղությունը, ինչպեu նաև գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները պարզելու միջոց կարող են օգտագործվել միայն այնպիսի ապացույցներ, որոնք ձեռք են բերվել, ամրագրվել և գործին կցվել են քրեադատավարական օրենքով սահմանված և թույլատրելի համարվող կարգով։ Ապացույցների ձեռքբերման և ամրագրման թույլատրելիությունը կարգավորող նորմերից հետևում է, որ որպես ապացույց չեն կարող օգտագործվել քննչական կամ այլ դատավարական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ ձեռք բերված փաստական տվյալները, հատկապես եթե դրանք իրենց հերթին հանգեցրել են դատավարության մասնակիցների իրավունքների էական խախտման, ազդել են կամ կարող էին ազդել uտացված փաuտական տվյալների հավաuտիության վրա։ (…)»
Զարգացնելով Ա.Սարգսյանի վերաբերյալ որոշմամբ ձևավորված իրավական դիրքորոշումը՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Սարիբեկ Վարազդատի Հարությունյանի վերաբերյալ ԵԱՔԴ/0189/01/12 քրեական գործով 2014 թվականի մայիսի 31-ի որոշման 20-րդ կետում նշել է. «(...) ապացույցների ձեռքբերման գործընթացում էական չեն կարող համարվել քննչական կամ այլ դատավարական գործողության կատարման կարգի այն խախտումները, որոնցով չեն սահմանափակվել դատավարության մասնակիցների` օրենքով երաշխավորված իրավունքները կամ այդ իրավունքներից նրանք չեն զրկվել, ինչպես նաև այն խախտումները, որոնք ստացված փաստական տվյալների հավաստիության վրա չեն ազդել կամ չէին կարող ազդել։ Այլ խոսքով` քննչական կամ այլ դատավարական գործողություննների կատարման ժամանակ թույլ տրված քրեադատավարական օրենսդրության խախտումները պետք է գնահատվեն` ելնելով դրանց բնույթից, ծանրությունից և վերոնշյալ գործողությունների արդյունքում ստացված ապացուցողական նյութի որակի և հավաստիության վրա դրանց ազդեցության աստիճանից։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ապացույցն անթույլատրելի ճանաչելը` որպես իրավական հետևանք, պետք է տեղի ունենա միայն քրեադատավարական օրենսդրության էական խախտման առկայության պարագայում։ Հակառակ դեպքում ապացույցների թույլատրելիության հարցին կցուցաբերվի ձևական մոտեցում, ինչն էլ կհանգեցնի ապացուցողական նյութի անտեղի կորստի։»
Քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015թ. հուլիսի 10-ի արձանագրության համաձայն` ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Հ. Հարությունյանը, մասնակցությամբ մեղադրյալ Վաչիկ Գեղամյանի, ընթերականեր Վահագն Բաղդասարյանի և Ահարոն Հովսեփյանի, Վ. Գեղամյանի՝ որպես կասկածյալ տված ցուցմունքը ճշտելու և ստուգելու նպատակով կատարել է քննչական փորձարարություն։ Այդ նպատակով, քննիչի անձնական օգտագործման «Մերսեդես» մակնիշի և ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի ծառայողական ավտոմեքենաներով ուղևորվել են դեպքի վայր` Երևան քաղաքի Սարյան և Պուշկին փողոցների խաչմերուկ։ Դեպքի վայրում կասկածյալ Վաչիկ Գեղամյանը մատնացույց է արել դեպքի և վթարված 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի կայանման վայրերը և կրկին վերարտադրել որպես կասկածյալ տված ցուցմունքը։ Փորձարարության ընթացքում կատարվել է տեսանկարահանում։
Մասնակիցների կողմից միջնորդություններ և հայտարարություններ չեն եղել։
(հատոր 1, գ.թ. 195-198)
Համաձայն քրեական գործի նյութերի՝ վերոհիշյալ քննչական գործողության ընթացքում որևէ փորձ կամ այլ հետազոտական գործողություն չի կատարվել։ Քննիչը սահմանափակվելով Վ. Գեղամյանի նախաքննական ցուցմունքի շարադրմամբ՝ ավարտել է վերոհիշյալ քննչական գործողությունը։ Այլ խոսքով` փորձեր և այլ հետազոտական գործողություններ կատարելու եղանակով դեպքի, ինչպես նաև քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների վերականգմանն ուղղված գործողություններ վերոհիշյալ քննչական գործողության ժամանակ չեն կատարվել, իսկ կազմված արձանագրության մեջ մանրամասն չեն շարադրվել փորձարարության հանգամանքները և արդյունքները։
Այսպիսով, վերոհիշյալ ապացույցը ձեռք է բերվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի պահանջի, այսինքն` քննչական գործողության կատարման կարգի որոշակի խախտմամբ, սակայն, դատարանը գտնում է, որ այդ խախտումը չի հանգեցրել դատավարության մասնակիցների հիմնական իրավունքների խախտման կամ արդար դատաքննության խաթարման, ուստի վերահիշյալ խախտումը էական համարվել չի կարող։ Հետևաբար Վ. Գեղամյանի մասնակցությամբ քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015թ. հուլիսի 10-ի արձանագրությունը որպես ապացույց թույլատրելի է և կարող է դրվել մեղադրական դատավճռի հիմքում։

- Վ. Գեղամյանի՝ որպես կասկածյալ 2015թ. հուլիսի 9-ի ցուցմունքի և Վ. Գեղամյանի նկատմամբ իրականացված «Ներքին դիտում» օպերատիվ-հետախուզական միջոցառման արդյունքում ձեռք բերված տեղեկությունների մասով.
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոապական կոնվենցիայի (այսուհետ՝ Կոնվենցիա) 6-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝
«Քրեական հանցագործութուն կատարելու մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր ոք ունի առնվազն հետեւյալ իրավունքները.
(...)
դ) հարցաքննել իր դեմ ցուցմունքներ տվող վկաներին կամ իրավունք ունենալ, որ այդ վկաները հարցաքննության ենթարկվեն, եւ իրավունք ունենալ կանչելու ու հարցաքննելու իր վկաներին նույն այն պայմաններով, ինչ իր դեմ ցուցում տված վկաները.
(...)»։
ՀՀ Սահմանադրության 67-րդ հոդվածի համաձայն՝
«Հանցագործության համար մեղադրվող յուրաքանչյուր ոք ունի`
(...)
4) իր դեմ ցուցմունք տվող անձանց հարցման ենթարկելու իրավունք, կամ որ այդ անձինք ենթարկվեն հարցման, ինչպես նաև, որ իր օգտին ցուցմունք տվող անձինք կանչվեն և հարցաքննվեն նույն պայմաններով, ինչ իր դեմ ցուցմունք տված անձինք.
(...)»։
Հակընդդեմ հարցման իրավունքի բովանդակությանն անդրադրձել է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը Մանուչարյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով (Գանգատ թիվ 35688/11) 2016թ. նոյեմբերի 24-ի վճռի 46-47-րդ կետում` նշելով, որ
«46. Դատարանն այնուհետեւ վերահաստատում է, որ բոլոր ապացույցները, սովորաբար, պետք է ներկայացվեն հրապարակային լսումների ժամանակ` մեղադրյալի ներկայությամբ՝ մրցակցության սկզբունքով փաստարկներ ներկայացնելու համար։ Այս սկզբունքից առկա են բացառություններ, սակայն դրանք չպետք է խախտեն պաշտպանության կողմի իրավունքները։ Որպես ընդհանուր կանոն, 6-րդ հոդվածի 1-ին կետով եւ 3-րդ կետի «դ» ենթակետով պահանջվում է, որ ամբաստանյալին տրվի վիճարկելու եւ իր դեմ ցուցմունք տվողվ կային հարցաքննելու համարժեք եւ պատշաճ հնարավորություն կա՛մ նրա կողմից ցուցմունք տալու ժամանակ, կա՛մ հետագա փուլերում (տե՛սԽոդորկովսկին եւ Լեբեդեւն ընդդեմ Ռուսաստանի [Khodorkovskiy and Lebedev v.Russia], թիվ 11082/06 եւ թիվ 13772/05, «707, 2013 թվականի հուլիսի 25)։
47. Ալ-Խավաջայի եւ Թահերիի գործով (վերեւում հիշատակված՝ ¢¢ 119-147) Մեծ պալատը հստակեցրել է այն սկզբունքները, որոնք պետք է կիրառվեն, երբ վկան հրապարակային դատաքննությանը չի ներկայանում։ Այդ սկզբունքները կարող են ամփոփ ներկայացվել հետեւյալ կերպ՝
i) Դատարանը նախեւառաջ պետք է ուսումնասիրի այն նախնական հարցը, թե արդյոք առկա է հիմնավոր պատճառ՝ քննությունից բացակայող վկայի տված ցուցմունքը որպես ապացույց ճանաչելու համար՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ վկաները, որպես ընդհանուր կանոն, պետք է ցուցմունք տան դատաքննության ժամանակ, եւ որ ողջամիտ ջանքեր պետք է ներդրվեն՝ նրանց ներկայությունը երաշխավորելու համար.
ii) չներկայանալու պատճառներից հատկանշական են, օրինակ, ինչպես Ալ-Խավաջայի եւ Թահերիի գործում (վերեւում հիշատակված), վկայի բացակայությունը քննությունից մահվան կամ վրեժխնդրության երկյուղի հիմքով։
Այնուամենայնիվ, առկա են նաեւ վկայի կողմից դատաքննությանը չներկայանալու այլ իրավաչափ հիմքեր.
iii) եթե վկան չի հարցաքննվել վարույթի որեւէ նախնական փուլում, ապա վկայի ցուցմունքը դատաքննության ժամանակ կենդանի վկայության փոխարեն թույլատրելը պետք է ծառայի որպես ծայրահեղ միջոց.
iv) քննությունից բացակայող վկաների՝ արդեն իսկ տված ցուցմունքը որպես ապացույց ճանաչելը հնարավոր անբարենպաստ հետեւանքներ է առաջացնում ամբաստանյալի համար, որը, ըստ էության, քրեական դատավարության ընթացքում պետք է արդյունավետ հնարավորություն ունենա վիճարկելու իր դեմ ուղղված ապացույցները։ Մասնավորապես, նա պետք է հնարավորություն ունենա ստուգելու վկայի ցուցմունքների ճշմարտացիությունը եւ հավաստիությունը՝ վկաներին իր ներկայությամբ բանավոր հարցաքննելու միջոցով՝ վկայի կողմից ցուցմունք տալու ժամանակ կամ վարույթի հետագա փուլերում.
v) «միակ կամ որոշիչ կանոնի» համաձայն՝ այն դեպքում, երբ ամբաստանյալի դատապարտումը բացառապես կամ հիմնականում հիմնված է այն վկաների տված ցուցմունքների վրա, որոնց մեղադրյալը չի կարող հարցաքննել վարույթի որեւէ փուլում, նրա պաշտպանության իրավունքներն անհիմն կերպով սահմանափակվում են.
vi) այս համատեքստում «որոշիչե բառը պետք է ընկալվի նեղ իմաստով՝ որպես միայն այնպիսի նշանակության կամ կարեւորության ապացույց, որը կարող է որոշիչ լինել գործի ելքի համար։ Եթե վկայի չստուգված ցուցմունքը հիմնավորվում է այլ հաստատված ապացույցներով, ապա դրա որոշիչ լինելու հանգամանքը գնահատելը կախված է հիմնավորող ապացույցների ապացուցողական ուժից. որքան ծանրակշիռ են մեղավորությունը հաստատող մյուս ապացույցները, այնքան ավելի քիչ հավանական է, որ քննությունից բացակայող վկայի ցուցմունքը համարվի որոշիչ.
vii) այնուամենայնիվ, քանի որ Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3-րդ կետը պետք է մեկնաբանվի վարույթի արդարացիության ընդհանուր ուսումնասիրության համատեքստում, միակ կամ որոշիչ կանոնը չպետք է կիրառվի ոչ ճկուն եղանակով.
viii) մասնավորապես, եթե ուրիշի խոսքի վրա հիմնված ցուցմունքն ամբաստանյալի դեմ ուղղված միակ կամ որոշիչ ապացույցն է, ապա այն որպես ապացույց ճանաչելը մեխանիկորեն չի հանգեցնում 6-րդ հոդվածի 1-ին կետի խախտման։ Միեւնույն ժամանակ, եթե դատապարտման համար միակ կամ որոշիչ հիմք են հանդիսանում քննությունից բացակայող վկաների ցուցմունքները, ապա Դատարանը գործը պետք է առավել մանրազնին քննության ենթարկի։
Այդպիսի ցուցմունքները որպես ապացույց ճանաչելուց բխող վտանգներից ելնելով՝ դա շատ կարեւոր գործոն է հավասարակշռությունն ապահովելու հարցում, եւ դրա համար անհրաժեշտ են բավարար հակակշռող գործոններ, այդ թվում՝ ծանրակշիռ ընթացակարգային երաշխիքների առկայություն։ Յուրաքանչյուր գործում հարցն այն է, թե արդյոք առկա են բավարար հակակշռող գործոններ, այդ թվում՝ այդ ապացույցների հավաստիության արդարացի եւ պատշաճ գնահատումը թույլատրող միջոցներ։ Դա կարող է թույլ տալ դատապարտման հիմքում դնել այդպիսի ապացույցներ միայն այն դեպքում, երբ դրանք բավականաչափ հավաստի են՝ գործի համար դրանց կարեւորությունից ելնելով։»։

Հակընդդեմ հարցման իրավունքի բովանդակությանը ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Հմայակ Սահակյանի վերաբերյալ ԼԴ/0212/01/10 գործով 2011թ. հոկտեմբերի 20-ի որոշման 21-23-րդ կետում` նշելով, որ.
«21. Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ հանցագործության բացահայտմանը նպաստող անձանց պաշտպանությունը` ընդհանրապես, և պաշտպանվող անձի ինքնությունը հաստատող տվյալների պաշտպանությունը` մասնավորապես, հետապնդում են իրավաչափ նպատակներ և ինքնին անհամատեղելի չեն մեղադրյալի` արդար դատաքննությունն ապահովող իրավական արժեքների հետ։ Սակայն հանցագործության բացահայտմանը նպաստող անձանց պաշտպանությունը կանոնակարգող քրեադատավարական իրավանորմերը մեկնաբանելիս և դրանցով սահմանված իրավական մեխանիզմները գործադրելիս հարկ է նկատի առնել, որ դրանք չեն կարող հանգեցնել մեղադրյալի` արդար դատաքննության իրավունքի չեզոքացմանը։ Ուստի խնդրո առարկա հարցի կապակցությամբ հանրային և մասնավոր իրավաչափ շահերը պետք է այնպես հավասարակշռվեն, որ մեղադրյալը չզրկվի «զենքերի հավասարության» իրավունքից և արդյունավետ պաշտպանության հնարավորությունից։
Այս առումով Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ առանց պաշտպանության կողմին ծանոթանալու հնարավորություն տալու, առանց դատաքննության ընթացքում հետազոտվելու` որևէ ապացույց չի կարող դրվել մեղադրական դատավճռի հիմքում։ Այլ կերպ` չբացահայտված բովանդակությամբ ապացույցի հիման վրա անձին դատապարտելու արգելքը բացարձակ բնույթ է կրում` անկախ ապացույցների ընդհանուր զանգվածում այդ ապացույցի դերից։ Այդ արգելքը խախտելն ինքնին կազմում է քրեադատավարական օրենքի էական խախտում` ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի իմաստով։
22. Նախորդ կետում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները պարզաբանելու համար Վճռաբեկ դատարանն անհրաժեշտ է համարում իրավական դիրքորոշումներ հայտնել այն դեպքերի կապակցությամբ, երբ անձը դատապարտվում է բացահայտված բովանդակությամբ ապացույցի հիման վրա, որի կապակցությամբ սակայն հնարավորություն չի ստացել իրացնել հակընդդեմ հարցման (կոնֆրոնտացիայի) իրավունքը («Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3(դ) ենթակետ)։
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը, կիրառելով և մեկնաբանելով «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3(դ) ենթակետը, եկել է այն ընդհանուր հետևության, որ եթե մեղադրյալին դատավարության որևէ փուլում հնարավորություն չի տրվել հարցեր ուղղելու իր դեմ ցուցմունք տված անձին, ապա նա զրկվում է արդար դատաքննության իրավունքից (տե՛ս Ունտերպերտինգերն ընդդեմ Ավստրիայի, գանգատ թիվ 9120/80, 1986 թվականի նոյեմբերի 24-ի վճիռ, 31-33-րդ կետեր)։ Իսկ Սադակը և ուրիշներն ընդդեմ Թուրքիայի (թիվ 1) գործով վճռում Եվրոպական դատարանը զարգացրել է Ունտերպերտինգերի գործով ամրագրված իրավական դիրքորոշումը և սահմանել, որ անձի դատապարտումը չի կարող ամբողջապես կամ վճռական չափով հիմնվել այնպիսի անձի հայտնած տվյալների վրա, որին հարցեր ուղղելու համարժեք հնարավորություն պաշտպանության կողմը չի ունեցել (տե՛ս Սադակը և ուրիշներն ընդդեմ Թուրքիայի (թիվ 1), գանգատներ թիվ 29900/96 և այլն, 2001 թվականի հուլիսի 17-ի վճիռ, 65-րդ կետ)։
(...) Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ հակընդդեմ հարցման (կոնֆրոնտացիայի) իրավունքով չապահովված ապացույցը մեղադրական դատավճռի հիմքում դնելը քրեադատավարական օրենքի էական խախտում չի կազմի, եթե այդ ապացույցը վճռական կշիռ չունի անձի մեղքը հաստատող ապացույցների զանգվածում։ Այլ կերպ` առանց հակընդդեմ հարցման` ապացույցը մեղադրական դատավճռի հիմքում դնելու արգելքը բացարձակ բնույթ չի կրում։ Ուստի այս պարագայում հանրային և մասնավոր իրավաչափ շահերի հավասարակշռությունը հնարավոր է ապահովել հանրային շահերի առավել մեծ ընդգրկմամբ։»։
Նախաքննության ընթացքում, դեպքից անմիջապես հետո, նույն օրը՝ 2015թ. հուլիսի 9-ին, Վաչիկ Գեղամյանը որպես կասկածյալ հարցաքննվելիս ցուցմունք է տվել այն մասին« որ 2015թ. հուլիսի 9-ին, ժամը 09։30-ի սահմաններում տանից դուրս է եկել և ընկերոջ՝ Տիգրան Հակոբյանին պատկանող «Մերսեդես» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով գնացել է ընկերոջը՝ Աշոտ Կարինյանին հանդիպելու։ Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցում Աշոտ Կարինյանին հանդիպելուց հետո« միասին գնացել են Արշակունյանց փողոց« այնուհետև Երևան քաղաքի Պուշկին և Սարյան փողոցների խաչմերուկ« որտեղ ավտոմեքենան կայանել և դուրս են եկել ավտոմեքենայից։ Այդ պահին Պուշկինի փողոցում պատահաբար հանդիպել են իրենց ընդհանուր ընկեր, Երևան քաղաքի Դավիթաշեն թաղամասի բնակիչ Անդոյին։ Միասին զրուցել են։ Զրույցի ընթացքում նկատել է փողոցն անցնող մի երիտասարդ աղջկա, ով լաց է եղել։ Հետաքրքրվել են, թե ինչ է պատահել, անծանոթ աղջիկը մատնացույց է արել Պուշկին փողոցով անցնող մի տղայի և հայտնել« որ այդ անձն իրեն վիրավորել է։ Մոտեցել է այդ տղային և հարցրել« թե ինչու է նեղացրել այդ աղջկան։ Վերջինս չի պատասխանել։ Ինքն անմիջապես բռունցքով մի քանի հարվածներ է հասցրել այդ տղայի պարանոցի և կրծքավանդակի հատվածներին։ Այդ պահին անծանոթ մարդիկ են հավաքվել« կարծել է« որ նրանք այդ տղայի ծանոթներն են և քանի որ չի ցանկացել շարունակել ծեծկռտուկը« Անդոյի և Աշոտի հետ ավտոմեքենայով հեռացել են։ Հասնելով Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոց՝ ավտոմեքենան կայանել են «Լաբիրինթ» սրճարանի հետնամասում գտնվող շենքի բակում և ոտքով դուրս գալով փողոց՝ նստել են պատահական տաքսի ավտոմեքենա և գնացել Մյասնիկյան պողոտա« որտեղ Անդոն իջել է ավտոմեքենայից« իսկ ինքը և Աշոտը վերադարձել են Կենտրոն համայնք և անկանոն շրջել փողոցներով։ Աշոտի հետ որոշել են գնալ Մոսկվա քաղաք։ Այդ պատճառով զանգահարելով իր ծանոթ Արմանին՝ ժամը 18։40-ի թռիչքի համար երկու ավիատոմս են պատվիրել։ Ժամը 16։30-ին Աշոտի հետ նույն տաքսի ավտոմեքենայով ուղևորվել են Զվարթնոց օդանավակայան։ Ճանապարհին պատահաբար նկատել է իր ընկերներ Կոնստանտին Հունանյանին և Էդոյին« ովքեր եղել են «Ռենջ-Ռովեր» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Կոնստանտինին ասել է« որ Մոսկվա են մեկնում և նրա առաջարկով իջել են տաքսուց և օդանավակայան են գնացել «Ռենջ-Ռովեր» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Օդանավակայան հասնելուն պես« Կոնստանտինը և Էդոն հեռացել են« իսկ երբ ինքը և Աշոտը գտնվել են սպասասրահում՝ իրենց են մոտեցել ոստիկանության աշխատակիցները և բերման ենթարկել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժին։
(հատոր 1, գ. թ. 110-115)
Երկու օր անց տված ցուցմունքում և դրան հաջորդող մյուս բոլոր ցուցմունքներում, այդ թվում՝ դատարանում տված ցուցմունքում ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանը պաշտպանի ներկայությամբ հրաժարվել է իր՝ 2015թ. հուլիսի 9-ի ցուցմունքից և հայտնել է, որ դեպքից հետո իրեն տարել են ոստիկանություն, պաշտպան է պահանջել՝ սակայն պաշտպանով չեն ապահովել, մինչև պաշտպան ներգրավելն իր ձեռքով ցուցմունք չի գրել, մինչ այդ իր ասածներն իրականությանը չեն համապատասխանում։ Հայտնել է, որ Աշոտ Կարինյանին դեպքի օրը տեսել է։ Վերջինս տանը քնած է եղել և ինքն Աշոտին արթնացրել է՝ Մոսկվա գնալու համար։Դուռը բացել է Աշոտի մայրը։ Աշոտը լոգանք է ընդունել և 15 րոպե անց, մոտ ժամը 13։00-ին միասին դուրս են եկել։
Ա. Հովսեփյանին վաղուց է ճանաչում։ Վերջինս իր մանկության ընկերն է։
Դեպքի նախորդ օրը վերցրել էր Տիգրան Հակոբյանի ավտոմեքենան։ Տեղյակ չէ, թե ինչ է եղել մեքենայում։ Թանի և գաթաների առկայության մասին ոչինչ չի հիշում։ Ուրիշ ոչինչ չի տեսել։ Չի հիշում նաև, թե մեքենան որտեղ է կայանել։ Չի ցանկանում հայտնել, թե մեքենան ում է տվել։ Ա. Հովսեփյանի հետ կապ է հաստատել վերջինիս՝ «Արմենտել» ՓԲ ընկերության կողմից սպասարկվող հեռախոսահամարով։
(հատոր 1, գ.թ. 274, հատոր 4, գ.թ. 267, հատոր 5, գ.թ. 68-69, դատական նիստի արձանագրություն)
Փաստորեն, նախաքննության սկզբում՝ 2015թ. հուլիսի 9-ին, Վ. Գեղամյանը որպես կասկածյալ հարցաքննվելիս՝ ցուցմունք է տվել Աշոտ Կարինյանի և Անդրանիկ Հովսեփյանի դեմ, սակայն նախաքննության մարմինն այդ պահին միջոցներ չի ձեռնարկել ապահովելու նախաքննության տվյալ փուլում կասկածյալներ Աշոտ Կարինյանի և Անդրանիկ Հովսեփյանի՝ իրենց դեմ ցուցմունք տված անձին հարցեր ուղղելու, այսինքն՝ հակընդդեմ հարցման (կոնֆրոնտացիայի) իրավունքը։ Չնայած երկու օր անց Վ. Գեղամյանը հրաժարվել է իր այդ ցուցմունքից՝ այնուամենայնիվ այդ ցուցմունքը դրվել է մեղադրանքի հիմքում։
Դատարանը գտնում է, որ Վ. Գեղամյանի վերոհիշյալ՝ 2015թ. հուլիսի 9-ի նախաքննական ցուցմունքը մեղադրական եզրակացության հիմքում դնելը և որպես ապացույց ներկայացնելն այնուամենայնիվ չի հանգեցրել դատավարության մասնակիցների հիմնական իրավունքների խախտմանը կամ արդար դատաքննության սկզբունքի խաթարմանը, քանի որ երկու օր անց Վ. Գեղամյանը հրաժարվել է իր այդ ցուցմունքից, ուստի այդ առումով հակընդդեմ հարցման ապահովումը դարձել է անհնարին։
Միաժամանակ դատարանը փաստում է, որ մեղադրական եզրակացության հիմքում դրված՝ Վ. Գեղամյանի մասնակցությամբ քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015թ. հուլիսի 10-ի արձանագրությունը, Վ. Գեղամյանի՝ որպես կասկածյալ տված 2015թ. հուլիսի 9-ի ցուցմունքը և որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված, Վ. Գեղամյանի նկատմամբ իրականացված «Ներքին դիտում» օպերատիվ-հետախուզական միջոցառման արդյունքում արված տեսագրությունը վերաբերում են սույն քրեական գործով միևնույն ապացույցին և կրկնում են միմյանց։ Մասնավորապես՝ Վ. Գեղամյանի մասնակցությամբ քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015թ. հուլիսի 10-ի արձանագրությունը, որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ Վ. Գեղամյանի նկատմամբ իրականացված «Ներքին դիտում» օպերատիվ-հետախուզական միջոցառման արդյունքները հանդիսանում են Վ. Գեղամյանի՝ որպես կասկածյալ 2015թ. հուլիսի 9-ին տված ցուցմունքի արձանագրումը տարբեր գործողությունների շրջանակներում։

Վերլուծելով ամբաստանյալ Կոնստանտին Ռուբենի Հունանյանին առաջադրված մեղադրանքը և գործով ձեռք բերված ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կոնստանտին Ռուբենի Հունանյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, տուժող Արեգ Ջրբաշյանի կյանքի համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով՝ նրան պատկանող առանձնապես խոշոր չափերի գույքը հափշտակելու նպատակով ավազակություն կազմակերպելն ապացուցված չէ և նրա արարքը ճիշտ որակված չէ։ Այդ առումով ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանի արարքը չի համապատասխանում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին, համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության՝ առանձնապես խոշոր չափերով կողոպուտի հատկանիշներին և ենթակա է որակման այդ հոդվածով՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Ավազակությունը՝ ուրիշի գույքը հափշտակելու նպատակով հարձակումը, որը կատարվել է կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով՝
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ երեքից վեց տարի ժամկետով՝ գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա։
(…)
3. Ավազակությունը, որը կատարվել է՝
1) առանձնապես խոշոր չափերով գույք հափշտակելու նպատակով,
(…)»։
Նույն օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կողոպուտը՝ ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակությունը՝
պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից վեցհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով։
(…)
3. Կողոպուտը, որը կատարվել է՝
1) առանձնապես խոշոր չափերով,
(…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(…) Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։ (…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն`
«Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 37-րդ հոդվածի համաձայն`
«Հանցակցություն է համարվում երկու կամ ավելի անձանց դիտավորյալ համատեղ մասնակցությունը դիտավորյալ հանցագործությանը»։
Նույն օրենսգրքի 38-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Կատարողի հետ մեկտեղ հանցակիցներ են համարվում կազմակերպիչը, դրդիչը և օժանդակողը։
(…)
3. Կազմակերպիչ է համարվում այն անձը, ով կազմակերպել կամ ղեկավարել է հանցանքի կատարումը, ինչպես նաև ստեղծել է կազմակերպված խումբ կամ հանցավոր համագործակցություն կամ ղեկավարել է դրանք։
(…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 40-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցակցի սահմանազանցում է համարվում անձի կողմից այնպիսի հանցանք կատարելը, որը չի ընդգրկվում մյուս հանցակիցների դիտավորությամբ։
2. Հանցակցի սահմանազանցման համար մյուս հանցակիցները պատասխանատվություն չեն կրում»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ և 176-րդ հոդվածներով նախատեսված հանցակազմերի սահմանազատմանը ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ժ. Ղուկասյանի և Ա. Ղևոնդյանի վերաբերյալ ԵԷԴ/0091/01/11 քրեական գործով 2013թ. փետրվարի 15-ին կայացրած որոշման մեջ, որտեղ հայտնել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«15. (…) [Ա]վազակությունը, ինչպես նաև կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով զուգորդված կողոպուտը երկօբյեկտ հանցակազմեր են. հիմնական անմիջական օբյեկտը սեփականությունն է, իսկ լրացուցիչ օբյեկտը մարդու կյանքն է կամ առողջությունը։
Սուբյեկտիվ կողմից վերոնշյալ հանցակազմերը բնութագրվում են շահադիտական դրդման առկայությամբ, որը զուգորդվում է բռնության հետ։
16. Բռնության հասկացությանը Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Արևիկ և Ծովինար Սահակյանների գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(...) բռնությունը` որպես քրեորեն հետապնդելի արարք, դիտավորությամբ, անձի կամքին հակառակ կամ առանց նրա կամքը հաշվի առնելու կատարված ցանկացած արարք է, որի արդյունքում անձը զրկվել է կյանքից, կամ սահմանափակվել է նրա ազատությունը, կամ նրա առողջությանը վնաս է պատճառվել, կամ նրան պատճառվել է ֆիզիկական ցավ, ֆիզիկական կամ հոգեկան տառապանք» (տե՛ս Արևիկ և Ծովինար Սահակյանների գործով Վճռաբեկ դատարանի 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ԱՐԴ/0176/01/11 որոշման 18-րդ կետը)։
Մեջբերված դիրքորոշման լույսի ներքո գնահատելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ և 176-րդ հոդվածներով նախատեսված հանցակազմերը՝ Վճռաբեկ դատարանը փաստում է, որ ավազակության հասարակ և որակյալ տեսակների դեպքում օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշ հանդիսացող բռնությունը կամ դրա սպառնալիքը կարող են լինել բացառապես կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր, իսկ կողոպուտի որակյալ տեսակի դեպքում բռնությունը կամ դրա սպառնալիքը պետք է լինեն կյանքի և առողջության համար ոչ վտանգավոր։ Հետևաբար յուրաքանչյուր դեպքում անձի արարքը որպես ավազակություն կամ ծանրացնող հանգամանքներում կատարված կողոպուտ որակելիս պետք է գործի բավարար փաստական տվյալներով հիմնավորել, թե ինչում է արտահայտվել բռնության կամ դրա սպառնալիքի բովանդակությունը, և արդյոք դրանք կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր են եղել, թե ոչ։
17. Սույն որոշման նախորդ կետում նշված՝ բռնության բովանդակությունը բացահայտելու համար անհրաժեշտ է մանրամասնել ոչ միայն բռնության էությունը, այլև այն, թե որ բռնությունն է համարվում կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր, որը ոչ։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ բռնության՝ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր կամ ոչ վտանգավոր լինելու հիմնական չափանիշը առողջությանը պատճառված վնասի վերաբերյալ բժշկական ցուցանիշներն են, որոնցից կախված են արարքի, այդ թվում` ավազակության իրավաբանական գնահատման առանձնահատկությունները։
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ բռնության տարբեր դրսևորումների՝ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր լինելը որոշվում է ելնելով`
ա) կյանքի կամ առողջությանը պատճառված վնասի ծանրության աստիճանից,
բ) հանցագործության բնույթից, կատարման եղանակից, կատարման մեխանիզմի առանձնահատկություններից և այլն։
Վերոգրյալի կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ կյանքի համար վտանգավոր են հանդիսանում գանգոսկրի ներթափանցող վնասվածքները, գանգի հիմքի և հատման ոսկորների բաց և փակ կոտրվածքները, գլխուղեղի ծանր և միջին աստիճանի վնասումները, ողնաշարի, կոկորդի, շնչափողի, կերակրափողի ներթափանցող վնասվածքները և այլն։ Բացի այդ, տուժողի կյանքի համար բռնությունը կարող է հանգեցնել տարբեր հիվանդագին վիճակների զարգացման կամ տարբեր հիվանդությունների կամ խանգարումների առաջացման (օրինակ` ծանր աստիճանի շոկը, կոմայի մեջ ընկնելը և այլն)։
Հանցագործության, տվյալ դեպքում՝ ավազակության բնույթից, կատարման եղանակից, կատարման մեխանիզմի առանձնահատկություններից և այլնից ելնելով՝ բռնությունը գնահատվում է որպես կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր նաև այն դեպքում, երբ դրա կիրառման պահին իրական վտանգ է ստեղծվել տուժողի կյանքի կամ առողջության համար։ Այսպես, գույքը հափշտակելու նպատակով հանցավորը, առանց վնաս պատճառելու, կիրառում է զենք կամ որպես զենք օգտագործվող առարկաներ կամ բռնությունը կիրառում է տուժողի կյանքի համար վտանգավոր այլ եղանակներով (օրինակ` խեղդում է տուժողին, տարբեր ձևերով փակում է նրա շնչառությունը և այլն)։ Նման դեպքերում բռնության բնույթը որոշվում է գործի բոլոր հանգամանքները (բռնության գործադրման եղանակ, գործիքներ, հանցակիցների քանակ, դեպքի կատարման ժամանակ, տեղ և այլն) հաշվի առնելով։
18. Կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելու սպառնալիքը հանդիսանում է հոգեբանական բռնության տարատեսակ և կարող է դրսևորվել տարբեր ձևերով` խոսքով, ժեստերով, զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկաների ցուցադրմամբ կամ այնպիսի այլ գործողությունների կատարմամբ, որոնք ելնելով կոնկրետ գործի հանգամանքներից, տուժողի կյանքի կամ առողջության համար իրական սպառնալիք են ներկայացնում։ Հետևաբար, այն դեպքում, երբ զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկաների ցուցադրումը կամ հանցավորի դրսևորած այլ գործողությունները` ժեստը, մարմնաշարժումը և այլն, զուգորդված չեն տուժողի կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելու կամ դա գործադրելու սպառնալիքի դրսևորման հետ, արարքը ենթակա է որակման ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով՝ որպես կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելու սպառնալիքով զուգորդված կողոպուտ։
Վերոգրյալի հետ մեկտեղ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ այն դեպքում, երբ զենքը կամ որպես զենք օգտագործվող առարկան փաստացի չի գործադրվել, սակայն կոնկրետ իրավիճակում դրանք տուժողի կյանքի կամ առողջության համար իրական վտանգ են ստեղծել (օրինակ` հարձակման ժամանակ հանցավորը զենքը կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկան հպում է տուժողի որովայնին, կոկորդին կամ կենսական կարևոր նշանակություն ունեցող այլ օրգաններին), արարքը պետք է որակել որպես ավազակություն։ Վճռաբեկ դատարանի այս եզրահանգումը հիմնված է այն հանգամանքի վրա, որ նկարագրված դեպքում տուժողի կյանքի կամ առողջության համար իրական վտանգ է ստեղծվում, քանի որ ցանկացած պահի, այդ թվում` տուժողի կողմից դիմադրություն ցույց տալու կամ փախուստի փորձի դեպքում հանցավորի դիտավորյալ կամ անզգույշ գործողություններով տուժողի կյանքին կամ առողջությանը կարող է վնաս պատճառվել։
(...)
20. Սուբյեկտիվ կողմից ավազակությունը բնութագրվում է միայն ուղղակի դիտավորությամբ, այսինքն՝ անձը ոչ միայն գիտակցում է, որ իր գործողություններով տուժողի կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնություն է գործադրում կամ դա գործադրելու սպառնալիք է տալիս և բռնությունը կիրառում է գույքը հափշտակելու համար, այլև ցանկանում է կատարել այդ գործողությունները։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ գույքը հափշտակելու դիտավորությունը պետք է առաջանա մինչև կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր ոտնձգություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով կատարված հարձակումը։ Այլ խոսքով՝ բռնության կամ դրա սպառնալիքի գործադրումն առանց գույքին տիրանալու նպատակի չի կարող ավազակային հարձակման հատկանիշ հանդիսանալ (օրինակ` բռնությունը կամ սպառնալիքը գործադրվում է այլ շարժառիթով (վրեժ, խանդ և այլն), որից հետո հանցավորի մոտ առաջանում է գույքը հափշտակելու դիտավորություն և հանցավորը փաստացի հափշտակում է գույքը)։
Կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով զուգորդված կողոպուտը սուբյեկտիվ կողմից բնութագրվում է ուղղակի դիտավորությամբ, այսինքն՝ հանցավորը գիտակցում է ոչ միայն գույքի բացահայտ հափշտակության, այլ նաև այդ ընթացքում կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելու կամ դա գործադրելու սպառնալիքի փաստը։ Այլ խոսքով՝ հանցավորը գիտակցում է, որ տուժողի կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն է գործադրում կամ դրա գործադրման սպառնալիք է կիրառում նրա գույքը հափշտակելու նպատակով և ցանկանում է այդ։
21. Անդրադառնալով զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկաների գործադրմամբ կատարված ավազակությանը՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ զենք կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկաների գործադրումը տուժողի գույքը հափշտակելու նպատակով հարձակման ընթացքում դրանց փաստացի օգտագործումն է, օգտագործման փորձը կամ դրանցով սպառնալիք տալը։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում ընդգծել, որ այն դեպքում, երբ հանցավորը զենքը կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկաները փաստացի չի օգտագործել, չի փորձել օգտագործել կամ դրանցով սպառնալիք տալ, սակայն հանցավորի մոտ դրանց առկայությունը կոնկրետ դեպքում տուժողի կյանքի կամ առողջության համար ստեղծել է իրական վտանգ, արարքը ենթակա է որակման որպես հասարակ ավազակություն։
Ինչ վերաբերում է հանցակիցներից մեկի կողմից զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկայի գործադրմանը, ապա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ այն դեպքում, երբ`
ա) ավազակության հանցակիցները մինչև հանցանքի կատարումը զենքի (որպես զենք օգտագործվող առարկա) կիրառման վերաբերյալ պայմանավորվածություն են ձեռք բերել, ինչպես նաև այն դեպքում, երբ հանցակիցները նախապես իմացել են, որ իրենցից մեկի մոտ առկա է զենք (որպես զենք օգտագործվող առարկա), որը կարող է օգտագործվել արարքը կատարելու ժամանակ և խմբի անդամները գիտակցել են զենքի (որպես զենք օգտագործվող առարկայի) կիրառման հնարավորությունը, բոլոր հանցակիցների արարքը պետք է որակել զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկաների գործադրմամբ կատարված ավազակություն։
բ) իրենցից մեկի մոտ զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկայի առկայության մասին ավազակության հանցակիցներն իմացել են հանցագործությունը կատարելու ընթացքում և հանցանքի կատարումը շարունակել են արդեն զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկայի կիրառմամբ, բոլոր հանցակիցների արարքը պետք է որակել զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկաների գործադրմամբ կատարված ավազակություն։
Վերոգրյալի հետ մեկտեղ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ այն դեպքում, երբ ավազակության հանցակիցներից մեկի մոտ զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող այլ առարկայի առկայության մասին մյուս հանցակիցները չեն իմացել ո՛չ նախքան հանցանքի կատարումը, ո՛չ դրա ընթացքում, ապա առկա է հանցակցի սահմանազանցում (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 40-րդ հոդված)։
22. Հիմք ընդունելով սույն որոշման 15-21-րդ կետերում շարադրված իրավական դիրքորոշումները՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ավազակության (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդված) և կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով զուգորդված կողոպուտի (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետ) հանցակազմերը տարանջատելիս անհրաժեշտ է հաշվի առնել, որ՝
ա) ավազակության հանցակազմի իմաստով՝ կյանքի կամ առողջության նկատմամբ գործադրված բռնությունը կամ դա գործադրելու սպառնալիքը դիտվում է վտանգավոր այն դեպքում, երբ դրա արդյունքում տուժողի առողջությանը պատճառվել է թեթև (որն առաջացրել է առողջության կարճատև քայքայում կամ ընդհանուր աշխատունակության աննշան կայուն կորուստ), միջին ծանրության, ծանր վնաս կամ մահ։
բ) կյանքի կամ առողջության համար բռնությունը կամ դա գործադրելու սպառնալիքը վտանգավոր է, եթե բռնության հետևանքով տուժողի առողջությանը վնաս չի պատճառվել, սակայն գործի նյութերով հաստատվել է, որ բռնությունը գործադրելու պահին տուժողի կյանքին կամ առողջությանը վնաս պատճառելու իրական սպառնալիք է եղել։
գ) այն դեպքում, երբ գործադրված բռնությունը կամ դա գործադրելու սպառնալիքն արտահայտվում է տուժողի առողջությանը թեթև վնաս պատճառելով, որը չի առաջացրել առողջության կարճատև քայքայում կամ ընդհանուր աշխատունակության աննշան կայուն կորուստ, կամ զուգորդվել է ծեծով, ֆիզիկական ցավ պատճառելով, ձեռքերը կամ ոտքերը կապելով կամ ոլորելով կամ տուժողի ազատությունը սահմանափակելով՝ պայմանով, որ նշված գործողությունների արդյունքում տուժողի կյանքին կամ առողջությանը վնաս պատճառելու իրական վտանգ չի ստեղծվել, և նման բռնության սպառնալիք չի տրվել, արարքը ենթակա է որակման ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետով` որպես կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով կատարված կողոպուտ։
դ) հարձակումն ավազակության հանցակազմի պարտադիր հատկանիշ է, մինչդեռ կողոպուտը կարող է կատարվել առանց հարձակման։
ե) ավազակության դեպքում հանցավորը գիտակցում է, որ տուժողի նկատմամբ կիրառված բռնությունը վտանգավոր է, կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով կատարված կողոպուտի պարագայում հանցավորի դիտավորության մեջ ընդգրկված է տուժողի կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնության գործադրումը։
(...)»։
Հանցակցության հատկանիշների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է արտահայտել Ալիկ Ռուդիկի Մաթևոսյանի և Ռաֆիկ Արայիկի Հարությունյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2008 թվականի հուլիսի 25-ի թիվ ՎԲ-48/08 որոշման մեջ։ Համաձայն այդ որոշման`
«(…) հանցակցությանը բնորոշ են 3 հատկանիշ.
1.հանցագործության կատարումը երկու կամ ավելի անձանց կողմից
2.գործողությունների համատեղությունը
3.հանցակցության դիտավորյալ բնույթը։
Հանցակցության առաջին օբյեկտիվ հատկանիշը՝ հանցագործության կատարումը երկու կամ ավելի անձանց կողմից, արտահայտվում է այն բանում, որ հանցագործությունը պետք է կատարեն հանցագործության սուբյեկտ հանդիսացող երկու կամ մի քանի անձ։ Հանցակիցներ կարող են լինել քրեական պատասխանատվության ենթարկելու տարիքի հասած մեղսունակ ֆիզիկական անձինք։ Հանցակցության համար անհրաժեշտ է հանցագործության սուբյեկտի բոլոր հատկանիշներով օժտված ոչ պակաս երկու անձի առկայությունը։
Հանցակցության մյուս օբյեկտիվ հատկանիշը՝ հանցակիցների գործունեության համատեղությունը, նշանակում է, որ հանցագործության մասնակիցներից յուրաքանչյուրի գործողությունները փոխադարձ լրացնում են միմյանց և ուղղված են կոնկրետ հանցանքի կատարմանը։ Հանցակիցները, միացնելով իրենց համատեղ ջանքերը, ձգտում են միասնական արդյունքի, և դրա համար յուրաքանչյուրն իր ներդրումն է ունենում ընդհանուր գործում։
Հանցակցության վերջին հատկանիշը գործունեության դիտավորյալ բնույթն է։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 37-րդ հոդվածը, որը տալիս է հանցակցության հասկացությունը, կոնկրետ մատնանշում է անձանց դիտավորյալ մասնակցությունը դիտավորյալ հանցագործության կատարմանը։ Հանցակցության նման բնորոշումը հստակ ընդգծում է, որ անձինք գործում են միայն դիտավորյալ մեղքով և միայն դիտավորյալ հանցագործություններում» (տե՛ս Ալիկ Ռուդիկի Մաթևոսյանի և Ռաֆիկ Արայիկի Հարությունյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2008 թվականի հուլիսի 25-ի թիվ ՎԲ-48/08 որոշման 28-րդ կետը)։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 40-րդ հոդվածն ամրագրում է հանցակցի սահմանազանցում (էքսցես) հասկացության քրեաիրավական բնութագիրը, ինչպես նաև սահմանազանցման դեպքում մյուս հանցակիցների պատասխանատվության կարգը։ Հիշատակված իրավանորմի վերլուծությունից բխում է, որ հանցակցի սահմանազանցում ասելով պետք է հասկանալ մի հանցակցի կողմից այնպիսի արարքի կատարում, որը թեպետ մյուս հանցակիցների գործողությունների հետ գտնվում է օբյեկտիվ պատճառական կապի մեջ, բայց չի ներառվել նրանց ընդհանուր դիտավորության մեջ, բնութագրվում է առավել բարձր կամ ցածր հանրային վտանգավորությամբ, քան այն արարքը, որը նախապես որոշվել էր, և ենթակա է մեղսագրման միայն դա կատարողին։
Հանցակցի սահմանազանցման քրեաիրավական բնութագրին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Արամ Արշավիրի Միքայելյանի և Արայիկ Ժորժիկի Վաղարշակյանի վերաբերյալ ԵԱՔԴ/0174/01/11 քրեական գործով 2012 թվականի դեկտեմբերի 5-ի որոշման մեջ՝ նշելով, որ. «(...) Հանցակցի սահմանազանցումը լինում է երկու տեսակ` քանակական և որակական։ Քանակական սահմանազանցման դեպքում կատարողը վնաս է հասցնում այն օբյեկտին, որը մյուս հանցակիցների հետ պայմանավորվածության համաձայն ընդգրկված էր նրանց դիտավորության մեջ, սակայն հասցված վնասն այլ է լինում, քան պայմանավորված էր։ Որակական սահմանազանցումը բնութագրվում է նրանով, որ կատարողն իրականացնում է կանխորոշվածից բացի մեկ այլ հանցագործություն կամ իր բնույթով բոլորովին այլ հանցանք։ Սահմանազանցման դեպքում մյուս հանցակիցները պատասխանատվություն են կրում միայն այն հանցագործությանը հանցակցելու համար, որն ընդգրկված է եղել նրանց դիտավորությամբ։ Իսկ եթե հանցակիցների դիտավորությամբ ընդգրկված հանցանքը չի կատարվել` տեղի է ունեցել որակական սահմանազանցում, ապա հանցակիցները պետք է պատասխանատվության ենթարկվեն պլանավորված հանցագործության նախապատրաստության համար։
19. Սույն որոշման 16-17-րդ կետերում շարադրված վերլուծությունը համադրելով 18-րդ կետում առկա վերլուծության հետ` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ թեև հանցագործությանը երկու կամ ավելի անձանց դիտավորյալ համատեղ մասնակցության դեպքում հանցակիցներից յուրաքանչյուրը պետք է գիտակցի ոչ միայն իր, այլ նաև մյուս հանցակիցների վարքագծին վերաբերող հանգամանքները, այդուհանդերձ, դա չի նշանակում, որ հանցակիցը քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածի դիսպոզիցիայի հատկանիշների ճշտությամբ պետք է բնութագրի այն հանցագործությունը, որի կատարմանը նա մասնակցում է։ (…)
Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ հանցակցի սահմանազանցման հարցը քննարկելիս իրավակիրառողը հանցակցության օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ հատկանիշները պետք է գնահատի ոչ միայն առանձին-առանձին` երկու և ավելի անձանց դիտավորյալ համատեղ մասնակցությամբ դիտավորյալ հանցագործություն կատարելու փաստը հաստատելու համար, այլև իրենց օրգանական ամբողջության մեջ, որպեսզի լիարժեք լուծի նշված անձանց պատասխանատվության և պատժի հարցը։
Վերոգրյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ հանցակցի սահմանազանցում առկա չէ այն դեպքում, երբ հանցակցության օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ հատկանիշներն օրգանական ամբողջության մեջ գնահատելու արդյունքում կպարզվի, որ՝
ա) միևնույն հանցանքը կատարող երկու կամ ավելի անձինք փոխադարձաբար տեղյակ են եղել, որ իրենց արարքները գտնվում են պատճառական կապի մեջ (համատեղ են) և ուղղված են միևնույն հանցագործության կատարմանը,
բ) յուրաքանչյուր հանցակից նախատեսել է հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը և ցանկացել կամ գիտակցաբար թույլ է տվել դրանց առաջացումը։
(...)»։ (տես Արամ Արշավիրի Միքայելյանի և Արայիկ Ժորժիկի Վաղարշակյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2012 թվականի դեկտեմբերի 5-ի թիվ ԵԱՔԴ/0174/01/11 որոշման 18-19-րդ կետերը)։
Նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Կ. Հունանյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորված է համարել հետևյալ ապացույցներով.
1) ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանի՝ նախաքննության ընթացքում որպես կասկածյալ 2015թ. հուլիսի 9-ին տված ցուցմունքով,
2) տուժող Ա. Ջրբաշյանի ցուցմունքներով,
3) վկաներ Յ. Բադիրյանի, Է. Ավետիսյանի, Տ. Հակոբյանի, Գ. Մկրտչյանի, Ռ. Շամիլյանի, Ա. Մինասյանի, Ն. Բեգլարյանի, Ի. Աղաբաբյանի, Ա. Նիգոյանի, Ա. Մարտիրոսյանի ցուցմունքներով,
4) Մեղադրյալ Կ.Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2015թ. հուլիսի 11-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, Տիգրան Հակոբյանի «Մերսեդես» մակնիշի, 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի շարժիչի գործարկման բանալիով։
5) Քննչական փորձարարության մասին 2015թ. հուլիսի 10-ի արձանագրությամբ« համաձայն որի Կ.Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և իրեղեն ապացույց ճանաչված բանալին հանդիսանում է Տիգրան Հակոբյանին պատկանող «Մերսեդես» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի շարժիչի գործարկման բանալին։
6) Մեղադրյալ Վ.Գեղամյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, 20.000 ՀՀ դրամ և 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարներով։
7) Վկա Էդգար Ավետիսյանի «Ռենջ Ռովեր սպորտ» մակնիշի« 07 SZ 777 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, մեղադրյալ Ա.Հովսեփյանի անձնագրով« որում բացակայել է ՀՀ պետական սահմանը հատելու թույլտվության կնիքը, ինչպես նաև Ա. Հովսեփյանի սոցիալական քարտով և զինգրքույկով։
8) 2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Մոսկովյանի փողոցի թիվ 33 շենքի բակում կատարված զննության ընթացքում, շենքի բակում կայանված «Մերսեդես» մակնիշի« 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի սրահից հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված դիմակով« 07OU556 հաշվառման համարանիշներով և մահակով։
9) Դատաբժշկական փորձաքննության 2015թ. հուլիսի 18-ի թիվ 1924 եզրակացությամբ,
10) Դատակենսաբանական փորձաքննության 2015թ. օգոստոսի 17-ի թիվ 274 եզրակացությամբ«
11) Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` մեղադրյալներ Կ.Հունանյանի« Վ. Գեղամյանի« Ա.Հովսեփյանի և թիվ 15126515 քրեական գործով մեղադրյալ Ա.Վարդանյանի բջջային հեռախոսահամարներից կատարված մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումների զննության արձանագրությամբ։
12) Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` մեղադրյալ Կ.Հունանյանի 096-77-77-07 բջջային հեռախոսահամարից կատարված հեռախոսային խոսակցությունների գաղտնալսման ու ձայնագրառման լազերային սկավառակով«
13) Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնից ստացված «Պարկինգ Սիթի» ՓԲ ընկերության Երևան քաղաքի Պուշկին-Սարյան և «Վիվառո» ընկերությունում տեղադրված տեսանկարահանող սարքավորումների 2015թ. հուլիսի 09-ի տեսագրության լազերային սկավառակներով«
14) Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` մեղադրյալ Վ.Գեղամյանի նկատմամբ իրականացված «Ներքին դիտում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառման ընթացքում կատարված տեսաձայնագրության լազերային սկավառակով,
15) 2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Մոսկովյանի փողոցի թիվ 33 շենքի բակում կատարված զննության արձանագրությամբ« համաձայն որի նշված վայրում հայտնաբերվել է վթարված 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան« որի մեջ եղել են փայտյա մահակ« դիմակներ և 07 OU 556 հաշվառման համարանիշներ,
16) Դեպքի վայրի զննության 2015թ. հուլիսի 9-ի արձանագրությամբ« համաձայն որի Երևան քաղաքի Պուշկին փողոցի 51-րդ շենքի դիմացի մայթի վրա հայտնաբերվել է արևային ակնոց և կրակայրիչ։
17) Մեղադրյալ Վ. Գեղամյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական փորձարարության արձանագրությամբ« համաձայն որի Վ.Գեղամյանը մատնացույց է արել դեպքի և վթարված 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի կայանման վայրերը։
Վերոհիշյալ ապացույցներից ոչ մեկով չի հաստատվում ամբաստանյալ Կ. Հունանյանին առաջադրված մեղադրանքի այն մասը, որ ամբաստանյալ Կ. Հունանյանը տուժողի գույքի հափշտակությունը կազմակերպել է՝ նրա առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելու եղանակով։
Դատարանին որևէ ապացույց կամ փաստարկ չի ներկայացվել այն մասին, որ ամբաստանյալ Կ. Հունանյանն ամբաստանյալներ Վ. Գեղամյանին և Ա. Հովսեփյանին ուղղակիորեն կամ քողարկված ձևով հանձնարարել կամ ակնարկել է տուժողի գույքի հափշտակությունն իրականացնել ավազակության եղանակով։
Այսպիսով, վերոգրյալ իրավանորմերի, դատողությունների և փաստերի համատեքստում դատարանն արձանագրում է, որ քրեական գործի նախաքննության և դատաքննության ժամանակ որևէ ապացույց ձեռք չի բերվել, որով հնարավոր կլիներ գալու արժանահավատ հետևության, որ ամբաստանյալ Կ. Հունանյանը կազմակերպել է կամ ամբաստանյալներից որևէ մեկի հետ պայմանավորվել է տուժողին պատկանող առանձնապես խոշոր չափերով գույքը հափշտակել՝ վերջինիս առողջության համար վտանգավոր բռնության գործադրմամբ։ Այլ խոսքով՝ ամբաստանյալներ Վ. Գեղամյանը և Ա. Հովսեփյանը տուժող Ա. Ջրբաշյանին պատկանող առանձնապես խոշոր չափերով գույքը հափշտակելիս գործադրել են տուժողի առողջության համար վտանգավոր բռնություն, ինչը թեպետ մյուս հանցակցի՝ ամբաստանյալ Կ. Հունանյանի գործողությունների հետ գտնվում է օբյեկտիվ պատճառական կապի մեջ, բայց ապացույցներ առկա չեն այն մասին, որ ներառվել է նրա ընդհանուր դիտավորության մեջ։ Ապացուցված չէ, որ ամբաստանյալ Կ. Հունանյանը գիտակցել է և տվյալ իրադրությունում կարող էր գիտակցել, որ տուժող Ա. Ջրբաշյանին պատկանող գույքը բացահայտ հափշտակելիս՝ ամբաստանյալներ Ա. Հովսեփյանի և Վ. Գեղամյանի կողմից կգործադրվի տուժողի առողջության համար վտանգավոր բռնություն, այսինքն տեղի է ունեցել հանցակցի սահմանազանցում։
Վերոգրյալի հաշվառմամբ, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա՝ դատարանը հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանի կողմից, տուժող Արեգ Ջրբաշյանին պատկանող առանձնապես խոշոր չափերի գույքի հափշտակումը վերջինիս առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով կատարելը կազմակերպելու վերաբերյալ մեղադրանքի կողմի հետևությունը ենթադրություն է, վարկած, գնահատողական դատողություն, կարծիք, քանի որ այն չի հաստատվում գործում առկա և դատարանում օբյեկտիվ, լրիվ և բազմակողմանի հետազոտված փոխկապակցված թույլատրելի, վերաբերելի և հավաստի ապացույցների բավարար համակցությամբ, ուստի դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանի վերոհիշյալ արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Այսպիսով, ապացուցված է ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, առանձնապես խոշոր չափերով կողոպուտ կազմակերպելը և նրա արարքը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-176-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Վերլուծելով ամբաստանյալ Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, առանձնապես խոշոր չափերով գույքը հափշտակելու նպատակով ավազակություն կատարելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Վերլուծելով ամբաստանյալ Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանին առաջադրված մեղադրանքը և գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Հովսեփյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, առանձնապես խոշոր չափերով գույքը հափշտակելու նպատակով ավազակություն կատարելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Քննելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
Նույն օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար։
(...)»։
Նույն օրենսգրքի 67.1 հեդվածի համաձայն
«(...)
2. Հանցագործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի կեսից։
(...)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
(...)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիան անյլընտրանքային է` պատիժ է նախատեսում տուգանքի և ազատազրկման ձևով։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։
15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (…)
(…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ` գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն (…)»։
Ամբաստանյալ Կոնստանտին Ռուբենի Հունանյանի նկատմամբ, նրան վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Կ. Հունանյանի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` ամբաստանյալի կատարած արարքը ծանր հանցագործությունների շարքին դասվելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը։
Որպես ամբաստանյալ Կ. Հունանյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը, իսկ նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-176-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով՝ առանց գույքի բռնագրավման։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Կոնստանտին Հունանյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Ամբաստանյալ Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանի նկատմամբ, նրան վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանի անձը` նախկինում դատված լինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` ամբաստանյալի կատարած արարքը առանձնապես ծանր հանցագործությունների շարքին դասվելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը։
Որպես ամբաստանյալ Վաչիկ Գեղամյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը, իսկ նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում նախկինում դատված լինելը՝ դիտավորյալ հանցագործության համար։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Վաչիկ Գեղամյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով՝ առանց գույքի բռնագրավման, որը չի կարող պակաս լինել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի կեսից։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Վաչիկ Գեղամյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Ամբաստանյալ Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանի նկատմամբ, նրան վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Ա. Հովսեփյանի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` ամբաստանյալի կատարած արարքը առանձնապես ծանր հանցագործությունների շարքին դասվելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը` հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը։
Որպես ամբաստանյալ Անդրանիկ Հովսեփյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը, իսկ նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Հովսեփյանն իր կատարած, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով՝ առանց գույքի բռնագրավման։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Անդրանիկ Հովսեփյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։

Վերլուծելով ամբաստանյալ Աշոտ Սամվելի Կարինյանին առաջադրված մեղադրանքը և գործով ձեռք բերված ապացույցները, դրանք գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից` դատարանը գտնում է, որ նախաքննությամբ ձեռք բերված և որպես ամբաստանյալ Ա. Կարինյանի մեղքը հիմնավորող ներկայացված ապացույցները փաստական տվյալներ չեն պարունակում այն մասին, որ Ա. Կարինյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործություն, քրեական գործի նախաքննությամբ չի ապացուցվել և դատաքննությամբ չի հաստատվել այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Ա. Կարինյանը կատարել է իրեն մեղսագրվող հանցավոր արարքը, ուստի առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Ա. Կարինյանը պետք է արդարացվի՝ պետք է ճանաչվի և հռչակվի նրա անմեղությունը՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի համաձայն`
«Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները, կամ իրեն ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի քննարկման դեպքում, իրավունք ունի գործի արդարացի հրապարակային դատաքննության` խելամիտ ժամկետում, օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից։ Դատավճիռը հայտարարվում է հրապարակայնորեն, սակայն մամուլի ներկայացուցիչներին և հանրությանը կարող են թույլ չտրվել ներկա լինելու ամբողջ դատաքննությանը կամ նրա մի մասին` բարոյականության, հասարակական կարգի կամ ժողովրդական հասարակության մեջ պետական անվտանգության նկատառումներով, եթե դա պահանջվում է անչափահասների շահերի կամ կողմերի մասնավոր կյանքի պաշտպանվածության համար, կամ այնքանով, որքանով դա, դատարանի կարծիքով, խիստ անհրաժեշտ է առանձնահատուկ հանգամանքների դեպքում, երբ հրապարակայնությունը կխախտեր արդարատադության շահերը։
Յուրաքանչյուր ոք, ով մեղադրվում է քրեական հանցագործության մեջ, անմեղ է համարվում, մինչեւ որ նրա մեղավորությունը չապացուցվի օրենքին համապատասխան։
(…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն`
«Քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները։»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով։
2. Քրեական օրենքն անալոգիայով կիրառելն արգելվում է։»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«(…) 28. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն`
«(…) 3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։ (…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն` «Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից։
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում« երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում։ Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված« եթե դատարանը« ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով« հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա« դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա« ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով« սույն օրենսգրքի 360 հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Դատավճռի նկարագրական-պատճառաբանական մասում ցույց է տրվում (...) 3) այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները»։
«Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը Վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման շրջանակներում։
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության։ Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար։
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը։
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած։ Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը։
Վճռաբեկ դատարանը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համակարգային վերլուծության հիման վրա արձանագրում է ապացույցների բավարարությունը որոշելու հետևյալ ընդհանուր չափանիշները՝
1) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունք,
2) դատավարական որոշումների հիմնավորվածություն և պատճառաբանվածություն,
3) անմեղության կանխավարկած» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 14-15-րդ կետերը, իսկ վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքի, դատավարական որոշումների հիմնավորվածության և պատճառաբանվածության, անմեղության կանխավարկածի մասին մանրամասն տե՛ս նույն որոշման 16-19-րդ կետերը)։
29. Վերահաստատելով և զարգացնելով նախորդ կետում մեջբերված գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ «ապացույցների բավարարությունը» որոշելու չափանիշներն են.
1) անմեղության կանխավարկածը,
2) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքը,
3) դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունը և պատճառաբանվածությունը։
30. Անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին` Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ քրեական դատավարությունում կանխավարկածը օրենքով կամ նախադեպային իրավունքով հաստատված այն կանոնն է, որի համաձայն՝ որոշակի հանգամանք համարվում է հաստատված, քանի դեռ օրենքով սահմանված կարգով չի ապացուցվել հակառակը։ Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով։ Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում։ Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ։ Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության։
Հարկ է նշել նաև, որ անմեղության կանխավարկածն ամրագրող նորմերը, ինչպես նաև նախադեպային իրավունքը սահմանում են ոչ միայն այդ սկզբունքի բուն էությունը, այլև՝ դրա հաղթահարման, նույնն է, թե անձի մեղավորության հաստատման համար անհրաժեշտ դատավարական չափորոշիչները։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի գործով որոշման մեջ շեշտել է. «(…) ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով։ Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի։ Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)» (տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշման 13-րդ կետը)։ Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել նաև Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով որոշման մեջ (տե՛ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 14-րդ կետը)։
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի ուսումնասիրությունը ևս ցույց է տալիս, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ կետով երաշխավորված անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է մեղադրանքի կողմի պարտականությունը ներկայացնելու անձին դատապարտելու համար բավարար ապացույցներ (տե՛ս, ի թիվս այլոց, Barbera Messegue and Jabardo v. Spain, գանգատ թիվ 10590/83, 1988 թվականի դեկտեմբերի 6-ի վճիռ, 77-րդ կետ, Janosevic v. Sweden, գանգատ թիվ 34619/97, 2002 թվականի հուլիսի 23-ի վճիռ, 97-րդ կետ)։
Այսպիսով, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար։
31. Ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս չափանիշին՝ ներքին համոզմունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և դիրքորոշում ձևավորել այն մասին, որ «(…) Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ։
Ապացույցները, որոնք հավաքվել և ստուգվել են օրենքին համապատասխան, կազմում են ներքին համոզմունքի այն օբյեկտիվ հիմքը, որն իր դրսևորումն է գտնում ընդունվող որոշումներում։ Թեպետ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, այն չի կարող լինել կամայական։ Դրա հիմքում պետք է դրված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունը։ (…)» (տե՛ս Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 որոշման 14-րդ կետը)։
Այսպիսով, «ներքին համոզմունքը» սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատեգորիա է։ Այն ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի գիտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ)։ Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ)։
Ելնելով այն հանգամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր, անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զգացմունքներից։ Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա։ Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, գիտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա։
Ներքին համոզմունքի՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական գործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է։ Այս առումով անհրաժեշտ է վերլուծել ապացույցների թույլատրելիության, վերաբերելիության և արժանահավատության հատկանիշները, որոնց տեսանկյունից ապացույցները ենթակա են գնահատման։
31.1. Ապացույցների թույլատրելիության հատկանիշը վերաբերում է դրանց ձևական կողմին։ Դրա էությունը կազմում է ապացույցները ձեռք բերելիս օրենքով նախատեսված դատավարական պահանջների պահպանվածությունը և ենթադրում է.
- աղբյուրի օրինականություն՝ ապացույցը պետք է ձեռք բերվի միայն օրենքով սահմանված աղբյուրներից (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մաս),
- ձեռքբերման միջոցների օրինականություն՝ պետք է պահպանված լինեն ապացույցների ձեռքբերմանն ուղղված գործողություններ կատարելուն օրենքով առաջադրված պահանջները,
- դատավարական ձևակերպում՝ ապացույցը, դրա ձեռքբերման գործընթացը պետք է օրենքով սահմանված կարգով ենթարկվեն դատավարական ձևակերպման,
- լիազորված սուբյեկտ՝ այն պետք է ստացված լինի ապացույց ձեռք բերելու լիազորությամբ օժտված սուբյեկտի կողմից։
Ապացույցն անթույլատրելի ճանաչելու հիմքերը հստակ սահմանված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածով։
31.2. Վերաբերելիությունն ապացույցի կարողությունն է իր բովանդակությամբ ծառայելու ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները, գործի քննության և լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ տվյալները բացահայտելուն և հաստատելուն։ Այլ խոսքով՝ ապացույցի վերաբերելիության հատկանիշն արտացոլում է ապացույցի և գործի քննության ու լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքների միջև կապը։ Ապացույցը կհամարվի վերաբերելի, եթե տեղեկություններ պարունակի գործի համար որևէ նշանակություն ունեցող փաստի մասին։
31.3. Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը։ Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում։ Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից։
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը։ Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում։ Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները։
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա։
32. Ապացույցների գնահատման արդյունքում ձևավորված ներքին համոզմունքն իրավական նշանակություն է ստանում և օբյեկտիվացվում ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս՝ դատավարական որոշումների հիմնավորման և պատճառաբանման չափանիշի միջոցով (սույն չափանիշի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումների մասին տե՛ս նաև Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 18-րդ կետը)։ Ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը ենթադրում է ապացույցները բարեխիղճ վերլուծության ենթարկելու պարտականություն։
Վերջին դիրքորոշումը բխում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 4-րդ մասի պահանջից, որի համաձայն՝ «Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված։ Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները»։
Դատական ակտի պատճառաբանվածության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ֆ.Գալստյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) Դատական ակտի պատճառաբանվածությունը կոչված է պարզաբանելու, թե ինչու է դատարանը եկել այս կամ այն հետևության, որ իրավանորմերով է ղեկավարվել նման որոշում կայացնելիս և միևնույն ժամանակ հնարավորություն է ստեղծում վերադաս դատարանի կողմից դատական ակտի օրինականության և հիմնավորվածության ստուգման համար։
(…) Պատճառաբանված որոշման բացակայությունն արդեն իսկ օբյեկտիվորեն սահմանափակում է վերադաս դատական ատյանի հնարավորությունը` լիարժեք դատական ստուգման ենթարկելու բողոքարկվող դատական ակտի օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը և կայացնելու արդարացի որոշում, հետևաբար դատական ակտի չպատճառաբանված լինելը հանգեցնում է քրեական դատավարության կարևորագույն սկզբունքներից մեկի` ՀՀ Սահմանադրությամբ և քրեադատավարական օրենքով երաշխավորված արդար դատական քննության իրավունքի խախտման։
(…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն իր մի շարք որոշումներում՝ ներպետական դատարանների կողմից կայացված որոշումների չպատճառաբանվածությունը կամ ոչ բավարար պատճառաբանվածությունը դիտել [է] «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասով երաշխավորված` անձի արդար դատական քննության իրավունքի խախտում (տե՛ս Սալովն ընդդեմ Ուկրաինայի (Salov v. Ukraine) 06.09.2005 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 65518/01, Բոլդեան ընդդեմ Ռումինիայի (Boldea v. Romania) 15.02.2007 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 19997/02, Գրադինարն ընդդեմ Մոլդովայի (Gradinar v. Moldova) 08.04.2008 թվականի որոշումը, գանգատ թիվ 7170/02)» (տե՛ս Ֆրունզիկ Գալստյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի մարտի 26-ի թիվ ԵԿԴ/0058/11/09 որոշման 18-20-րդ կետերը)։
Վերահաստատելով Ֆ.Գալստյանի գործով որոշմամբ ձևավորած իրավական դիրքորոշումը՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և թույլատրելիության, վերաբերելիության ու արժանահավատության տեսանկյունից գնահատման ենթարկել այն ապացույցները, որոնց վրա հիմնված են դատարանի հետևությունները, ինչպես նաև նշել այս կամ այն ապացույցն անարժանահավատ համարելու փաստարկները (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 371-րդ հոդվածի 3-րդ կետ)։ Հակառակ դեպքում ապացույցների գնահատումը, դրա արդյունքում դատարանի համապատասխան ներքին համոզմունքի ձևավորումը կկրեն սուբյեկտիվ բնույթ, կհանգեցնեն կամայականության և անձի արդար դատաքննության իրավունքի խախտման՝ սահմանափակելով նաև դատական ակտի օրինականությունը և հիմնավորվածությունը ստուգելու վերադաս դատարանի հնարավորությունը։
33. Սույն որոշման 29-32-րդ կետերում կատարված իրավական վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ գործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց։ Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում։
Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…) ։ Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում։» (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը)։
Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը։ Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։ Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր)։ Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած։»։
Ամբաստանյալ Աշոտ Կարինյանին մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար, որ նա. «Վաչիկ Գեղամյանի« Անդրանիկ Հովսեփյանի և ինքնությունը չպարզված անձի հետ նախնական համաձայնության գալով« 2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների մոտակայքում ավազակությամբ հափշտակել է Արեգ Ջրբաշյանի առանձնապես խոշոր չափերի գույքը։
Այսպես.
Երևան քաղաքի Սարյան փողոցի 20-րդ շենքի թիվ 43-րդ բնակարանի բնակիչ Արեգ Ջրբաշյանը 2015 թվականի հուլիսի 03-ին Մոսկովյան փողոցում գործող «Վիվառո» բուքմեյքերական գրասենյակում ֆուտբոլի Հարավային Ամերիկայի գավաթի եզրափակիչ` Չիլի-Արգենտինա մրցախաղի կապակցությամբ 11.900 ԱՄՆ դոլար խաղադրույք կատարելով հաղթել է և ունեցել 13.000.000 ՀՀ դրամի շահում՝չհաշված կատարված խաղադրույքի գումարը։ Ա.Ջրբաշյանը հաջորդ օրն անձնական գործերով մեկնել է Վրաստանի Հանրապետություն« որտեղից հուլիսի 08-ին վերադառնալով« զանգահարել է բուքմեյքերական գրասենյակ և պարզել« որ շահումը հաջորդ օրը կարող է ստանալ Երևան քաղաքի Գետառի փողոցում գործող` «Վիվառո» ընկերության կենտրոնական գրասենյակից։
Արմեն Վարդանյանը «Վիվառո» ՍՊ ընկերության` ինքնությունը չպարզված աշխատակցից նշված տեղեկատվությունը ստանալով« Ա.Ջրբաշյանի առանձնապես խոշոր չափի գույքը հափշտակելու նպատակով 2015 թվականի հուլիսի 09-ին« ժամը 01.48-ին իր` 093-06-60-20 բջջային հեռախոսահամարից զանգահարել է ընկերոջը` Կոնստանտին Հունանյանին ու վերջինի կողմից ավազակությամբ Ա.Ջրբաշյանից գումարների հափշտակությունը կազմակերպելու նպատակով նրան է փոխանցել Ա.Ջրբաշյանի` 13.000.000 ՀՀ դրամ շահելու և հուլիսի 09-ին ստանալու վերաբերյալ ունեցած տեղեկատվությունը։
Հանցավոր մտադրությունը իրագործելու նպատակով« Կոնստանտին Հունանյանը նախ հանցավոր համաձայնություն է ձեռք բերել Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանի« Աշոտ Սամվելի Կարինյանի« Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանի և ինքնությունը չպարզված անհայտ անձի հետ« ապա պլանավորած հափշտակության կատարումը հեշտացնելու« հանցակիցների բացահայտումը անհնարին դարձնելու նպատակով ձեռք է բերել դիմակ« փայտե մահակ« Արման Ստյոպայի Մելքոնյանին պատկլանող «Ֆորդ տրանզիտ» մակնիշի ավտոմեքենայից հափշտակված 07OU556 հաշվառման համարանիշներ« վերցրել Տիգրան Հակոբի Հակոբյանին պատկանող «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան« որոնք 2015 թվականի հուլիսի 09-ին` ժամը 10։30-ի սահմաններում« հանձնելով հանցակիցներին« նրանց է փոխանցել Արմեն Վարդանյանից ստացած տեղեկատվությունը և համապատասխան ցուցումներ տալով կատարել է հանցակիցների դերաբաշխում։
Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը« ինքնությունը չպարզված հանցակցի կողմից վարած վերոհիշյալ ավտոմեքենայով« 2015 թվականի հուլիսի 09-ին` ժամը 11-ի սահմաններում« գնացել են Երևան քաղաքի Գետառի փողոց« որտեղ դարանակալել ու սպասել են շահումը ստանալու նպատակով «Վիվառո» բուքմեքերական ընկերության կենտրոնական գրասենյակ ժամանող Արեգ Ջրբաշյանին։ Խմբի անդամները նկատելով գրասենյակ մտնող և շահումը ստանալով տաքսի ավտոմեքենայով հեռացող Արեգ Ջրբաշյանին« համոզվել են ստացած տեղեկատվության իսկության մեջ և հետապնդել են նրան« իսկ երբ Արեգ Ջրբաշյանը դուրս է եկել Երևան քաղաքի Պուշկինի փողոցում գործող տարադրամի փոխանակման կետից և ոտքով ուղևորվել Երևան քաղաքի Սարյան-Պուշկին փողոցների խաչմերուկ` Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանն իջնելով նշված ավտոմեքենայից« գույքին տիրանալու նպատակով հարձակում են գործել Արեգ Արմենի Ջրբաշյանի վրա« առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` ձեռքերով և ոտքերով ծեծի են ենթարկել նրան` դիտավորությամբ առողջությանը պատճառելով միջին ծանրության վնաս« ապա հափշտակելով Արեգ Ջրբաշյանին պատկանող առանձնապես խոշոր չափերի` 18.073.940 ՀՀ դրամին համարժեք 38.000 ԱՄՆ դոլար գումարը« 70.000 ՀՀ դրամ արժողության «Այֆոն 4ս» տեսակի բջջային հեռախոսը« «Մակբուք» մոդելի` 600.000 ՀՀ դրամ արժողության դյուրակիր համակարգիչը և 70.000 ՀՀ դրամ արժողության կաշվե պայուսակը« դիմել են փախուստի։
Վաչիկ Գեղամյանը« Աշոտ Կարինյանը և Անդրանիկ Հովսեփյանը« անհայտ անձի կողմից վարած 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով փախուստի դիմելու ընթացքում« Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում վթարի են ենթարկվել և ավտոմեքենան թողնելով բակամիջյան հատվածում« ոտքով հեռացել են։
Կոնստանտին Հունանյանը հետևելով հանցավոր խմբի գործողություններին և գիտակցելով« որ Երևան քաղաքի Մոսկովյան փողոցում վթարված ու կայանված ավտոմեքենան իրավապահներին հնարավորություն կտա հանցագործությունը բացահայտելու« հանցակիցների գործողությունները քողարկելու և որպես տուժողի ցուցաբերած անօրինական վարքագծի արդյունքում ծագած վիճաբանություն ու ծեծ որակվելու« նրանց փախուստը ապահովելու« հափշտակված գույքը թաքցնելու համար« այդ ուղղությամբ ձեռնարկել է ակտիվ գործուղություններ։
Կ.Հունանյանը նախ` հանցակիցներից վերցնելով հափշտակված գումարները և գույքը« դրանք թաքցրել է չպարզված վայրում« իսկ մինչ այդ Վաչիկ Գեղամյանին ցուցումներ է տվել հնարավոր բացահայտման դեպքում իրավապահ մարմիններին պատճառաբանություններ ներկայացնել այն մասին« թե իբր Ա.Ջրբաշյանին ծեծի են ենթարկել փողոցով քայլող աղջկան վիրավորելու համար« որից հետո ինքնաթիռի ուղևորատոմսեր պատվիրելով« փորձել է ապահովել Վ.Գեղամյանի« Ա.Կարինյանի և Ա.Հովսեփյանի փախուստը« սակայն պարզելով« որ վերջինը չունի ելքի թույլտվություն« ուղևորատոմս է պատվիրել միայն Վ.Գեղամյանի և Ա.Կարինյանի անվամբ ու նրանց ուղեկցել «Զվարթնոց» օդանավակայան« այնուհետև բռնվել են ոստիկանության ծառայողների կողմից և բերման ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժին։»։
Ամբաստանյալ Ա. Կարինյանին առաջադրված մեղադրանքը նախաքննության մարմինը հիմնավորված է համարել ներքոհիշյալ ապացույցներով.
-ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանի՝ նախաքննության ընթացքում որպես կասկածյալ 2015թ. հուլիսի 9-ին տված ցուցմունքով,
-տուժող Ա. Ջրբաշյանի ցուցմունքներով,
-վկաներ Յ. Բադիրյանի, Է. Ավետիսյանի, Տ. Հակոբյանի, Գ. Մկրտչյանի, Ռ. Շամիլյանի, Ա. Մինասյանի, Ն. Բեգլարյանի, Ի. Աղաբաբյանի, Ա. Նիգոյանի, Ա. Մարտիրոսյանի ցուցմունքներով,
-Մեղադրյալ Կ.Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2015թ. հուլիսի 11-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, Տիգրան Հակոբյանի «Մերսեդես» մակնիշի, 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի շարժիչի գործարկման բանալիով։
-Քննչական փորձարարության մասին 2015թ. հուլիսի 10-ի արձանագրությամբ« համաձայն որի Կ.Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և իրեղեն ապացույց ճանաչված բանալին հանդիսանում է Տիգրան Հակոբյանին պատկանող «Մերսեդես» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի շարժիչի գործարկման բանալին։
-Մեղադրյալ Վ.Գեղամյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, 20.000 ՀՀ դրամ և 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարներով։
-Վկա Էդգար Ավետիսյանի «Ռենջ Ռովեր սպորտ» մակնիշի« 07 SZ 777 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, մեղադրյալ Ա.Հովսեփյանի անձնագրով« որում բացակայել է ՀՀ պետական սահմանը հատելու թույլտվության կնիքը, ինչպես նաև Ա. Հովսեփյանի սոցիալական քարտով և զինգրքույկով։
-2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Մոսկովյանի փողոցի թիվ 33 շենքի բակում կատարված զննության ընթացքում, շենքի բակում կայանված «Մերսեդես» մակնիշի« 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի սրահից հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված դիմակով« 07OU556 հաշվառման համարանիշներով և մահակով։
-Դատաբժշկական փորձաքննության 2015թ. հուլիսի 18-ի թիվ 1924 եզրակացությամբ,
-Դատակենսաբանական փորձաքննության 2015թ. օգոստոսի 17-ի թիվ 274 եզրակացությամբ«
-Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` մեղադրյալներ Կ.Հունանյանի« Վ. Գեղամյանի« Ա.Հովսեփյանի և թիվ 15126515 քրեական գործով մեղադրյալ Ա.Վարդանյանի բջջային հեռախոսահամարներից կատարված մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումների զննության արձանագրությամբ։
-Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` մեղադրյալ Կ.Հունանյանի 096-77-77-07 բջջային հեռախոսահամարից կատարված հեռախոսային խոսակցությունների գաղտնալսման ու ձայնագրառման լազերային սկավառակով«
-Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնից ստացված, «Պարկինգ Սիթի» ՓԲ ընկերության՝ Երևան քաղաքի Պուշկին-Սարյան խաչմերուկում տեղադրված տեսանկարահանող սարքերի և «Վիվառո» ընկերությունում տեղադրված տեսանկարահանող սարքերի 2015թ. հուլիսի 09-ի տեսագրության լազերային սկավառակներով«
-Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` մեղադրյալ Վ.Գեղամյանի նկատմամբ իրականացված «Ներքին դիտում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառման ընթացքում կատարված տեսաձայնագրության լազերային սկավառակով,
-2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Մոսկովյանի փողոցի թիվ 33 շենքի բակում կատարված զննության արձանագրությամբ« համաձայն որի նշված վայրում հայտնաբերվել է վթարված 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան« որի մեջ եղել են փայտյա մահակ« դիմակներ և 07 OU 556 հաշվառման համարանիշներ,
-Դեպքի վայրի զննության 2015թ. հուլիսի 9-ի արձանագրությամբ« համաձայն որի Երևան քաղաքի Պուշկին փողոցի 51-րդ շենքի դիմացի մայթի վրա հայտնաբերվել է արևային ակնոց և կրակայրիչ։
-Մեղադրյալ Վ. Գեղամյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական փորձարարության արձանագրությամբ« համաձայն որի Վ.Գեղամյանը մատնացույց է արել դեպքի և վթարված 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի կայանման վայրերը։
Նախաքննության մարմնի կողմից որպես Ա. Կարինյանի մեղքը հաստատող ապացույցներ ներկայացված վերոհիշյալ ապացույցների վերլուծությունից երևում է, որ դրանցից միայն ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանի՝ 2015թ. հուլիսի 9-ին որպես կասկածյալ հարցաքննության արձանագրությունը, կասկածյալ Վ. Գեղամյանի մասնակցությամբ քննչական փորձարարություն կատարելու մասին 2015թ. հուլիսի 10-ի արձանագրությունը և որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված՝ մեղադրյալ Վ. Գեղամյանի նկատմամբ իրականացված «Ներքին դիտում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառման ընթացքում կատարված տեսաձայնագրությունն են վերաբերվում Ա. Կարինյանին վերագրվող հանցագործությունը նրա կողմից կատարված լինելու հանգամանքին։ Մինչդեռ, թե նախաքննության ընթացքում և թե դատարանում ամբաստանյալ Վ. Գեղամյանն իր այդ ցուցմունքն Ա. Կարինյանին առերես չի պնդել, Ա. Կարինյանը չի օգտվել այդ ցուցմունքի մասով կոնֆրոնտացիայի իր իրավունքից, իսկ Վ. Գեղամյանը երկու օր անց հրաժարվել է իր այդ ցուցմունքից։ Ա. Կարինյանի վերաբերյալ նա հետագայում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Ա. Կարինյանին դիմել է դեպքից հետո՝ Մոսկվա մեկնելու նպատակով, ինչի համար գնացել է նրանց տուն, արթնացրել, դուրս հրավիրել։ Այդ հանգամանքները հաստատվում են նաև Շ. Կարապետյանի, Ս. Կարինյանի, Մ. Հովսեփյանի և Ա. Կարինյանի ցուցմունքներով։
Ամբաստանյալ Ա. Կարինյանի մեղադրանքի հիմքում նախաքննության մարմնի կողմից դրվել է նաև որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` մեղադրյալներ Կ.Հունանյանի« Ա. Կարինյանի« Վ. Գեղամյանի« Ա.Հովսեփյանի և թիվ 15126515 քրեական գործով մեղադրյալ Ա.Վարդանյանի բջջային հեռախոսահամարներից կատարված մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումների զննության արձանագրությունը։
Այդ փաստաթղթերին անդրադարձել է նաև մեղադրողն իր ճառում՝ Ա. Կարինյանի մեղքը հիմնավորված համարելով նաև այդ ապացույցով, մինչդեռ վերոհիշյալ արձանագրության ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ դրանում բացակայում է ամբաստանյալ Ա. Կարինյանի բջջային հեռախոսահամարներից կատարված մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումների վերաբերյալ որևէ տվյալ (հատոր 5, գ.թ. 82), իսկ «Արմենտել» ՓԲ ընկերությունը ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի պետին հասցեագրված 2015թ. օգոստոսի 14-ի թիվ 02463/15-И07 գրությամբ հայտնել է. «(…)Տեղեկացնում եմ նաև, որ 35440506324914 գործարանային համարով պահանջվող ժամանակահատվածում տվյալներ գրանցված չեն (…)» (հատոր 3, գ.թ. 114), այսինքն այդ ապացույցն Ա. Կարինյանի մեղադրանքի մասով ընդհանրապես վերաբերելի չէ։
Մեղադրական եզրակացության մեջ նշված մնացած ապացույցներից՝
-տուժող Ա. Ջրբաշյանի ցուցմունքները վերաբերում են իր նկատմամբ ավազակային հարձակում կատարելու հանգամանքին և Ա. Կարինյանի հետ որևէ կերպ չեն առնչվում,
-Դատաբժշկական փորձաքննության 2015թ. հուլիսի 18-ի թիվ 1924 եզրակացությամբ հաստատվում է, որ տուժող Ա. Ջրբաշյանի մոտ հայտնաբերվել է վերին և ստորին կոպերի« աջ այտա-քունքային շրջանների« աջ ակնագնդիարյունազեղումներ« արմնկահոդերի և ծնկահոդերի շրջանների քերծվածքներ« աջ դաստակի 3-րդ և ձախ դաստակի 4-րդ մատերի հիմային ֆալանգների տեղաշարժված բեկորավոր կոտրվածքներ« որոնք պատճառվել են բութ առարկաներով« հնարավոր է նշված ժամկետում և առողջությանը պատճառել են միջին ծանրության վնաս,
-Դատակենսաբանական փորձաքննության 2015թ. օգոստոսի 17-ի թիվ 274 եզրակացությամբ փաստվում է, որ 2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Մոսկովյանի փողոցի թիվ 33 շենքի բակում կատարված զննության ընթացքում, շենքի բակում կայանված «Մերսեդես» մակնիշի« 35TL468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի հետևի ձախ դռան բռնակի հատվածից թանզիֆե խծուծով վերցված և փորձաքննությանը ներկայացված կասկածելի հետքերում հաստատվել է մարդկային արյան առկայություն« որը չէր կարող առաջանալ ամբաստանյալ Ա. Կարինյանից, քանի որ «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 35TL468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի հետևի ձախ դռան բռնակի մոտակայքից հայտնաբերված արյունը պատկանում է արյան «Ա» խումբ ունեցող անձին կամ անձանց, իսկ Ա. Կարինյանի արյունը պատկանում է «Օ» խմբին։
Նույն փորձաքննությամբ հաստատվել է նաև, որ արևային ակնոցի և դիմակի վրա առկա քրտինքը չէր կարող առաջանալ ամբաստանյալ Ա. Կարինյանից, քանի որ այդ քրտինքը պատկանում է արյան «Ա» խումբ ունեցող անձին կամ անձանց, իսկ Ա. Կարինյանի արյունը պատկանում է «Օ» խմբին։
-վկաների ցուցմունքները վերաբերում են դեպքի փաստական հանգամանքներին, սակայն դրանցից որևէ մեկով չի հաստատվում ամբաստանյալ Ա. Կարինյանի առնչությունն իրեն վերագրվող հանցավոր արարքին,
-մեղադրյալ Կ.Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2015թ. հուլիսի 11-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, Տիգրան Հակոբյանի «Մերսեդես» մակնիշի, 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի շարժիչի գործարկման բանալով, քննչական փորձարարություն կատարելու մասին արձանագրություններով, մեղադրյալ Վ.Գեղամյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված, 20.000 ՀՀ դրամ և 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարներով, վկա Էդգար Ավետիսյանի «Ռենջ Ռովեր սպորտ» մակնիշի« 07 SZ 777 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի խուզարկությամբ հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ մեղադրյալ Ա.Հովսեփյանի անձնագրով« սոցիալական քարտով և զինգրքույկով, 2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Մոսկովյանի փողոցի թիվ 33 շենքի բակում կատարված զննության ընթացքում, շենքի բակում կայանված «Մերսեդես» մակնիշի« 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի սրահից հայտնաբերված և նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ր որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված դիմակով« 07OU556 հաշվառման համարանիշներով և մահակով, որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված` մեղադրյալ Կ.Հունանյանի 096-77-77-07 բջջային հեռախոսահամարից կատարված հեռախոսային խոսակցությունների գաղտնալսման ու ձայնագրառման լազերային սկավառակով« ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնից ստացված «Պարկինգ Սիթի» ՓԲ ընկերության Երևան քաղաքի Պուշկին-Սարյան խաչմերուկում և «Վիվառո» ընկերությունում տեղադրված տեսանկարահանող սարքավորումների 2015թ. հուլիսի 09-ի տեսագրության լազերային սկավառակներով« 2015թ. հուլիսի 09-ին Երևան քաղաքի Մոսկովյանի փողոցի թիվ 33 շենքի բակում կատարված զննության, դեպքի վայրի զննության 2015թ. հուլիսի 9-ի արձանագրություններով հաստատվում է տուժող Ա. Ջրբաշյանի նկատմամբ ավազակային հարձակման փաստը և այլ հանգամանքներ, սակայն դրանցից որևէ մեկով չի հաստատվում ամբաստանյալ Ա. Կարինյանի առնչությունն իրեն վերագրվող հանցավոր արարքին։
Ամբաստանյալ Վաչիկ Գեղամյանի 2015թ. հուլիսի 9-ի ցուցմունքն այն մասին, որ տուժողին ծեծի ենթարկելու ժամանակ իր հետ միասին դեպքի վայրում է գտնվել ամբաստանյալ Աշոտ Կարինյանը, վերջինիս՝ 2015թ. հուլիսի 9-ին Վ. Գեղամյանի հետ Մոսկվա մեկնելուն նախապատրաստվելը, այդ հանգամանքների վերաբերյալ գործում առկա և արդեն վերլուծված ապացույցները թույլ չեն տալիս պարզել Ա. Կարինյանի՝ գույքի հափշտակություն կատարած լինելու հանգամանքն անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ, գործում բացակայում են այդ հանգամանքի պարզման համար բավարար ապացույցները և այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում։ Ամբաստանյալ Ա. Կարինյանի կողմից տուժող Արեգ Ջրբաշյանի գույքի հափշտակությունը կատարելու վերաբերյալ դատարանին փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն չի ներկայացվել, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը։
Փաստորեն, վերոշարադրյալ ապացույցների բովանդակային վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ դրանք ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցությամբ չեն հաստատում կոնկրետ գործով ապացուցման առարկան կազմող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք են` Ա. Կարինյանի առնչությունը դեպքին և նրա մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված և նրան մեղսագրված արարքը կատարելու մեջ։
Շարադրված փաստերը գնահատելով վերոհիշյալ իրավական վերլուծության լույսի ներքո՝ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու համար, որ Ա. Կարինյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցավոր արարք։ Մեղադրական եզրակացության հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը բավարար չէ Ա. Կարինյանին մեղսագրվող հանցավոր արարքի փաստական հանգամանքները հաստատված համարելու այն ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած։
Այսպիսով, ստուգելով ամբաստանյալ Աշոտ Սամվելի Կարինյանի կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարք կատարելու վերաբերյալ գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Աշոտ Սամվելի Կարինյանի մեղքը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված արարքում ապացուցված չէ, սպառվել են նոր ապացույցներ ձեռք բերելու բոլոր հնարավորությունները, ուստի Ա. Կարինյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման և նա պետք է արդարացվի` կատարված հանցագործությանը նրա մասնակցությունն ապացուցված չլինելու, այսինքն՝ նրան առաջադրված մեղադրանքի մասով՝ հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ։
Քննելով ամբաստանյալների դեմ ներկայացված քաղաքացիական հայցի հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 161-րդ հոդվածի համաձայն՝
« 1. Քաղաքացիական հայց ներկայացրած անձն իրավունք ունի հրաժարվել հայցից քրեական գործով վարույթի ցանկացած պահի, եթե դրանով չեն խախտվում այլ անձանց իրավունքները և օրինական շահերը։ Նման իրավունքներից օգտվում է նաև այն անձը, որի շահերի պաշտպանության համար դատախազը քաղաքացիական հայց է հարուցել։
2. Քաղաքացիական հայցից հրաժարվելն ընդունելը հանգեցնում է քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցով վարույթի կարճման և համապատասխան անձին զրկում է տվյալ քաղաքացիական հայցը քրեական դատավարության կարգով կրկին հարուցելուց։»։
2017թ. օգոստոսի 4-ին դատարան է ստացվել տուժող Ա. Ջրբաշյանի դիմումը, որով վերջինս հրաժարվել է ամբաստանյալների դեմ ներկայացված քաղաքացիական հայցից։ Բացի այդ՝ նա դատարանին հայտնել է այդ մասին նաև դատական քննության ընթացքում։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 161-րդ հոդվածի 2-րդ մասի պահանջներով՝ դատարանը գտնում է, որ տուժող Արեգ Արմենի Ջրբաշյանի քաղաքացիական հայցի վարույթը ենթակա է կարճման՝ քաղաքացիական հայցվորի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու պատճառաբանությամբ։
Քննելով ամբաստանյալների գույքի վրա դրված կալանքի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Կոնստանտին Հունանյանի, Վաչիկ Գեղամյանի, Անդրանիկ Հովսեփյանի, Աշոտ Կարինյանի գույքերի վրա նախաքննության մարմնի 2015թ. հուլիսի 14-ի և 2015թ. հուլիսի 27-ի որոշումներով դրված կալանքը պետք է վերացնել։
Քննելով իրեղեն ապացույցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2015թ. հուլիսի 11-ի և 2016թ. ապրիլի 28-ի որոշումներով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, Կ. Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ նրա մոտից հայտնաբերված, «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի բանալին, 07 SZ 777 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայից հայտնաբերված՝ Ա. Հովսեփյանի անձնագիրը, սոցիալական քարտը, զինվարական գրքույկը, 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայից հայտնաբերված 07 OU 556 հաշվառման համարանիշը, դիմակն ու մահակը պետք է թողնել քրեական գործից անջատված մասով վարույթն իրականացնող մարմնի տնօրինմանը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ի որոշումներով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, ՀՀ քննչական կոմիտեի 900008000375 դեպոզիտային հաշվեհամարին մուտքագրված, Վաչիկ Գեղամյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 20.000 ՀՀ դրամ և 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարները պետք է վերադարձնել Վ. Գեղամյանին, իսկ Կոնստանտին Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 100 ԱՄՆ դոլար գումարը պետք է վերադարձնել Կ. Հունանյանին։
Քննելով խափանման միջոցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Աշոտ Կարինյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումը պետք է վերացնել, իսկ ամբաստանյալներ Կոնստանտին Հունանյանի, Վաչիկ Գեղամյանի, Անդրանիկ Հովսեփյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ նրանցից յուրաքանչյուրի` ազատության մեջ գտնվելու դեպքում, պատիժը կրելուց խուսափելու հավանականությունը բարձրանում է` ազատազրկման ձևով պատժի դատապարտվելու պատճառաբանությամբ։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 161-րդ, 357-360-րդ, 364-367-րդ և 369-374-րդ հոդվածներով` դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

1. Ամբաստանյալ Կոնստանտին Ռուբենի Հունանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-176-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2015թ. հուլիսի 9-ից։
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
2. Ամբաստանյալ Վաչիկ Մարտինի Գեղամյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 9 /ինը/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2015թ. հուլիսի 9-ից։
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
3. Ամբաստանյալ Անդրանիկ Արսենի Հովսեփյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 8 /ութ/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2015թ. հոկտեմբերի 6-ից։
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
4. Ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Աշոտ Սամվելի Կարինյանի անմեղությունը` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 175-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ և նրան այդ մեղադրանքով արդարացնել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ։
Ամբաստանյալ Աշոտ Սամվելի Կարինյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումը վերացնել և նրան ազատ արձակել դատական նիստերի դահլիճում։
Ամբաստանյալ Աշոտ Սամվելի Կարինյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 2015թ. հուլիսի 14-ի որոշմամբ դրված կալանքը վերացնել։
Տուժող Արեգ Արմենի Ջրբաշյանի քաղաքացիական հայցի վարույթը կարճել՝ տուժողի կողմից քաղաքացիական հայցից հրաժարվելու պատճառաբանությամբ։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2015թ. հուլիսի 11-ի և 2016թ. ապրիլի 28-ի որոշումներով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, Կ. Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ նրա մոտից հայտնաբերված «Մերսեդես Բենց» մակնիշի 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի բանալին, 07 SZ 777 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայից հայտնաբերված Ա. Հովսեփյանի անձնագիրը, սոցիալական քարտը, զինվարական գրքույկը, 35 TL 468 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայից հայտնաբերված 07 OU 556 հաշվառման համարանիշը, դիմակն ու մահակը թողնել քրեական գործից անջատված մասով` վարույթն իրականացնող մարմնի տնօրինմանը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2016թ. ապրիլի 28-ի որոշումներով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, ՀՀ քննչական կոմիտեի 900008000375 դեպոզիտային հաշվեհամարին մուտքագրված, Վաչիկ Գեղամյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված 20.000 ՀՀ դրամ, 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարները վերադարձնել նրան, Կոնստանտին Հունանյանի անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերված` 100 ԱՄՆ դոլար գումարը վերադարձնել նրան։
Ամբաստանյալներ Կոնստանտին Հունանյանի, Վաչիկ Գեղամյանի և Անդրանիկ Հովսեփյանի գույքերի վրա նախաքննության մարմնի 2015թ. հուլիսի 14-ի և 2015թ. հուլիսի 27-ի որոշումներով դրված կալանքը վերացնել։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ