•ործ ԵԿԴ/0137/01/16
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը

Նախա•ահությամբ դատավոր` Արմեն Բեկթաշյանի
քարտուղարությամբ` Գեոր•ի Սար•սյանի

մասնակցությամբ`
մեղադրող` Անդրանիկ Սիմոնյանի

պաշտպան` Արմեն Մարտիրոսյանի

2016 թվականի նոյեմբերի 09-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի`

Արա Աղասու Մարտիրոսյանի` ծնված 23.04.1985 թվականին Երևան քաղաքում, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, 8-ամյա կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին երկու անձ, չդատված, հաշվառված և բնակվում է Երևան քաղաքի Նոր Նորք 7-րդ զան•ված, 5-րդ շենքի 13-րդ բնակարանում:

Արա Աղասու Մարտիրոսյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2016 թվականի մայիսի 19-ի որոշմամբ Արա Աղասու Մարտիրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորա•րություն չհեռանալու մասին:

Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2016 թվականի հունվարի 14-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության ՀԿԳ ավա• քննիչ Վ.Խաչատրյանի կողմից որոշում է կայացվել` պետական հատուկ ծառայություն իրականացնող պաշտոնատար անձի կողմից փաստաթուղթ կեղծելու և օ•տա•ործելու ենթադրյալ դեպքի առթիվ` ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ 62200416 քրեական •ործը հարուցելու մասին:
2016 թվականի փետրվարի 01-ին ՀՀ •լխավոր դատախազության հատկապես կարևոր •ործերով քննության վարչության դատախազ Ռ.Երիցյանի կողմից որոշում է կայացվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով թիվ 61200316 քրեական •ործը հարուցելու մասին:
2016 թվականի փետրվարի 09-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավա• քննիչ Օ.Առաքելյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 61200316 քրեական •ործը վարույթ ընդունելու մասին:
2016 թվականի ապրիլի 22-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության ՀԿԳ ավա• քննիչ Վ.Խաչատրյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 62200416 քրեական •ործով փաստաթուղթ կեղծելու և օ•տա•ործելու մասին` ՀՀ ոստիկանության ՊՊԳ վարչության աշխատակից Ռուդիկ Թադևոսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին` նրա արաքում ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածով նախատեսված հանցա•ործության դեպքի, իսկ ավտոմեքենայի առուվաճառքից Ռուդիկ Դանիելյանին պարտք մնացած •ումարի մասով` ՀՀ քրեական օրենս•րքի 178-րդ հոդվածով նախատեսված հանցա•ործության հանցակազմի բացակայության հիմքով:
2016 թվականի ապրիլի 22-ին ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության ՀԿԳ ավա• քննիչ Վ.Խաչատրյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 62200416 քրեական •ործն ՀՀ •լխավոր դատախազություն ուղարկելու մասին` ըստ քննչական ենթակայության ուղարկելու համար:
2016 թվականի մայիսի 05-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Գ.Ավա•յանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 61200316 քրեական •ործը վարույթ ընդունելու մասին:
2016 թվականի մայիսի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Գ.Ավա•յանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 62200416 քրեական •ործը թիվ 61200316 քրեական •ործին միացնելու մասին:
2016 թվականի մայիսի 15-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Գ.Ավա•յանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 61200316 քրեական •ործով նշված լիազորա•իրը իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին:
2016 թվականի մայիսի 19-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Գ.Ավա•յանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 61200316 քրեական •ործով Ա.Աբրահամյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին:
2016 թվականի մայիսի 19-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Գ.Ավա•յանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 61200316 քրեական •ործով Արա Աղասու Մարտիրոսյանին որպես մեղադրյալ ներ•րավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով այն բանի համար, որ նա 2015 թվականի նոյեմբեր ամսվա սկզբներին, ՙՆաիրի Ինշուրանս՚ ԱՍՊ ընկերության աշխատակցի կողմից տրամադրված լիազորա•իրը կեղծել է այն է` Ռ. Դանիելյանի անվան դիմաց ստորա•րել է, ըստ որի վերջինիս լիազորությունները փոխանցվել է Ա.Աբրահամյանին և այն տվել վերջինիս, որն էլ 2015 թվականի նոյեմբերի 06-ին ներկայացրել է Երևան քաղաքի Վ.Սար•սյան 10 հասցեում •որոծող ՙՆաիրի Ինշուրանս՚ ԱՍՊ ընկերության •լխավոր •րասենյակ:
2016 թվականի մայիսի 19-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Գ.Ավա•յանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 61200316 քրեական •ործով մեղադրյալ Արա Աղասու Մարտիրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ստորա•րություն չհեռանալու մասին ընտրելու վերաբերյալ:
2016 թվականի մայիսի 27-ին քրեական •ործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:

Արա•ացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննության սկսվելը` ամբաստանյալ Արա Աղասու Մարտիրոսյանը միջնորդություն է ներկայացրել` դատական քննությունն արա•ացված կար•ով անցկացնելու մասին` հայտարարելով, որ առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում, •իտակցում է արա•ացված կար•ով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Մեղադրողը չի առարկել արա•ացված կար•ով դատաքննություն անցկացնելու դեմ:
Դատարանը պարզելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 375.1 և 375.2 հոդվածներով նախատեսված պայմանները, 2016 թվականի նոյեմբերի 07-ին որոշում է կայացվել արա•ացված կար•ով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Այսպիսով, քրեական •ործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կար•ով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, արա•ացված դատաքննությամբ հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, դատարանը հան•եց այն համոզման, որ ամբաստանյալ Արա Աղասու Մարտիրոսյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցա•ործություն` որպիսի արարքի համար նա պետք է պատասխանատվության ենթարկվի:
Արա Աղասու Մարտիրոսյանը ենթակա է պատժի կատարած արարքի համար:


Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցա•ործության` հանրության համար վտան•ավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութա•րող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքներով՚:
Ամբաստանյալ Արա Աղասու Մարտիրոսյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել, զղջացել է կատարած արարքի համար, խնամքին են •տնվում 2016 թվականի օ•ոստոսի 07-ին ծնված Անահիտ Արայի Մարտիրոսյանը և կինը:
Դատարանը ամբաստանյալ Արա Աղասու Մարտիրոսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանք դիտում է խնամքին մինչև տասնչորս տարեկան մեկ երեխայի առկայությունը` 2016 թվականի օ•ոստոսի 07-ին ծնված Անահիտ Արայի Մարտիրոսյանը:
Դատարանը •տնում է, որ Արա Աղասու Մարտիրոսյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հան•ամանք է նախկինում արատավորված` դատապարտված չլինելը:
Դատարանը •տնում է, որ ՀՀ քրեական օրենս•րքի 63-րդ հոդվածի համաձայնª ամբաստանյալ Արա Աղասու Մարտիրոսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հան•ամանքներ չկան:

ՀՀ քրեական օրենս•րքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ•ործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հան•ամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա•ործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է ՙՊատժի նպատակն է վերական•նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա•ործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 61-րդ հոդվածը սահմանում է ՙՀանցա•ործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենս•րքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենս•րքի Ընդհանուր մասի դրույթները: (….): Հանցա•ործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները՚:
Սույն քրեական •ործով Արա Աղասու Մարտիրոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որի սանկցիան նախատեսում է հետևյալ պատժատեսակները` տու•անք՝ նվազա•ույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից չորսհարյուրապատիկի չափով, կամ ազատազրկմում՝ առավելա•ույնը երկու տարի ժամկետով:
Այլընտրանքային սանկցիաների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտան•ավորության աստիճանը •նահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի •ործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ. ՙ(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր •ործի քննության ժամանակ այնպիսի հան•ամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտան•ավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
Արարքի հանրային վտան•ավորության բնույթը հանցա•ործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցա•ործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտան•ավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցա•ործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցա•ործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցա•ործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…)՚ (տե’ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Արա Աղասու Մարտիրոսյանի կատարած արարքի հանրության համար վտան•ավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա •ործողությունների վտան•ավորության աստիճանը, ինչպես նաև նախկինում դատապարտված կամ որևէ այլ կերպ արատավորված չլինելու հան•ամանքը, երիտասարդ լինելը, ինչպես նաև այն որ առաջին ան•ամ կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցա•ործություն և զղջացել է կատարած արարքի համար, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանքների առկայությունը և պատասխանատվությունը ու պատիժը ծանրացնող հան•ամանքների բացակայությունը` Դատարանը •տնում է, որ Արա Աղասու Մարտիրոսյանի նկատմամբ չի կարող նշանակել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված ՙազատազրկում՚ պատժատեսակը և ղեկավարվելով օրինականության, արդարության, պատժի անհատականացման ու մարդասիրության սկզբունքներով, Դատարանը հան•ում է այն համոզման, որ ամբաստանյալ Արա Աղասու Մարտիրոսյանին ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղսա•րվող հանցա•ործության համար, նշված հոդվածով նախատեսված պատիժներից նվազ խիստ տեսակը նշանակելիս կարող է ապահովել պատժի նպատակները, հետևաբար` ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել տու•անքի ձևով, որով հնարավոր կլինի հասնել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերական•նմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցա•ործությունների կանխմանը:
Արա Աղասու Մարտիրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորա•րություն չհեռանալու մասին պետք է վերացնել դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելու պահից:
Լուծելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 116-րդ և 119-րդ հոդվածներով` դատարանը •տնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված լիազորա•իրը պետք է թողնել քրեական •ործի նյութերին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Դատարանը •տնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մաuի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսերն ամբաստանյալ Արա Աղասու Մարտիրոսյանից ենթակա չեն բռնա•անձման, քանի որ տուժողին պատճառված վնաս սույն •ործով առկա չէ: Բռնա•անձման ենթակա չեն նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-6-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերը, քանի որ 3-րդ, 4-րդ և 6-րդ կետերով նախատեսված ծախս սույն քրեական •ործով առկա չէ, իսկ 2-րդ և 5-րդ կետով նախատեսված դատական ծախսերի վերաբերյալ տվյալները բացակայում են: Ավելին` նման պահանջ դատարանին չի ներկայացվել:

Եզրափակիչ մաս.
Ելնելով վերո•րյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 116-րդ, 119-րդ, 168-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-372-րդ, 3751 և 3753-րդ հոդվածներով` Դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց`
Արա Աղասու Մարտիրոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և նրան դատապարտել տու•անքիª նվազա•ույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Արա Աղասու Մարտիրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորա•րություն չհեռանալու մասին վերացնել դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելու պահից:
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո քրեական •ործով իրեղեն ապացույց ճանաչված լիազորա•իրը թողնել քրեական •ործի նյութերին կցված դրա պահելու ամբողջ ժամանակահատվածում:
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական վերաքննիչ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում (դատավճիռը չի կարող բողոքարկվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով):

ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ