Հիմնական
Գործի համար:
ԵԿԴ/0097/01/16
Վիճակագրական տողի համար :
6.3
Պատասխանող
Աննա Սևլիկյան
Աննա Սևլիկյան Ռազմիկի
Աննա Սևելիկյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Ալեքսանդր Ազարյան
Տիգրան Սահակյան
Գրիշա Մելիք-Սարգսյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մնացական Մարտիրոսյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Ալեքսանդր Ազարյան
Տիգրան Սահակյան
Գրիշա Մելիք-Սարգսյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մնացական Մարտիրոսյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-06-26 | 10:00 | 4 | Կայացել է | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-06-08 | 10:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-05-31 | 15:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-05-16 | 16:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-04-14 | 09:30 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2017-04-03 | 10:00 | 4 | Կայացել է | ||
| Քրեական վերաքննիչ | 2017-01-16 | 11:00 | 5 | |||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-09-24 | 12:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-09-22 | 17:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-09-20 | 13:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-09-09 | 16:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-08-30 | 12:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-08-22 | 12:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-07-29 | 17:30 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-07-19 | 16:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-07-14 | 15:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2016-06-01 | 11:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ |
ԵԿԴ/0097/01/16
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՈՐՈՇՈւՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
«16» հունվարի 2017թ. ք.Երևան
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան)
Նախագահող դատավոր Ա.Ազարյան
դատավորներ Տ.Սահակյան
Գ.Մելիք-Սարգսյան
քարտուղարությամբ՝ Ռ.Դավոյանի
մասնակցությամբ՝
մեղադրող Ս.Անդրեասյանի
պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի
ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի (ծնված` 1990թ. նոյեմբերի 7-ին, Գորիսում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, թերի միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնալուծված, չի աշխատում, վատառողջ՝ սահմանափակ մեղսունակ, նախկինում չդատված, հաշվառված է Երևան քաղաքի Փավստոս Բուզանդ փողոցի թիվ 316 տանը, մշտական բնակության վայր չունի) վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճռի դեմ պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը`
ՊԱՐԶԵՑ
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Ա.Մկրտչյանի 2015թ. սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, հարուցվել է թիվ 13819115 քրեական գործը:
Աննա Սևլիկյանը ձերբակալվել է 2015թ. սեպտեմբերի 26-ին:
2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Աննա Սևլիկյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Աննա Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
Աննա Սևլիկյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015թ. նոյեմբերի 20-ի և 2016թ. հունվարի 22-ի որոշումներով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. փետրվարի 23-ի որոշմամբ Աննա Սևլիկյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացնելու մասին քննիչի միջնորդությունը մերժվել է, 2016թ. փետրվարի 26-ին Աննա Սևլիկյանն ազատվել է արգելանքից և նույն օրը նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2016թ. մարտի 17-ին Աննա Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով այն արարքի համար, որ նա «ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր Անահիտ Բենիկի Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05.20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ՝ Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեստարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն՝ ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է՝ կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տասը մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մայրը և գործով չպարզված մյուս անձիք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը՝ պատճառելով զգալի չափի 60.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»։
2016թ. ապրիլի 18-ին Աննա Սևլիկյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան):
Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. հունիսի 1-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում, նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոփոխվել է և խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
Նույն որոշմամբ քրեական գործով վարույթը կասեցվել է՝ մինչև ամբաստանյալին հայտնաբերելը:
Աննա Սևլիկյանը հայտնաբերվել է 2016թ. հունիսի 12-ին և տեղափոխվել ՀՀ արդարադատության նախարարության «Աբովյան» քրեակատարողական հիմնարկ:
Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. հունիսի 27-ի որոշմամբ քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսվել է:
Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճռով Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատժի ժամկետի մեջ հաշվակցվել է նախաքննության և դատական քննության ընթացքում Աննա Սևլիկյանի՝ 8 ամիս 12 օր կալանքի տակ գտնվելու ժամանակը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 1 տարի 3 ամիս 18 օր ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել՝ 1 տարի փորձաշրջանով:
Աննա Սևլիկյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դրվել է ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան ծառայության վրա։
Աննա Սևլիկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ կալանավորումը, վերացվել է և նա ազատ է արձակվել դատական նիստի դահլիճում:
2015թ. հոկտեմբերի 26-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճռի դեմ:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Ներկայացված վերաքննիչ բողոքում պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճիռը հիմնավոր և օրինական չէ, ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանին վերագրվող հանցանքը հաստատված չէ, գործի փաստական հանգամանքների մասին դատական ակտում շարադրված հետևությունները չեն համապատասխանում հետազոտված ապացույցներին:
Բացի այդ, Աննա Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքն անորոշ է և անհստակ, չի բովանդակում հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալներ:
Պաշտպանը, մասնավորապես, նշել է, որ Աննա Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը չի բովանդակում որևէ փաստական տվյալ այն մասին, թե կոնկրետ ում պատկանող գույքի հափշտակությանն է նա օժանդակել՝ անձի, թե ինչ-որ ընկերության, կոնկրետ ինչ իրի կամ մասի հափշտակմանն է նա օժանդակել, ինչ արժեք ունի հափշտակված իրը կամ մասը:
Պաշտպանը նշել է նաև, որ թե մեղադրանք առաջադրելու որոշմամբ և թե մեղադրական եզրակացությամբ նշված է, որ Աննա Սևլիկյանը մոր և գործով չպարզված անձանց հետ նախնական դիտավորությամբ գնացել է սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու: Նախնական պայմանավորվածության համաձայն՝ նա օժանդակել է գումարի հափշտակմանը, սակայն վերջնարդյունքում կատարողները հափշտակել են շարժիչը, ինչը հանցակցի սահմանազանցում է, և Աննա Սևլիկյանը չպետք է պատասխանատվության ենթարկվի հանցակցի սահմանազանցման համար:
Բացի այդ, պաշտպանը նշել է, որ իր պաշտպանյալն ունի հոգեկան առողջության հետ կապված խնդիրներ՝ ճանաչվել է սահմանափակ մեղսունակ, ինչը կասկածի տակ է դնում նախաքննության ժամանակ նրա՝ որպես կասկածյալ տված ցուցմունքի արժանահավատությունը, առավել ևս, որ այդ ցուցմունքը նա տվել է առանց պաշտպանի:
Ելնելով վերոգրյալից՝ պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանը խնդրել է. «Բեկանել և փոփոխել Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԿԴ/0097/01/16 քրեական գործով 24.09.2016թ. կայացված դատավճիռը: Ճանաչել և հռչակել Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի անմեղությունը իրեն մեղսագրվող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով սահմանված հանցանքի կատարման մեջ»:
Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները.
Դատական նիստի ժամանակ պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով պնդեց վերաքննիչ բողոքը և խնդրեց այն բավարարել:
Մեղադրող Ս.Անդրեասյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքի դեմ՝ նշելով, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտն օրինական է, հիմնավորված և փոփոխման ենթակա չէ:
Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտված ապացույցները.
Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները.
Դատարանում ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունք տվել այն մասին, որ չունենալով մշտական բնակության վայր, մոր՝ Անահիտ Սևլիկյանի, հետ բնակվել է Երևան քաղաքի Հանրապետության հրապարակում։ Ներկայումս մայրը մահացել է։ Դեպքի օրը ինքը, Արթուր անունով անձը և ևս երկու տղաներ գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոց, որտեղ Արթուրը սրճեփ սարքի միջից հափշտակել է դրա շարժիչը, որը հետագայում տարել է խանութ և վաճառել։ Այդ ժամանակ ինքը կանգնած է եղել մոտակայքում և հետևել է /իր խոսքերով որպես «նայող»/ նրանց գործողություններին, որպեսզի ինչ-որ մեկին տեսնելուն պես՝ տեղեկացնի նրանց։ Չգիտի հափշտակված առարկայի արժեքը։ Տեղյակ է, որ այդ տղաները նախապես պայմանավորվել են մոր հետ՝ հափշտակված առարկայի վաճառքից առաջացած գումարը միմյանց միջև կիսելու շուրջ, սակայն, թե ինչ համամասնությամբ՝ չգիտի։
Տուժող Պավել Գուրօղլյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հանդիսանում է Երևան քաղաքում գործող «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տնօրենը: Տոնավաճառի միջնամասում, տեղադրել էր իրեն պատկանող արագ սուրճ եփելու սարք։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին իրեն է զանգահարել տոնավաճառի՝ հիշյալ սարքը սպասարկող արհեստավորը, և հայտնել, որ տոնավաճառում տեղադրված սրճեփ սարքը կոտրված է։ Ինքն անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն, որից հետո՝ 4-5 ժամ անց, գնացել է տոնավաճառ։ Հասնելով դեպքի վայր, տեսել է, որ սրճեփ սարքը ջարդված է, իսկ դրա անվտանգության համար նախատեսված պաշտպանիչ ճաղավանդակներով վահանակը հանված է և գտնվում է գետնին։ Զրուցել է սրճեփ սարքի սպասարկմամբ զբաղվող մասնագետի հետ, ով ասել է, որ սարքից ինչ-որ մաս է բացակայում /չգիտի, հափշտակված մասի անվանումը/։ Այնուհետև, դիտել է տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը, որում պատկերված են եղել մեկ աղջիկ և երեք տղաներ։ Տղաներից մեկի ձեռքում եղել է մետաղյա ձող, որով կոտրել և հանել են սարքի պաշտպանիչ շերտը։ Դիտելով մեկ այլ տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը, տեսել է, որ տղաներից մեկի ձեռքում առկա է եղել քառակուսի ինչ-որ առարկա, որն իր կարծիքով հանվել էր սարքի միջից։ Դրանից հետո այդ տղաներն ու աղջիկը միասին քայլել են դեպի Երևան քաղաքի Բուզանդի փողոցի կողմ։ Քանի որ տեսագրությունը եղել է խավար, շատ վատ որակի, չի կարող ասել՝ արդյոք պատկերված աղջիկն ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանն է, թե ոչ։ Ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի մորը չի մտաբերում։ Պնդել է, որ առաջին տեսագրությունում պատկերված է եղել, որ տղաների հետ գտնվող աղջիկը պարզապես կանգնած է, իսկ երկրորդ տեսագրությամբ երևացել է, որ այդ աղջիկը տղաների հետ քայլում է դեպի Երևան քաղաքի Բուզանդ փողոց։
Անդրադառնալով սրճեփ սարքից գողացված մասի արժեքին, որն ըստ քրեական գործի նյութերի և մեղադրական եզրակացության՝ 60.000 ՀՀ դրամ է, տուժողը նշել է, որ նախաքննական մարմնին արժեքի չափը հայտնել է՝ ելնելով սուրճի սարքն սպասարկող արհեստավորի կողմից իրեն հայտնած տվյալների։ Հիշյալ աշխատակցի անունը ներկա պահին չի մտաբերում։
Տուժողը նշել է նաև, որ ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի դեմ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի, ավելին, չի ցանկանում, որ վերջինս որևէ փոխհատուցում կատարի։
Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրելով, որ տուժող Պավել Գուրօղլյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություներ՝ որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքն այն մասին, որ «(...) 2015թ. սեպտեմբերի 5-ից Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի հարևանությամբ գործող «Վերնիսաժ» տոնավաճառի միջնամասում տեղադրել է արագ սուրճ եփելու սարքավորում, որն աշխատում է մետաղադրամներով։ Սուրճ եփելու սարքը, անվտանգության նպատակով, ետևից և կողքերից փակված է եղել թիթեղով։ Առջևի հատվածում, որտեղից գցվում է մետաղադրամը և վերցվում եփված սուրճը, գտնվել է սարքավորումը բացելու համար նախատեսված դուռը՝ փակված ճաղավանդակով։ Սեպտեմբերի 11-ի առավոտյան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի պահակը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ սուրճի ապարատի վրայից կատարվել է գողություն։ Այնուհետև գնացել է նշված վայր, որտեղ տեղադրված է եղել սարքը։ Պարզվել է, որ նշված՝ անվտանգության համար նախատեսված պաշտպանիչ ճաղավանդակներով վահանակը հանված է սուրճի ապարատի վրայից և գտնվում է գետնին, որի վրա եղել են վնասված հետքեր։ Ինչ վերաբերում է սուրճ եփելու սարքին, նշել է, որ սարքի դուռը գտնվել է կոտրված վիճակում, և միջից բացակայել է կարգավորիչ սարքը՝ ստաբիլիզատորը։ Դրանից հետո «Վերնիսաժ» տոնավաճառի անվտանգության աշխատակից Յաշայի հետ դիտել են տեսախցիկներով ֆիքսած տեսագրությունը։ Պարզվել է, որ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05.00-ի սահմաններում սուրճի եփման ապարատի հարակից տարածքին են մոտենում երկու տղամարդ, սակայն սուրճի ապարատը տեսագրության մեջ ֆիքսված չի եղել։ Դրանից հետո նշված անձիք սուրճի ապարատի հարակից տարածքում տեղադրված տաղավարներից մեկի վրայից պոկում են տաղավարի ոտքերն ամրացնող ձողը։ Այնուհետև, մեկ այլ տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը դիտելուց երևացել է, որ երեք տղամարդիկ, որոնցից երկուսը նույն անձիք են եղել, երևում էին սուրճի ապարատի հարակից տարածքում և պոկում են տաղավարի ամրացնող ձողը։ Կարծում է, որ նրանցից մեկը գրկել էր սուրճի վրայի գողացված կարգավորիչը։ Դրանից հետո այդ երեք անձիք քայլում են դեպի Խանջյան փողոց, իսկ մեկ այլ տեսխացիկով երևում է, թե ինչպես այդ երեք անձիք մոտենում են Բուզանդի 1/6 հասցեի դիմաց դրված նստարաններին նստած երկու աղջիկներին, որոնք միանում են նշված երեք անձանց և շարունակում են քայլել դեպի Խանջյան փողոց։ Նշված տեսագրություններն այլևս չեն պահպանվել։ Անվտանգության աշխատակից Յաշան աշխատել է «Ալֆա Դելտա» անվտանգության ընկերությունում և տեսագրությունը դիտելու ժամանակ հայտնել է, որ ճանաչում է երկու կանանցից մեկին, ում հաճախակի տեսել է «Օղակաձև» այգում։ Վերջինս շրջում է դստեր հետ, նրանք անօթևաններ են։ Նշված անձանց տեսնելու դեպքում չի կարող ճանաչել, քանի որ նրանց տեսել է առաջին անգամ, այն էլ տեսագրությամբ, որը կատարվել է մթության մեջ։ Մինչև տեղի ունեցած դեպքերի մասին ոստիկանությանը հայտնելը, լուսանկարահանել է սուրճի եփման ապարատը կոտրված ժամանակ, իսկ մինչև ոստիկանների ժամանելը որոշակի չափով կարգի է բերել սուրճի եփման սարքը։ Նրանց գնալուց հետո այն տեղափոխել է վերանորոգելու և ներկա պահին սուրճի եփման սարքի դուռը, որը կոտրել էին, վերանորոգել և ներկել է»։
Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո տուժողը հայտնել է, որ ցուցմունքն ամբողջությամբ համապատասխանում է իրականությանը։ Պնդել է, որ Աննա Սևլիկյանը նստած է եղել Բուզանդի փողոցում դրված նստարանին՝ մեկ այլ աղջկա հետ։ Վերջինս գտնվել է սրճեփ սարքից մոտ 25-30 մետր հեռավորության վրա, իսկ սրճեփ սարքին մոտեցել են միայն տղաները։ Պնդել է, որ ինքը հաստատապես չգիտի, թե որքան արժե ստաբլիզատորը կամ այն գողացված առարկան, որը մինչ այդ եղել է սրճեփ սարքի վրա։
Տուժողը նշել է նաև, որ տեսագրությունը չի պահպանվել, քանի որ 14-օրյա ժամկետում այն ջնջվում է։ Ինչ վերաբերում է սուրճից հափշտակված սարքի արժեքին, նշել է, որ չգիտի դրա շուկայական արժեքը, սակայն սարքը սպասարկող մասնագետն իրեն ասել է, որ այն արժե 60.000 ՀՀ դրամ, ուստի իր կողմից ներկայացված հաղորդման մեջ որպես արժեք նշել է 60.000 ՀՀ դրամը։ Չի բացառաում, որ այն կարող է արժենալ 60.000 ՀՀ դրամից ավելի կամ պակաս։ Սարքը պատկանել է կազմակերպությանը, որը տնօրինում է ինքը։ Ներկայումս սրճեփ սարքը վաճառել է։
Վկա Սերյոժա Հովակիմյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի 1-ին դասակում՝ որպես պարեկային մեքենայի վարորդ։ Դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Ռ.Ղազազյանի հետ: Վերջինս իրեն հայտնել է, որ պետք է գնան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի մոտակայք՝ ինչ-որ անձի բերման ենթարկելու նպատակով։ Բացի այդ, տեղեկացրել է, որ ինչ-որ սարքից կատարվել է գողություն։ Գնացել է «Վերնիսաժ» տոնավաճառ, որտեղ տոնավաճառի անվտանգության աշխատակից Յաշան մատնացույց է արել մի աղջկա, ում ավտոմեքենայով բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Ոստիկանությունում պարզվել է, որ այդ աղջիկը հանդիսանում է Աննա Սևլիկյան անունով անձը։
Վկա Յակով Պիրոևը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է «Ալֆա Դելտա» ՍՊ ընկերությունում։ Ընկերությունն անվտանգության ծառայություններ է մատուցում Երևան քաղաքի «Վերնիսաժ» տոնավաճառին։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին ծառայություն է իրականացրել, երբ տեղեկացել է, որ տոնավաճառի միջնամասում տեղադրված սրճեփ սարքից հափշտակել ինչ-որ սարքավորում։ Այդ կապակցությամբ ոստիկանության աշխատակիցների հետ դիտել են անվտանգության տեսախցիկների կողմից ֆիքսված տեսագրությունը, որտեղ ճանաչել է ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանին։ Մասնավորապես, տեսագրությամբ պատկերված է եղել, որ սրճեփ սարքին մոտենում են երկու տղա և երկու աղջիկ, որոնցից մեկը հանդիսացել է Աննա Սևլիկյանը։ Բացի այդ, պատկերված է եղել, որ երկու տղաները ջարդում են սրճեփ սարքը, իսկ աղջիկները գտնվում էին նրանց կողքին։ Տեսել է նաև, որ այդ սրճեփ սարքից հափշտակել են ինչ-որ առարկա։ Դրանից հետո վերջիններս քայլել են դեպի Բուզանդ փողոց։ Տվյալ անձանց հետ եղել են նաև այլ անձինք, սակայն տեսագրությամբ նրանց դիմագծերը չեն երևացել։ Նախկինում Աննա Սևլիկյանին տեսել է երկու անգամ՝ մեկ անգամ տոնավաճառում, երկրորդ անգամ՝ տեսագրությամբ։ Աննա Սևլիկյանի մորը կրկին ճանաչել է տեսագրությամբ։ Տեսագրությունը դիտելիս ոստիկանության աշխատակիցների կողմից կազմվել է արձանագրություն։ Սուրճի սարքի վրա տեղադրված տեսախցիկ չի եղել, սակայն տարածքը նկարահանող տեսախցիկ եղել է։
Դատաքննությամբ հրապարակվել և հետազոտվել են նաև հետևյալ ապացույցները.
Կասկածյալ Աննա Սևլիկյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական փորձարարության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ վերջինս դեպքի վայրում հանգամանորեն նկարագրել է իր և իր հետ գտնվող անձանց գործողությունները։
Ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 39/16 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ «Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը տառապում է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։ Վերը նշված սակավամտությամբ փորձաքննվողը տառապում է մանկուց։ Փորձաքննվողի հոգեկան ոլորտի այնպիսի փոփոխությունները, ինչպիսիք են՝ ցածր ինտելեկտուալ մակարդակը, դատողությունների պարզունակությունը, թեթևակշռությունը, մտածողության կոնկրետ տիպը, ընդհանրացման և համեմատական պրոցեսների խիստ ցածր մակարդակը, գլխավորը երկրորդականից տարբերակման դժվարությունը, էմոցիոնալ-կամային անկայունությունը, ինչպես նաև՝ սեփական գործողությունների հետևանքները կանխատեսելու ունակության անբավարարությունը և սեփական մղումներն անմիջապես իրագործելու հակվածությունը իրավախախտումը կատարելու պահին թեև չեն զրկել, սակայն էապես սահմանափակել են իր գործողությունների համար իրեն հաշիվ տալու և դրանք ղեկավարելու նրա հնարավորությունները։ Ուստի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին հարկ է կատարած իրավախախտման նկատմամբ ճանաչել սահմանափակ մեղսունակ։ Իր ներկայիս վիճակով Աննա Սևլիկյանը կարող է ճիշտ ընկալել գործի համար կարևոր հանգամանքները, դրանք վերարտադրել և քրեական գործով տալ ճշմարտացի ցուցմունքներ, կարող է մասնակցել քննչական գործողություններին և դատական նիստին։ Ազատազրկման դեպքում կարիք ունի նյարդահոգեբույժի հսկողության՝ կալանավայրի պայմաններում։
Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել է նաև Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի կողմից տրված պահանջագիրը, հաղորդում ընդունելու մասին արձանագրությունը և դեպքի վայրի զննության մասին արձանագրությունը։
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
Ուսումնասիրելով պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն պետք է բավարարել մասնակիորեն՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ:
Նախաքննության մարմնի կողմից Աննա Սևլիկյանին մեղադրանք է առաջադրվել 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին այլ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ պահեստարան ապօրինի մուտք գործելով հափշտակություն կատարելուն օժանդակելու համար: Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Աննա Սևլիկյանը մեղավոր է ճանաչվել առաջադրված մեղադրանքում և նրա նկատմամբ կայացվել է մեղադրական դատական ակտ:
Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ չնայած նախաքննության ժամանակ կատարվել է դեպքի վայրի զննություն, այն էլ միայն 2016թ. մարտի 2-ին՝ դեպքից և տուժողի կողմից հանցագործության մասին հաղորդում տալուց գրեթե 6 ամիս անց, սակայն բուն սրճեփ սարքը չի զննվել՝ չի պարզվել դրա կոնկրետ որ մասն է բացակայում /հափշտակվել/:
Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել նախաքննական մարմնի վարկածն առ այն, որ հափշտակվել է սրճեփ սարքի շարժիչը: Մինչդեռ սրճեփ սարքի հենց շարժիչը հափշտակելու վերաբերյալ հայտնել է միայն ամբաստանյալը, ով իր հոգեկան հիվանդության և սահմանափակ մեղսունակ ճանաչված լինելու պայմաններում կարող էր և չիմանալ, թե ինչ է իրենից ներկայացնում սրճեփ սարքի շարժիչը: Առավել ևս, որ տուժողն իր ցուցմունքում նշել է, որ հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետի խոսքերից՝ հափշտակվել է սրճեփ սարքի «ստաբիլիզատորը»:
Բացի այդ, տուժողը հայտնել է, որ՝ դիտելով դեպքի վայրը նկարահանած տեսախցիկի տեսագրությունը, տեսել է, որ «տղաներից մեկի ձեռքում առկա է եղել քառակուսի ինչ-որ առարկա, որն իր կարծիքով հանվել է սարքի միջից»։
Վերաքննիչ դատարանի մոտ կասկած է հարուցում այն հանգամանքը, որ սրճեփ սարքի շարժիչը կամ ընդհանրապես շարժիչը կարող է քառակուսի տեսք ունենալ:
Բացի այդ, ինչպես նախաքննության ժամանակ, այնպես էլ դատարանում չի հարցաքննվել տուժողի կողմից հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետը, ում ցուցմունքը կարող էր էական նշանակություն ունենալ՝ պարզելու, թե կոնկրետ ինչ մաս է հափշտակվել սրճեփ սարքից:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ գործով ձեռք բերված և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հետազոտված ապացույցներից անհնար է գալ եզրահանգման, որ սրճեփ սարքի միջից հափշտակվել է հենց դրա շարժիչը:
Այսինքն, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում չի պարզվել հանցագործության առարկան:
Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ամբաստանյալին վերագրվող հանցագործության առարկայի՝ սրճեփ սարքի շարժիչի, արժեքը՝ 60.000 ՀՀ դրամը, նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հաստատված է համարվել միայն տուժողի ցուցմունքի հիման վրա:
Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ տուժող Պ.Գուրօղլյանի ցուցմունքների համաձայն՝ իրեն պատկանող սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի և դրա արժեքի մասին իմացել է իր կողմից հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետից:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ տուժողի կողմից հիշատակված մասնագետին չհարցաքննելու պայմաններում անհնար է որոշել նաև սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի արժեքը, քանի որ միայն տուժողի ցուցմունքը բավարար չէ այդ կապակցությամբ նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի եզրակացություններին հանգելու համար:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում բավարար ապացույցներ ձեռք չեն բերվել սրճեփ սարքի միջից հափշտակված առարկայի արժեքի վերաբերյալ, որպիսի հանգամանքը կարևորագույն նշանակություն ունի գործով օրինական դատական ակտ կայացնելու հարցում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ քրեական հետապնդում իրականացնող մարմինը պարտավոր է ձեռնարկել սույն օրենսգրքով նախատեսված բոլոր միջոցառումները` գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման համար, պարզել ինչպես կասկածյալի և մեղադրյալի մեղավորությունը հիմնավորող, այնպես էլ նրանց արդարացնող, ինչպես նաև նրանց պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Սույն որոշմամբ մատնանշված հանգամանքների արդյունքում, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից սույն գործով չի կատարվել բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննություն, ինչի հետևանքով խախտվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածով ամրագրված՝ գործի արդարացի քննության սկզբունքը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն՝ բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոխվում է, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է` առկա է քրեադատավարական օրենքի էական խախտում:
Նույն օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց` օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել են կամ կարող էին ազդել գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Աննա Սևլիկյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճիռը պետք է բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության, մասնակի բավարարելով պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ, 361.1, 385-387-րդ, 390-րդ, 393-394-րդ, 398-րդ և 412-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը
ՈՐՈՇԵՑ
Պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակիորեն:
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի թիվ ԵԿԴ/0097/01/16 դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության:
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Տ.ՍԱՀԱԿՅԱՆ
Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ՈՐՈՇՈւՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
«16» հունվարի 2017թ. ք.Երևան
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան)
Նախագահող դատավոր Ա.Ազարյան
դատավորներ Տ.Սահակյան
Գ.Մելիք-Սարգսյան
քարտուղարությամբ՝ Ռ.Դավոյանի
մասնակցությամբ՝
մեղադրող Ս.Անդրեասյանի
պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի
ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի (ծնված` 1990թ. նոյեմբերի 7-ին, Գորիսում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, թերի միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնալուծված, չի աշխատում, վատառողջ՝ սահմանափակ մեղսունակ, նախկինում չդատված, հաշվառված է Երևան քաղաքի Փավստոս Բուզանդ փողոցի թիվ 316 տանը, մշտական բնակության վայր չունի) վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճռի դեմ պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը`
ՊԱՐԶԵՑ
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Ա.Մկրտչյանի 2015թ. սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, հարուցվել է թիվ 13819115 քրեական գործը:
Աննա Սևլիկյանը ձերբակալվել է 2015թ. սեպտեմբերի 26-ին:
2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Աննա Սևլիկյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Աննա Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
Աննա Սևլիկյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015թ. նոյեմբերի 20-ի և 2016թ. հունվարի 22-ի որոշումներով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. փետրվարի 23-ի որոշմամբ Աննա Սևլիկյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացնելու մասին քննիչի միջնորդությունը մերժվել է, 2016թ. փետրվարի 26-ին Աննա Սևլիկյանն ազատվել է արգելանքից և նույն օրը նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
2016թ. մարտի 17-ին Աննա Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով այն արարքի համար, որ նա «ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր Անահիտ Բենիկի Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05.20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ՝ Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեստարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն՝ ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է՝ կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տասը մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մայրը և գործով չպարզված մյուս անձիք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը՝ պատճառելով զգալի չափի 60.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»։
2016թ. ապրիլի 18-ին Աննա Սևլիկյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան):
Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. հունիսի 1-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում, նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոփոխվել է և խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
Նույն որոշմամբ քրեական գործով վարույթը կասեցվել է՝ մինչև ամբաստանյալին հայտնաբերելը:
Աննա Սևլիկյանը հայտնաբերվել է 2016թ. հունիսի 12-ին և տեղափոխվել ՀՀ արդարադատության նախարարության «Աբովյան» քրեակատարողական հիմնարկ:
Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. հունիսի 27-ի որոշմամբ քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսվել է:
Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճռով Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատժի ժամկետի մեջ հաշվակցվել է նախաքննության և դատական քննության ընթացքում Աննա Սևլիկյանի՝ 8 ամիս 12 օր կալանքի տակ գտնվելու ժամանակը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 1 տարի 3 ամիս 18 օր ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել՝ 1 տարի փորձաշրջանով:
Աննա Սևլիկյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դրվել է ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան ծառայության վրա։
Աննա Սևլիկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ կալանավորումը, վերացվել է և նա ազատ է արձակվել դատական նիստի դահլիճում:
2015թ. հոկտեմբերի 26-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճռի դեմ:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Ներկայացված վերաքննիչ բողոքում պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճիռը հիմնավոր և օրինական չէ, ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանին վերագրվող հանցանքը հաստատված չէ, գործի փաստական հանգամանքների մասին դատական ակտում շարադրված հետևությունները չեն համապատասխանում հետազոտված ապացույցներին:
Բացի այդ, Աննա Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքն անորոշ է և անհստակ, չի բովանդակում հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալներ:
Պաշտպանը, մասնավորապես, նշել է, որ Աննա Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը չի բովանդակում որևէ փաստական տվյալ այն մասին, թե կոնկրետ ում պատկանող գույքի հափշտակությանն է նա օժանդակել՝ անձի, թե ինչ-որ ընկերության, կոնկրետ ինչ իրի կամ մասի հափշտակմանն է նա օժանդակել, ինչ արժեք ունի հափշտակված իրը կամ մասը:
Պաշտպանը նշել է նաև, որ թե մեղադրանք առաջադրելու որոշմամբ և թե մեղադրական եզրակացությամբ նշված է, որ Աննա Սևլիկյանը մոր և գործով չպարզված անձանց հետ նախնական դիտավորությամբ գնացել է սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու: Նախնական պայմանավորվածության համաձայն՝ նա օժանդակել է գումարի հափշտակմանը, սակայն վերջնարդյունքում կատարողները հափշտակել են շարժիչը, ինչը հանցակցի սահմանազանցում է, և Աննա Սևլիկյանը չպետք է պատասխանատվության ենթարկվի հանցակցի սահմանազանցման համար:
Բացի այդ, պաշտպանը նշել է, որ իր պաշտպանյալն ունի հոգեկան առողջության հետ կապված խնդիրներ՝ ճանաչվել է սահմանափակ մեղսունակ, ինչը կասկածի տակ է դնում նախաքննության ժամանակ նրա՝ որպես կասկածյալ տված ցուցմունքի արժանահավատությունը, առավել ևս, որ այդ ցուցմունքը նա տվել է առանց պաշտպանի:
Ելնելով վերոգրյալից՝ պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանը խնդրել է. «Բեկանել և փոփոխել Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԿԴ/0097/01/16 քրեական գործով 24.09.2016թ. կայացված դատավճիռը: Ճանաչել և հռչակել Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի անմեղությունը իրեն մեղսագրվող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով սահմանված հանցանքի կատարման մեջ»:
Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները.
Դատական նիստի ժամանակ պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով պնդեց վերաքննիչ բողոքը և խնդրեց այն բավարարել:
Մեղադրող Ս.Անդրեասյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքի դեմ՝ նշելով, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտն օրինական է, հիմնավորված և փոփոխման ենթակա չէ:
Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտված ապացույցները.
Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները.
Դատարանում ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունք տվել այն մասին, որ չունենալով մշտական բնակության վայր, մոր՝ Անահիտ Սևլիկյանի, հետ բնակվել է Երևան քաղաքի Հանրապետության հրապարակում։ Ներկայումս մայրը մահացել է։ Դեպքի օրը ինքը, Արթուր անունով անձը և ևս երկու տղաներ գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոց, որտեղ Արթուրը սրճեփ սարքի միջից հափշտակել է դրա շարժիչը, որը հետագայում տարել է խանութ և վաճառել։ Այդ ժամանակ ինքը կանգնած է եղել մոտակայքում և հետևել է /իր խոսքերով որպես «նայող»/ նրանց գործողություններին, որպեսզի ինչ-որ մեկին տեսնելուն պես՝ տեղեկացնի նրանց։ Չգիտի հափշտակված առարկայի արժեքը։ Տեղյակ է, որ այդ տղաները նախապես պայմանավորվել են մոր հետ՝ հափշտակված առարկայի վաճառքից առաջացած գումարը միմյանց միջև կիսելու շուրջ, սակայն, թե ինչ համամասնությամբ՝ չգիտի։
Տուժող Պավել Գուրօղլյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հանդիսանում է Երևան քաղաքում գործող «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տնօրենը: Տոնավաճառի միջնամասում, տեղադրել էր իրեն պատկանող արագ սուրճ եփելու սարք։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին իրեն է զանգահարել տոնավաճառի՝ հիշյալ սարքը սպասարկող արհեստավորը, և հայտնել, որ տոնավաճառում տեղադրված սրճեփ սարքը կոտրված է։ Ինքն անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն, որից հետո՝ 4-5 ժամ անց, գնացել է տոնավաճառ։ Հասնելով դեպքի վայր, տեսել է, որ սրճեփ սարքը ջարդված է, իսկ դրա անվտանգության համար նախատեսված պաշտպանիչ ճաղավանդակներով վահանակը հանված է և գտնվում է գետնին։ Զրուցել է սրճեփ սարքի սպասարկմամբ զբաղվող մասնագետի հետ, ով ասել է, որ սարքից ինչ-որ մաս է բացակայում /չգիտի, հափշտակված մասի անվանումը/։ Այնուհետև, դիտել է տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը, որում պատկերված են եղել մեկ աղջիկ և երեք տղաներ։ Տղաներից մեկի ձեռքում եղել է մետաղյա ձող, որով կոտրել և հանել են սարքի պաշտպանիչ շերտը։ Դիտելով մեկ այլ տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը, տեսել է, որ տղաներից մեկի ձեռքում առկա է եղել քառակուսի ինչ-որ առարկա, որն իր կարծիքով հանվել էր սարքի միջից։ Դրանից հետո այդ տղաներն ու աղջիկը միասին քայլել են դեպի Երևան քաղաքի Բուզանդի փողոցի կողմ։ Քանի որ տեսագրությունը եղել է խավար, շատ վատ որակի, չի կարող ասել՝ արդյոք պատկերված աղջիկն ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանն է, թե ոչ։ Ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի մորը չի մտաբերում։ Պնդել է, որ առաջին տեսագրությունում պատկերված է եղել, որ տղաների հետ գտնվող աղջիկը պարզապես կանգնած է, իսկ երկրորդ տեսագրությամբ երևացել է, որ այդ աղջիկը տղաների հետ քայլում է դեպի Երևան քաղաքի Բուզանդ փողոց։
Անդրադառնալով սրճեփ սարքից գողացված մասի արժեքին, որն ըստ քրեական գործի նյութերի և մեղադրական եզրակացության՝ 60.000 ՀՀ դրամ է, տուժողը նշել է, որ նախաքննական մարմնին արժեքի չափը հայտնել է՝ ելնելով սուրճի սարքն սպասարկող արհեստավորի կողմից իրեն հայտնած տվյալների։ Հիշյալ աշխատակցի անունը ներկա պահին չի մտաբերում։
Տուժողը նշել է նաև, որ ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի դեմ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի, ավելին, չի ցանկանում, որ վերջինս որևէ փոխհատուցում կատարի։
Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրելով, որ տուժող Պավել Գուրօղլյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություներ՝ որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքն այն մասին, որ «(...) 2015թ. սեպտեմբերի 5-ից Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի հարևանությամբ գործող «Վերնիսաժ» տոնավաճառի միջնամասում տեղադրել է արագ սուրճ եփելու սարքավորում, որն աշխատում է մետաղադրամներով։ Սուրճ եփելու սարքը, անվտանգության նպատակով, ետևից և կողքերից փակված է եղել թիթեղով։ Առջևի հատվածում, որտեղից գցվում է մետաղադրամը և վերցվում եփված սուրճը, գտնվել է սարքավորումը բացելու համար նախատեսված դուռը՝ փակված ճաղավանդակով։ Սեպտեմբերի 11-ի առավոտյան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի պահակը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ սուրճի ապարատի վրայից կատարվել է գողություն։ Այնուհետև գնացել է նշված վայր, որտեղ տեղադրված է եղել սարքը։ Պարզվել է, որ նշված՝ անվտանգության համար նախատեսված պաշտպանիչ ճաղավանդակներով վահանակը հանված է սուրճի ապարատի վրայից և գտնվում է գետնին, որի վրա եղել են վնասված հետքեր։ Ինչ վերաբերում է սուրճ եփելու սարքին, նշել է, որ սարքի դուռը գտնվել է կոտրված վիճակում, և միջից բացակայել է կարգավորիչ սարքը՝ ստաբիլիզատորը։ Դրանից հետո «Վերնիսաժ» տոնավաճառի անվտանգության աշխատակից Յաշայի հետ դիտել են տեսախցիկներով ֆիքսած տեսագրությունը։ Պարզվել է, որ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05.00-ի սահմաններում սուրճի եփման ապարատի հարակից տարածքին են մոտենում երկու տղամարդ, սակայն սուրճի ապարատը տեսագրության մեջ ֆիքսված չի եղել։ Դրանից հետո նշված անձիք սուրճի ապարատի հարակից տարածքում տեղադրված տաղավարներից մեկի վրայից պոկում են տաղավարի ոտքերն ամրացնող ձողը։ Այնուհետև, մեկ այլ տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը դիտելուց երևացել է, որ երեք տղամարդիկ, որոնցից երկուսը նույն անձիք են եղել, երևում էին սուրճի ապարատի հարակից տարածքում և պոկում են տաղավարի ամրացնող ձողը։ Կարծում է, որ նրանցից մեկը գրկել էր սուրճի վրայի գողացված կարգավորիչը։ Դրանից հետո այդ երեք անձիք քայլում են դեպի Խանջյան փողոց, իսկ մեկ այլ տեսխացիկով երևում է, թե ինչպես այդ երեք անձիք մոտենում են Բուզանդի 1/6 հասցեի դիմաց դրված նստարաններին նստած երկու աղջիկներին, որոնք միանում են նշված երեք անձանց և շարունակում են քայլել դեպի Խանջյան փողոց։ Նշված տեսագրություններն այլևս չեն պահպանվել։ Անվտանգության աշխատակից Յաշան աշխատել է «Ալֆա Դելտա» անվտանգության ընկերությունում և տեսագրությունը դիտելու ժամանակ հայտնել է, որ ճանաչում է երկու կանանցից մեկին, ում հաճախակի տեսել է «Օղակաձև» այգում։ Վերջինս շրջում է դստեր հետ, նրանք անօթևաններ են։ Նշված անձանց տեսնելու դեպքում չի կարող ճանաչել, քանի որ նրանց տեսել է առաջին անգամ, այն էլ տեսագրությամբ, որը կատարվել է մթության մեջ։ Մինչև տեղի ունեցած դեպքերի մասին ոստիկանությանը հայտնելը, լուսանկարահանել է սուրճի եփման ապարատը կոտրված ժամանակ, իսկ մինչև ոստիկանների ժամանելը որոշակի չափով կարգի է բերել սուրճի եփման սարքը։ Նրանց գնալուց հետո այն տեղափոխել է վերանորոգելու և ներկա պահին սուրճի եփման սարքի դուռը, որը կոտրել էին, վերանորոգել և ներկել է»։
Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո տուժողը հայտնել է, որ ցուցմունքն ամբողջությամբ համապատասխանում է իրականությանը։ Պնդել է, որ Աննա Սևլիկյանը նստած է եղել Բուզանդի փողոցում դրված նստարանին՝ մեկ այլ աղջկա հետ։ Վերջինս գտնվել է սրճեփ սարքից մոտ 25-30 մետր հեռավորության վրա, իսկ սրճեփ սարքին մոտեցել են միայն տղաները։ Պնդել է, որ ինքը հաստատապես չգիտի, թե որքան արժե ստաբլիզատորը կամ այն գողացված առարկան, որը մինչ այդ եղել է սրճեփ սարքի վրա։
Տուժողը նշել է նաև, որ տեսագրությունը չի պահպանվել, քանի որ 14-օրյա ժամկետում այն ջնջվում է։ Ինչ վերաբերում է սուրճից հափշտակված սարքի արժեքին, նշել է, որ չգիտի դրա շուկայական արժեքը, սակայն սարքը սպասարկող մասնագետն իրեն ասել է, որ այն արժե 60.000 ՀՀ դրամ, ուստի իր կողմից ներկայացված հաղորդման մեջ որպես արժեք նշել է 60.000 ՀՀ դրամը։ Չի բացառաում, որ այն կարող է արժենալ 60.000 ՀՀ դրամից ավելի կամ պակաս։ Սարքը պատկանել է կազմակերպությանը, որը տնօրինում է ինքը։ Ներկայումս սրճեփ սարքը վաճառել է։
Վկա Սերյոժա Հովակիմյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի 1-ին դասակում՝ որպես պարեկային մեքենայի վարորդ։ Դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Ռ.Ղազազյանի հետ: Վերջինս իրեն հայտնել է, որ պետք է գնան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի մոտակայք՝ ինչ-որ անձի բերման ենթարկելու նպատակով։ Բացի այդ, տեղեկացրել է, որ ինչ-որ սարքից կատարվել է գողություն։ Գնացել է «Վերնիսաժ» տոնավաճառ, որտեղ տոնավաճառի անվտանգության աշխատակից Յաշան մատնացույց է արել մի աղջկա, ում ավտոմեքենայով բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Ոստիկանությունում պարզվել է, որ այդ աղջիկը հանդիսանում է Աննա Սևլիկյան անունով անձը։
Վկա Յակով Պիրոևը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է «Ալֆա Դելտա» ՍՊ ընկերությունում։ Ընկերությունն անվտանգության ծառայություններ է մատուցում Երևան քաղաքի «Վերնիսաժ» տոնավաճառին։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին ծառայություն է իրականացրել, երբ տեղեկացել է, որ տոնավաճառի միջնամասում տեղադրված սրճեփ սարքից հափշտակել ինչ-որ սարքավորում։ Այդ կապակցությամբ ոստիկանության աշխատակիցների հետ դիտել են անվտանգության տեսախցիկների կողմից ֆիքսված տեսագրությունը, որտեղ ճանաչել է ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանին։ Մասնավորապես, տեսագրությամբ պատկերված է եղել, որ սրճեփ սարքին մոտենում են երկու տղա և երկու աղջիկ, որոնցից մեկը հանդիսացել է Աննա Սևլիկյանը։ Բացի այդ, պատկերված է եղել, որ երկու տղաները ջարդում են սրճեփ սարքը, իսկ աղջիկները գտնվում էին նրանց կողքին։ Տեսել է նաև, որ այդ սրճեփ սարքից հափշտակել են ինչ-որ առարկա։ Դրանից հետո վերջիններս քայլել են դեպի Բուզանդ փողոց։ Տվյալ անձանց հետ եղել են նաև այլ անձինք, սակայն տեսագրությամբ նրանց դիմագծերը չեն երևացել։ Նախկինում Աննա Սևլիկյանին տեսել է երկու անգամ՝ մեկ անգամ տոնավաճառում, երկրորդ անգամ՝ տեսագրությամբ։ Աննա Սևլիկյանի մորը կրկին ճանաչել է տեսագրությամբ։ Տեսագրությունը դիտելիս ոստիկանության աշխատակիցների կողմից կազմվել է արձանագրություն։ Սուրճի սարքի վրա տեղադրված տեսախցիկ չի եղել, սակայն տարածքը նկարահանող տեսախցիկ եղել է։
Դատաքննությամբ հրապարակվել և հետազոտվել են նաև հետևյալ ապացույցները.
Կասկածյալ Աննա Սևլիկյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական փորձարարության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ վերջինս դեպքի վայրում հանգամանորեն նկարագրել է իր և իր հետ գտնվող անձանց գործողությունները։
Ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 39/16 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ «Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը տառապում է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։ Վերը նշված սակավամտությամբ փորձաքննվողը տառապում է մանկուց։ Փորձաքննվողի հոգեկան ոլորտի այնպիսի փոփոխությունները, ինչպիսիք են՝ ցածր ինտելեկտուալ մակարդակը, դատողությունների պարզունակությունը, թեթևակշռությունը, մտածողության կոնկրետ տիպը, ընդհանրացման և համեմատական պրոցեսների խիստ ցածր մակարդակը, գլխավորը երկրորդականից տարբերակման դժվարությունը, էմոցիոնալ-կամային անկայունությունը, ինչպես նաև՝ սեփական գործողությունների հետևանքները կանխատեսելու ունակության անբավարարությունը և սեփական մղումներն անմիջապես իրագործելու հակվածությունը իրավախախտումը կատարելու պահին թեև չեն զրկել, սակայն էապես սահմանափակել են իր գործողությունների համար իրեն հաշիվ տալու և դրանք ղեկավարելու նրա հնարավորությունները։ Ուստի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին հարկ է կատարած իրավախախտման նկատմամբ ճանաչել սահմանափակ մեղսունակ։ Իր ներկայիս վիճակով Աննա Սևլիկյանը կարող է ճիշտ ընկալել գործի համար կարևոր հանգամանքները, դրանք վերարտադրել և քրեական գործով տալ ճշմարտացի ցուցմունքներ, կարող է մասնակցել քննչական գործողություններին և դատական նիստին։ Ազատազրկման դեպքում կարիք ունի նյարդահոգեբույժի հսկողության՝ կալանավայրի պայմաններում։
Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել է նաև Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի կողմից տրված պահանջագիրը, հաղորդում ընդունելու մասին արձանագրությունը և դեպքի վայրի զննության մասին արձանագրությունը։
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
Ուսումնասիրելով պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն պետք է բավարարել մասնակիորեն՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ:
Նախաքննության մարմնի կողմից Աննա Սևլիկյանին մեղադրանք է առաջադրվել 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին այլ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ պահեստարան ապօրինի մուտք գործելով հափշտակություն կատարելուն օժանդակելու համար: Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Աննա Սևլիկյանը մեղավոր է ճանաչվել առաջադրված մեղադրանքում և նրա նկատմամբ կայացվել է մեղադրական դատական ակտ:
Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ չնայած նախաքննության ժամանակ կատարվել է դեպքի վայրի զննություն, այն էլ միայն 2016թ. մարտի 2-ին՝ դեպքից և տուժողի կողմից հանցագործության մասին հաղորդում տալուց գրեթե 6 ամիս անց, սակայն բուն սրճեփ սարքը չի զննվել՝ չի պարզվել դրա կոնկրետ որ մասն է բացակայում /հափշտակվել/:
Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել նախաքննական մարմնի վարկածն առ այն, որ հափշտակվել է սրճեփ սարքի շարժիչը: Մինչդեռ սրճեփ սարքի հենց շարժիչը հափշտակելու վերաբերյալ հայտնել է միայն ամբաստանյալը, ով իր հոգեկան հիվանդության և սահմանափակ մեղսունակ ճանաչված լինելու պայմաններում կարող էր և չիմանալ, թե ինչ է իրենից ներկայացնում սրճեփ սարքի շարժիչը: Առավել ևս, որ տուժողն իր ցուցմունքում նշել է, որ հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետի խոսքերից՝ հափշտակվել է սրճեփ սարքի «ստաբիլիզատորը»:
Բացի այդ, տուժողը հայտնել է, որ՝ դիտելով դեպքի վայրը նկարահանած տեսախցիկի տեսագրությունը, տեսել է, որ «տղաներից մեկի ձեռքում առկա է եղել քառակուսի ինչ-որ առարկա, որն իր կարծիքով հանվել է սարքի միջից»։
Վերաքննիչ դատարանի մոտ կասկած է հարուցում այն հանգամանքը, որ սրճեփ սարքի շարժիչը կամ ընդհանրապես շարժիչը կարող է քառակուսի տեսք ունենալ:
Բացի այդ, ինչպես նախաքննության ժամանակ, այնպես էլ դատարանում չի հարցաքննվել տուժողի կողմից հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետը, ում ցուցմունքը կարող էր էական նշանակություն ունենալ՝ պարզելու, թե կոնկրետ ինչ մաս է հափշտակվել սրճեփ սարքից:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ գործով ձեռք բերված և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հետազոտված ապացույցներից անհնար է գալ եզրահանգման, որ սրճեփ սարքի միջից հափշտակվել է հենց դրա շարժիչը:
Այսինքն, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում չի պարզվել հանցագործության առարկան:
Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ամբաստանյալին վերագրվող հանցագործության առարկայի՝ սրճեփ սարքի շարժիչի, արժեքը՝ 60.000 ՀՀ դրամը, նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հաստատված է համարվել միայն տուժողի ցուցմունքի հիման վրա:
Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ տուժող Պ.Գուրօղլյանի ցուցմունքների համաձայն՝ իրեն պատկանող սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի և դրա արժեքի մասին իմացել է իր կողմից հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետից:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ տուժողի կողմից հիշատակված մասնագետին չհարցաքննելու պայմաններում անհնար է որոշել նաև սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի արժեքը, քանի որ միայն տուժողի ցուցմունքը բավարար չէ այդ կապակցությամբ նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի եզրակացություններին հանգելու համար:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում բավարար ապացույցներ ձեռք չեն բերվել սրճեփ սարքի միջից հափշտակված առարկայի արժեքի վերաբերյալ, որպիսի հանգամանքը կարևորագույն նշանակություն ունի գործով օրինական դատական ակտ կայացնելու հարցում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ քրեական հետապնդում իրականացնող մարմինը պարտավոր է ձեռնարկել սույն օրենսգրքով նախատեսված բոլոր միջոցառումները` գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման համար, պարզել ինչպես կասկածյալի և մեղադրյալի մեղավորությունը հիմնավորող, այնպես էլ նրանց արդարացնող, ինչպես նաև նրանց պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Սույն որոշմամբ մատնանշված հանգամանքների արդյունքում, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից սույն գործով չի կատարվել բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննություն, ինչի հետևանքով խախտվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածով ամրագրված՝ գործի արդարացի քննության սկզբունքը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն՝ բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոխվում է, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է` առկա է քրեադատավարական օրենքի էական խախտում:
Նույն օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց` օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել են կամ կարող էին ազդել գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Աննա Սևլիկյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճիռը պետք է բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության, մասնակի բավարարելով պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ, 361.1, 385-387-րդ, 390-րդ, 393-394-րդ, 398-րդ և 412-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը
ՈՐՈՇԵՑ
Պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակիորեն:
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի թիվ ԵԿԴ/0097/01/16 դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության:
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Տ.ՍԱՀԱԿՅԱՆ
Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ՎԵՐՍԿՍԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ
2017թ. ապրիլի 28-ին Երևանում,
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Մ. Մարտիրոսյանս, ուսումնասիրելով ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի վարույթում է գտնվում ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։
Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար, որ նա` «ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր` Անահիտ Բենիկի Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05։20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ՝ Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեստարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն, ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է` կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տաս մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մայրը և գործով չպարզված մյուս անձինք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը՝ պատճառելով զգալի չափի 60.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս։
Այսինքն Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։»։
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. ապրիլի 14-ի որոշմամբ հայտարարվել է ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի հետախուզումը` ամբաստանյալի թաքնվելու պատճառով։ Որոշման կատարումը հանձնարարվել է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետին։
Դատարանի նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` մինչև ամբաստանյալին հայտնաբերելը։
2017թ. ապրիլի 28-ին դատարան է ստացվել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետի նույն օրվա թիվ 30/8116 գրությունը և դրան կից փաստաթղթեր այն մասին, որ հետախուզման մեջ գտնվող Ա. Սևլիկյանը հայտնաբերվել է և ներկայացվում է դատաքննության։
Նկատի ունենալով, որ քրեական գործի վարույթի կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը` ամբաստանյալի թաքնվելը վերացել է և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ հոդվածի 5-րդ մասով`
Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի
1. ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործի վարույթն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, վերսկսել` դրա կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը վերանալու պատճառով։
2. Քրեական գործի դատական քննությունը նշանակել 2017թ. մայիսի 16-ին, ժամը 16։00-ին, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանում, դատական նիստերի թիվ 4 դահլիճում, դռնբաց դատական նիստում, դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի նախագահությամբ, դատական նիստերի քարտուղար Ա. Հովհաննիսյանի քարտուղարությամբ։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ՎԵՐՍԿՍԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ
2017թ. ապրիլի 28-ին Երևանում,
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Մ. Մարտիրոսյանս, ուսումնասիրելով ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով,
Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի վարույթում է գտնվում ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։
Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար, որ նա` «ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր` Անահիտ Բենիկի Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05։20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ՝ Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեստարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն, ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է` կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տաս մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մայրը և գործով չպարզված մյուս անձինք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը՝ պատճառելով զգալի չափի 60.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս։
Այսինքն Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։»։
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. ապրիլի 14-ի որոշմամբ հայտարարվել է ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի հետախուզումը` ամբաստանյալի թաքնվելու պատճառով։ Որոշման կատարումը հանձնարարվել է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետին։
Դատարանի նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` մինչև ամբաստանյալին հայտնաբերելը։
2017թ. ապրիլի 28-ին դատարան է ստացվել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետի նույն օրվա թիվ 30/8116 գրությունը և դրան կից փաստաթղթեր այն մասին, որ հետախուզման մեջ գտնվող Ա. Սևլիկյանը հայտնաբերվել է և ներկայացվում է դատաքննության։
Նկատի ունենալով, որ քրեական գործի վարույթի կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը` ամբաստանյալի թաքնվելը վերացել է և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ հոդվածի 5-րդ մասով`
Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի
1. ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործի վարույթն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, վերսկսել` դրա կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը վերանալու պատճառով։
2. Քրեական գործի դատական քննությունը նշանակել 2017թ. մայիսի 16-ին, ժամը 16։00-ին, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանում, դատական նիստերի թիվ 4 դահլիճում, դռնբաց դատական նիստում, դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի նախագահությամբ, դատական նիստերի քարտուղար Ա. Հովհաննիսյանի քարտուղարությամբ։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
ԵԿԴ/0097/01/16
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող,
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ Ս. Անդրեասյանի,
հանրային պաշտպան Թ. Բաղդասարյանի,
տուժող Պ. Գուրօղլյանի,
2017թ. հունիսի 26-ին Երևանում,
դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի`
ծնված 1990թ. նոյեմբերի 7-ին, Գորիս քաղաքում, հայ, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/ քաղաքացի, թերի միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնալուծված, խնամքին ոչ ոք, նախկինում չդատված, ֆիզիկապես վատառողջ է` սահմանափակ մեղսունակ, նրա մոտ ախտորոշվել է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» սակավամտությունը, չի աշխատել, հաշվառված է Երևանի Փ. Բյուզանդի փողոցի թիվ 8 տանը, մշտական բնակության վայր չունի, կալանքի տակ է գտնվել 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր` 2015թ. սեպտեմբերի 26-ից մինչև 2016թ. փետրվարի 26-ը, 2016թ. հունիսի 12-ից մինչև 2016թ. սեպտեմբերի 24-ը, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2015թ. սեպտեմբերի 26-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով հարուցվել է թիվ 13819115 քրեական գործը։
Նույն օրը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված արարք կատարելու կասկածանքով Ա. Սևլիկյանը ձերբակալվել է։
Նախաքննության մարմնի 2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /այսուհետ նաև Դատարան/ 2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը։ Նույն դատարանի 2015թ. նոյեմբերի 20-ի և 2016թ. հունվարի 22-ի որոշումներով նրան կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է։
Դատարանի 2016թ. փետրվարի 23-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացնելու մասին քննիչի միջնորդությունը մերժվել է, 2016թ. փետրվարի 26-ին Ա. Սևլիկյանն ազատվել է արգելանքից և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը։
Նախքաննության մարմնի 2016թ. մարտի 17-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով հետևյալ արարքի համար, որ նա. «ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր` Անահիտ Բենիկի Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05։20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ` Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեսատարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տաս մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մայրը և գործով չպարզված մյուս անձիք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը՝ պատճառելով զգալի չափի 60.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»։
2016թ. ապրիլի 18-ին Ա. Սևլիկյանի վերաբերյալ թիվ 13819115 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան և 2016թ. ապրիլի 20-ին ընդունվել է վարույթ, իսկ 2016թ. մայիսի 05-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2016թ. մայիսի 12-ին նշանակելու մասին։
Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի` դատից թաքնվելու պատճառով, դատարանի 2016թ. հունիսի 01-ի որոշմամբ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը փոխարինվել է կալանավորմամբ, հայտարարվել է նրա հետախուզումը և քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` մինչև ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին հայտնաբերելը։
2016թ. հունիսի 12-ին Ա. Սևլիկյանը հայտնաբերվել և տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ «Աբովյան» քրեակատարողական հիմնարկ։
Քրեական գործի կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը վերանալու` Ա. Սևլիկյանի հայտնաբերվելու պատճառով, դատարանի 2016թ. հունիսի 27-ի որոշմամբ քրեական գործի վարույթը վերսկսվել է։
Դատարանը, քննելով Ա. Սևլիկյանի վերաբերյալ վերոհիշյալ քրեական գործը, 2016թ. սեպտեմբերի 24-ին դատավճիռ է կայացրել, որով վճռել է.
«Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում` 2 /երկու/ տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կարգով, նշանակված պատժում հաշվակցել նախաքննության և դատական քննության ընթացքում Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը ևվերջինիս նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում` 1/մեկ/ տարի 3 /երեք/ ամիս 18 /տասնութ/ օր ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով՝Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆհամապատասխան ծառայության վրա։
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանինկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը վերացնել և նրան անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան՝ հրապարակման օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում»։
Այդ դատավճռի դեմ Ա. Սևլիկյանի պաշտպան Թ. Բաղդասարյանի կողմից 2016թ. հոկտեմբերի 26-ին վերաքննիչ բողոք է բերվել, որի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2017թ. հունվարի 16-ին կայացված որոշմամբ գտել է հետևյալը.
«(...) Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ գործով ձեռք բերված և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հետազոտված ապացույցներից անհնար է գալ եզրահանգման, որ սրճեփ սարքի միջից հափշտակվել է հենց դրա շարժիչը։
Այսինքն, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում չի պարզվել հանցագործության առարկան։
Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ամբաստանյալին վերագրվող հանցագործության առարկայի՝ սրճեփ սարքի շարժիչի, արժեքը՝ 60.000 ՀՀ դրամը, նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հաստատված է համարվել միայն տուժողի ցուցմունքի հիման վրա։
Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ տուժող Պ.Գուրօղլյանի ցուցմունքների համաձայն՝ իրեն պատկանող սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի և դրա արժեքի մասին իմացել է իր կողմից հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետից։
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ տուժողի կողմից հիշատակված մասնագետին չհարցաքննելու պայմաններում անհնար է որոշել նաև սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի արժեքը, քանի որ միայն տուժողի ցուցմունքը բավարար չէ այդ կապակցությամբ նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի եզրակացություններին հանգելու համար։
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում բավարար ապացույցներ ձեռք չեն բերվել սրճեփ սարքի միջից հափշտակված առարկայի արժեքի վերաբերյալ, որպիսի հանգամանքը կարևորագույն նշանակություն ունի գործով օրինական դատական ակտ կայացնելու հարցում։ (…)»։
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը որոշել է.
«Պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակիորեն։
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի թիվ ԵԿԴ/0097/01/16 դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության։
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում»։
ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի աշխատակազմի ղեկավարի 2017թ. մարտի 7-ի թիվ ԴԴ-8-Ե-26420/17 գրությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. մարտի 10-ին ստացվել, 2017թ. մարտի 13-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2017թ. մարտի 23-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2017թ. ապրիլի 3-ին, ժամը 10։00-ին նշանակելու մասին։
Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի` դատից թաքնվելու պատճառով, դատարանի 2017թ. ապրիլի 14-ի որոշումներով նրա նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում, ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ և քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` մինչև ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին հայտնաբերելը։
2017թ. ապրիլի 28-ին դատարան է ստացվել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետի նույն օրվա թիվ 30/8116 գրությունը և դրան կից փաստաթղթեր այն մասին, որ հետախուզման մեջ գտնվող Ա. Սևլիկյանը հայտնաբերվել է և ներկայացվում է դատաքննության։
Քրեական գործի կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը վերանալու` Ա. Սևլիկյանի հայտնաբերվելու պատճառով, դատարանի 2017թ. ապրիլի 28-ի որոշմամբ քրեական գործի վարույթը վերսկսվել է։
Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները
Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
Ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը մշտական բնակության վայր չունենալու պատճառով վարել է թափառաշրջիկ կյանք և գիշերել է Երևանի «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» եկեղեցու հարակից այգում։ Նա 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05։20-ի սահմաններում, իր մայր Անահիտ Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված այլ անձանց հետ գտնվել է Երևանի Օղակաձև այգում։ Այնտեղ նա մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնություն է ձեռք բերել Երևանի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառում գտնվող սրճեփ սարքից գաղտնի հափշտակություն կատարելու վերաբերյալ։ Այդ մտադրությունն իրականացնելու նպատակով Ա. Սևլիկյանը և այլ անձինք գնացել են «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տարածք, որտեղ Ա. Սևլիկյանն օժանդակել է հանցագործության կատարմանը, այն է` սրճեփ սարքից շուրջ տաս մետր հեռավորությունից հսկել է անցուդարձը, ապահովել հանցագործության կատարումը, իսկ այլ անձինք, պահեսատարան հանդիսացող սրճեփ սարքի ճաղավանդակները քանդելու և դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են այդ սարքի` 60.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շարժիչը։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանը նախկինում դատված չի եղել, վատառողջ է` սահմանափակ մեղսունակ, տառապում է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքները հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.
Ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի ինքնախոստովանական ցուցմունքներով այն մասին, որ իրոք իր մոր և մի քանի անձանց հետ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին գնացել է Երևանի «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տարածքում տեղադրված սրճեփ սարքից գումար հափշտակելու համար։ Ինքը սպասել է հեռվում և հսկել է տարածքը, իսկ մայրը և մյուսները գողացել են սրճեփի շարժիչը։ Դեպքի մնացած մանրամասները չի հիշում։ Կատարած արարքի համար զղջում է։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 30-32, 60-61, 148-149, 168, 240/
Տուժող Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ հանդիսանում է Երևան քաղաքի «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տնօրենը։ Տոնավաճառի տարածքում տեղադրված է եղել իրեն պատկանող սրճեփ սարքը։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին տեղեկացել է, որ այդ սարքի շարժիչը գողացել են։ Պատվիրել է վերանորոգել սրճեփ սարքը և շարժիչի տեղադրման համար` սրճեփ սարքը սպասարկող մասնագետին վճարել է 70.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր գումար։ Իրեն պարզաբանել են, որ գողացված շարժիչն արժե 60.000 ՀՀ դրամ, իսկ դրա տեղադրումը` 10.000 ՀՀ դրամ։
Դեպքից անմիջապես հետո դիտել է տեսախցիկով ֆիքսված սարքի տեսագրությունը, որով պարզ երևացել է, որ հափշտակված շարժիչն ունեցել է քառակուսի ձև։ Քանի որ այդ առարկան քառակուսի ձև է ունեցել` մտածել են, որ ստաբլիզատոր է, սակայն հետո պարզվել է, որ շարժիչ է։
Ամբաստանյալի դեմ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 44-46/
Վկա Սերյոժա Արմենի Հովակիմյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատել է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի 1-ին դասակում՝ որպես պարեկային մեքենայի վարորդ։ Դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Ռ. Ղազազյանի հետ։ Վերջինս իրեն հայտնել է, որ պետք է գնան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի մոտակայք՝ ինչ որ անձի բերման ենթարկելու նպատակով։ Բացի այդ տեղեկացել է, որ ինչ որ սարքից կատարվել է գողություն։ Գնացել է «Վերնիսաժ» տոնավաճառ, որտեղ տոնավաճառի աշխատակից Յաշան մատնացույց է արել մի աղջկա, ում ավտոմեքենայով բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Ոստիկանությունում պարզվել է, որ այդ աղջիկը հանդիսանում է Աննա Սևլիկյան անունով անձը։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 48/
Վկա Յակով Գեորգիի Պիրոևի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատել է «Ալֆա Դելտա» սահմանափակ պատասխանատվությամբ /այսուհետ ՍՊ/ ընկերությունում։ Այդ ընկերությունը մատուցում է անվտանգության ծառայություններ։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին Երևան քաղաքի «Վերնիսաժ» տոնավաճառում ծառայություն իրականացնելիս տեղեկացել է, որ տոնավաճառի միջնամասում տեղադրված սրճեփ սարքից հափշտակվել է ինչ-որ սարքավորում։ Այդ կապակցությամբ ոստիկանության աշխատակիցների հետ դիտել են անվտանգության տեսախցիկների կողմից ֆիքսված տեսագրությունը, որտեղ ճանաչել է ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին։ Մասնավորապես, տեսագրությամբ պատկերված է եղել, որ սրճեփ սարքին մոտենում են երկու տղա և երկու աղջիկ, որոնցից մեկը հանդիսացել է Ա. Սևլիկյանը։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 49-50/
Ա. Սևլիկյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական փորձարարության 2015թ. սեպտեմբերի 26-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` վերջինս դեպքի վայրում հանգամանորեն նկարագրել է իր և իր հետ գտնվող անձանց գործողությունները։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 34-41/
Ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության 2016թ. հունվարի 27-ի թիվ 39/16 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «(…)Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը տառապում է. «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։ Վերը նշված սակավամտությամբ փորձաքննվողը տառապում է մանկուց։ Փորձաքննվողի հոգեկան որոլտի այնպիսի փոփոխությունները, ինչպիսիք են ցածր ինտելեկտուալ մակարդակը, դատողությունների պարզունակությունը, թեթևակշռությունը, մտածողության կոնկրետ տիպը, ընդհանրացման և համեմատական պրոցեսների խիստ ցածր մակարդակը, գլխավորը երկրորդականից տարբերակման դժվարությունը, էմոցիոնալ-կամային անկայունությունը, ինչպես նաև սեփական գործողությունների հետևանքները կանխատեսելու ունակության անբավարարությունը և սեփական մղումներն անմիջապես իրագործելու հակվածությունը իրավախախտումը կատարելու պահին թեև չեն զրկել, սակայն էապես սահմանափակել են իր գործողությունների համար իրեն հաշիվ տալու և դրանք ղեկավարելու նրա հնարավորությունները։ Ուստի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին հարկ է կատարած իրավախախտման նկատմամբ ճանաչել ՍԱՀՄԱՆԱՓԱԿ ՄԵՂՍՈՒՆԱԿ։ Իր ներկայիս վիճակով Աննա Սևլիկյանը կարող է ճիշտ ընկալել գործի համար կարևոր հանգամանքները, դրանք վերարտադրել և քրեական գործով տալ ճշմարտացի ցուցմունքներ, կարող է մասնակցել քննչական գործողություններին և դատական նիստին։ Ազատազրկման դեպքում կարիք ունի նյարդահոգեբույժի հսկողության կալանավայրի պայմաններում։ (…)»
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 163-167/
Մեղադրողի միջնորդությամբ որպես վկա հարցաքննված Վահե Մարգարյանը հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում։ Տուժող, «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տնօրեն Պ. Գուրօղլյանին ճանաչում է, նրան հանդիպել է մի երկու անգամ, գործի բերումով։ Մասնագիտությամբ ինժեներ է, ունի մասնագետ աշխատողներ, ովքեր զբաղվել են սրճեփ սարքերի վերանորոգմամբ։ 2015 թվականի սեպտեմբերին, Երևանի «Վերնիսաժ» տոնավաճառում տեղադրված սրճեփ սարքերը ստուգելու ընթացքում պարզվել է, որ դրանցից մեկը կոտրված է։ Դեպքի հանգամանքները մանրամասն չի հիշում, քանի որ տևական ժամանակ է անցել և դրա հետ կապված գործողությունները կատարել է մասնագետը։ Վերջինս ասել է, որ բացակայում է շարժիչը, որի արժեքը 60.000 ՀՀ դրամ է։ Այդ սրճեփը վերանորոգելու համար իրեն վճարել են 70.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր գումար, որից 60.000 ՀՀ դրամը շարժիչի արժեքն է, իսկ 10.000 ՀՀ դրամը` աշխատանքի արժեքը։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Վերլուծելով ամբաստանյալի, տուժողի և վկաների ցուցմունքները, դրանք համադրելով քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ, պահեստարան ապօրինի մուտք գործելով գողություն կատարելուն օժանդակելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասին 1-ին և 3-րդ մասերով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն`
«Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
Նույն օրենսգրքի 26-րդ հոդվածի համաձայն`
«(…) 2. Սահմանափակ մեղսունակությունը, որպես մեղմացնող հանգամանք, հաշվի է առնվում պատիժ նշանակելիս և կարող է հիմք դառնալ պատժի հետ միաժամանակ բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց նշանակելու համար։»։
Նույն օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
Նույն օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան անյլընտրանքային է` պատիժ է նախատեսում տուգանքի և ազատազրկման ձևով։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։
15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում` անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ` գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։
Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի անձը, այն, որ նա վատառողջ է` սահմանափակ մեղսունակ, տառապում է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։
Դատարանը հաշվի է առնում նաև կատարված հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը, այն, որ Ա. Սևլիկյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, կատարած արարքի համար զղջում է։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք` դատարանը հաշվի է առնում ամբաստանյալի սահմանափակ մեղսունակ լինելը, իսկ նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։
Վերոհիշյալը համադրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող հանգամանքների հետ, հաշվի առնելով նաև նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքի բացակայությունը` դատարանը գտնում է, որ Ա. Սևլիկյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, որի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն`
«Մինչև դատական քննությունը կալանքի տակ գտնվող անձի նկատմամբ տուգանքի, որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու ձևով պատիժ նշանակելիս դատարանը, հաշվի առնելով կալանքի տակ պահելու ժամկետը, մեղմացնում է նշանակված պատիժը կամ լրիվ ազատում պատիժը կրելուց։»։
Նկատի ունենալով, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանը 2015թ. սեպտեմբերի 26-ից մինչև 2016թ. փետրվարի 26-ը, 2016թ. հունիսի 12-ից մինչև 2016թ. սեպտեմբերի 24-ը, ընդհանուր հաշվառմամբ 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր գտնվել է անազատության մեջ` դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասով սահմանված` նշանակված պատժի մեղմացման սկզբունքի կիրառմամբ, նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պետք է մեղմացնել 450.000 /չորս հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել, գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում չի կայացվել, իրեղեն ապացույցներ առկա չեն։
Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ նրա` տուգանքի ձևով պատժի դատապարտվելու պարագայում, պատիժը կրելուց խուսափելու հավանականությունը նվազում է։
Դատական ծախսերի վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ և 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի` 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասով սահմանված` նշանակված պատժի մեղմացման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հիսունաապատիկի` 50.000 /հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը,
նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,
մասնակցությամբ`
մեղադրող,
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ Ս. Անդրեասյանի,
հանրային պաշտպան Թ. Բաղդասարյանի,
տուժող Պ. Գուրօղլյանի,
2017թ. հունիսի 26-ին Երևանում,
դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի`
ծնված 1990թ. նոյեմբերի 7-ին, Գորիս քաղաքում, հայ, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/ քաղաքացի, թերի միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնալուծված, խնամքին ոչ ոք, նախկինում չդատված, ֆիզիկապես վատառողջ է` սահմանափակ մեղսունակ, նրա մոտ ախտորոշվել է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» սակավամտությունը, չի աշխատել, հաշվառված է Երևանի Փ. Բյուզանդի փողոցի թիվ 8 տանը, մշտական բնակության վայր չունի, կալանքի տակ է գտնվել 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր` 2015թ. սեպտեմբերի 26-ից մինչև 2016թ. փետրվարի 26-ը, 2016թ. հունիսի 12-ից մինչև 2016թ. սեպտեմբերի 24-ը, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։
Գործի դատավարական նախապատմությունը
2015թ. սեպտեմբերի 26-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով հարուցվել է թիվ 13819115 քրեական գործը։
Նույն օրը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված արարք կատարելու կասկածանքով Ա. Սևլիկյանը ձերբակալվել է։
Նախաքննության մարմնի 2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /այսուհետ նաև Դատարան/ 2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը։ Նույն դատարանի 2015թ. նոյեմբերի 20-ի և 2016թ. հունվարի 22-ի որոշումներով նրան կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է։
Դատարանի 2016թ. փետրվարի 23-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացնելու մասին քննիչի միջնորդությունը մերժվել է, 2016թ. փետրվարի 26-ին Ա. Սևլիկյանն ազատվել է արգելանքից և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը։
Նախքաննության մարմնի 2016թ. մարտի 17-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով հետևյալ արարքի համար, որ նա. «ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր` Անահիտ Բենիկի Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05։20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ` Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեսատարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տաս մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մայրը և գործով չպարզված մյուս անձիք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը՝ պատճառելով զգալի չափի 60.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»։
2016թ. ապրիլի 18-ին Ա. Սևլիկյանի վերաբերյալ թիվ 13819115 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան և 2016թ. ապրիլի 20-ին ընդունվել է վարույթ, իսկ 2016թ. մայիսի 05-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2016թ. մայիսի 12-ին նշանակելու մասին։
Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի` դատից թաքնվելու պատճառով, դատարանի 2016թ. հունիսի 01-ի որոշմամբ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը փոխարինվել է կալանավորմամբ, հայտարարվել է նրա հետախուզումը և քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` մինչև ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին հայտնաբերելը։
2016թ. հունիսի 12-ին Ա. Սևլիկյանը հայտնաբերվել և տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ «Աբովյան» քրեակատարողական հիմնարկ։
Քրեական գործի կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը վերանալու` Ա. Սևլիկյանի հայտնաբերվելու պատճառով, դատարանի 2016թ. հունիսի 27-ի որոշմամբ քրեական գործի վարույթը վերսկսվել է։
Դատարանը, քննելով Ա. Սևլիկյանի վերաբերյալ վերոհիշյալ քրեական գործը, 2016թ. սեպտեմբերի 24-ին դատավճիռ է կայացրել, որով վճռել է.
«Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում` 2 /երկու/ տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կարգով, նշանակված պատժում հաշվակցել նախաքննության և դատական քննության ընթացքում Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը ևվերջինիս նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում` 1/մեկ/ տարի 3 /երեք/ ամիս 18 /տասնութ/ օր ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով՝Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆհամապատասխան ծառայության վրա։
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանինկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը վերացնել և նրան անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան՝ հրապարակման օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում»։
Այդ դատավճռի դեմ Ա. Սևլիկյանի պաշտպան Թ. Բաղդասարյանի կողմից 2016թ. հոկտեմբերի 26-ին վերաքննիչ բողոք է բերվել, որի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2017թ. հունվարի 16-ին կայացված որոշմամբ գտել է հետևյալը.
«(...) Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ գործով ձեռք բերված և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հետազոտված ապացույցներից անհնար է գալ եզրահանգման, որ սրճեփ սարքի միջից հափշտակվել է հենց դրա շարժիչը։
Այսինքն, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում չի պարզվել հանցագործության առարկան։
Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ամբաստանյալին վերագրվող հանցագործության առարկայի՝ սրճեփ սարքի շարժիչի, արժեքը՝ 60.000 ՀՀ դրամը, նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հաստատված է համարվել միայն տուժողի ցուցմունքի հիման վրա։
Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ տուժող Պ.Գուրօղլյանի ցուցմունքների համաձայն՝ իրեն պատկանող սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի և դրա արժեքի մասին իմացել է իր կողմից հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետից։
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ տուժողի կողմից հիշատակված մասնագետին չհարցաքննելու պայմաններում անհնար է որոշել նաև սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի արժեքը, քանի որ միայն տուժողի ցուցմունքը բավարար չէ այդ կապակցությամբ նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի եզրակացություններին հանգելու համար։
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում բավարար ապացույցներ ձեռք չեն բերվել սրճեփ սարքի միջից հափշտակված առարկայի արժեքի վերաբերյալ, որպիսի հանգամանքը կարևորագույն նշանակություն ունի գործով օրինական դատական ակտ կայացնելու հարցում։ (…)»։
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը որոշել է.
«Պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակիորեն։
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի թիվ ԵԿԴ/0097/01/16 դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության։
Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում»։
ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի աշխատակազմի ղեկավարի 2017թ. մարտի 7-ի թիվ ԴԴ-8-Ե-26420/17 գրությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. մարտի 10-ին ստացվել, 2017թ. մարտի 13-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2017թ. մարտի 23-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2017թ. ապրիլի 3-ին, ժամը 10։00-ին նշանակելու մասին։
Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի` դատից թաքնվելու պատճառով, դատարանի 2017թ. ապրիլի 14-ի որոշումներով նրա նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում, ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ և քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` մինչև ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին հայտնաբերելը։
2017թ. ապրիլի 28-ին դատարան է ստացվել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետի նույն օրվա թիվ 30/8116 գրությունը և դրան կից փաստաթղթեր այն մասին, որ հետախուզման մեջ գտնվող Ա. Սևլիկյանը հայտնաբերվել է և ներկայացվում է դատաքննության։
Քրեական գործի կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը վերանալու` Ա. Սևլիկյանի հայտնաբերվելու պատճառով, դատարանի 2017թ. ապրիլի 28-ի որոշմամբ քրեական գործի վարույթը վերսկսվել է։
Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները
Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
Ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը մշտական բնակության վայր չունենալու պատճառով վարել է թափառաշրջիկ կյանք և գիշերել է Երևանի «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» եկեղեցու հարակից այգում։ Նա 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05։20-ի սահմաններում, իր մայր Անահիտ Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված այլ անձանց հետ գտնվել է Երևանի Օղակաձև այգում։ Այնտեղ նա մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնություն է ձեռք բերել Երևանի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառում գտնվող սրճեփ սարքից գաղտնի հափշտակություն կատարելու վերաբերյալ։ Այդ մտադրությունն իրականացնելու նպատակով Ա. Սևլիկյանը և այլ անձինք գնացել են «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տարածք, որտեղ Ա. Սևլիկյանն օժանդակել է հանցագործության կատարմանը, այն է` սրճեփ սարքից շուրջ տաս մետր հեռավորությունից հսկել է անցուդարձը, ապահովել հանցագործության կատարումը, իսկ այլ անձինք, պահեսատարան հանդիսացող սրճեփ սարքի ճաղավանդակները քանդելու և դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են այդ սարքի` 60.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շարժիչը։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանը նախկինում դատված չի եղել, վատառողջ է` սահմանափակ մեղսունակ, տառապում է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքները հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.
Ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի ինքնախոստովանական ցուցմունքներով այն մասին, որ իրոք իր մոր և մի քանի անձանց հետ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին գնացել է Երևանի «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տարածքում տեղադրված սրճեփ սարքից գումար հափշտակելու համար։ Ինքը սպասել է հեռվում և հսկել է տարածքը, իսկ մայրը և մյուսները գողացել են սրճեփի շարժիչը։ Դեպքի մնացած մանրամասները չի հիշում։ Կատարած արարքի համար զղջում է։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 30-32, 60-61, 148-149, 168, 240/
Տուժող Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ հանդիսանում է Երևան քաղաքի «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տնօրենը։ Տոնավաճառի տարածքում տեղադրված է եղել իրեն պատկանող սրճեփ սարքը։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին տեղեկացել է, որ այդ սարքի շարժիչը գողացել են։ Պատվիրել է վերանորոգել սրճեփ սարքը և շարժիչի տեղադրման համար` սրճեփ սարքը սպասարկող մասնագետին վճարել է 70.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր գումար։ Իրեն պարզաբանել են, որ գողացված շարժիչն արժե 60.000 ՀՀ դրամ, իսկ դրա տեղադրումը` 10.000 ՀՀ դրամ։
Դեպքից անմիջապես հետո դիտել է տեսախցիկով ֆիքսված սարքի տեսագրությունը, որով պարզ երևացել է, որ հափշտակված շարժիչն ունեցել է քառակուսի ձև։ Քանի որ այդ առարկան քառակուսի ձև է ունեցել` մտածել են, որ ստաբլիզատոր է, սակայն հետո պարզվել է, որ շարժիչ է։
Ամբաստանյալի դեմ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 44-46/
Վկա Սերյոժա Արմենի Հովակիմյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատել է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի 1-ին դասակում՝ որպես պարեկային մեքենայի վարորդ։ Դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Ռ. Ղազազյանի հետ։ Վերջինս իրեն հայտնել է, որ պետք է գնան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի մոտակայք՝ ինչ որ անձի բերման ենթարկելու նպատակով։ Բացի այդ տեղեկացել է, որ ինչ որ սարքից կատարվել է գողություն։ Գնացել է «Վերնիսաժ» տոնավաճառ, որտեղ տոնավաճառի աշխատակից Յաշան մատնացույց է արել մի աղջկա, ում ավտոմեքենայով բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Ոստիկանությունում պարզվել է, որ այդ աղջիկը հանդիսանում է Աննա Սևլիկյան անունով անձը։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 48/
Վկա Յակով Գեորգիի Պիրոևի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատել է «Ալֆա Դելտա» սահմանափակ պատասխանատվությամբ /այսուհետ ՍՊ/ ընկերությունում։ Այդ ընկերությունը մատուցում է անվտանգության ծառայություններ։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին Երևան քաղաքի «Վերնիսաժ» տոնավաճառում ծառայություն իրականացնելիս տեղեկացել է, որ տոնավաճառի միջնամասում տեղադրված սրճեփ սարքից հափշտակվել է ինչ-որ սարքավորում։ Այդ կապակցությամբ ոստիկանության աշխատակիցների հետ դիտել են անվտանգության տեսախցիկների կողմից ֆիքսված տեսագրությունը, որտեղ ճանաչել է ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին։ Մասնավորապես, տեսագրությամբ պատկերված է եղել, որ սրճեփ սարքին մոտենում են երկու տղա և երկու աղջիկ, որոնցից մեկը հանդիսացել է Ա. Սևլիկյանը։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 49-50/
Ա. Սևլիկյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական փորձարարության 2015թ. սեպտեմբերի 26-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` վերջինս դեպքի վայրում հանգամանորեն նկարագրել է իր և իր հետ գտնվող անձանց գործողությունները։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 34-41/
Ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության 2016թ. հունվարի 27-ի թիվ 39/16 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «(…)Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը տառապում է. «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։ Վերը նշված սակավամտությամբ փորձաքննվողը տառապում է մանկուց։ Փորձաքննվողի հոգեկան որոլտի այնպիսի փոփոխությունները, ինչպիսիք են ցածր ինտելեկտուալ մակարդակը, դատողությունների պարզունակությունը, թեթևակշռությունը, մտածողության կոնկրետ տիպը, ընդհանրացման և համեմատական պրոցեսների խիստ ցածր մակարդակը, գլխավորը երկրորդականից տարբերակման դժվարությունը, էմոցիոնալ-կամային անկայունությունը, ինչպես նաև սեփական գործողությունների հետևանքները կանխատեսելու ունակության անբավարարությունը և սեփական մղումներն անմիջապես իրագործելու հակվածությունը իրավախախտումը կատարելու պահին թեև չեն զրկել, սակայն էապես սահմանափակել են իր գործողությունների համար իրեն հաշիվ տալու և դրանք ղեկավարելու նրա հնարավորությունները։ Ուստի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին հարկ է կատարած իրավախախտման նկատմամբ ճանաչել ՍԱՀՄԱՆԱՓԱԿ ՄԵՂՍՈՒՆԱԿ։ Իր ներկայիս վիճակով Աննա Սևլիկյանը կարող է ճիշտ ընկալել գործի համար կարևոր հանգամանքները, դրանք վերարտադրել և քրեական գործով տալ ճշմարտացի ցուցմունքներ, կարող է մասնակցել քննչական գործողություններին և դատական նիստին։ Ազատազրկման դեպքում կարիք ունի նյարդահոգեբույժի հսկողության կալանավայրի պայմաններում։ (…)»
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 163-167/
Մեղադրողի միջնորդությամբ որպես վկա հարցաքննված Վահե Մարգարյանը հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում։ Տուժող, «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տնօրեն Պ. Գուրօղլյանին ճանաչում է, նրան հանդիպել է մի երկու անգամ, գործի բերումով։ Մասնագիտությամբ ինժեներ է, ունի մասնագետ աշխատողներ, ովքեր զբաղվել են սրճեփ սարքերի վերանորոգմամբ։ 2015 թվականի սեպտեմբերին, Երևանի «Վերնիսաժ» տոնավաճառում տեղադրված սրճեփ սարքերը ստուգելու ընթացքում պարզվել է, որ դրանցից մեկը կոտրված է։ Դեպքի հանգամանքները մանրամասն չի հիշում, քանի որ տևական ժամանակ է անցել և դրա հետ կապված գործողությունները կատարել է մասնագետը։ Վերջինս ասել է, որ բացակայում է շարժիչը, որի արժեքը 60.000 ՀՀ դրամ է։ Այդ սրճեփը վերանորոգելու համար իրեն վճարել են 70.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր գումար, որից 60.000 ՀՀ դրամը շարժիչի արժեքն է, իսկ 10.000 ՀՀ դրամը` աշխատանքի արժեքը։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Վերլուծելով ամբաստանյալի, տուժողի և վկաների ցուցմունքները, դրանք համադրելով քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ, պահեստարան ապօրինի մուտք գործելով գողություն կատարելուն օժանդակելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասին 1-ին և 3-րդ մասերով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն`
«Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
Նույն օրենսգրքի 26-րդ հոդվածի համաձայն`
«(…) 2. Սահմանափակ մեղսունակությունը, որպես մեղմացնող հանգամանք, հաշվի է առնվում պատիժ նշանակելիս և կարող է հիմք դառնալ պատժի հետ միաժամանակ բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց նշանակելու համար։»։
Նույն օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
Նույն օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան անյլընտրանքային է` պատիժ է նախատեսում տուգանքի և ազատազրկման ձևով։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։
15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում` անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ` գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։
Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի անձը, այն, որ նա վատառողջ է` սահմանափակ մեղսունակ, տառապում է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։
Դատարանը հաշվի է առնում նաև կատարված հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը, այն, որ Ա. Սևլիկյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, կատարած արարքի համար զղջում է։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք` դատարանը հաշվի է առնում ամբաստանյալի սահմանափակ մեղսունակ լինելը, իսկ նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։
Վերոհիշյալը համադրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող հանգամանքների հետ, հաշվի առնելով նաև նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքի բացակայությունը` դատարանը գտնում է, որ Ա. Սևլիկյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, որի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն`
«Մինչև դատական քննությունը կալանքի տակ գտնվող անձի նկատմամբ տուգանքի, որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու ձևով պատիժ նշանակելիս դատարանը, հաշվի առնելով կալանքի տակ պահելու ժամկետը, մեղմացնում է նշանակված պատիժը կամ լրիվ ազատում պատիժը կրելուց։»։
Նկատի ունենալով, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանը 2015թ. սեպտեմբերի 26-ից մինչև 2016թ. փետրվարի 26-ը, 2016թ. հունիսի 12-ից մինչև 2016թ. սեպտեմբերի 24-ը, ընդհանուր հաշվառմամբ 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր գտնվել է անազատության մեջ` դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասով սահմանված` նշանակված պատժի մեղմացման սկզբունքի կիրառմամբ, նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պետք է մեղմացնել 450.000 /չորս հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել, գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում չի կայացվել, իրեղեն ապացույցներ առկա չեն։
Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ նրա` տուգանքի ձևով պատժի դատապարտվելու պարագայում, պատիժը կրելուց խուսափելու հավանականությունը նվազում է։
Դատական ծախսերի վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ և 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի` 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասով սահմանված` նշանակված պատժի մեղմացման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հիսունաապատիկի` 50.000 /հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0097/01/16
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 19-04-2016 |
|---|---|
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 13819115 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Աննա Սևլիկյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր` Անահիտ Սևլիկյանի և ինքնությունը չպարզված անձանց հետ, գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի <<Վերնիսաժ>> տոնավաճառ` Պավել Գուրօղլյանին պատկանող` պահեստարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով: Ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը` պատճառելով զգալի չափի 60.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Սևլիկյան |
| Հայրանուն | Ռազմիկի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 38-177 Մաս 2 Կետ 1, 3 |
| Վիճակագրական տողի համարը | 6.3 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 19-04-2016 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մեսրոպ |
| Ազգանուն | Մակյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 20-04-2016 |
|---|---|
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 20-04-2016 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 12-05-2016 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ս. |
| Ազգանուն | Անդրեասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Սևլիկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Պավել |
| Ազգանուն | Գուրօղլյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 01-06-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Քրեական գործի վարույթը կասեցվել է
| Կասեցման ամսաթիվը | 01-06-2016 |
|---|---|
| Հիմքը | |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
Կասեցումից հանվել է
| Երբ | 27-06-2016 |
|---|---|
| Քր. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 06-07-2016 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ս. |
| Ազգանուն | Անդրեասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Սևլիկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 2 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Թամարա |
| Ազգանուն | Բաղդասարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Պավել |
| Ազգանուն | Գուրօղլյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 14-07-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 19-07-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 29-07-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 17:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-08-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 30-08-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 09-09-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Չի կայացել |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 20-09-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 22-09-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 17:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 24-09-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 24-09-2016 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Սևլիկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 24-09-2016 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել (ՀՀ քր. օր. 70 հոդ.) |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Գործ ԵԿԴ/0097/01/16 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ,,24,, սեպտեմբերի 2016թ. ք.Երևան Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը /այսուհետև` դատարան/ Նախագահությամբ դատավոր Մ. Մակյանի Քարտուղարությամբ Թ. Խաչատրյանի Մասնակցությամբ՝ Մեղադրող Ս.Անդրեասյանի Տուժող Պ. Գուրօղլյանի Հանրային պաշտպան Թ. Բաղդասարյանի դռնբաց դատական նիստերում, Երևան քաղաքում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ծնված 07.11.1990թ.-ին, ք.Գորիսում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնալուծված, թերի միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված` ք.Երևան, Փավստոս Բյուզանդ փողոցի տուն 8-րդ հասցեում, մշտական բնակության վայր չունի, մեղադրվում է ՀՀ քրեականօրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, որպես խափանման միջոց է ընտրված կալանավորումը։ 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը Ըստ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունից դատարան ստացված քրեական գործի նյութերի և մեղադրական եզրակացության՝ «Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր` Անահիտ Բենիկի Սևլիկյանի, և ինքնությունները չպարզված անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին ժամը 05։20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ՝ Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեստարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն, ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է` կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տասը մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մայրը և գործով չպարզված մյուս անձինք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը՝ պատճառելով զգալի չափի` 60.000 ՀՀ դրամի, գույքային վնաս»։ Դեպքի առթիվ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից 2015 թվականի սեպտեմբերի 26-ին հարուցվել է քրեական գործ։ 29.09.2015թ. որոշում է կայացվել Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ Նույն օրը Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից Ա.Սևլիկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է կալանավորումը։ 23.02.2016թ.-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը մերժել է Ա.Սևլիկյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացնելու մասին նախաքննական մարմնի միջնորդությունը և վերջինս ազատ է արձակվել կալանքից։ 26.02.2016թ.-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից Ա.Սևլիկյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է չհեռանալու մասին ստորագրությունը։ 15.03.2016թ.-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից կայացվել է որոշում` մեղադրյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին։ 16.03.2016թ.-ին հետախուզվող Ա.Սևլիկյանը հայտնաբերվել և բերման ենթարկվել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ 2016 թվականի մարտի17-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից Ա.Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը լրացվել է, փոփոխվել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ Քրեականգործը ՀՀ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վրչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի աշխատակազմի գրասենյակ է ստացվել 19.04.2016թ-ին։ 12.05.2016թ.-ին նշանակվել է գործով առաջին դատական նիստը, որի մասին ծանուցումը 05.05.2016թ.-ին պատշաճ կարգով ուղարկվել է ամբաստանյալ Ա.Սևլիկյանին, սակայն կրկին վերադարձվել է դատարան` «անհայտ» մակագրությամբ։ 12.05.2016թ.-ին կայացած դատական նիստին ամբաստանյալ Ա.Սևլիկյանը դատարան չի ներկայացել, դատական նիստը հետաձգվել և նշանակվել է 01.06.2016թ.-ին։ Նկատի ունենալով, որ ամբաստանյալ Ա.Սևլիկյանը նշանակված դատական նիստի, ինչպես նաև` մեղադրյալի իրավունքների և պարտականությունների պարզաբանմամբ հուշաթերթիկի մասին ծանուցումները չի ստացել և դրանք «անհայտ հասցեատեր» նշմամբ դատարան ստացվելու պայմաններում չի ներկայացել դատարան, 12.05.2016թ.-ին որոշում է կայացվել` Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին բերման ենթարկելու մասին, որի կատարումը հանձնարարվել է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնին։ Հետագա` 2016թ. հունիսի 01-ի կայացած դատական նիստին, ոստիկանությանը Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին հայտնաբերել և դատարան ներկայացնել չի հաջողվել՝ նրա գտնվելու վայրը հայտնի չլինելու պատճառով, ինչի մասին դատարանը ստացել է ոստիկանության կողմից կազմված համապատասխան արձանագրությունը։ 01.06.2016թ.-ին դատարանի կողմից կայացվել է որոշում՝ ամբաստանյալի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու և քրեական գործով վարույթը կասեցնելու մասին։ Որոշման համաձայն՝ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանինկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, փոխվել է կալանավորմամբ` կալանքի սկիզբը հաշվելով նրան փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից։ 20.06.2016թ. ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի կողմից, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավաության դատարան է ստացվել գրություն, համաձայն որի`ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը 12.06.2016թ.-ինժամը 19։30-ին հայտնաբերվել և տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ «Աբովյան» ՔԿՀ։ 2.Ապացույցների հետազոտում և գնահատում Ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով առաջադրված մեղադրանքում, դատարանում, իրեն մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ չունենալով մշտական բնակության վայր, մոր՝ Անահիտ Սևլիկյանի, հետ միասին բնակվել են Հանրապետության հրապարակում։ Ներկայումս մայրը մահացել է։ Դեպքի օրը, ինքը՝ Արթուր անունով անձի և ևս երկու տղաների հետ միասին գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոց, որտեղ Արթուրը սրճեփ սարքի միջից հափշտակել է դրա շարժիչը, որը հետագայում տարել է խանութ և վաճառել։ Այդ ժամանակ ինքը կանգնած է եղել մոտակայքում և հետևել է /իր խոսքերով որպես «նայող»/ նրանց գործողություններին, որպեսզի ինչ-որ մեկին տեսնելուն պես՝ տեղեկացնի վերջիններիս։ Չգիտի հափշտակված առարկայի արժեքը։ Տեղյակ է, սակայն, որ այդ տղաները նախապես պայմանավորվել են մոր հետ՝ հափշտակված առարկայի վաճառքից առաջացած գումարը միմյանց միջև կիսելու շուրջ, սակայն թե ինչ համամասնությամբ՝ չգիտի։ /տես` դատական նիստի արձանագրությունը/ Տուժող Պավել Գուրօղլյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հանդիսանում էԵրևան քաղաքում գործող «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տնօրենը, որտեղ՝ տոնավաճառի միջնամասում, տեղադրել էր իրեն պատկանող արագ սուրճ եփելու սարք։ 11.09.2015թ.-ին իրեն է զանգահարել տոնավաճառի՝ հիշյալ սարքը սպասարկող արհեստավորը և հայտնել, որ տոնավաճառում տեղադրված սրճեփ սարքը կոտրված է։ Լսելով այդ, անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն, որից հետո՝ 4-5 ժամ անց, գնացել է տոնավաճառ։ Հասնելով դեպքի վայր, տեսել է, որ սրճեփ սարքը ջարդված է, իսկ դրա անվտանգության համար նախատեսված պաշտպանիչ ճաղավանդակներով վահանակը հանված է և գտնվում է գետնին։ Զրուցել է մասնագետի հետ, ով զբաղվել է սրճեփ սարքի սպասարկմամբ և վերջինս ասել է, որ սարքից ինչ-որ մաս է բացակայում /չգիտի, հափշտակված մասի անվանումը/։ Այնուհետև, դիտել է տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը, որում պատկերված են եղել մեկ աղջիկ և երեք տղաներ։ Տղաներից մեկի ձեռքում եղել է մետաղյա ձող, որով կոտրել և հանել են սարքի պաշտպանիչ շերտը։ Դիտելով մեկ այլ տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը, տեսել է, որ տղաներից մեկի ձեռքում առկա է եղել քառակուսի ինչ-որ առարկա, որն իր կարծիքով հանվել էր սարքի միջից։ Դրանից հետո այդ տղաները և աղջիկը միասին իջնելիս են եղել դեպի Երևան քաղաքի Բյուզանդի փողոցի կողմ։ Քանի որ տեսագրությունը եղել է խավար, շատ վատ որակի, չի կարող ասել, արդյոք պատկերված աղջիկն ամբաստանյալ Ա.Սևլիկյանն է, թե ոչ։ Ամբաստանյալ Սևլիկյանի մորը չի մտաբերում։ Պնդել է, որ առաջին տեսագրությունում պատկերված է եղել, որ տղաների հետ գտնվող աղջիկը պարզապես կանգնած է, իսկ երկրորդ տեսագրությամբ երևացել է, որ այդ աղջիկը տղաների հետ միասին քայլում է դեպի Երևան քաղաքի Բյուզանդ փողոց։ Ինչ վերաբերում է սրճեփ սարքից գողացված մասի արժեքին, որն ըստ քրեական գործի նյութերի և մեղադրական եզրակացության 60.000 ՀՀ դրամ է, նշել է, որ նախաքննական մարմնին արժեքի չափը հայտնել է ելնելով սուրճի սարքը սպասարկող արհեստավորի կողմից իրեն հայտնած տվյալներից։ Հիշյալ աշխատակցի անունը ներկա պահին չի մտաբերում։ Ամբաստանյալ Սևլիկյանի դեմ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի, ավելին, չի ցանկանում, որ վերջինս որևէ փոխհատուցում կատարի։ Դատարանն արձանագրելով, որ տուժող Գուրօղլյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա ենէական հակասություներ՝ որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքն այն մասին, որ՝ «... 2015թ. սեպտեմբերի 5-ից Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի հաևանությամբգործող«Վերնիսաժ»տոնավաճառիմիջնամասումտեղադրելէարագ սուրճ եփելու սարքավորում, որըաշխատումէմետաղադրամներով։ Սուրճ եփելու սարքը,անվտանգությաննպատակով,ետևիցև կողքերից փակված է եղել թիթեղով։ Արջևի հատվածում, որտեղից գցվում է մետաղադրամը և վերցվում եփված սուրճը, գտնվել է սարքավորումը բացելու համար նախատեսված դուռը՝փակվածճաղավանդակով։ Սեպտեմբերի 11-ի առավոտյան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի պահակը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ սուրճի ապարատի վրայից կատարվել է գողություն։ Այնուհետև,գնացելէնշված վայրը, որտեղտեղադրվածէ եղել սարքը։ Պարզվել է, որնշված՝անվտանգությանհամարնախատեսված պաշտպանիչ ճաղավանդակներովվահանակըհանվածէսուրճիապարատիվրայիցև գտնվում է գետնին, որի վրա եղել են վնասված հետքեր։ Ինչ վերաբերվում է սուրճ եփելու սարքին, նշել է, որ սարքի դուռը գտնվել է կոտրված վիճակում և միջից բացակայել է կարգավորիչ սարքը՝ ստաբիլիզատորը։ Դրանից հետո «Վերնիսաժ» տոնավաճառի անվտանգության աշխատակից Յաշայի հետ միասին /վերջինիս ազգանունը չգիտի/ դիտել են տեսախցիկներով ֆիքսած տեսագրությունը։ Պարզվել է, որ 11.09.2015թ. Ժամը 05.00-ի սահմաններում սուրճի եփման ապարատի հարակից տարածքին են մոտենում երկու տղամարդ, սակայն սուրճի ապարատը տեսագրության մեջ ֆիքսված չի եղել։ Դրանից հետո, նշված անձիք սուրճի ապարատի հարակից տարածքում տեղադրված տաղավարներից մեկի վրայից պոկում են տաղավարի ոտքերը ամրացնող ձողը։ Այնուհետև, մեկ այլ տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունըդիտելուցերևացել է, որերեքտղամարդիկ, որոնցիցերկուսընույնանձիքեն եղել,երևումէինսուրճիապարատիհարակիցտարածքումևպոկում ենտաղավարիամրացնող ձողը։ Կարծում է, որ նրանցից մեկը գրկել էր սուրճի վրայի գողացված կարգավորիչը։ Դրանից հետո այդ երեք անձիք քայլում են դեպի Խանջյան փողոց, իսկ մեկայլտեսխացիկովերևումէ, թեինչպեսայդերեքանձիքմոտենումենԲյուզանդի 1/6 հասցեիդիմացդրվածնստարաններիննստածերկուաղջիկների, որոնք միանում են նշված երեք անձանց և շարունակում են քայլել դեպի Խանջյան փողոց։ Նշվածտեսագրություններնայլևսչենպահպանվել։ Նշել է, որ անվտանգությանաշխատակիցՅաշանաշխատումէ«ԱլֆաԴելտա» անվտանգությանընկերությունումևտեսագրությունըդիտելուժամանակհայտնել է, որ ճանաչում է երկու կանանցից մեկին, հաճախակի տեսել է «Օղակաձև» այգում։ Վերջինս շրջում է դստեր հետ, նրանք անօթևաններ են։ Նշված անձանց, տեսնելու դեպքում չի կարող ճանաչել, քանի որ նրանց տեսելէառաջինանգամ՝ այն էլ՝տեսագրությամբ, որըկատարվելէմթության մեջ։ Մինչևոստիկանությանըտեղիունեցածդեպքերի մասինհայտնելը,լուսանկարահանելէսուրճիեփմանապարատըկոտրված ժամանակ, իսկ մինչև ոստիկանների ժամանելը որոշակի չափով կարգի է բերել սուրճի եփման սարքը։ Նրանց գնալուց հետո այն տեղափոխել է վերանորոգելու և ներկա պահին սուրճիեփմանսարքիդուռը, որըկոտրելէին,վերանորոգելևներկել է»։ Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո տուժողը հայտնել է, որ ցուցմունքն ամբողջությամբ համապատասխանում է իրականությանը։ Պնդել է, որ Ա.Սևլիկյանը նստած է եղել Բյուզանդի փողոցում դրված նստարանին՝ մեկ այլ աղջկա հետ միասին։ Վերջինս գտնվել է սրճեփ սարքից մոտ 25-30 մետր հեռավորության վրա, իսկ սրճեփ սարքին մոտեցել են միայն տղաները։ Պնդել է, որ ինքը հաստատապես չգիտի, թե որքն արժե ստաբլիզատորը կամ այն գողացված առարկան, որը մինչ այդ եղել է սրչեփ սարքի վրա։ Տեսագրությունը չի պահպանվել, քանի որ 14-օրյա ժամկետում այն ջնջվում է։ Ինչ վերաբերում է սուրճից հափշտակված սարքի արժեքին, նշել է, որ չգիտի դրա շուկայական արժեքը, սակայն սարքը սպասարկող մասնագետն իրեն ասել է, որ այն արժե 60.000 ՀՀ դրամ, ուստի իր կողմից ներկայացված հաղորդման մեջ որպես արժեք նշել է 60.000 ՀՀ դրամը։ Չի բացառաում, որ այն կարող է արժենալ 60.000 ՀՀ դրամից ավելի կամ պակաս։ Սարքը պատկանել է կազմակերպությանը, որը տնօրինում է ինքը։ Ներկայումս սրճեփ սարքը վաճառել է։ /տես` դատական նիստի արձանագրությունը/ ՎկաՍերյոժա Հովակիմյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի 1-ին դասակում՝ որպեսպարեկային մեքենայի վարորդ։ Դեպքիօրը/օրը, ամիսը և ամսաթիվը չի մտաբերում/ ծառայություն է իրականացրել Ռ.Ղազազյանի հետ, երբվերջինսիրեն հայտնել, որպետք է գնան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի մոտակայք՝ինչ-որ անձի բերման ենթարկելունպատակով։ Բացի այդ, տեղեկացրել է, որինչ-որ սարքից կատարվել է գողություն։ Գնացել է «Վերնիսաժ» տոնավաճառ, որտեղ տոնավաճառի անվտանգության աշխատակից Յաշան մատնացույց են արել մի աղջկա, ում,ավտոմեքենայով բերման են ենթարկել ոստիկանությանբաժին։ Ոստիկանությունում պարզվել է, որ այդ աղջիկը հանդիսանում է Աննա Սևլիկյան անունով անձը։ /տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/ Վկա Յակով Պիրոևը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է «Ալֆա Դելտա» ՍՊ ընկերությունում։ Ընկերությունն անվտանգության ծառայություններ է մատուցում Երևան քաղաքի «Վերնսիսաժ» տոնավաճառին։ 11.09.2015թ.-ին ծառայություն է իրականացրել, երբ տեղեկացել է, որ տոնավաճառի միջնամասում տեղադրված սրճեփ սարքի պաշտպանիչ ճաղավանդակը հանել են վրայից, կոտրել դուռը և հափշտակել ինչ-որ սարքավորում։ Այդ կապակցությամբ ոստիկանության աշխատակիցների հետ միասին դիտել են անվտանգության տեսախցիկների կողմից ֆիքսված տեսագրությունը, որտեղ ճանաչել է ամբաստանյալ Ա.Սևլիկյանին։ Մասնավորապես, տեսագրությամբ պատկերված Է եղել, որ սրճեփ սարքին մոտենում են երկու տղա և երկու աղջիկ, որոնցից մեկը հանդիսացել է ամբաստանյալ Սևլիկյանը։ Բացի այդ, պատկերված է եղել, որ երկու տղաները ջարդում են սրճեփ սարքը, իսկ աղջիկները գտնվում էին նրանց կողքին։ Տեսել է նաև, որ այդ սրճեփ սարքից հափշտակել են ինչ-որ առարկա։ Դրանից հետովերջիններս քայլել են դեպի Բյուզանդ փողոց։ Տվյալ անձանց հետ եղել են նաև այլ անձինք, սակայն տեսագրությամբ նրանց դիմագծերը չի երևացել։ Նախկինում ամբաստանյալ Սևլիկյանին տեսել է երկու անգամ՝ մեկ անգամ տոնավաճառում, երկրորդ անգամ՝ տեսագրությամբ։ Ա.Սևլիկյանի մորը կրկին ճանաչել է տեսագրությամբ։ Տեսագրությունը դիտելիս ոստիկանության աշխատակիցների կողմից կազմվել է արձանագրություն։Սուրճի սարքի վրա տեղադրված տեսախցիկ չի եղել, սակայն տարածքը նկարահանող տեսախցիկ եղել է։ /տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/ Դատաքննությամբ հրապարակվել և հետազոտվել են նաև հետևյալ ապացույցները. Կասկածյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական փորձարարության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ վերջինս դեպքի վայրում հանգամանորեննկարագրել էիրևհետը գտնվող անձանցգործողությունները։ /տես` գ.թ. 34-41, դատական նիստի արձանագրությունը/ Ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 39/16 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ «Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը տառապում է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։ Վերը նշված սակավամտությամբ փորձաքննվողը տառապում է մանկուց։ Փորձաքննվողի հոգեկան որոլտի այնպիսի փոփոխությունները, ինչպիսիք են՝ ցածր ինտելեկտուալ մակարդակը, դատողությունների պարզունակությունը, թեթևակշռությունը, մտածողության կոնկրետտիպը, ընդհանրացմանևհամեմատականպրոցեսներիխիստ ցածր մակարդակը, գլխավորը երկրորդականից տարբերակման դժվարությունը, էմոցիոնալ-կամային անկայունությունը, ինչպես նաև՝ սեփական գործողությունների հետևանքները կանխատեսելու ունակության անբավարարությունը և սեփական մղումներն անմիջապես իրագործելու հակվածությունը իրավախախտումը կատարելու պահին թեև չեն զրկել, սակայն էապես սահմանափակել են իր գործողությունների համար իրեն հաշիվ տալու և դրանք ղեկավարելու նրա հնարավորությունները։ Ուստի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին հարկ է կատարած իրավախախտման նկատմամբ ճանաչել սահմանափակ մեղսունակ։ Իր ներկայիս վիճակով Աննա Սևլիկյանը կարող է ճիշտ ընկալել գործի համար կարևոր հանգամանքները, դրանք վերարտադրել և քրեական գործով տալ ճշմարտացի ցուցմունքներ, կարողէմասնակցելքննչականգործողություններին և դատական նիստին։ Ազատազրկմանդեպքումկարիքունինյարդահոգեբույժիհսկողության՝ կալանավայրի պայմաններում։ Ա /տես` գ.թ. 163-167, դատական նիստի արձանագրությունը/ Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել է նաև Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի կողմից տրված պահանջագիրը, հաղորդում ընդունելու մասին արձանագրությունը և դեպքի վայրի զննության մասին արձանագրությունը։ /տես` գ.թ. 1, 16, 4-5, դատական նիստի արձանագրությունը/ Այսպիսով, քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և ուսումնասիրված, սույն դատավճռի նկարագրական մասում բերված ապացույցների ընդհանուր զանգվածում ամբաստանյալի մեղքը հիմնավորող, վերը շարադրված ապացույցներն դատարանին բերում են այնպիսի հիմնավոր եզրահանգման, որ ամբաստանյալը կատարել է իրեն մեղսագրված հանցանքը։ Անդրադառնալով մեղսագրված արարքի՝ գողության հանցակազմին, դատարանն արձանագրում է, որգողությունը բնութագրվում է որպեսուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն։ Գողության օբյեկտիվկողմի առանձնահատկությունն այն է, որ գույքը հափշտակվում է գաղտնի։ Օբյեկտիվորեն գաղտնիությունն առկա է այն դեպքում, երբ հափշտակությունն իրականացնելիս ոչոք ներկա չիլինում։ Գողության հանցակազմը նյութական է.ուրիշի գույքը ապօրինի, անհատույց և շահադիտական նպատակով հանցավորի կողմից գաղտնի վերցվում է, և հանցավորը այն սեփական հայեցողությամբ տնօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն է ստանում։ Փաստորեն, գողության ավարտը համապատասխանում է հափշտակության ավարտման պահին։ Դատարանն ընդգծում է, որ առանձնահատուկ է գողության սուբյեկտիվկողմը։ Հանցավորը գիտակցում է ոչ միայնուրիշի գույքըվերցնելու փաստը, այլ նաև՝ դրա գաղտնիությունը։ Այդ իսկ պատճառով հափշտակությունը պետք է որակել որպես գողություն, եթե հանցավորը գիտակցել է՝ - հափշտակության ժամանակ ոչոք չկա, - ականատես կա, բայց չի գիտակցում կամ չի կարող գիտակցել իր գործողությունների բնույթը։ Այսպիսով, դատարանն արձանագրում է, որ «հափշտակություն» հասկացությունը բնորոշվում է որպեսուրիշի գույքն ապօրինի, անհատույց, շահադիտական նպատակով վերցնելը կամ այն հանցավորինը կամ այլ անձինը դարձնելը, եթե հանցավորն այդ գույքըտնօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն է ունեցել։ Անդրադարձ կատարելով ամբաստանյալ Ա.Սևլիկյանի պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի կողմից պաշտպանական ճառով արտահայտած դիրքորոշումներին, դատարանը փաստում է հետևյալը՝ Մասնավորապես, պաշտպան Բաղդասարյանը պաշտպանական ճառում անդրադարձել և վերլուծել էայն հանգամանքները, որոնք ըստ պաշտպանի, հիմք են հանդիսանում ճանաչելու և հռչակելու իր պաշտպանյալի անմեղությունը նրան մեղսագրված արարքում։ Դատարանն, ուսումնասիրելով պաշտպանի կողմից նշված փաստարկները, գտնում է, որ դրանք անհիմն են և չեն բխում քրեական գործի փաստական տվյալներից։ Ստորև դատարանը ցանկանում է անդրադառնալ դրանցից յուրաքանչյուրին. Այսպես, ըստ պաշտպանի՝ -նախաքննական մարմինը չի հստակեցրել, թեԱ.Սևլիկանն ինչ առարկայի կամ գույքի հափշտակմանն է օժանդակել։ Դատարանը, համամիտ չլինելով պաշտպանի դիրքորոշման հետ, փաստում է, որ քրեական գործով դատարանում հաստատվեց, որ Ա.Սևլիկյանը՝ գողության փաստը բացահայտվելուց խուսափելու և դրա համար այն անմիջականորեն կատարողներին վերահաս՝ բռնվելու, վտանգը չեզոքացնելու համար նրանց զգուշացնելու նպատակով օժանդակել է այլ անձանց կողմից սրճեփ սարքի շարժիչի գողությանը, ինչի կապակցությամբ վերջինիս առաջադրել է մեղադրանք։ Քրեական գործի դատական քննության ժամանակ՝ ամբաստանյալի հարցաքննության ընթացքում, Ա.Սևլիկյանը հաստատել է, որ հափշտակված առարկան հանդիսացել է սրճեփ սարքի շարժիչը՝ ինչը պնդել է նաև նախաքննության ընթացքում։ Թեև ամբաստանյալ Սևլիկյանը հարցաքննության սկզբում դատարանի առաջադրված հարցերին պատասխանել է փոքր-ինչ անհստակ,մակերեսային, սակայն, այդուամենայնիվ, հետագայում վերհիշելով դեպքի հանգամանքներն ու մանրամասները, հստակ նշել է, որ «...Արթուր անունով անձը սրճեփ սարքի միջից հափշտակել է սարքի շարժիչը...», որը հետագայում տարել է խանութ և վաճառել, սակայն, թե ինչ գնով՝ չի կարող ասել։ Այլ կերպ, դատարանը հաստատված է համարում այն հանգամանքը, որ ամբաստանյալն օժանդակել է սրճեփ սարքի միջից շարժիչը հափշտակելուն, որպիսի փաստը վերջինս հաստատել է դատաքննության ժամանակ՝ դատարանի կողմից առաջադրված հարցին հստակ կերպով պատասխանելով։ Նշվածը դատարանին ևս բերում է այն եզրահանգման, որ հափշտակված առարկան հանդիսանում է սրճեփ սարքի շարժիչը, ինչպես նկարագրված է և ամբաստանյալին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշման մեջ և մեղադրական եզրակացությամբ։ Դատարանը փաստում է նաև, որ թեև տուժողը հաղորդման մեջ որպես հափշտակված գույք նշել է «ստաբլիզատոր», այդուամենայնիվ, տուժող Գուրօղլյանը դատարանում հավաստիացրել է, որ ինքը չի տիրապետում այն մասերի անվանումներին, որոնց շնորհիվ աշխատում է սարքը և ինքը ինչպես այդ սարքավորման անունը, այնպես էլ դրա արժեքը նշել է մասնագետի կողմից իրեն հայտնած տվյալների համաձայն։ Հաշվի առնելով, որ վերջինս չբացառեց, որ հափշտակության առարկան կարող էր հանդիսանալ սրճեփ սարքի շարժիչը, ինչի վերաբերյալ իր ցուցմունքում նաև հայտնել է ամբաստանյալը, դատարանը գտնում է, որ այս առումով գործով չպարզաբանված որևէ հանգամանք բացակայում է։ -Հափշտակված առարկայի արժեքն ըստ մեղադրանքի որոշման և մեղադրական եզրակացության 60.000 ՀՀ դրամ է, մինչդեռ դրա վերաբերյալ որևէ հիմնավորում ի հայտ չի եկել։ Ըստ քրեական գործի նյութերի՝ քաղաքացի, իսկ հետագայում գործով տուժող Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանը ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնում 11.09.2015թ.-ին հաղորդում է տվել այն մասին, որ «Վերնիսաժ» տոնավաճառի միջնամասում տեղադրված է եղել իրեն պատկանող սուրճի սարք, որտեղից գողացել են ստաբլիզատորը՝ իրեն պատճառելով 60.000 ՀՀ դրամի վնաս։ Ոսումնասիրելով Գուրօղլյանի կողմից տրված հաղորդումը, դատարանն արձանագրում է, որվերջինս, ի սկզբանե, հանցագործության մասին տրված հաղորդման մեջ նշել էիրեն պատճառված իրական վնասի չափ, այն է՝ 60.000 ՀՀ դրամ։ Դատարանում տրված ցուցմունքով տուժողը հայտնեց, որ հիշյալ գումարի մասին նշել է այն նախապես ճշտելով սարքը սպասարկող մասնագետի հետ։ Այսինքն, նախապես ճշտելով հափշտակված առարկայի արժեքը՝ դրա վերաբերյալ տեղեկություն ունեցող անձից՝ մասնագետից, տուժողն ինքն է վարույթն իրականացնող մարմնին հայտնել գույքի արժեքի չափը և ինչպես հետաքննության, այնպես էլ հետագայում՝ նախաքննությանմ մարմինները որէև կերպ չեն ուղղորդել նրան այդ գումարի չափի կողմնորոշման հարցում։ Արժեքի հիշյալ չափը տուժողը չբացառեց նաև դատարանում և հաշվի առնելով այն փաստը, որ հափշտակությունից հետո հնարավոր չի եղել հայտնաբերել գողոնը, որի պարագայում հնարավարություն կառաջանար նշանակելու համապատասխան փորձաքննություն, դատարանը կարող է հիմք ընդունել տուժողի ներկայացրած և ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված՝ հափշտակված առարկայի՝ տվյալ դեպքում շարժիչի, ողջամիտ արժեքը։ Դատական քննության ընթաքում տուժողը ևս հայտնել է, որ գողոնի՝ «60.000 ՀՀ դրամ» արեքը ինքնուրույն, ինքնաբերաբար չի որոշել, այլ դրա վերաբերյալ խորհրդակցել է սուրճի սարքը սպասարկող մասնագետի հետ, ովհայտնել է, որ հափշտակված գույքը «60.000 ՀՀ դրամ» արժողության է։ Այսինքն, տուժողը նախաքննական մարմնին է հայտնել արժեք, որն իրեն հայտնի է դարձել մասնագետի հետ զրույցի հետևանքով։ Թեև դատարանում Գուրօղլյանը պնդել է, որ ինքը տեղեկացված չէ հափշտակված առարկայի շուկայական արժեքից, սակայն չի բացառում, որ այն կարող է լինել 60.000 ՀՀ դրամ արժողության։ Այլ կերպ, դատարանը փաստում է, որ մեղադրանքի հիմքում դրված՝ 60.000 ՀՀ դրամի վերաբերյալ նախաքննական մարմնի եզրահանգումը հիմնավոր է քանի որ՝ - այդ մասին հանցագործության վերաբերյալ հաղորման մեջ է նշել տուժողը, - հափշտակված առարկան հնարավոր չի եղել հայտնաբերել և ճանաչել որպես իրեղեն ապացույց, ինչպես նաև՝ դրա բացակայության հիմքում հնարավոր չի եղել նշանակել համապատասխան փորձաքննություն՝ արժեքը որոշելու համար, - դատական քննության ընթացքում հափշտակված առարկայի արժեքի մասին հայտնել է նաև տուժող Գուրօղլյանը՝ չբացառելով, որ այն կարող է լինել 60.000 ՀՀ դրամ։ Վերը շարադրվածից զատ, պաշտպանը նաև բարձրացրել է ամբաստանյալին մեղսագրված արարքում՝ հանցակցի սահմանազանցման հետ կապված խդիր։ Հիշյալ հարցի առնչությամբ դատարանն արձանագրում է հետևյալը. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի թիվ ԵԱՔԴ/0174/01/11 նախադեպային որոշման համաձայն՝ «/.../ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 40-րդ հոդվածն ամրագրում է հանցակցի սահմանազանցում (էքսցես) հասկացության քրեաիրավական բնութագիրը, ինչպես նաև սահմանազանցման դեպքում մյուս հանցակիցների պատասխանատվության կարգը։Հիշատակվածիրավանորմիվերլուծությունիցբխումէ, որհանցակցի սահմանազանցում ասելով պետք է հասկանալ մի հանցակցի կողմից այնպիսի արարքի կատարում, որը թեպետ մյուս հանցակիցների գործողությունների հետ գտնվում է օբյեկտիվ պատճառական կապի մեջ, բայց չի ներառվել նրանց ընդհանուր դիտավորության մեջ, բնութագրվում է առավել բարձր կամ ցածր հանրային վտանգավորությամբ, քան այն արարքը, որը նախապես որոշվել էր, և ենթակա է մեղսագրման միայն դա կատարողին։ Հանցակցի սահմանազանցումը լինում է երկու տեսակ` քանակական և որակական։Քանակականսահմանազանցմանդեպքումկատարողըվնասէհասցնումայնօբյեկտին, որը մյուս հանցակիցների հետ պայմանավորվածության համաձայն ընդգրկված էր նրանց դիտավորության մեջ, սակայն հասցված վնասն այլ է լինում, քան պայմանավորված էր։Որակականսահմանազանցումըբնութագրվումէնրանով, որկատարողնիրականացնումէկանխորոշվածիցբացիմեկայլհանցագործություն կամ իր բնույթով բոլորովին այլ հանցանք։Սահմանազանցմանդեպքումմյուսհանցակիցներըպատասխանատվությունենկրումմիայնայնհանցագործությանըհանցակցելուհամար, որնընդգրկվածէեղելնրանցդիտավորությամբ։Իսկեթեհանցակիցներիդիտավորությամբընդգրկված հանցանքը չի կատարվել` տեղի է ունեցել որակական սահմանազանցում, ապա հանցակիցները պետք է պատասխանատվության ենթարկվեն պլանավորված հանցագործության նախապատրաստության համար։ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ թեև հանցագործությանը երկու կամ ավելի անձանց դիտավորյալ համատեղ մասնակցության դեպքում հանցակիցներից յուրաքանչյուրը պետք է գիտակցի ոչ միայն իր, այլ նաև մյուս հանցակիցների վարքագծին վերաբերող հանգամանքները, այդուհանդերձ, դա չի նշանակում, որ հանցակիցը քրեական օրենսգրքի համապատասխան հոդվածի դիսպոզիցիայի հատկանիշների ճշտությամբ պետք է բնութագրի այն հանցագործությունը, որի կատարմանը նա մասնակցում է։Օրինակ` ՀՀքրեականօրենսգրքի 205-րդհոդվածովնախատեսվածհանցագործության («Հարկերը, տուրքերը կամ պարտադիր այլ վճարումները վճարելուց չարամտորեն խուսափելը») օժանդակողը կարող է հանցագործության օբյեկտիվ կողմի իրականացումը հեշտացնելու նպատակով միջոցներ տրամադրել կատարողին, որպեսզի նա հնարավորություն ստանա չարամտորեն խուսափել հարկերը, տուրքերը կամ պարտադիր այլ վճարումները վճարելուց, սակայն օժանդակողը կարող է չիմանալ նշված հանցագործության կատարման կոնկրետ տեղը, ժամանակը, եղանակը կամ այն վնասի չափը, որը կարող է պատճառվել պետությանը։Նմանդեպքումօժանդակողըպատասխանատվության պետք է ենթարկվի փաստացի կատարված հանցագործությանը հանցակցելու համար։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ հանցակցի սահմանազանցման հարցը քննարկելիս իրավակիրառողը հանցակցության օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ հատկանիշները պետք է գնահատի ոչ միայն առանձին-առանձին` երկու և ավելի անձանց դիտավորյալ համատեղ մասնակցությամբ դիտավորյալ հանցագործություն կատարելու փաստը հաստատելու համար, այլև իրենց օրգանական ամբողջության մեջ, որպեսզի լիարժեք լուծի նշված անձանց պատասխանատվության և պատժի հարցը։ Վերոգրյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ հանցակցի սահմանազանցում առկա չէ այն դեպքում, երբ հանցակցության օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ հատկանիշներն օրգանական ամբողջության մեջ գնահատելու արդյունքում կպարզվի, որ՝ ա) միևնույն հանցանքը կատարող երկու կամ ավելի անձինք փոխադարձաբար տեղյակ են եղել, որ իրենց արարքները գտնվում են պատճառական կապի մեջ (համատեղ են) և ուղղված են միևնույն հանցագործության կատարմանը, բ) յուրաքանչյուր հանցակից նախատեսել է հանցագործության՝հանրությանհամարվտանգավորհետևանքներիառաջացմանհնարավորությունըևցանկացելկամգիտակցաբարթույլէտվելդրանցառաջացումը»։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի հիշյալ նախադեպային որոշման լույսի ներքո գնահատելով քննվող քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներն ու դրանց արդյունքում հաստատված գործի փաստական հանգամանքները, դատարանը փաստում է, որ հանցակցի սահմանազանցման վերաբերյալ պաշտպանական կողմի ներկայացված դիրքորոշումը չի բխում գործի տվյալներից։ Մասնավորապես, ամբաստանյալ Սևլիկյանը դատարանում հստակ պնդել է, որ իր բառերով ասած՝ «նայելու» մջջոցով օժանդակել է հանցանքի կատարմանը։ Այլ խոսքով, նա հափշտակության ժամանակ ունեցել է հստակ հանձնարարություն. հետևել իրադարձություններին, որպեսզի ինչ-որ մեկին տեսնելուն պես այդ մասին տեղեկացնի հանցակիցներին։ Նման պարագայում, դատարանը փաստում է, որ Սևլիկյանն ուղղակի, անմիջական կապի մեջ է գտնվել և գործել է հանցակիցների հետ համատեղ։Տվյալ փաստը արդեն իսկ բերում է այն եզրահանգման, որ պաշտպանի դիրքորոշումն անհիմն է, քանի որ ինչպես Սևլիկյանն է պնդել, վերջինս իր գործողություններով հստակ օժանդակել է գույքի անմիջական հափշտակությունն իրականացնող անձանց։ -Կապված ամբաստանյալ Սևլիկյանի նախաքննական ընթացքում տրված ցուցմունքների հետ։ Նախաքննության ժամանակ Սևլիկյանը տարբեր դատավարական կարգավիճակներովհարցաքննվել է մի քանի անգամ։ 26.09.2015թ.-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում հարցաքննվել և ցուցմունք է տվել որպես կասկածյալ, ցուցմունքում շարադրելով դեպքի հանգամանքները։ Հետագայում, Ա.Սևլիկյանի դատավարական կարգավիճակը փոխվել է և վերջինս արդեն հարցաքննվել է որպես մեղադրյալ։ Այդուամենայնիվ, արդեն դատական քննության ընթացքում ամբաստանյալ Սևլիկյանը հարցաքննվել և տվել է ցուցմունք, պատմել մանրամասներ հափշտակության վերաբերյալ։ Ընդ որում, դատական քննության ընթացքում ամբաստանյալի նախաքննական որևէ ցուցմունք չի հրապարակվել։ Այսինքն, դատարանը հիմք է ընդունել վերջինիս՝ դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքը և օրենսդրական որևէ հիմք չի ունեցել՝ նախաքննական ցուցմունքը հրապարակելու համար։ Նման պարագայում, օրենսդրական պահանջներից ելնելով, դատարանը պետք է հիմք ընդունի այն ապացույցը՝ ցուցմունքը, որը հրապարակվել և հետազոտվել է դատական քննությամբ։ Այլ կերպ, դատարանը փաստում է, որ ամբաստանյալի նախաքննական որևէ ցուցմունք դատարանում չի հրապարակվել և չի հետազոտվել, քանի որ ամբաստանյալ Սևլիկյանը գործի առանցքային կարևորություն ունեցող փաստերի շուրջ դատարանում, դատական քննության ընթացքում տվել է հիմնավոր ցուցմունք և չի եղել անհրաժեշտություն՝ նախաքննական ցուցմունքը հրապարակելու համար։ Ավելին, դատարաննընդգծում է նաև, որ վերը շարադրվածից զատ՝ դատական քննության ժամանակ Սևլիկյանի կողմից տրված ցուցմունքը համընկնում է նաև դատարանում պատշաճ ընթացակարգով հարցաննված տուժողի և վկաների ցուցմունքների հետ։ Այսպիսով, դատարանում ամբաստանյալի նախաքննական ցուցմունքները հրապարակված չլինելու պարագայում դատարանը չի կարող հիմք ընդունել դրանք, կամ անդրադառնալ դրանցում արտացոլված տվյալների հավաստիությանը կամ ընդհակառակը՝ անհիմն լինելուն։ -Հանցանքը խմբի կողմից կատարած լինելու առումով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Կատարողի հետ մեկտեղ հանցակիցներ են համարվում կազմակերպիչը, դրդիչը և օժանդակողը։ 2. Կատարող է համարվում այն անձը, ով անմիջականորեն կատարել է հանցանքը կամ դրա կատարմանն անմիջականորեն մասնակցել է այլ անձանց (համակատարողների) հետ համատեղ, ինչպես նաև հանցանքը կատարել է այլ այնպիսի անձանց օգտագործելու միջոցով, ովքեր օրենքի ուժով ենթակա չեն քրեական պատասխանատվության կամ հանցանքը կատարել են անզգուշությամբ։ /.../ 5. Օժանդակող է համարվում այն անձը, ով հանցագործությանն օժանդակել է խորհուրդներով, ցուցումներով, տեղեկատվություն կամ միջոցներ, գործիքներ տրամադրելով կամ խոչընդոտները վերացնելով, ինչպես նաև այն անձը, ով նախապես խոստացել է պարտակել հանցագործին, հանցագործության միջոցները կամ գործիքները, հանցագործության հետքերը կամ հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված առարկաները, ինչպես նաև այն անձը, ով նախապես խոստացել է ձեռք բերել կամ իրացնել այդպիսի առարկաները»։ Մեկնաբանելով օրենքի հիշյալ իրավանորմի դիսպոզիցիան, դատարանն ընդգծում է, որ օժանդակողը կատարողից տարբերվում է այն բանով, որ նա հանցագործության օբյեկտիվ կողմն անմիջականորեն չի կատարում, այլ կամ հանցագործությունը նախապատրաստելու պրոցեսում, կամ դրա ավարտման փուլում կատարողին օգնություն է ցույց տալիս հանցագործության ավարտման ռեալ /իրական/ հնարավորություններ ստեղծելու միջոցով։ Այլ կերպ, օժանդակողը հանցագործության անմիջական կատարմանը չի մասնակցում, այլ տրամադրելով հանցագործության կատարման համար անհրաժեշտ միջոցներ կամ գործիքներ, վերացնելով խոչընդոտները և այլն, օգնում է կատարողին իրականացնել հանցակիցների դիտավորությունը։ Ա.Սևլիկյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածով, համաձայն որի՝ 1. Գողությունը՝ ուրիշիգույքիզգալիչափերովգաղտնիհափշտակությունը` պատժվում է /համապատասխան պատժով/։ 2. Գողությունը, որը կատարվել է՝ 1) մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ, 3) պահեստարան կամ շինություն ապօրինի մուտք գործելով` պատժվում է տուգանքով` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկից հազարապատիկի չափով, կամ ազատազրկմամբ` երկուսից հինգ տարի ժամկետով։ Մեջբերված նորմի բովանդակությունից հետևում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով պատասխանատվություն է նախատեսված մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ և պահեստարան կամ շինություն ապօրինի մուտք գործելու եղանակով ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու համար։ Դատարանն արձանագրում է, որ ինչպես արդեն նշվել է վերևում՝ գողության օբյեկտիվ կողմի պարտադիր հատկանիշը՝ գործողությունը, դրսևորվում է նրանում, որ ուրիշի գույքը հանցավորի կողմից վերցվում և հանցավորինը կամ այլ անձինն է դարձվում։ Ընդ որում, տվյալ գործողությունները կարող են կատարվել բազմաթիվ եղանակներով, սակայն արարքն ավարտված կհամարվի այն պահից, երբ հանցավորը գույքը վերցնելուց, իրենը կամ մեկ ուրիշինը դարձնելուց հետո այն տնօրինելու կամ օգտագործելու իրական հնարավորություն ունենա։ Հակառակ պարագայում անձի գործողությունները համապատասխան հանգամանքների առկայության դեպքում կարող են որակվել հանցակցության այլ ձևերով։ Մասնավորապես, եթե հանցակիցը հանցագործության օբյեկտիվ կողմը կազմող գործողություն չի կատարել, սակայն հանցագործության կատարմանն աջակցել է, օրինակ, խորհուրդներով, ցուցումներով, տեղեկատվություն կամ միջոցներ, գործիքներ տրամադրելով կամ խոչընդոտները վերացնելով (օրինակ՝հսկումէդրսում, որպեսզիկատարողնառանցխոչընդոտիկատարիհափշտակությունըևայլն), ապանրաարարքը պետք է որակվի որպես գողության օժանդակություն։ Քրեական գործի շրջանակներում դատարանը հաստատված է համարում այն հանգամանքը, որ Աննա Սևլիկյանը հանցագործությունը կատարվել է մի խումբ անձանցհետ նախնական համաձայնությամբ։ Այդուամենայնիվ, դատարան ընդգծում է, որ Ա.Սևլիկյանը հանցագործության օբյեկտիվ կողմը կազմող որևէ գործողություն չի կատարել, սակայն իր գործողություններով աջակցել էհանցագործության կատարմանը, այն է՝ հսկելէդրսում, որպեսզիկատարողը /կատարողները/առանցխոչընդոտիկատարիհափշտակությունը, այսինքն, նման կերպ օժանդակել է հանցագործության կատարմանը։ Ինչ վերաբերում է պաշտպանի այն դիրքորոշմանը, որ իբրև մինչ օրս խմբի անդամներից որևէ մեկը չի հայտնաբերվել, դատարանն արձանագրում է, որ նախաքննական մարմնի կողմից կայացվել է որոշում՝ թիվ 13819115 քրեական գործից մաս անջատելու և առանձին վարույթում առանձնացնելու մասին։ Այսինքն, նախաքննական մարմինը ինքնությունները չպարզված անձանց վերաբերյալ անջատել է մաս՝ վերջիններիս բացահայտելու և գործն առանձին վարույթում քննելու համար։ Թեև Սևլիկյանի օժանդակությամբ հափշտակություն իրականացնող մյուս անձինք բացահայտված չեն, դատարանը, հիշյալ անձանց մասով պահպանելով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը, արձանագրում է, որ Ա.Սևլիկյանն, այնուամենայնիվ, օժանդակել է մի խումբ այլ անձանց կողմից պահեստարան մուտք գործելով կատարված հափշտակությանը՝ գողությանը։ Ա.Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքի ձևակերպման մասով դատարանը փաստում է, որ մեղադրանքի ձևակերպումը որոշակի է և բավարար չափով փաստարկված։ Այն արտացոլում է մեղսագրվող գործողության բովանդակությունը, ներառում է հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալները։ Օրենսդրական պահանջների պահպանմամբ մեղադրանքի մեջ նշվել է այն քրեական օրենքը, որով նախատեսված է հանրության համար վտանգավոր, հակաիրավական և քրեորեն պատժելի արարքի հատկանիշները, որն արտահայտվել է մեղադրանքում ձևակերպված արարքին համապատասխան իրավաբանական գնահատական տալով։ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3-րդ կետի համաձայն՝ Քրեական հանցագործություն կատարելու մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր ոք ունի հետևյալ նվազագույն իրավունքները. ա) իրեն հասկանալի լեզվով անհապաղ ու հանգամանորեն տեղեկացվելու իրեն ներկայացված մեղադրանքի բնույթի և հիմքի մասին, բ) բավարար ժամանակ և հնարավորություններ՝ իր պաշտպանությունը նախապատրաստելու համար/.../։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի համաձայն՝ 1. Կասկածյալը և մեղադրյալն ունեն պաշտպանության իրավունք։ 2. Քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը պարտավոր է կասկածյալին և մեղադրյալին բացատրել նրանց իրավունքները և ապահովել օրենքով չարգելված բոլոր միջոցներով մեղադրանքից նրանց պաշտպանվելու փաստացի հնարավորությունը։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 202-րդ հոդվածի համաձայն` 1. Անձին որպես մեղադրյալ ներգրավելու հիմքը նրա կողմից հանցանքի կատարումը վկայող բավարար ապացույցների համակցությունն է։ /.../ 3. Որոշման նկարագրական-պատճառաբանական մասում նշվում են (…)«մեղադրանքի ձևակերպումը՝ նշելով հանցագործության տեղը, ժամանակը, եղանակը և մյուս հանգամանքները, որքանով դրանք պարզված են գործի նյութերով։ Եզրափակիչ մասում շարադրվում է անձին գործով որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշումը և քրեական օրենսգրքի հոդվածը, հոդվածի մասը կամ կետը, որով նախատեսված է կատարված հանցանքի համար պատասխանատվությունը։ (…) »։ ՀՀ քրեական դատավարության 270-րդ հոդվածի համաձայն՝ 1. Մեղադրական եզրակացությունը բաղկացած է նկարագրական-պատճառաբանական և եզրափակիչ մասերից։ 2. Նկարագրական-պատճառաբանական մասում քննիչը շարադրում է հանցագործության հանգամանքները, մեղադրյալին, ինչպես նաև տուժողին բնութագրող հանգամանքները, մեղադրյալի մեղավորությունը հաստատող ապացույցները, ի պաշտպանություն նրա բերվող փաստարկները և այդ փաստարկների ստուգման արդյունքում հավաքված ապացույցները (…)։ 3. Եզրափակիչ մասում շարադրվում են մեղադրյալի մասին տեղեկությունները և առաջադրված մեղադրանքի ձևակերպումը՝ նշելով տվյալ հանցագործությունը նախատեսող քրեական օրենքի նորմերը։ Քրեաիրավական նորմերի բովանդակությամբ պարզ է դառնում, որ «Մեղադրանքի ձևակերպում» եզրույթի կառուցվածքն իրենից ներկայացնում է. ա) գործով հաստատված, հանրության համար վտանգավոր և հակաիրավական փաստերը, որոնք համապատասխանում են կոնկրետ հանցակազմի հատկանիշներին, բ) քրեական օրենքի կոնկրետ նորմը, որի հատկանիշներին համապատասխանում են մեղադրյալի գործողությունները կամ անգործությունը կազմող փաստերը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 309-րդ հոդվածի համաձայն՝ 1. Գործի քննությունը դատարանում կատարվում է միայն ամբաստանյալի նկատմամբ և միայն այն մեղադրանքի սահմաններում, որով նրան մեղադրանք է առաջադրվել։ Այլ կերպ, դատարանը փաստում է, որ Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավոր է և բխում է այն առաջադրելու համար նախատեսված քրեաիրավական օրենքի իմպերատիվ պահանջներից։ 3.Դատարանի իրավական վերլուծությունները Այսպիսով, ՀՀ քրեականդատավարության օրենսգքրի 127-րդ հոդվածի դրույթներին համապատասխան, հետազոտելով և գնահատելով գործով ձեռք բերված ապացույցներն իրենց համակցությամբ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, դատարանն ապացուցված է համարում այն, որ՝ Աննա Սևլիկյանը ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով այլ անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին ժամը 05։20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ՝ Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեստարան համարվող սրճեփ ապարատում առկա գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն, ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է` կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տասը մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մյուս անձինք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են 60.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ դրա շարժիչը։ Այսինքն, դատարանն արձանագրում է, որ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը կատարել է հանցավոր արարք` նախատեսված ՀՀ քրեականօրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, ուստի, վերջինս կատարած հանցավոր արարքի համար ենթակա է պատժի։ Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես ամբաստանյալի կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու դրա հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Որպես ամբաստանյալԱննա Ռազմիկի Սևլիկյանիանձը դրականորեն բնութագրող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ՀՀ Ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի հաշվառումներով չի անցնում, նախկինում դատված կամ որևէ այլ կերպ արատավորված չի եղել։ /տես` դատական նիստի արձանագրությունը/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 26-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Մեղսունակ անձը, ով հանցանքը կատարելիս հոգեկան խանգարման հետևանքով չէր կարող ամբողջությամբ գիտակցել իր գործողության (անգործության) փաստացի բնույթն ու հասարակական վտանգավորությունը կամ ղեկավարել դա, ենթակա է քրեական պատասխանատվության։ 2. Սահմանափակ մեղսունակությունը, որպես մեղմացնող հանգամանք, հաշվի է առնվում պատիժ նշանակելիս և կարող է հիմք դառնալ պատժի հետ միաժամանակ բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց նշանակելու համար»։ Դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` որպես ամբաստանյալԱննա Ռազմիկի Սևլիկյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ է դիտումնաև՝ մեղքն ընդունելը, կատարած հանցանքի համար անկեղծորեն զղջալը, տուժողի ներողամտությունը հայցելը, ինչպես նաև այն, որ հանդիսանում է սահմանափակ մեղսունակ անձ։ Դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ գործում առկա չեն։ Ելնելով գործի հանգամանքներից, ինչպես նաև հիմք ընդունելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին կետի դրույթը, համաձայն որի` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատաuխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար», ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ կետի դրույթը, համաձայն որի` «Պատժի նպատակն է վերականգնել uոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպեu նաև կանխել հանցագործությունները» և 61-րդ հոդվածը, ըստ որի` «Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով», դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի կողմից կատարված հանցավոր արարքի համար նրա նկատմամբ պետք է նշանակվի պատիժ՝ ազատազրկման ձևով, սակայն հաշվի առնելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքերիառկայությունը, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հաշվի առնելով, որ դրանք նախ վկայում են ամբաստանյալի՝ որպես հանցավորի, անձի հասարակական ցածր վտանգավորության մասին, ապա հաստատում՝ վերջինիս՝ ուղղման ճանապարհին կանգնած լինելու իրական փաստը, գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը հնարավոր է պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան։ Ինչպես նշվեց վերևում, դատարանն անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջներով` հաշվի առնելով ինչպես օրենսդրական, այնպես էլ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կողմից ձևավորված նախադեպային մի շարք մոտեցումներ։Մասնավորապես, իր ՎԲ-142/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում քննարկվող հարցի առումով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է ներքոհիշյալ իրավական դիրքորոշումները. «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածն ամրագրել է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը։ Պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն՝ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ Միևնույն ժամանակ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն՝ պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում։ Այլ կերպ` դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա (հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, վնասի չափը և այլն)։ Ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելու և այն պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ եզրահանգմանը գալիս դատարանն արձանագրում է նաև հետևյալը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասը որպես պատիժ է նախատեսում տուգանքը` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկից հազարապատիկի չափով, կամ ազատազրկումը` երկուսից հինգ տարի ժամկետով։ Սույն քրեական գործով դատարանը հաշվի առնելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող հանգամանքները, ինչպես նաև նրա կողմից կատարված արարքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը, գտնում է, որ ամբաստանյալԱ.Սևլիկյանինկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդկետերով նախատեսված ազատազրկում պատժատեսակը նշանակվելու պարագայում հնարավոր է այն պայմանականորեն չկիրառել՝ նշանակված պատիժը նրա կողմից փաստացի կրելու անհրաժեշտության բացակայության հիմնավորմամբ, ինչը պատճառաբանվում է հետևյալով. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը18.12.2015թ-ին կայացված ԵԱՔԴ 0091/01/14 քրեական գործով նախադեպային որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը` 11. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին։ 2. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիu դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները (...)։ Սույն քրեաիրավական նորմը Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքում բազմիցս վերլուծության է ենթարկվել, և մշտապես վերահաստատվել դիրքորոշումն առ այն, որ առանց պատիժը փաստացի կրելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության վերաբերյալ դատարանի հետևությունները պետք է հիմնված լինեն հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների, պատաuխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների, հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի համակողմանի ու ամբողջական գնահատման վրա։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, սակայն դատարանն այն կիրառելիս պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով` նպատակ ունենալով ապահովելու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում թվարկված պատժի նպատակների իրացվելիությունը (տես, ի թիվ այլնի, Վճռաբեկ դատարանի թիվ ԵԱԴԴ/0034/01/12, ԼԴ/0093/01/12, ՏԴ/0018/01/13, ԵԿԴ/0096/01/13, ԵԿԴ/0252/01/13, ԵՄԴ/0027/01/14, ԳԴ/0014/01/14, ՍԴ/0204/01/13 որոշումները)։ 12. Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս հաշվի առնվող հանգամանքներից հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանը հետևյալ իրավական դիրքորոշումն է արտահայտել. «(...) «հանցավորի անձնավորությունեզրույթն ի տարբերություն «հանցագործության սուբյեկտ» եզրույթի, ավելի ընդարձակ է, և օժտված է սոցիալ-ժողովրդագրական, բարոյահոգեբանական և քրեաիրավական բնութագրերով։ ՀՀ գործող քրեական օրենսդրության իմաստով «հանցավորի անձնավորություն» եզրույթը դիտարկվում է որպես քրեական պատասխանատվության և պատժի անհատականացման հիմք, հանցավորի անձը բնութագրող առանձին հատկանիշները և վարքագիծը օրենքում նախատեսված են որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ, ինչպես նաև դատապարտյալին պատժից ազատելու նախապայման։ Հիմք ընդունելով (...) ՀՀ Սահմանադրության մեջ ամրագրված դրույթն այն մասին, որ մարդը, նրա արժանապատվությունը, հիմնական իրավունքները և ազատությունները բարձրագույն արժեքներ են (հոդված 3), մարդու արժանապատվությունը՝ որպես նրա իրավունքների և ազատությունների անքակտելի հիմք, հարգվում և պաշտպանվում է պետության կողմից (հոդված 14)՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ պատժի անհատականացման ժամանակ հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները հաշվի առնելու անհրաժեշտությունը պայմանավորված է ինչպես պատժի նպատակների իրականացման, այնպես էլ անձի արժանապատվության հարգման սահմանադրական պահանջի առկայությամբ (տե՛ս Սերոբ Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ի թիվ ՍԴ/0109/01/12 որոշման 36-37-րդ կետերը)։ Ս.Աղախանյանի գործով որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է. «(…) Վճռաբեկ դատարանը վերահաստատում է իր դիրքորոշումն առ այն, որ յուրաքանչյուր գործով նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների (կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափ, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճան, հանցագործության կատարման եղանակ և այլն), պետք է բազմակողմանի վերլուծության ու գնահատման ենթարկի հանցավորի անձը։ Վճռաբեկ դատարանն ընդգծում է, որ պատասխանատվության և պատժի անհատականացման և հետևաբար նաև նշանակված պատժի կրման հարցի լուծման համար էական նշանակություն ունեն հանցավորի անձի ոչ միայն ֆիզիկական ու հոգեկան, այլև սոցիալական առանձնահատկությունների վերաբերյալ փաստական տվյալները։ Հետևաբար, հանցավորի պատասխանատվությունն ու պատիժն անհատականացնելիս և նշանակված պատիժը փաստացի կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը պետք է ուսումնասիրի հանցավորի ընտանեկան դրության, նրա խնամքին այլ անձանց առկայության, սոցիալական միջավայրում նրա զբաղեցրած տեղի ու դիրքի, սոցիալական միջավայրում նրա ունեցած բնութագրի և մի շարք այլ հանգամանքների վերաբերյալ փաստական տվյալները։ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և այն փաստացի կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը պետք է հաշվի առնի նաև այն հանգամանքը, թե նշանակված պատիժն ինչպիսի ազդեցություն կարող է ունենալ ամբաստանյալի ընտանիքի կյանքի պայմանների վրա։ (…) (տե՛ս Սեյրան Աղախանյանի գործով 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ի թիվ ԱՎԴ/0082/01/12 որոշման 19-րդ կետը)։ 13. Վճռաբեկ դատարանը վերահաստատում է նախորդ կետում մեջբերված` Սերոբ Սարգսյանի և Սեյրան Աղախանյանի գործերով որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումներն այն մասին, որ յուրաքանչյուր դեպքում պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը որոշելիս հանցագործության հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի համատեքստում կարևոր նշանակություն ունի հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների ամբողջական վերլուծությունը։ Մասնավորապես, հանցավորի անձը դրականորեն բնութագրող սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկանիշները, հանցագործությունից հետո դրսևորած դրական վարքագիծը (կատարվածի համար զղջալը, ճշմարտացի ցուցմունքներ տալը,քննությանը չխոչընդոտելը, պատճառված վնասը հատուցելը և այլն) կարող են վկայել, որ պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից բացակայում է պատիժը փաստացի կրելու անհրաժեշտությունը։ Այլ խոսքով` հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները բացահայտելու և օբյեկտիվորեն հաշվի առնելու դատարանի պարտականությունն ուղղակիորեն բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի տրամաբանությունից, որի համաձայն՝ պատժի նպատակը, սոցիալական արդարությունը վերականգնելուց բացի, դատապարտյալի ուղղումն է և նոր հանցագործությունների կանխումը (տե՛ս, mutatis mutandis, Արտաշ Շաքարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի` 2014 թվականի օգոստոսի 15-ի թիվ ԵԿԴ/0163/01/13 որոշման 13-րդ կետը)։ Այլ կերպ` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի՝ սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես` տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը (…)»։ Քննվող քրեական գործով ձեռք բերված տվյալները դիտարկելով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից կայացված, վերը շարադրված նախադեպային որոշման լույսի ներքո, դատարանը ցանկանում է ընդգծել, որ ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի անհատականացման ժամանակ վերջինիս անձը բնութագրող տվյալները հաշվի առնելու անհրաժեշտությունը պայմանավորված է ինչպես պատժի նպատակների իրականացման, այնպես էլ անձի արժանապատվության հարգման սահմանադրական պահանջի առկայությամբ։ Այլ խոսքով, վերը շարադրված պայմաններում դատարանն ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չի կիրառում, քանի որ առկա է դատարանի համոզվածությունն ու վստահությունը` Ա.Սևլիկյանիուղղվելու հնարավորության մասին։ Դատարանը նման հետևության հանգում է սույն քրեական գործով գոյություն ունեցող օբյեկտիվ տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, դրա հասարակական վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը և վկայում են կատարվածի համար նրա զղջալու, հանցանքը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագծի, այսինքն՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրական հիմքերի առկայության մասին։ Դատարանն արձանագրում է, որ նման պայմաններում չի իրագործվի, ավելին, կխաթարվի պատժի նշանակման օրենսդրական նպատակների առնվազն մեկ բաղադրիչի՝ պատժի արդարացիության, էությունը, որն իր հերթին կբերի նաև արդարության և արդարադատության իմաստազրկմանը՝ նկատի ունենալով, որ արդարադատությունը ոչ միայն պետք է իրականացվի այլ այն պետք է իրականացվի և հանրության կողմից լինի տեսանելի և ընկալելի։ Հաշվի առնելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող վերը շարադրված տվյալները, ինչպես պատասխանատվությունն ու պատիժըինչպես մեղմացնող հանգամանքներիառկայությանը, այնպես էլ`պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներիբացակայությանը, դատարանը հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալի ուղղվելը հնարավոր է նաև առանց նշանակված պատիժը փաստացի կրելու, ուստի գտնում է, որ նրա նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չպետք է կիրառել և սահմանել փորձաշրջան։ Այսպիսով, դատարանը փաստում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա ամբաստանյալՍևլիկյանինկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելու և այն պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձանց ուղղմանը և նմանատիպ հանցագործությունների կանխմանը, քանի որ ամբաստանյալի՝ փորձաշրջանում, հետևապես և հսկողության մեջ գտնվելու հանգամանքը, կարող է զսպել նրա կողմից հետագայում հանցագործություններ կատարելու վտանգն այն հաշվառմամբ, որ նույնասեռ կամ այլ հանցանքեր կատարելու պարագայում իրական է օրենսդրական սպառնալիքը, որ փորձաշրջանի ընթացքում կատարված դիտավորյալ հանցագործության համար նշանակվելիք պատժին կարող է նաև գումարվել այս դատավճռով նշանակված և փաստացի չկրած պատիժը կամ թեկուզև դրա մի մասը։ Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառելի է նաև ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի դրույթները և նշանակված պատժում պետք է հաշվակցել նախաքննության և դատական քննության ընթացքում ԱննաՌազմիկի Սևլիկյանի՝ 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը։ Նման պարագայում Աննա Ռազմիկի Աևլիկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ կալանավորումը, պետք է վերացնել և նրան անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում։ 4.Եզրափակիչ մաս Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-359, 360, 365, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում` 2 /երկու/ տարի ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կարգով, նշանակված պատժում հաշվակցել նախաքննության և դատական քննության ընթացքում Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը ևվերջինիս նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում` 1/մեկ/ տարի 3 /երեք/ ամիս 18 /տասնութ/ օր ժամկետով։ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով՝Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆհամապատասխան ծառայության վրա։ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանինկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը վերացնել ևնրան անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում։ Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան՝հրապարակման օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։ Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 24-09-2016 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 02-11-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 269,121,92 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 03-11-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 269,121,92 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-52341 |
Գործը ստացվել է բեկանումից հետո նոր քննության համար
| Ամսաթիվ | 10-03-2017 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Գործը ստացվել է բեկանումից հետո նոր քննության համար |
Մակագրել
| Երբ | 10-03-2017 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մնացական |
| Ազգանուն | Մարտիրոսյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 13-03-2017 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 03-04-2017 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ս |
| Ազգանուն | Անդրեասյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Սևլիկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Թամարա |
| Ազգանուն | Բաղդասարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Պավել |
| Ազգանուն | Գօրողլյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 14-04-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 09:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Քրեական գործի վարույթը կասեցվել է
| Կասեցման ամսաթիվը | 14-04-2017 |
|---|---|
| Հիմքը | |
| Հիմքը | |
| Հիմքը | |
| Հիմքը | |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
Կասեցումից հանվել է
| Երբ | 28-04-2017 |
|---|---|
| Քր. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՔՐԵԱԿԱՆ ԳՈՐԾԻ ՎԱՐՈՒՅԹԸ ՎԵՐՍԿՍԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 2017թ. ապրիլի 28-ին Երևանում, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Մ. Մարտիրոսյանս, ուսումնասիրելով ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Ի Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի վարույթում է գտնվում ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար, որ նա` «ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր` Անահիտ Բենիկի Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05։20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ՝ Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեստարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն, ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է` կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տաս մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մայրը և գործով չպարզված մյուս անձինք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը՝ պատճառելով զգալի չափի 60.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս։ Այսինքն Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։»։ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2017թ. ապրիլի 14-ի որոշմամբ հայտարարվել է ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի հետախուզումը` ամբաստանյալի թաքնվելու պատճառով։ Որոշման կատարումը հանձնարարվել է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետին։ Դատարանի նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` մինչև ամբաստանյալին հայտնաբերելը։ 2017թ. ապրիլի 28-ին դատարան է ստացվել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետի նույն օրվա թիվ 30/8116 գրությունը և դրան կից փաստաթղթեր այն մասին, որ հետախուզման մեջ գտնվող Ա. Սևլիկյանը հայտնաբերվել է և ներկայացվում է դատաքննության։ Նկատի ունենալով, որ քրեական գործի վարույթի կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը` ամբաստանյալի թաքնվելը վերացել է և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ հոդվածի 5-րդ մասով` Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ի 1. ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործի վարույթն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, վերսկսել` դրա կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը վերանալու պատճառով։ 2. Քրեական գործի դատական քննությունը նշանակել 2017թ. մայիսի 16-ին, ժամը 16։00-ին, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանում, դատական նիստերի թիվ 4 դահլիճում, դռնբաց դատական նիստում, դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի նախագահությամբ, դատական նիստերի քարտուղար Ա. Հովհաննիսյանի քարտուղարությամբ։ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 16-05-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 31-05-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 08-06-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-06-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 26-06-2017 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Սևելիկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 2 |
| Ամսաթիվ | 26-06-2017 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | ԵԿԴ/0097/01/16 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը, նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի, քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի, մասնակցությամբ` մեղադրող, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ս. Անդրեասյանի, հանրային պաշտպան Թ. Բաղդասարյանի, տուժող Պ. Գուրօղլյանի, 2017թ. հունիսի 26-ին Երևանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ծնված 1990թ. նոյեմբերի 7-ին, Գորիս քաղաքում, հայ, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/ քաղաքացի, թերի միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնալուծված, խնամքին ոչ ոք, նախկինում չդատված, ֆիզիկապես վատառողջ է` սահմանափակ մեղսունակ, նրա մոտ ախտորոշվել է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» սակավամտությունը, չի աշխատել, հաշվառված է Երևանի Փ. Բյուզանդի փողոցի թիվ 8 տանը, մշտական բնակության վայր չունի, կալանքի տակ է գտնվել 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր` 2015թ. սեպտեմբերի 26-ից մինչև 2016թ. փետրվարի 26-ը, 2016թ. հունիսի 12-ից մինչև 2016թ. սեպտեմբերի 24-ը, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ Գործի դատավարական նախապատմությունը 2015թ. սեպտեմբերի 26-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով հարուցվել է թիվ 13819115 քրեական գործը։ Նույն օրը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված արարք կատարելու կասկածանքով Ա. Սևլիկյանը ձերբակալվել է։ Նախաքննության մարմնի 2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով։ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /այսուհետ նաև Դատարան/ 2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը։ Նույն դատարանի 2015թ. նոյեմբերի 20-ի և 2016թ. հունվարի 22-ի որոշումներով նրան կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է։ Դատարանի 2016թ. փետրվարի 23-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացնելու մասին քննիչի միջնորդությունը մերժվել է, 2016թ. փետրվարի 26-ին Ա. Սևլիկյանն ազատվել է արգելանքից և նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը։ Նախքաննության մարմնի 2016թ. մարտի 17-ի որոշմամբ Ա. Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով հետևյալ արարքի համար, որ նա. «ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր` Անահիտ Բենիկի Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05։20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ` Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեսատարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տաս մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մայրը և գործով չպարզված մյուս անձիք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը՝ պատճառելով զգալի չափի 60.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»։ 2016թ. ապրիլի 18-ին Ա. Սևլիկյանի վերաբերյալ թիվ 13819115 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան և 2016թ. ապրիլի 20-ին ընդունվել է վարույթ, իսկ 2016թ. մայիսի 05-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2016թ. մայիսի 12-ին նշանակելու մասին։ Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի` դատից թաքնվելու պատճառով, դատարանի 2016թ. հունիսի 01-ի որոշմամբ նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը փոխարինվել է կալանավորմամբ, հայտարարվել է նրա հետախուզումը և քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` մինչև ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին հայտնաբերելը։ 2016թ. հունիսի 12-ին Ա. Սևլիկյանը հայտնաբերվել և տեղափոխվել է ՀՀ ԱՆ «Աբովյան» քրեակատարողական հիմնարկ։ Քրեական գործի կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը վերանալու` Ա. Սևլիկյանի հայտնաբերվելու պատճառով, դատարանի 2016թ. հունիսի 27-ի որոշմամբ քրեական գործի վարույթը վերսկսվել է։ Դատարանը, քննելով Ա. Սևլիկյանի վերաբերյալ վերոհիշյալ քրեական գործը, 2016թ. սեպտեմբերի 24-ին դատավճիռ է կայացրել, որով վճռել է. «Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում` 2 /երկու/ տարի ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կարգով, նշանակված պատժում հաշվակցել նախաքննության և դատական քննության ընթացքում Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը ևվերջինիս նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում` 1/մեկ/ տարի 3 /երեք/ ամիս 18 /տասնութ/ օր ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով՝Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆհամապատասխան ծառայության վրա։ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանինկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը վերացնել և նրան անհապաղ ազատ արձակել դատական նիստի դահլիճում։ Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան՝ հրապարակման օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում»։ Այդ դատավճռի դեմ Ա. Սևլիկյանի պաշտպան Թ. Բաղդասարյանի կողմից 2016թ. հոկտեմբերի 26-ին վերաքննիչ բողոք է բերվել, որի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2017թ. հունվարի 16-ին կայացված որոշմամբ գտել է հետևյալը. «(...) Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ գործով ձեռք բերված և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հետազոտված ապացույցներից անհնար է գալ եզրահանգման, որ սրճեփ սարքի միջից հափշտակվել է հենց դրա շարժիչը։ Այսինքն, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում չի պարզվել հանցագործության առարկան։ Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ամբաստանյալին վերագրվող հանցագործության առարկայի՝ սրճեփ սարքի շարժիչի, արժեքը՝ 60.000 ՀՀ դրամը, նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հաստատված է համարվել միայն տուժողի ցուցմունքի հիման վրա։ Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ տուժող Պ.Գուրօղլյանի ցուցմունքների համաձայն՝ իրեն պատկանող սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի և դրա արժեքի մասին իմացել է իր կողմից հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետից։ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ տուժողի կողմից հիշատակված մասնագետին չհարցաքննելու պայմաններում անհնար է որոշել նաև սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի արժեքը, քանի որ միայն տուժողի ցուցմունքը բավարար չէ այդ կապակցությամբ նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի եզրակացություններին հանգելու համար։ Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում բավարար ապացույցներ ձեռք չեն բերվել սրճեփ սարքի միջից հափշտակված առարկայի արժեքի վերաբերյալ, որպիսի հանգամանքը կարևորագույն նշանակություն ունի գործով օրինական դատական ակտ կայացնելու հարցում։ (…)»։ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը որոշել է. «Պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակիորեն։ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի թիվ ԵԿԴ/0097/01/16 դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության։ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրել ստորագրություն չհեռանալու մասին։ Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում»։ ԵԿԴ/0097/01/16 (13819115) քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի աշխատակազմի ղեկավարի 2017թ. մարտի 7-ի թիվ ԴԴ-8-Ե-26420/17 գրությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2017թ. մարտի 10-ին ստացվել, 2017թ. մարտի 13-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2017թ. մարտի 23-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2017թ. ապրիլի 3-ին, ժամը 10։00-ին նշանակելու մասին։ Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի` դատից թաքնվելու պատճառով, դատարանի 2017թ. ապրիլի 14-ի որոշումներով նրա նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում, ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ և քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` մինչև ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին հայտնաբերելը։ 2017թ. ապրիլի 28-ին դատարան է ստացվել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետի նույն օրվա թիվ 30/8116 գրությունը և դրան կից փաստաթղթեր այն մասին, որ հետախուզման մեջ գտնվող Ա. Սևլիկյանը հայտնաբերվել է և ներկայացվում է դատաքննության։ Քրեական գործի կասեցման հիմք ծառայած հանգամանքը վերանալու` Ա. Սևլիկյանի հայտնաբերվելու պատճառով, դատարանի 2017թ. ապրիլի 28-ի որոշմամբ քրեական գործի վարույթը վերսկսվել է։ Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը. Ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը մշտական բնակության վայր չունենալու պատճառով վարել է թափառաշրջիկ կյանք և գիշերել է Երևանի «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» եկեղեցու հարակից այգում։ Նա 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05։20-ի սահմաններում, իր մայր Անահիտ Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված այլ անձանց հետ գտնվել է Երևանի Օղակաձև այգում։ Այնտեղ նա մի խումբ անձանց հետ նախնական համաձայնություն է ձեռք բերել Երևանի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառում գտնվող սրճեփ սարքից գաղտնի հափշտակություն կատարելու վերաբերյալ։ Այդ մտադրությունն իրականացնելու նպատակով Ա. Սևլիկյանը և այլ անձինք գնացել են «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տարածք, որտեղ Ա. Սևլիկյանն օժանդակել է հանցագործության կատարմանը, այն է` սրճեփ սարքից շուրջ տաս մետր հեռավորությունից հսկել է անցուդարձը, ապահովել հանցագործության կատարումը, իսկ այլ անձինք, պահեսատարան հանդիսացող սրճեփ սարքի ճաղավանդակները քանդելու և դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են այդ սարքի` 60.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ շարժիչը։ Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանը նախկինում դատված չի եղել, վատառողջ է` սահմանափակ մեղսունակ, տառապում է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։ Ապացույցների հետազոտում և գնահատում Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքները հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով. Ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի ինքնախոստովանական ցուցմունքներով այն մասին, որ իրոք իր մոր և մի քանի անձանց հետ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին գնացել է Երևանի «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տարածքում տեղադրված սրճեփ սարքից գումար հափշտակելու համար։ Ինքը սպասել է հեռվում և հսկել է տարածքը, իսկ մայրը և մյուսները գողացել են սրճեփի շարժիչը։ Դեպքի մնացած մանրամասները չի հիշում։ Կատարած արարքի համար զղջում է։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 30-32, 60-61, 148-149, 168, 240/ Տուժող Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ հանդիսանում է Երևան քաղաքի «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տնօրենը։ Տոնավաճառի տարածքում տեղադրված է եղել իրեն պատկանող սրճեփ սարքը։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին տեղեկացել է, որ այդ սարքի շարժիչը գողացել են։ Պատվիրել է վերանորոգել սրճեփ սարքը և շարժիչի տեղադրման համար` սրճեփ սարքը սպասարկող մասնագետին վճարել է 70.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր գումար։ Իրեն պարզաբանել են, որ գողացված շարժիչն արժե 60.000 ՀՀ դրամ, իսկ դրա տեղադրումը` 10.000 ՀՀ դրամ։ Դեպքից անմիջապես հետո դիտել է տեսախցիկով ֆիքսված սարքի տեսագրությունը, որով պարզ երևացել է, որ հափշտակված շարժիչն ունեցել է քառակուսի ձև։ Քանի որ այդ առարկան քառակուսի ձև է ունեցել` մտածել են, որ ստաբլիզատոր է, սակայն հետո պարզվել է, որ շարժիչ է։ Ամբաստանյալի դեմ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 44-46/ Վկա Սերյոժա Արմենի Հովակիմյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատել է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի 1-ին դասակում՝ որպես պարեկային մեքենայի վարորդ։ Դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Ռ. Ղազազյանի հետ։ Վերջինս իրեն հայտնել է, որ պետք է գնան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի մոտակայք՝ ինչ որ անձի բերման ենթարկելու նպատակով։ Բացի այդ տեղեկացել է, որ ինչ որ սարքից կատարվել է գողություն։ Գնացել է «Վերնիսաժ» տոնավաճառ, որտեղ տոնավաճառի աշխատակից Յաշան մատնացույց է արել մի աղջկա, ում ավտոմեքենայով բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Ոստիկանությունում պարզվել է, որ այդ աղջիկը հանդիսանում է Աննա Սևլիկյան անունով անձը։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 48/ Վկա Յակով Գեորգիի Պիրոևի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատել է «Ալֆա Դելտա» սահմանափակ պատասխանատվությամբ /այսուհետ ՍՊ/ ընկերությունում։ Այդ ընկերությունը մատուցում է անվտանգության ծառայություններ։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին Երևան քաղաքի «Վերնիսաժ» տոնավաճառում ծառայություն իրականացնելիս տեղեկացել է, որ տոնավաճառի միջնամասում տեղադրված սրճեփ սարքից հափշտակվել է ինչ-որ սարքավորում։ Այդ կապակցությամբ ոստիկանության աշխատակիցների հետ դիտել են անվտանգության տեսախցիկների կողմից ֆիքսված տեսագրությունը, որտեղ ճանաչել է ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանին։ Մասնավորապես, տեսագրությամբ պատկերված է եղել, որ սրճեփ սարքին մոտենում են երկու տղա և երկու աղջիկ, որոնցից մեկը հանդիսացել է Ա. Սևլիկյանը։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 49-50/ Ա. Սևլիկյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական փորձարարության 2015թ. սեպտեմբերի 26-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` վերջինս դեպքի վայրում հանգամանորեն նկարագրել է իր և իր հետ գտնվող անձանց գործողությունները։ /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 34-41/ Ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության 2016թ. հունվարի 27-ի թիվ 39/16 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «(…)Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը տառապում է. «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։ Վերը նշված սակավամտությամբ փորձաքննվողը տառապում է մանկուց։ Փորձաքննվողի հոգեկան որոլտի այնպիսի փոփոխությունները, ինչպիսիք են ցածր ինտելեկտուալ մակարդակը, դատողությունների պարզունակությունը, թեթևակշռությունը, մտածողության կոնկրետ տիպը, ընդհանրացման և համեմատական պրոցեսների խիստ ցածր մակարդակը, գլխավորը երկրորդականից տարբերակման դժվարությունը, էմոցիոնալ-կամային անկայունությունը, ինչպես նաև սեփական գործողությունների հետևանքները կանխատեսելու ունակության անբավարարությունը և սեփական մղումներն անմիջապես իրագործելու հակվածությունը իրավախախտումը կատարելու պահին թեև չեն զրկել, սակայն էապես սահմանափակել են իր գործողությունների համար իրեն հաշիվ տալու և դրանք ղեկավարելու նրա հնարավորությունները։ Ուստի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին հարկ է կատարած իրավախախտման նկատմամբ ճանաչել ՍԱՀՄԱՆԱՓԱԿ ՄԵՂՍՈՒՆԱԿ։ Իր ներկայիս վիճակով Աննա Սևլիկյանը կարող է ճիշտ ընկալել գործի համար կարևոր հանգամանքները, դրանք վերարտադրել և քրեական գործով տալ ճշմարտացի ցուցմունքներ, կարող է մասնակցել քննչական գործողություններին և դատական նիստին։ Ազատազրկման դեպքում կարիք ունի նյարդահոգեբույժի հսկողության կալանավայրի պայմաններում։ (…)» /դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 163-167/ Մեղադրողի միջնորդությամբ որպես վկա հարցաքննված Վահե Մարգարյանը հայտնեց, որ ամբաստանյալին չի ճանաչում։ Տուժող, «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տնօրեն Պ. Գուրօղլյանին ճանաչում է, նրան հանդիպել է մի երկու անգամ, գործի բերումով։ Մասնագիտությամբ ինժեներ է, ունի մասնագետ աշխատողներ, ովքեր զբաղվել են սրճեփ սարքերի վերանորոգմամբ։ 2015 թվականի սեպտեմբերին, Երևանի «Վերնիսաժ» տոնավաճառում տեղադրված սրճեփ սարքերը ստուգելու ընթացքում պարզվել է, որ դրանցից մեկը կոտրված է։ Դեպքի հանգամանքները մանրամասն չի հիշում, քանի որ տևական ժամանակ է անցել և դրա հետ կապված գործողությունները կատարել է մասնագետը։ Վերջինս ասել է, որ բացակայում է շարժիչը, որի արժեքը 60.000 ՀՀ դրամ է։ Այդ սրճեփը վերանորոգելու համար իրեն վճարել են 70.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր գումար, որից 60.000 ՀՀ դրամը շարժիչի արժեքն է, իսկ 10.000 ՀՀ դրամը` աշխատանքի արժեքը։ /դատական նիստի արձանագրություն/ Դատարանի իրավական վերլուծությունները Վերլուծելով ամբաստանյալի, տուժողի և վկաների ցուցմունքները, դրանք համադրելով քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, մի խումբ անձանց կողմից նախնական համաձայնությամբ, պահեստարան ապօրինի մուտք գործելով գողություն կատարելուն օժանդակելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասին 1-ին և 3-րդ մասերով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։ Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելու հարցը քննելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։ Նույն օրենսգրքի 26-րդ հոդվածի համաձայն` «(…) 2. Սահմանափակ մեղսունակությունը, որպես մեղմացնող հանգամանք, հաշվի է առնվում պատիժ նշանակելիս և կարող է հիմք դառնալ պատժի հետ միաժամանակ բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց նշանակելու համար։»։ Նույն օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։ Նույն օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։ 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ 3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան անյլընտրանքային է` պատիժ է նախատեսում տուգանքի և ազատազրկման ձևով։ Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները. «13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։ 14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։ Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։ 15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում` անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ` գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։ Ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի անձը, այն, որ նա վատառողջ է` սահմանափակ մեղսունակ, տառապում է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։ Դատարանը հաշվի է առնում նաև կատարված հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը, այն, որ Ա. Սևլիկյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, կատարած արարքի համար զղջում է։ Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք` դատարանը հաշվի է առնում ամբաստանյալի սահմանափակ մեղսունակ լինելը, իսկ նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը չի արձանագրում։ Վերոհիշյալը համադրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող հանգամանքների հետ, հաշվի առնելով նաև նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքի բացակայությունը` դատարանը գտնում է, որ Ա. Սևլիկյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, որի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն` «Մինչև դատական քննությունը կալանքի տակ գտնվող անձի նկատմամբ տուգանքի, որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու ձևով պատիժ նշանակելիս դատարանը, հաշվի առնելով կալանքի տակ պահելու ժամկետը, մեղմացնում է նշանակված պատիժը կամ լրիվ ազատում պատիժը կրելուց։»։ Նկատի ունենալով, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանը 2015թ. սեպտեմբերի 26-ից մինչև 2016թ. փետրվարի 26-ը, 2016թ. հունիսի 12-ից մինչև 2016թ. սեպտեմբերի 24-ը, ընդհանուր հաշվառմամբ 8 /ութ/ ամիս 12 /տասներկու/ օր գտնվել է անազատության մեջ` դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասով սահմանված` նշանակված պատժի մեղմացման սկզբունքի կիրառմամբ, նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը պետք է մեղմացնել 450.000 /չորս հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։ Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել, գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում չի կայացվել, իրեղեն ապացույցներ առկա չեն։ Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ նրա` տուգանքի ձևով պատժի դատապարտվելու պարագայում, պատիժը կրելուց խուսափելու հավանականությունը նվազում է։ Դատական ծախսերի վերաբերյալ տեղեկություններ առկա չեն։ Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ և 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց Ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի` 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասով սահմանված` նշանակված պատժի մեղմացման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հիսունաապատիկի` 50.000 /հիսուն հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 26-06-2017 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 31-07-2017 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 01-08-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 269, 121, 164, 117, 38 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 01-08-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 269, 121, 164, 117, 38 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0097/01/16
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 26-10-2016 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 26-10-2016 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Թամարա |
| Ազգանուն | Բաղդասարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Աննա Սևլիկյան Սույն վերաքննիչ բողոքն ընդունել վարույթ : Բեկանել և փոփոխել Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի /ՀՀ քր. օր-ի 38-177 հոդ. 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով - ազատազրկում 2 տարի ժամկետով , ՀՀ քր.օր. 70 հոդ.` 1 տարի փորձաշրջան / վերաբերյալ 24.09.2016թ. կայացված դատավճիռը :Ճանաչել և հռչակել Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի անմեղությունը իրեն մեղսագրվող ՀՀ քր. օր-ի 38-177 հոդ. 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով սահմանված հանցանքի կատարման մեջ : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 07-11-2016 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 07-11-2016 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Ալեքսանդր |
| Ազգանուն | Ազարյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Տիգրան |
| Ազգանուն | Սահակյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Գրիշա |
| Ազգանուն | Մելիք-Սարգսյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 11-11-2016 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 28-11-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 13:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 08-12-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Նախագահող դատավորը մեկ այլ գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով; |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 15-12-2016 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
| Պատճառը | Նախագահող դատավորը արձակուրդում գտնվելու պատՃառով: |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 16-01-2017 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Վերաքննիչ բողոքը բավարարվել է, ստորոդաս դատարանի դատական ակտը բեկանվել է և բեկանված մասով ուղարկվել է ստորադաս դատարան նոր քննության
| Ամսաթիվ | 16-01-2017 |
|---|---|
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Աննա |
| Ազգանուն | Սևլիկյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Քր.դատ. օր.հոդված | |
| Քր. օր.հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ԵԿԴ/0097/01/16 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ՈՐՈՇՈւՄ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ «16» հունվարի 2017թ. ք.Երևան ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը (այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան) Նախագահող դատավոր Ա.Ազարյան դատավորներ Տ.Սահակյան Գ.Մելիք-Սարգսյան քարտուղարությամբ՝ Ռ.Դավոյանի մասնակցությամբ՝ մեղադրող Ս.Անդրեասյանի պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի (ծնված` 1990թ. նոյեմբերի 7-ին, Գորիսում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, թերի միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնալուծված, չի աշխատում, վատառողջ՝ սահմանափակ մեղսունակ, նախկինում չդատված, հաշվառված է Երևան քաղաքի Փավստոս Բուզանդ փողոցի թիվ 316 տանը, մշտական բնակության վայր չունի) վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճռի դեմ պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը` ՊԱՐԶԵՑ Գործի դատավարական նախապատմությունը. ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչ Ա.Մկրտչյանի 2015թ. սեպտեմբերի 26-ի որոշմամբ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով, հարուցվել է թիվ 13819115 քրեական գործը: Աննա Սևլիկյանը ձերբակալվել է 2015թ. սեպտեմբերի 26-ին: 2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Աննա Սևլիկյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015թ. սեպտեմբերի 29-ի որոշմամբ Աննա Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը: Աննա Սևլիկյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015թ. նոյեմբերի 20-ի և 2016թ. հունվարի 22-ի որոշումներով: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. փետրվարի 23-ի որոշմամբ Աննա Սևլիկյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացնելու մասին քննիչի միջնորդությունը մերժվել է, 2016թ. փետրվարի 26-ին Աննա Սևլիկյանն ազատվել է արգելանքից և նույն օրը նրա նկատմամբ խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին: 2016թ. մարտի 17-ին Աննա Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով այն արարքի համար, որ նա «ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ նախնական համաձայնության գալով մոր Անահիտ Բենիկի Սևլիկյանի և ինքնությունները չպարզված անձանց հետ, 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05.20-ի սահմաններում գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի «Վերնիսաժ» տոնավաճառ՝ Պավել Ալեքսանի Գուրօղլյանին պատկանող՝ պահեստարան համարվող սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու նպատակով։ Նախնական պայմանավորվածության համաձայն՝ ինքն օժանդակել է իր գործողություններով գողության կատարմանը, այն է՝ կանգնել է սրճեփ ապարատից մոտ տասը մետր հեռավորության վրա և հսկել տարածքը, իսկ մայրը և գործով չպարզված մյուս անձիք այդ ընթացքում սրճեփ ապարատի պաշտպանիչ ճաղավանդակները քանդելու և ապարատի դուռը կոտրելու եղանակով գաղտնի հափշտակել են դրա շարժիչը՝ պատճառելով զգալի չափի 60.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս»։ 2016թ. ապրիլի 18-ին Աննա Սևլիկյանի վերաբերյալ քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան (այսուհետ` Առաջին ատյանի դատարան): Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. հունիսի 1-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում, նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ ստորագրություն չհեռանալու մասին, փոփոխվել է և խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը: Նույն որոշմամբ քրեական գործով վարույթը կասեցվել է՝ մինչև ամբաստանյալին հայտնաբերելը: Աննա Սևլիկյանը հայտնաբերվել է 2016թ. հունիսի 12-ին և տեղափոխվել ՀՀ արդարադատության նախարարության «Աբովյան» քրեակատարողական հիմնարկ: Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. հունիսի 27-ի որոշմամբ քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսվել է: Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճռով Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով և պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 2 տարի ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատժի ժամկետի մեջ հաշվակցվել է նախաքննության և դատական քննության ընթացքում Աննա Սևլիկյանի՝ 8 ամիս 12 օր կալանքի տակ գտնվելու ժամանակը և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում՝ 1 տարի 3 ամիս 18 օր ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել՝ 1 տարի փորձաշրջանով: Աննա Սևլիկյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դրվել է ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան ծառայության վրա։ Աննա Սևլիկյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ կալանավորումը, վերացվել է և նա ազատ է արձակվել դատական նիստի դահլիճում: 2015թ. հոկտեմբերի 26-ին Վերաքննիչ դատարանում ստացվել է ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճռի դեմ: Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը. Ներկայացված վերաքննիչ բողոքում պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանը նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճիռը հիմնավոր և օրինական չէ, ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանին վերագրվող հանցանքը հաստատված չէ, գործի փաստական հանգամանքների մասին դատական ակտում շարադրված հետևությունները չեն համապատասխանում հետազոտված ապացույցներին: Բացի այդ, Աննա Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքն անորոշ է և անհստակ, չի բովանդակում հանցակազմի բոլոր պարտադիր հատկանիշները բնութագրող փաստական տվյալներ: Պաշտպանը, մասնավորապես, նշել է, որ Աննա Սևլիկյանին առաջադրված մեղադրանքը չի բովանդակում որևէ փաստական տվյալ այն մասին, թե կոնկրետ ում պատկանող գույքի հափշտակությանն է նա օժանդակել՝ անձի, թե ինչ-որ ընկերության, կոնկրետ ինչ իրի կամ մասի հափշտակմանն է նա օժանդակել, ինչ արժեք ունի հափշտակված իրը կամ մասը: Պաշտպանը նշել է նաև, որ թե մեղադրանք առաջադրելու որոշմամբ և թե մեղադրական եզրակացությամբ նշված է, որ Աննա Սևլիկյանը մոր և գործով չպարզված անձանց հետ նախնական դիտավորությամբ գնացել է սրճեփ ապարատի միջի գումարը հափշտակելու: Նախնական պայմանավորվածության համաձայն՝ նա օժանդակել է գումարի հափշտակմանը, սակայն վերջնարդյունքում կատարողները հափշտակել են շարժիչը, ինչը հանցակցի սահմանազանցում է, և Աննա Սևլիկյանը չպետք է պատասխանատվության ենթարկվի հանցակցի սահմանազանցման համար: Բացի այդ, պաշտպանը նշել է, որ իր պաշտպանյալն ունի հոգեկան առողջության հետ կապված խնդիրներ՝ ճանաչվել է սահմանափակ մեղսունակ, ինչը կասկածի տակ է դնում նախաքննության ժամանակ նրա՝ որպես կասկածյալ տված ցուցմունքի արժանահավատությունը, առավել ևս, որ այդ ցուցմունքը նա տվել է առանց պաշտպանի: Ելնելով վերոգրյալից՝ պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանը խնդրել է. «Բեկանել և փոփոխել Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԿԴ/0097/01/16 քրեական գործով 24.09.2016թ. կայացված դատավճիռը: Ճանաչել և հռչակել Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի անմեղությունը իրեն մեղսագրվող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով սահմանված հանցանքի կատարման մեջ»: Վերաքննիչ դատարան ներկայացված նյութերը և կողմերի պարզաբանումները. Դատական նիստի ժամանակ պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանը վերոհիշյալ հիմնավորումներով պնդեց վերաքննիչ բողոքը և խնդրեց այն բավարարել: Մեղադրող Ս.Անդրեասյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքի դեմ՝ նշելով, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտն օրինական է, հիմնավորված և փոփոխման ենթակա չէ: Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտված ապացույցները. Առաջին ատյանի դատարանում հետազոտվել են հետևյալ ապացույցները. Դատարանում ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունք տվել այն մասին, որ չունենալով մշտական բնակության վայր, մոր՝ Անահիտ Սևլիկյանի, հետ բնակվել է Երևան քաղաքի Հանրապետության հրապարակում։ Ներկայումս մայրը մահացել է։ Դեպքի օրը ինքը, Արթուր անունով անձը և ևս երկու տղաներ գնացել են Երևան քաղաքի Խանջյան փողոց, որտեղ Արթուրը սրճեփ սարքի միջից հափշտակել է դրա շարժիչը, որը հետագայում տարել է խանութ և վաճառել։ Այդ ժամանակ ինքը կանգնած է եղել մոտակայքում և հետևել է /իր խոսքերով որպես «նայող»/ նրանց գործողություններին, որպեսզի ինչ-որ մեկին տեսնելուն պես՝ տեղեկացնի նրանց։ Չգիտի հափշտակված առարկայի արժեքը։ Տեղյակ է, որ այդ տղաները նախապես պայմանավորվել են մոր հետ՝ հափշտակված առարկայի վաճառքից առաջացած գումարը միմյանց միջև կիսելու շուրջ, սակայն, թե ինչ համամասնությամբ՝ չգիտի։ Տուժող Պավել Գուրօղլյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հանդիսանում է Երևան քաղաքում գործող «Վերնիսաժ» տոնավաճառի տնօրենը: Տոնավաճառի միջնամասում, տեղադրել էր իրեն պատկանող արագ սուրճ եփելու սարք։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին իրեն է զանգահարել տոնավաճառի՝ հիշյալ սարքը սպասարկող արհեստավորը, և հայտնել, որ տոնավաճառում տեղադրված սրճեփ սարքը կոտրված է։ Ինքն անմիջապես զանգահարել է ոստիկանություն, որից հետո՝ 4-5 ժամ անց, գնացել է տոնավաճառ։ Հասնելով դեպքի վայր, տեսել է, որ սրճեփ սարքը ջարդված է, իսկ դրա անվտանգության համար նախատեսված պաշտպանիչ ճաղավանդակներով վահանակը հանված է և գտնվում է գետնին։ Զրուցել է սրճեփ սարքի սպասարկմամբ զբաղվող մասնագետի հետ, ով ասել է, որ սարքից ինչ-որ մաս է բացակայում /չգիտի, հափշտակված մասի անվանումը/։ Այնուհետև, դիտել է տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը, որում պատկերված են եղել մեկ աղջիկ և երեք տղաներ։ Տղաներից մեկի ձեռքում եղել է մետաղյա ձող, որով կոտրել և հանել են սարքի պաշտպանիչ շերտը։ Դիտելով մեկ այլ տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը, տեսել է, որ տղաներից մեկի ձեռքում առկա է եղել քառակուսի ինչ-որ առարկա, որն իր կարծիքով հանվել էր սարքի միջից։ Դրանից հետո այդ տղաներն ու աղջիկը միասին քայլել են դեպի Երևան քաղաքի Բուզանդի փողոցի կողմ։ Քանի որ տեսագրությունը եղել է խավար, շատ վատ որակի, չի կարող ասել՝ արդյոք պատկերված աղջիկն ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանն է, թե ոչ։ Ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի մորը չի մտաբերում։ Պնդել է, որ առաջին տեսագրությունում պատկերված է եղել, որ տղաների հետ գտնվող աղջիկը պարզապես կանգնած է, իսկ երկրորդ տեսագրությամբ երևացել է, որ այդ աղջիկը տղաների հետ քայլում է դեպի Երևան քաղաքի Բուզանդ փողոց։ Անդրադառնալով սրճեփ սարքից գողացված մասի արժեքին, որն ըստ քրեական գործի նյութերի և մեղադրական եզրակացության՝ 60.000 ՀՀ դրամ է, տուժողը նշել է, որ նախաքննական մարմնին արժեքի չափը հայտնել է՝ ելնելով սուրճի սարքն սպասարկող արհեստավորի կողմից իրեն հայտնած տվյալների։ Հիշյալ աշխատակցի անունը ներկա պահին չի մտաբերում։ Տուժողը նշել է նաև, որ ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանի դեմ որևէ բողոք կամ պահանջ չունի, ավելին, չի ցանկանում, որ վերջինս որևէ փոխհատուցում կատարի։ Առաջին ատյանի դատարանն արձանագրելով, որ տուժող Պավել Գուրօղլյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա են էական հակասություներ՝ որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքն այն մասին, որ «(...) 2015թ. սեպտեմբերի 5-ից Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի հարևանությամբ գործող «Վերնիսաժ» տոնավաճառի միջնամասում տեղադրել է արագ սուրճ եփելու սարքավորում, որն աշխատում է մետաղադրամներով։ Սուրճ եփելու սարքը, անվտանգության նպատակով, ետևից և կողքերից փակված է եղել թիթեղով։ Առջևի հատվածում, որտեղից գցվում է մետաղադրամը և վերցվում եփված սուրճը, գտնվել է սարքավորումը բացելու համար նախատեսված դուռը՝ փակված ճաղավանդակով։ Սեպտեմբերի 11-ի առավոտյան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի պահակը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ սուրճի ապարատի վրայից կատարվել է գողություն։ Այնուհետև գնացել է նշված վայր, որտեղ տեղադրված է եղել սարքը։ Պարզվել է, որ նշված՝ անվտանգության համար նախատեսված պաշտպանիչ ճաղավանդակներով վահանակը հանված է սուրճի ապարատի վրայից և գտնվում է գետնին, որի վրա եղել են վնասված հետքեր։ Ինչ վերաբերում է սուրճ եփելու սարքին, նշել է, որ սարքի դուռը գտնվել է կոտրված վիճակում, և միջից բացակայել է կարգավորիչ սարքը՝ ստաբիլիզատորը։ Դրանից հետո «Վերնիսաժ» տոնավաճառի անվտանգության աշխատակից Յաշայի հետ դիտել են տեսախցիկներով ֆիքսած տեսագրությունը։ Պարզվել է, որ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին, ժամը 05.00-ի սահմաններում սուրճի եփման ապարատի հարակից տարածքին են մոտենում երկու տղամարդ, սակայն սուրճի ապարատը տեսագրության մեջ ֆիքսված չի եղել։ Դրանից հետո նշված անձիք սուրճի ապարատի հարակից տարածքում տեղադրված տաղավարներից մեկի վրայից պոկում են տաղավարի ոտքերն ամրացնող ձողը։ Այնուհետև, մեկ այլ տեսախցիկով ֆիքսված տեսագրությունը դիտելուց երևացել է, որ երեք տղամարդիկ, որոնցից երկուսը նույն անձիք են եղել, երևում էին սուրճի ապարատի հարակից տարածքում և պոկում են տաղավարի ամրացնող ձողը։ Կարծում է, որ նրանցից մեկը գրկել էր սուրճի վրայի գողացված կարգավորիչը։ Դրանից հետո այդ երեք անձիք քայլում են դեպի Խանջյան փողոց, իսկ մեկ այլ տեսխացիկով երևում է, թե ինչպես այդ երեք անձիք մոտենում են Բուզանդի 1/6 հասցեի դիմաց դրված նստարաններին նստած երկու աղջիկներին, որոնք միանում են նշված երեք անձանց և շարունակում են քայլել դեպի Խանջյան փողոց։ Նշված տեսագրություններն այլևս չեն պահպանվել։ Անվտանգության աշխատակից Յաշան աշխատել է «Ալֆա Դելտա» անվտանգության ընկերությունում և տեսագրությունը դիտելու ժամանակ հայտնել է, որ ճանաչում է երկու կանանցից մեկին, ում հաճախակի տեսել է «Օղակաձև» այգում։ Վերջինս շրջում է դստեր հետ, նրանք անօթևաններ են։ Նշված անձանց տեսնելու դեպքում չի կարող ճանաչել, քանի որ նրանց տեսել է առաջին անգամ, այն էլ տեսագրությամբ, որը կատարվել է մթության մեջ։ Մինչև տեղի ունեցած դեպքերի մասին ոստիկանությանը հայտնելը, լուսանկարահանել է սուրճի եփման ապարատը կոտրված ժամանակ, իսկ մինչև ոստիկանների ժամանելը որոշակի չափով կարգի է բերել սուրճի եփման սարքը։ Նրանց գնալուց հետո այն տեղափոխել է վերանորոգելու և ներկա պահին սուրճի եփման սարքի դուռը, որը կոտրել էին, վերանորոգել և ներկել է»։ Նախաքննական ցուցմունքի հրապարակումից հետո տուժողը հայտնել է, որ ցուցմունքն ամբողջությամբ համապատասխանում է իրականությանը։ Պնդել է, որ Աննա Սևլիկյանը նստած է եղել Բուզանդի փողոցում դրված նստարանին՝ մեկ այլ աղջկա հետ։ Վերջինս գտնվել է սրճեփ սարքից մոտ 25-30 մետր հեռավորության վրա, իսկ սրճեփ սարքին մոտեցել են միայն տղաները։ Պնդել է, որ ինքը հաստատապես չգիտի, թե որքան արժե ստաբլիզատորը կամ այն գողացված առարկան, որը մինչ այդ եղել է սրճեփ սարքի վրա։ Տուժողը նշել է նաև, որ տեսագրությունը չի պահպանվել, քանի որ 14-օրյա ժամկետում այն ջնջվում է։ Ինչ վերաբերում է սուրճից հափշտակված սարքի արժեքին, նշել է, որ չգիտի դրա շուկայական արժեքը, սակայն սարքը սպասարկող մասնագետն իրեն ասել է, որ այն արժե 60.000 ՀՀ դրամ, ուստի իր կողմից ներկայացված հաղորդման մեջ որպես արժեք նշել է 60.000 ՀՀ դրամը։ Չի բացառաում, որ այն կարող է արժենալ 60.000 ՀՀ դրամից ավելի կամ պակաս։ Սարքը պատկանել է կազմակերպությանը, որը տնօրինում է ինքը։ Ներկայումս սրճեփ սարքը վաճառել է։ Վկա Սերյոժա Հովակիմյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի 1-ին դասակում՝ որպես պարեկային մեքենայի վարորդ։ Դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Ռ.Ղազազյանի հետ: Վերջինս իրեն հայտնել է, որ պետք է գնան «Վերնիսաժ» տոնավաճառի մոտակայք՝ ինչ-որ անձի բերման ենթարկելու նպատակով։ Բացի այդ, տեղեկացրել է, որ ինչ-որ սարքից կատարվել է գողություն։ Գնացել է «Վերնիսաժ» տոնավաճառ, որտեղ տոնավաճառի անվտանգության աշխատակից Յաշան մատնացույց է արել մի աղջկա, ում ավտոմեքենայով բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Ոստիկանությունում պարզվել է, որ այդ աղջիկը հանդիսանում է Աննա Սևլիկյան անունով անձը։ Վկա Յակով Պիրոևը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ աշխատել է «Ալֆա Դելտա» ՍՊ ընկերությունում։ Ընկերությունն անվտանգության ծառայություններ է մատուցում Երևան քաղաքի «Վերնիսաժ» տոնավաճառին։ 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին ծառայություն է իրականացրել, երբ տեղեկացել է, որ տոնավաճառի միջնամասում տեղադրված սրճեփ սարքից հափշտակել ինչ-որ սարքավորում։ Այդ կապակցությամբ ոստիկանության աշխատակիցների հետ դիտել են անվտանգության տեսախցիկների կողմից ֆիքսված տեսագրությունը, որտեղ ճանաչել է ամբաստանյալ Աննա Սևլիկյանին։ Մասնավորապես, տեսագրությամբ պատկերված է եղել, որ սրճեփ սարքին մոտենում են երկու տղա և երկու աղջիկ, որոնցից մեկը հանդիսացել է Աննա Սևլիկյանը։ Բացի այդ, պատկերված է եղել, որ երկու տղաները ջարդում են սրճեփ սարքը, իսկ աղջիկները գտնվում էին նրանց կողքին։ Տեսել է նաև, որ այդ սրճեփ սարքից հափշտակել են ինչ-որ առարկա։ Դրանից հետո վերջիններս քայլել են դեպի Բուզանդ փողոց։ Տվյալ անձանց հետ եղել են նաև այլ անձինք, սակայն տեսագրությամբ նրանց դիմագծերը չեն երևացել։ Նախկինում Աննա Սևլիկյանին տեսել է երկու անգամ՝ մեկ անգամ տոնավաճառում, երկրորդ անգամ՝ տեսագրությամբ։ Աննա Սևլիկյանի մորը կրկին ճանաչել է տեսագրությամբ։ Տեսագրությունը դիտելիս ոստիկանության աշխատակիցների կողմից կազմվել է արձանագրություն։ Սուրճի սարքի վրա տեղադրված տեսախցիկ չի եղել, սակայն տարածքը նկարահանող տեսախցիկ եղել է։ Դատաքննությամբ հրապարակվել և հետազոտվել են նաև հետևյալ ապացույցները. Կասկածյալ Աննա Սևլիկյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական փորձարարության արձանագրությունը, համաձայն որի՝ վերջինս դեպքի վայրում հանգամանորեն նկարագրել է իր և իր հետ գտնվող անձանց գործողությունները։ Ամբուլատոր դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 39/16 եզրակացությունը, համաձայն որի՝ «Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանը տառապում է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն, չափավոր արտահայտված դեբիլություն, աֆեկտիվ անկայունությամբ» ախտորոշմամբ սակավամտությամբ։ Վերը նշված սակավամտությամբ փորձաքննվողը տառապում է մանկուց։ Փորձաքննվողի հոգեկան ոլորտի այնպիսի փոփոխությունները, ինչպիսիք են՝ ցածր ինտելեկտուալ մակարդակը, դատողությունների պարզունակությունը, թեթևակշռությունը, մտածողության կոնկրետ տիպը, ընդհանրացման և համեմատական պրոցեսների խիստ ցածր մակարդակը, գլխավորը երկրորդականից տարբերակման դժվարությունը, էմոցիոնալ-կամային անկայունությունը, ինչպես նաև՝ սեփական գործողությունների հետևանքները կանխատեսելու ունակության անբավարարությունը և սեփական մղումներն անմիջապես իրագործելու հակվածությունը իրավախախտումը կատարելու պահին թեև չեն զրկել, սակայն էապես սահմանափակել են իր գործողությունների համար իրեն հաշիվ տալու և դրանք ղեկավարելու նրա հնարավորությունները։ Ուստի Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանին հարկ է կատարած իրավախախտման նկատմամբ ճանաչել սահմանափակ մեղսունակ։ Իր ներկայիս վիճակով Աննա Սևլիկյանը կարող է ճիշտ ընկալել գործի համար կարևոր հանգամանքները, դրանք վերարտադրել և քրեական գործով տալ ճշմարտացի ցուցմունքներ, կարող է մասնակցել քննչական գործողություններին և դատական նիստին։ Ազատազրկման դեպքում կարիք ունի նյարդահոգեբույժի հսկողության՝ կալանավայրի պայմաններում։ Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել է նաև Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի կողմից տրված պահանջագիրը, հաղորդում ընդունելու մասին արձանագրությունը և դեպքի վայրի զննության մասին արձանագրությունը։ Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում: Ուսումնասիրելով պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն պետք է բավարարել մասնակիորեն՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ: Նախաքննության մարմնի կողմից Աննա Սևլիկյանին մեղադրանք է առաջադրվել 2015թ. սեպտեմբերի 11-ին այլ անձանց հետ նախնական համաձայնությամբ պահեստարան ապօրինի մուտք գործելով հափշտակություն կատարելուն օժանդակելու համար: Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով Աննա Սևլիկյանը մեղավոր է ճանաչվել առաջադրված մեղադրանքում և նրա նկատմամբ կայացվել է մեղադրական դատական ակտ: Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ չնայած նախաքննության ժամանակ կատարվել է դեպքի վայրի զննություն, այն էլ միայն 2016թ. մարտի 2-ին՝ դեպքից և տուժողի կողմից հանցագործության մասին հաղորդում տալուց գրեթե 6 ամիս անց, սակայն բուն սրճեփ սարքը չի զննվել՝ չի պարզվել դրա կոնկրետ որ մասն է բացակայում /հափշտակվել/: Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել նախաքննական մարմնի վարկածն առ այն, որ հափշտակվել է սրճեփ սարքի շարժիչը: Մինչդեռ սրճեփ սարքի հենց շարժիչը հափշտակելու վերաբերյալ հայտնել է միայն ամբաստանյալը, ով իր հոգեկան հիվանդության և սահմանափակ մեղսունակ ճանաչված լինելու պայմաններում կարող էր և չիմանալ, թե ինչ է իրենից ներկայացնում սրճեփ սարքի շարժիչը: Առավել ևս, որ տուժողն իր ցուցմունքում նշել է, որ հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետի խոսքերից՝ հափշտակվել է սրճեփ սարքի «ստաբիլիզատորը»: Բացի այդ, տուժողը հայտնել է, որ՝ դիտելով դեպքի վայրը նկարահանած տեսախցիկի տեսագրությունը, տեսել է, որ «տղաներից մեկի ձեռքում առկա է եղել քառակուսի ինչ-որ առարկա, որն իր կարծիքով հանվել է սարքի միջից»։ Վերաքննիչ դատարանի մոտ կասկած է հարուցում այն հանգամանքը, որ սրճեփ սարքի շարժիչը կամ ընդհանրապես շարժիչը կարող է քառակուսի տեսք ունենալ: Բացի այդ, ինչպես նախաքննության ժամանակ, այնպես էլ դատարանում չի հարցաքննվել տուժողի կողմից հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետը, ում ցուցմունքը կարող էր էական նշանակություն ունենալ՝ պարզելու, թե կոնկրետ ինչ մաս է հափշտակվել սրճեփ սարքից: Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ գործով ձեռք բերված և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հետազոտված ապացույցներից անհնար է գալ եզրահանգման, որ սրճեփ սարքի միջից հափշտակվել է հենց դրա շարժիչը: Այսինքն, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում չի պարզվել հանցագործության առարկան: Բացի այդ, Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ամբաստանյալին վերագրվող հանցագործության առարկայի՝ սրճեփ սարքի շարժիչի, արժեքը՝ 60.000 ՀՀ դրամը, նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հաստատված է համարվել միայն տուժողի ցուցմունքի հիման վրա: Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ տուժող Պ.Գուրօղլյանի ցուցմունքների համաձայն՝ իրեն պատկանող սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի և դրա արժեքի մասին իմացել է իր կողմից հրավիրված և սրճեփ սարքը զննած մասնագետից: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ տուժողի կողմից հիշատակված մասնագետին չհարցաքննելու պայմաններում անհնար է որոշել նաև սրճեփ սարքից հափշտակված առարկայի արժեքը, քանի որ միայն տուժողի ցուցմունքը բավարար չէ այդ կապակցությամբ նախաքննության մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի եզրակացություններին հանգելու համար: Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործի նախորդ քննությունների ընթացքում բավարար ապացույցներ ձեռք չեն բերվել սրճեփ սարքի միջից հափշտակված առարկայի արժեքի վերաբերյալ, որպիսի հանգամանքը կարևորագույն նշանակություն ունի գործով օրինական դատական ակտ կայացնելու հարցում: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ քրեական հետապնդում իրականացնող մարմինը պարտավոր է ձեռնարկել սույն օրենսգրքով նախատեսված բոլոր միջոցառումները` գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման համար, պարզել ինչպես կասկածյալի և մեղադրյալի մեղավորությունը հիմնավորող, այնպես էլ նրանց արդարացնող, ինչպես նաև նրանց պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Սույն որոշմամբ մատնանշված հանգամանքների արդյունքում, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից սույն գործով չի կատարվել բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննություն, ինչի հետևանքով խախտվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածով ամրագրված՝ գործի արդարացի քննության սկզբունքը: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն՝ բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոխվում է, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է` առկա է քրեադատավարական օրենքի էական խախտում: Նույն օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց` օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել են կամ կարող էին ազդել գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա: Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Աննա Սևլիկյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի դատավճիռը պետք է բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության, մասնակի բավարարելով պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ, 361.1, 385-387-րդ, 390-րդ, 393-394-րդ, 398-րդ և 412-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը ՈՐՈՇԵՑ Պաշտպան Թամարա Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակիորեն: Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին և 3-րդ կետերով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2016թ. սեպտեմբերի 24-ի թիվ ԵԿԴ/0097/01/16 դատավճիռը բեկանել և գործն ուղարկել նույն դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության: Աննա Ռազմիկի Սևլիկյանի նկատմամբ խափանման միջոց ընտրել ստորագրություն չհեռանալու մասին: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ա.ԱԶԱՐՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Տ.ՍԱՀԱԿՅԱՆ Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 16-01-2017 |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Ալեքսանդր |
| Ազգանուն | Ազարյան |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Տիգրան |
| Ազգանուն | Սահակյան |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 07-03-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 269, 121, 164 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 07-03-2017 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 269, 121, 164 |
| Ուր | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ |
| Գրության համարը | Ե-6420/17 |