ԵԿԴ/0091/01/16


Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
18 հոկտեմբերի 2016թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը`

նախագահությամբ`
դատավոր Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ` Ն.ԹՈՒՄԱՆՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.ՍԻՄՈՆՅԱՆԻ
ամբաստանյալ Լ.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
պաշտպան Լ.ԶԵՅՆԱԼՅԱՆԻ

դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, քննեց գործն ըստ մեղադրանքի Լևոն Աշոտի Խաչատրյանի` ծնված 18.05.1992թ. ք.Երևանում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուրի, 8-ամյա կրթությամբ, առողջ, չի աշխատում, չդատված, բնակվում է` ք.Երևան, Էրե-բունի, Երկաթգծի փողոց, 28-րդ շենք, հ. 6 բնակարան, 2015 թվականի սեպտեմբերի 9-ից մինչև դեկտեմբերի 30-ը՝ 3 ամիս 21 օր, գտնվել է արգելանքի տակ, իսկ 6 օր՝ բժշկական հաստատությունում, ներկայումս արգելանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով։
Ամբաստանյալ Լ.Խաչատրյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա. «2015թ. սեպտեմբերի 9-ին` ժամը 01.30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Խանջյան 13 հասցեում գործող «Վեյվ» ակում-բում դիտավորյալ կերպով անտեսելով հասարակական վայրերում վարքագծի ընդունված նորմերը ու բացահայտ արհամարհանք ցուցաբերելով մարդկային համակեցության կանոն-ների նկատմամբ, ակնհայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով ինչպես ակումբի աշ-խատակիցների, այնպես էլ հաճախորդների նկատմամբ, բարձրաձայն տվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներ, ապա շարունակելով խուլիգանական գործողությունները` անհարկի վիճաբանել է նույն ակումբի մատուցողուհի Ռոզա Տիգրանի Եղիազարյանի հետ, որի ընթաց-քում բռնություն գործադրելով՝ ձեռքերով հարվածներ է հասցրել նրա դեմքին՝ շարունակելով դիտավորյալ կերպով խախտել հասարակության նկատմամբ հարգանքի դրսևորման տար-րերը՝ խուլիգանական մղումներով, բարձրաձայն սեռական բնույթի հայհոյանքներ հնչեցրե-լով, ապա անտեսելով խուլիգանական գործողությունները դադարեցնելուն ուղղված հասա-րակական կարգի խախտումը խափանող ոստիկանության ծառայողներ Կարեն Զավենի Ղա-զարյանի և Արարատ Երվանդի Անանյանի օրինական դիտողությունները, միաժամանակ դրսևորելով անզուսպ եսամոլություն և սեփական անձի «առավելությունը» ներկաների մոտ ընդգծելու նպատակով, ներքին բավականություն ստանալու հակումներով ակումբում գտնվող հասարակության մյուս անդամների ներկայությամբ շարունակել է հնչեցնել հայհոյանքներ և բռնություն գործադրելով դիմադրություն է ցուցաբերել ոստիկանության ծառայողներին` փոր-ձելով դուրս պրծնել նրանց ձեռքից ու կրկին հարվածել Ռ.Եղիազարյանին` այդ կերպ տևա-կան ժամանակով խաթարել է ակումբի բնականոն աշխատանքը։ Այնուհետև, ոստիկանու-թյան ծառայողներ Կ.Ղազարյանի ու Ա.Անանյանի կողմից բերման ենթարկվելու ճանապար-հին, ինչպես նաև ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում, շարունակել է իր հակահասա-րակական վարքագծի դրսևորումը` սեռական բնույթի հայհոյանքներ տալով ծառայողական պարտականությունները կատարող ոստիկանության ծառայողների հասցեին` ակնհայտ ար-համարհանք դրսևորելով բարոյականության նորմերի և մարդկային համակեցության կա-նոնների նկատմամբ` այդ կերպ խաթարելով նաև ոստիկանության բաժնի բնականոն աշխա-տանքը»։
Ամբաստանյալ Լ.Խաչատրյանը` մինչև դատաքննությունն սկսվելը, միջնորդեց կիրա-ռել արագացված դատական քննության կարգ և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկա-յացնում է կամավոր` իր պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո, առաջադրված մեղադը-րանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լի-ովին մեղավոր է ճանաչում և գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անց-կացնելու հետևանքները։
Մեղադրողը դատարանի առաջարկությամբ փոխեց իր դիրքորոշումն ու չառարկեց արագացված դատական քննության կարգ կիրառելու դեմ, թեպետ առարկել էր դրա դեմ մե-ղադրական եզրակացությունը հաստատելիս։
Դատարանի որոշմամբ ամբաստանյալի միջնորդությունը բավարարվել է, և դատա-կան քննությունն անցկացվել է արագացված կարգով։
Դատարանը, հաշվի առնելով առաջադրված մեղադրանքի հետ ամբաստանյալի հա-մաձայն լինելու հանգամանքն ու հանգելով եզրակացության, որ մեղադրանքը, որի հետ հա-մաձայնվեց ամբաստանյալը, հիմնավորված է և հաստատվում է քրեական գործով հավաք-ված ապացույցներով, գտնում է, որ ամբաստանյալ Լ.Խաչատրյանը կատարել է հանցանք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով, որով և նա պետք է պատասխանատվության ենթարկվի։
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատժի տեսակն ու չափը որոշե-լիս, դատարանը հաշվի է առնում ինչպես նրա կատարած հանցագործության բնույթն ու հան-րության համար վտանգավորության աստիճանը, դրա տևողությունը և ինտենսիվությունը, այնպես էլ արագացված կարգով անցկացված դատական քննության ընթացքում ուսումնա-սիրված` նրա անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմաց-նող ու ծանրացնող հանգամանքները։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգա-մանքներ` դատարանը հաշվի է առնում, որ նա համաձայնվեց մեղադրանքի հետ և զղջաց կատարած հանցանքի համար։
Որպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալներ՝ դատարանը հաշվի է առնում, որ նա առաջին անգամ է դատապարտվում։
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատական քննությամբ չարձանագրվեցին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը« դա կատարելու հանգամանքներին« հանցավորի անձնավորությանը« անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանք-ներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակ-վում է« եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
Մեջբերված իրավական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբեր-յալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07« ՎԲ-142/07« ՎԲ-192/07« ՎԲ-201/07« ԵՇԴ/0029/01/08« ԵԿԴ/0042/01/11« ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումնե-րում։ Նշված որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրա-վունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրա-վական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն ար-դարացի է« եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը« ինչպես նաև բավարար պատ-ժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահան-ջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի« իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևա-վորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի« հան-ցավորի անձի« պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեա-կան օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահո-վելու անհրաժեշտությունից։
Այսպիսով, հաշվի առնելով վերոգրյալները և ամբաստանյալի կատարած հանցավոր արարքի բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ելնելով դատա-րանի մոտ ձևավորված նրա բարոյահոգեբանական ու քրեաիրավական բնութագրից և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ ու 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պա-տասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքնե-րից, դատարանը հանգում է հետևության, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու համար ամբաստանյալը պետք է դատապարտվի ազատազրկման, որպիսի պատիժը պետք է կրի, նկատի ունենալով, որ նշված պատիժը կարող է ապահովել պատժի նպատակները, և որ նրա ուղղվելը հնարավոր չէ առանց նրան հասարակությունից մեկուսացնելու՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված նվազ խիստ պատիժ՝ տուգանք, նշանակելու կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակ-ված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով, հաշվի առնելով, որ քննությամբ չհիմնավորվեց հանցանքի շարժառիթների ու նպատակների« ամբաստանյալի դերի« հանցան-քը կատարելիս ու դրանցից հետո նրա վարքագծի հետ կապված այնպիսի հանգամանքների համակցված առկայություն, որը կարող է նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով՝ որպես պատիժ, տուգանք նշանակելու կամ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք հանդիսանալ։
Դատարանը նաև գտնում է, որ ազատազրկման ձևով նշանակվելիք պատիժն ան-հրաժեշտ ու բավարար է նաև ամբաստանյալի կողմից նոր հանցագործությունների կատա-րումը կանխելու համար։
Տուժողը քաղաքացիական հայց չի հարուցել։
Դատարանը, քննության առնելով խափանման միջոցի հարցը, գտնում է, որ ամբաս-տանյալ Լ.Խաչատրյանի նկատմամբ կիրառված գրավը, պետք է թողնվի անփոփոխ, իսկ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո գրավատու Լուսինե Զեյնալյանին պետք է վերադարձվի նրա կողմից մուծված գրավի գումարը` 500.000 (հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրա-մը, նկատի ունենալով, որ դատական քննության ընթացքում ամբաստանյալը չի թաքնվել, չի խոչընդոտել քննությանը և չի կատարել քրեական օրենքով չթույլատրված արարք։
Վերոգրյալների հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս-գրքի 338-րդ, 357-րդ, 359-րդ, 360-րդ և 3753-րդ հոդվածներով՝ դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Լևոն Աշոտի Խաչատրյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտել ազատազրկման 1 (մեկ) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ նշանակված պատժին հաշվակ-ցել Լ.Խաչատրյանին կալանքի տակ և բժշկական հաստատությունում պահած ժամկետը՝ 3 (երեք) ամիս 27 (քսանյոթ) օրը, և թողնել կրելու ազատազրկում 8 (ութ) ամիս 3 (երեք) օր ժամկետով, որպիսի պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում՝ պատժի կրման սկիզբը հաշվելով նրան արգելանքի վերցնելու օրվանից։
Լ.Խաչատրյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ գրավը, թողնել անփոփոխ, իսկ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո գրավատու Լուսինե Զեյնալյանին վերադարձնել նրա կողմից մուծված գրավի գումարը` 500.000 (հինգ հարյուր հազար) ՀՀ դրամը։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապա-րակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆ