ԵԿԴ/0067/01/16


Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
28 սեպտեմբերի 2016թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը`

նախագահությամբ`
դատավոր Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ` Ն.ԹՈՒՄԱՆՅԱՆԻ
Հ.ՂԱԶԱՐՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
մեղադրող Տ.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
տուժողներ Ս.ԱՆՏՈՆՅԱՆԻ
Մ.ՍԱՀԱԿՅԱՆԻ
Ա.ՈՍԿԱՆՅԱՆԻ
ամբաստանյալ Վ.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
պաշտպան Լ.ԳԱՍՊԱՐՅԱՆԻ

դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, քննեց գործն ըստ մեղադրանքի Վարդուշ Կարապետի Խաչատրյանի` ծնված 04.09.1949թ., ք.Երևանում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղա-քացի, չամուսնացած, միջնակարգ կրթությամբ, վատառողջ, չի աշխատել, չդատված, բնակ-վել է` ք.Երևան, Կոնդ թաղամաս, տուն հ. 48, արգելանքի տակ է 2015թ. նոյեմբերի 22-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։
Ամբաստանյալ Վ.Խաչատրյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մա-սի 1-ին կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա. «2009թ. հունվար-մայիս ամիսների ընթացքում չարաշահելով Նելի Թարջումանյանի« Սուսաննա Անտոնյանի« Եղիշե Անտոնյանի« Մարտին Սահակյանի և Անահիտ Ոսկանյանի վստահությունը« Քուվեյթում բարձր վարձատրությամբ աշխատանքի տեղավորելու պատրվակով« միասնական հանցավոր դիտավորությամբ միավորված՝ շարունակաբար խաբեությամբ հափշտակել է վերջիններիս պատկանող առանձնապես խոշոր չափի՝ ընդհանուր 3.409.985 ՀՀ դրամին համարժեք 9.500 ԱՄՆ դոլար գումարները« այն է՝
2009թ. փետրվար ամսին Քուվեյթ մեկնելու համար մուտքի թույլտվություն ձևակերպե-լու և տոմսեր գնելու պատրվակով« խաբեությամբ Անահիտ Ոսկանյանից ստացել և խարդա-խությամբ հափշտակել է վերջինիս պատկանող զգալի չափի՝ 458.205 ՀՀ դրամին համարժեք 1.500 ԱՄՆ դոլար գումարը։
2009թ. մարտի 10-ին չարաշահելով Սուսաննա Անտոնյանի վստահությունը վերջինիս՝ Քուվեյթ մեկնելու համար մուտքի թույլտվություն ձևակերպելու և տոմսեր գնելու պատրվա-կով« խաբեությամբ նրանից ստացել և խարդախությամբ հափշտակել է խոշոր չափի՝ 722.560 ՀՀ դրամին համարժեք 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարը։
2009թ. մարտի 11-ին չարաշահելով Մարտին Սահակյանի վստահությունը Քուվեյթ մեկնելու համար մուտքի թույլտվություն ձևակերպելու և տոմսեր գնելու պատրվակով« վերջի-նիցս ստացել և խարդախությամբ հափշտակել է Մ.Սահակյանին պատկանող խոշոր չափի՝ 739.460 ՀՀ դրամին համարժեք 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարը։
2009թ. ապրիլ ամսին չարաշահելով Նելլի Թարջումանյանի վստահությունը վերջինիս՝ Քուվեյթ մեկնելու համար մուտքի թույլտվություն ձևակերպելու և տոմսեր գնելու պատրվա-կով« խաբեությամբ նրանից ստացել և խարդախությամբ հափշտակել է Ն.Թարջումանյանին պատկանող խոշոր չափի՝ 744.840 ՀՀ դրամին համարժեք 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարը։
2009թ. ապրիլ ամսին չարաշահելով Եղիշե Անտոնյանի վստահությունը վերջինիս կնոջը՝ Կարինե Անտոնյանին՝ Քուվեյթ մեկնելու համար մուտքի թույլտվություն ձևակերպելու և տոմսեր գնելու պատրվակով« խաբեությամբ ստացել և խարդախությամբ հափշտակել է Ե.Անտոնյանին պատկանող խոշոր չափի՝ 744.920 ՀՀ դրամին համարժեք 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարը»։
Ամբաստանյալ Վ.Խաչատրյանը` մինչև դատաքննությունն սկսվելը, միջնորդեց կիրա-ռել արագացված դատական քննության կարգ և հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկա-յացնում է կամավոր` իր պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո, առաջադրված մեղադ-րանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ, առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչում, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները։
Դատարանի որոշմամբ ամբաստանյալի միջնորդությունը բավարարվել է, և դատա-կան քննությունն անցկացվել է արագացված կարգով։
Դատարանը, հաշվի առնելով առաջադրված մեղադրանքի հետ ամբաստանյալի հա-մաձայն լինելու հանգամանքն ու հանգելով եզրակացության, որ մեղադրանքը, որի հետ հա-մաձայնվեց ամբաստանյալը, հիմնավորված է և հաստատվում է քրեական գործով հավաք-ված ապացույցներով, գտնում է, որ ամբաստանյալ Վ.Խաչատրյանը կատարել է հանցանք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, որով և նա պետք է պատասխանատվության ենթարկվի։
Ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` պատժի չափը որոշելիս, դատա-րանը հաշվի է առնում ինչպես նրա կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ արագացված կարգով անցկացված դա-տական քննության ընթացքում ուսումնասիրված` նրա անձը բնութագրող տվյալները, պա-տասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգա-մանքներ` դատարանը հաշվի է առնում, որ նա վատառողջ է, համաձայնվեց մեղադրանքի հետ և զղջաց կատարած հանցանքի համար։
Որպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալ՝ դատարանը հաշվի է առնում« որ նա առաջին անգամ է դատապարտվում։
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ դատական քննությամբ չարձանագրվեցին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը« դա կատարելու հանգամանքներին« հանցավորի անձնավորությանը« անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանք-ներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակ-վում է« եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
Մեջբերված իրավական նորմերը Վճռաբեկ դատարանը վերլուծել և դրանց վերաբեր-յալ իրավական դիրքորոշումներ է հայտնել թիվ ՎԲ-50/07« ՎԲ-142/07« ՎԲ-192/07« ՎԲ-201/07« ԵՇԴ/0029/01/08« ԵԿԴ/0042/01/11« ինչպես նաև մի շարք այլ գործերով կայացված որոշումնե-րում։ Նշված որոշումներում Վճռաբեկ դատարանի ձևավորած կայուն նախադեպային իրա-վունքի համաձայն՝ պատժի արդարությունը դրսևորվում է հանցագործության և քրեաիրա-վական ներգործության միջոցների (պատժի) համաչափության ապահովմամբ։ Պատիժն ար-դարացի է« եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը« ինչպես նաև բավարար պատ-ժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջներից նահան-ջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։ Քրեական օրենքը համընդհանուր բնույթ ունի« իսկ արարքը և հանցավորի անձը կոնկրետ են։ Հետևաբար կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս դատարանի ներքին համոզմունքը ձևա-վորվում է կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի ու աստիճանի« հան-ցավորի անձի« պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների վերլուծության հիման վրա։ Նշված հանգամանքների գնահատման ժամանակ դատարանը պետք է ելնի ՀՀ քրեա-կան օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված՝ պատժի նպատակների իրացումն ապահո-վելու անհրաժեշտությունից։
Դատարանը, հաշվի առնելով վերոգրյալները, նկատի ունենալով գործի փաստական հանգամանքները, ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, ելնելով ՀՀ քրեական օ-րենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված՝ արդարության, պատասխանա-տըվության անհատականացման ու պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից, հան-գում է հետևության, որ նրա ուղղվելը հնարավոր չէ առանց պատիժը կրելու, և գտնում է, որ նա պետք է դատապարտվի ազատազրկման ու կրի պատիժը, ինչն անհրաժեշտ ու բավարար է նաև սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և նրա կողմից նոր հանցագործություն-ների կատարումը կանխելու համար։
Նշված հիմնավորմամբ, ինչպես նաև նկատի ունենալով, որ սույն գործով առկա չեն հանցանքի շարժառիթների ու նպատակների« ամբաստանյալի դերի« հանցանքը կատարելիս ու դրանից հետո նրա վարքագծի և այլ հանգամանքների հետ կապված բացառիկ հանգա-մանքներ« որոնք էականորեն նվազեցնում են հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավո-րության աստիճանը« դատարանը գտնում է, որ անհիմն է ամբաստանյալի նկատմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու վերաբերյալ պաշտպանի միջ-նորդությունը։
Տուժողները քաղաքացիական հայցեր չեն հարուցել։
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալի գույքի վրա կալանք դնելու որոշում չի կայացվել և որևէ գույք չի կալանադրվել, չի անդրա-դառնում այդ հարցին։
Դատարանը, քննության առնելով խափանման միջոցի հարցը, գտնում է, որ ամբաս-տանյալի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է թողնվի ան-փոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Վերոգրյալների հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս-գրքի 357-րդ, 359-րդ, 360-րդ և 3753-րդ հոդվածներով՝ դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Վարդուշ Կարապետի Խաչատրյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտել ազատազրկման 4 (չորս) տարի ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում։
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել 2015թ. նոյեմբերի 22-ից։
Վ.Խաչատրյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ կալանավորումը, թող-նել անփոփոխ՝ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապա-րակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ.ՊՈՂՈՍՅԱՆ