Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը,

նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,

մասնակցությամբ`

մեղադրող,
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ Ռ. Գևորգյանի,

հանրային պաշտպան Կ. Խաչատրյանի,

ամբաստանյալի օրինական
ներկայացուցիչ Ժ. Ասայանի,

տուժող ՀՀ ոստիկանություն


2016թ. մարտի 02-ին Երևանում,

դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի

Ալեքսան Ժորժի Ասայանի`
ծնված 1998թ. հունվարի 05-ին Սիրիայի Արաբական Հանրապետության Հալեպ քաղաքում, հայ, Սիրիայի Արաբական Հանրապետության քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, սովորում է Երևանի ճարտարապետության և շինարարության պետական համալսարանի /այսուհետ ԵՃՇՊՀ/ շինարարության ֆակուլտետի 1-ին կուրսում, ամուրի, նախկինում չդատված, բնակվում է Երևանի Պուշկինի փողոցի թիվ 60 շենքի թիվ 6 բնակարանում, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։

Գործի դատավարական նախապատմությունը

2015թ. դեկտեմբերի 03-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի համայնքային ոստիկանության բաժանմունքի ոստիկան Հ. Ստեփանյանի 2015թ. նոյեմբերի 21-ի զեկուցագրի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 15801615 քրեական գործը։
2015թ. դեկտեմբերի 24-ին Ա. Ասայանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է ծնողի հսկողությանը հանձնելը։
2015թ. դեկտեմբերի 28-ին Ա. Ասայանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար, որ նա` «2015 թվականի նոյեմբերի 21-ին` ժամը 02։00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Երվանդ Քոչար փողոցում վիճաբանել է իր ընկերների հետ, որը նկատել են ՀՀ ոստիկանության թիվ 0158 պարեկային ավտոմեքենայով ծառայություն իրականացնող ոստիկանության աշխատակիցները և փորձել վերջիններիս բերման ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնական բաժին, որի ընթացքում Ա.Ասայանը ուրիշի գույքը վնասելու ուղղակի դիտավորությամբ՝ կապված ոստիկանության աշխատողի կողմից իր ծառայողական պարտքը կատարելու հետ, ավտոմեքենա նստեցնելու ընթացքում բռնել և թափահարելու միջոցով դիտավորյալ վնասել է ՀՀ ոստիկանությանը պատկանող թիվ 0158 պարեկային ավտոմեքենայի հետևի աջ դուռը և կոտրել դռան ապակին՝ պատճառելով 50.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս։
Այսինքն, Ալեքսան Ժորժի Ասայանը կատարել է ՀՀ քր. օր.-ի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործություն։»։
2016թ. հունվարի 13-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2016թ. հունվարի 14-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2016թ. հունվարի 29-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2016թ. փետրվարի 09-ին նշանակելու մասին։
Ա. Ասայանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց հսկողության հանձնելը փոփոխվել է և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրությունը` չափահաս դառնալու պատճառաբանությամբ։

Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները

Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
2015թ. նոյեմբերի 20-ին, Սիրիայի Արաբական Հանրապետության քաղաքացի, 1998թ. հունվարի 05-ին ծնված, Երևան քաղաքի Պուշկինի փողոցի թիվ 60 շենքի թիվ 6 բնակարանի բնակիչ, ամբաստանյալ Ալեքսան Ժորժի Ասայանն իր ընկերների հետ միասին, Երևան քաղաքի Երվանդ Քոչար փողոցում գործող «Աբու Հակոբ» ռեստորանում նշել են իր և ընկերոջ ծննդյան օրը։ Այդ առթիվ կազմակերպված խնջույքի ընթացքում Ա. Ասայանն ալկոհոլ է գործածել։
Մի քանի ժամ անց, 2015թ. նոյեմբերի 21-ին, ժամը 02։00-ի սահմաններում նրանք որոշել են ավարտել խնջույքը և տուն գնալու նպատակով դուրս են եկել փողոց։ Այդ ժամանակ, «Աբու Հակոբ» ռեստորանի մոտ, փողոցում, ամբաստանյալ Ա. Ասայանի և մյուսների միջև վիճաբանություն է ծագել և նրանք սկսել են բարձրաձայն վիճաբանել։ Նշված տարածքում պարեկային ծառայություն իրականացնող, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի համայնքային ոստիկանության բաժանմունքի տեսուչ Հ. Ստեփանյանը, ՀՀ ոստիկանության պարեկապարետային ծառայության /այսուհետ ՊՊԾ/ գնդի ոստիկաններ Ա. Գասպարյանը և Ս. Ստեփանյանը մոտեցել են Ա. Ասայանին և մյուսներին, պահանջել են չաղմկել և չվիճաբանել, սակայն Ա. Ասայանը և մյուսները չեն ենթարկվել ոստիկանների վերոհիշյալ պահանջին։ Այդ պատճառով ոստիկանները փորձել են նրանց բերման ենթարկել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժին` վարչական պատասխանատվության ենթարկելու հարցը լուծելու համար։
Ամբաստանյալ Ա. Ասայանը գտնվելով ալկոհոլ գործածած վիճակում` դժգոհություն է հայտնել իրեն բերման ենթարկելու փորձի համար, թափահարելու միջոցով, դիտավորությամբ վնասել է ՀՀ ոստիկանությանը պատկանող թիվ 0158 պարեկային ավտոմեքենայի հետևի աջ դուռը և կոտրել դռան ապակին` ՀՀ ոստիկանությանը պատճառելով 50.000 ՀՀ դրամ գումարի գույքային վնաս։ Այդ վնասն ամբաստանյալի կողմից հետագայում կամովին հատուցվել է։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 101/
Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում, «ՍԱՄԱՆԴ» մակնիշի 419II02 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենան ճանաչվել է իրեղեն ապացույց և հանձնվել է Ա. Գասպարյանի պատասխանատու պահպանությանը։
/հատոր 1, գ.թ. 57ա, 57բ/

Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է հետևյալը.
Ամբաստանյալ Ա. Ասայանը ծնվել է 1998թ. հունվարի 05-ին Սիրիայի Արաբական Հանրապետության Հալեպ քաղաքում, Սիրիայի քաղաքացի է, Հայաստանում ունի մշտական կացության կարգավիճակ։ Ա. Ասայանը բնակվում է Երևանում, հարազատ հոր, մոր, եղբոր և երկու քույրերի հետ միասին, սովորում է ԵՃՇՊՀ շինարարության ֆակուլտետի 1-ին կուրսում։ Նրա դաստիարակությամբ և խնամքով զբաղվում են ծնողները, ընտանիքը սոցիալապես ապահովված է։ Ա. Ասայանի կյանքի և դաստիարակության պայմանները բավարար են, նախկինում դատված չի եղել, կատարած արարքի համար զղջացել է։
Պարզվել է նաև, որ Ա. Ասայանն իրեն վերագրվող արարքը կատարել է` լինելով անչափահաս, տասնյոթ տարեկան հասակում, հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցել է, իրեն վերագրվող արարքը կատարել է ալկոհոլ գործածած վիճակում։


Ապացույցների հետազոտում և գնահատում

Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.
Ամբաստանյալ Ա. Ասայանի դատաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ դեպքի ժամանակ գտնվել է ոգելից խմիչք գործածած վիճակում և մանրամասները չի հիշում։ Դրսում իրենք բարձրաձայն են խոսել, որի պատճառով ոստիկաններ են մոտեցել։ Նրանք պատշաճ կարգով ներկայացել են և պահանջել են նստել իրենց ավտոմեքենան։ Այնուհետև նրանցից երեքը փորձել են մտցնել իրեն ավտոմեքենայի մեջ, որի ժամանակ, չի հիշում` թե ինչպես, ավտոմեքենայի ապակին կոտրվել է։ Ենթադրում է, որ դա անզգուշաբար է եղել, քանի որ նորմալ մարդը դիտավորյալ նման բան չէր անի։ Կատարած արարքի համար զղջում է։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Արսեն Ռուբենի Գասպարյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ ծառայում է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդում և շուրջ չորս տարի վարում է ՀՀ ոստիկանության 419II02 հաշվառման համարանիշի թիվ 0158 պարեկային ավտոմեքենան։
2015թ. նոյեմբերի 21-ին, ժամը 24։00-ից` նշված ավտոմեքենայով Երևան քաղաքի Կենտրոն վարչական շրջանի տարածքում ծառայություն են իրականացրել ՊՊԾ գնդի աշխատակից Ս. Ստեփանյանի և համայնքային ոստիկանության բաժանմունքի տեսուչ Հ. Ստեփանյանի հետ։
Ժամը 02։00-ի սահմաններում ռադիոկապի միջոցով տեղեկացել են, որ Երևան քաղաքի Երվանդ Քոչարի փողոցում վիճաբանություն է տեղի ունենում և գնացել են այդտեղ։ Տեղ հասնելով` նկատել են, որ մի քանի երիտասարդ վիճաբանում են։ Նրանց բերման են ենթարկել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժին, որի ժամանակ այդ երիտասարդներից մեկը` Ա. Ասայանը, դժգոհություն է հայտնել իրեն բերման ենթարկելու համար, հայտնել է, որ իրեն ամեն ինչ կարելի է, ձեռքերով բռնել է պարեկային ավտոմեքենայի հետևի աջ դռան վերևի մետաղական հատվածից և բղավելով` շարժել է դուռը, որի հետևանքով դուռը վնասվել է և կոտրվել է ավտոմեքենայի դռան ապակին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 56-57/
Վկա Սեյրան Թովմասի Ստեփանյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ ծառայում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդում և ծառայություն է իրականացնում թիվ 0158 պարեկային ավտոմեքենայով։
2015թ. նոյեմբերի 21-ին, ժամը 24։00-ից նշված ավտոմեքենայով Երևան քաղաքի Կենտրոն վարչական շրջանի տարածքում ծառայություն են իրականացրել ՊՊԾ գնդի աշխատակից Ա. Գասպարյանի և ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի համայնքային ոստիկանության բաժանմունքի տեսուչ Հ. Ստեփանյանի հետ։ Ժամը 02։00-ի սահմաններում ռադիոկապի միջոցով տեղեկացել են, որ Երևան քաղաքի Երվանդ Քոչարի փողոցում վիճաբանություն է տեղի ունենում և գնացել են այնտեղ։ Հասնելով` նկատել են, որ մի քանի երիտասարդ վիճաբանում են։ Այդ միջադեպի հետ կապված պարզաբնումներ կատարելու համար վերջիններիս բերման են ենթարկել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժին։ Բերման ենթարկելու ժամանակ լսել է ապակու կոտրվելու ձայն և նկատել, որ պարեկային ավտոմեքենայի հետևի աջ դռան ապակին կոտրված է։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 58-59/
Վկա Թորոս Զոհրաբի Գուրղիգյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. նոյեմբերի 20-ին, ժամը 21։00-ի սահմաններում, ընկերներով գնացել են Երևան քաղաքի Երվանդ Քոչար փողոցում գտնվող «Աբու Հակոբ» ռեստորան, որտեղ նշել են Ռազմիկ Կարագուլյանի և Ալեքսան Ասայանի ծննդյան տարեդարձը։ Ժամը 02։00-ի սահմաններում որոշել են դուրս գալ այնտեղից և գնալ տուն։ Դուրս գալով փողոց` ալկոհոլային խմիչքի ազդեցության տակ իր և իր ընկերների միջև առանց պատճառի սկսվել է բարձր խոսակցություն։ Այդ ժամանակ իրենց են մոտեցել ՀՀ ոստիկանության աշխատակիցները և փողոցում բարձրաձայն խոսակցություն վարելու պատճառով բերման են ենթարկել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժին։ Այդտեղ բերման ենթարկելու ժամանակ լսել է ապակու կոտրվելու ձայն։ Հետագայում իմացել է, որ ապակի է կոտրվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 90-92/
Վկա Ռազմիկ Երվանդի Կարագուլյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. նոյեմբեր 20-ին, ժամը 21։00-ի սահմաններում, ընկերներով գնացել են Երևան քաղաքի Երվանդ Քոչար փողոցում գտնվող «Աբու Հակոբ» ռեստորան, որտեղ նշել են իր և Ալեքսան Ասայանի ծննդյան տարեդարձը։ Ժամը 02։00-ի սահմաններում որոշել են դուրս գալ այնտեղից և գնալ տուն։ Դուրս գալով փողոց` ալկոհոլային խմիչքի ազդեցության տակ իր և ընկերների միջև առանց պատճառի սկսվել է բարձր խոսակցություն։ Իրենց են մոտեցել ՀՀ ոստիկանության աշխատակիցները և փողոցում բարձր խոսակցություն վարելու պատճառով բերման են ենթարկել ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժին։ Բերման ենթարկելու ժամանակ լսել է ապակու կոտրվելու ձայն։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 84-85/
Վկա Հրակ Հարությունի Իսսայանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. նոյեմբերի 20-ին, ժամը 21։00-ի սահմաններում, ընկերներով գնացել են Երևան քաղաքի Երվանդ Քոչար փողոցում գտնվող «Աբու Հակոբ» ռեստորան, որտեղ նշել են Ռազմիկ Կարագուլյանի և Ալեքսան Ասայանի ծննդյան տարեդարձը։ Ժամը 02։00-ի սահմաններում որոշել են դուրս գալ այնտեղից և գնալ տուն։ Դուրս գալով փողոց` ալկոհոլային խմիչքի ազդեցության տակ իր և ընկերների միջև առանց պատճառի սկսվել է բարձր խոսակցություն։ Այդ ժամանակ իրենց են մոտեցել ՀՀ ոստիկանության աշխատակիցները և փողոցում բարձր խոսակցություն վարելու պատճառով բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Բերման ենթարկելու ընթացքում լսել է ապակու կոտրվելու ձայն։ Հետագայում ոստիկանները պատմել են, որ Ա. Ասայանը անկանոն շարժում է կատարել և վնասել ավտոմեքենայի դուռն ու ապակին, իսկ Ալեքն ասել է, որ ինքն էլ չի հիշում, թե ինչպես է կոտրել ապակին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 87-88/
Վկա Ա. Գասպարյանի մասնակցությամբ «ՍԱՄԱՆԴ» մակնիշի 419II02 հաշվառման համարանիշի թիվ 0158 պարեկային ավտոմեքենան զննելու մասին արձանագրությամբ, որի համաձայն` նշված ավտոմեքենայի աջակողմյան հետևի դռան ապակին բացակայել է, դրա վրա և ավտոմեքենայի սրահի հետևի նստարանին առկա է եղել կոտրված ապակու բեկորներ։
Զննության ընթացքում Ա. Գասպարյանը մատնացույց է արել այդ ավտոմեքենայի աջ կողմի հետևի վնասված դուռը և կոտրված ապակին` հայտնելով, որ դա կոտրել է 2015թ. նոյեմբերի 21-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժին բերման ենթարկվող Ա. Ասայանը։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 33-34/
Դատաապրանքագիտական փորձաքննության 2015թ. դեկտեմբերի 02-ի թիվ 976-ԱՊ-15 եզրակացությամբ և դրան կից լուսանկարչական հավելվածով, որոնց համաձայն` «Փորձաքննությանը տրամադրված «ՍԱՄԱՆԴ» մակնիշի 419II02հ/հ ավտոմեքենան վնասելու հետևանքով պատճառված նյութական վնասի չափի ընդհանուր շուկայական արժեքը, 2015թ. նոյեմբերի 21-ի դրությամբ, գնահատվում է 50000/հիսունհազար/ դրամ։»։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 51-55/
Համաձայն տուժող ՀՀ ոստիկանության ներկայացուցիչ Ա. Սահակյանի` որպես վկա 2015թ. դեկտեմբերի 28-ին տված լրացուցիչ ցուցմունքի և 2016թ. փետրվարի 17-ի դիմումի` հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը նախաքննության ընթացքում Ալեքսան Ասայանի կողմից կամովին հատուցվել է։
/դատական նիստի արձանագրություն/

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.

Վերլուծելով ամբաստանյալ Ա. Ասայանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա, վկաների ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Ասայանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, ուրիշի գույքը դիտավորությամբ վնասելը, որը զգալի չափերի վնաս է պատճառել և կատարվել է` կապված անձի կողմից իր ծառայողական պարտքը կատարելու հետ` ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ամբաստանյալի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելու և պատիժը նրա կողմից կրելու հարցերը քննարկելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
«Երեխաների իրավունքների մասին» Նյու-Յորքի 1989թ. նոյեմբերի 20-ի կոնվենցիայի (Հայաստանի Հանրապետության կողմից վավերացվել է 1992թ. հունիսի 1-ին) 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Երեխաների նկատմամբ բոլոր գործողություններում, անկախ այն բանից, թե դրանք ձեռնարկվում են սոցիալական ապահովության հարցերով զբաղվող պետական կամ մասնավոր հիմնարկների, դատարանների, վարչական կամ օրենսդրական մարմինների կողմից, առաջնահերթ ուշադրություն է դարձվում երեխայի շահերի առավել ապահովմանը։»։
Նույն կոնվենցիայի 40-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Մասնակից պետությունները ճանաչում են մեղադրվող կամ քրեական օրենսդրությունը խախտած համարվող յուրաքանչյուր երեխայի իրավունքը` արժանանալու այնպիսի վերաբերմունքի, որը նպաստում է նրա արժանապատվության և նշանակալիության զգացումի զարգացմանը, երեխայի մեջ ամրապնդում է հարգանքը մարդու իրավունքների և ուրիշների հիմնարար ազատությունների նկատմամբ, և որի դեպքում հաշվի է առնվում երեխայի տարիքը և հասարակության մեջ նրա վերաինտեգրացման և հետագա դրական դեր խաղալուն նպաստելու ցանկալիությունը։ (…)
4. Անհրաժեշտ է այնպիսի բազմազան միջոցառումների առկայությունը, ինչպիսիք են խնամքի, խնամակալության և հսկողության մասին հրամանները, խորհրդատվական ծառայությունները, փորձաշրջանի նշանակումը, դաստիարակությունը, կրթական և մասնագիտական պատրաստության ծրագրերը և առանձին հաստատություններում խնամքի այլընտրանքային այլ ձևեր, որոնք ապահովում են երեխայի նկատմամբ նրա բարեկեցությանը, ինչպես նաև դրությանն ու հանցագործության բնույթին համապատասխանող վերաբերմունք»։
«Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին» միջազգային դաշնագրի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Յուրաքանչյուր երեխա, առանց ռասայի, մաշկի գույնի, սեռի, լեզվի, կրոնի, ազգային կամ սոցիալական ծագման, գույքային վիճակի կամ ծննդի հատկանիշով որևէ խտրականության, իրավունք ունի իր ընտանիքի, հասարակության և պետության կողմից պաշտպանության այնպիսի միջոցների, որոնք անհրաժեշտ են նրան որպես մանկահասակի»։
«Երեխայի իրավունքների մասին» ՀՀ օրենքի 8-րդ հոդվածի 1-ին պարբերության համաձայն` «Յուրաքանչյուր երեխա ունի ֆիզիկական, մտավոր և հոգևոր լիարժեք զարգացման համար անհրաժեշտ կենսապայմանների իրավունք»։
«Անչափահասների նկատմամբ արդարադատություն իրականացնելու վերաբերյալ» ՄԱԿ-ի նվազագույն ստանդարտ կանոնների («Պեկինյան կանոններ») 5-րդ կետի համաձայն` «Անչափահասների վերաբերյալ արդարադատության համակարգը ուղղված է առաջին հերթին անչափահասի բարեկեցության ապահովմանը, որպեսզի անչափահաս իրավախախտների վրա ազդեցություն գործող ցանկացած միջոց միշտ համաչափ լինի ինչպես իրավախախտի անհատական առանձնահատկություններին, այնպես էլ իրավախախտման հանգամանքներին»։
«Պեկինյան կանոնների» 17.1-րդ կետի համաձայն` «Ներգործության միջոցների ընտրության ժամանակ իրավասու մարմինը պետք է ղեկավարվի հետևյալ սկզբունքներով.
ա) ներգործության միջոցները միշտ պետք է համարժեք լինեն ոչ միայն իրավախախտման հանգամանքներին և ծանրությանը, այլև անչափահասի դրությանը և պահանջներին, ինչպես նաև հասարակության պահանջներին.
բ) անչափահասի անձնական ազատության սահմանափակման մասին որոշումը պետք է ընդունվի միայն հարցի մանրազնին քննարկումից հետո, և սահմանափակումը հնարավորության սահմաններում պետք է հասցնել նվազագույնի. (…)»։
«Պեկինյան կանոնների» 19.1-րդ կետի համաձայն` «Անչափահասին որևէ ուղղիչ հիմնարկում ներփակելը միշտ պետք է ծայրահեղ միջոց լինի, անհրաժեշտ նվազագույն ժամկետի համար կիրառված»։
«Երեխայի իրավունքների մասին» ՄԱԿ-ի կոնվենցիայի 37-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Մասնակից պետությունները ապահովում են, որ. (...)
(բ) ոչ մի երեխա չզրկվի ազատությունից անօրինական կամ կամայական կերպով։ Երեխայի ձերբակալությունը, կալանքը կամ ազատազրկումն իրականացվում են համաձայն օրենքի և գործադրվում են միայն որպես ծայրահեղ միջոց և որքան հնարավոր է՝ կարճ ժամանակամիջոցով, (...)»։
«Ազատազրկված անչափահաս անձանց պաշտպանության վերաբերյալ» ՄԱԿ-ի կանոնների («Հավանայի կանոններ») 2-րդ կետը սահմանում է. «Անչափահասին ազատությունից զրկելը պետք է կիրառվի որպես ներգործության ծայրահեղ միջոց՝ անհրաժեշտ նվազագույն ժամկետով։ Այն պետք է սահմանափակվի բացառիկ դեպքերում։ Պատժի ժամկետը պետք է որոշվի դատական մարմնի կողմից` չբացառելով նրան վաղաժամկետ ազատելու հնարավորությունը»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծելով մեջբերված դրույթները` ԵԱՆԴ/0094/01/13 քրեական գործով 2015թ. օգոստոսի 28-ին կայացված որոշման 13-րդ կետում արձանագրել է, որ. «13. (…) անչափահասները, պայմանավորված իրենց տարիքային և սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկություններով, ունեն հատուկ հոգածության և խնամքի կարիք, ուստի արդարադատություն իրականացնելիս պետք է հաշվի առնել ձեռնարկվող միջոցառումների հնարավոր ազդեցությունը նրանց բարեկեցության վրա։ Մասնավորապես, կիրառվող ներգործության միջոցների ընտրությունը պետք է պայմանավորված լինի ոչ միայն կատարված իրավախախտման ծանրությամբ, այլև անձի անհատական առանձնահատկություններով։ Հասարակությունից մեկուսացնելու հետ կապված պատժատեսակները անչափահասների նկատմամբ պետք է կիրառվեն որպես ծայրահեղ միջոց` հնարավոր նվազագույն ժամկետներով և սահմանափակ ու բացառիկ դեպքերում, քանի որ ի տարբերություն չափահասների` ազատազրկման բացասական հետևանքները նրանց վրա ավելի մեծ ազդեցություն են թողնում (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով»։
Նույն օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ են` (...)
2) հանցանք կատարելու պահին հանցավորի անչափահաս լինելը. (...)
10) (...) հանցագործությամբ պատճառված գույքային և բարոյական վնասը կամովին հատուցելը կամ վերացնելը, տուժողին պատճառված վնասը հարթելուն ուղղված այլ գործողությունները։ (...)»։
Նույն օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «1. Պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ են` (...)
14) հանցանքն ալկոհոլի, (...) ազդեցության տակ կատարելը։»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 85-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Անչափահասները քրեական պատասխանատվության են ենթարկվում, և նրանց նկատմամբ պատիժ է նշանակվում սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան` հաշվի առնելով սույն բաժնում նախատեսված կանոնները»։
Նույն օրենսգրքի 90-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Անչափահասի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի են առնվում նրա կյանքի և դաստիարակության պայմանները, հոգեկանի զարգացման աստիճանը, առողջության վիճակը, անձի այլ առանձնահատկությունները, ինչպես նաև նրա վրա այլ անձանց ազդեցությունը»։
ԵԱՆԴ/0094/01/13 քրեական գործով 2015թ. օգոստոսի 28-ին կայացված որոշման 14-14.1-րդ կետերում ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծելով մեջբերված դրույթները` արձանագրել է, որ. «ՀՀ քրեական օրենսդրությունում անչափահասների նկատմամբ քրեական պատասխանատվության և պատժի հատուկ կանոնների նախատեսումը մարդասիրության սկզբունքի կարևորագույն դրսևորումներից է։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ բաժնում նախատեսված են պատժի տեսակների սահմանման և դրանց նշանակման, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից ազատելու, պատժի կրումից պայմանական վաղաժամկետ ազատելու, վաղեմության ժամկետները հաշվելու և դատվածության մարման հատուկ պայմաններ, որոնք էականորեն բարելավում են անչափահասի վիճակը և լրացուցիչ երաշխիքներ սահմանում նրա իրավունքների պաշտպանությունն ապահովելու համար։ Բացի այդ, անձի տարիքից բխող հոգեկան առանձնահատկություններով պայմանավորված՝ հանցանք կատարելու պահին հանցավորի անչափահաս լինելն (14-18 տարեկան) ինքնին քրեական օրենսգրքում նախատեսված է որպես մեղմացուցիչ հանգամանք։
Անչափահասի նկատմամբ պատժի տեսակ և չափ ընտրելիս ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից (օրինականության, արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, մարդասիրության սկզբունքներ) բացի (պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների վերաբերյալ մանրամասն տե՛ս Նարեկ Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի որոշման 14-21-րդ կետերը), դատարանը պարտավոր է ղեկավարվել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 90-րդ հոդվածով սահմանված կանոններով։ Այսպես` հանցագործության` հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի (մեղքի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, նպատակներն ու շարժառիթները և այլն), հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հետ մեկտեղ դատարանը պատիժ նշանակելիս պետք է հատկապես հաշվի առնի`
1) անչափահասի կյանքի և դաստիարակության պայմանները (ընտանեկան դրությունը, ծնողների և ընտանիքի այլ անդամների հետ հարաբերությունների բնույթը, նյութական վիճակը, կրթությունը, աշխատանքը և այլն),
2) հոգեկանի զարգացման աստիճանը (հուզական ոլորտը, որոշակի իրադրությունում ճիշտ կողմնորոշվելու և իր գործողությունները ղեկավարելու ունակությունը, ինտելեկտի մակարդակը և այլն),
3) առողջության վիճակը (մտավոր և ֆիզիկական առողջության վերաբերյալ առկա տվյալները),
4) անձի այլ առանձնահատկությունները (հետաքրքրությունների շրջանակը, աշխատանքի, կրթության, իրավական և բարոյական նորմերի նկատմամբ վերաբերմունքը և այլն),
5) նրա վրա այլ անձանց ազդեցությունը (նրանց միջև առկա հարաբերությունների բնույթը, անչափահասին հանցագործության մղելու եղանակներն ու միջոցները` ֆիզիկական կամ հոգեկան բռնություն, հարկադրանք, համոզում, խաբեություն և այլն)։
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ վերը թվարկված հանգամանքները ենթակա են բազմակողմանի հետազոտման անչափահասների վերաբերյալ յուրաքանչյուր գործով։ Միայն դրանց համակողմանի վերլուծության արդյունքում դատարանը կարող է ամբողջական պատկերացում կազմել անչափահասի անձնային և տարիքային առանձնահատկությունների մասին և ընտրել այնպիսի ներգործության միջոց, որն ուղղված կլինի նրա ուղղմանն ու դաստիարակությանը։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը ընդգծում է նաև, որ անչափահասի նկատմամբ կիրառվող քրեաիրավական ներգործության միջոցը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի ընդհանուր նպատակներից բացի (սոցիալական արդարության վերականգնում, պատժի ենթարկված անձի ուղղում, հանցագործությունների կանխում), պետք է հետապնդի նաև անչափահասի հոգեկան և ֆիզիկական բնականոն զարգացման, նրա բարեկեցությունն ապահովելու հատուկ նպատակ։ (...)
15.1. Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ անչափահասների սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկություններով պայմանավորված` հասարակությունից նրանց երկարատև ժամկետով մեկուսացնելն արդարացված չէ, քանի որ անչափահաս տարիքում անձը հեշտությամբ է ենթարկվում շրջապատի բացասական ազդեցությանը, մեծանում է հանցավոր ենթամշակույթի տարրերը յուրացնելու հավանականությունը։ Մյուս կողմից նրանք, ի տարբերություն չափահասների, ավելի հեշտ են ենթարկվում պատժի ուղղիչ ազդեցությանը։ Հետևաբար դատարանը նախ և առաջ պետք է քննարկի ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատժատեսակի նշանակման հնարավորությունը։ Որոշակի ժամկետով ազատազրկումը` որպես անչափահասների նկատմամբ կիրառվող ամենախիստ պատժատեսակ, պետք է նշանակվի միայն բացառիկ դեպքերում, երբ ներգործության որևէ այլ միջոց չի կարող դրական արդյունք ապահովել։ (...)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007թ. նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, կատարած հանցագործության համար ամբաստանյալ Ա. Ասայանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Ա. Ասայանի` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` կատարած արարքի համար զղջալը։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում հանցանք կատարելու պահին հանցավորի անչափահաս լինելը, հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան պատիժ է նախատեսում բացառապես ազատազրկման ձևով։
Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Ասայանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով։
Քննարկելով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը նրա կողմից կրելու նպատակահարմարության հարցը` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում առկա իրավական դիրքորոշումները, ինչպես նաև հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման, կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` 2007թ. հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է. «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները։ Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` ԵՔՐԴ/0571/01/08 քրեական գործով 2009թ. հունիսի 2-ի թիվ որոշմամբ նշել է. «(…) 17. Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով ամրագրված՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները սպառիչ չեն։ Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։
Այլ կերպ` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի՝ սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը։
Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես՝ տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը։ (…)»։
Հաշվի առնելով վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալի անձը բնութագրող, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները, այդ թվում այն, որ`
ամբաստանյալ Ա. Ասայանը նախկինում դատված չի եղել,
կատարած արարքի համար զղջում է,
հանցանքը կատարելու պահին եղել է անչափահաս` տասնյոթ տարեկան,
հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցել է`
դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Ասայանի` հանրության համար վտանգավոր լինելու աստիճանը նվազել է և հնարավոր է հանգել հետևության, որ նրա ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված` ազատազրկման ձևով պատիժը կրելու, քանի որ դրա միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել նրա բարեկեցությունը, իրավունքների պաշտպանությունն ու նրա բնականոն զարգացումը։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել, գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում չի կայացվել։
Քննելով իրեղեն ապացույցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2015թ. դեկտեմբերի 17-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված և Արսեն Ռուբենի Գասպարյանի պատասխանատու պահպանությանը հանձնված, «ՍԱՄԱՆԴ» մակնիշի 419 II 02 պետհամարանիշի ավտոմեքենան պետք է թողնել ՀՀ ոստիկանության տնօրինմանը։
Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Ասայանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը հիմնավոր է ընտրված և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջներն ամբաստանյալ Ա. Ասայանի կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել։
Դատական ծախսերի վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ և 439-442-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ամբաստանյալ Ալեքսան Ժորժի Ասայանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 185-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 6 /վեց/ ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Ալեքսան Ասայանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով։ Ալեքսան Ասայանին պարտավորեցնել չփոխել մշտական բնակության վայրը` նրա վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական վարչության այլընտրանքային պատիժների կատարման բաժնի վրա։
Ամբաստանյալ Ալեքսան Ասայանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2015թ. դեկտեմբերի 17-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված և Արսեն Ռուբենի Գասպարյանի պատասխանատու պահպանությանը հանձնված «ՍԱՄԱՆԴ» մակնիշի 419 II 02 պետհամարանիշի ավտոմեքենան թողնել ՀՀ ոստիկանության տնօրինմանը։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ