Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը,

նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,

մասնակցությամբ`

մեղադրող,
Երևան քաղաքի դատախազության
ավագ դատախազ Ա. Աբրահամյանի,

պաշտպաններ Ա. Հակոբյանի,
Ս. Գագինյանի,

անչափահաս ամբաստանյալ Ս. Թադևոսյանի
օրինական ներկայացուցիչ Գ. Սարգսյանի,



2016թ. ապրիլի 02-ին Երևանում,


դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի

1. Սիսակ Արտակի Թադևոսյանի
ծնված 1998թ. հուլիսի 02-ին Ռուսաստանի Դաշնության Օմսկ քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, թերի միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, չի աշխատում, վատառողջ է, նախկինում չդատված, բնութագրվում է դրական, հաշվառված է և բնակվում է Երևանի Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի թիվ 6 բնակարանում, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։

2. Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանի
ծնված 1989թ. դեկտեմբերի 01-ին Երևան քաղաքում, հայ, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուրի, խնամքին ոչ ոք, նախկինում չդատված, բնութագրվում է դրական, աշխատում է ՀՀ «Թիավարության մարզաձևերի օլիմպիական մանկապատանեկան մարզադպրոց» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությունում որպես մեթոդավար, հաշվառված է և բնակվում է Երևան քաղաքի Իոսիֆյան փողոցի թիվ 17 տանը, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով։


Գործի դատավարական նախապատմությունը

Համաձայն քրեական գործի նյութերի` թիվ 10126515 քրեական գործը ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում հարուցվել է 2015թ. մայիսի 29-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով, «Արմենիա» հանրապետական բժշկական կենտրոնից /այսուհետ ՀԲԿ/ ստացված ահազանգերի հիման վրա նախապատրաստված նյութերով։
Նախաքննության մարմնի 2015թ. օգոստոսի 29-ի որոշմամբ այդ քրեական գործով վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման ենթակա անձը հայտնի չլինելու պատճառաբանությամբ։
Թիվ 14804815 քրեական գործը ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Արաբկիր վարչական շրջանի քննչական բաժնում հարուցվել է 2015թ. սեպտեմբերի 04-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով, անհայտ անձի կողմից Սիսակ Արտակի Թադևոսյանն մարմնական ծանր վնասվածք հասցնելու դեպքի առթիվ։
Թիվ 10143115 քրեական գործը ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում հարուցվել է 2015թ. սեպտեմբերի 05-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Վարդան Թաթուլի Հովհաննիսյանի մարմնական վնասվածքի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերով։
2015թ. սեպտեմբերի 09-ին թիվ 10126515 քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսվել է։ Նույն օրը Սիսակ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է չհեռանալու մասին ստորագրությունը։
2015թ. սեպտեմբերի 16-ին թիվ 10126515, թիվ 14804815 և թիվ 10143115 քրեական գործերը ստացվել և ընդունվել են ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի վարչության հատկապես կարևոր գործերի քննիչի վարույթ։
2015թ. հոկտեմբերի 25-ին թիվ 14804815 քրեական գործով Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է չհեռանալու մասին ստորագրությունը։
2015թ. հոկտեմբերի 30-ին որոշումներ են կայացվել թիվ 10143115 և թիվ 10126515 քրեական գործերը թիվ 14804815 քրեական գործին միացնելու մասին։
Այդ քրեական գործով 2015թ. դեկտեմբերի 22-ին կայացված որոշումներով Սիսակ Արտակի Թադևոսյանի կողմից Վարդան Թաթուլի Հովհաննիսյանի առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող, հասցնելու կապակցությամբ Սիսակ Թադևոսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` վնաս պատճառած արարքն իրավաչափ համարվելու պատճառաբանությամբ։
Վարդան Թաթուլի Հովհաննիսյանի կողմից Սիսակ Արտակի Թադևոսյանի առողջությանը թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով, հասցնելու կապակցությամբ Վարդան Հովհաննիսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` նրանց հաշտվելու պատճառաբանությամբ։
Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանի կողմից Սուրեն Արտակի Թադևոսյանի առողջությանը թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով, հասցնելու կապակցությամբ Սամվել Հովհաննիսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` նրանց հաշտվելու պատճառաբանությամբ։
Վարդան Թաթուլի Հովհաննիսյանի կողմից Սուրեն Թադևոսյանի առողջությանը թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով, հասցնելու կապակցությամբ Սամվել Հովհաննիսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` նրանց հաշտվելու պատճառաբանությամբ։
Սիսակ Արտակի Թադևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար. «որ նա 2015 թվականի մայիսի 29-ին« ժամը 18-ի սահմաններում« Երևան քաղաքի Դավթաշեն 4-րդ թաղամասի 6-րդ շենքի բակում անձնական հարցերի շուրջ վիճաբանել է Սամվել Հովհաննիսյանի հետ« որի ընթացքում վերջինիս կողմից գործադրվող բռնությունից իր առողջությունը պաշտպանել է անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցմամբ` առողջության նկատմամբ գործադրվող ոտնձգության եղանակներն ու միջոցներն ակնհայտորեն գերազանցող եղանակներով և միջոցներով« այն է` Սամվել Հովհաննիսյանի կողմից ձեռքերով հարվածներ հասցնելուց պաշտպանվելու նպատակով« գետնից վերցրած մետաղյա առարկայով դիտավորությամբ հարվածներ է հասցրել Սամվել Հովհաննիսյանի ձախ կրծքավանդակի շրջանին և ձախ ազդրին« վերջինիս առողջությանը պատճառելով կյանքին վտանգ սպառնացող ծանր վնաս` ձախ թոքի ստորին բիլթի վնասումով` ուղեկցվող հեմո-պնևմոթորաքսով« և ազդրի խորանիստ մկանների վնասումով։
Այսպիսով« Սիսակ Թադևոսյանը կատարել է հանցավոր արարք« որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգքրի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։»։
Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար. «որ նա 2015 թվականի սեպտեմբերի 03-ին« ժամը 21-ի սահմաններում« Երևան քաղաքի Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի բակում վիճաբանել է Սիսակ Արտակի Թադևոսյանի հետ« որի ընթացքում սուր կտրող-ծակող առարկայով հարվածել է վերջինիս որովայնի շրջանին« Սիսակ Թադևոսյանի առողջությանը դիտավորությամբ պատճառելով կյանքի համար վտանգավոր ծանր վնաս` որովայնի առաջային պատի կտրած-ծակած թափանցող վերքի ձևով։
Այսպիսով« Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանը կատարել է հանցագործություն« որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգքրի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով։»
2015թ. դեկտեմբերի 28-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, որը 2015թ. դեկտեմբերի 29-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ և 2016թ. հունվարի 12-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2016թ. հունվարի 22-ին նշանակելու մասին։

Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները

Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
Ամբաստանյալ Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանն իր եղբայր Վարդան Հովհաննիսյանի հետ միասին, 2015թ. մայիսի 29-ին գտնվել են Երևան քաղաքի Դավթաշեն թաղամասում գործող «Տաշիր Պիցցա» սրճարանում։ Այդտեղ Վարդան Հովհաննիսյանը ծանոթանալու նպատակով մոտեցել է հարևան սեղանի մոտ նստած անծանոթ աղջկան։ Վերջինս այդ մասին հայտնել է Դավիթ անունով իր ընկերոջը, իսկ նա էլ` իր ընկերներ, անչափահասներ Սիսակ և Սուրեն Թադևոսյաններին։ Ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանն իր եղբայր Սուրեն Թադևոսյանի և Դավիթ անունով իրենց ընկերոջ հետ միասին, պարզաբանումներ կատարելու նպատակով գնացել են նշված սրճարան, որտեղ Վարդան և Սամվել Հովհաննիսյաններին հայտնել են, որ սպասում են Դավիթի մեծ եղբորը։ Վարդան Հովհաննիսյանը նրանց մոտ թողնելով իր բջջային հեռախոսահամարը` եղբոր հետ գնացել է Դավթաշեն 4-րդ թաղամասի թիվ 6 շենքի բակ։ Որոշ ժամանակ անց Սիսակ և Սուրեն Թադևոսյանների ծանոթները զանգահարել են այդ հեռախոսահամարով, Սիսակ և Սուրեն Թադևոսյանների հետ միասին գնացել են նշված վայր և հանդիպելով Վարդան և Սամվել Հովհաննիսյաններին` հարթել են աղջկա հետ ծանոթանալու վերաբերյալ տարաձայնությունը։ Այդ պարզաբանումների ժամանակ տարաձայնություններ են առաջացել Վարդան և Սամվել Հովհաննիսյանների` մի կողմից և Թադևոսյան եղբայրների միջև։ Վերջիններիս ծանոթները հեռացել են, իսկ Սիսակ և Սուրեն Թադևոսյանները շարունակել են զրուցել Վարդան և Սամվել Հովհաննիսյանների հետ, ինչը վերածվել է վիճաբանության և ծեծկռտուքի։ Դրա ընթացքում նրանք փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց։ Ծեծկռտուքի ընթացքում Սիսակ Թադևոսյանը, Սամվել Հովհաննիսյանի կողմից իր նկատմամբ կիրառվող բռնությունը կանխելու նպատակով, ակնհայտորեն գերազանցելով պաշտպանության միջոցները և եղանակները` գետնից վերցրել է սուր, ծակող-կտրող գործիք հանդիսացող մետաղյա առարկա և հարվածներ է հասցրել Սամվել Հովհաննիսյանի կրծքավանդակի շրջանին և ազդրին` նրա առողջությանը պատճառելով ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող։ Այնուհետև Սիսակ և Սուրեն Թադևոսյանները դիմել են փախուստի« իսկ Վարդան Հովհաննիսյանն Աշոտ Բաղդասարյանի հետ միասին, վերջինիս ավտոմեքենայով Սամվել Հովհաննիսյանին տեղափոխել են «Արմենիա» ՀԲԿ։
2015թ. սեպտեմբերի 03-ին« ժամը 21։00-ի սահմաններում« Սամվել Հովհաննիսյանն իր կողմից վարվող «Վազ 21214» մակնիշի 61 ՏՏ 616 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով գնացել է Ս. Թադևոսյանի բնակության վայր` Երևան քաղաքի Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի բակ« որտեղ հանդիպելով Սիսակ Թադևոսյանին` իր ավտոմեքենայից վերցրած փայտյա մահակով հարվածներ է հասցրել նրան։ Այդ ժամանակ «Վազ 21214» մակնիշի 61 TT 616 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայով մոտեցել է Վարդան Հովհաննիսյանը և միջամտելով վիճաբանությանը` Սամվել Հովհաննիսյանի հետ միասին ծեծի են ենթարկել Սիսակ Թադևոսյանին։ Ծեծկռտուքի ընթացքում, Սամվել և Վարդան Հովհաննիսյանների ոտնձգությունից պաշտպանվելու նպատակով, Սիսակ Թադևոսյանը սուր-կտրող ծակող գործիքով հարվածել է Վարդան Հովհաննիսյանի կրծքավանդակի ձախ կեսին` նրա առողջությանը պատճառելով ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող« իսկ Սամվել Հովհաննիսյանը սուր ծակող-կտրող գործիքով հարվածել Սիսակ Թադևոսյանի որովայնի շրջանին` վերջինիս առողջությանը պատճառելով ծանր վնաս։ Այնուհետև Սիսակ Թադևոսյանը դիմել է փախուստի« իսկ Սամվել և Վարդան Հովհաննիսյանները հեռացել են։

Ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է հետևյալը.
Անչափահաս ամբաստանյալ Սիսակ Արտակի Թադևոսյանը ծնվել է 1998թ. հուլիսի 02-ին Ռուսաստանի Դաշնության Օմսկ քաղաքում, բնակվում է հարազատ մոր« կրտսեր եղբոր, տատի և պապի հետ միասին։ Ս. Թադևոսյանի դաստիարակությամբ և խնամքով սկզբում զբաղվել են ծնողները, սակայն 2006թ.-ին նրանք ամուսնալուծվել են, որից հետո Ս. Թադևոսյանը շարունակել է բնակվել մոր, եղբոր, տատի և պապի հետ միասին։
Ս. Թադևոսյանը հաճախել է Երևանի թիվ 51 դպրոց և 9-րդ դասարանն ավարտելուց հետո տեղափոխվել է քոլեջ, որտեղ մեկ տարի սովորելուց հետո, ուսման վարձը չվճարելու պատճառով քոլեջից դուրս է եկել։ Ս. Թադևոսյանը 2007-2013 թվականների ընթացքում զբաղվել է «դուքենդո ֆուլ կոնտակտ կարատե» սպորտաձևով, մասնակցել է մանկապատանեկան առաջնությունների, ստացել է մրցանակներ։ 2013 թվականին Ս. Թադևոսյանն աջ ձեռքի վնասվածք է ստացել, որից հետո դադարեցրել է մարզումները։
Ս. Թադևոսյանի դաստիարակությամբ և խնամքով այժմ զբաղվում է մայրը` Գայանե Համլետի Սարգսյանը։ Ս. Թադևոսյանի ընտանիքը սոցիալապես ապահովված է։ Նրա կյանքի և դաստիարակության պայմանները բարվոք չեն, հոգեկան զարգացման աստիճանը և ընդհանուր զարգացման վիճակը բավարար է։
Պարզվել է նաև, որ Ս. Թադևոսյանը նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, իրեն վերագրվող արարքը կատարել է լինելով անչափահաս` տասնվեց տարեկան հասակում։
Ամբաստանյալ Սամվել Հովհաննիսյանը նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական։


Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում կատարվել է Սամվել Հովհաննիսյանի մարմնի և հագուստների դատահետքաբանական և դատաբժշկական համալիր փորձաքննություն (26.08.2015թ., Հմ` 15-1688)` ՀՀ «Փորձաքննությունների ազգային բյուրո» պետական ոչ առևտրային կազմակերպության կողմից, որի արժեքը կազմել է 77.402 /յոթանասունյոթ հազար չորս հարյուր երկու/ ՀՀ դրամ։
/հատոր 3, գ.թ. 206-216/


Ապացույցների հետազոտում և գնահատում

Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.
Ամբաստանյալ Ս. Հովհաննիսյանի խոստովանական ցուցմունքներով.
Նախաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Ս. Հովհաննիսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունքներ է տվել այն մասին, որ 2015թ. մայիսի 29-ին ինքն ու եղբայրը` Վարդան Հովհաննիսյանը« վիճաբանել են Սիսակ և Սուրեն Թադևոսյանների հետ« որի ընթացքում փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց« իսկ Սիսակ և Սուրեն Թադևոսյանների փախնելուց հետո նկատել է« որ մարմնական վնասվածք է ստացել կրծքավանդակի ձախ կեսի շրջանում կտրած-ծակած վերքի ձևով։ Հիվանդանոցում տեղեկացել է« որ մարմնական վնասվածք է ստացել նաև ձախ ազդրի շրջանում` կտրած-ծակած վերքի ձևով։
2015թ. սեպտեմբերի 03-ին« իր հետ կապվել է Սիսակ Թադևոսյանը և խնդրել է հանդիպել իրենց շենքի բակում` 2015 թվականի մայիսի 29-ին տեղի ունեցած վիճաբանության շուրջ զրուցելու համար։ Գնացել է Երևան քաղաքի Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի բակ« որտեղ հանդիպել և զրուցել է Սիսակ Թադևոսյանի հետ։ Խոսակցության ընթացքում իրենց միջև վիճաբանություն է առաջացել« որին միացել է նաև եղբայրը` Վարդան Հովհաննիսյանը։ Վիճաբանության ընթացքում նկատել է« որ Վարդան Հովհաննիսյանի ձախ կողային հատվածից արյուն է հոսում« իսկ այդ ընթացքում Սիսակ Թադևոսյանը փախել է։ Եղբոր մարմնական վնասվածքը նկատելուց հետո վազել է Սիսակ Թադևոսյանի հետևից։ Վերջինս վայր է ընկել« իսկ ինքը գետնից վերցնելով սուր մետաղյա առարկա` հարվածել է Սիսակ Թադևոսյանի որովայնի շրջանին և հեռացել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 126-128« հատոր 4, գ.թ. 141-142« հատոր 5, գ.թ. 49-50/
Դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Սամվել Հովհաննիսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց։ Պատասխանելով պաշտպանի հարցերին` հայտնել է, որ 2015թ. մայիսի 25-ին տեղի ունեցած դեպքի ժամանակ իրեն հարվածողին չի տեսել, չի հիշում, ինչպես նաև չի տեսել թե ինչ առարկայով են հարվածել իրեն։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Անչափահաս ամբաստանյալ Ս. Թադևոսյանի խոստովանական ցուցմունքներով.
Նախաքննության ընթացքում անչափահաս ամբաստանյալ Ս. Թադևոսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և ցուցմունքներ է տվել այն մասին, որ 2015թ. մայիսի 29-ին Երևան քաղաքի Դավթաշեն թաղամասում վիճաբանել է Սամվել և Վարդան Հովհաննիսյանների հետ« որի ընթացքում վերջիններս ծեծի են ենթարկել իրեն։ Ծեծկռտուքի ժամանակ գետնից վերցրել է մետաղյա առարկա և շարժումներ կատարել« սակայն որևէ մեկին վնասվածք հասցրել է« թե ոչ` չի նկատել։ Այնուհետև տեղեկանալով« որ Սամվել Հովհաննիսյանը վերոնշյալ վիճաբանության ընթացքում մարմնական վնասվածքներ է ստացել և ստացիոնար բուժում է ստացել հիվանդանոցում` 2015թ. մայիսի 29-ին տեղի ունեցած վիճաբանությունը քննարկելու նպատակով 2015թ. սեպտեմբերի 03-ին« ժամը 21։00-ի սահմաններում« Երևան քաղաքի Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի բակում հանդիպել է Սամվել Հովհաննիսյանին« սակայն զրույցի ընթացքում կրկին վիճաբանություն և ծեծկռտուք է առաջացել« որի ընթացքում Սամվել Հովհաննիսյանը փայտյա մահակով հարվածել է իր գլխին։ Այնուհետև վիճաբանությանը միացել է նաև Վարդան Հովհաննիսյանը և երկուսով սկսել են ծեծի ենթարկել իրեն։ Դրանից հետո շենքից իջել է Սուրեն Թադևոսյանը և ինքն ու եղբայրը դիմել են փախուստի։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 212-217« հատոր 2, գ.թ. 112-114« հատոր 4, գ.թ. 47« հատոր 5, գ.թ. 112-113/
Դատաքննության ընթացքում անչափահաս ամբաստանյալ Ս. Թադևոսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունքներ տալուց։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Անչափահաս վկա Սուրեն Արտակի Թադևոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. մայիսի 29-ին իրեն զանգահարել է իր համակուրսեցի Դավիթը և ասել, որ ընկերուհու հետ կապված հարց կա և ինքն ու իրենց համակուրսեցի Գոռը գնում են Դավթաշեն, որպեսզի պարզեն, թե ով է մոտեցել ընկերուհուն։ Շուրջ քսան րոպե անց Դավիթը կրկին զանգահարել է իրեն և ասել, որ իրենց շենքի բակում են։ Ինքն ու եղբայրը` Սիսակ Թադևոսյանը, իջել են բակ, Դավիթի և Գոռի հետ միասին, տաքսի ավտոմեքենայով գնացել են Երևան քաղաքի Դավթաշեն թաղամաս, որտեղ վիճաբանել են Սամվել և Վարդան Հովհաննիսյանների հետ։ Դրա ընթացքում նկատել է« որ եղբայրը գետնին ընկած ժամանակ ինչ-որ մետաղի կտոր վերցնելով կանգնել և թափահարել է« իսկ այդ ժամանակ եղբոր առջև կանգնած է եղել Սամվել Հովհաննիսյանը։ Այնուհետև ինքն ու եղբայրը փախել են և պատահական տաքսիով գնացել տուն։ Ծեծկռտուքի ընթացքում գլխի հետևի հատվածում ստացել է մարմնական վնասվածք։
2015թ. սեպտեմբերի 03-ին« ժամը 21։00-ի սահմաններում իրենց բակ են եկել երեք ավտոմեքենաներ, որոնցից երկուսը` սպիտակ, «Նիվա» մակնիշի, 61 կոդով, իսկ երրորդը` սև, արտասահմանյան արտադրության, բոլորը 61-616 համարանիշով։ Ավտոմեքենաներից իջել են մոտ տասնհինգ տղա, որոնց ձեռքերում եղել են փայտե մահակներ, էլեկտրաշոկեր։ Նրանք հարձակվել են իրենց վրա, սկսել են հարվածել բոլորին ու հայհոյանքներ տալ։ Նկատել է« որ Սամվել և Վարդան Հովհաննիսյանները կռվում են Սիսակ Թադևոսյանի հետ։ Մոտեցել է վիճաբանողներին« սակայն չմիջամտելով կռվին` ինքն ու եղբայրը դիմել են փախուստի։ Փախնելու ընթացքում Սիսակ Թադևոսյանի ոտքը սայթաքել է և նա վայր է ընկել։ Այդ ընթացքում մոտեցել է Վարդան և Սամվել Հովհաննիսյան եղբայրներից մեկը« ինչից հետո իրենք կրկին դիմել են փախուստի։ Դա տևել է շատ կարճ։ Իրենք փախել են տաղավարից ու գնացել կողքի բակ` մինչև այդ տղաների հեռանալը։ Երբ տեսել են, որ այդ ավտոմեքենաներն իրենց բակից դուրս են եկել` անմիջապես Սիսակի հետ բարձրացել են Երևան քաղաքի Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի թիվ 6 հասցեում գտնվող իրենց բնակարան, որտեղ նկատել են, որ Սիսակի գլուխը, քիթը և որովայնը վնասվել է։ Դրանից հետո Սիսակին տեղափոխել են հիվանդանոց։ Այդտեղ պարզվել է, որ դանակով հարվածելու հետևանքով նրա աղիքը ծակվել է և այդ պատճառով նրան վիրահատել են։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1« գ.թ. 40-43« 77-92« 192-196« 202-209« հատոր 5« գ.թ. 11-15/
Վկա, ամբաստանյալ Ս. Հովհաննիսյանի հարազատ եղբայր Վարդան Թաթուլի Հովհաննիսյանի նախաքննական ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. մայիսի 29-ին Երևան քաղաքի Դավթաշեն թաղամասում ինքն ու եղբայրը` Սամվել Հովհաննիսյանը« վիճաբանել են Սիսակ և Սուրեն Թադևոսյանների հետ« որի ժամանակ փոխադարձ հարվածներ են հասցրել միմյանց, սակայն Սիսակ և Սուրեն Թադևոսյանների փախնելուց հետո նկատել է« որ եղբայրը կրծքավանդակի ձախ շրջանում կտրած-ծակած վերքի ձևով վնասվածք է ստացել։
2015թ. սեպտեմբերի 03-ին« ժամը 21։00-ի սահմաններում զանգահարել է եղբորը և տեղեկացել« որ վերջինս հանդիպել է Սիսակ Թադևոսյանին` Երևան քաղաքի Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի բակում։ Դրանից հետո գնացել է եղբոր մոտ և տեսնելով« որ Սամվել Հովհաննիսյանն ու Սիսակ Թադևոսյանը վիճաբանում են` միջամտել է վիճաբանությանը։ Ծեծկռտուքի ընթացքում ստացել է մարմնական վնասվածք կրծքավանդակի ձախ կեսի կտրած-ծակած վերքի ձևով« որի պատճառով 2015թ. սեպտեմբերի 05-ին դիմել է «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոն։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2« գ.թ. 117-119« հատոր 5, գ.թ. 52-54/
Դատարանում վկա Վարդան Թաթուլի Հովհաննիսյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունք տալ։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա Աշոտ Արմենի Բաղդասարյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. մայիսի 29-ին իր ընկերներ Սամվել և Վարդան Հովհաննիսյանների հետ միասին գտնվել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն թաղամասի «Տաշիր Պիցցա» սրճարանում։ Այդտեղ իրենց են մոտեցել անծանոթ տղաներ և դուրս հրավիրել սրճարանից« սակայն դրսում չեն հայտնել սրճարանից իրենց դուրս հրավիրելու պատճառը։ Դրանից հետո իր ընկերների հետ գնացել է Երևան քաղաքի Դավթաշեն թաղամասի շենքերից մեկի բակ« որտեղ սպասել են նշված տղաներին։ Այդ ընթացքում գնացել է հարևանությամբ գործող «Երևան Սիթի» հանրախանութ և երբ վերադարձել է` տեսել է« որ Սամվել Հովհաննիսյանը մարմնական վնասվածք է ստացել։ Վարդան Հովհաննիսյանի հետ Սամվել Հովհաննիսյանին իր ավտոմեքենայով տեղափոխել են «Արմենիա» ՀԲԿ։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 5« գ.թ. 45-48/
Վկա, ամբաստանյալ Ս. Հովհաննիսյանի հարազատ հայր Թաթուլ Զարիբեկի Հովհաննիսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. սեպտեմբերի 05-ին ոստիկանության աշխատակիցներից տեղեկացել է« որ որդին` Վարդան Հովհաննիսյանը« հիվանդանոց է ընդունվել` մարմնական վնասվածք ստանալու պատճառով« որից հետո հանդիպել և զրուցել է Համլետ Սարգսյանի հետ` վերջինիս թոռների և իր որդիների միջև տեղի ունեցած տարաձայնությունները հարթելու նպատակով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2« գ.թ. 66-69/
Դատարանում վկա Թաթուլ Զարիբեկի Հովհաննիսյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունք տալ։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Վկա, անչափահաս ամբաստանյալ Ս. Թադևոսյանի հարազատ մայր Գայանե Սարգսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. մայիսի 29-ին, իր որդիների ընկեր Դավիթի կանչով իր որդիներ Սիսակ և Սուրեն Թադևոսյանները գնացել են և վերադարձել վնասվածքներով։ Նրանք ասել են, որ Սուրենը տաղավարի վրայից է ընկել, իսկ Սիսակի վնասվածքի մասին հետո կասեն։ Որոշ ժամանակ անց նրանք պատմել են, որ Դավթաշենում, «Տաշիր Պիցա»-ի մոտ իրենց ծեծել են։ Դավիթի ավագ եղբայր Տիգրանն ասել է, որ ինքը պիտի հարցը լուծի։ Հետո Տիգրանը եկել է, գնացել և լուծել են իրենց հարցերը։ Հետո տղաներն ինչ-որ բան չեն հասկացել և կռիվ է եղել։
2015թ. մայիսի 29-ին տեղի ունեցած դեպքի ժամանակ երկու որդիներին ծեծի ենթարկածները թողել ու գնացել են։ Այդ դեպքի հետևանքով Սիսակը բազմաթիվ կապտուկներ է ստացել, Սուրենը` գլխի վնասվածք։
2015թ. սեպտեմբերի 03-ին« երբ գտնվել է Երևան քաղաքի Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի թիվ 6 հասցեում գտնվող իրենց բնակարանում` բակից աղմուկ է լսել։ Վազելով իջել է բակ, փնտրել է զավակներին և տեսել է, որ Սիսակ Թադևոսյանի գլուխն արյունոտված է, իսկ որովայնի հատվածում մաշկը բացված է։ Նրան բարձրացրել է տուն, լվացել է գլուխը« որից հետո զանգահարել է շտապբուժօգնություն և նրան տեղափոխել են «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոն։ Այդտեղ բժիշկն ասել է, որ աղիքը ծակված է, որից հետո նրան վիրահատել են։ Այնուհետև եկել են ոստիկանները։
Իրեն հայտնի չէ, թե 2015թ. սեպտեմբերի 03-ի դեպքին քանի հոգի են մասնակից եղել, քանի ավտոմեքենայով են եղել։ Այդ դեպքի ընթացքում Սուրենը վնասվածք չի ստացել։
2015թ. սեպտեմբերի 03-ից հետո իմացել է, որ Սամվելը մայիսին տեղի ունեցած դեպքի ժամանակ մարմնական վնասվածք է ստացել։
Ըստ իրեն հայտնի տեղեկությունների` մայիսի վիճաբանության պատճառը եղել է այն, որ Դավիթի ընկերուհուն նեղացրել են։ Իր որդիներին կանչել է Դավիթը։ Հետո նրա եղբայր Տիգրանը պարզաբանումներ է կատարել, նրանք գնացել են, իսկ մյուսներն իր որդիներին ծեծել և վնասել են։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1« գ.թ. 115-118/
Վկա, անչափահաս ամբաստանյալ Ս. Թադևոսյանի պապ Համլետ Համբարձումի Սարգսյանի նախաքննական ցուցմունքներով այն մասին, որ 2015թ. սեպտեմբերի 03-ին« ժամը 21։30-ին« իր` Երևան քաղաքի Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի թիվ 6 բնակարան է մտել Սիսակ Թադևոսյանն արնաշաղախ գլխով։ Զանգահարել են շտապբուժօգնություն և Սիսակ Թադևոսյանին տեղափոխել են «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոն։ Դրանից երկու օր անց իր թոռների և Թ. Հովհաննիսյանի որդիների միջև տեղի ունեցած տարաձայնությունները հարթելու նպատակով հանդիպել է Թաթուլ Հովհաննիսյանին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1« գ.թ. 44-49« հատոր 2, գ.թ. 71-73/
Դատարանում վկա Համլետ Համբարձումի Սարգսյանն օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունք տալ։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Սիսակ Արտակի Թադևոսյանին դատաբժշկական փորձաքննության ենթարկելու մասին 2015թ. սեպտեմբերի 16-ի թիվ 1684հ եզրակացությամբ, որի համաձայն` «Ս. Թադևոսյանի ստացած մարմնական վնասվածքները« քթի« մեջքի« ձախ նախաբազկի« ձախ ծնկան հոդի« ձախ սրունքի շրջանների քերծվածքների« ձախ գագաթային« ձախ քունքային« աջ և ձախ ծոծրակային շրջանների սալջարդ վերքերի« որովայնի առաջային պատի կտրած-ծակած թափանցող վերքի ձևով« հասցվել են քերծվածքները և սալջարդ վերքերը` բութ առարկայով /ներով/« ծակված-կտրված վերքը` սուր ծակող-կտրող գործիքով« հնարավոր է որոշման մեջ նշված ժամկետում« որոնք միասին առաջացրել են առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող« իսկ առանձին-առանձին քերծվածքները` առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում« սալջարդ վերքերը առաջացրել են առողջության թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով« ի նկատի ունենալով վնասվածքների հետ անմիջական պատճառական կապի մեջ եղած հետևանքների տևողությունը ոչ պակաս 6 օրից և ոչ ավելի 21 օրից« ծակված-կտրված վերքը առաջացրել է առողջությանը ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող։»։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 32-34/
Երկու անձանց արյան նմուշները, մայկան, անդրավարտիքը, լաթերը, սրբիչը, հինգ հատ բամբակե խծուծները դատաբժշկական փորձաքննության ենթարկելու մասին դատակենսաբանական բաժնի իրեղեն ապացույցների ուսումնասիրության գծով փորձագետի 2015թ. հոկտեմբերի 08-ի թիվ 362 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «1. Փորձաքննության ներկայացված Ս.Թադևոսյանի արյան նմուշն ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է A խմբին։
2. Փորձաքննության ներկայացված վկա Վ.Հովհաննիսյանի արյան նմուշն ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է 0 խմբին։
3. Փորձաքննության ներկայացված մայկայի« անդրավարտիքի« լաթերի և սրբիչի վրա տեղակայված կասկածելի հետքերում հաստատվեց մարդկային ծագման արյան առկայություն« որն ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի առաջացել է A խմբի արյուն ունեցող անձից կամ անձանցից« այդ թվում նաև կարող էր առաջանալ Ս.Թադևոսյանից։
4. Փորձաքննության ներկայացված թվով հինգ բամբակե խծուծների վրա տեղակայված կասկածելի հետքերում հաստատվեց արյան առկայություն« որոնցից օբ.10 արյան հետքը պատկանում է մարդու և ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի առաջացել է A խմբի արյուն ունեցող անձից կամ անձանցից« այդ թվում նաև կարող էր առաջանալ Ս.Թադևոսյանից։ (…)»։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 94-97/
Սուրեն Արտակի Թադևոսյանին դատաբժշկական փորձաքննության ենթարկելու մասին 2015թ. հոկտեմբերի 23-ի թիվ 3150 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «Ս. Թադևոսյանի մարմնական վնասվածքները` իրանի« աջ ծնկահոդի« աջ նախաբազկի առաջային մակերեսների քերծվածքների և գլխի ձախ ծոծրակային շրջանի սալջարդ վերքի« ներկայումս սպիի ձևով հետևանք են բութ կոշտ առարկաների ներգործության« հնարավոր է նշված ժամկետին« բացառվում է նման վնասվածքների առաջանալու հնարավորությունը փորձաքննվողի նշած հանգամանքներում, որոնք պատճառել են առողջությանը թեթև վնաս առողջության կարճատև քայքայումով ի նկատի ունենալով վնասվածքների հետ անմիջական պատճառական կապի մեջ գտնվող հետևանքների տևողությունը ոչ պակաս վեց օրից և ոչ ավելի քսանմեկ օրից։ Առանձին-առանձին վերցրած քերծվածքները առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում« սալջարդ վերքը պատճառել է առողջությանը թեթև վնաս։»։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 107-108/
Վարդան Թաթուլի Հովհաննիսյանին դատաբժշկական փորձաքննության ենթարկելու մասին 2015թ. սեպտեմբերի 10-ի թիվ 1681/հ եզրակացությամբ, որի համաձայն` «Վ. Հովհաննիսյանի մարմնական վնասվածքները կրծքավանդակի ձախ կեսի կտրած-ծակած թափանցող վերքի` որն ուղեկցվել է հիդրո-պնևմոթորաքսով« ձախ արմնկահոդի և ձախ նախաբազկի շրջանի« ձախ նախաբազուկ-դաստակային հոդի միջային մակերեսի« աջ դաստակի ափային մակերեսի ճանկռվածքների ձևով« պատճառվել են կտրած-ծակած վերքը` սուր կտրող-ծակող գործիքի« ճանկռվածքները` սուր ծայր ունեցող առարկայի կամ գործիքի ներգործությամբ« չի բացառվում փորձաքննվողի կողմից նշված ժամանակին, որոնք առողջությանը պատճառել են ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող։ Կրծքավանդակի ձախ կեսի կտրած-ծակած թափանցող վերքն` ուղեկցված է հիդրո-պնևմոթորաքսով« առանձին վերցված առողջությանը պատճառել է ծանր վնաս` կյանքին վտանգ սպառնացող։ Ձախ արմնկահոդի և ձախ նախաբազկի շրջանի« ձախ նախաբազուկ-դաստակային հոդի միջային մակերեսի« աջ դաստակի ափային մակերեսի ճանկռվածքները ինչպես միասին այնպես էլ առանձին-առանձին վերցված առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։
Վերը նշված վնասվածքները բացառվում է առաջանային իր հասակի բարձրությունից վայր ընկնելու և բութ առարկաներին, այդ թվում նաև քարքարոտ հատվածին, համահարվածվելու հետևանքով։ Վ.Հովհաննիսյանը վնասվածքները ստանալու պահին կարող էր գտնվել ցանկացած դիրքում, որի դեպքում խոչնդոտ չէր առաջանա վերը նշված վնասվածքները առաջանալուն, վնասված մակերեսները ուղղված են եղել վնասվածք առաջացնող առարկան։
Ըստ բժշկական փաստաթղթերի տվյալների կրծքավանդակի ձախ կեսի ծակած-կտրած վերքը ունի մոտ 0.8սմ երկարություն, հետևաբար ծակող-կտրող գործիքի շեղբի հաստությունը մաշկի ներթափանցման տեղամասում հնարավոր է ունենա մինչև 0.8սմ լայնություն։
Վերքային խողովակի ուղությունը ինչպես նաև ծակած-կտրած վերքի անկյունները բժշկական փաստաթղթղերում նկարագրված չեն, որի պատճառով առաջադրված մյուս հարցերին հնարավոր չէ պատասխանել։»։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 218-220/
Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանին դատաբժշկական փորձաքննության ենթարկելու մասին 2015թ. հունիսի 08-ի թիվ 985/հ եզրակացությամբ, որի համաձայն` «Սամվել Հովհաննիսյանի մարմնական վնասվածքները կրծքավանդակի ձախ կեսի ծակած-կտրած թափանցող վերքի` որն իր ընթացքով վնասել է ձախ թոքի ստորին բիլթը և ուղեկցվել է հեմո-պնևմոթորաքսով« ձախ ազդրի վերին երրորդականի դրսային մակերեսի ծակած-կտրած վերքի« որն իր ընթացքով վնասել է ազդրի խորանիստ մկանները« որովայնի առաջային պատի վերին կեսի շրջանի ճանկռվածքների ձևով« պատճառվել են ծակած-կտրած վերքերը՝ սուր ծակող-կտրող գործիքի /ների/ ներգործությամբ« ճանկռվածքները՝ սուր ծայր ունեցող առարկայի /ների/ ներգործությամբ« հնարավոր է փորձաքննվողի կողմից նշված ժամանակին և հանգամանքներում« որոնք առողջությանը պատճառել են ծանր վնաս« կյանքին վտանգ սպառնացող։ Որովայնի առաջային պատի վերին կեսի շրջանի ճանկռվածքներն առանձին վերցված առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։ Ձախ ազդրի վերին երրորդականի դրսային մակերեսի ծակած-կտրած վերքն` որն իր ընթացքով վնասել է ազդրի խորանիստ մկանները« առանձին վերցված առողջությանը պատճառել է միջին ծանրության վնաս« առողջության տևական քայքայումով« նկատի ունենալով վնասվածքի հետ անմիջական պատճառական կապի մեջ գտնվող հետևանքների տևողությունը՝ քսանմեկ օրից ավելի։ Կրծքավանդակի ձախ կեսի ծակած-կտրած թափանցող վերքն` որն իր ընթացքով վնասել է ձախ թոքի ստորին բիլթը և ուղեկցվել է հեմո-պնևմոթորաքսով« առանձին վերցրած առողջությանը պատճառել է ծանր վնաս« կյանքին վտանգ սպառնացող։ Կրծքավանդակի ձախ կեսի ծակած-կտրած թափանցող վնասվածքի վերքային խողովակն ունի դրսից ներս ուղություն։ Ձախ ազդրի վերին երրորդականի դրսային մակերեսի ծակած-կտրած վնասվածքի վերքային խողովակն ունի վերից-վար« դրսից-ներս ուղղություն և մոտ 6.0սմ երկարություն։ Ծակած-կտրած վնասվածքները ունեն մոտ 2.0սմ լայնություն։
Ս.Հովհաննիսյանը վնասվածքները ստանալու պահին կարող էր գտնվել ցանկացած դիրքում« որի դեպքում խոչընդոտ չէր առաջանա վերը նշված վնասվածքները առաջանալուն« վնասված մակերեսները ուղղված են եղել վնասվածք առաջացնող առարկան։
Ս.Հովհաննիսյանի վերը նշված վնասվածքների առաջացման հաջորդականությունը հնարավոր չէ որոշել, փորձագիտական չափանիշների բացակայության պատճառով։
Ս.Հովհաննիսյանի մոտ բութ առարկայի ներգործության հետևանքով առաջացած մարմնական վնասվածքներ կամ դրանց հետքեր չեն հայտնաբերվել։
Որոշմամբ առաջադրված մյուս հարցերին հնարավոր կլինի պատասխանել հագուստների հետքաբանական և դատաբժշկական համալիր փորձաքննությամբ։»։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 67-68/
Արյան նմուշի, անդրավարտիքի, զույգ կոշիկների, նախկին վերնաշապիկի դատաբժշկական փորձաքննության դատակենսաբանական բաժնի իրեղեն ապացույցների ուսումնասիրության գծով փորձագետի 2015թ. հունիսի 12-ի թիվ 209 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «1. Փորձաքննության ներկայացված Սամվել Հովհաննիսյանի արյան նմուշը՝ ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի« պատկանում է 0 խմբին։
2. Փորձաքննության ներկայացված նախկին վերնաշապիկի և ջինսե անդրավարտիքի վրա տեղակայված կասկածելի հետքերում հաստատվել է մարդկային ծագման արյան առկայություն« որն ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի՝ առաջացել է 0 խմբի արյուն ունեցող անձից կամ անձանցից« այդ թվում նաև կարող էր առաջանալ Սամվել Հովհաննիսյանից։
3. Փորձաքննության ներկայացված զույգ կոշիկների ձախ թայից վերցված քսվածքում հաստատվեց արյան առկայություն« որի տեսակային պատկանելիությունը հնարավոր չեղավ որոշել՝ հավանաբար արյան հետքում տեսակային սպիտակուցի 1։10.000-ից պակաս խտության պատճառով« հետևաբար հետքի խմբային պատկանելիության որոշմանը չենք անցել։ Կոշիկների աջ թայից վերցված քսվածքում արյուն չհայտնաբերվեց։
4. Առաջադրված` արյան հետքերի առաջացման վաղեմությանը վերաբերող հարցին պատասխան չի տրվել մեթոդական նամակ չլինելու պատճառով։»։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 78-80/
Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանին և նրա հագուստները դատահետքաբանական և դատաբժշկական համալիր փորձաքննության ենթարկելու մասին ՀՀ «Փորձաքնությունների ազգային բյուրո» պետական ոչ առևտրային կազմակերպության հետքաբանական փորձաքննությունների բաժնի և դատաբժշկական փորձաքննությունների բաժնի փորձագետների 2015թ. օգոստոսի 26-ի թիվ 15-1688 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «1. Փորձաքննությանը տրամադրված Ս. Հովհաննիսյանի կիսաթև մայկայի և անդրավարտիքի վրա առկա ծակած-կտրած բնույթի վնավսածքներն (…) առաջացել են սուր ծակող-կտրող երկկողմանի սրվածությամբ կամ բութ կողմի մինչև 2մմ հաստություն ունեցող միակողմանի սուր սայր ունեցող գործիքի՝ դանակի ներգործությունից։ Ս.Հովհաննիսյանի անդրավարտիքի հետին ձախակողմյան հատվածում առկա վնասվածքը կարող էր առաջանալ մեխանիկական ձգվածության հետևանքով« իսկ մայկայի վրա առկա պատռվածքի հատկանիշներով բնութագրվող վնասվածքները կարող էին առաջանալ մեխանիկական ձգվածության՝ հնարավոր է նաև արտացցված եզր ունեցող առարկայի հետ փոխազդեցության մեջ մտնելու արդյունքում։
(…)
2,3,5բ.7,9. Ելնելով Ս.Հովհաննիսյանի բժշկական փաստաթղթերի տվյալների և սույն փորձաքննության իրականացման ընթացքում կատարված օբյեկտիվ հետազոտության արդյունքներից, նրա մոտ եղած ծակած-կտրած բնույթի մարմնական վնասվածքների տեղակայություններից« համադրելով այդպիսիք նրա հագուստների վրա առկա ծակած-կտրած բնույթի վնասվածքների տեղակայությունների հետ գտնում ենք« որ այդպիսիք իրենց տեղակայություններով« դիրքերով և չափային տվյալներով համապատասխանում են միմյանց« պատճառվել են երկկողմանի սուր սայր« կամ միակողմանի սուր սայր՝ բութ կողմի մինչև 2մմ հաստություն ունեցող ծակող-կտրող գործիքի/ների/ դանակի/ների/ երկու ներգործություններով։ Ս.Հովհաննիսյանի որովայնի առաջային պատի վերին կեսի շրջանում առկա ճանկռվածքները համապատասխանում են նրա հագուստներից կիսաթև մայկայի առջևի հատվածում առկա պատռվածքներին։ Ելնելով հագուստների և մարմնական վնասվածքների չափային տվյալներից և կառուցվածքային առանձնահատկություններից« դրանք կարող էին պատճառվել ինչպես միևնույն գործիքի« այնպես էլ նմանատիպ կառուցվածքային և չափային հատկանիշներ ունեցող երկու տարբեր գործիքների ներգործությունից։ Վնասվածքներում չկան այնպիսի առանձնահատուկ հատկանիշներ« որոնցով հնարավոր լինի կատարել ծակող-կտրող գործիքի նույնականացում։ Վնասվածքները ստանալու պահին Ս.Հովհաննիսյանը տարածության մեջ կարող էր գտնվել ցանկացած այնպիսի դիրքերով« որը հնարավորություն կտար սուր ծակող-կտրող գործիքի ներգործություններ նրա կրծքավանդակի ձախ կեսի և ձախ ազդրի կողմնային մակերեսների շրջաններին։
(…)
4,5ա.6,8 Սամվել Հովհաննիսյանի մարմնական վնասվածքներից` կրծքավանդակի ձախ կեսի շրջանի ծակած-կտրած, կրծքավանդակի խոռոչ թափանցող ձախ թոքի վնասումով` հեմոպնեմոթորաքսի առաջացումով վնասվածքի և ձախ ազդրի վերին երրորդականի դրսային մակերեսի ծակած-կտրած ազդրի խորանիստ մկանների վնասումով վնասվածքի առաջացման մեխանիզմը տես սույն եզրակացության համալիր հետևություններում։ Ս. Հովհաննիսյանի մարմնական վնասվածքները միասին վերցրած նրա առողջությանը պատճառել են ծանր վնաս՝ կյանքի համար վտանգավորության հատկանիշով« հնարավոր է նշված ժամկետում և հանգամանքներում։ Որովայնի առաջային պատի վերին կեսի շրջանի ճանկռվածքները, պատճառվել են սուր եզր ունեցող բութ առարկայով։ Ինչ վերաբերում է Ս.Հովհաննիսյանի մոտ եղած մարմնական վնասվածքների ծանրությանը առանձին-առանձին վերցված« ապա կրծքավանդակի ձախ կեսի շրջանի ծակած-կտրած՝ կրծքավանդակի խոռոչ թափանցող վնասվածքը պատճառել է նրա առողջությանը ծանր վնաս՝ կյանքի համար վտանգավորության հատկանիշով« ձախ ազդրի վերին երրորդականի դրսային մակերեսի շրջանի ծակած-կտրած վնասվածքը պատճառել է նրա առողջությանը միջին ծանրության վնաս, առողջության տևական քայքայման հատկանիշով« այսինքն՝ վնասվածքի հետ անմիջական կապի մեջ գտնվող հետևանքների տևողությունը 21 օրից ավելի ժամանակով« իսկ որովայնի առաջային պատի վերին կեսի շրջանի ճանկռվածքների ձևով մարմնական վնասվածքները առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում և դրանց ծանրությունը չի որոշվում։ Վերը նշված ծակած-կտրած բնույթի վնասվածքները հանդիսանում են մուտքի անցքեր։ Ս.Հովհաննիսյանի վերը նշված ծակած-կտրած բնույթի վնասվածքների և ճանկռվածքների պատճառման հաջորդականությունը որոշել հնարավոր չէ՝ համապատասխան փորձագիտական չափանիշների բացակայության պատճառով։»
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 207-216/
Արյան քերուկը դատաբժշկական փորձաքննության ենթարկելու մասին ՀՀ առողջապահության նախարարության «Հանրապետական դատական բժշկության գիտագործնական կենտրոն» պետական ոչ առևտրային կազմակերպության իրեղեն ապացույցների ուսումնասիրության գծով փորձագետի 2015թ. նոյեմբերի 05-ի թիվ 426 եզրակացությամբ, համաձայն որի` ««1. Փորձաքննության ներկայացված դարչնագույն քերուկի մասնիկներում հաստատվեց մարդկային ծագման արյան առկայություն, որն ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի առաջացել է 0 խմբի արյուն ունեցող անձից կամ անձանցից։
2. Համաձայն 08.10.2015թ. փորձագետի թիվ 362 եզրակացության 2-րդ կետի` փորձաքննության ներկայացված վկա Վ.Հովհաննիսյանի արյան նմուշն ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի պատկանում է 0 խմբին», հետևաբար հնարավոր է վերը նշված արյան քերուկի առաջացումը Վ.Հովհաննիսյանից։
3. Համաձայն թիվ 362 եզրակացության 3-րդ և 4-րդ կետերի` «3. Փորձաքննության ներկայացված մայկայի, անդրավարտիքի, լաթերի և սրբիչի վրա տեղակայված կասկածելի հետքերում հաստատվեց մարդկային ծագման արյան առկայություն, որն ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի առաջացել է A խմբի արյուն ունեցող անձից կամ անձանցից... 4. Փորձաքննության ներկայացված թվով հինգ բամբակե խծուծների վրա տեղակայված կասկածելի հետքերում հաստատվեց արյան առկայություն, որոնցից օբ.10 արյան հետքը պատկանում է մարդու և ըստ արյան ABO իզոշճաբանական համակարգի առաջացել է A խմբի արյուն ունեցող անձից կամ անձանցից ...։ Բամբակե խծուծներից oբ.11; 12; 13; 14 արյան հետքերի տեսակային պատկանելիությունը հնարավոր չեղավ որոշել` հավանաբար հետքերում տեսակային սպիտակուցի 1։10.000-ից պակաս խտության պատճառով, հետևաբար հետքերի խմբային պատկանելիության որոշմանը չենք անցել»։ Ելնելով վերոգրյալից` սույն եզրակացությամբ հետազոտված արյան քերուկը խմբային պատկանելիությամբ չի համընկնում թիվ 362 եզրակացությամբ հետազոտված իրերի վրա առկա արյան հետքերի հետ։»։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 4, գ.թ. 165-167/
ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում «ASUS K53S» մոդելի համակարգչով «Ղ-Տելեկոմ» փակ բաժնետիրական ընկերությունից թիվ ՏՍ/3620/250615/3856 գրությամբ մեկ լազերային սկավառակով ստացված` Սամվել Հովհաննիսյանի կողմից օգտագործված 093-66-66-36 և Աշոտ Բաղդասարյանի կողմից օգտագործված 077-200-999 բջջային հեռախոսահամարների մուտքային ու ելքային զանգերի վերծանումները և դրանց բաժանորդային տվյալները, ինչպես նաև այդ հեռախոսահամարները սպասարկած ալեհավաքների տեղակայման հասցեների վերծանումները զննելու մասին 2015թ. հուլիսի 16-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` «(…) Սամվել Հովհաննիսյանի կողմից օգտագործված 093-66-66-36 բջջային հեռախոսահամարը գրանցված է վերջինիս եղբոր` Վարդան Թաթուլի Հովհաննիսյանի անվամբ, իսկ Աշոտ Բաղդասարյանի կողմից օգտագործված 077-200-999 բջջային հեռախոսահամարը գրանցված է Զավեն Զոհրաբի Գեղամյանի անվամբ։
Սամվել Հովհաննիսյանի կողմից օգտագործված 093-66-66-36 բջջային հեռախոսահամարը 29.05.2015թ.-ին գործել է ժամը 00։07 րոպեից և այդ ժամանակ սպասարկվել է «Yerevan, Arami str. 1» հասցեում տեղակայված ալեհավաքի միջոցով։ Նույն օրը` ժամը 00։15 րոպեին նշված հեռախոսհամարից կայացված ելքային հեռախոսազանգի ժամանակ այդ հեռախոսահամարը սպասարկվել է «Yerevan, Tigran Mets str 17» հասցեում տեղակայված ալեհավաքի կողմից։ Նշված օրը` ժամը 00։21 րոպեին կայացած մուտքային հեռախոսազանգի ժամանակ 093-66-66-36 բջջային հեռախոսահամարը սպասարկվել է «Yerevan, Yerevan, Noy District 33, st. Gagarin 67/7 (private house)» հասցեում տեղակայված ալեհավաքի կողմից։ Դրանից հետո` մինչև ժամը 02։44 րոպեն, թե մուտքային և թե ելքային հեռախոսազանգերի ժամանակ 093-66-66-36 բջջային հեռախոսահամարը սպասարկվել է «Yerevan, Alikhanyan 2» և «Yerevan, Davidashen 2str.,house #36a» հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների միջոցով։
29.05.2015թ.-ին 093-66-66-36 բջջային հեռախոսահամարը շարունակել է գործել արդեն ժամը 15։04 րոպեից, որի ժամանակ կատարվել է ելքային հեռախոսազանգ և մինչև 15։21 րոպեն ներառյալ ստացված ևս 2 մուտքային հեռախոսազանգերի ժամանակ սպասարկվել է «Yerevan, Alikhanyan 2» և «Yerevan, Davidashen 2str.,house 36#a» հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների միջոցով։ Ժամը 15։31 րոպեին կատարված ելքային հեռախոսազանգի ժամանակ 093-66-66-36 բջջային հեռախոսահամարը սպասարկվել է «Yerevan, Phudjiki 27» հասցեում տեղակայված ալեհավաքի միջոցով, որից հետո` 15։33 րոպեից մինչև 16։34 րոպեն ներառյալ ընկած ժամանակահատվածում կատարված թվով 7 ելքային հեռախոսազանգերի ժամանակ 093-66-66-36 բջջային հեռախոսահամարը սպասարկվել է «Yerevan, Alikhanyan 2» և «Yerevan, Davidashen 2str.,house 7736#a» հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների միջոցով։
Այդ ընթացքում` ժամը 16։17-րոպեին և ժամը 17։14 րոպեին կայացված երկու մուտքային հեռախոսազանգերի ժամանակ 093-66-66-36 բջջային հեռախոսահամարը սպասարկվել է «Yerevan, Davidashen 2str.,house 7736#a» հասցեում տեղակայված ալեհավաքի միջոցով։
29.05.2015թ.-ին 093-66-66-36 բջջային հեռախոսահամարը ժամը 17։16 րոպեից մինչև ժամը 17։54 րոպեն ներառյալ կայացված թվով 6 ելքային հեռախոսազանգերի ժամանակ սպասարկվել է «Yerevan, Davitashen 1dis. B 10» հասցեում տեղակայված ալեհավաքի միջոցով։
29.05.2015թ.-ին 093-66-66-36 բջջային հեոախոսահամարը ժամը 18։33 րոպեից մինչև ժամը 18։56 րոպեն ներառյալ կայացված թվով 5 ելքային և թվով 2 մուտքային հեռախոսազանգերի ժամանակ սպասարկվել է «Yerevan, Davitashen 4 masiv. 12 blժց» հասցեում տեղակայված ալեհավաքի միջոցով։ Դրանից հետո այդ հեռախոսահամարը չի գործել։
Աշոտ Բաղդասարյանի կողմից օգտագործված 077-200-999 բջջային հեռախոսահամարը, ըստ մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի 29.05.2015թ.-ին` ժամը 08։06 րոպեից, մինչև ժամը 16։04 րոպեն ընկած ժամանակահատվածում սպասարկվել է «Yerevan, Lukashin 112», «Yerevan, Demirchyan 40», «Yerevan, North Avenue 4», «Yerevan, Moskovyan 40», «Yerevan, Baghramian str 51a», «Yerevan, Demirchyan 21», հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների միջոցով։ Արդեն ժամը 17։11 րոպեին նշված հեռախոսահամար սպասարկվել է «Yerevan, Davidashen 2str.,house #36a» հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների միջոցով, որից հետո` ժամը 17։52-ին նույն հեռախոսահամարը սպասարկվել է «Yerevan, Davitashen 1dis. B 10» և Ժամը 17։16 րոպեին` «Yerevan, Alikhanyan 2» հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների միջոցով։
ժամը 18։31 րոպեից մինչև ժամը 18։56-ն ընկած ժամանակահատվածում 077-200-999 բջջային հեոախոսահամարը թվով 5 ելքային և թվով 4 մուտքային հեռախոսազանգերի ժամանակ սպասարկվել է «Yerevan, Davitashen 4 masiv. 12 bldg» հասցեում տեղակայված ալեհավաքի միջոցով։ Դրանից հետո նշված հեռախոսահամարը ժամը` 19։07 րոպեից մինչև ժամը 19։17 րոպեն ընկած ժամանակահատվածում կայացված մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի ժամանակ սպասարկվել է «Yerevan, Phudjiki 27» հասցեներում տեղակայված ալեհավաքի միջոցով։ Դրանից հետո 077-200-999 բջջային հեռախոսահամարը սպասարկվել է «Yerevan, Chremushka, Abelian str 6/1», «Yerevan, Estonakan str.12/1 res. Building», «Yerevan, Shinararner str. 2» հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների միջոցով։ (…)»։
«Արմենտել»« «Ղ-Տելեկոմ» և «Օրանժ Արմենիա» փակ բաժնետիրական ընկերություններից ստացված հեռախոսազանգերի վերծանումների զննություն կատարելու մասին 2015թ. դեկտեմբերի 05-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն Սամվել Հովհաննիսյանի կողմից օգտագործված 093-66-66-36 և Վարդան Հովհաննիսյանի կողմից օգտագործված 093-66-16-66 բջջային հեռախոսահամարների մուտքային ու ելքային զանգերը 2015թ. մայիսի 29-ին, ժամը 18։33-ից մինչև 18։56-ն ընկած ժամանակահատվածում սպասարկվել են Երևանի Դավթաշեն 4-րդ թաղամասում տեղակայված, կապի ծածկույթն ապահովող կայանի միջոցով։ Սամվել Հովհաննիսյանի կողմից օգտագործված 093-66-66-36 հեռախոսահամարից 2015թ. սեպտեմբերի 03-ին, ժամը 20.27-ին կատարված հեռախոսազանգը սպասարկվել է Մամիկոնյանց 48 հասցեում տեղակայված, կապի ծածկույթն ապահովող կայանի միջոցով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 152-154, հատոր 5, գ.թ. 58-71/
«Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոնի ահազանգերի հաշվառման մատյանի զննություն կատարելու մասին 2015թ. սեպտեմբերի 03-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` 2015թ. սեպտեմբերի 03-ին, ժամը 23։00-ին, «որովայնի ծակած-կտրած վերք, գլխի բաց վնասվածք, քթոսկրի վնասվածք» մարմնական վնասվածքներով շտապօգնության թիվ 15 բրիգադան նշված կենտրոն բուժօգնության է տեղափոխել Երևանի Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի թիվ 6 բնակարանի բնակիչ, 1998թ. հուլիսի 02-ին ծնված Սիսակ Արտակի Թադևոսյանին։ Վերջինս հայտնել է, որ /ըստ շտապօգնության բժշկի կամ հարազատների հայտարարության/ վերոհիշյալ հասցեի բակում անծանոթ անձանց կողմից ծեծի է ենթարկվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 62/
Անձնական իրերը ներկայացնելու և վերցնելու մասին 2015թ. սեպտեմբերի 04-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` նույն օրը, «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոնի մայրապետ Կարինե Կառլենի Եղյանը քննիչին ներկայացրել է Սիսակ Արտակի Թադևոսյանի հագուստները` մեկ շապիկ (մոխրագույն, անթև, առանց ապրանքանիշի), մեկ ջինսե տաբատ (կապույտ, «DSC» ապրանքանիշի, ներսի աջ կողմի հատվածը կանաչ), որի դիմացի հատվածում` գոտկատեղից մինչև ծնկի հատվածը մուգ կարմիր արնանման հետքեր են եղել և մեկ գոտի (սև, կաշվե, արծաթագույն ամրակով)։ Ներկայացված իրերի վրա կտրող-ծակող գործիքներից առաջացած վնասված հատվածներ և այլ հետքեր չեն հայտնաբերվել։ Նշված իրերը քննիչը վերցրել, փաթեթավորվել և կնիքել է համապատասխան կնիքով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 64/
Վկա Սուրեն Թադևոսյանի մասնակցությամբ կատարված դեպքի վայրի լրացուցիչ զննության մասին 2015թ. սեպտեմբերի 05-ի արձանագրությամբ և դրան կից լուսանկարներով, որոնց համաձայն` դեպքի վայրը հանդիսանում է Երևան քաղաքի Տիգրանյան 21 և 17/4 շենքի միջնամասում առկա տաղավարը։ Ա. Թադևոսյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Տիգրանյան 21 և 17/4 շենքի միջնամասում առկա ճանապարհը և հայտարարել, որ 2015թ. սեպտեմբերի 3-ին, ժամը 21։00-ի սահմաններում նշված ճանապարհով եկել և ճանապարհի մոտ գտնվող տաղավարի մոտ են կանգնել երեք ավտոմեքենաներ, որոնցից երկուսը «Նիվա» մակնիշի, սպիտակ, 61-ով սկսվող պետհամարանիշի, իսկ մյուսն արտասահմանյան, սև, «61 616» պետհամարանիշով ավտոմեքենա։ Այդ ժամանակ ինքը, եղբայրը` Սիսակ Թադևոսյանը, իրենց ընկերներ Արմանը, Արթուրը, Հրահատը և Բորիսը նստած էին եղել տաղավարում։ Ավտոմեքենաների միջից իջել են մոտ 10-15 տղաներ և էլեկտրաշոկերով ու փայտյա մահակներով հարձակվել են Սիսակ Թադևոսյանի վրա։ Իրենց ընկերներն անմիջապես փախել են, իսկ իր եղբայր Սիսակին գցել են Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի եզրամասից 3 մետր առաջ գտնվող նստարանի վրա և 6-7 հոգով ծեծել նրան։ Սուրենը վազել է դեպի 17/1 շենքի առաջամասի ուղղությամբ, ընթացքում ընկել է և վնասել քիթը, որից հետո նորից օգնել է եղբորը բարձրանալ և միասին վազել են դեպի Տիգրանյան փողոցի թիվ 19 շենքի հետնամաս և նկատել, որ ծեծի ենթարկող անձինք նստել են իրենց ավտոմեքենաները և հեռացել։ Դրանից հետո իրենք ու եղբայրը վազել են դեպի իրենց շենքի բակ, որից հետո բարձրացել են տուն և դիմել շտապօգնության։ Տիգրանյան և Մամիկոնյանց փողոցների խաչմերուկում և Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքից մինչև Մամիկոնյանց փողոց տեսանկարահանող սարքեր չեն հայտնաբերվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 159-166/
Կրիմինալ դեպքերի գրանցման մատյանը զննելու մասին 2015թ. սեպտեմբերի 05-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` 2015թ. սեպտեմբերի 5-ին, ժամը 15։55-ին «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բժշկական կենտրոն բուժօգնության է դիմել Երևանի Դավթաշեն թաղամասի Իոսիֆյան փողոցի թիվ 17 տան բնակիչ Թաթուլ Վարդանի Հովհաննիսյանը` «կրծքավանդակի ձախ կեսի կտրած ծակած վերք» ախտորոշմամբ։ Ըստ հիվանդի հայտարարության` Դավթաշենի գերեզմաններում ընկել է։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 138/
Կրիմինալ դեպքերի գրանցման մատյանի զննության մասին 2015թ. մայիսի 29-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` 2015թ. մայիսի 29-ին, ժամը 19։00-ին «Արմենիա» ՀԲԿ է բերվել Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանը` 25 տարեկան։ Ըստ ընկերների հայտարարություն դեպքը կատարվել է Դավթաշենում։ Ս. Հովհաննիսյանի մոտ ախտորոշվել է ձախ կրծքավանդակի կտրած վերք։ Տուժողին «Արմենիա» ՀԲԿ են բերել ընկերները։ Հիվանդը տեղափոխվել է առաջին վիրաբուժական բաժանմունք։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 4/
Հագուստը ներկայացնելու և վերցնելու մասին 2015թ. մայիսի 29-ի արձանագրությամբ« որի համաձայն 2015թ. մայիսի 29-ին «Արմենիա» ՀԲԿ-ի հերթապահ մայրապետ Անուշ Արմենակի Գրիգորյանը ներկայացրել է այդ օրը «Արմենիա» ՀԲԿ տեղափոխված Ս. Հովհաննիսյանի հագին եղած հագուստը (կապույտ ջինսե տաբատ, մոխրագույն կարճաթև շապիկ և մեկ զույգ սև զամշե կոշիկ)։
Ա. Գրիգորյանը հայտարարել է, որ անհապաղ բժշկական միջամտություններ իրականացնելու համար շապիկը որովայնի հատվածով կտրվել հանվել է, սակայն պարանոցի հատվածը եղել է պատռված` մինչև բժշկական միջամտությունը։
Նշված հագուստը փաթեթավորվել է մեկ փաթեթում և կնիքվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի թիվ 514 կնքիով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 5/
Սամվել Հովհաննիսյանի մասնակցությամբ կատարված դեպքի վայրի զննության մասին 2015թ. հունիսի 15-ի արձանագրությամբ և դրան կից լուսանկարչական հավելվածով, որոնց համաձայն` Ս. Հովհաննիսյանը մատնացույց է արել Դավթաշենի 1-ին շենքին հարակից, դեպի շենք տանող ճանապարհի հատվածը և հայտարարել է, որ հենց այդտեղ, 2015թ. մայիսի 29-ին ավտոմեքենայով անցնելիս նկատել է մի խումբ վիճաբանող անձանց։ Այդ ճանապարհը փակ է եղել, որտեղ ինքն իջնելով` փորձել է բաժանել վիճաբանող անձանց։ Այդտեղ քաշքշել են իրեն։ Ինքն ևս հարվածել և քաշքշել է։ Նշված հատվածում` ճանապարհի ձախ կողմում առկա է «Ժորժետա» գրառմամբ կարի արհեստանոց, որի առջևի մասում, պաստառի վրա նշված են 010-76-70-33 և 093-69-52-10 հեռախոսահամարները։ Նշված կրպակի անմիջապես հետնամասում, մոտ 10 մետր հեռավորության վրա գտմվում է Դավթաշեն 4-րդ թաղամասի թիվ 4ա շենքը։ Զննության մասնակից Ս. Հովհաննիսյանը մատնացույց է արել նշված խաչմերուկից դեպի Դավթաշեն 4-րդ թաղամասի 6-րդ շենքի առջևի հատվածը և հայտարարել է, որ այդ ժամանակ նշված խաչմերուկում վիճաբանելուց հետո վիճաբանող անձանց հետ խոսելով քայլել են դեպի 6-րդ շենքի առաջին հատվածը, որտեղ ինքը թուլություն է զգացել և ոչինչ չի հիշում։ Նշված խաչմերուկից մինչև Դավթաշեն 4-րդ թաղամասի 6-րդ շենքի առջևի հատվածը` Ս. Հովհաննիսյանի մատնացույց արած վայրը, կազմում է 35-ից 40 մետր։ Նշված 6-րդ շենքի կողային` աջ հատվածում գտնվում է 5-րդ շենքը, իսկ 6-րդ շենքի դեմ դիմաց, շուրջ 50 մետր հեռավորության վրա գտնվում է 2-րդ շենքը։ Նշված` Դավթաշեն 4-րդ թաղամասի 2-րդ շենքից ձախ գտնվում է առաջին շենքը, որը ևս գտնվում է դեմ դիմաց 6-րդ շենքին` մոտ 30 մետր հեռավորության վրա։ Ս. Հովհաննիսյանի մատնացույց արած վայրը հանդիսանում է վերը նշված, Դավթաշեն 4-րդ թաղամասի 1-ին, 2-րդ, 5-րդ և 6-րդ շենքերի բակային տարածքը և այդ շենքերի մուտքերը գտնվում են նշված բակի ուղղությամբ։ Ս. Հովհաննիսյանի մատնացույց արած` «Ժորժետա» կարի արհեստանոցի մոտ գտնվող խաչմերուկից դեպի ձախ` դեմ դիմաց կանգնած այդ արհեստանոցին մոտ 60 մետր հեռավորության վրա գտնվում է Տ. Պետրոսյան փողոցը և այդ կրպակի առջև գտնվող նշված ճանապարհը միանում է Տ. Պետրոսյան փողոցին։ Նշված ճանապարհը և բակը ասֆալտապատ են, իսկ նշված շենքերի կողային հատվածներում առկա են այգեպատ տարածքներ։ Ս. Հովհաննիսյանի մատնացույց արած տարածքներում արնանման հետքեր, դանակ, կտրող ծակող գործիքներ չեն հայտնաբերվել։ Նշված տարածքում տեսանկարահանող սարքեր նույնպես չեն հայտնաբերվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 69-75/
Համլետ Համբարձումի Սարգսյանի մասնակցությամբ կատարված դեպքի վայրի զննության մասին 2015թ. սեպտեմբերի 04-ի արձանագրությամբ և դրան կից լուսանկարչական հավելվածով« որոնց համաձայն` Երևան քաղաքի Ն. Տիգրանյան 21-րդ շենքի բակում հայտնաբերվել է կոտրված փայտյա մահակ« նույն շենքի թիվ 6 բնակարանից հայտնաբերվել և առգրավվել է արնանման հետքերով սրբիչ և լաթի կտորներ։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 2-39/
Անձին լուսանկարով ճանաչման ներկայացնելու մասին 2015թ. սեպտեմբերի 05-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` վկա Սուրեն Արտակի Թադևոսյանն իրեն ներկայացված չորս անձանց լուսանկաներից մատնացույց է արել 4-րդ համարի տակ փակցված Սամվել Հովհաննիսյանի լուսանկարը և հայտարարել, որ այդ լուսանկարում պատկերված անձը հանդիսանում է այն տղան, որի որովայնի շրջանին իր եղբայր Սիսակ Թադևոսյանը 2015թ. մայիսի վերջերին տեղի ունեցած վիճաբանության ժամանակ դանակով հարվածել է։
Վկա Ս. Թադևոսյանը հայտարարել է նաև, որ 2015թ. սեպտեմբերի 03-ին Ն. Տիգրանյան փողոցի թիվ 21 շենքի մոտ եղբորը ծեծելիս և դանակահարելիս այդ լուսանկարում պատկերված անձին չի տեսել։
Նրան ճանաչել է դեմքի ձևից, աչքերի և բերանի կառուցվածքից։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 158/
Անձին լուսանկարով ճանաչման ներկայացնելու մասին 2015թ. սեպտեմբերի 09-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` վկա Սուրեն Թադևոսյանն իրեն ներկայացված չորս անձանց լուսանկարներից ճանաչել է 2-րդ համարի տակ փակցված Վարդան Հովհաննիսյանի լուսանկարը և հայտարարել է, որ նա հանդիսանում է Սամվելի եղբայր Վարդանը, որի հետ 2015թ. մայիսի վերջին Դավթաշեն թաղամասում տեղի ունեցած կռվի ժամանակ եղել է նրա եղբայր Սամվելը և նրանց հետ ինքն ու իր եղբայր Սիսակը կռվել են։ Այդ ժամանակ իր եղբայր Սիսակը դանակահարել է Վարդանի եղբայր Սամվելին։
Վկա Ս. Թադևոսյանը հայտարարել է նաև, որ 2015թ. սեպտեմբերի 03-ին նույն Վարդանն իր եղբայր Սամվելի հետ եկել են իրենց բակ և տեղի ունեցած կռվի ժամանակ Սամվելը կամ Վարդանը դանակահարել են իր եղբայր Սիսակին, իսկ Սիսակը դանակահարել է Վարդանին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 200-201/
ՀՀ ոստիկանության փորձաքրեագիտական վարչության փորձագետներ Տ. Զաքարյանի և Մ. Ադամյանի, ինչպես նաև Վարդան Թաթուլի Հովհաննիսյանի մասնակցությամբ «Վազ 21214» մակնիշի 61 TT 616 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի զննություն կատարելու վերաբերյալ 2015թ. հոկտեմբերի 21-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` այդ ավտոմեքենայի սրահի հետևի ձախ ռետինե գորգից հայտնաբերվել է արնանման հետքերի չորացած կտորներ` քերուկներ, որոնցից նմուշներ են վերցվել։ Դրանք փաթեթավորվել են մեկ փաթեթում և կնիքվել են փորձագետի թիվ 37 կնիքով։ Ավտոմեքենայի սրահից և բեռնախցիկից քննությանը հետաքրքրող այլ հետքեր չեն հայտնաբերվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 76-77/
Զննություն կատարելու մասին 2015թ. մայիսի 30-ի արձանագրությամբ, Սամվել Հովհաննիսյանի հագուստները զննելու մասին արձանագրությամբ, որի համաձայն` Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանի ջինսե տաբատի և վերնաշապիկի վրա հայտնաբերվել են կտրած-ծակած պատռվածքներ և արնանման հետքեր։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 15-16/
Նախաքննության մարմնի 2015թ. օգոստոսի 28-ի, սեպտեմբերի 05-ի և դեկտեմբերի 12-ի որոշումներով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված, քրեական գործին կցված և դատարանում հետազոտված, Սամվել Հովհաննիսյանի հագուստներով (ջինսե տաբատ, սպորտային վերնաշապիկ), մեկ զույգ կոշիկով, Սիսակ Թադևոսյանի հագուստներով (ջինսե տաբատ և մայկա), փայտե մահակի կտորներով, կրակայրիչով, բամբակյա խծուծներով, ավտոմեքենայի սրահի հետնամասի ձախ կողմի ռետինե գորգից վերցված արնանման հետքի չորացած կտորներով, լաթերով և սրբիչով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 221-224, հատոր 1, գ.թ. 141, հատոր 5, գ.թ. 90-91/


Դատարանի իրավական վերլուծությունները.

Վերլուծելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրին` Սամվել Հովհաննիսյանին և Սիսակ Թադևոսյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրանցից յուրաքանչյուրի ցուցմունքները, համադրելով դրանք քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ անչափահաս ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, մեկ ուրիշի առողջությանը ծանր վնաս պատճառելն անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցմամբ` ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ապացուցված է նաև ամբաստանյալ Սամվել Հովհաննիսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, դիտավորությամբ մեկ ուրիշի առողջությանը ծանր վնաս պատճառելը, նրա արարքը նույնպես ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Քննելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի կատարած հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, բնույթը, ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, ինչպես նաև պատժի անհատականացման հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն` քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատվում են միայն ապացույցների հիման վրա։ Ընդ որում, անձի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների գնահատումը յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով պատիժ նշանակելիս հնարավորություն է տալիս դատարանին պատկերացում կազմել հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի, բնույթի, ինչպես նաև հանցավորի անձնավորության մասին և յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատականացնել պատիժը։ Պատժի անհատականացման կարևորությունն այն է, որ դա լուրջ երաշխիք է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված՝ պատժի նպատակների իրականացման համար։ Հետևաբար, դատարանն անհրաժեշտ է համարում բազմակողմանի հետազոտել ամբաստանյալների պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներն են` (…)
2) հանցանք կատարելու պահին հանցավորի անչափահաս լինելը, (…)»։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Սիսակ Արտակի Թադևոսյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, վատառողջ է։
Որպես նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցանք կատարելու պահին հանցավորի անչափահաս` տասնվեց տարեկան լինելը։
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք առկա չէ։
Ամբաստանյալ Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական։
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Քննելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007թ. նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 85-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Անչափահասները քրեական պատասխանատվության են ենթարկվում, և նրանց նկատմամբ պատիժ է նշանակվում սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան` հաշվի առնելով սույն բաժնում նախատեսված կանոնները»։
Նույն օրենսգրքի 90-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Անչափահասի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս հաշվի են առնվում նրա կյանքի և դաստիարակության պայմանները, հոգեկանի զարգացման աստիճանը, առողջության վիճակը, անձի այլ առանձնահատկությունները, ինչպես նաև նրա վրա այլ անձանց ազդեցությունը»։
«Երեխաների իրավունքների մասին» Նյու-Յորքի 1989թ. նոյեմբերի 20-ի կոնվենցիայի (Հայաստանի Հանրապետության կողմից վավերացվել է 1992թ. հունիսի 1-ին) 3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«Երեխաների նկատմամբ բոլոր գործողություններում, անկախ այն բանից, թե դրանք ձեռնարկվում են սոցիալական ապահովության հարցերով զբաղվող պետական կամ մասնավոր հիմնարկների, դատարանների, վարչական կամ օրենսդրական մարմինների կողմից, առաջնահերթ ուշադրություն է դարձվում երեխայի շահերի առավել ապահովմանը»։
Նույն կոնվենցիայի 40-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Մասնակից պետությունները ճանաչում են մեղադրվող կամ քրեական օրենսդրությունը խախտած համարվող յուրաքանչյուր երեխայի իրավունքը՝ արժանանալու այնպիսի վերաբերմունքի, որը նպաստում է նրա արժանապատվության և նշանակալիության զգացումի զարգացմանը, երեխայի մեջ ամրապնդում է հարգանքը մարդու իրավունքների և ուրիշների հիմնարար ազատությունների նկատմամբ, և որի դեպքում հաշվի է առնվում երեխայի տարիքը և հասարակության մեջ նրա վերաինտեգրացման և հետագա դրական դեր խաղալուն նպաստելու ցանկալիությունը։ (…)
4. Անհրաժեշտ է այնպիսի բազմազան միջոցառումների առկայությունը, ինչպիսիք են խնամքի, խնամակալության և հսկողության մասին հրամանները, խորհրդատվական ծառայությունները, փորձաշրջանի նշանակումը, դաստիարակությունը, կրթական և մասնագիտական պատրաստության ծրագրերը և առանձին հաստատություններում խնամքի այլընտրանքային այլ ձևեր, որոնք ապահովում են երեխայի նկատմամբ նրա բարեկեցությանը, ինչպես նաև դրությանն ու հանցագործության բնույթին համապատասխանող վերաբերմունք»։
«Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին» միջազգային դաշնագրի 24-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Յուրաքանչյուր երեխա, առանց ռասայի, մաշկի գույնի, սեռի, լեզվի, կրոնի, ազգային կամ սոցիալական ծագման, գույքային վիճակի կամ ծննդի հատկանիշով որևէ խտրականության, իրավունք ունի իր ընտանիքի, հասարակության և պետության կողմից պաշտպանության այնպիսի միջոցների, որոնք անհրաժեշտ են նրան որպես մանկահասակի»։
«Երեխայի իրավունքների մասին» ՀՀ օրենքի 8-րդ հոդվածի 1-ին պարբերության համաձայն` «Յուրաքանչյուր երեխա ունի ֆիզիկական, մտավոր և հոգևոր լիարժեք զարգացման համար անհրաժեշտ կենսապայմանների իրավունք»։
«Անչափահասների նկատմամբ արդարադատություն իրականացնելու վերաբերյալ» ՄԱԿ-ի նվազագույն ստանդարտ կանոնների («Պեկինյան կանոններ») 5-րդ կետի համաձայն` «Անչափահասների վերաբերյալ արդարադատության համակարգը ուղղված է առաջին հերթին անչափահասի բարեկեցության ապահովմանը, որպեսզի անչափահաս իրավախախտների վրա ազդեցություն գործող ցանկացած միջոց միշտ համաչափ լինի ինչպես իրավախախտի անհատական առանձնահատկություններին, այնպես էլ իրավախախտման հանգամանքներին»։
«Պեկինյան կանոնների» 17.1-րդ կետի համաձայն` «Ներգործության միջոցների ընտրության ժամանակ իրավասու մարմինը պետք է ղեկավարվի հետևյալ սկզբունքներով.
ա) ներգործության միջոցները միշտ պետք է համարժեք լինեն ոչ միայն իրավախախտման հանգամանքներին և ծանրությանը, այլև անչափահասի դրությանը և պահանջներին, ինչպես նաև հասարակության պահանջներին.
բ) անչափահասի անձնական ազատության սահմանափակման մասին որոշումը պետք է ընդունվի միայն հարցի մանրազնին քննարկումից հետո, և սահմանափակումը հնարավորության սահմաններում պետք է հասցնել նվազագույնի. (…)»։
«Պեկինյան կանոնների» 19.1-րդ կետի համաձայն` «Անչափահասին որևէ ուղղիչ հիմնարկում ներփակելը միշտ պետք է ծայրահեղ միջոց լինի, անհրաժեշտ նվազագույն ժամկետի համար կիրառված»։
«Երեխայի իրավունքների մասին» ՄԱԿ-ի կոնվենցիայի 37-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Մասնակից պետությունները ապահովում են, որ. (...)
(բ) ոչ մի երեխա չզրկվի ազատությունից անօրինական կամ կամայական կերպով։ Երեխայի ձերբակալությունը, կալանքը կամ ազատազրկումն իրականացվում են համաձայն օրենքի և գործադրվում են միայն որպես ծայրահեղ միջոց և որքան հնարավոր է՝ կարճ ժամանակամիջոցով, (...)»։
«Ազատազրկված անչափահաս անձանց պաշտպանության վերաբերյալ» ՄԱԿ-ի կանոնների («Հավանայի կանոններ») 2-րդ կետը սահմանում է. «Անչափահասին ազատությունից զրկելը պետք է կիրառվի որպես ներգործության ծայրահեղ միջոց՝ անհրաժեշտ նվազագույն ժամկետով։ Այն պետք է սահմանափակվի բացառիկ դեպքերում։ Պատժի ժամկետը պետք է որոշվի դատական մարմնի կողմից` չբացառելով նրան վաղաժամկետ ազատելու հնարավորությունը»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծելով մեջբերված դրույթները` ԵԱՆԴ/0094/01/13 քրեական գործով 2015թ. օգոստոսի 28-ին կայացված որոշման 13-րդ կետում արձանագրել է, որ.
«13. (…) անչափահասները, պայմանավորված իրենց տարիքային և սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկություններով, ունեն հատուկ հոգածության և խնամքի կարիք, ուստի արդարադատություն իրականացնելիս պետք է հաշվի առնել ձեռնարկվող միջոցառումների հնարավոր ազդեցությունը նրանց բարեկեցության վրա։ Մասնավորապես, կիրառվող ներգործության միջոցների ընտրությունը պետք է պայմանավորված լինի ոչ միայն կատարված իրավախախտման ծանրությամբ, այլև անձի անհատական առանձնահատկություններով։ Հասարակությունից մեկուսացնելու հետ կապված պատժատեսակները անչափահասների նկատմամբ պետք է կիրառվեն որպես ծայրահեղ միջոց` հնարավոր նվազագույն ժամկետներով և սահմանափակ ու բացառիկ դեպքերում, քանի որ ի տարբերություն չափահասների` ազատազրկման բացասական հետևանքները նրանց վրա ավելի մեծ ազդեցություն են թողնում (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով»։
ԵԱՆԴ/0094/01/13 քրեական գործով 2015թ. օգոստոսի 28-ին կայացված որոշման 14-15.1-րդ կետերում ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արձանագրել է նաև, որ. «ՀՀ քրեական օրենսդրությունում անչափահասների նկատմամբ քրեական պատասխանատվության և պատժի հատուկ կանոնների նախատեսումը մարդասիրության սկզբունքի կարևորագույն դրսևորումներից է։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ բաժնում նախատեսված են պատժի տեսակների սահմանման և դրանց նշանակման, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից ազատելու, պատժի կրումից պայմանական վաղաժամկետ ազատելու, վաղեմության ժամկետները հաշվելու և դատվածության մարման հատուկ պայմաններ, որոնք էականորեն բարելավում են անչափահասի վիճակը և լրացուցիչ երաշխիքներ սահմանում նրա իրավունքների պաշտպանությունն ապահովելու համար։ Բացի այդ, անձի տարիքից բխող հոգեկան առանձնահատկություններով պայմանավորված՝ հանցանք կատարելու պահին հանցավորի անչափահաս լինելն (14-18 տարեկան) ինքնին քրեական օրենսգրքում նախատեսված է որպես մեղմացուցիչ հանգամանք։
Անչափահասի նկատմամբ պատժի տեսակ և չափ ընտրելիս ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից (օրինականության, արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, մարդասիրության սկզբունքներ) բացի (պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների վերաբերյալ մանրամասն տե՛ս Նարեկ Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի՝ 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի որոշման 14-21-րդ կետերը), դատարանը պարտավոր է ղեկավարվել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 90-րդ հոդվածով սահմանված կանոններով։ Այսպես` հանցագործության` հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի (մեղքի ձևը և տեսակը, պատճառված վնասի չափը, հանցագործության հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, նպատակներն ու շարժառիթները և այլն), հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հետ մեկտեղ դատարանը պատիժ նշանակելիս պետք է հատկապես հաշվի առնի`
1) անչափահասի կյանքի և դաստիարակության պայմանները (ընտանեկան դրությունը, ծնողների և ընտանիքի այլ անդամների հետ հարաբերությունների բնույթը, նյութական վիճակը, կրթությունը, աշխատանքը և այլն),
2) հոգեկանի զարգացման աստիճանը (հուզական ոլորտը, որոշակի իրադրությունում ճիշտ կողմնորոշվելու և իր գործողությունները ղեկավարելու ունակությունը, ինտելեկտի մակարդակը և այլն),
3) առողջության վիճակը (մտավոր և ֆիզիկական առողջության վերաբերյալ առկա տվյալները),
4) անձի այլ առանձնահատկությունները (հետաքրքրությունների շրջանակը, աշխատանքի, կրթության, իրավական և բարոյական նորմերի նկատմամբ վերաբերմունքը և այլն),
5) նրա վրա այլ անձանց ազդեցությունը (նրանց միջև առկա հարաբերությունների բնույթը, անչափահասին հանցագործության մղելու եղանակներն ու միջոցները` ֆիզիկական կամ հոգեկան բռնություն, հարկադրանք, համոզում, խաբեություն և այլն)։
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ վերը թվարկված հանգամանքները ենթակա են բազմակողմանի հետազոտման անչափահասների վերաբերյալ յուրաքանչյուր գործով։ Միայն դրանց համակողմանի վերլուծության արդյունքում դատարանը կարող է ամբողջական պատկերացում կազմել անչափահասի անձնային և տարիքային առանձնահատկությունների մասին և ընտրել այնպիսի ներգործության միջոց, որն ուղղված կլինի նրա ուղղմանն ու դաստիարակությանը։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը ընդգծում է նաև, որ անչափահասի նկատմամբ կիրառվող քրեաիրավական ներգործության միջոցը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի ընդհանուր նպատակներից բացի (սոցիալական արդարության վերականգնում, պատժի ենթարկված անձի ուղղում, հանցագործությունների կանխում), պետք է հետապնդի նաև անչափահասի հոգեկան և ֆիզիկական բնականոն զարգացման, նրա բարեկեցությունն ապահովելու հատուկ նպատակ։ (...)
15.1. Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ անչափահասների սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկություններով պայմանավորված` հասարակությունից նրանց երկարատև ժամկետով մեկուսացնելն արդարացված չէ, քանի որ անչափահաս տարիքում անձը հեշտությամբ է ենթարկվում շրջապատի բացասական ազդեցությանը, մեծանում է հանցավոր ենթամշակույթի տարրերը յուրացնելու հավանականությունը։ Մյուս կողմից նրանք, ի տարբերություն չափահասների, ավելի հեշտ են ենթարկվում պատժի ուղղիչ ազդեցությանը։ Հետևաբար դատարանը նախ և առաջ պետք է քննարկի ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատժատեսակի նշանակման հնարավորությունը։ Որոշակի ժամկետով ազատազրկումը` որպես անչափահասների նկատմամբ կիրառվող ամենախիստ պատժատեսակ, պետք է նշանակվի միայն բացառիկ դեպքերում, երբ ներգործության որևէ այլ միջոց չի կարող դրական արդյունք ապահովել։ (...)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։
Արմեն Շահբազյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0143/01/13 քրեական գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2014թ. օգոստոսի 15-ի որոշմամբ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «14. (…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ դատարանի կողմից արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի բացահայտումը սերտորեն կապված է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների հետ` թե՛ արդարացի պատիժ նշանակելու և թե՛ պատժի անհատականացման համատեքստում։ Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի գնահատականը տրվում է դատարանի կողմից` հանցագործության կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա, և արտահայտվում է կոնկրետ պատժի տեսքով (տե՛ս mutatis mutandis Նարեկ Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 16-17-րդ կետերը)։ Հանցագործության կատարման եղանակի, գործիքների, միջոցների, պատճառված վնասի չափի և բնույթի (հանրորեն վտանգավոր հետևանքների), հանցավորի մտադրության իրականացման աստիճանի, շարժառիթների, նպատակների բացահայտումը մեծապես ազդում է պատժի տեսակի ընտրության, ինչպես նաև դրա` առավել կամ նվազ խիստ լինելու վրա։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի վրա ազդող վերը նշված գործոնների հետ մեկտեղ Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է հանցավորի մեղքի ձևը։ Այսպես՝ մեղքի դիտավորյալ ձևով կատարվող հանցագործությունների ժամանակ առավել բարձր հանրային վտանգավորություն ունեն ուղղակի դիտավորությամբ կատարվող արարքները, որոնք ենթադրում են հանցավորի կողմից հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացման անխուսափելիության կամ իրական հնարավորության նախատեսում։ Ընդ որում, արարքի վտանգավոր հետևանքների առաջացումը նախատեսելն ընդգրկում է ոչ միայն ապագայում սպասվելիք փոփոխությունների փաստական բովանդակության գիտակցումը, այլև այդ փոփոխությունների սոցիալական նշանակության (հանրային վտանգավորության) գիտակցումը։ Բոլոր այն դեպքերում, երբ հանցանք կատարած անձի կողմից հստակ գիտակցվում է արարքի և վտանգավոր հետևանքների միջև առկա միանշանակ պատճառական կապը և դրա զարգացումը, այսինքն` առկա է վտանգավոր հետևանքների առաջացման անխուսափելիության նախատեսումը, օբյեկտիվորեն բարձրանում է նաև արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանը։ Այս դեպքում հանցագործության սուբյեկտի պատրաստվածությունը, հանցանքի կատարման եղանակը, իրադրությունը, օգտագործվող գործիքները, միջոցներն իրենց ամբողջության մեջ անկանխելի են դարձնում հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացումը` հանցավորի մոտ միանշանակ վստահություն առաջացնելով իր նպատակների անխուսափելի իրագործման մեջ։
15. Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ սույն որոշման 14-րդ կետում արված դատողությունները կիրառելի են մարդու առողջության դեմ ուղղված դիտավորյալ հանցագործությունների դեպքում ընդհանրապես և դիտավորությամբ առողջությանը ծանր վնաս պատճառելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդված) դեպքում՝ մասնավորապես։ Նշված դիրքորոշման համար հիմք է հանդիսանում մարդու առողջության` որպես պետության կողմից առանձնահատուկ պահպանվող արժեքի կարևորությունը։ Քննարկվող հանրորեն վտանգավոր արարքների դեմ արդյունավետ պայքարը պահանջում է այս ոլորտում համապատասխան քրեական, այդ թվում` պատժողական քաղաքականության իրականացում։ Իսկ դա իր հերթին ենթադրում է ոչ միայն համապատասխան օրենսդրական հիմքերի առկայություն, այլև դրանց գործնական կիրառման հնարավորության ապահովում։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածը պատասխանատվություն է նախատեսում մարդու առողջության դեմ ուղղված հանցագործություններից ամենավտանգավորի` դիտավորությամբ առողջությանը ծանր վնաս պատճառելու համար։ Քննարկվող հանցագործության հանրային առավել բարձր վտանգավորությունը պայմանավորված է ոչ միայն նրանով, որ համապատասխան հակաիրավական արարքի արդյունքում մարդուն պատճառվում է վնաս, որը խիստ բացասական է անդրադառնում նրա առողջական վիճակի վրա, այլև նրանով, որ կարող է առաջ բերել ավելի ծանր հետևանքներ՝ ընդհուպ մինչև տուժողի մահ։ Այս հանցագործության սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է դիտավորությամբ, որը կարող է լինել ինչպես ուղղակի, այնպես էլ անուղղակի (առողջությանը դիտավորությամբ ծանր վնաս պատճառելու հանցակազմի հատկանիշների վերաբերյալ տե՛ս Արարատ Բաղդասարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0168/01/10 որոշման 15-րդ կետը)։
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածով նախատեսված հանրորեն վտանգավոր արարքը կարող է կատարվել տարբեր եղանակներով։ Մասնավորապես, հանցավորը տուժողի առողջությանը ծանր վնաս կարող է պատճառել՝ իր ֆիզիկական հնարավորությունները գործադրելով (ձեռ-քով կամ ոտ¬քով հար¬վա¬ծե¬լով, հրել-վայր գցե¬լով, մարմ¬նի որևէ մաս ջար¬դե¬լով և այլն), տար¬բեր գոր¬ծիք¬ներ, ի¬րեր կամ ա¬ռար¬կա¬ներ (դանակ, կա¬ցին, մուրճ, մե¬տաղ¬յա ձող, քար և այլն) օգտագործելով, զա¬նա¬զան մե¬խա¬նիզմ¬ներ, մի¬ջոց¬ներ կամ նյու¬թեր (հրազեն, թույն, թմրանյութ և այլն) կի¬րա¬ռե¬լով, տա¬րե¬րա¬յին ա¬ղե¬տի իրադ¬րութ¬յու¬նը կամ ա¬ռա¬վել վտան¬գի աղբյու¬րն օգ¬տա¬գոր¬ծե¬լով և այլն։ Քննարկվող հանցագործության կատարման նշված եղանակները, ելնելով գործի փաստական հանգամանքների առանձնահատկություններից, տարբեր կերպ են բնորոշում հանցավորի անձնավորության և կատարված հանցագործության վտանգավորության աստիճանը։ Այսպես՝ տուժողի կենսական կարևոր օրգանների շրջանում դանակով հարված հասցնելիս հանցավորը ոչ միայն նախատեսում է հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացման անխուսափելիությունը, այլև գիտակցում է կամ առնվազն պարտավոր է գիտակցել, որ իր գործողություններով տուժողին պատճառում է առողջության ծանր վնաս, որը վտանգավոր է կյանքի համար և անգամ կարող է հանգեցնել մահվան։ Այլ խոսքով՝ հանցավորը գործում է ուղղակի դիտավորությամբ և հստակ նախատեսում է իր արարքի և վտանգավոր հետևանքների միջև առկա միանշանակ պատճառական կապը և դրա զարգացումը, այդ թվում՝ գիտակցում է կամ պարտավոր է գիտակցել, որ տուժողին կարող է պատճառել մահ, սակայն ինքնավստահությամբ կամ անփութությամբ հույս է ունենում, որ նշված ծանր հետևանքը չի առաջանա։ Վերոգրյալն ինքնին վկայում է հանցավորի անձնավորության և կատարված հանցագործության վտանգավորության առավել բարձր աստիճանի մասին, ուստի օբյեկտիվորեն պետք է գնահատվի և հաշվի առնվի դատարանների կողմից պատիժ նշանակելիս։
16. Ամփոփելով վերոգրյալը` Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործությունների վերաբերյալ գործերով հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը ճիշտ գնահատելու և որպես արդյունք հանցավորի նկատմամբ քրեաիրավական ներգործության համաչափ միջոց կիրառելու համար դատարանները հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնեն արարքի կատարման եղանակին, օգտագործված գործիքներին, միջոցներին, մարմնական վնասվածքների քանակին, բնույթին ու տեղակայմանը։ Համապատասխան գնահատականի պետք է արժանացվի նաև կատարված հանրորեն վտանգավոր արարքի և դրա հետևանքների նկատմամբ հանցավորի դրսևորած հոգեբանական վերաբերմունքը։
Ուստի, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ առանց նշված հանգամանքների գնահատման առողջությանը դիտավորությամբ ծանր վնաս պատճառելու վերաբերյալ գործերով հնարավոր չէ ճիշտ պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին։ Հետևաբար, նշանակված պատժով չի ապահովվի կատարված արարքի և կիրառված քրեաիրավական ներգործության միջոցի համաչափությունը, ինչպես նաև կխաթարվեն պատժի նշանակման ընդհանուր սկզբունքները։»։
Դատական քննությամբ հիմնավորվել է, որ անչափահաս ամբաստանյալ Ս. Թադևոսյանը, գործով չպարզված սուր կտրող-ծակող գործիքով, 2015թ. մայիսի 29-ին տեղի ունեցած վիճաբանության ընթացքում, անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանազանցմամբ հարվածներ է հասցրել ամբաստանյալ Ս. Հովհաննիսյանի կրծքավանդակի ձախ շրջանին և ձախ ազդրին` նրա առողջությանը պատճառելով կյանքին վտանգ սպառնացող ծանր վնաս ձախ թոքի ստորին բիլթի վնասումով, ուղեկցվող հեմո-պնևմոթորաքսով և ազդրի խորանիստ մկանների վնասումով, իսկ ամբաստանյալ Ս. Հովհաննիսյանը 2015թ. սեպտեմբերի 3-ին տեղի ունեցած վիճաբանության ընթացքում սուր կտրող-ծակող գործիքով հարվածել է Ս. Թադևոսյանի որովայնի շրջանին` նրա առողջությանը դիտավորությամբ պատճառելով կյանքի համար վտանգավոր ծանր վնաս` որովայնի առաջային պատի կտրած-ծակած թափանցող վերքի ձևով։
Հաշվի առնելով վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, անչափահաս ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանի նկատմամբ, իրեն վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում ամբաստանյալ Ս. Թադևոսյանի անձը` դրական բնութագրվելը, վատառողջ լինելը, նրան վերագրվող հանցագործության հանրային վտանգավորությունը և հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում մեղավոր ճանաչելով` նախաքննության ընթացքում խոստովանական ցուցմունքներ տալը։
Հաշվի առնելով նաև հանցանք կատարելու պահին ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանի անչափահաս` տասնյոթ տարեկան լինելը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների հետ` դատարանը գտնում է, որ Սիսակ Թադևոսյանն իր կատարած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործությունների համար նախատեսված պատիժներից նվազ խստի` տուգանքի ձևով, քանի որ պատիժներից առավել խիստը` ազատազրկումը, կիրառելու հիմքեր առկա չեն։ Բացի այդ` տուգանքի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները և հնարավոր կլինի ապահովել անչափահասի բարեկեցությունը, նրա իրավունքների պաշտպանությունն ու նրա բնականոն զարգացումը։
Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժն անչափահաս ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Ամբաստանյալ Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանի նկատմամբ, իրեն վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում ամբաստանյալ Սամվել Հովհաննիսյանի անձը` նախկինում դատված չլինելը, դրական բնութագրվելը, ամբաստանյալին վերագրվող հանցագործության բարձր հանրային վտանգավորությունը և հանցագործության կատարման եղանակը` կտրող-ծակող առարկայով Ս. Թադևոսյանի մարմնի կենսականորեն կարևոր օրգանին հարվածելը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում մեղավոր ճանաչելով` նախաքննության ընթացքում խոստովանական ցուցմունքներ տալը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիան պատիժ է նախատեսում բացառապես ազատազրկման ձևով։
Վերոգրյալը հաշվի առնելով` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Սամվել Հովհաննիսյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Սամվել Հովհաննիսյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել, գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում չի կայացվել։
Քննելով իրեղեն ապացույցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2015թ. օգոստոսի 28-ի, սեպտեմբերի 05-ի և դեկտեմբերի 12-ի որոշումներով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված և քրեական գործին կցված, Սամվել Հովհաննիսյանի հագուստները և մեկ զույգ կոշիկը պետք է վերադարձնել ամբաստանյալ Սամվել Հովհաննիսյանին, Սիսակ Թադևոսյանի հագուստները պետք է վերադարձնել ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանին, իսկ մնացած ապացույցները (փայտե մահակի կտորները, կրակայրիչը, բամբակյա խծուծները, ռետինե գորգից վերցված արնանման հետքի չորացած կտորները, երկու սրբիչները) պետք է ոչնչացնել։
Քննելով խափանման միջոցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ անչափահաս ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ տուգանքի դատապարտվելու դեպքում ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանի կողմից քրեական պատասխանատվությունից և նշանակված պատիժը կրելուց խուսափելու, դատարանի դատավճռի կատարմանը խոչընդոտելու հավանականությունը ցածր է։
Դատարանը գտնում է նաև, որ ամբաստանյալ Սամվել Հովհաննիսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը ենթակա է փոփոխման, որպես խափանման միջոց պետք է ընտրել կալանավորումը և Սամվել Հովհաննիսյանին պետք է կալանավորել դատական նիստի դահլիճում, քանի որ նրա` ազատազրկման ձևով պատժի դատապարտվելու դեպքում, քրեական պատասխանատվությունից և նշանակված պատիժը կրելուց խուսափելու հավանականությունը բարձրանում է։
Քննելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն`
«1. Դատական ծախսերը բաղկացած են`
(…)
3) մասնագետի, փորձագետի, թարգմանչի վարձատրության գումարներից.
(…)»։
Նույն օրենսգրքի 169-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 1-6-րդ կետերում թվարկված դատական ծախսերը կարող են դատարանի կողմից դրվել դատապարտյալի վրա։
(…)
4. Անչափահասին դատապարտելու դեպքում դատական ծախսերը կարող են դրվել նրա օրինական ներկայացուցչի վրա։»։
Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում կատարվել է Սամվել Հովհաննիսյանի մարմնի և հագուստների դատահետքաբանական և դատաբժշկական համալիր փորձաքննություն (26.08.2015թ., Հմ` 15-1688)` ՀՀ «Փորձաքննությունների ազգային բյուրո» պետական ոչ առևտրային կազմակերպության կողմից, որի արժեքը կազմել է 77.402 /յոթանասունյոթ հազար չորս հարյուր երկու/ ՀՀ դրամ։
/հատոր 3, գ.թ. 206-216/
Հետևաբար անչափահաս ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանի օրինական ներկայացուցիչ Գայանե Սարգսյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձման է ենթակա 77.402 /յոթանասունյոթ հազար չորս հարյուր երկու/ ՀՀ դրամ գումար` որպես Սամվել Հովհաննիսյանի մարմնի և հագուստների դատահետքաբանական և դատաբժշկական համալիր փորձաքննության արժեք։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 134-138-րդ, 168-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ և 439-442-րդ հոդվածներով, դատարանը`



Վ Ճ Ռ Ե Ց

1. Անչափահաս ամբաստանյալ Սիսակ Արտակի Թադևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 116-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի, նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի 100.000 /մեկ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
2. Ամբաստանյալ Սամվել Թաթուլի Հովհաննիսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով 2016թ. ապրիլի 02-ից։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը փոփոխել, խափանման միջոց ընտրել կալանավորումը և Սամվել Հովհաննիսյանին կալանավորել դատական նիստերի դահլիճում։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2015թ. օգոստոսի 28-ի, սեպտեմբերի 05-ի և դեկտեմբերի 12-ի որոշումներով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված և քրեական գործին կցված, Սամվել Հովհաննիսյանի հագուստները և մեկ զույգ կոշիկը վերադարձնել ամբաստանյալ Սամվել Հովհաննիսյանին, Սիսակ Թադևոսյանի հագուստները վերադարձնել ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանին, իսկ մնացած իրեղեն ապացույցները (փայտե մահակի կտորները, կրակայրիչը, բամբակյա խծուծները, ռետինե գորգից վերցված արնանման հետքի չորացած կտորները, երկու սրբիչները) ոչնչացնել։
Անչափահաս ամբաստանյալ Սիսակ Թադևոսյանի օրինական ներկայացուցիչ Գայանե Սարգսյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 77.402 /յոթանասունյոթ հազար չորս հարյուր երկու/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ