Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0214/01/15
Վիճակագրական տողի համար : 10.1

Պատասխանող

Արման Սարգսյան
Արմեն Սարգսյան
Արման Սարգսյան Արամի
Արմեն Սարգսյան Արամի
Արմեն Սարգսյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Կարինե Ղազարյան

Արմեն Դանիելյան

Ռուզաննա Բարսեղյան

Մանուշակ Պետրոսյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մնացական Մարտիրոսյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Կարինե Ղազարյան

Արմեն Դանիելյան

Ռուզաննա Բարսեղյան

Մանուշակ Պետրոսյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մնացական Մարտիրոսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Արման Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Արմեն Սարգսյանի հետ` խմբով և զենքի գործադրմամբ, ուղղակի դիտավորությամբ հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, խուլիգանական մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ` Կարեն Մուրադյանին, վերջինիս նկատմամբ իրականացված հակաօրինական գործողություններով կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, այն է` կատարել է խուլիգանություն:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2016-08-09 12:30 1 Կայացվել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2016-02-10 12:30 4 Կայացել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2016-02-03 15:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2016-02-02 15:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2016-01-20 12:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-12-24 12:30 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-12-18 16:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-12-08 12:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-12-02 12:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-11-25 12:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-11-17 12:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-11-04 12:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-10-14 15:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-09-25 14:00 4 Կայացել է
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ

Գործ Հ. ԵԿԴ/0214/01/15
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ

Քարտուղարությամբ` Ա.Ջուլհակյանի
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
մեղադրող` Գ.Գևորգյանի
պաշտպան` Ա.Թամրազյան
ամբաստանյալներ` Ա.Սարգսյան Ա.Սարգսյան


Երևան 09.08.2016թ
դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանի վերաբերյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և Արման Արամի Սարգսյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի (այսուհետ` Դատարան) 10.02.2016թ. դատավճռի դեմ պաշտպանի և մեղադրողի վերաքննիչ բողոքները


ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.

25.03.2014թ. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հարուցվել է թիվ 13202214 քրեական գործը:
10.07.2014թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ թիվ 13202214 քրեական գործի վարույթը կարճվել է և որոշվել Արմեն Սարգսյանի կողմից Կարեն Մուրադյանին ծեծի ենթարկելու կապակցությամբ նրա նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնել հանցակազմի բացակայության հիմքով, Արմեն Սարգսյանի, Արման Սարգսյանի և Կարեն Մուրադյանի կողմից խուլիգանության կատարելու կապակցությամբ նրա նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնել հանցակազմի բացակայության հիմքով:
24.12.2014թ. ՀՀ գլխավոր դատախացի որոշմամբ նախաքննության որոշումը վերացվել է և գործի քննությունը հանձնվել է ՀՀ հատուկ քննչական ծառայությանը:
27.04.2015թ. Արման Արամի Սարգսյանը ձերբակալվել է:
29.04.2015թ. Արման Սարգսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով:
02.05.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ Արման Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, նույն օրը նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, այն բանի համար, որ նա, Արմեն Արամի Աարգսյանի հետ՝ խմբով և զենքի գործադրմամր, ուղղակի դիտավորությամբ հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով,խուլիգանակազ մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ՝ Կարեն Մուրադյանին, վերջինիս նկատմամբ իրականացված հակաօրինական գործողություններով կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, այն է՝ կատարել է խուլիգանություն։
Այսպես՝ 2014թ. մարտի 21-ին՝ ժամը 11:30–ի սահմաններում, «Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության» գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Մուրադյանն աշխատանքի ներկայանալով՝ կայանել է իր «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան գիտական կենտրոնի՝ Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 8-րդ փողոցի 123-րդ հասցեում գտնվող ավտոկայանատեղիի հարակից հատվածում՝ խոչընդոտ չստեղծելով մյուս ավտոմեքենաների երթևեկության համար։ Նույն վայրով երթևեկել են Արման Սարգսյանը եղբոր՝ Արմեն Սարգսյանի հետ, «ԲՄՎ-7– րդ» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Նրանք ավտոմեքենան կանգնեցնելով Կարեն Մուրադյանի ավտոմեքենայից շուրջ 10 մետր հեռավորության վրա՝ պատահաբար ընտրելով Կ.Մուրադյանին՝ որպես հակաօրինական արարքի միջոցով հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու թիրախ, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, շրջապատին հակադրվելու ցանկությամբ մի շարք անցորդների ներկայությամբ վիրավորական տոնով Կ.Մուրաոյանից պահանջել են ավտոմեքենան հանել այդ վայրից։ Երբ Կ.Մուրադյանը բացատրություն է պահանջել իր հետ նման տոնով խոսելու համար՝ Արման և Արմեն Սարգսյաններն, առանց որևէ պատճառի և բացատրություն տալու, նույն մղումներից դրդված հարձակվել են նրա վրա, որի ընթացքում հասարակության անդամների ներկայությամբ տևական ժամանակ տվել են բարձրաձայն հայհոյանքներ, վեճը վերածվել է կռվի, Արմեն Սարգսյանն այդ ընթացքում ձեռքով հարվածել Կ.Մուրադյանին։
Երբ Սարգսյան եղբայրներն իրենց գերակայությունը հաստատելուն ուղղված գործողությունները ավարտված համարելով ցանկացել են վերադառնալ ավտոմեքենայի մոտ, Կ.Մուրադյանը կրկին մոտեցել և հայտարարել է, որ իր հետ տեղի ունեցածի համար նրանք պատասխան են տալու։ Այս անգամ, արդեն չնչին պատճառով Արման Սարգսյանն իր մոտ եղած զենքով՝ գազային ատրճանակով կրակել է Կ.Մուրադյանի դեմքին՝ գործադրված բռնության արդյունքում պատճառելով մարմնական վնասվածք։ Գազային ատրճանակով կատարված կրակոցի հետևանքով Կ.Մուրադյանը կորցրել է գիտակցությունը, սակայն դեպքին ականատես քաղաքացիները օգնել են նրան սթափվել, իսկ երբ Կ.Մուրադյանը ոտքի է կանգնել՝ Սարգսյան եղբայրները դիմել են փախուստի։
Արման և Արմեն Սարգսյանների կողմից կատարված և շուրջ 10 րոպե տևած հիշյալ հանցավոր արարքները ականատեսների մոտ առաջացրել են զայրույթ, վրդովմունք, ինչպես նաև լուրջ վախի զգացում իրենց առողջության և գույքի պահպանության կապակցությամբ: Սարգսյան եղբայրների արարքի հետևանքով, էականորեն խաթարվել է նաև «Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության» գիտական կենտրոնի բնականոն աշխատանքը` անհարմարություն և լուրջ անհանգստություն պատճառելով կենտրոնի աշխատակիցներին:
29.04.2015թ. Դատարանի որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և Արման Սարգսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորում երկու ամիս ժամկետով:
13.05.2015թ. Արմեն Սարգսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով այն բանի համար, որ նա, Արման Արամի Սարգսյանի հետ՝ խմբով, ուղղակի դիտավորությամբ, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, խուլիգանական մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ՝ Կարեն Մուրադյանին, վերջինիս նկատմամբ իրականացված հակաօրինական գործողություններով կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, այն է՝ կատարել է խուլիգանություն։
Այսպես՝ 2014թ. մարտի 21-ին՝ ժամը 11:30-ի սահմաններում, «Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության» գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Մուրադյանն աշխատանքի ներկայանալով՝ կայանել է իր «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան գիտական կենտրոնի՝ Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 8-րդ փողոցի 123-րդ հասցեում գտնվող ավտոկայանատեղիի հարակից հատվածում՝ խոչընդոտ չստեղծելով մյուս ավտոմեքենաների երթևեկության համար։
Նույն վայրով երթևեկել են Արմեն Աարգսյանը եղբոր՝ Արման Աարգսյանի հետ, վերջինիս վարած «ԲՄՎ-7-րդ» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Նրանք ավտոմեքենան կանգնեցնելով Կարեն Մուրադյանի ավտոմեքենայից շուրջ 10 մետր հեռավորության վրա՝ պատահաբար ընտրելով Կ.Մուրադյանին՝ որպես հակաօրինական արարքի միջոցով հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու թիրախ, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, շրջապատին հակադրվելու ցանկությամբ, մի շարք անցորդների ներկայությամբ վիրավորական տոնով Կ.Մուրադյանից պահանջել են ավտոմեքենան հանել այդ վայրից։ Երբ Կ.Մուրադյանը բացատրություն է պահանջել իր հետ նման տոնով խոսելու համար՝ Արմեն և Արման Սարգսյաններն առանց որևէ պատճառի և բացատրություն տալու, նույն մղումներից դրդրված, հարձակվել են նրա վրա, որի ընթացքում հասարակության անդամների ներկայությամբ տևական ժամանակ տվել են բարձրաձայն հայհոյանքներ, վեճը վերածվել է կռվի, Արմեն Սարգսյանն այդ ընթացքում ձեռքով հարվածել է Կ.Մուրադյանին։
Երբ Սարգսյան եղբայրներն իրենց գերակայությունը հաստատելուն ուղղված գործողությունները ավարտված համարելով ցանկացել են վերադառնալ ավտոմեքենայի մոտ, Կ.Մուրադյանը կրկին մոտեցել և հայտարարել է, որ իր հետ տեղի ունեցածի համար նրանք պատասխան են տալու։ Այս անգամ, արդեն չնչին պատճառով, Արման Սարգսյանն իր մոտ եղած զենքով՝ գազային ատրճանակով կրակել է Կ.Մուրադյանի դեմքին՝ գործադրված բռնության արդյունքում պատճառելով մարմնական վնասվածք։ Գազային ատրճանակով կատարված կրակոցի հետևանքով Կ.Մուրադյանը կորցրել է գիտակցությունը, սակայն դեպքին ականատես քաղաքացիները օգնել են նրան սթափվել, իսկ երբ Կ.Մուրադյանը ոտքի է կանգնել՝ Սարգսյան եղբայրները դիմել են փախուստի։
Արմեն և Արման Սարգսյանների կողմից կատարված և շուրջ 10 րոպե տևած հիշյալ հանցավոր արարքները ականատեսների մոտ առաջացրել են զայրույթ, վրդովմունք, ինչպես նաև լուրջ վախի զգացում իրենց առողջության և գույքի պահպանության կապակցությամբ։
Սարգսյան եղբայրների արարքի հետևանքով, էականորեն խաթարվել է նաև «Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության» գիտական կենտրոնի բնականոն աշխատանքը` անհարմարություն և լուրջ անհանգստություն պատճառելով կենտրոնի աշխատակիցներին:
13.05.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել ստորագրությունը` չհեռանալու մասին:
01.08.2016թ. թիվ 13202214 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արման Սարգսյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և Արմեն Սարգսյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, ուղղարկվել է Դատարանը:
Դատարանի 10.02.2016թ. դատավճռով Արման Արամի Սարգսյանին մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2015թ. ապրիլի 27-ից։
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Արմեն Արամի Սարգսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատարանի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք են ներկայացրել պաշտպան՝ Արման Թամրազյանը և մեղադրող՝ Գ.Գևորգյանը։


2. Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը

Վերաքննիչ բողոքները քննվում են հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.

Բ)Մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը.
Մեղադրողը նշել է, որ Դատարանի 2016 թվականի փետրվարի 10-ի դատավճռով թույլ է տրվել դատական սխալ, նյութական իրավունքի խախտում, Դատարանն անհիմն եկել է այն եզրահանգման, որ Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատժի նշանակումը հիմնավոր է և օրինաչափ։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 61-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի, ինչպես նաև Վճռաբեկ դատարանի թիվ 0029/01/08 որոշման իրավական դրույթները, մեղադրողը նշել է, որ Դատարանը չի կատարել համապատասխան վերլուծություններ, մասնավորապես՝ չի նշել, թե հանացագործության կատարման հատկապես որ հանգամանքներն են հիմք տվել եզրակացնելու, որ ամբաստանյալի ուղղումը հնարավոր է հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից նվազ խստի՝ տուգանքի ձևով դատապարտվելու պայմաններում, այն պարագայում, երբ արձանագրել է, որ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ չկան։
Մեղադրողը նշել է նաև, որ դատարանի կողմից ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ նշանակված՝ 500.000 ՀՀ դրամ տուգանքի ձևով պատիժը պատճառաբանված և արդարացի չէ՝ ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, չի համապատասխանում վերջինիս կողմից կատարած հանցագործության հասարակական վտանգավորության աստիճանին, բնույթին և հանցավորի անձին, հակասության մեջ է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի սույն բողոքում հիշատակված որոշումով արտահայտած իրավական դիրքորոշման հետ, ուստի վերջինիս նկատմամբ տուգանքի ձևով նշանակված պատիժը օրինաչափ չէ և միայն ազատազրկման ձևով պատժի նշանակումը կարող է ծառայել ՀՀ քրեական օրենսգրքով սահմանված պատժի նպատակներին։
Հիմքը ընդունելով վերոգրայլը, մեղադրողը խնդրել է բեկանել և փոփոխել Դատարանի 2016 թվականի փետրվարի 10-ի դատավճիռը՝ Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով և վերջինիս նկատմամբ նշանակել համաչափ պատիժ ազատազրկման ձևով։

Ա) Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը.
Պաշտպանը նշել է, որ Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որորնք ազդել են գործի ելքի վրա և առաջացրել են ծանր հետևանքներ: Բացի այդ, Դատարանը ճիշտ չի կիրառել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ, 18-րդ, 23-րդ, 104-րդ, 105-րդ, 107-րդ, 108-րդ, 112-րդ, 115-րդ, 226-րդ, 358-րդ և 360-րդ հոդվածների պահանջները և ամբաստանյալներ Արման և Արմեն Սարգսյանների արաքներում խուլիգանության հանցակազմի հատկանիշների բացակայության պայմաններում նրանց նկատմամբ կայացրել է մեղադրական դատավճիռ:
Վերլուծելով հետազոտված բոլոր ապացույցները անհասկանալի է, թե Դատարանը որ ապացույցների համակցությամբ է եկել այն համոզման, որ Արման և Արմեն Սարգսյանները ունեցել են որպես մեղադրյալ ներգրավվելու մասին որոշումներում նրանց մեղսագրված նպատակները, մղումները, ձգտումները և դիտավորությունը: Բացի Կարեն Մուրադյանի, Արմեն Դանիելյանի, Արմինե Խաչատրյանի, Գայանե Հախվերդյանի և Շուշանիկ Սահակյանի տված ցուցմունքներից, մյուս վկաների ցուցմունքներով հնարավոր չէ նույնիսկ ենթադրություններ կատարել Արման և Արմեն Սարգսյանների ունեցած դիտավորության, նպատակի, շարժառիթների և ձգտումների մասին:
Դատարանը, վկա Ա.Դանիելյանի ցուցմունքներում նշել է վերջինիս կողմից չհաղորդված այլ տվյալներ, մասնավորապես այն մասին, որ նույն ճանապարհով հակառակ ուղղությունից մոտեցել է Սարգսյանների մեքենան։ Մինչդեռ, Դատարանում հարցաքննության ընթացքում հետազոտելով պաշտպանական կողմից վարույթն իրականացնող մարմնին ներկայացված և քրեական գործին կցված լուսանկարները, հաստատել է Սարգսյանների մեքենայի դեպի աջ շրջադարձ կատարելու համար կանգ առնելու փաստը, նշել, որ իր գտնվելու վայրից Սարգսյանների մեքենայի աջ կողմը տեսանելի չի եղել և ինքը չի կարող ասել, թե այն կարող էր արդյոք Կ.Մուրադյանի մեքենայի առկայության պայմաններում կատարել դեպի աջ շրջադարձը։
Դատարանը որպես հաստատված փաստական հանգամանք գնահատելով այն, որ Կ.Մուրադյանի կողմից ավտոմեքենան ճանապարհի երթևեկելի ուղեմասում կայանելը այլ ավտոմեքենաների ընթացքին չի խոչընդոտել, և որ այդ պահին առկա է եղել շուրջ 2,5 մետր լայնություն, անտեսել է ամբաստանյալների հայտնած փաստարկները, ինչպես նաև վկա Ա.Դանիելյանի ցուցմունքներն այդ մասին և հիմնվելով դեպքի վայրի զննության արձանագրության վրա, որում առկա փաստական տվյալներով հերքված չէ ամբաստանյալների և վկա Ա.Դանիելյանի կողմից հայտնված փաստարկները, կատարել է անհիմն եզրահանգում։
Արմեն Սարգսյանն իր ցուցմունքում ցանկություն է հայտնել դեպքի վայրում մատնացույց անելու դեպքի իրական հանգամանքները, դեպքի նախորդող պահին կայանված ավտոմեքենաների տեղակայումները, սակայն վարույթն իրականացնող մարմինն անտեսելով մեղադրյալի ցանկությունը և վերջինիս փաստարկները որևէ կերպով չհերքելով և չստուգելով, բավարարվել է միայն ձևական կատարված դեպքի վայրի զննությամբ, դրան մասնակից դարձնելով միայն տուժողին:
Գիտակցելով վարույթն իրականացնող մարմնի հիշյալ անգործության նպատակը, պաշտպանական կողմը ներկայացրել է իր իսկ կողմից կատարված լուսանկարները: Արմեն Սարգսյանն իր նախաքննական ցուցմունքում հայտնել է, որ պատրաստ է ներկայացված լուսանկարների վերաբերյալ տալ ցուցմունքներ և նկարագրել դեպքի հանգամանքները, սակայն վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից մեղադրյալի լրացուցիչ հարցաքննություն նույնպես չի կատարվել։
Վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից կողմնակալ վերաբերմունք դրսևորելը արտահայտվել է նաև նրանում, որ քննիչի կողմից կատարված դեպքի վայրի զննությամբ չի արձանագրվել բժշկական կենտրոնի պատի վրա առկա, կանգառն արգելող նշումը, որը սակայն ֆիքսվել է պաշտպանական կողմի կատարած լուսանկարներով:
Փաստորեն պատշաճ դատավարական ընթացակարգի սահմաններում կատարված որևէ քննչական և դատավարական գործողությամբ չի հերքվել Արման և Արմեն Սարգսյանների կողմից այդ օրը, առանց տուժողի մեքենան տեղաշարժելու, փողոցով իրենց ընթացքը շարունակելու հնարավորություն չունենալու հանգամանքը, որը սակայն թե նախաքննության և թե դատաքննության ընթացքում գնահատվել է ի վնաս ամբաստանյալների։
Դատարանը իր դատավճռում չի անդրադարձել պաշտպանական ճառով ներկայացված, վերը նշված խախտումներին և վերլուծություններին։
Տվյալ դեպքում, վարույթն իրականցնող մարմինը և Դատարանը Արման և Արմեն Սարգսյանների մեղավորության մասին հետևություններ են կատարել չունենալով որևէ ապացույց, հիմնվելով բացառապես ենթադրությունների վրա։
Նման պայմաններում քրեական գործով երկու ամբաստանյալներին նույն դեպքով վերագրվել են տարբեր գործողություններ, որն ինքնին անդրադառնում է նրանց պատշաճ կերպով պաշտպանվելու հնարավորության վրա, քանզի որևէ կերպ պարզ չէ ի վերջո Արման Սարգսյանին վերագրվում է Կ.Մուրադյանին հարվածելու դրվագը, թե՝ ոչ, այլ անձինք միջամտել են դեպքին, թե՝ ոչ, Կ.Մուրադյանի կողմից իր մեքենան տեղաշարժելուց հետո Արմեն Սարգսյանը որևէ գործողություն կատարել է, թե՝ ոչ։
Դատարանը որևէ կերպ չանդրադառնալով պաշտպանական ճառում նշված մեղադրյալների մեղադրանքներում եղած, դեպքի կատարման հանգամանքների հետ կապված էական տարբերություններին և դրանով մեղադրյալների պաշտպանական իրավունքի խախտմանը, որպես հաստատված փաստական հանգամանք նշել է, որ Արման և Արմեն Սարգսյանները իջել են ավտոմեքենայից, առանց որեէ պատճառի և բացատրություն տալու քաշքշել են նրան, փորձել են ծեծել և բարձրաձայն հայհոյել են։ Կ.Մուրադյանը փորձել է խույս տալ նրանց հարվածներից, սակայն Արմեն Սարգսյանն այնուամենայնիվ ձեռքով հարվածել է Կ.Մուրադյանի ուսին։
Ակնհայտ է, որ Դատարանի նման եզրահանգումն անհիմն է, քանի որ հետազոտված որևէ ապացույց նման փաստական տվյալներ չի պարունակում։
Դատարանը, Կ.Մուրադյանի այրվածքների տեսքով մարմնական վնասվածք ստանալու հանգամանքը հաստատված է համարել բացառապես տուժողի ցուցմունքով և իբր դեպքից հետո նրան հանդիպած ընկերներ՝ Դավիթ Մկրտչյանի և Դավիթ Գրիգորյանի ցուցմունքներով, որոնք իբր տուժողի դեմքին և աչքի մեջ դեպքից մի քանի օր անց կարմրություն են նկատել։
Կ.Մուրադյանի կողմից մարմնական վնասվածք ստացած լինելու հանգամանքը և դրա բնույթը կարող էին հաստատվել միայն դատաբժշկական փորձագետի եզրակացությամբ և որևէ այլ ապացույցով հաստատվել չէին կարող։
Դատարանում հետազոտված գործի նյութերով հաստատվել է, որ Կ.Մուրադյանը դատաբժշկական փորձաքննության չի ենթարկվել և նրա մարմնական վնասվածքների վերաբերյալ դատաբժշկական փորձագետի եզրակացությունը բացակայում է։
Պաշտպանը նշել է նաև, որ Արման և Արմեն Սարգսյանների կողմից կատարված գործողությունները չեն բովանդակում հասարակական կարգի կոպիտ խախտման տարրեր, և հասարակության նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք չեն ներկայացրել, պայմանավորված չեն եղել Կ.Մուրադյանի հակաօրինական վարքագծով (ճանապարհը փակելը և պահանջներն անտեսելով մեքենան չտեղաշարժելը) և ուղղված են եղել կոնկրետ Կ.Մուրադյանի և ոչ թե հասարակության, նշված վայրում հավաքված քաղաքացիների դեմ, եթե այդպիսիք եղել են։ Այլ խոսքով՝ ամբաստանյալների արարքում բացակայում են խուլիգանական դրդումները, իսկ կոնկրետ վայրում տեղի ունեցած դեպքը պայմանավորված է եղել նրանց հուզական վիճակով և նպատակ չի ունեցել խախտել հասարակական կարգը, ինչպես նաև բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորել հասարակության՝ հավաքված քաղաքացիների նկատմամբ, եթե այդպիսիք եղել են։ Արմեն Աարգսյանի կողմից Կ.Մուրադյանին քաշքշելը տուժողի հակաօրիանական վարքագծի հետեանքով առաջացած համարժեք էմոցիոնալ բռնկվածություն է։ Ինչ վերաբերում է Արման Աարգսյանի կողմից գազային ատրճանակով կրակելուն, ապա նա ատրճանակով կրակել է կրկին տուժողի վարքագծի արդյունքում առաջացած էմոցիոնալ բռնկվածության հետևանքով, քանի որ տուժողը` ով դրսևորելով հակահասարակական վարքագիծ մեքենան կայանել է ճանապարհին՝ շրջադարձի վրա, ապա քաշքշոցից հետո ճանապարհ է տվել, կրկին վերադարձել է և հայտարարել, որ պատասխան են տալու՝ փորձելով շարունակել վիճաբանությունը։
Պաշտպանը դատական վիճաբանականների փուլում պաշտպանական ճառով Դատարանին միջնորդել է որպես անթույլատրելի ապացույցներ ճանաչել 06.08.2015թ. որոշմամբ քննիչ Հ.Հովհաննիսյանի կողմից որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված «Առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին» 2014 թվականի ապրիլի 10-ին և 11-ին կազմված արձանագրությունները, դրանց հիման վրա կատարված դատաքիմիական և դատաձգաբանական փորձագետի 16.05.2014թ. թիվ 13131403 եզրակացությունը, իրեղեն ապացույցներ հանդիսացող «Բլոու» տեսակի 9 մմ տրամաչափի ատրճանակը և Կ.Մուրադյանի կողմից ներկայացված «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի սվիտերը։
Դատարանը անտեսել է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին արձանագրություն կազմելու դատավարական կարգ չի նախատեսել, քրեական գործով կարևոր ապացուցողական նշանակություն ունեցող առարկաները կարող են ձեռք բերվել, ամրագրվել և գործին կցվել քրեադատավարական օրենքով սահմանված և թույլատրելի համարվող կարգով, տվյալ դեպքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 226-րդ հոդվածի 1-ին մասով ամրագրված առգրավում կատարելու մասին դատավարական որոշման կայացմամբ և առգրավում կատարելու դատավարական կարգի պահպանմամբ կազմված արձանագրությամբ, որի մասին հիմնավորումները ներկայացվել են ապացույցներն անթույլատրելի ճանաչելու մասին միջնորդությամբ, ուստի և առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014 թվականի ապրիլի 10-ի և 11-ի արձանագրությունները, որպես ապացույց չեն կարող դրվել մեղադրանքի հիմքում, անգամ եթե դրանց տրվել է մեկ այլ ապացույցի անվանում։
Բացի այդ, Դատարանը սխալ եզրահանգում է կատարել այն մասին, որ գազային ատրճանակի պարագայում առկա չէ դրա առանձնահատկությունները, հատկանիշները և պարունակող հետքերն էապես փոխելու հնարավորություն, քանի որ այն ի սկզբանե նույնացվել է համապատասխան թույլտվության վերաբերյալ փաստաթղթով և հետագա գործողություններով։
Դատարանը պարտավոր էր նախ անդրադառնալ գազային ատրճանակի՝ որպես ապացույցի ձեռք բերման դատավարական կարգին, ապա միայն քննարկեր դրա առանձնահատկությունները, հատկանիշները և պարունակող հետքերն էապես փոխելու հնարավորությանը, քանի որ քրեական գործով վերցված և գործին կցված առարկայի առանձնահատկությունների, հատկանիշների և պարունակող հետքերի փոփոխման հնարավորությունը բացառելն ինքնին այդ առարկան թույլատրելի ապացույց համարելու հիմք չէ։
Դատարանի՝ ատրճանակի առանձնահատկությունները, հատկանիշները և պարունակող հետքերն էապես փոփոխելու հնարավորության բացառումը նույնպես սխալ հետևությունների արդյունք է։
Դատարանի այն մոտեցումը, որ դատաձգաբանական և դատաքիմիական թիվ 13131403 եզրակացության մի մասը ճանաչել է որպես թույլատրելի ապացույց և դրել մեղադրանքի հիմքում, իսկ մյուս մասը ճանաչել է ոչ թույլատրելի և հանել ապացույցների զանգվածից, հակասում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ և 105– րդ հոդվածների պահանջներին։
Մասնավորապես, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետի համաձայն որպես ապացույց նախատեսված է փորձագետի եզրակացությունը, այլ ոչ թե դրա այս կամ այն մասը, հետևաբար և այն չի կարող մի մասով ճանաչվել որպես թույլատրելի ապացույց և դրվել մեղադրանքի հիմքում, իսկ մյուս մասով՝ անթույլատրելի և հանվել ապացույցների զանգվածից։
Պաշտպանը Վերաքննիչ դատարանին միջնորդել է ստորև նշված նյութերի որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելությունը`
ա. 13.05.2015թ. որոշմամբ որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված ատրճանակը։
բ. Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված «Աոարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին» 2015 թվականի ապրիլի 10-ի արձանագրությունը։
գ.Դատաձգաբանական և դատաքիմիական փորձագետի թիվ 13131403 եզրակացության։
Դատաքննության ընթացքում հետազոտվել են նաև գործով վկաներ, «Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության» ԴԿ աշխատակիցներ Արմինե Խաչատրյանի, Գայանե Հախվերդյանի, Շուշանիկ Սահակյանի, Վարուժան Բումայանի, Աշոտ Աղաբաբյանի, Սյուզաննա Առաքելյանի, Եվգենիա Բաբայանի, Ռուբեն Գալստյանի, Սերոբ Համբարձումյանի, Լևոն Աղաբեկյանի, Վարդուհի Բալախչյանի, Դոնարա Մակարովայի, Սուսաննա Պողոսյանի, Նարինե Թորգոմյանի ցուցմունքները։
Հարցաքննված վկաներից որևէ մեկը չի նշել այն տեղեկությունների ստացման աղբյուրը, որոնց համաձայն Կ.Մուրադյանին հայհոյել են, ծեծել և կրակել նրա դեմքին։
Պաշտպանը Վերաքննիչ դատարանին միջնորդել է նաև ճանաչել վկաներ Արմինե Խաչատրյանի, Վարուժան Բումայանի, Աշոտ Աղաբաբյանի, Սյուզաննա Առաքելյանի, Եվգենիա Բաբայանի, Ռուբեն Գալստյանի, Սերոբ Համբարձումյանի, Լեոն Աղաբեկյանի, Վարդուհի Բալախչյանի, Դոնարա Մակարովայի, Սուսաննա Պողոսյանի, Նարինե Թորգոմյանի ցուցմունքների՝ որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելիությունը։
Վարույթն իրականացնող մարմնի և դատախազի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ, 10-րդ, 17-րդ և 23-րդ հոդվածներով ամրագրված սկզբունքների կոպիտ խախտման և մինչև դատաքննության անցնելը դրանք վերացնելու համար Դատարանին ներկայացված միջնորդությունը մերժվել է` դատարանի կողմից վարույթն իրանացնող մարմնին քրեական գործից ապօրինի հանված ապացույցները ներկայացնելու պարտականություն սահմանելու լիազորություն չունենալու պատճառաբանությամբ և պաշտպանական կողմը, ինչպես նախաքննության ավարտական փուլում, այնպես էլ Դատարանում, զրկվել է քրեական գործի նախաքննության ընթացքում ձեոք բերված ողջ ապացույցներին և նյութերին ծանոթանալու և դրանց միջոցով իր անմեղությունը, տուժողի կերպարը լիարժեք բնութագրելու, վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից տուժողին սադրելու արդյունքում նրանից 28.04.2015թ. ցուցմունքներ կորզելու փաստը ապացուցելու հնարավորությունից։
Դատարանը, լսման և ձայնագրառման արդյունքները քրեական գործից հանելու և պաշտպանական կողմին չծանոթացնելու վերաբերյալ ներկայացված փաստարկներին որևէ իրավական գնահատական չի տվել և ընդհանրապես չի անդրադարձել։
Պաշտպանական կողմը միջնորդել է Վերաքննիչ դատարանին, վարույթն իրականացնող մարմնից պահանջել քրեական գործի նյութերից հանված ապացույցը և այն հետազոտել` հնարավորություն ընձեռելով պաշտպանական կողմին ծանոթանալու ապացույցի բովանդակության և այն օգտագործել մեղադրյալների անմեղությունը ապացուցելիս:
Արման Սարգսյանին 29.04.2015թ. որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշումը քննիչ Ռ.Գևորգյանի կողմից չի ստորագրվել, նույնն է, թե նման որոշում չի կայացվել, այլ պարզապես կազմվել է։ Նման պայմաններում Արման Սարգսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա էր դադարեցման։
Պաշտպանը գտել է, որ Դատարանի վճիռը անօրինական է և չհիմնավորված՝ բողոքում նշված պատճառաբանություններով և փաստարկներով։
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, պաշտպանը խնդրել է` բեկանել Դատարանի դատավճիռը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ՝ ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի անմեղությունը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և Արման Սարգսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, առաջադրված մեղադրանքներում։

3. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը

Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքները` դրանց հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով պաշտպանական կողմի և մեղադրողի պատճառաբանությունները, ինչպես նաև վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ հանգում է հետևության, որ մեղադրողի և պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել, իսկ Դատարանի վիճարկվող դատական ակտը` թողնել օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.

Ա) Մեղադրողի վերաքննիչ բողոքի մասով.
Անդրադառնալով մեղադրողի վերաքննիչ բողոքի պահանջին, այն է`«Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ նշանակել համաչափ պատիժ ազատացրկման ձևով», Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն հիմնավոր չէ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն`
Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումը անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշանակված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված ու փոխհամաձայնեցված են, /մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները, և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին/: Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի և արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունն, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, դրանք բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերոգրյալ դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորների անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը: Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «/…/ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս:
Այդ սկզբունքներն են`
ա/ օրինականությունը, բ/ արդարությունը, գ/ պատժի անհատականացումը, դ/ մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը` որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: /…/» /տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ կետը/:
Դատարանը Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելիս նշել է հետևյալը`
«Ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանի նկատմամբ, նրան վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` ամբաստանյալի կատարած արարքը միջին ծանրության հանցագործությունների շարքին դասվելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը` հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը։
Ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սարգսյանն իր կատարած, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից նվազ խստի` տուգանքի ձևով, քանի որ պատիժներից առավել խիստը` ազատազրկումը կիրառելու հիմքեր առկա չեն։ Բացի այդ` տուգանքի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները»:
Վերոգրյալ հոդվածների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոշարադրյալ նախադեպային որոշման բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է դառնում, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, բավարար չափով ստուգման ու բազմակողմանի գնահատման է ենթարկել վերաքննիչ բողոքում մատնանշված բոլոր հանգամանքները, նրա կողմից կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, իրավացիորեն Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար ու կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունն, ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Վերոգրյալ հիմքերի առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքում մատնանշված հանգամանքներն արդեն իսկ հաշվի են առնվել Դատարանի կողմից պատիժ նշանակելիս, հետևաբար` ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը խստացնելու առումով դատավճիռը բեկանելու, փոփոխելու համար օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն:

Բ)Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի մասով.
Անդրադառնալով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պահանջին, այն է` «ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի անմեղությունը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և Արման Սարգսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, առաջադրված մեղադրանքներում», Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ:
2. Քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն`
«Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավորված:
2. Դատարանի դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն օրենքների պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառվում են տվյալ քրեական գործը լուծելիս:
3. Դատարանի դատավճիռը հիմնավորված է, եթե`
դրա հետևությունները հիմնված են միայն դատաքննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա.
այդ ապացույցները բավարար են մեղադրանքը գնահատելու համար.
դատարանի կողմից հաստատված ճանաչված հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին:
4. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն/.../»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`
«Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում»:
Դատարանը արձանագրել է հետևյալը.
«Վերոհիշյալ վերլուծությունների արդյունքում, ստուգելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի, տուժողի և վկաների ցուցմունքները, համադրելով դրանք քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված մյուս ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, բռնություն գործադրելով, որպես զենք օգտագործվող առարկայի գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելն ապացուցված է, նրա այդ արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Վերլուծելով ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, բռնություն գործադրելով խուլիգանություն կատարելն ապացուցված է, նրա այդ արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին»։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 08.05.2013թ. թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշմամբ` իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա: Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ:
Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքները հիմնավորվել են տուժող` Կարեն Մուրադյանի, վկաներ` Արմեն Դանիելյանի, Արմինե Խաչատրյանի, Գայանե Հախվերդյանի, Շուշանիկ Սահակյանի, Վարուժան Բուրմայանի, Աշոտ Աղաբաբյանի, Սյուզաննա Առաքելյանի, Եվգենիա Բաբայանի, Ռուբեն Գալստյանի, Սերոբ Համբարձումյանի, Դավիթ Մկրտչյանի, Դավիթ Գրիգորյանի, Լևոն Աղաբեկյանի, Վարդուհի Բալախչյանի, Գևորգ Մարտիրոսյանի, Վահե Բդոյանի, Սուսաննա Պողոսյանի, Նարինե Թորգոմյանի, Արտակ Ասատրյանի, Դոնարա Մակարովայի ցուցմունքների, ինչպես նաև դատաձգաբանական փորձաքննության 2014թ. մայիսի 16-ի հմ` 13131403 եզրակացության, Կարեն Մուրադյանի մասնակցությամբ կատարված, դեպքի վայրի զննության մասին 2015թ. մայիսի 15-ի արձանագրության, որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի 2014թ. ապրիլի 01-ի թիվ 30/5061 գրության, որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, ՀՀ ոստիկանության նախկին ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Շ.Գրիգորյանի կողմից կազմված «առարկաները ներկայացնելու և զննելու մասին» 2014թ. ապրիլի 10-ի արձանագրության, Կարեն Մուրադյանի` 096-00-28-00, Արման Սարգսյանի` 093-09-99-88 և Արմեն Սարգսյանի` 094-09-99-88 բջջային հեռախոսահամարներից 2014թ. մարտի 20-ի ժամը 00-ից մինչև 2014թ. հուլիսի 10-ի ժամը 24։00-ն ընկած ժամանակահատվածում կատարված մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումները զննելու մասին արձանագրության օբյեկտիվ, լրիվ և բազմակողմանի ուսումնասիրությամբ:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Դատարանը, ստուգելով և վերլուծելով ամբաստանյալներին առաջադրված մեղադրանքի շրջանակներում հետազոտված վերը նշված ապացույցները` դրանցից յուրաքանաչյուրը գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից և դրանք դնելով ամբաստանյալների մեղադրանքի հիմքում, հանգել է ճիշտ և իրավաչափ հետևության` արդյունքում կայացնելով օրինական, հիմնավորված և պատճառաբանված դատական ակտ: Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել նաև, որ Դատարանի կողմից ամբաստանյալներին վերագրվող արարքները որակված են ճիշտ, իսկ նշանակված պատիժները համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ և 61-րդ հոդվածների իրավական դրույթներին:
Ինչ վերաբերում է պաշտպանի կողմից վերաքննիչ բողոքում ներկայացված միջնորդությանը, այն է` որպես ապացույց անթույլատրելի ճանաչել գործում առկա մի շարք նյութեր, ինչպես նաև մի շարք անձանց տված ցուցմունքներ, ապա Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ այն անհիմն է և ենթակա չէ բավարարման, քանի որ ապացույցները անթույլատրելի ճանաչելու հիմքերը հստակ նշված են ՀՀ քրեական դատավարության 105-րդ հոդվածով, իսկ սույն միջնորդությունը բավարարելու հիմքեր տվյալ դեպքում առկա չեն:
Անդրադառնալով պաշտպանի մյուս միջնորդությանը, այն է` վարույթն իրականացնող մարմնից պահանջել քրեական գործի նյութերից հանված ապացույցը և այն հետազոտել, Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ նույնպես ենթակա չէ բավարարման քանի, որ վիճարկվող դատական ակտը Վերաքննիչ դատարանը վերանայում է Դատարանի կողմից հետազոտված և գործում առկա ապացույցներով ու նյութերով:
Վերոգրյալ հոդվածների բովանդակային վերլուծության և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրության արդյունքում, Վերաքննիչ քրեական դատարանը գալիս է համոզման, որ Դատարանի 10.02.2016թ. դատավճիռն օրինական է ու հիմնավորված, Դատարանի կողմից թույլ չի տրվել այնպիսի դատական սխալ, որն ազդել է գործի արդյունքի վրա, խաթարում է արդարադատության բուն էությունը, դատավճռի` որպես արդարադատության ակտի իմաստը, խախտել է սահմանադրորեն պաշտպանվող շահերի անհրաժեշտ հավասարակշռությունը, որպիսի պայմաններում ամբաստանյալներին արդարացնելու առումով դատական ակտը բեկանելու և բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 390-րդ, 393-394-րդ և 412-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը



Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Արման Արամի Սարգսյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և Արմեն Արամի Սարգսյանի վերաբերյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 10.02.2016թ. դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ` մերժելով մեղադրողի և պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:






ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ


ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ

Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,

մասնակցությամբ`

մեղադրող, Հայաստանի Հանրապետության
/այսուհետ ՀՀ/ գլխավոր դատախազության
հատկապես կարևոր գործերով քննության
վարչության ավագ դատախազ Գ. Գևորգյանի,


պաշտպան Ա. Թամրազյանի,


տուժող Կ. Մուրադյանի,

տուժողի ներկայացուցիչ Ռ. Ամիրխանյանի,





2016թ. փետրվարի 10-ին Երևանում,


դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի

1. Արման Արամի Սարգսյանի`
ծնված 1993թ. ապրիլի 30-ին, Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, նախկինում չդատված, հաշվառված է և բնակվել է Երևանի Նորքի 17-րդ փողոցի թիվ 5 տանը, կալանքի տակ է 2015թ. ապրիլի 27-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։


2. Արմեն Արամի Սարգսյանի`
ծնված 1994թ. ապրիլի 21-ին, Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, նախկինում չդատված, հաշվառված է Երևանի Նորքի 13-րդ փողոցի 97/5 տանը, բնակվել է Երևանի Նորքի 17-րդ փողոցի թիվ 5 տանը, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։


Գործի դատավարական նախապատմությունը.

2015թ. մարտի 25-ին, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունում, Արմեն և Արման Արամի Սարգսյանների կողմից որպես զենք օգտագործվող առարկայի գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելու դեպքի առթիվ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հարուցվել է թիվ 13202214 քրեական գործը։
2014թ. մարտի 26-ի որոշմամբ այդ քրեական գործն ընդունվել է ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության /այսուհետ ՔԳՎ/ Երևան քաղաքի քննչական վարչության /այսուհետ ՔՎ/ Կենտրոնականի քննչական բաժնի վարույթ։
Նախաքննության մարմնի 2014թ. հուլիսի 10-ի որոշմամբ թիվ 13202214 քրեական գործով վարույթը կարճվել է և Արմեն Արամի Սարգսյանի կողմից Կարեն Արթուրի Մուրադյանին ծեծի ենթարկելու կապակցությամբ նրա նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ։ Նույն որոշմամբ Արմեն Արամի Սարգսյանի, Արման Արամի Սարգսյանի և Կարեն Արթուրի Մուրադյանի կողմից խուլիգանություն կատարելու կապակցությամբ նրանց նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ։
Այդ որոշումը ՀՀ գլխավոր դատախազի 2014թ. դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ վերացվել է։
2014թ. դեկտեմբերի 26-ին քրեական գործը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 190-րդ հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված կարգով ուղարկվել է ՀՀ հատուկ քննչական ծառայություն` բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննություն ապահովելու համար։ Նույն օրը քրեական գործն ընդունվել է վարույթ։
2015թ. ապրիլի 27-ին, ժամը 11։50-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցանք կատարելու կասկածանքով Արման Արամի Սարգսյանը ձերբակալվել է։
2015թ. ապրիլի 29-ին Արման Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է կալանավորումը։
2015թ. ապրիլի 30-ին նախաքննության մարմնի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13202214 քրեական գործի նյութերով` պետական հատուկ ծառայություն իրականացնող անձանց կողմից պաշտոնեական լիազորությունները չարաշահելու փաստի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 1-ին մասով նոր գործ հարուցելու, այն առանձին վարույթում առանձնացնելու և վարույթ ընդունելու մասին։
2015թ. մայիսի 13-ին Արմեն Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
2015թ. հուլիսի 2-ին Արման Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։
Արման Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար, որ` «Արմեն Արամի Սարգսյանի հետ` խմբով և զենքի գործադրմամբ, ուղղակի դիտավորությամբ հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, խուլիգանական մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարհանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ` Կարեն Մուրադյանին, վերջինիս նկատմամբ իրականացված հակաօրինական գործողություններով կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, այն է` կատարել է խուլիգանություն։
Այսպես`
2014թ. մարտի 21-ին` ժամը 1130-ի սահմաններում, Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Մուրադյանը, աշխատանքի ներկայանալով, կայանել է իր «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան գիտական կենտրոնի` Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 8-րդ փողոցի 123-րդ հասցեում գտնվող ավտոկայանատեղիի հարակից հատվածում` խոչընդոտ չստեղծելով մյուս ավտոմեքենաների երթևեկության համար։
Նույն վայրով երթևեկել է Արման Սարգսյանը եղբոր` Արմեն Սարգսյանի հետ, «ԲՄՎ-7-րդ» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Նրանք, ավտոմեքենան կանգնեցնելով Կարեն Մուրադյանի ավտոմեքենայից շուրջ 10 մետր հեռավորության վրա, պատահաբար ընտրելով Կ.Մուրադյանին` որպես հակաօրինական արարքի միջոցով հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու թիրախ, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, շրջապատին հակադրվելու ցանկությամբ մի շարք անցորդների ներկայությամբ վիրավորական տոնով Կ.Մուրադյանից պահանջել են ավտոմեքենան հանել այդ վայրից։ Երբ Կ.Մուրադյանը բացատրություն է պահանջել իր հետ նման տոնով խոսելու համար, Արման և Արմեն Սարգսյաններն առանց որևէ պատճառի և բացատրություն տալու, նույն մղումներից դրդրված, հարձակվել են նրա վրա, որի ընթացքում հասարակության անդամների ներկայությամբ տևական ժամանակ տվել են բարձրաձայն հայհոյանքներ, վեճը վերածվել է կռվի, Արմեն Սարգսյանն այդ ընթացքում ձեռքով հարվածել է Կ.Մուրադյանին։
Երբ Սարգսյան եղբայրները, իրենց գերակայությունը հաստատելուն ուղղված գործողությունները ավարտված համարելով, ցանկացել են վերադառնալ ավտոմեքենայի մոտ, Կ.Մուրադյանը կրկին մոտեցել և հայտարարել է, որ իր հետ տեղի ունեցածի համար նրանք պատասխան են տալու։ Այս անգամ, արդեն չնչին պատճառով Արման Սարգսյանն իր մոտ եղած զենքով` գազային ատրճանակով, կրակել է Կ.Մուրադյանի դեմքին` գործադրված բռնության արդյունքում պատճառելով մարմնական վնասվածք։ Գազային ատրճանակով կատարված կրակոցի հետևանքով Կ.Մուրադյանը կորցրել է գիտակցությունը, սակայն դեպքին ականատես քաղաքացիները օգնել են նրան սթափվել, իսկ երբ Կ.Մուրադյանը ոտքի է կանգնել` Սարգսյան եղբայրները դիմել են փախուստի։
Արման և Արմեն Սարգսյանների կողմից կատարված և շուրջ 10 րոպե տևած հիշյալ հանցավոր արարքները ականատեսների մոտ առաջացրել են զայրույթ, վրդովմունք, ինչպես նաև լուրջ վախի զգացում իրենց առողջության և գույքի պահպանության կապակցությամբ։ Սարգսյան եղբայրների արարքի հետևանքով էականորեն խաթարվել է նաև Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության գիտական կենտրոնի բնականոն աշխատանքը` անհարմարություն և լուրջ անհանգստություն պատճառելով կենտրոնի աշխատակիցներին։
Այսպիսով` Արման Սարգսյանին մեղսագրվում է արարք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, այն է` խմբով, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք արտահայտելով և զենքի գործադրմամբ կատարված խուլիգանություն։»։
Արմեն Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար, որ` «Արման Արամի Սարգսյանի հետ` խմբով, ուղղակի դիտավորությամբ, հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտելու, հասարարկակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու ցանկությամբ, իրենց սեփական անձի առավելությունը ընդգծելու միջոցով ներքին բավարարություն ստանալու ձգտմամբ, խուլիգանական մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարհանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ` Կարեն Մուրադյանին և նրա նկատմամբ բռնություն գործադրելով, կատարել է խուլիգանություն
Այսպես`
2014թ. մարտի 21-ին` ժամը 1130-ի սահմաններում, Կարեն Մուրադյանը կայանել է իր ավտոմեքենան Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 8-րդ փողոցի 123-րդ հասցեում գտնվող Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության գիտական կենտրոնի ավտոկայանատեղիի հարակից հատվածում` խոչընդոտ չստեղծելով մյուս ավտոմեքենաների երթևեկության համար, սակայն Արմեն Սարգսյանը եղբոր` Արման Սարգսյանի հետ, իրենց վարած ավտոմեքենան կանգնեցնելով դրանից շուրջ 10 մետր հեռավորության վրա, պատահաբար ընտրելով Կ.Մուրադյանին` վիրավորական տոնով պահանջել են ավտոմեքենան տեղափոխել այդտեղից։ Կ.Մուրադյանը, հասկանալով, որ իր ավտոմեքենան խոչընդոտ չի հանդիսանում նրանց երթևեկությանը, բացատրություն է պահանջել իր հետ նման ձևով խոսելու համար։ Սակայն Արման և Արմեն Սարգսյանները առանց բացատրություն տալու. խուլիգանական դրդումներով` իրենց գերակայությունը ցույց տալու ձգտումով, իջել են ավտոմեքենայից և առանց պատճառի հարվածներ հասցրել Կ.Մուրադյանին։ Հասարակական վայրում առաջացրած ծեծկռտուքի ընթացքում Արմեն և Արման Սարգսյանները խուլիգանական մղումներով, այն է` հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարհանքի հողի վրա, իրենց վարքով բացահայտ մարտահրավեր ուղղելով հասարակական կարգի դեմ, շրջապատին հակադրվելու ցանկությամբ շուրջ 10 րոպե տևողությամբ դիտավորությամբ կոպիտ կերպով խախտել են հասարակական կարգը, Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության գիտական կենտրոնի բնականոն աշխատանքը, որը արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով, մի շարք քաղաքացիների ներկայությամբ բարձրաձայն հայհոյանքներ են տվել Կ.Մուրադյանի հասցեին, ապա դեպքին միջամտած քաղաքացիների և հարակից գիտական կենտրոնի աշխատակիցների մեջ լուրջ անհանգստություն առաջացնելու հանգամանքը անտեսելով և արված դիտողությունները արհամարհելով` շարունակել են իրենց խուլիգանական գործողությունները, իսկ Արման Սարգսյանը իր մոտ եղած զենքով` գազային ատրճանակով, կրակել է Կ.Մուրադյանի դեմքին` պատճառելով մարմնական վնասվածք։ Գազային ատրճանակով կատարված կրակոցի հետևանքով Կ.Մուրադյանը կորցրել է գիտակցությունը, սակայն դեպքին ականատես քաղաքացիները օգնել են նրան սթափվել, իսկ երբ Կ.Մուրադյանը ոտքի է կանգնել` Սարգսյան եղբայրները դիմել են փախուստի։
Այսպիսով` Արմեն Սարգսյանին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, այն է` մի խումբ անձանց կողմից, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք արտահայտելով կատարված խուլիգանություն։»։
2015թ. օգոստոսի 28-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2015թ. սեպտեմբերի 02-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2015թ. սեպտեմբերի 17-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2015թ. սեպտեմբերի 25-ին նշանակելու մասին։


Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները

Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում, Երևանի Նորք-Մարաշ 9-րդ փողոցի թիվ 123 հասցեում գտնվող «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» փակ բաժնետիրական ընկերության բժիշկ, տուժող Կ. Մուրադյանն աշխատանքի ներկայանալիս, հարակից ավտոկայանատեղում ազատ տեղ չլինելու պատճառով, իր վարած «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան կայանել է այդ ավտոկայանատեղին հարակից հատվածում, ճանապարհի երթևեկելի մասում։ Ավտոմեքենան երթևեկությանը չի խոչընդոտել, քանի որ առկա է եղել ավելի քան երկուսուկես մետր լայնությամբ երթևեկելի ազատ մաս։
Այդ պահին նույն ճանապարհով երթևեկել են Երևանի Նորք-Մարաշ վարչական շրջանում բնակվող եղբայրներ, ամբաստանյալներ Արմեն և Արման Սարգսյանները` Արման Սարգսյանի վարած «ԲՄՎ-745» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Տեսնելով Կ. Մուրադյանին և ճանապարհի երթևեկելի գոտում կայանված նրա ավտոմեքենան` Արման և Արմեն Սարգսյաններն իրենց ավտոմեքենան կանգնեցրել են նրա ավտոմեքենայից շուրջ տաս մետր հեռավորության վրա, որից հետո վիրավորական տոնով Կարեն Մուրադյանից պահանջել են նրա ավտոմեքենան տեղափոխել այդտեղից` պատճառաբանելով, որ այն խանգարում է իրենց երթևեկությանը։ Կ. Մուրադյանը պարզաբանել է, որ իր ավտոմեքենան երթևեկությանը չի խանգարում, սակայն Արման և Արմեն Սարգսյանները շարունակել են վիրավորական տոնով պնդել իրենց պահանջը։ Երբ Կ. Մուրադյանը բացատրություն է պահանջել իր հետ վիրավորական տոնով խոսելու համար` Արման և Արմեն Սարգսյաններն իջել են ավտոմեքենայից, առանց որևէ պատճառի և բացատրություն տալու քաշքշել են նրան, փորձել են ծեծել և բարձրաձայն հայհոյել են։ Կ. Մուրադյանը փորձել է խույս տալ նրանց հարվածներից, սակայն Արմեն Սարգսյանն այնուամենայնիվ ձեռքով հարվածել է Կ.Մուրադյանի ուսին։
Դրանից հետո, երբ Արման և Արմեն Սարգսյանները ցանկացել են վերադառնալ իրենց ավտոմեքենայի մոտ` Կ. Մուրադյանը մոտեցել է նրանց և հայտարարել, որ իր նկատմամբ նրանց կատարածի համար նրանք պատասխան են տալու։ Դա լսելով` Արման Սարգսյանն իր մոտ եղած, «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակով, առանց որևէ պատճառաբանության կրակել է Կ. Մուրադյանի դեմքին և պատճառել է մարմնական վնասվածք` այրվածքների տեսքով։ Դրա հետևանքով Կ. Մուրադյանը կորցրել է գիտակցությունը և վայր է ընկել, սակայն դեպքին ականատես անձինք օգնել են նրան սթափվել։ Երբ Կ. Մուրադյանը ոտքի է կանգնել` Արմեն և Արման Սարգսյանները հեռացել են։
Ամբաստանյալներ Արման և Արմեն Սարգսյանների վերոհիշյալ գործողությունները և հայհոյանքները տևել են շուրջ տաս րոպե, լսելի և տեսանելի են եղել Ընկերության կայանատեղում գտնվող շուրջ տաս անձանց, Ընկերության տնօրենի, ինչպես նաև վերակենդանացման բաժանմունքի աշխատակիցների համար։ Այդ գործողությունների հետևանքով էականորեն խաթարվել է նաև Ընկերության բնականոն աշխատանքը` անհարմարություն և լուրջ անհանգստություն պատճառելով կենտրոնի աշխատակիցներին և այդտեղ գտնվող անձանց։

Ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալներից որևէ մեկը նախկինում դատված չի եղել։

Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում կատարվել է դատաձգաբանական փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 67.200 (վաթսունյոթ հազար երկու հարյուր) ՀՀ դրամ։

Ապացույցների հետազոտում և գնահատում

Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.

Տուժող Կարեն Արթուրի Մուրադյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում, իր վարած «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան կայանել է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի կայանատեղից քիչ հեռու` ճանապարհի վրա։ Ավտոմեքենան այնպես է կայանել, որ դրա կողքով կարողանար ավտոմեքենա անցնել։ Շուրջ տաս մետր հեռավորության վրա կանգ է առել մեկ այլ ավտոմեքենա։ Ավտոմեքենայի մեջ եղել են Արմեն և Արման Սարգսյանները, որոնց մինչ այդ չի ճանաչել։ Նրանցից մեկը վիրավորական տոնով պահանջել է հանել ավտոմեքենան։ Ինքը չի համաձայնվել և պատճառաբանել է, որ կողքով այլ ավտոմեքենա կարող է անցնել։ Երբ ինքը մոտեցել է և բացատրություն է պահանջել, թե ինչո՞ւ են իր հետ այդպես խոսում` Սարգսյան եղբայրներն իջել են ավտոմեքենայից, մոտեցել և փորձել են ծեծի ենթարկել իրեն, սակայն բազմաթիվ հարվածներից միայն մեկն է դիպել ուսին։ Խուսափելով նրանց հետ ընդհարումից` չի պատասխանել և անցել է իր ավտոմեքենայի հակառակ կողմը, որից հետո Սարգսյան եղբայրները վերադարձել են իրենց ավտոմեքենայի մոտ։ Ավտոմեքենայով մոտեցել է նրանց և դուրս գալով ավտոմեքենայից` ասել է, որ իրեն հարվածելու համար պատասխան են տալու։ Դրանից անմիջապես հետո դեմքին հզոր ալիք է զգացել և ուշաթափվել։ Քիչ անց սթափվել է իր մոտ հավաքված մարդկանց օգնությամբ և հասկացել է, որ կրակել են գազային ատրճանակով։ Ոտքի կանգնելով` տեսել է, որ Սարգսյան եղբայրներն իրենց ավտոմեքենայով հեռանում են։ Ամբողջ այդ վիճաբանությունը տևել է շուրջ տաս րոպե։ Դրանից հետո գնացել է իր աշխատասենյակ, որտեղ նայելով հայելու մեջ` նկատել է, որ դեմքի ձախ հատվածում մանր այրվածքներ են առաջացել։ Դեմքի այրվածքները բուժելու նպատակով վիրակապարանից բուժիչ լուծույթ է վերցրել և իր ավտոմեքենայով մեկնել է ՀՀ Արմավիրի մարզ։ Շուրջ մեկ շաբաթ աշխատանքի չի ներկայացել, քանի որ բուժել է այրվածքները, որից հետո միայն սկսել է աշխատել։
Եթե ամբաստանյալները ցանկանային` կարող էին շարունակել իրենց ճանապարհը։
Եթե ինքը չմոտենար ամբաստանյալներին` կրակոցը կարող էր չլինել։
Չի հիշում թե նախաքննության մարմինն ինչ պայմաններում է վերցրել իր հագուստը։ Այդ հագուստները հագից հանել է նույն օրը։ Դրանք եղել են ավտոմեքենայի մեջ և չեն լվացվել։ Հետո դրանք ներկայացրել է նախաքննության մարմնին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 275, հատոր 2, գ.թ. 137, 139-141, 143, 146, հատոր 3, գ.թ. 19, հատոր 4, գ.թ. 14-18, 151-152/
Վկա Արմեն Ապավենի Դանելյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես պահակ։ 2014թ. մարտի 21-ին գտնվել է վերոհիշյալ կենտրոնի տարածքում գտնվող ավտոկայանատեղում։ Ժամը 11։30-ի սահմաններում իր ավտոմեքենայով գիտական կենտրոն է եկել բժիշկ Կարեն Մուրադյանը։ Իր «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան նա կայանել է ճանապարհի երթևեկելի ուղեմասում, սակայն այլ ավտոմեքենաների համար ճանապարհն անցանելի է եղել, քանի որ առկա է եղել շուրջ երկուսուկես մետր լայնությամբ երթևեկելի մաս։ Հենց այդ ժամանակ նույն ճանապարհով, հակառակ ուղղությունից մոտեցել է մեկ այլ «ԲՄՎ» մակնիշի ավտոմեքենա, որում եղել են հետագայում իրեն հայտնի դարձած Արմեն և Արման Սարգսյանները։ Տեսնելով Կ. Մուրադյանին` նրանք կանգնեցրել են իրենց ավտոմեքենան և կոպիտ տոնով պահանջել են ազատել ճանապարհը։ Կ. Մուրադյանը պատասխանել է, որ ճանապարհով անցնել հնարավոր է, ինչից հետո Սարգսյան եղբայրներն իջել են ավտոմեքենայից և սկսել են քաշքշել, հարվածել և հայհոյել Կ. Մուրադյանին, որի ընթացքում Արմեն Սարգսյանը ձեռքով հարվածել է Կ. Մուրադյանի դեմքին։ Կ. Մուրադյանը հայտարարել է, որ դրա համար պատասխան են տալու, ինչը լսելով` Արման Սարգսյանն ավտոմեքենայի միջից հանել է իր գազային ատրճանակը և երկուսից երեք մետր հեռավորությունից կրակել է Կարեն Մուրադյանի դեմքին։ Հավանաբար կրակոցի ձայնը լսելով` պատուհանից դուրս է նայել գիտական կենտրոնի տնօրեն Վաչագան Այվազյանը և բղավելով հարցրել է, թե ինչ է կատարվում։ Նա բժիշկ Մուրադյանին կանչել է իր աշխատասենյակ։ Վերջինս ձեռքերով փակած է եղել աչքերը, որոնք ատրճանակի բաց թողած գազից արցունքոտված են եղել։ Դրանից հետո Սարգսյան եղբայրներն իրենց ավտոմեքենայով հեռացել են։ Վիճաբանությունը տևել է շուրջ հինգ րոպե, որի ընթացքում Արմեն և Արման Սարգսյանները հայհոյանքներ են տվել Կ. Մուրադյանի հասցեին, իսկ վերջինս հայտնել է, որ նրանք պատասխան են տալու։ Դեպքին ականատես են եղել կայանատեղում գտնվող մի քանի քաղաքացիներ։ Նույն օրը գիտական կենտրոն են եկել ոստիկանության աշխատակիցներ, որոնց ինքը պատմել է ողջ ճշմարտությունը և հաղորդում է տվել։
Ինքը Կ. Մուրադյանին ասել է ավտոմեքենան չկանգնեցնել ճանապարհի եզրին, սակայն նա ասել է, որ արագ դուրս է գալու։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 56-58, 164-165, 207-213, հատոր 2, գ.թ. 64-65, 195, հատոր 4, գ.թ. 149-150, 179-180/
Վկա Արմինե Էդուարդի Խաչատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի ավագ բուժքույր։ Գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Մուրադյանին ճանաչում է աշխատանքի բերումով, շուրջ երկու տարի, նրա հետ առանձնապես շփում չունի։
2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։00-ի սահմաններում գտնվել է հիվանդանոցի առաջին հարկում։ Բարձրանալով հիվանդանոցի երկրորդ հարկում գտնվող վերակենդանացման բաժանմունք, դեռևս միջանցքով անցնելիս` բակից վիճաբանությանը բնորոշ ձայներ և աղմուկ է լսել։ Մտել է միջանցքի վերջնամասում գտնվող իր աշխատասենյակ և շուրջ չորս րոպե մնացել է աշխատասենյակում, սակայն աղմուկը չի դադարել։ Այդ պատճառով որոշել է գնալ և տեսնել, թե ինչ է կատարվում։ Գնացել է վերակենդանացման բաժանմունք, որից բացվող պատշգամբից տեսանելի է կայանատեղը։ Այնտեղ են եղել նաև օրվա հերթապահ բուժքույրեր Շուշանիկ Սահակյանն ու Գայանե Հախվերդյանը։ Երբ բացել է պատշգամբի մետաղապլաստե դուռը` բակում տեսել է շուրջ տաս անձանց, որոնք նայել են բժիշկ Կ. Մուրադյանի ուղղությամբ։ Վերջինս ձեռքերով փակած է եղել դեմքը և քայլել է դեպի շենքի մուտքը։ Միաժամանակ լսել է հիվանդանոցի տնօրեն Վաչագան Այվազյանի ձայնը։ Վերջինս նայելով իր աշխատասենյակի պատուհանից` Կարենից պահանջել է անմիջապես վերև բարձրանալ։ Լսել է նաև, որ Կ. Մուրադյանը տնօրենի կանչին պատասխանել է` ասելով, որ իր վրա կրակել են։
Իր լսած վիճաբանությունը տևել է շուրջ հինգ րոպե։
Այդ դեպքից հետո մի քանի օր բժիշկ Կ. Մուրադյանին չի տեսել։ Հետագայում հիվանդանոցի աշխատակիցներից լսել է, որ այդ օրը բժիշկ Կ. Մուրադյանի և ինչ-որ մարդկանց միջև, որոնց չի ճանաչում, վիճաբանություն է տեղի ունեցել, որը վերածվել է մեծ կռվի։ Լսել է նաև, որ վիճաբանության ընթացքում կրակել են բժշկի դեմքին, ինչի հետևանքով բժշկի դեմքին այրվածքներ են առաջացել և այդ պատճառով նա չի հաճախել աշխատանքի։ Կռվի ձայներից և բժշկի դեմքին կրակելու մասին իմանալուց հետո, հիվանդանոցում իր և մյուսների մոտ անհանգստություն, վրդովմունք, զայրույթ և զարմանք է առաջացել, քանի որ բոլորին հետաքրքրել է, թե որն է եղել վիճաբանության պատճառը, ովքեր են բժշկի հետ վիճաբանողները և թե ինչու պետք է հիվանդանոցի բակում նման միջադեպ տեղի ունենար։
Հիվանդանոցի բակում աղմուկ հաճախ է լինում` կապված ծանր հիվանդների հետ։
Դեպքի օրն իր աշխատանքը չի խափանվել, սակայն վատ տպավորություն է ստեղծվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 76-79/
Վկա Գայանե Օնիկի Հախվերդյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի մայրապետ։ Գիտական կենտրոնի բժիշկ Կ. Մուրադյանին ճանաչում է աշխատանքի բերումով, շուրջ երեք տարի։ Նրա հետ շփում չունի։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում գտնվել է հիվանդանոցի երկրորդ հարկում` վերակենդանացման բաժանմունքի սանիտարական սենյակում, երբ լսել է բաժանմունքի բուժքույրեր Շուշանիկի և Արմինեի ձայները։ Դուրս գալով միջանցք` տեսել է, որ վերջիններս վազում են դեպի կայանատեղին նայող պատշգամբ և գնացել է նրանց հետևից։ Դուրս գալով պատշգամբ` կայանատեղում տեսել է շուրջ տասնհինգ անձանց, սակայն ուշադիր չի եղել և չգիտի` նրանց թվում ծանոթներ եղել են, թե` ոչ։ Նկատել է բժիշկ Կարեն Մուրադյանին, որն ափերով երեսը փակած` քայլել է դեպի հիվանդանոցի մուտքը։ Այդ ժամանակ լսել է հիվանդանոցի տնօրեն Վաչագան Այվազյանի ձայնը։ Նա Կարենին կանչել է իր մոտ։
Մի քանի րոպե պատշգամբում մնալուց հետո` իրենք միասին ներս են մտել։ Օրվա ընթացքում, հիվանդանոցի աշխատողներով խոսելիս, չի հիշում թե ո՞վ` պատմել է, որ ինչ-որ տղաներ կայանատեղի պատճառով վիճաբանել են Կարենի հետ, ծեծել են նրան, հայհոյել, որից հետո գազային ատրճանակով կրակել են դեմքին, ինչի հետևանքով բժշկի դեմքն այրվել է։ Հիվանդանոցում բոլորն անհանգստացած են եղել կատարվածով, անընդհատ այդ դեպքի մասին են խոսել։ Հետագայում խոսակցություններից տեղեկացել է, որ բժշկի հետ վիճաբանողները Երևանի Նորք-Մարաշում բնակվող, իրեն անծանոթ երկու եղբայրներ են եղել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 95-97/
Վկա Շուշանիկ Արայիկի Սահակյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի բուժքույր-հերթապահ։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում գտնվել է վերակենդանացման բաժանմունքում և հետևել է հիվանդներին։ Հանկարծ կայանատեղի կողմից աղմուկ է լսվել։ Սկզբում ուշադրություն չի դարձրել, բայց քանի որ աղմուկը բավականին երկար է տևել` հինգից տաս րոպե, որոշել է գնալ կայանատեղին նայող պատշգամբ ու տեսնել, թե ինչ է կատարվում։ Մինչ պատշգամբին հասնելը` այնտեղ է դուրս եկել ավագ բուժքույր Արմինե Խաչատրյանը։ Բաժանմունքի մայրապետ Գայանե Հախվերդյանի հետ միասին դուրս գալով պատշգամբ` բակում տեսել է շուրջ տաս տղամարդկանց, այդ թվում հիվանդանոցի բժիշկ Կարեն Մուրադյանին, ով ափերով երեսը փակած` քայլել է դեպի հիվանդանոցի մուտքը։ Քայլելու ընթացքում Կարենը խոսել է հիվանդանոցի տնօրեն Վաչագան Այվազյանի հետ։ Վերջինս պատուհանից կանչել է Կարենին։
Բակում եղած մյուս տղամարդկանց վրա ուշադրություն չի դարձրել։
Օրվա ընթացքում հիվանդանոցի աշխատողներով զրուցել են և չի հիշում, թե ումից տեղեկացել է, որ բժիշկ Կարեն Մուրադյանին ծեծի են ենթարկել Երևանի Նորք-Մարաշում բնակվող ինչ-որ եղբայրներ, որոնք նաև խանութ ունեն Նորքում։ Լսել է, որ եղբայրները, որոնց անձամբ չի ճանաչում, կայանատեղի համար անհիմն վեճի են բռնվել բժշկի հետ, հայհոյել նրան, ծեծի ենթարկել։ Այնուհետև նրանցից մեկը գազային ատրճանակով կրակել է բժշկի դեմքին, որի հետևանքով վերջինս այրվածքներ է ստացել։ Հիվանդանոցում բոլորը, այդ թվում` ինքը, անհանգստացած են եղել կատարվածով, անընդհատ այդ դեպքից են խոսել նաև հաջորդող օրերին։ Բոլորը զարմացած ու վրդովված են եղել, որ հիվանդանոցի բակում բժշկի են ծեծի ենթարկել, բոլորի աչքի առաջ հայհոյել և կրակել դեմքին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 105-108/
Վկա Վարուժան Կարապետի Բուրմայանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի բժիշկ` ռեանիմատոլոգ-անաստեզիոլոգ։ Գիտական կենտրոնի բժիշկ Կ. Մուրադյանին ճանաչում է աշխատանքի բերումով, շուրջ երեք տարի։ Նրա հետ առանձնապես շփում և հարաբերություններ չունի։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում գտնվել է վերակենդանացման բաժանմունքի բժիշկների սենյակում։ Միջանցքից լսվել են բաժանմունքի քույրերի անհանգիստ ձայներն այն մասին, որ բժիշկ Կարենին ծեծել են և կրակել դեմքին։ Անմիջապես դուրս է եկել միջանցք և այնտեղ տեսել բաժանմունքի քույրեր Արմինեին, Գայանեին և Շուշանիկին։ Երբ հարցրել է, թե ի՞նչ է պատահել` քույրերից մեկը պատմել է, որ ավտոկայանատեղում ինչ-որ տղաներ ծեծել ու կրակել են բժիշկ Կ. Մուրադյանին։ Անմիջապես շտապել է պատշգամբ, որտեղից տեսանելի է եղել կայանատեղը։ Դուրս գալով պատշգամբ` բակում տեսել է մոտ տաս անձանց, որոնց թվում նկատել է հիվանդանոցի պահակ Արմենին և տաքսու անծանոթ վարորդների։ Այդ պահին վիճաբանությունն արդեն ավարտված է եղել և Կարեն Մուրադյանն արդեն բակում չի եղել, սակայն իր համար ակնհայտ է եղել, որ քիչ առաջ այդտեղ ինչ-որ իրարանցում է տեղի ունեցել, քանի որ բակում գտնվողները անհանգիստ տեսք են ունեցել և այդպես իրար հետ քչփչացել են։ Քիչ անց բուժքույրերից մեկը պատմել է, որ Կարենը, դեմքն ափերով փակած մտել է շենք, քանի որ տնօրենը պատուհանից նրան կանչել է։
Երբ վերադարձել է բաժանմունք` բոլորը սկսել են խոսել կատարվածի մասին, քանի որ կատարվածի հետևանքով խիստ անհանգստացած են եղել։ Ինքն առաջին անգամ է լսել նման դեպքի մասին, որ ինչ-որ մեկը համարձակվի բժշկի վրա ձեռք բարձրացնել և անգամ կրակել նրա դեմքին, այն էլ հիվանդանոցի բակում` մարդկանց աչքի առաջ։
Չնայած միջադեպն արդեն ավարտված է եղել, սակայն շատերը երկար ժամանակ ցնցված են եղել կատարվածով։ Օրվա ընթացքում, հիվանդանոցի բակում, չի հիշում` պահակ Արմենից թե տաքսու վարորդներից որևէ մեկից` տեղեկացել է, որ բժշկին ծեծել և դեմքին են կրակել Նորքի բնակիչներ, եղբայրներ Արմեն և Արման Սարգսյանները, որոնց ինքն անձամբ է ճանաչում։ Եղբայրները նախ ծեծի են ենթարկել բժշկին, այնուհետև Արման Սարգսյանը գազային ատրճանակով կրակել է Կարենի դեմքին, քանի որ բժիշկը նրանց ճանապարհին է կայանել ավտոմեքենան։
Այդ օրը և առաջիկա շուրջ տաս օրերին Կարենին այլևս չի տեսել, քանի որ վերջինս աշխատանքի չի հաճախել` կրակոցի հետևանքով դեմքին այրվածքներ ստանալու պատճառով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 87-90/
Վկա Աշոտ Արմենակի Աղաբաբյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես անեստեզիոլոգ։ Գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Մուրադյանին ճանաչում է աշխատանքի բերումով, շուրջ երեք տարի, նրա հետ առանձնապես շփում և հարաբերություններ չունի։
2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում, գիտական կենտրոնի բակում կատարվածի մասին տեղեկացել է դեպքից շուրջ քառասուն րոպե հետո, քանի որ դրա կատարման ժամանակ գտնվել է մանկական բաժանմունքում։ Բարձրանալով վերակենդանացման բաժանմունք` տեսել է, որ բաժանմունքի բոլոր աշխատակիցներն անհանգիստ են ու վրդովված։ Հարցրել է, թե ինչ է պատահել և իրեն պատմել են, որ հիվանդանոցի կայանատեղում վիճաբանություն է տեղի ունեցել բժիշկ Կարեն Մուրադյանի և ինչ-որ տղաների միջև, նրանցից մեկը գազային ատրճանակով կրակել է Կարենի դեմքին, ինչի հետևանքով Կարենն այրվածքներ է ստացել։ Նրանց ուղարկել է իրենց աշխատատեղերը և երբ պատշգամբից դուրս է նայել` բակում տեսել է քաղաքացիների, որոնք կանգնած իրար հետ զրուցել են։ Բակում գտնվող անձանց տեսքից զգացվել է, որ քիչ առաջ այդ վայրում ինչ-որ միջադեպ է տեղի ունեցել։ Ցանկացել է բարձրանալ Կարեն Մուրադյանի աշխատասենյակ, սակայն այդ պահին վիրահատվող երեխայի են բերել և ինքը մտել է վիրահատարան։ Ավելի ուշ բաժանմունքի բժիշկներից Վարուժանը պատմել է, որ վիճաբանությունը տեղի է ունեցել կայանատեղում ավտոմեքենան կայանելու կամ ճանապարհը չզիջելու պատճառով։ Այդ օրը և հետագա շուրջ տաս օրերին Կարեն Մուրադյանին չի հանդիպել, քանի որ նա աշխատանքի չի հաճախել։ Հետագայում տեղեկացել է, որ բժշկին ծեծել և դեմքին են կրակել Նորքում բնակվող երկու եղբայրներ, որոնց անունները չգիտի։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 92-94/
Վկա Սյուզաննա Մանվելի Առաքելյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի բուժքույր։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 09։30-ից գտնվել է վիրահատարանում, որը տեղակայված է վերակենդանացման բաժնի կողքին` նույն հարկում։ Ժամը 14։00-ի սահմաններում դուրս գալով վիրահատարանից` վերակենդանացման բաժնի ավագ բուժքույր Արմինե Խաչատրյանից տեղեկացել է, որ ժամեր առաջ հիվանդանոցի կայանատեղում վիճաբանություն է տեղի ունեցել բժիշկ Կարեն Մուրադյանի և ինչ-որ անծանոթների միջև, որի ընթացքում բժշկին ծեծի են ենթարկել ու հայհոյել։ Հետագա օրերին համացանցից, ինչպես նաև հիվանդանոցի խոսակցություններից տեղեկացել է, որ բժշկի հետ անհիմն վիճաբանել և նրան ծեծի են ենթարկել Նորք-Մարաշում բնակվող ինչ-որ եղբայրներ, որոնցից մեկն անգամ գազային ատրճանակով կրակել է Կ. Մուրադյանի դեմքին։ Կատարվածի հետևանքով բոլորն անհանգստացած են եղել։ Բոլորին զարմացրել և զայրացրել է այն, որ կայանատեղի համար կարելի է բժշկի վրա ձեռք բարձրացնել, այն էլ հիվանդանոցի բակում։ Օրեր շարունակ հիվանդանոցում բոլորն այդ մասին են խոսել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 119-121/
Վկա Եվգենիա Ռոբերտի Բաբայանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի անեթեզիստ։ 2014թ. մարտի 21-ին, վաղ առավոտից մինչև աշխատանքային օրվա ավարտը գտնվել է վիրահատարանում և հիվանդանոցի բակում տեղի ունեցած վիճաբանության մասին տեղյակ չի եղել։ Միայն հաջորդ օրն առավոտյան, բաժանմունքի մյուս աշխատակիցների հետ սուրճ խմելիս` նրանցից տեղեկացել է, որ նախորդ օրը, ժամը 11։00-ի սահմաններում հիվանդանոցի բակում վիճաբանություն է տեղի ունեցել Նորք-Մարաշում բնակվող ինչ-որ տղաների և հիվանդանոցի բժիշկ Կ. Մուրադյանի միջև, որի ընթացքում բժշկին ծեծի են ենթարկել, հայհոյել են և անգամ գազային ատրճանակով կրակել են նրա դեմքին։ Լսել է, որ վիճաբանությունը տեղի է ունեցել ավտոկայանատեղի պատճառով։ Բոլորն անհանգստացած են եղել բժիշկ Կ. Մուրադյանի համար, հատկապես երբ որոշակի ժամանակ` մոտ տաս օր, նա աշխատանքի չի հաճախել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 140-142/
Վկա Ռուբեն Սուրենի Գալստյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես տնօրենի տեղակալ։ 2014թ. մարտի 21-ին աշխատավայրում չի եղել, սակայն հաջորդ օրը գնալով աշխատանքի` հիվանդանոցի աշխատակիցներից տեղեկացել է, որ նախորդ օրն ինչ-որ տղաներ վիճաբանել են բժիշկներից Կ. Մուրադյանի հետ։ Երկու օր փորձել է կապվել Կ. Մուրադյանի հետ, սակայն վերջինիս հեռախոսն անջատված է եղել։ Մի քանի օր անց հեռախոսով խոսել է Կարենի հետ և վերջինս հայտնել է, որ իր հետ վիճաբանած տղաների կողմից արձակված կրակոցի հետևանքով իր դեմքին այրվածքներ են գոյացել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 54/
Վկա Սերոբ Աշոտի Համբարձումյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես բժիշկ-վնասվածքաբան։ 2014թ. մարտ ամսին, ստույգ օրը չի հիշում, դուրս գալով վիրահատարանից` հիվանդանոցի աշխատակիցներից մեկից տեղեկացել է, որ ժամեր առաջ երկու անծանոթ երիտասարդներ վիճաբանել են քիթ-կոկորդ-ականջի բժիշկ Կ. Մուրադյանի հետ, որի ընթացքում անծանոթներից մեկը գազային ատրճանակով կրակել է նրա աչքին։ Զանգահարել է Կարեն Մուրադյանին, որպեսզի պարզի, թե ինչ է կատարվել, սակայն վերջինս մանրամասնություններ չի հայտնել։ Դրանից հետո Կարենին հանդիպել է շուրջ մեկ շաբաթ անց և զրույցի ընթացքում հետաքրքրվել է դեպքի մանրամասներից։ Կարենն իրեն պատմել է, որ ավտոմեքենան կայանելու կամ ճանապարհ տալու հարցի շուրջ իր հետ վիճաբանել են երկու անծանոթ երիտասարդներ, որոնցից մեկը կրակել է իր վրա։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 111-112/
Վկա Դավիթ Վաչագանի Մկրտչյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ Կարեն Մուրադյանն իր համակուրսեցին և ընկերն է։ 2014թ. մարտ ամսին, չի հիշում ումից տեղեկացել է, որ Կարենը կռիվ է արել։ Նույն օրը երեկոյան զանգահարել է նրան։ Կարենը հաստատել է կռվի հանգամանքը, սակայն հրաժարվել է մանրամասնել։ Դեպքից մի քանի օր անց Կարենի հետ հանդիպել է Էջմիածին քաղաքում։ Կարենին տեսնելով` նկատել է, որ նրա աչքի մեջ կարմրածություն է եղել։ Կարենն իրեն պատմել է, որ կռիվը տեղի է ունեցել ավտոկայանատեղում, որտեղ կրակել են իր վրա, իսկ աչքի կարմրածությունը հենց կրակոցի հետևանքով է։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 4, գ.թ. 36-37/
Վկա Դավիթ Յուրայի Գրիգորյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ Կարեն Մուրադյանն իր համակուրսեցին և ընկերն է։ 2014թ. մարտ ամսին պատահաբար զանգահարել է Կարենի եղբայր Արմենին և տեղեկացել, որ նա ինչ-որ կռվի մեջ է ընկել իրենց հիվանդանոցի բակում, որի ընթացքում գազային ատրճանակով կրակել են նրա դեմքին։ Փորձել է կապվել Կարենի հետ, սակայն նրա հեռախոսահամարն անջատված է եղել։ Դեպքից մոտ տաս օր անց Կարենին հանդիպել է Էջմիածին քաղաքում և նա պատմել է, որ տուն չի գնում, մնում է Արմավիրի մարզի հյուրանոցներից մեկում։ Կարենի դեմքին մեկ-երկու կարմրած` կարմրուկի նմանվող հետքեր է նկատել։ Կարենը հայտնել է, որ դրանք դեպքի ժամանակ գազային ատրճանակով կրակածի հետևանքով են առաջացել։ Կարենն իրեն պատմել է, որ ավտոկայանատեղի պատճառով իրեն երկու հոգով ծեծի են ենթարկել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 4, գ.թ. 38-39/
Վկա Լևոն Սերյոժայի Աղաբեկյանի ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես ռենտգեն տեխնիկ։ 2014թ. մարտի 21-ի առավոտից գտնվել է աշխատավայրում։ Ժամը 18։00-ի սահմաններում տուն գնալիս` հիվանդանոցի բակում հավաքված մարդկանցից տեղեկացել է, որ հիվանդանոցի բժիշկներից Կ. Մուրադյանը վիճաբանել է ինչ-որ մեկի հետ, որի ընթացքում կրակել են գազային ատրճանակով։ Հաջորդ օրը հիվանդանոցի խոսակցություններից տեղեկացել է, որ կրակել են Կարենի դեմքին։ Դրանից հետո բավականին երկար ժամանակ Կարեն Մուրադյանին չի հանդիպել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 62-63, 237-238, հատոր 2, գ.թ. 232-233/
Վկա Վարդուհի Միհրանի Բալախչյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1996 թվականից աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես հերթապահ բուժքույր։ 2014թ. մարտի 22-ին ներկայանալով աշխատանքի` կենտրոնի այլ աշխատակիցներից տեղեկացել է, որ նախորդ օրը հիվանդանոցի բակում բժիշկներից Կարեն Մուրադյանի հետ վիճաբանություն է տեղի ունեցել և դա մեծ կռիվ է դարձել։
Դրան հաջորդող մի քանի հերթապահությունից հետո` շուրջ տասնհինգ օր անց, տեղեկացել է նաև, որ կռվի ժամանակ կրակել են բժիշկ Կարեն Մուրադյանի դեմքին։ Վերոհիշյալ` առաջին հերթապահության օրը, «Նյուզ.էյէմ» («NEWS.am») լրատվական կայքից երեք լրագրողներ են եկել, որոնցից մեկը եղել է օպերատորը։ Նրանք իրեն և Դոնարա Մակարովային դեպքի հետ կապված հարցեր են տվել։ Ինքը պատասխանել է, որ դեպքի օրը հիվանդանոցում չի եղել, ուղղակի լսել է, որ նախօրեին վիճաբանություն է տեղի ունեցել բժիշկ Մուրադյանի հետ։ Որքանով հիշում է` ուրիշ ոչինչ չի հայտնել։ Նույնը հայտնել է նաև Դոնարան։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 34-36/
Վկա Գևորգ Գարսևանի Մարտիրոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ իրեն պատկանող «Ֆոլկսվագեն Բոռա» մակնիշի 34 ՊԼ 547 համարանիշի ավտոմեքենան վարում է որպես տաքսի։ 2014թ. մարտի 21-ի կեսօրին, իր ավտոմեքենայով գտնվել է Երևան քաղաքի Նորք վարչական շրջանի «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ից մոտ 300 մետր հեռավորության վրա գտնվող, թիվ 22 համարի երթուղային տաքսու կանգառում։ Հանկարծ գիտական կենտրոնի կողմից լսել է բարձր խոսակցության ձայներ, սակայն խոսակցության բովանդակությունը և առանձին բառեր չի հասկացել։ Քիչ անց հիվանդանոցի կողմից մոտեցել են զորակոչային տարիքի երկու երիտասարդներ, որոնցից հետաքրքրվել է, թե ինչ է տեղի ունեցել հիվանդանոցի բակում։ Վերջիններս հայտնել են, որ գեր և նիհար կազմվածքով երկու տղաներ վիճաբանում են ինչ-որ մեկի հետ։ Ճանաչելով Նորքում բնակվող եղբայրներ Արմեն և Արման Սարգսյաններին` ենթադրել է, որ վիճաբանողները հենց նրանք են։ Որոշ ժամանակ անց իր տաքսին է նստել մի երիտասարդ, որի անունը չգիտի, սակայն ճանաչում է դեմքով և գիտի, որ Արմեն և Արման Սարգսյանների մտերիմն է։ Նրան հայտնել է, որ Արմենն ու Արմանը ինչ-որ մեկի հետ են վիճաբանել։ Հետագայում տեղեկացել է, որ վիճաբանության մյուս մասնակիցը եղել է բժիշկ։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 70-71, 215-216/
Վկա Վահե Թաթուլի Բդոյանի ցուցմունքներով այն մասին, Արմեն Արամի Սարգսյանն իր ընկերն է։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 12։00-ի սահմաններում, Արմեն Սարգսյանը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի բակում վիճել է ինչ-որ մեկի հետ, սակայն մանրամասներ չի հայտնել` ասելով, որ հետո կպատմի։ Ժամը 13։00-ի սահմաններում գնացել է նշված հիվանդանոցի մոտակայքում գտնվող կանգառ, որպեսզի գնա Երևան քաղաքի Կենտրոն վարչական տարածք։ Կանգառում հանդիպել է իր ծանոթ տաքսու վարորդին, որի անունը չգիտի։ Նրանից հետաքրքրվել է, թե ինչ միջադեպ է տեղի ունեցել գիտական կենտրոնի բակում։ Վերջինս հայտնել է, որ վիճաբանություն է եղել մի կողմից` Նորքի բնակիչներ Արմեն և Արման Սարգսյանների, մյուս կողմից` գիտական կենտրոնի բժիշկներից մեկի հետ։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 60-61/
Վկա Սուսաննա Պյոտրի Պողոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է Նորքի «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես արխիվի աշխատակից։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 14։00-ի սահմաններում, հիվանդանոցի աշխատակիցներից տեղեկացել է, որ դրանից որոշ ժամանակ առաջ գիտական կենտրոնի բժիշկներից Կ. Մուրադյանի հետ վիճաբանել են Արմեն և Արման Սարգսյանները։ Աշխատակիցներն ասել են նաև, որ հեռուստացույցով հաղորդում է եղել, որով ցուցադրվել է իրենց կենտրոնը։ Այլ մանրամասներ չգիտի։ Տեղի ունեցած դեպքի պատճառով իր աշխատանքային գործունեությունը չի խափանվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 64-65/
Վկա Նարինե Թորոսի Թորգոմյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես դեղատան վարիչ։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 09։00-ից գտնվել է գիտական կենտրոնի դեղատանը։ Կեսօրին դեղատնից գնացել է հաշվապահություն և ճանապարհին հիվանդանոցի աշխատակիցներից մեկն իրեն պատմել է, որ գիտական կենտրոնի բժիշկ Կ. Մուրադյանն ավտոմեքենան կայանելու հարցի շուրջ վիճաբանել և կռիվ է արել։ Որևէ այլ տեղեկություն այդ դեպքի վերաբերյալ չունի։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 68-69, 235-236/
Վկա, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի Մարաշի բաժանմունքի պետի նախկին տեղակալ Արտակ Խաչիկի Ասատրյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2014թ. մարտի 21-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի Մարաշի բաժանմունքում օպերատիվ տեղեկություն է ստացվել Նորքի «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի տարածքում կրակոց հնչելու վերաբերյալ։ Իր գլխավորությամբ օպերատիվ խումբը ժամանել է դեպքի վայր, որտեղ պարզել են, որ հիվանդանոցի տարածքում վիճաբանություն է տեղի ունեցել Նորքի բնակիչների և հիվանդանոցի բժիշկներից մեկի միջև։ Բաժանմունքի աշխատակիցներից մեկի հետ բարձրացել է տնօրենի աշխատասենյակ, ով հաստատել է, որ միջադեպ է տեղի ունեցել, որի ընթացքում գազային ատրճանակով կրակել են Կարեն անունով բժշկի վրա։ Ցանկացել է հանդիպել Կարենին, սակայն վերջինս հիվանդանոցում չի եղել և նրա հետ չի հաջողվել կապվել։ Տնօրենի խնդրանքով հիվանդանոց է եկել Կարենի հայրը, ով նույնպես բժիշկ է եղել։ Վերջինս ևս տեղեկություններ չի ունեցել կատարվածի և որդու գտնվելու վայրի մասին։ Իր գլխավորությամբ ոստիկանության աշխատակիցները սկսել են զրուցել հիվանդանոցի բուժանձնակազմի հետ` փորձելով պարզել դեպքի հանգամանքները։ Հիվանդանոցի բուժաշխատողներից մեկը հայտնել է, որ կրակոցի հետևանքով բժիշկ Կարենի դեմքին այրվածքներ են առաջացել, իսկ հիվանդանոցի պահակ Արմենը պատմել է, որ տեսել է, թե ինչպես են բժիշկ Կարենի հետ վիճաբանում կապույտ «ԲՄՎ» մակնիշի ավտոմեքենայի ուղևորն ու վարորդը, որի ընթացքում ուղևորը ձեռքով հարվածել է Կարենի դեմքին, իսկ վարորդը գազային ատրճանակով կրակել է նրա դեմքի ուղղությամբ։ Պահակը հայտնել է նաև, որ ճանաչում է այդ երկու անձանց և նշել է նրանց ավտոմեքենայի համարանիշը։ Իր պահանջով դեպքի վայր է ժամանել հետաքննիչը, պահակ Արմենից ընդունվել է հաղորդում և նախապատրաստված նյութերն ուղարկվել են ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 218-219/
Վկա Դոնարա Արտաշի Մակարովայի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես մայրապետ։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում գիտական կենտրոնի բակում տեղի ունեցած վիճաբանության մասին տեղեկացել է դեպքի հաջորդ օրը, երբ վաղ առավոտից եղել է հերթապահության մեջ։ Հիվանդանոցի աշխատակիցներից տեղեկացել է, որ նախորդ օրը հիվանդանոցի բակում վիճաբանություն է տեղի ունեցել բժիշկ Կարեն Մուրադյանի և ինչ-որ մարդկանց միջև, սակայն չգիտի, թե ովքեր են եղել մյուս վիճաբանողները և ինչ հարցի շուրջ է եղել վիճաբանությունը։
2014թ. մարտի 22-ին, ժամը 11։00-ի սահմաններում, երբ նույն հիվանդանոցի բուժքույր Վարդուհի Բալախչյանի հետ գտնվել է հիվանդանոցի ընդունարանում` այդտեղ են եկել ինչ-որ լրագրողներ, սակայն չգիտի, թե նրանք ո՞ր լրատվական կազմակերպությունից են եղել։ Նրանք սկսել են իրենց հարցեր տալ նախորդ օրը տեղի ունեցած դեպքի մասին։ Նրանց պատասխանել է, որ ընդամենը տեղյակ է, որ միջադեպ է եղել, սակայն ոչ մի մանրամասնություն նրանց չի հայտնել, քանի որ մանրամասնություններ չի իմացել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 54-56/
«Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակի վերաբերյալ դատաձգաբանական փորձաքննության 2014թ. մայիսի 16-ի Հմ` 13131403 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «1. Ներկայացված ռևոլվերը հանդիսանում է «BLOW» մոդելի, 9մմ տրամաչափի, գործարանային արտադրության գազային ռևոլվեր, որի համարն է «5-08712», հանդիսանում է գազային զենք, տեխնիկապես սարքին է և պիտանի է կրակելու համար։ Ներկայացված ռևոլվերը հրազեն չի հանդիսանում։ Ներկայացված ռևոլվերը որևէ կոնստրուկտիվ փոփոխության չի ենթարկվել։
(…)»։
Նույն եզրակացության «Հետազոտություն» մասում փորձագետը նշել է, որ «Ներկայացված երկու փաթեթներից առաջինը բացելով դրա մեջ հայտնաբերվեց ստվարաթղթե տուփ, որի մեջ առկա են ռեվոլվեր, դրա համար նախատեսված 9մմ տրամաչափի մեկ փամփուշտ և Արման Արամի Սարգսյանի անվամբ լրացված ինքնապաշտպանական զենք պահելու և կրելու թույլտվության թիվ Գ-3424 վկայական։ (…)»։
/հատոր 1, գ.թ. 118-123/
Կարեն Մուրադյանի մասնակցությամբ կատարված, դեպքի վայրի զննության մասին 2015թ. մայիսի 15-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` դեպքի վայրը Երևան քաղաքի Նորք Մարաշ թաղամասում գտնվող «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» ՓԲ ընկերության վարչական շենքի բակում գտնվող ավտոկայանատեղի աջ հատվածն է։ Զննության ընթացքում Կարեն Մուրադյանի կողմից նույն դիրքով ավտոմեքենան կայանելուց հետո` ճանապարհի բանուկ հատվածում շուրջ երեք մետր լայնությամբ հատվածը շարունակել է մնալ երթևեկելի։
Զննության ընթացքում Կարեն Մուրադյանը մատնանշել է այն վայրը, որտեղ դեպքի պահին կայանված է եղել Արմեն և Արման Սարգսյանների ավտոմեքենան, ինչպես նաև այն վայրը, որտեղ իր վրա կրակել են։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 1-18/
Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի 2014թ. ապրիլի 01-ի թիվ 30/5061 գրությամբ, որի համաձայն` Արման Արամի Սարգսյանի /ծնված` 30.04.1993թ., անձնագիր AK0303650, բնակվող` ք. Երևան, Նորքի 13-րդ փողոց, 5-րդ տուն/ անվամբ հաշվառված է «ԲԼՈՈՒ» տեսակի, 9մմ տրամաչափի Տ-08712 համարի գազային ատրճանակը /ԹՊԿ Գ-3424, տրված` 10.07.2012թ. մինչև 10.07.2017թ./, իսկ Արմեն Արամի Սարգսյանի /ծնված` 21.04.1994թ., AK0540083, բնակվող` ք. Երևան, Նորքի 13-րդ փողոց, թիվ 97/5 տուն/ և Կարեն Արթուրի Մուրադյանի /ծնված 29.06.1985թ., բնակվող` ք. Երևան, Փափազյան փողոց, թիվ 12 շենք, թիվ 20 բնակարան, անձնագիր` AN0630791/ անվամբ որևէ տեսակի զենքեր հաշվառված չեն։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 44, հատոր 4, գ.թ. 203-205/
Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, ՀՀ ոստիկանության նախկին ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Շ.Գրիգորյանի կողմից կազմված «առարկաները ներկայացնելու և զննելու մասին» 2014թ. ապրիլի 10-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` այդ օրն Արման Սարգսյանը վարույթն իրականացնող մարմնին է ներկայացրել իրեն պատկանող գազային ատրճանակը և համապատասխան թույլտվությունը։
/հատոր 1, գ.թ. 92, հատոր 4, գ.թ. 203-205/
Կարեն Մուրադյանի` 096-00-28-00, Արման Սարգսյանի` 093-09-99-88 և Արմեն Սարգսյանի` 094-09-99-88 բջջային հեռախոսահամարներից 2014թ. մարտի 20-ի ժամը 00-ից մինչև 2014թ. հուլիսի 10-ի ժամը 24։00-ն ընկած ժամանակահատվածում կատարված մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումները զննելու մասին արձանագրությամբ, որի համաձայն` 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։18-ից մինչև 11։29-ն ընկած ժամանակահատվածում Կարեն Մուրադյանի` 096-00-28-00 բջջային հեռախոսահամարից կատարված ելքային և մուտքային զանգերը սպասարկվել են Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 9-րդ փողոցի թիվ 123 հասցեում տեղակայված «Արմենտել» ՓԲ ընկերության թիվ «358645014253410» ալեհավաք կայանի կողմից։ Նույն ժամանակահատվածում Արմեն և Արման Սարգսյանների` 093-09-99-88 և 094-09-99-88 բջջային հեռախոսահամարներից կատարված մուտքային և ելքային զանգերը սպասարկվել են Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ վարչական շրջանի տարածքում տեղակայված, «Ղ.Տելեկոմ» ՓԲ ընկերության ալեհավաք կայանների կողմից։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 4, գ.թ. 206-219/
Հաղորդում ընդունելու մասին 2014թ. մարտի 21-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` Արմեն Ապավենի Դանիելյանը հաղորդում է տվել այն մասին, որ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 12։00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 9-րդ փողոցի 123 հասցեում գտնվող «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի մոտ, «ԲՄՎ» մակնիշի, 21 ՎՍ 111 պետհամարանիշի ավտոմեքենայի ուղևորը ձեռքով մեկ անգամ հարվածել է Կարեն Արթուրի Մուրադյանին, իսկ վարորդը` գազային ատրճանակով կրակել է Կ. Մուրադյանի դեմքին և պատճառել մարմնական վնասվածք։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 1/
Իրեղեն ապացույց ճանաչված «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակով։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Նախաքննության ընթացքում Արման Արամի Սարգսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և հրաժարվել է ցուցմունք տալ, սակայն տուժող Կարեն Մուրադյանի հետ առերես հարցաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։00-ի սահմաններում, իր եղբայր Արմեն Սարգսյանի հետ միասին, իր վարած «ԲՄՎ» մակնիշի ավտոմեքենայով Նորքի կողմից երթևեկել է դեպի «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»։ Կ. Մուրադյանն իր մեքենան կայանած է եղել ճանապարհի բանուկ մասում և ինքը չի կարողացել շարունակել ճանապարհը։ Մեքենան կանգնեցրել է Կ. Մուրադյանի ավտոմեքենայից մի քանի մետր հեռավորության վրա։ Առանց ավտոմեքենայից իջնելու` դիմել է արդեն ավտոմեքենայից դուրս գտնվող Կ. Մուրադյանին և նրան խնդրել է ազատել ճանապարհը, սակայն վերջինս հրաժարվել է` պատճառաբանելով, որ ինքը կարող է անցնել։ Ինքն իջել է ավտոմեքենայից և մոտեցել Կարեն Մուրադյանին։ Իրենց միջև վիճաբանություն է ծագել, որի ընթացքում ինքը միայն քաշքշել է Կ. Մուրադյանին, սակայն փոխադարձ հայհոյանքներ և հարվածներ չեն եղել։ Ի վերջո Կ. Մուրադյանը տեղափոխել է ավտոմեքենան և իրենք հեռացել են։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 126, 129, 162, հատոր 3, գ.թ. 30, հատոր 4, գ.թ. 14-18, 53, 125/
Դատարանում, ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և նույնաբովանդակ ցուցմունքներ է տվել այն մասին, որ ինքն ու եղբայրը Նորքի 17-րդ փողոցով երթևեկելու ընթացքում ստիպված են եղել անցնելու «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի ավտոկայանատեղի, սակայն դեպի աջ շրջադարձ կատարելու հնարավորություն չեն ունեցել, քանի որ անմիջապես ավտոկայանատեղի սկզբնամասում, իրենց ավտոմեքենայի ընթացքի ուղղության առաջնամասում կայանված է եղել մեկ այլ ավտոմեքենա` առջևի մասով ուղղված դեպի իրենց ավտոմեքենայի առջևի մասը, իսկ Կ. Մուրադյանն իր ավտոմեքենան կայանել է այդ ավտոմեքենայի ձախ կողմում, առջևի մասն ուղղված դեպի այդ ավտոմեքենայի ձախ կողմը։ Շրջադարձ կատարելուն խանգարել է անմիջապես շրջադարձի վրա կայանված Կ. Մուրադյանի ավտոմեքենան, իսկ համապատասխան մանևր կատարելուն, ուղղվելուն և ընթացքը Կ. Մուրադյանի ավտոմեքենայի կողքով շարունակելուն խոչընդոտել են ինչպես Կ. Մուրադյանի ավտոմեքենայի առջևի մասում կայանված, այնպես էլ ամբողջ ավտոկայանատեղում կայանված ավտոմեքենաները։
Դեպքից որոշ ժամանակ առաջ, նույն վայրում կայանված ավտոմեքենայի պատճառով դեպի աջ շրջադարձ կատարելու արդյունքում իր ավտոմեքենայի հետևի աջ անիվը դիպել Է 90 աստիճան անկյունով եզրաքարերի (բորդյուրների) եզրին և պատռվել է, որի պատճառով իրենք նյութական վնաս են կրել։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Նախաքննության ընթացքում Արմեն Արամի Սարգսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքի օրն ինքն ու եղբայրը վերջինիս վարած «ԲՄՎ 745» մակնիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ վարչական շրջանի 17-րդ փողոցով։ Նորքի «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի հարակից հատվածում եղբայրը դեպի աջ ուղղությամբ շրջադարձ է կատարել, սակայն այդ պահին ձախ մայթի մոտ կանգ է առել «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի սև ավտոմեքենա, որը փակել է ճանապարհի երթևեկելի հատվածը և իրենք չեն կարողացել շարունակել ճանապարհը։ Ճանապարհի աջ կողմում լինելու պատճառով եղբայրը չի շարունակել վարել ավտոմեքենան։ Նա վախեցել է վնասել անվադողը, քանի որ նշված դեպքից շուրջ չորս-հինգ ամիս առաջ, նույն վայրում փորձել են դեպի աջ շրջադարձ կատարել, սակայն այդտեղ կայանված ավտոմեքենայի պատճառով ավտոմեքենայի հետևի աջ անիվը դիպել է եզրաքարերի (բորդյուրների) եզրին և պատռվել է, որի պատճառով իրենք նյութական վնաս են կրել։
«ԲՄՎ իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդ Կ. Մուրադյանը տեսնելով, որ իրենք չեն կարողանում անցնել` իջել է ավտոմեքենայից և ցանկացել է հեռանալ։ Այդ ժամանակ իրենց ավտոմեքենայի հետևից այլ ավտոմեքենաներ են կանգ առել, որոնք նույնպես չեն կարողացել անցնել ճանապարհով։ Ինքն ու եղբայրը Կ. Մուրադյանից հանգիստ տոնով պահանջել են ճանապարհն ազատել, որպեսզի իրենք կարողանան անցնել, սակայն Կ. Մուրադյանը պատասխանել է, թե իրենք կարող են անցնել և շարունակել է հեռանալ։ Այդ պահին իրենց է մոտեցել հիվանդանոցի պահակը, որին ինքը ճանաչել է դեմքով։ Պահակին հարցրել են, թե ինչո՞ւ է թույլ տալիս այդ հատվածում ավտոմեքենա կայանել, որին պահակը պատասխանել է. «Դեբիլ են, ի՞նչ անեմ»։ Լսելով դա` Կ. Մուրադյանը զայրացած նայել է պահակին, իսկ իրենք ծիծաղելով կրկին նրան խնդրել են, որ ճանապարհն ազատի։ Այս անգամ ևս Կարեն Մուրադյանը հրաժարվել է տեղաշարժել ավտոմեքենան` հայտնելով, որ ճանապարհն անցանելի է։ Եղբոր հետ իջել է ավտոմեքենայից, մոտենալով Կ. Մուրադյանին` ձեռքով բռնել է նրա թևից և պահանջել, որ ավտոմեքենան դուրս բերի։ Այդ պահին մոտեցել է եղբայրը և իրեն մի կողմ է քաշել, որպեսզի վիճաբանություն չառաջանա։ «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդն ավտոմեքենան տեղափոխել է և իրենք նստելով իրենց ավտոմեքենան` հեռացել են։ Ոչ իր և ոչ էլ եղբոր կողմից որևէ տեսակի բռնություն, հայհոյանքներ կամ վիրավորական բառեր չեն եղել։
«ԲՄՎ իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենայի երթևեկության կողմից վերոհիշյալ կենտրոնի պատին առկա է եղել կանգնելն արգելող նշում։ Տուժողն աշխատելով տվյալ կենտրոնում` պետք է դա տեսած լիներ և ավտոմեքենան այդտեղ չկանգնեցներ։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 217, հատոր 4, գ.թ. 121-122, 151-152/
Դատարանում ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունք տալուց։
/դատական նիստի արձանագրություն/

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.

Վերլուծելով ամբաստանյաներ Արման Սարգսյանին և Արմեն Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքները, նրանց, տուժողի, վկաների ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի ցուցմունքները` խուլիգանություն կատարելու դիտավորություն չունենալու, ինչպես նաև առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի կողմից այլ պատճառաբանություններով հերքելու վերաբերյալ` իրականությանը չեն համապատասխանում, արժանահավատ չեն, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից խուսափելու նպատակ են հետապնդում։
Քրեական գործի ուսումնասիրությունից երևում է, որ նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Արման Սարգսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքները հիմնավորված է համարել նաև`
«Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» ՓԲ ընկերության տնօրեն Վաչագան Այվազյանի ցուցմունքներով /հատոր 1, գ.թ. 148, հատոր 2, գ.թ. 11-13, 142-144/.
Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի` վկայի կարգավիճակում տրված ցուցմունքներով /հատոր 1, գ.թ. 85-91, հատոր 2, գ.թ. 6-9/.
Առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014թ. ապրիլի 10-ի և 11-ի արձանագրություններով /հատոր 1, գ.թ. 92, 101/.
Կ. Մուրադյանի «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնով և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի վերնազգեստով /հատոր 2, գ.թ. 222/.
Փորձագետ Կ. Աբրահամյանի ցուցմունքով /հատոր 1, գ.թ. 162/.
«Գուգլ» («Google») որոնողական կայքի միջոցով «Ռեսուրս. էյէմ/արմ» («resource.am/arm») կայքից ներբեռնված «Նյուզ.էյէմ» («NEWS.am») լրատվական կայքի կողմից 2014թ. մարտի 23-ի հրապարակված` «Քեզ որ ասում ենք քաշի ավտոդ, ուրեմն` քաշի. մանրամասներ բժշկին ծեծելու և դեմքին կրակելու միջադեպից» վերնագրով և «Արմթայմս.քոմ» («armtimes.com») լրատվական կայքի կողմից 2014թ. մարտի 25-ին հրապարակված` «Կրակել են բժիշկի դեմքին» հոդվածներով /հատոր 2, գ.թ. 37-42, հատոր 4, գ.թ. 195-202/։
Դատարանը գտնում է, որ «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» ՓԲ ընկերության տնօրեն Վաչագան Այվազյանի ցուցմունքները որպես ապացույց օգտագործվել և մեղադրանքի հիմքում դրվել չեն կարող հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Վիրաբյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի` 2012թ. հոկտեմբերի 02-ին կայացված վճռով հիմնավորվել է «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայով (այսուհետ` նաև Կոնվենցիա) նախատեսված` Գ. Վիրաբյանի իրավունքների խախտման փաստը, որով արձանագրվել է նաև, որ` «(…) 162. Հետաքննություն իրականացնելու պարտականությունը «արդյունքի պարտականություն չէ, այլ միջոցների պարտականություն է». Պարտադիր չէ, որ յուրաքանչյուր հետաքննություն լինի հաջողված կամ հանգի մի եզրակացության, որը համապատասխանում է դիմումատուի կողմից նշված դեպքերի շարադրանքին, սակայն դրա միջոցով գործնականում պետք է հնարավոր լինի արձանագրել գործի փաստերը, և այն դեպքում, երբ պարզվում է, որ պնդումները ճիշտ են, ապա նաև հանգեցնի հանցանքի համար պատասխանատուների բացահայտմանը, ու արդարացված լինելու դեպքում` նրանց պատժելուն։ Այսպիսով, վատ վերաբերմունքի մասին լուրջ պնդումներով հետաքննությունը պետք է ամբողջական լինի։ Դրանից հետևում է, որ մարմինները միշտ պետք է լրջորեն ձգտեն պարզել, թե ինչ է տեղի ունեցել և չպետք է հիմնվեն հապճեպ արված կամ անհիմն եզրակացությունների վրա իրենց հետաքննությունը փակելու կամ դրանք իրենց որոշումների հիմք դարձնելու համար։ Նրանք պետք է ձեռնարկեն բոլոր հնարավոր ողջամիտ միջոցները` միջադեպի հետ կապված ապացույցները պարզելու համար, որը ներառում է, մասնավորապես, առերեսումը, դատաբժշկական փորձաքննության ապացույցները և այլն։ Հետաքննության ցանկացած թերություն, որը կարող է խաթարել վնասվածքների պատճառի կամ հանցանքի համար պատասխանատու անձանց ինքնության հաստատմանը, կարող է այս չափանիշին չհամապատասխանելու վտանգ առաջացնել։ (…)։»։
Սարիբեկ Հարությունյանի վերաբերյալ ԵԱՔԴ/0189/01/12 քրեական գործով 2014թ. մայիսի 31-ի որոշման 27-րդ կետում ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի իրավական դիրքորոշումների հիման վրա` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում արդար դատաքննության հիմնարար իրավական արժեքի բաղադրատարրերից է պաշտպանության կողմի իրավունքը հակընդդեմ հարցման (կոնֆրոնտացիայի) ենթարկել մեղադրական բովանդակությամբ ցուցմունք տված վկաներին։ Ընդ որում, նշված իրավունքի իրացման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի պաշտպանության կողմին տրվի մեղադրյալի դեմ հանդես եկած անձանց ցուցմունքները վարույթի որևէ փուլում վիճարկելու, նրան հարցաքննելու համարժեք և պատշաճ հնարավորություն։
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքն ընդհանուր առմամբ բովանդակում է պաշտպանության կողմի հակընդդեմ հարցման իրավունքը նաև նախաքննության փուլում կենսագործելու համար անհրաժեշտ իրավական մեխանիզմներ։ Մասնավորապես, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 216-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Քննիչն իրավունք ունի կատարել նախօրոք հարցաքննված երկու այն անձանց առերեսում, որոնց ցուցմունքներում էական հակասություններ կան։ Քննիչը պարտավոր է կատարել առերեսում, եթե էական հակասություններ կան մեղադրյալի և մեկ այլ անձի ցուցմունքներում»։
Մեջբերված քրեադատավարական նորմի, ինչպես նաև առերես հարցաքննության անցկացման կարգը սահմանող այլ դրույթների համադրված վերլուծությունից ակնհայտ է, որ առերեսումը քննչական գործողություն է, որի առաջնային նպատակը ապացույց ձեռք բերելն է այն պայմաններում, երբ առկա են էական հակասություններ երկու անձանց ցուցմունքների միջև։ Մյուս կողմից, սակայն, առերեսումը նախաքննության փուլում միակ դատավարական միջոցն է, որի օգնությամբ վարույթն իրականացնող մարմինը կարող է հնարավորություն տալ անձին վիճարկել իր դեմ տրված ցուցմունքները` դրանով իսկ ապահովելով պաշտպանության կողմի՝ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3 (դ) ենթակետով երաշխավորված իրավունքը։ Այլ խոսքով` առերես հարցաքննությունն իրականացվում է ոչ միայն գործով ճշմարտությունը բացահայտելու նպատակով, այլև հանդիսանում է նախաքննության փուլում մեղադրյալի պաշտպանության իրավունքի ապահովման միջոց։ Հետևաբար, անթույլատրելի է առերես հարցաքննության հնարավորությունը բացառել միայն այն պատճառով, որ կասկածյալը կամ մեղադրյալը, օգտվելով իր սահմանադրական իրավունքից, հրաժարվում է ցուցմունք տալ։»։
Մեղադրական եզրակացության մեջ նշվել է, որ ամբաստանյալներ Արման Սարգսյանին և Արմեն Սարգսյանին վերագրվող արարքները հիմնավորվել են նաև վկա, «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» ՓԲ ընկերության տնօրեն Վաչագան Պետրոսի Այվազյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ «2014թ. մարտի 21-ին` ժամը 11։30-ի սահմաններում, մտնելով աշխատասենյակ, հիվանդանոցի բակի կողմից վիճաբանության, աղմուկ-աղաղակի ձայներ է լսել և պատուհանից նայելով` տեսել է, որ հիվանդանոցի կայանատեղիում երկու անծանոթ երիտասարդներ վիճաբանել են հիվանդանոցի բժիշկ Կարեն Մուրադյանի հետ, իսկ մի քանի քաղաքացիներ բաժանել են նրանց։ Այդ ընթացքում հնչել են հայհոյանքներ, գոռգոռոցներ, սակայն չի նկատել, թե ստույգ ում կողմից, քանի որ կայանատեղիում շատ մարդիկ են հավաքված եղել։ Հետո վիճաբանությունն ավարտվել է, և երկու երիտասարդները հեռացել են։ Ինքը հրահանգել է Կարեն Մուրադյանին շտապ բարձրանալ իր աշխատասենյակ, սակայն Կարենը այդպես էլ չի գնացել իր մոտ։ Դրանից հետո մի քանի օր Կարենը չի հաճախել աշխատանքի։ Դեպքի կատարման ընթացքում կրակոցի ձայն չի լսել, քանի որ տեսել է դեպքի վերջնամասը, սակայն հետագայում տեղեկացել է, որ կրակել են Կարեն Մուրադյանի վրա։ Իր տեսնելու պահից սկսած՝ վիճաբանությունը տևել է մոտ հինգ րոպե։ Տեղի ունեցածի հետևանքով խաթարվել է հիվանդանոցի բնականոն աշխատանքը, մասնավորապես բժշկի վրա կրակելու լուրը բոլորի մոտ խառնաշփոթ է առաջացրել։ Իր տեսած վիճաբանությունը տևել է մոտ 5 րոպե, որի ընթացքում լսել է հայհոյանքներ, բայց չգիտի, թե ով է հայհոյել, քանի որ բակում շատ մարդիկ են եղել։»։
/հատոր 1, գ.թ. 148, հատոր 2, գ.թ. 11-13, 142-144/
Համաձայն քրեական գործով ձեռք բերված և դատարանում հետազոտված ապացույցների` նախաքննության մարմինը վկա Վ. Այվազյանին և ամբաստանյալներին առերես չի հարցաքննել։
Դատական քննության ընթացքում նույնպես վկա Վ. Այվազյանի ներկայությունը դատարան չի ապահովվել։
Այսպիսով ամբաստանյալներ Արման Սարգսյանը և Արմեն Սարգսյանը զրկվել են իրենց դեմ ցուցմունք տված վկային հարցաքննելու հնարավորությունից։
Ելնելով վերոգրյալից և հաշվի առնելով, որ փաստորեն ամբաստանյալները զրկվել են իրենց դեմ վկայած անձին հարցեր տալու (հակընդդեմ հարցման) իրավունքից, որի հետևանքով խախտվել են «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական Կոնվեցիայի 6-րդ հոդվածով երաշխավորված ամբաստանյալի արդար դատական քննության իրավունքը, պաշտպանության կողմն առարկում է վկա Վ. Այվազյանի նախաքննական ցուցմունքները որպես ապացույց գնահատելու դեմ և միջնորդում է հանել այն ապացույցների զանգվածից` դատարանը գտնում է, որ վկա Վ. Այվազյանի նախաքննական ցուցմունքներն որպես ապացույց թույլատրելի չեն` դրանք ձեռք բերելիս թույլ տրված վերոհիշյալ էական խախտման պատճառով և դրանք պետք է հանվեն տվյալ գործով ապացույցների զանգվածից։
Դատարանը գտնում է, որ Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի` վկայի կարգավիճակում տրված ցուցմունքները որպես ապացույց օգտագործվել և մեղադրանքի հիմքում դրվել չեն կարող հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Գագիկ Միքայելյանի վերաբերյալ ԵԱԴԴ/0085/06/09 գործով 2009թ. դեկտեմբերի 18-ի թիվ որոշման 21-րդ կետում ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի հիման վրա` «քրեական մեղադրանք» հասկացությունը պետք է հասկացվի ոչ թե ձևական (փաստաթղթային), այլ բովանդակային (գործնական) իմաստով (Դեվեերն ընդդեմ Բելգիայի (Deweer v. Belgium) գործով վճիռ, 1980թ. փետրվարի 27, գանգատ թիվ 6903/75, կետ 44)։ Այսինքն` անձի նկատմամբ «մեղադրանքի» առկայության մասին կարող է վկայել նաև այնպիսի միջոցներ ձեռնարկելը, որոնք ենթադրում են հանցագործության մեջ կասկածանքի առկայություն, ինչպես նաև էականորեն ներգործում են կասկածվող անձի դրության վրա (Էկլեն ընդդեմ Գերմանիայի (Eckle v. Germany) գործով վճիռ, 1982թ. հուլիսի 15, գանգատ թիվ 8130/78, կետ 73, Շուբինսկին ընդդեմ Սլովենիայի (Šubinski v. Slovenia) գործով վճիռ, 2007թ. հունվարի 18, գանգատ թիվ 19611/04, կետ 62,Գ.Կ.-ն ընդդեմ Լեհաստանի (G.K. v. Poland) գործով վճիռ, 2004թ. հունվարի 20, գանգատ թիվ 38816/97, կետ 98)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Լևիկ Պողոսյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0136/11/11 գործով 2011թ. դեկտեմբերի 22-ի որոշման 27-29-րդ կետերում արձանագրել է, որ «(...) այն դեպքում, երբ քրեական գործ հարուցելու մասին որոշման մեջ տրվում են այնպիսի ձևակերպումներ, որոնցից հետևում է, որ կոնկրետ անձը կատարել է քրեորեն պատժելի արարք, քննարկվող որոշումն իրավական հետևանքների առումով հավասարվում է անձին մեղադրանք առաջադրելու մասին որոշմանը։
28. Վճռաբեկ դատարանի՝ սույն որոշման նախորդ կետում շարադրված եզրահանգումը հիմնված է նաև «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասում կիրառվող՝ «քրեական մեղադրանք» հասկացության կապակցությամբ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից ձևավորված նախադեպային իրավունքի վրա, որի համաձայն՝ «քրեական մեղադրանք» եզրույթը պետք է հասկացվի ոչ թե ձևական (փաստաթղթային), այլ բովանդակային (գործնական) իմաստով։ «Մեղադրանք» հասկացությունը կարող է սահմանվել որպես իրավասու մարմնի կողմից անձին պաշտոնապես արված տեղեկացում այն մասին, որ առկա է նրա կողմից քրեորեն հետապնդելի արարք կատարելու վերաբերյալ ենթադրություն (Դեվեերն ընդդեմ Բելգիայի (Deweer v. Belgium) գործով վճիռ, 1980թ. փետրվարի 27, գանգատ թիվ 6903/75, կետեր 44, 46)։ Այսինքն` անձի նկատմամբ «մեղադրանքի» առկայության մասին կարող է վկայել նաև այնպիսի միջոցներ ձեռնարկելը, որոնք ենթադրում են հանցագործության մեջ կասկածանքի առկայություն, ինչպես նաև էականորեն ներգործում են կասկածվող անձի դրության վրա (Էկլեն ընդդեմ Գերմանիայի (Eckle v. Germany) գործով վճիռ, 1982թ. հուլիսի 15, գանգատ թիվ 8130/78, կետ 73, Շուբինսկին ընդդեմ Սլովենիայի (Šubinski v. Slovenia) գործով վճիռ, 2007թ. հունվարի 18, գանգատ թիվ 19611/04, կետ 62, Գ.Կ.-ն ընդդեմ Լեհաստանի (G.K. v. Poland) գործով վճիռ, 2004թ. հունվարի 20, գանգատ թիվ 38816/97, կետ 98)։ Ընդ որում, մինչդատական վարույթի նկատմամբ Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին և 3-րդ կետերի կիրառման եղանակը պայմանավորված է տվյալ վարույթի առանձնահատկություններով (Շաբելնիկն ընդդեմ Ուկրաինայի (Shabelnik v. Ukraine) գործով վճիռ, 2009թ. փետրվարի 19, գանգատ թիվ 16404/03, կետ 52)։
29. Սույն որոշման 27-րդ կետում շարադրված եզրահանգումը վերլուծելով սույն որոշման 28-րդ կետում մեջբերված՝ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի լույսի ներքո՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական գործ հարուցելու մասին որոշման մեջ անձին որպես հանցանք կատարողի մատնանշելու պարագայում, նա իրավունք է ձեռք բերում օգտվելու որոշակի դատավարական երաշխիքներից, այդ թվում` պաշտպանության իրավունքից։»։
Քրեական գործի նյութերի համաձայն` 2014թ. մարտի 21-ին «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» ՓԲ ընկերության պահակ Արմեն Դանիելյանը ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի Մարաշի բաժանմունքում հաղորդում և բացատրություն է տվել այն մասին, որ նույն օրը ժամը 12։00-ի սահմաններում երկու անհայտ անձինք ավտոմեքենայի կայանման հետ կապված հարցեր պարզաբանելու նպատակով, Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 8-րդ փողոցի 123 հասցեում գտնվող վերոհիշյալ գիտական կենտրոնի բակային հատվածում, հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտելով և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք ցուցաբերելով, շուրջ 20 րոպե վիճաբանել են նույն գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Արթուրի Մուրադյանի հետ, որի ընթացքում վիճաբանողներից մեկը բռունցքով հարվածել է Կարեն Մուրադյանի դեմքին, իսկ մյուսը` ավտոմեքենայի միջից գազային ատրճանակով կրակել նրա վրա, որից հետո «ԲՄՎ» մակնիշի 21 vs 111 պետհամարանիշի ավտոմեքենայով դիմել են փախուստի։
ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի Մարաշի բաժանմունքի աշխատակիցները ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս պարզել են, որ Կարեն Մուրադյանի հետ վիճաբանող անձինք հանդիսացել են եղբայրներ Արմեն և Արման Սարգսյանները։
Վարույթն իրականացնող մարմինը, փաստելով քրեական գործ հարուցելու առիթի և հիմքերի առկայությունը և ձեռք բերված տվյալները բավարար համարելով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության փաստի (հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի և օբյեկտի) առկայությունը հաստատված համարելու համար, Արման Սարգսյանին և Արմեն Սարգսյանին քրեական գործի վարույթին ներգրավել և հարցաքննել է որպես վկա, նախազգուշացրել ակնհայտ սուտ ցուցմունք տալու և ցուցմունք տալուց հրաժարվելու համար նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին, հարցաքննության ընթացքում առաջադրել է հանցագործության կատարման մեջ նրանցից յուրաքանչյուրին մերկացնող հարցեր` առանց հաշվի առնելու, որ այդ ժամանակ արդեն Արման Սարգսյանը և Արմեն Սարգսյանը պետք է օգտվեին կասկածյալի կարգավիճակից բխող որոշակի դատավարական երաշխիքներից, այդ թվում` պաշտպանության իրավունքից։ Արդյունքում՝ խախտվել են Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի իրավունքները, այդ թվում՝ արդար դատաքննության հիմնարար արժեք և բաղկացուցիչ տարր հանդիսացող, «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3 (դ) ենթակետով երաշխավորված պաշտպանության իրավունքը։
Հետևաբար` վկայի կարգավիճակում գտնված Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի ցուցմունքները պետք է հանել ապացույցների զանգվածից` հաշվի առնելով նաև այն, որ պաշտպանության կողմն առարկել է այդ ցուցմունքները որպես ապացույց գնահատելու դեմ։
Քննելով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված Կ. Մուրադյանի «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը, «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի վերնազգեստը և գազային ատրճանակը որպես իրեղեն ապացույց չգնահատելու, դրանք և դրանցից բխող մյուս ապացույցները մեղադրանքի հիմքում չդնելու մասին պաշտպանի միջնորդությունը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քրեական գործով ապացույցներ են ցանկացած փաստական տվյալները, որոնց հիման վրա օրենքով որոշված կարգով հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը պարզում են քրեական օրենսգրքով նախատեսված արարքի առկայությունը կամ բացակայությունը, այդ արարքը կասկածյալի կամ մեղադրյալի կողմից կատարելը կամ չկատարելը և մեղադրյալի մեղավորությունը կամ անմեղությունը, ինչպես նաև գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ։
2. Քրեական դատավարությունում որպես ապացույցներ թույլատրվում են`
1) կասկածյալի ցուցմունքները.
2) մեղադրյալի ցուցմունքները.
3) տուժողի ցուցմունքները.
4) վկայի ցուցմունքները.
41) տվյալ գործի մեղադրանքի հետ առնչվող` մեկ այլ քրեական գործով կասկածյալի կամ մեղադրյալի կամ ամբաստանյալի ցուցմունքները.
5) դատապարտյալի ցուցմունքները.
6) փորձագետի եզրակացությունը.
7) իրեղեն ապացույցները.
8) քննչական և դատական գործողությունների արձանագրությունները.
9) այլ փաստաթղթերը։
3. Քրեական դատավարության ընթացքում թույլատրվում է օգտագործել միայն այն փաստական տվյալները, որոնք ձեռք են բերվել սույն օրենսգրքով սահմանված պահանջների պահպանմամբ։»։
Նույն օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասի 5-րդ կետի համաձայն`
«1. Քրեական գործով վարույթում մեղադրանքի հիմքում չեն կարող դրվել և որպես ապացույց օգտագործվել այն նյութերը, որոնք ձեռք են բերվել`
(…)
5) քննչական կամ այլ դատավարական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ.
(…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Ապացույցներ ձեռք բերելիu էական են այն խախտումները, որոնք, դրuևորվելով մարդու և քաղաքացու uահմանադրական իրավունքների և ազատությունների կամ uույն oրենuգրքի որևէ պահանջի խախտմամբ, դատավարության մաuնակիցներին` oրենքով երաշխավորված իրավունքների զրկմամբ կամ uահմանափակմամբ կամ որևէ այլ կերպ ազդել են կամ կարող էին ազդել uտացված փաuտական տվյալների հավաuտիության վրա։»։
Նույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Իրեղեն ապացույցներ են այն առարկաները, որոնք հանցագործության գործիք են ծառայել կամ իրենց վրա հանցագործության հետքեր են պահպանել, կամ հանցավոր գործողությունների օբյեկտներ են եղել, ինչպես նաև հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված դրամը, այլ արժեքները և մյուս բոլոր առարկաները, որոնք կարող են հանցագործությունը հայտնաբերելու, գործի փաստական հանգամանքները պարզելու, մեղավորներին ի հայտ բերելու, մեղադրանքը հերքելու կամ պատասխանատվությունը մեղմացնելու միջոցներ ծառայել։
2. Առարկան իրեղեն ապացույց է ճանաչվում քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ։
3. Դատարանն առարկային իրեղեն ապացույցի նշանակություն է տալիս միայն այն դեպքում, եթե դրա մանրամասն նկարագրությամբ, կնքելով և այն ձեռք բերելուց անմիջապես հետո կատարված այլ մանրամասն գործողություններով բացառվել է առարկան փոխելու, առանձնահատկությունները, հատկանիշները, պարունակող հետքերն էապես փոփոխելու հնարավորությունը, կամ եթե դատարանում հետազոտվելուց անմիջապես առաջ այն ճանաչել են կասկածյալը, մեղադրյալը, տուժողը կամ վկան։»։
Քրեական դատավարությունում ապացույցների թույլատրելիության հարցին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Արմեն Սեյրանի Սարգսյանի վերաբերյալ ԵՔՐԴ/0295/01/08 քրեական գործով 2009թ. սեպտեմբերի 16-ի որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «(…) որպես քրեական oրենuգրքով նախատեuված արարքի առկայությունը կամ բացակայությունը, այդ արարքը կաuկածյալի կամ մեղադրյալի կողմից կատարելը կամ չկատարելը և մեղադրյալի մեղավորությունը կամ անմեղությունը, ինչպեu նաև գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները պարզելու միջոց կարող են օգտագործվել միայն այնպիսի ապացույցներ, որոնք ձեռք են բերվել, ամրագրվել և գործին կցվել են քրեադատավարական օրենքով սահմանված և թույլատրելի համարվող կարգով։ Ապացույցների ձեռքբերման և ամրագրման թույլատրելիությունը կարգավորող նորմերից հետևում է, որ որպես ապացույց չեն կարող օգտագործվել քննչական կամ այլ դատավարական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ ձեռք բերված փաստական տվյալները, հատկապես եթե դրանք իրենց հերթին հանգեցրել են դատավարության մասնակիցների իրավունքների էական խախտման, ազդել են կամ կարող էին ազդել uտացված փաuտական տվյալների հավաuտիության վրա։
Այսպիսով, ապացույցների հավաքմանը և ստուգմանն ուղղված դատավարական գործողությունների կատարման ընթացքում պետք է ապահովվի անձանց իրավունքների և օրինական շահերի պաշտպանությունը։ Հակառակ դեպքում կատարված դատավարական գործողության արդյունքում ստացված փաստական տվյալը, անկախ գործի համար ունեցած նշանակությունից, կորցնում է իր իրավական ուժը, ապացուցողական նշանակությունը և չի կարող ընդգրկվել կոնկրետ քրեական գործով ապացույցների համակցության մեջ և դրվել մեղադրանքի հիմքում։»։
Առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014թ. ապրիլի 10-ի արձանագրության համաձայն` վկա Արման Արամի Սարգսյանն ընթերականների մասնակցությամբ ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Շ. Գրիգորյանին է ներկայացրել իր անվամբ գրանցված գազային ատրճանակը և համապատասխան թույլտվությունը (լիցենզիան)։
Արձանագրությունը կազմելիս քննիչը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 29-րդ և 217-218-րդ հոդվածներով։
Արձանագրությունը կազմելիս մասնակիցների կողմից դիտողություններ և հայտարարություններ չեն եղել։
/հատոր 1, գ.թ. 92/
Առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014թ. ապրիլի 11-ի արձանագրության համաձայն` վկա Կարեն Արթուրի Մուրադյանն ընթերականների մասնակցությամբ ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Շ. Գրիգորյանին է ներկայացրել 2014թ. մարտի 21-ին իր հագին եղած «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի շագանակագույն շապիկը։
Ներկայացված հագուստների վրա վնասված տեղեր չեն հայտնաբերվել։
Արձանագրությունը կազմելիս քննիչը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 29-րդ և 217-218-րդ հոդվածներով։
Արձանագրությունը կազմելիս մասնակիցների կողմից դիտողություններ և հայտարարություններ չեն եղել։
/հատոր 1, գ.թ. 101/
Այսպիսով, դատարանն արձանագրում է, որ ըստ «առարականեր ներկայացնելու և զննելու մասին» վերտառությամբ վերոհիշյալ արձանագրությունների` 2014թ. ապրիլի 10-ին և 11-ին նախաքննության մարմնին ներկայացվել և զննության են ենթարկվել «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակը, Կ. Մուրադյանի «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի սվիտերը, սակայն դրանք փաթեթավորելու, կնիքելու, ինչպես նաև այլ մանրամասն գործողություններ կատարելու վերաբերյալ փաստական տվյալներ քրեական գործով ձեռք չեն բերվել։
Դատարանը գտնում է, որ պատշաճ կարգով փաթեթավորելու և կնիքելու արդյունքում հնարավոր կլիներ բացառել նշված առարկաներից բաճկոնը և վերնազգեստը փոխելու, առանձնահատկությունները, հատկանիշները, պարունակող հետքերն էապես փոփոխելու հնարավորությունը, իսկ գազային ատրճանակի պարագայում նման խնդիր առկա չէ, քանի որ այն ի սկզբանե նույնացվել է համապատասխան թույլտվության (լիցենզիայի) վերաբերյալ փաստաթղթով և հետագա գործողություններով։
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Շ. Գրիգորյանի 2014թ. ապրիլի 14-ի որոշմամբ նշանակվել է դատաձգաբանական փորձաքննություն, որի կատարումը հանձնարարվել է «Հայաստանի Հանրապետության Փորձագիտական Կենտրոն» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությանը /այսուհետ ՊՈԱԿ/։ Փորձագետին առաջադրվել են հետևյալ հարցերը.
«-Ներկայացված գազային ատրճանակը ինչ արտադրության է, պիտանի է նպատակային օգտագործման, թե ոչ, ձևափոխման ենթարկվել է, թե ոչ, եթե այո, ապա ձևափոխված վիճակում հրազեն հանդիսանում է, թե ոչ։
-Ներկայացված հագուստների վրա կրակոցի հետևանքով առաջացած արգասիքներ կան, թե ոչ, եթե այո, ապա ինչ ձևով են արտահայտվում»։
/հատոր 1, գ.թ. 106-107/
Վերոհիշյալ որոշումը 2014թ. ապրիլի 14-ին ուղարկվել է «Հայաստանի Հանրապետության Փորձագիտական Կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրեն Ժ. Ծատուրյանին։
/հատոր 1, գ.թ. 108/
Փորձագետներին տրամադրվել է նաև նախաքննության մարմնին ներկայացված վերոհիշյալ ատրճանակը և Կ. Մուրադյանի հագուստները։
«Հայաստանի Հանրապետության Փորձագիտական Կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի փորձագետներ Կ. Աբրահամյանի, Ա. Համբարձումյանի, փորձագետ-ստաժյոր Գ. Ավետիսյանի կողմից տրված, դատաձգաբանական փորձաքննության 2014թ. մայիսի 16-ի Հմ` 13131403 եզրակացության համաձայն`
«1. Ներկայացված ռևոլվերը հանդիսանում է «BLOW» մոդելի, 9մմ տրամաչափի, գործարանային արտադրության գազային ռևոլվեր, որի համարն է «5-08712», հանդիսանում է գազային զենք, տեխնիկապես սարքին է և պիտանի է կրակելու համար։ Ներկայացված ռևոլվերը հրազեն չի հանդիսանում։ Ներկայացված ռևոլվերը որևէ կոնստրուկտիվ փոփոխության չի ենթարկվել։
(…)»։
Նույն եզրակացության «Հետազոտություն» մասում փորձագետը նշել է, որ «Ներկայացված երկու փաթեթներից առաջինը բացելով դրա մեջ հայտնաբերվեց ստվարաթղթե տուփ, որի մեջ առկա են ռեվոլվեր, դրա համար նախատեսված 9մմ տրամաչափի մեկ փամփուշտ և Արման Արամի Սարգսյանի անվամբ լրացված ինքնապաշտպանական զենք պահելու և կրելու թույլտվության թիվ Գ-3424 վկայական։ (…)»։
/հատոր 1, գ.թ. 118-123/
ՀՀ ոստիկանության հասարակական կարգի ապահովման վարչության պետ Ա. Կիրակոսյանի կողմից 2012թ. հուլիսի 10-ին տրված ԹԻԶ N Գ-3424 թույլտվության համաձայն` վերոհիշյալ գազային զենքը պատկանում է Արման Սարգսյանին։
ՀՀ հատուկ քննչական ծառույության հատկապես կարևոր գործերով ավագ քննիչ Ռ. Գևորգյանի 2015թ. մայիսի 13-ի որոշմամբ «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակը և Կ. Մուրադյանի «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի շագանակագույն շապիկը ճանաչվել են իրեղեն ապացույցներ։
/հատոր 1, գ.թ. 222-223/
Այսպիսով իրեղեն ապացույց ճանաչված «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակը, դրա վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության հասարակական կարգի ապահովման վարչության պետ Ա. Կիրակոսյանի կողմից 2012թ. հուլիսի 10-ին Արման Սարգսյանին տրված ԹԻԶ N Գ-3424 թույլտվությունը, այդ մասով փորձագետի եզրակացությունը, առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014թ. ապրիլի 10-ի արձանագրությունն անթույլատրելի ապացույցներ չեն հանդիսանում, դրանք անթույլատրելի ապացույց ճանաչելու մասով պաշտպանի միջնորդությունն անհիմն է և ենթակա է մերժման։
Նկատի ունենալով, որ դատարանին ներկայացված մյուս իրեղեն ապացույցները ձեռք բերելիս թույլ են տրվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի պահանջների էական խախտումներ` դատարանը գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված, Կ. Մուրադյանի կողմից ներկայացված, «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի սվիտերը, այդ առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014թ. ապրիլի 11-ի արձանագրությունը, Կ. Մուրադյանի կողմից ներկայացված «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի սվիտերը փորձաքննության ենթարկելու մասով «Հայաստանի Հանրապետության Փորձագիտական Կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի փորձագետների կողմից տրված 2014թ. մայիսի 16-ի Հմ` 13131403 եզրակացությունը պետք է հանել Արման Սարգսյանի մեղադրանքը հիմնավորող ապացույցների զանգվածից` դրանց օգտագործումը թույլատրելի չլինելու պատճառաբանությամբ։
Անդրադառնալով նախաքննության մարմնի կողմից որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, «Գուգլ» («Google») որոնողական կայքի միջոցով «Ռեսուրս. էյէմ/արմ» («resource.am/arm») կայքից ներբեռնված «Նյուզ.էյէմ» («NEWS.am») լրատվական կայքի կողմից 2014թ. մարտի 23-ի հրապարակված` «Քեզ որ ասում ենք քաշի ավտոդ, ուրեմն` քաշի. մանրամասներ բժշկին ծեծելու և դեմքին կրակելու միջադեպից» վերնագրով և «Արմթայմս.քոմ» («armtimes.com») լրատվական կայքի կողմից 2014թ. մարտի 25-ին հրապարակված` «Կրակել են բժիշկի դեմքին» հոդվածների որպես ապացույցներ օգտագործելու թույլատրելիության հարցին` դատարանն գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ,105-րդ և 106-րդ հոդվածներով հստակ սահմանվել են որպես ապացույց թույլատրվող նյութերի սպառիչ ցանկը, պարզաբանվել են որպես ապացույց չթույլատրվող նյութերին վերաբերվող հանգամանքները և դրանց անթույլատրելիության հաստատման կարգը։
Նախաքննության մարմնի կողմից Արման Սարգսյանին և Արմեն Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքների հիմքում դրված վերոհիշյալ` որպես այլ փաստաթուղթ ներկայացվող ապացույցների համաձայն` մեղադրանքի կողմը դրանցով հիմնավորված է համարել, որ 2014թ. մարտի 21-ին` կեսօրին մոտ, հիվանդանոց այցելած երկու երիտասարդ բակում վիճաբանել են բժիշկ Կարեն Մուրադյանի հետ, ինչի ընթացքում հարվածել են նրա դեմքին, ապա նրանցից մեկն իր մոտ եղած ատրճանակով կրակել է բժշկի դեմքին։ Կրակոցներից հետո երկուսն էլ, որոնք եղբայրներ են եղել, դիմել են փախուստի։
/հատոր 2, գ.թ. 37-42, հատոր 4, գ.թ. 195-202/
Մինչդեռ` վկա Դոնարա Մակարովան նախաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2014թ. մարտի 22-ին, ժամը 11։00-ի սահմաններում, երբ նույն հիվանդանոցի բուժքույր Վարդուհի Բալախչյանի հետ գտնվել է հիվանդանոցի ընդունարանում` այդտեղ են եկել ինչ-որ լրագրողներ, սակայն չգիտի թե նրանք ո՞ր լրատվական կազմակերպությունից են եղել և սկսել են իրենց հարցեր տալ նախորդ օրը տեղի ունեցած դեպքի մասին։ Նրանց պատասխանել է, որ ընդամենը տեղյակ է, որ միջադեպ է եղել, սակայն ոչ մի մանրամասնություն նրանց չի հայտնել, քանի որ մանրամասնությունններ չի իմացել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 54-56/
Վկա Վարդուհի Բալախչյանը նախաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2014թ. մարտի 22-ին հաջորդող մի քանի հերթապահությունից հետո` շուրջ տասնհինգ օր անց, տեղեկացել է նաև, որ կռվի ժամանակ կրակել են բժիշկ Կարեն Մուրադյանի դեմքին։ Վերոհիշյալ` առաջին հերթապահության օրը, «Նյուզ.էյէմ» («NEWS.am») լրատվական կայքից երեք լրագրողներ են եկել, որոնցից մեկը եղել է օպերատորը։ Նրանք իրեն և Դոնարա Մակարովային դեպքի հետ կապված հարցեր են տվել։ Ինքը պատասխանել է, որ դեպքի օրը հիվանդանոցում չի եղել, ուղղակի լսել է, որ նախօրեին վիճաբանություն է տեղի ունեցել բժիշկ Մուրադյանի հետ։ Որքանով հիշում է ուրիշ ոչինչ չի հայտնել։ Նույնը հայտնել է նաև Դոնարան։
Ելնելով վերոգրյալից և հաշվի առնելով, որ դատարանում հետազոտված վերոհիշյալ ապացույցներով չի բացահայտվել լրատվական կայքերում հրապարակված և որպես ապացույց մեղադրանքի կողմի ներկայացրած տեղեկությունները լրագրողներին տրամադրած անձանց ինքնությունները և այդ տեղեկությունների աղբյուրը, նկատի ունենալով, որ համացանցում, լրատվամիջոցներում առկա հրապարակումները ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես թույլատրելի ապացույց նախատեսված չեն` դատարանը գտնում է, որ դրանք նույնպես պետք է հանել Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի մեղադրանքը հիմնավորող ապացույցների զանգվածից` դրանց օգտագործումը թույլատրելի չլինելու պատճառաբանությամբ։
Անդրադառնալով փորձագետ Կարեն Աբրահամյանի ցուցմունքը որպես ապացույց օգտագործելու թույլատրելիության հարցին` դատարանը գտնում է, որ փորձագետի ցուցմունքը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես թույլատրելի ապացույց նախատեսված չէ, ուստի այն նույնպես պետք է հանել Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի մեղադրանքը հիմնավորող ապացույցների զանգվածից։
Վերոհիշյալ վերլուծությունների արդյունքում, ստուգելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի, տուժողի և վկաների ցուցմունքները, համադրելով դրանք քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված մյուս ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, բռնություն գործադրելով, որպես զենք օգտագործվող առարկայի գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելն ապացուցված է, նրա այդ արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Վերլուծելով ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, բռնություն գործադրելով խուլիգանություն կատարելն ապացուցված է, նրա այդ արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Քննելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ (…)»։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիան անյլընտրանքային է` պատիժ է նախատեսում տուգանքի և ազատազրկման ձևով։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։
15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (…)
Նշված նորմի վերլուծության հիման վրա դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ հանցագործության վերաբերյալ գործերով պատժի անհատականացման սկզբունքի տեսանկյունից արարքի հանրային վտանգավորությունը որոշելիս դատարանը, ի թիվս այլնի, պետք է հաշվի առնի. (…)
դրա չափը (…),
արարքի կատարման նպատակն ու շարժառիթը (…)։
Վկայակոչված հանգամանքները, այլ հանգամանքների հետ համակցությամբ ազդում են արարքի հանրային վտանգավորության վրա և պետք է իրենց համապատասխան գնահատականը ստանան յուրաքանչյուր գործով պատիժ նշանակելիս։
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ` գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն (…)»։
Ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանի նկատմամբ, նրան վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` ամբաստանյալի կատարած արարքը ծանր հանցագործությունների շարքին դասվելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը։
Ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Սարգսյանն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Արման Սարգսյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանի նկատմամբ, նրան վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` ամբաստանյալի կատարած արարքը միջին ծանրության հանցագործությունների շարքին դասվելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը` հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը։
Ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սարգսյանն իր կատարած, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից նվազ խստի` տուգանքի ձևով, քանի որ պատիժներից առավել խիստը` ազատազրկումը կիրառելու հիմքեր առկա չեն։ Բացի այդ` տուգանքի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել, գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում չի կայացվել։
Քննելով իրեղեն ապացույցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2015թ. մայիսի 13-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված գազային ատրճանակը պետք է բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, իսկ տուժող Կարեն Մուրադյանի հագուստները պետք է վերադարձնել Կարեն Մուրադյանին։
Քննելով խափանման միջոցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ նրա` ազատության մեջ գտնվելու դեպքում, պատիժը կրելուց խուսափելու հավանականությունը բարձրանում է` ազատազրկման ձևով պատժի դատապարտվելու պատճառաբանությամբ։
Ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը հիմնավոր է ընտրված և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջներն ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել, տուգանքի դատապարտվելու դեպքում պատիժը կրելուց խուսափելու հավանականությունը չի բարձրանում։
Քննելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն`
«1. Դատական ծախսերը բաղկացած են`
(…)
3) մասնագետի, փորձագետի, թարգմանչի վարձատրության գումարներից.
(…)»։
Նույն օրենսգրքի 169-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 1-6-րդ կետերում թվարկված դատական ծախսերը կարող են դատարանի կողմից դրվել դատապարտյալի վրա։
(...)
3. Քրեական գործով մի քանի անձ դատապարտվելիս դատական ծախսերը գանձվում է նրանցից յուրաքանչյուրից` ըստ դատարանի կողմից որոշված բաժնի` հաշվի առնելով այդ անձանց մեղավորության, նրանց նշանակված պատժի խստության աստիճանը և յուրաքանչյուրի գույքային դրությունը։
(...)»։
Հաշվի առնելով, որ վերոհիշյալ` դատաձգաբանական փորձաքննության արդյունքում եզրակացություն է տրվել իրեղեն ապացույց հանդիսացող «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակի վերաբերյալ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձման է ենթակա այդ փորձաքննության կատարման արժեք հանդիսացող, 67.200 /վաթսունյոթ հազար երկու հարյուր/ ՀՀ դրամ գումարը` որպես դատական ծախս։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 168-169-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ և 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց

1. Ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2015թ. ապրիլի 27-ից։
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
2. Ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2015թ. մայիսի 13-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված գազային ատրճանակը բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։
Տուժող Կարեն Մուրադյանի հագուստները վերադարձնել Կարեն Մուրադյանին։
Ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 67.200 /վաթսունյոթ հազար երկու հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախս։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0214/01/15
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 01-09-2015
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն ՀՀ Գլխավոր դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 13202214
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Արման Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Արմեն Սարգսյանի հետ` խմբով և զենքի գործադրմամբ, ուղղակի դիտավորությամբ հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, խուլիգանական մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ` Կարեն Մուրադյանին, վերջինիս նկատմամբ իրականացված հակաօրինական գործողություններով կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, այն է` կատարել է խուլիգանություն:
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Արմեն Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Արման Սարգսյանի հետ` խմբով և զենքի գործադրմամբ, ուղղակի դիտավորությամբ հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, խուլիգանական մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ` Կարեն Մուրադյանին, վերջինիս նկատմամբ իրականացված հակաօրինական գործողություններով կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, այն է` կատարել է խուլիգանություն:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Արման
Ազգանուն Սարգսյան
Հայրանուն Արամի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Արմեն
Ազգանուն Սարգսյան
Հայրանուն Արամի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 10.1
Չափահաս Այո
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 01-09-2015
Նախագահող դատավոր
Անուն Մնացական
Ազգանուն Մարտիրոսյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 02-09-2015
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 25-09-2015
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր
Անուն Արման
Ազգանուն Սարգսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Արմեն
Ազգանուն Սարգսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Արմեն
Ազգանուն Թամրազյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Գ.
Ազգանուն Գևորգյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Կարեն
Ազգանուն Մուրադյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 14-10-2015
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 04-11-2015
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 17-11-2015
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 25-11-2015
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 02-12-2015
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 08-12-2015
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 18-12-2015
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 24-12-2015
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 20-01-2016
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2016թ.
Տեսակը Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 02-02-2016
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 03-02-2016
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 10-02-2016
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 10-02-2016
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Արման
Ազգանուն Սարգսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 10-02-2016
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Որոշակի ժամկետով ազատազրկում
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Արմեն
Ազգանուն Սարգսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 10-02-2016
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Տուգանք
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,

մասնակցությամբ`

մեղադրող, Հայաստանի Հանրապետության
/այսուհետ ՀՀ/ գլխավոր դատախազության
հատկապես կարևոր գործերով քննության
վարչության ավագ դատախազ Գ. Գևորգյանի,


պաշտպան Ա. Թամրազյանի,


տուժող Կ. Մուրադյանի,

տուժողի ներկայացուցիչ Ռ. Ամիրխանյանի,





2016թ. փետրվարի 10-ին Երևանում,


դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի

1. Արման Արամի Սարգսյանի`
ծնված 1993թ. ապրիլի 30-ին, Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, նախկինում չդատված, հաշվառված է և բնակվել է Երևանի Նորքի 17-րդ փողոցի թիվ 5 տանը, կալանքի տակ է 2015թ. ապրիլի 27-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։


2. Արմեն Արամի Սարգսյանի`
ծնված 1994թ. ապրիլի 21-ին, Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, նախկինում չդատված, հաշվառված է Երևանի Նորքի 13-րդ փողոցի 97/5 տանը, բնակվել է Երևանի Նորքի 17-րդ փողոցի թիվ 5 տանը, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։


Գործի դատավարական նախապատմությունը.

2015թ. մարտի 25-ին, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազությունում, Արմեն և Արման Արամի Սարգսյանների կողմից որպես զենք օգտագործվող առարկայի գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելու դեպքի առթիվ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հարուցվել է թիվ 13202214 քրեական գործը։
2014թ. մարտի 26-ի որոշմամբ այդ քրեական գործն ընդունվել է ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության /այսուհետ ՔԳՎ/ Երևան քաղաքի քննչական վարչության /այսուհետ ՔՎ/ Կենտրոնականի քննչական բաժնի վարույթ։
Նախաքննության մարմնի 2014թ. հուլիսի 10-ի որոշմամբ թիվ 13202214 քրեական գործով վարույթը կարճվել է և Արմեն Արամի Սարգսյանի կողմից Կարեն Արթուրի Մուրադյանին ծեծի ենթարկելու կապակցությամբ նրա նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ։ Նույն որոշմամբ Արմեն Արամի Սարգսյանի, Արման Արամի Սարգսյանի և Կարեն Արթուրի Մուրադյանի կողմից խուլիգանություն կատարելու կապակցությամբ նրանց նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ։
Այդ որոշումը ՀՀ գլխավոր դատախազի 2014թ. դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ վերացվել է։
2014թ. դեկտեմբերի 26-ին քրեական գործը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 190-րդ հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված կարգով ուղարկվել է ՀՀ հատուկ քննչական ծառայություն` բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննություն ապահովելու համար։ Նույն օրը քրեական գործն ընդունվել է վարույթ։
2015թ. ապրիլի 27-ին, ժամը 11։50-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցանք կատարելու կասկածանքով Արման Արամի Սարգսյանը ձերբակալվել է։
2015թ. ապրիլի 29-ին Արման Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է կալանավորումը։
2015թ. ապրիլի 30-ին նախաքննության մարմնի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13202214 քրեական գործի նյութերով` պետական հատուկ ծառայություն իրականացնող անձանց կողմից պաշտոնեական լիազորությունները չարաշահելու փաստի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 308-րդ հոդվածի 1-ին մասով նոր գործ հարուցելու, այն առանձին վարույթում առանձնացնելու և վարույթ ընդունելու մասին։
2015թ. մայիսի 13-ին Արմեն Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
2015թ. հուլիսի 2-ին Արման Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։
Արման Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար, որ` «Արմեն Արամի Սարգսյանի հետ` խմբով և զենքի գործադրմամբ, ուղղակի դիտավորությամբ հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, խուլիգանական մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարհանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ` Կարեն Մուրադյանին, վերջինիս նկատմամբ իրականացված հակաօրինական գործողություններով կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, այն է` կատարել է խուլիգանություն։
Այսպես`
2014թ. մարտի 21-ին` ժամը 1130-ի սահմաններում, Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Մուրադյանը, աշխատանքի ներկայանալով, կայանել է իր «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան գիտական կենտրոնի` Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 8-րդ փողոցի 123-րդ հասցեում գտնվող ավտոկայանատեղիի հարակից հատվածում` խոչընդոտ չստեղծելով մյուս ավտոմեքենաների երթևեկության համար։
Նույն վայրով երթևեկել է Արման Սարգսյանը եղբոր` Արմեն Սարգսյանի հետ, «ԲՄՎ-7-րդ» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Նրանք, ավտոմեքենան կանգնեցնելով Կարեն Մուրադյանի ավտոմեքենայից շուրջ 10 մետր հեռավորության վրա, պատահաբար ընտրելով Կ.Մուրադյանին` որպես հակաօրինական արարքի միջոցով հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու թիրախ, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, շրջապատին հակադրվելու ցանկությամբ մի շարք անցորդների ներկայությամբ վիրավորական տոնով Կ.Մուրադյանից պահանջել են ավտոմեքենան հանել այդ վայրից։ Երբ Կ.Մուրադյանը բացատրություն է պահանջել իր հետ նման տոնով խոսելու համար, Արման և Արմեն Սարգսյաններն առանց որևէ պատճառի և բացատրություն տալու, նույն մղումներից դրդրված, հարձակվել են նրա վրա, որի ընթացքում հասարակության անդամների ներկայությամբ տևական ժամանակ տվել են բարձրաձայն հայհոյանքներ, վեճը վերածվել է կռվի, Արմեն Սարգսյանն այդ ընթացքում ձեռքով հարվածել է Կ.Մուրադյանին։
Երբ Սարգսյան եղբայրները, իրենց գերակայությունը հաստատելուն ուղղված գործողությունները ավարտված համարելով, ցանկացել են վերադառնալ ավտոմեքենայի մոտ, Կ.Մուրադյանը կրկին մոտեցել և հայտարարել է, որ իր հետ տեղի ունեցածի համար նրանք պատասխան են տալու։ Այս անգամ, արդեն չնչին պատճառով Արման Սարգսյանն իր մոտ եղած զենքով` գազային ատրճանակով, կրակել է Կ.Մուրադյանի դեմքին` գործադրված բռնության արդյունքում պատճառելով մարմնական վնասվածք։ Գազային ատրճանակով կատարված կրակոցի հետևանքով Կ.Մուրադյանը կորցրել է գիտակցությունը, սակայն դեպքին ականատես քաղաքացիները օգնել են նրան սթափվել, իսկ երբ Կ.Մուրադյանը ոտքի է կանգնել` Սարգսյան եղբայրները դիմել են փախուստի։
Արման և Արմեն Սարգսյանների կողմից կատարված և շուրջ 10 րոպե տևած հիշյալ հանցավոր արարքները ականատեսների մոտ առաջացրել են զայրույթ, վրդովմունք, ինչպես նաև լուրջ վախի զգացում իրենց առողջության և գույքի պահպանության կապակցությամբ։ Սարգսյան եղբայրների արարքի հետևանքով էականորեն խաթարվել է նաև Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության գիտական կենտրոնի բնականոն աշխատանքը` անհարմարություն և լուրջ անհանգստություն պատճառելով կենտրոնի աշխատակիցներին։
Այսպիսով` Արման Սարգսյանին մեղսագրվում է արարք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, այն է` խմբով, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք արտահայտելով և զենքի գործադրմամբ կատարված խուլիգանություն։»։
Արմեն Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար, որ` «Արման Արամի Սարգսյանի հետ` խմբով, ուղղակի դիտավորությամբ, հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտելու, հասարարկակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու ցանկությամբ, իրենց սեփական անձի առավելությունը ընդգծելու միջոցով ներքին բավարարություն ստանալու ձգտմամբ, խուլիգանական մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարհանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ` Կարեն Մուրադյանին և նրա նկատմամբ բռնություն գործադրելով, կատարել է խուլիգանություն
Այսպես`
2014թ. մարտի 21-ին` ժամը 1130-ի սահմաններում, Կարեն Մուրադյանը կայանել է իր ավտոմեքենան Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 8-րդ փողոցի 123-րդ հասցեում գտնվող Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության գիտական կենտրոնի ավտոկայանատեղիի հարակից հատվածում` խոչընդոտ չստեղծելով մյուս ավտոմեքենաների երթևեկության համար, սակայն Արմեն Սարգսյանը եղբոր` Արման Սարգսյանի հետ, իրենց վարած ավտոմեքենան կանգնեցնելով դրանից շուրջ 10 մետր հեռավորության վրա, պատահաբար ընտրելով Կ.Մուրադյանին` վիրավորական տոնով պահանջել են ավտոմեքենան տեղափոխել այդտեղից։ Կ.Մուրադյանը, հասկանալով, որ իր ավտոմեքենան խոչընդոտ չի հանդիսանում նրանց երթևեկությանը, բացատրություն է պահանջել իր հետ նման ձևով խոսելու համար։ Սակայն Արման և Արմեն Սարգսյանները առանց բացատրություն տալու. խուլիգանական դրդումներով` իրենց գերակայությունը ցույց տալու ձգտումով, իջել են ավտոմեքենայից և առանց պատճառի հարվածներ հասցրել Կ.Մուրադյանին։ Հասարակական վայրում առաջացրած ծեծկռտուքի ընթացքում Արմեն և Արման Սարգսյանները խուլիգանական մղումներով, այն է` հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարհանքի հողի վրա, իրենց վարքով բացահայտ մարտահրավեր ուղղելով հասարակական կարգի դեմ, շրջապատին հակադրվելու ցանկությամբ շուրջ 10 րոպե տևողությամբ դիտավորությամբ կոպիտ կերպով խախտել են հասարակական կարգը, Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության գիտական կենտրոնի բնականոն աշխատանքը, որը արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով, մի շարք քաղաքացիների ներկայությամբ բարձրաձայն հայհոյանքներ են տվել Կ.Մուրադյանի հասցեին, ապա դեպքին միջամտած քաղաքացիների և հարակից գիտական կենտրոնի աշխատակիցների մեջ լուրջ անհանգստություն առաջացնելու հանգամանքը անտեսելով և արված դիտողությունները արհամարհելով` շարունակել են իրենց խուլիգանական գործողությունները, իսկ Արման Սարգսյանը իր մոտ եղած զենքով` գազային ատրճանակով, կրակել է Կ.Մուրադյանի դեմքին` պատճառելով մարմնական վնասվածք։ Գազային ատրճանակով կատարված կրակոցի հետևանքով Կ.Մուրադյանը կորցրել է գիտակցությունը, սակայն դեպքին ականատես քաղաքացիները օգնել են նրան սթափվել, իսկ երբ Կ.Մուրադյանը ոտքի է կանգնել` Սարգսյան եղբայրները դիմել են փախուստի։
Այսպիսով` Արմեն Սարգսյանին մեղսագրվում է արարք նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, այն է` մի խումբ անձանց կողմից, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք արտահայտելով կատարված խուլիգանություն։»։
2015թ. օգոստոսի 28-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2015թ. սեպտեմբերի 02-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2015թ. սեպտեմբերի 17-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2015թ. սեպտեմբերի 25-ին նշանակելու մասին։


Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները

Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում, Երևանի Նորք-Մարաշ 9-րդ փողոցի թիվ 123 հասցեում գտնվող «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» փակ բաժնետիրական ընկերության բժիշկ, տուժող Կ. Մուրադյանն աշխատանքի ներկայանալիս, հարակից ավտոկայանատեղում ազատ տեղ չլինելու պատճառով, իր վարած «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան կայանել է այդ ավտոկայանատեղին հարակից հատվածում, ճանապարհի երթևեկելի մասում։ Ավտոմեքենան երթևեկությանը չի խոչընդոտել, քանի որ առկա է եղել ավելի քան երկուսուկես մետր լայնությամբ երթևեկելի ազատ մաս։
Այդ պահին նույն ճանապարհով երթևեկել են Երևանի Նորք-Մարաշ վարչական շրջանում բնակվող եղբայրներ, ամբաստանյալներ Արմեն և Արման Սարգսյանները` Արման Սարգսյանի վարած «ԲՄՎ-745» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Տեսնելով Կ. Մուրադյանին և ճանապարհի երթևեկելի գոտում կայանված նրա ավտոմեքենան` Արման և Արմեն Սարգսյաններն իրենց ավտոմեքենան կանգնեցրել են նրա ավտոմեքենայից շուրջ տաս մետր հեռավորության վրա, որից հետո վիրավորական տոնով Կարեն Մուրադյանից պահանջել են նրա ավտոմեքենան տեղափոխել այդտեղից` պատճառաբանելով, որ այն խանգարում է իրենց երթևեկությանը։ Կ. Մուրադյանը պարզաբանել է, որ իր ավտոմեքենան երթևեկությանը չի խանգարում, սակայն Արման և Արմեն Սարգսյանները շարունակել են վիրավորական տոնով պնդել իրենց պահանջը։ Երբ Կ. Մուրադյանը բացատրություն է պահանջել իր հետ վիրավորական տոնով խոսելու համար` Արման և Արմեն Սարգսյաններն իջել են ավտոմեքենայից, առանց որևէ պատճառի և բացատրություն տալու քաշքշել են նրան, փորձել են ծեծել և բարձրաձայն հայհոյել են։ Կ. Մուրադյանը փորձել է խույս տալ նրանց հարվածներից, սակայն Արմեն Սարգսյանն այնուամենայնիվ ձեռքով հարվածել է Կ.Մուրադյանի ուսին։
Դրանից հետո, երբ Արման և Արմեն Սարգսյանները ցանկացել են վերադառնալ իրենց ավտոմեքենայի մոտ` Կ. Մուրադյանը մոտեցել է նրանց և հայտարարել, որ իր նկատմամբ նրանց կատարածի համար նրանք պատասխան են տալու։ Դա լսելով` Արման Սարգսյանն իր մոտ եղած, «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակով, առանց որևէ պատճառաբանության կրակել է Կ. Մուրադյանի դեմքին և պատճառել է մարմնական վնասվածք` այրվածքների տեսքով։ Դրա հետևանքով Կ. Մուրադյանը կորցրել է գիտակցությունը և վայր է ընկել, սակայն դեպքին ականատես անձինք օգնել են նրան սթափվել։ Երբ Կ. Մուրադյանը ոտքի է կանգնել` Արմեն և Արման Սարգսյանները հեռացել են։
Ամբաստանյալներ Արման և Արմեն Սարգսյանների վերոհիշյալ գործողությունները և հայհոյանքները տևել են շուրջ տաս րոպե, լսելի և տեսանելի են եղել Ընկերության կայանատեղում գտնվող շուրջ տաս անձանց, Ընկերության տնօրենի, ինչպես նաև վերակենդանացման բաժանմունքի աշխատակիցների համար։ Այդ գործողությունների հետևանքով էականորեն խաթարվել է նաև Ընկերության բնականոն աշխատանքը` անհարմարություն և լուրջ անհանգստություն պատճառելով կենտրոնի աշխատակիցներին և այդտեղ գտնվող անձանց։

Ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալներից որևէ մեկը նախկինում դատված չի եղել։

Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում կատարվել է դատաձգաբանական փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 67.200 (վաթսունյոթ հազար երկու հարյուր) ՀՀ դրամ։

Ապացույցների հետազոտում և գնահատում

Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.

Տուժող Կարեն Արթուրի Մուրադյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում, իր վարած «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան կայանել է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի կայանատեղից քիչ հեռու` ճանապարհի վրա։ Ավտոմեքենան այնպես է կայանել, որ դրա կողքով կարողանար ավտոմեքենա անցնել։ Շուրջ տաս մետր հեռավորության վրա կանգ է առել մեկ այլ ավտոմեքենա։ Ավտոմեքենայի մեջ եղել են Արմեն և Արման Սարգսյանները, որոնց մինչ այդ չի ճանաչել։ Նրանցից մեկը վիրավորական տոնով պահանջել է հանել ավտոմեքենան։ Ինքը չի համաձայնվել և պատճառաբանել է, որ կողքով այլ ավտոմեքենա կարող է անցնել։ Երբ ինքը մոտեցել է և բացատրություն է պահանջել, թե ինչո՞ւ են իր հետ այդպես խոսում` Սարգսյան եղբայրներն իջել են ավտոմեքենայից, մոտեցել և փորձել են ծեծի ենթարկել իրեն, սակայն բազմաթիվ հարվածներից միայն մեկն է դիպել ուսին։ Խուսափելով նրանց հետ ընդհարումից` չի պատասխանել և անցել է իր ավտոմեքենայի հակառակ կողմը, որից հետո Սարգսյան եղբայրները վերադարձել են իրենց ավտոմեքենայի մոտ։ Ավտոմեքենայով մոտեցել է նրանց և դուրս գալով ավտոմեքենայից` ասել է, որ իրեն հարվածելու համար պատասխան են տալու։ Դրանից անմիջապես հետո դեմքին հզոր ալիք է զգացել և ուշաթափվել։ Քիչ անց սթափվել է իր մոտ հավաքված մարդկանց օգնությամբ և հասկացել է, որ կրակել են գազային ատրճանակով։ Ոտքի կանգնելով` տեսել է, որ Սարգսյան եղբայրներն իրենց ավտոմեքենայով հեռանում են։ Ամբողջ այդ վիճաբանությունը տևել է շուրջ տաս րոպե։ Դրանից հետո գնացել է իր աշխատասենյակ, որտեղ նայելով հայելու մեջ` նկատել է, որ դեմքի ձախ հատվածում մանր այրվածքներ են առաջացել։ Դեմքի այրվածքները բուժելու նպատակով վիրակապարանից բուժիչ լուծույթ է վերցրել և իր ավտոմեքենայով մեկնել է ՀՀ Արմավիրի մարզ։ Շուրջ մեկ շաբաթ աշխատանքի չի ներկայացել, քանի որ բուժել է այրվածքները, որից հետո միայն սկսել է աշխատել։
Եթե ամբաստանյալները ցանկանային` կարող էին շարունակել իրենց ճանապարհը։
Եթե ինքը չմոտենար ամբաստանյալներին` կրակոցը կարող էր չլինել։
Չի հիշում թե նախաքննության մարմինն ինչ պայմաններում է վերցրել իր հագուստը։ Այդ հագուստները հագից հանել է նույն օրը։ Դրանք եղել են ավտոմեքենայի մեջ և չեն լվացվել։ Հետո դրանք ներկայացրել է նախաքննության մարմնին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 275, հատոր 2, գ.թ. 137, 139-141, 143, 146, հատոր 3, գ.թ. 19, հատոր 4, գ.թ. 14-18, 151-152/
Վկա Արմեն Ապավենի Դանելյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես պահակ։ 2014թ. մարտի 21-ին գտնվել է վերոհիշյալ կենտրոնի տարածքում գտնվող ավտոկայանատեղում։ Ժամը 11։30-ի սահմաններում իր ավտոմեքենայով գիտական կենտրոն է եկել բժիշկ Կարեն Մուրադյանը։ Իր «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան նա կայանել է ճանապարհի երթևեկելի ուղեմասում, սակայն այլ ավտոմեքենաների համար ճանապարհն անցանելի է եղել, քանի որ առկա է եղել շուրջ երկուսուկես մետր լայնությամբ երթևեկելի մաս։ Հենց այդ ժամանակ նույն ճանապարհով, հակառակ ուղղությունից մոտեցել է մեկ այլ «ԲՄՎ» մակնիշի ավտոմեքենա, որում եղել են հետագայում իրեն հայտնի դարձած Արմեն և Արման Սարգսյանները։ Տեսնելով Կ. Մուրադյանին` նրանք կանգնեցրել են իրենց ավտոմեքենան և կոպիտ տոնով պահանջել են ազատել ճանապարհը։ Կ. Մուրադյանը պատասխանել է, որ ճանապարհով անցնել հնարավոր է, ինչից հետո Սարգսյան եղբայրներն իջել են ավտոմեքենայից և սկսել են քաշքշել, հարվածել և հայհոյել Կ. Մուրադյանին, որի ընթացքում Արմեն Սարգսյանը ձեռքով հարվածել է Կ. Մուրադյանի դեմքին։ Կ. Մուրադյանը հայտարարել է, որ դրա համար պատասխան են տալու, ինչը լսելով` Արման Սարգսյանն ավտոմեքենայի միջից հանել է իր գազային ատրճանակը և երկուսից երեք մետր հեռավորությունից կրակել է Կարեն Մուրադյանի դեմքին։ Հավանաբար կրակոցի ձայնը լսելով` պատուհանից դուրս է նայել գիտական կենտրոնի տնօրեն Վաչագան Այվազյանը և բղավելով հարցրել է, թե ինչ է կատարվում։ Նա բժիշկ Մուրադյանին կանչել է իր աշխատասենյակ։ Վերջինս ձեռքերով փակած է եղել աչքերը, որոնք ատրճանակի բաց թողած գազից արցունքոտված են եղել։ Դրանից հետո Սարգսյան եղբայրներն իրենց ավտոմեքենայով հեռացել են։ Վիճաբանությունը տևել է շուրջ հինգ րոպե, որի ընթացքում Արմեն և Արման Սարգսյանները հայհոյանքներ են տվել Կ. Մուրադյանի հասցեին, իսկ վերջինս հայտնել է, որ նրանք պատասխան են տալու։ Դեպքին ականատես են եղել կայանատեղում գտնվող մի քանի քաղաքացիներ։ Նույն օրը գիտական կենտրոն են եկել ոստիկանության աշխատակիցներ, որոնց ինքը պատմել է ողջ ճշմարտությունը և հաղորդում է տվել։
Ինքը Կ. Մուրադյանին ասել է ավտոմեքենան չկանգնեցնել ճանապարհի եզրին, սակայն նա ասել է, որ արագ դուրս է գալու։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 56-58, 164-165, 207-213, հատոր 2, գ.թ. 64-65, 195, հատոր 4, գ.թ. 149-150, 179-180/
Վկա Արմինե Էդուարդի Խաչատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի ավագ բուժքույր։ Գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Մուրադյանին ճանաչում է աշխատանքի բերումով, շուրջ երկու տարի, նրա հետ առանձնապես շփում չունի։
2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։00-ի սահմաններում գտնվել է հիվանդանոցի առաջին հարկում։ Բարձրանալով հիվանդանոցի երկրորդ հարկում գտնվող վերակենդանացման բաժանմունք, դեռևս միջանցքով անցնելիս` բակից վիճաբանությանը բնորոշ ձայներ և աղմուկ է լսել։ Մտել է միջանցքի վերջնամասում գտնվող իր աշխատասենյակ և շուրջ չորս րոպե մնացել է աշխատասենյակում, սակայն աղմուկը չի դադարել։ Այդ պատճառով որոշել է գնալ և տեսնել, թե ինչ է կատարվում։ Գնացել է վերակենդանացման բաժանմունք, որից բացվող պատշգամբից տեսանելի է կայանատեղը։ Այնտեղ են եղել նաև օրվա հերթապահ բուժքույրեր Շուշանիկ Սահակյանն ու Գայանե Հախվերդյանը։ Երբ բացել է պատշգամբի մետաղապլաստե դուռը` բակում տեսել է շուրջ տաս անձանց, որոնք նայել են բժիշկ Կ. Մուրադյանի ուղղությամբ։ Վերջինս ձեռքերով փակած է եղել դեմքը և քայլել է դեպի շենքի մուտքը։ Միաժամանակ լսել է հիվանդանոցի տնօրեն Վաչագան Այվազյանի ձայնը։ Վերջինս նայելով իր աշխատասենյակի պատուհանից` Կարենից պահանջել է անմիջապես վերև բարձրանալ։ Լսել է նաև, որ Կ. Մուրադյանը տնօրենի կանչին պատասխանել է` ասելով, որ իր վրա կրակել են։
Իր լսած վիճաբանությունը տևել է շուրջ հինգ րոպե։
Այդ դեպքից հետո մի քանի օր բժիշկ Կ. Մուրադյանին չի տեսել։ Հետագայում հիվանդանոցի աշխատակիցներից լսել է, որ այդ օրը բժիշկ Կ. Մուրադյանի և ինչ-որ մարդկանց միջև, որոնց չի ճանաչում, վիճաբանություն է տեղի ունեցել, որը վերածվել է մեծ կռվի։ Լսել է նաև, որ վիճաբանության ընթացքում կրակել են բժշկի դեմքին, ինչի հետևանքով բժշկի դեմքին այրվածքներ են առաջացել և այդ պատճառով նա չի հաճախել աշխատանքի։ Կռվի ձայներից և բժշկի դեմքին կրակելու մասին իմանալուց հետո, հիվանդանոցում իր և մյուսների մոտ անհանգստություն, վրդովմունք, զայրույթ և զարմանք է առաջացել, քանի որ բոլորին հետաքրքրել է, թե որն է եղել վիճաբանության պատճառը, ովքեր են բժշկի հետ վիճաբանողները և թե ինչու պետք է հիվանդանոցի բակում նման միջադեպ տեղի ունենար։
Հիվանդանոցի բակում աղմուկ հաճախ է լինում` կապված ծանր հիվանդների հետ։
Դեպքի օրն իր աշխատանքը չի խափանվել, սակայն վատ տպավորություն է ստեղծվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 76-79/
Վկա Գայանե Օնիկի Հախվերդյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի մայրապետ։ Գիտական կենտրոնի բժիշկ Կ. Մուրադյանին ճանաչում է աշխատանքի բերումով, շուրջ երեք տարի։ Նրա հետ շփում չունի։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում գտնվել է հիվանդանոցի երկրորդ հարկում` վերակենդանացման բաժանմունքի սանիտարական սենյակում, երբ լսել է բաժանմունքի բուժքույրեր Շուշանիկի և Արմինեի ձայները։ Դուրս գալով միջանցք` տեսել է, որ վերջիններս վազում են դեպի կայանատեղին նայող պատշգամբ և գնացել է նրանց հետևից։ Դուրս գալով պատշգամբ` կայանատեղում տեսել է շուրջ տասնհինգ անձանց, սակայն ուշադիր չի եղել և չգիտի` նրանց թվում ծանոթներ եղել են, թե` ոչ։ Նկատել է բժիշկ Կարեն Մուրադյանին, որն ափերով երեսը փակած` քայլել է դեպի հիվանդանոցի մուտքը։ Այդ ժամանակ լսել է հիվանդանոցի տնօրեն Վաչագան Այվազյանի ձայնը։ Նա Կարենին կանչել է իր մոտ։
Մի քանի րոպե պատշգամբում մնալուց հետո` իրենք միասին ներս են մտել։ Օրվա ընթացքում, հիվանդանոցի աշխատողներով խոսելիս, չի հիշում թե ո՞վ` պատմել է, որ ինչ-որ տղաներ կայանատեղի պատճառով վիճաբանել են Կարենի հետ, ծեծել են նրան, հայհոյել, որից հետո գազային ատրճանակով կրակել են դեմքին, ինչի հետևանքով բժշկի դեմքն այրվել է։ Հիվանդանոցում բոլորն անհանգստացած են եղել կատարվածով, անընդհատ այդ դեպքի մասին են խոսել։ Հետագայում խոսակցություններից տեղեկացել է, որ բժշկի հետ վիճաբանողները Երևանի Նորք-Մարաշում բնակվող, իրեն անծանոթ երկու եղբայրներ են եղել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 95-97/
Վկա Շուշանիկ Արայիկի Սահակյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի բուժքույր-հերթապահ։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում գտնվել է վերակենդանացման բաժանմունքում և հետևել է հիվանդներին։ Հանկարծ կայանատեղի կողմից աղմուկ է լսվել։ Սկզբում ուշադրություն չի դարձրել, բայց քանի որ աղմուկը բավականին երկար է տևել` հինգից տաս րոպե, որոշել է գնալ կայանատեղին նայող պատշգամբ ու տեսնել, թե ինչ է կատարվում։ Մինչ պատշգամբին հասնելը` այնտեղ է դուրս եկել ավագ բուժքույր Արմինե Խաչատրյանը։ Բաժանմունքի մայրապետ Գայանե Հախվերդյանի հետ միասին դուրս գալով պատշգամբ` բակում տեսել է շուրջ տաս տղամարդկանց, այդ թվում հիվանդանոցի բժիշկ Կարեն Մուրադյանին, ով ափերով երեսը փակած` քայլել է դեպի հիվանդանոցի մուտքը։ Քայլելու ընթացքում Կարենը խոսել է հիվանդանոցի տնօրեն Վաչագան Այվազյանի հետ։ Վերջինս պատուհանից կանչել է Կարենին։
Բակում եղած մյուս տղամարդկանց վրա ուշադրություն չի դարձրել։
Օրվա ընթացքում հիվանդանոցի աշխատողներով զրուցել են և չի հիշում, թե ումից տեղեկացել է, որ բժիշկ Կարեն Մուրադյանին ծեծի են ենթարկել Երևանի Նորք-Մարաշում բնակվող ինչ-որ եղբայրներ, որոնք նաև խանութ ունեն Նորքում։ Լսել է, որ եղբայրները, որոնց անձամբ չի ճանաչում, կայանատեղի համար անհիմն վեճի են բռնվել բժշկի հետ, հայհոյել նրան, ծեծի ենթարկել։ Այնուհետև նրանցից մեկը գազային ատրճանակով կրակել է բժշկի դեմքին, որի հետևանքով վերջինս այրվածքներ է ստացել։ Հիվանդանոցում բոլորը, այդ թվում` ինքը, անհանգստացած են եղել կատարվածով, անընդհատ այդ դեպքից են խոսել նաև հաջորդող օրերին։ Բոլորը զարմացած ու վրդովված են եղել, որ հիվանդանոցի բակում բժշկի են ծեծի ենթարկել, բոլորի աչքի առաջ հայհոյել և կրակել դեմքին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 105-108/
Վկա Վարուժան Կարապետի Բուրմայանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի բժիշկ` ռեանիմատոլոգ-անաստեզիոլոգ։ Գիտական կենտրոնի բժիշկ Կ. Մուրադյանին ճանաչում է աշխատանքի բերումով, շուրջ երեք տարի։ Նրա հետ առանձնապես շփում և հարաբերություններ չունի։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում գտնվել է վերակենդանացման բաժանմունքի բժիշկների սենյակում։ Միջանցքից լսվել են բաժանմունքի քույրերի անհանգիստ ձայներն այն մասին, որ բժիշկ Կարենին ծեծել են և կրակել դեմքին։ Անմիջապես դուրս է եկել միջանցք և այնտեղ տեսել բաժանմունքի քույրեր Արմինեին, Գայանեին և Շուշանիկին։ Երբ հարցրել է, թե ի՞նչ է պատահել` քույրերից մեկը պատմել է, որ ավտոկայանատեղում ինչ-որ տղաներ ծեծել ու կրակել են բժիշկ Կ. Մուրադյանին։ Անմիջապես շտապել է պատշգամբ, որտեղից տեսանելի է եղել կայանատեղը։ Դուրս գալով պատշգամբ` բակում տեսել է մոտ տաս անձանց, որոնց թվում նկատել է հիվանդանոցի պահակ Արմենին և տաքսու անծանոթ վարորդների։ Այդ պահին վիճաբանությունն արդեն ավարտված է եղել և Կարեն Մուրադյանն արդեն բակում չի եղել, սակայն իր համար ակնհայտ է եղել, որ քիչ առաջ այդտեղ ինչ-որ իրարանցում է տեղի ունեցել, քանի որ բակում գտնվողները անհանգիստ տեսք են ունեցել և այդպես իրար հետ քչփչացել են։ Քիչ անց բուժքույրերից մեկը պատմել է, որ Կարենը, դեմքն ափերով փակած մտել է շենք, քանի որ տնօրենը պատուհանից նրան կանչել է։
Երբ վերադարձել է բաժանմունք` բոլորը սկսել են խոսել կատարվածի մասին, քանի որ կատարվածի հետևանքով խիստ անհանգստացած են եղել։ Ինքն առաջին անգամ է լսել նման դեպքի մասին, որ ինչ-որ մեկը համարձակվի բժշկի վրա ձեռք բարձրացնել և անգամ կրակել նրա դեմքին, այն էլ հիվանդանոցի բակում` մարդկանց աչքի առաջ։
Չնայած միջադեպն արդեն ավարտված է եղել, սակայն շատերը երկար ժամանակ ցնցված են եղել կատարվածով։ Օրվա ընթացքում, հիվանդանոցի բակում, չի հիշում` պահակ Արմենից թե տաքսու վարորդներից որևէ մեկից` տեղեկացել է, որ բժշկին ծեծել և դեմքին են կրակել Նորքի բնակիչներ, եղբայրներ Արմեն և Արման Սարգսյանները, որոնց ինքն անձամբ է ճանաչում։ Եղբայրները նախ ծեծի են ենթարկել բժշկին, այնուհետև Արման Սարգսյանը գազային ատրճանակով կրակել է Կարենի դեմքին, քանի որ բժիշկը նրանց ճանապարհին է կայանել ավտոմեքենան։
Այդ օրը և առաջիկա շուրջ տաս օրերին Կարենին այլևս չի տեսել, քանի որ վերջինս աշխատանքի չի հաճախել` կրակոցի հետևանքով դեմքին այրվածքներ ստանալու պատճառով։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 87-90/
Վկա Աշոտ Արմենակի Աղաբաբյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես անեստեզիոլոգ։ Գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Մուրադյանին ճանաչում է աշխատանքի բերումով, շուրջ երեք տարի, նրա հետ առանձնապես շփում և հարաբերություններ չունի։
2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում, գիտական կենտրոնի բակում կատարվածի մասին տեղեկացել է դեպքից շուրջ քառասուն րոպե հետո, քանի որ դրա կատարման ժամանակ գտնվել է մանկական բաժանմունքում։ Բարձրանալով վերակենդանացման բաժանմունք` տեսել է, որ բաժանմունքի բոլոր աշխատակիցներն անհանգիստ են ու վրդովված։ Հարցրել է, թե ինչ է պատահել և իրեն պատմել են, որ հիվանդանոցի կայանատեղում վիճաբանություն է տեղի ունեցել բժիշկ Կարեն Մուրադյանի և ինչ-որ տղաների միջև, նրանցից մեկը գազային ատրճանակով կրակել է Կարենի դեմքին, ինչի հետևանքով Կարենն այրվածքներ է ստացել։ Նրանց ուղարկել է իրենց աշխատատեղերը և երբ պատշգամբից դուրս է նայել` բակում տեսել է քաղաքացիների, որոնք կանգնած իրար հետ զրուցել են։ Բակում գտնվող անձանց տեսքից զգացվել է, որ քիչ առաջ այդ վայրում ինչ-որ միջադեպ է տեղի ունեցել։ Ցանկացել է բարձրանալ Կարեն Մուրադյանի աշխատասենյակ, սակայն այդ պահին վիրահատվող երեխայի են բերել և ինքը մտել է վիրահատարան։ Ավելի ուշ բաժանմունքի բժիշկներից Վարուժանը պատմել է, որ վիճաբանությունը տեղի է ունեցել կայանատեղում ավտոմեքենան կայանելու կամ ճանապարհը չզիջելու պատճառով։ Այդ օրը և հետագա շուրջ տաս օրերին Կարեն Մուրադյանին չի հանդիպել, քանի որ նա աշխատանքի չի հաճախել։ Հետագայում տեղեկացել է, որ բժշկին ծեծել և դեմքին են կրակել Նորքում բնակվող երկու եղբայրներ, որոնց անունները չգիտի։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 92-94/
Վկա Սյուզաննա Մանվելի Առաքելյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի բուժքույր։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 09։30-ից գտնվել է վիրահատարանում, որը տեղակայված է վերակենդանացման բաժնի կողքին` նույն հարկում։ Ժամը 14։00-ի սահմաններում դուրս գալով վիրահատարանից` վերակենդանացման բաժնի ավագ բուժքույր Արմինե Խաչատրյանից տեղեկացել է, որ ժամեր առաջ հիվանդանոցի կայանատեղում վիճաբանություն է տեղի ունեցել բժիշկ Կարեն Մուրադյանի և ինչ-որ անծանոթների միջև, որի ընթացքում բժշկին ծեծի են ենթարկել ու հայհոյել։ Հետագա օրերին համացանցից, ինչպես նաև հիվանդանոցի խոսակցություններից տեղեկացել է, որ բժշկի հետ անհիմն վիճաբանել և նրան ծեծի են ենթարկել Նորք-Մարաշում բնակվող ինչ-որ եղբայրներ, որոնցից մեկն անգամ գազային ատրճանակով կրակել է Կ. Մուրադյանի դեմքին։ Կատարվածի հետևանքով բոլորն անհանգստացած են եղել։ Բոլորին զարմացրել և զայրացրել է այն, որ կայանատեղի համար կարելի է բժշկի վրա ձեռք բարձրացնել, այն էլ հիվանդանոցի բակում։ Օրեր շարունակ հիվանդանոցում բոլորն այդ մասին են խոսել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 119-121/
Վկա Եվգենիա Ռոբերտի Բաբայանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես վերակենդանացման բաժանմունքի անեթեզիստ։ 2014թ. մարտի 21-ին, վաղ առավոտից մինչև աշխատանքային օրվա ավարտը գտնվել է վիրահատարանում և հիվանդանոցի բակում տեղի ունեցած վիճաբանության մասին տեղյակ չի եղել։ Միայն հաջորդ օրն առավոտյան, բաժանմունքի մյուս աշխատակիցների հետ սուրճ խմելիս` նրանցից տեղեկացել է, որ նախորդ օրը, ժամը 11։00-ի սահմաններում հիվանդանոցի բակում վիճաբանություն է տեղի ունեցել Նորք-Մարաշում բնակվող ինչ-որ տղաների և հիվանդանոցի բժիշկ Կ. Մուրադյանի միջև, որի ընթացքում բժշկին ծեծի են ենթարկել, հայհոյել են և անգամ գազային ատրճանակով կրակել են նրա դեմքին։ Լսել է, որ վիճաբանությունը տեղի է ունեցել ավտոկայանատեղի պատճառով։ Բոլորն անհանգստացած են եղել բժիշկ Կ. Մուրադյանի համար, հատկապես երբ որոշակի ժամանակ` մոտ տաս օր, նա աշխատանքի չի հաճախել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 140-142/
Վկա Ռուբեն Սուրենի Գալստյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես տնօրենի տեղակալ։ 2014թ. մարտի 21-ին աշխատավայրում չի եղել, սակայն հաջորդ օրը գնալով աշխատանքի` հիվանդանոցի աշխատակիցներից տեղեկացել է, որ նախորդ օրն ինչ-որ տղաներ վիճաբանել են բժիշկներից Կ. Մուրադյանի հետ։ Երկու օր փորձել է կապվել Կ. Մուրադյանի հետ, սակայն վերջինիս հեռախոսն անջատված է եղել։ Մի քանի օր անց հեռախոսով խոսել է Կարենի հետ և վերջինս հայտնել է, որ իր հետ վիճաբանած տղաների կողմից արձակված կրակոցի հետևանքով իր դեմքին այրվածքներ են գոյացել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 54/
Վկա Սերոբ Աշոտի Համբարձումյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես բժիշկ-վնասվածքաբան։ 2014թ. մարտ ամսին, ստույգ օրը չի հիշում, դուրս գալով վիրահատարանից` հիվանդանոցի աշխատակիցներից մեկից տեղեկացել է, որ ժամեր առաջ երկու անծանոթ երիտասարդներ վիճաբանել են քիթ-կոկորդ-ականջի բժիշկ Կ. Մուրադյանի հետ, որի ընթացքում անծանոթներից մեկը գազային ատրճանակով կրակել է նրա աչքին։ Զանգահարել է Կարեն Մուրադյանին, որպեսզի պարզի, թե ինչ է կատարվել, սակայն վերջինս մանրամասնություններ չի հայտնել։ Դրանից հետո Կարենին հանդիպել է շուրջ մեկ շաբաթ անց և զրույցի ընթացքում հետաքրքրվել է դեպքի մանրամասներից։ Կարենն իրեն պատմել է, որ ավտոմեքենան կայանելու կամ ճանապարհ տալու հարցի շուրջ իր հետ վիճաբանել են երկու անծանոթ երիտասարդներ, որոնցից մեկը կրակել է իր վրա։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 111-112/
Վկա Դավիթ Վաչագանի Մկրտչյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ Կարեն Մուրադյանն իր համակուրսեցին և ընկերն է։ 2014թ. մարտ ամսին, չի հիշում ումից տեղեկացել է, որ Կարենը կռիվ է արել։ Նույն օրը երեկոյան զանգահարել է նրան։ Կարենը հաստատել է կռվի հանգամանքը, սակայն հրաժարվել է մանրամասնել։ Դեպքից մի քանի օր անց Կարենի հետ հանդիպել է Էջմիածին քաղաքում։ Կարենին տեսնելով` նկատել է, որ նրա աչքի մեջ կարմրածություն է եղել։ Կարենն իրեն պատմել է, որ կռիվը տեղի է ունեցել ավտոկայանատեղում, որտեղ կրակել են իր վրա, իսկ աչքի կարմրածությունը հենց կրակոցի հետևանքով է։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 4, գ.թ. 36-37/
Վկա Դավիթ Յուրայի Գրիգորյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ Կարեն Մուրադյանն իր համակուրսեցին և ընկերն է։ 2014թ. մարտ ամսին պատահաբար զանգահարել է Կարենի եղբայր Արմենին և տեղեկացել, որ նա ինչ-որ կռվի մեջ է ընկել իրենց հիվանդանոցի բակում, որի ընթացքում գազային ատրճանակով կրակել են նրա դեմքին։ Փորձել է կապվել Կարենի հետ, սակայն նրա հեռախոսահամարն անջատված է եղել։ Դեպքից մոտ տաս օր անց Կարենին հանդիպել է Էջմիածին քաղաքում և նա պատմել է, որ տուն չի գնում, մնում է Արմավիրի մարզի հյուրանոցներից մեկում։ Կարենի դեմքին մեկ-երկու կարմրած` կարմրուկի նմանվող հետքեր է նկատել։ Կարենը հայտնել է, որ դրանք դեպքի ժամանակ գազային ատրճանակով կրակածի հետևանքով են առաջացել։ Կարենն իրեն պատմել է, որ ավտոկայանատեղի պատճառով իրեն երկու հոգով ծեծի են ենթարկել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 4, գ.թ. 38-39/
Վկա Լևոն Սերյոժայի Աղաբեկյանի ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես ռենտգեն տեխնիկ։ 2014թ. մարտի 21-ի առավոտից գտնվել է աշխատավայրում։ Ժամը 18։00-ի սահմաններում տուն գնալիս` հիվանդանոցի բակում հավաքված մարդկանցից տեղեկացել է, որ հիվանդանոցի բժիշկներից Կ. Մուրադյանը վիճաբանել է ինչ-որ մեկի հետ, որի ընթացքում կրակել են գազային ատրճանակով։ Հաջորդ օրը հիվանդանոցի խոսակցություններից տեղեկացել է, որ կրակել են Կարենի դեմքին։ Դրանից հետո բավականին երկար ժամանակ Կարեն Մուրադյանին չի հանդիպել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 62-63, 237-238, հատոր 2, գ.թ. 232-233/
Վկա Վարդուհի Միհրանի Բալախչյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1996 թվականից աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես հերթապահ բուժքույր։ 2014թ. մարտի 22-ին ներկայանալով աշխատանքի` կենտրոնի այլ աշխատակիցներից տեղեկացել է, որ նախորդ օրը հիվանդանոցի բակում բժիշկներից Կարեն Մուրադյանի հետ վիճաբանություն է տեղի ունեցել և դա մեծ կռիվ է դարձել։
Դրան հաջորդող մի քանի հերթապահությունից հետո` շուրջ տասնհինգ օր անց, տեղեկացել է նաև, որ կռվի ժամանակ կրակել են բժիշկ Կարեն Մուրադյանի դեմքին։ Վերոհիշյալ` առաջին հերթապահության օրը, «Նյուզ.էյէմ» («NEWS.am») լրատվական կայքից երեք լրագրողներ են եկել, որոնցից մեկը եղել է օպերատորը։ Նրանք իրեն և Դոնարա Մակարովային դեպքի հետ կապված հարցեր են տվել։ Ինքը պատասխանել է, որ դեպքի օրը հիվանդանոցում չի եղել, ուղղակի լսել է, որ նախօրեին վիճաբանություն է տեղի ունեցել բժիշկ Մուրադյանի հետ։ Որքանով հիշում է` ուրիշ ոչինչ չի հայտնել։ Նույնը հայտնել է նաև Դոնարան։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 34-36/
Վկա Գևորգ Գարսևանի Մարտիրոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ իրեն պատկանող «Ֆոլկսվագեն Բոռա» մակնիշի 34 ՊԼ 547 համարանիշի ավտոմեքենան վարում է որպես տաքսի։ 2014թ. մարտի 21-ի կեսօրին, իր ավտոմեքենայով գտնվել է Երևան քաղաքի Նորք վարչական շրջանի «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ից մոտ 300 մետր հեռավորության վրա գտնվող, թիվ 22 համարի երթուղային տաքսու կանգառում։ Հանկարծ գիտական կենտրոնի կողմից լսել է բարձր խոսակցության ձայներ, սակայն խոսակցության բովանդակությունը և առանձին բառեր չի հասկացել։ Քիչ անց հիվանդանոցի կողմից մոտեցել են զորակոչային տարիքի երկու երիտասարդներ, որոնցից հետաքրքրվել է, թե ինչ է տեղի ունեցել հիվանդանոցի բակում։ Վերջիններս հայտնել են, որ գեր և նիհար կազմվածքով երկու տղաներ վիճաբանում են ինչ-որ մեկի հետ։ Ճանաչելով Նորքում բնակվող եղբայրներ Արմեն և Արման Սարգսյաններին` ենթադրել է, որ վիճաբանողները հենց նրանք են։ Որոշ ժամանակ անց իր տաքսին է նստել մի երիտասարդ, որի անունը չգիտի, սակայն ճանաչում է դեմքով և գիտի, որ Արմեն և Արման Սարգսյանների մտերիմն է։ Նրան հայտնել է, որ Արմենն ու Արմանը ինչ-որ մեկի հետ են վիճաբանել։ Հետագայում տեղեկացել է, որ վիճաբանության մյուս մասնակիցը եղել է բժիշկ։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 70-71, 215-216/
Վկա Վահե Թաթուլի Բդոյանի ցուցմունքներով այն մասին, Արմեն Արամի Սարգսյանն իր ընկերն է։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 12։00-ի սահմաններում, Արմեն Սարգսյանը զանգահարել է իրեն և հայտնել, որ «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի բակում վիճել է ինչ-որ մեկի հետ, սակայն մանրամասներ չի հայտնել` ասելով, որ հետո կպատմի։ Ժամը 13։00-ի սահմաններում գնացել է նշված հիվանդանոցի մոտակայքում գտնվող կանգառ, որպեսզի գնա Երևան քաղաքի Կենտրոն վարչական տարածք։ Կանգառում հանդիպել է իր ծանոթ տաքսու վարորդին, որի անունը չգիտի։ Նրանից հետաքրքրվել է, թե ինչ միջադեպ է տեղի ունեցել գիտական կենտրոնի բակում։ Վերջինս հայտնել է, որ վիճաբանություն է եղել մի կողմից` Նորքի բնակիչներ Արմեն և Արման Սարգսյանների, մյուս կողմից` գիտական կենտրոնի բժիշկներից մեկի հետ։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 60-61/
Վկա Սուսաննա Պյոտրի Պողոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է Նորքի «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես արխիվի աշխատակից։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 14։00-ի սահմաններում, հիվանդանոցի աշխատակիցներից տեղեկացել է, որ դրանից որոշ ժամանակ առաջ գիտական կենտրոնի բժիշկներից Կ. Մուրադյանի հետ վիճաբանել են Արմեն և Արման Սարգսյանները։ Աշխատակիցներն ասել են նաև, որ հեռուստացույցով հաղորդում է եղել, որով ցուցադրվել է իրենց կենտրոնը։ Այլ մանրամասներ չգիտի։ Տեղի ունեցած դեպքի պատճառով իր աշխատանքային գործունեությունը չի խափանվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 64-65/
Վկա Նարինե Թորոսի Թորգոմյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես դեղատան վարիչ։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 09։00-ից գտնվել է գիտական կենտրոնի դեղատանը։ Կեսօրին դեղատնից գնացել է հաշվապահություն և ճանապարհին հիվանդանոցի աշխատակիցներից մեկն իրեն պատմել է, որ գիտական կենտրոնի բժիշկ Կ. Մուրադյանն ավտոմեքենան կայանելու հարցի շուրջ վիճաբանել և կռիվ է արել։ Որևէ այլ տեղեկություն այդ դեպքի վերաբերյալ չունի։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 68-69, 235-236/
Վկա, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի Մարաշի բաժանմունքի պետի նախկին տեղակալ Արտակ Խաչիկի Ասատրյանի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ 2014թ. մարտի 21-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի Մարաշի բաժանմունքում օպերատիվ տեղեկություն է ստացվել Նորքի «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի տարածքում կրակոց հնչելու վերաբերյալ։ Իր գլխավորությամբ օպերատիվ խումբը ժամանել է դեպքի վայր, որտեղ պարզել են, որ հիվանդանոցի տարածքում վիճաբանություն է տեղի ունեցել Նորքի բնակիչների և հիվանդանոցի բժիշկներից մեկի միջև։ Բաժանմունքի աշխատակիցներից մեկի հետ բարձրացել է տնօրենի աշխատասենյակ, ով հաստատել է, որ միջադեպ է տեղի ունեցել, որի ընթացքում գազային ատրճանակով կրակել են Կարեն անունով բժշկի վրա։ Ցանկացել է հանդիպել Կարենին, սակայն վերջինս հիվանդանոցում չի եղել և նրա հետ չի հաջողվել կապվել։ Տնօրենի խնդրանքով հիվանդանոց է եկել Կարենի հայրը, ով նույնպես բժիշկ է եղել։ Վերջինս ևս տեղեկություններ չի ունեցել կատարվածի և որդու գտնվելու վայրի մասին։ Իր գլխավորությամբ ոստիկանության աշխատակիցները սկսել են զրուցել հիվանդանոցի բուժանձնակազմի հետ` փորձելով պարզել դեպքի հանգամանքները։ Հիվանդանոցի բուժաշխատողներից մեկը հայտնել է, որ կրակոցի հետևանքով բժիշկ Կարենի դեմքին այրվածքներ են առաջացել, իսկ հիվանդանոցի պահակ Արմենը պատմել է, որ տեսել է, թե ինչպես են բժիշկ Կարենի հետ վիճաբանում կապույտ «ԲՄՎ» մակնիշի ավտոմեքենայի ուղևորն ու վարորդը, որի ընթացքում ուղևորը ձեռքով հարվածել է Կարենի դեմքին, իսկ վարորդը գազային ատրճանակով կրակել է նրա դեմքի ուղղությամբ։ Պահակը հայտնել է նաև, որ ճանաչում է այդ երկու անձանց և նշել է նրանց ավտոմեքենայի համարանիշը։ Իր պահանջով դեպքի վայր է ժամանել հետաքննիչը, պահակ Արմենից ընդունվել է հաղորդում և նախապատրաստված նյութերն ուղարկվել են ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժին։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 218-219/
Վկա Դոնարա Արտաշի Մակարովայի նախաքննական ցուցմունքով այն մասին, որ աշխատում է «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ում որպես մայրապետ։ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։30-ի սահմաններում գիտական կենտրոնի բակում տեղի ունեցած վիճաբանության մասին տեղեկացել է դեպքի հաջորդ օրը, երբ վաղ առավոտից եղել է հերթապահության մեջ։ Հիվանդանոցի աշխատակիցներից տեղեկացել է, որ նախորդ օրը հիվանդանոցի բակում վիճաբանություն է տեղի ունեցել բժիշկ Կարեն Մուրադյանի և ինչ-որ մարդկանց միջև, սակայն չգիտի, թե ովքեր են եղել մյուս վիճաբանողները և ինչ հարցի շուրջ է եղել վիճաբանությունը։
2014թ. մարտի 22-ին, ժամը 11։00-ի սահմաններում, երբ նույն հիվանդանոցի բուժքույր Վարդուհի Բալախչյանի հետ գտնվել է հիվանդանոցի ընդունարանում` այդտեղ են եկել ինչ-որ լրագրողներ, սակայն չգիտի, թե նրանք ո՞ր լրատվական կազմակերպությունից են եղել։ Նրանք սկսել են իրենց հարցեր տալ նախորդ օրը տեղի ունեցած դեպքի մասին։ Նրանց պատասխանել է, որ ընդամենը տեղյակ է, որ միջադեպ է եղել, սակայն ոչ մի մանրամասնություն նրանց չի հայտնել, քանի որ մանրամասնություններ չի իմացել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 54-56/
«Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակի վերաբերյալ դատաձգաբանական փորձաքննության 2014թ. մայիսի 16-ի Հմ` 13131403 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «1. Ներկայացված ռևոլվերը հանդիսանում է «BLOW» մոդելի, 9մմ տրամաչափի, գործարանային արտադրության գազային ռևոլվեր, որի համարն է «5-08712», հանդիսանում է գազային զենք, տեխնիկապես սարքին է և պիտանի է կրակելու համար։ Ներկայացված ռևոլվերը հրազեն չի հանդիսանում։ Ներկայացված ռևոլվերը որևէ կոնստրուկտիվ փոփոխության չի ենթարկվել։
(…)»։
Նույն եզրակացության «Հետազոտություն» մասում փորձագետը նշել է, որ «Ներկայացված երկու փաթեթներից առաջինը բացելով դրա մեջ հայտնաբերվեց ստվարաթղթե տուփ, որի մեջ առկա են ռեվոլվեր, դրա համար նախատեսված 9մմ տրամաչափի մեկ փամփուշտ և Արման Արամի Սարգսյանի անվամբ լրացված ինքնապաշտպանական զենք պահելու և կրելու թույլտվության թիվ Գ-3424 վկայական։ (…)»։
/հատոր 1, գ.թ. 118-123/
Կարեն Մուրադյանի մասնակցությամբ կատարված, դեպքի վայրի զննության մասին 2015թ. մայիսի 15-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` դեպքի վայրը Երևան քաղաքի Նորք Մարաշ թաղամասում գտնվող «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» ՓԲ ընկերության վարչական շենքի բակում գտնվող ավտոկայանատեղի աջ հատվածն է։ Զննության ընթացքում Կարեն Մուրադյանի կողմից նույն դիրքով ավտոմեքենան կայանելուց հետո` ճանապարհի բանուկ հատվածում շուրջ երեք մետր լայնությամբ հատվածը շարունակել է մնալ երթևեկելի։
Զննության ընթացքում Կարեն Մուրադյանը մատնանշել է այն վայրը, որտեղ դեպքի պահին կայանված է եղել Արմեն և Արման Սարգսյանների ավտոմեքենան, ինչպես նաև այն վայրը, որտեղ իր վրա կրակել են։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 1-18/
Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի 2014թ. ապրիլի 01-ի թիվ 30/5061 գրությամբ, որի համաձայն` Արման Արամի Սարգսյանի /ծնված` 30.04.1993թ., անձնագիր AK0303650, բնակվող` ք. Երևան, Նորքի 13-րդ փողոց, 5-րդ տուն/ անվամբ հաշվառված է «ԲԼՈՈՒ» տեսակի, 9մմ տրամաչափի Տ-08712 համարի գազային ատրճանակը /ԹՊԿ Գ-3424, տրված` 10.07.2012թ. մինչև 10.07.2017թ./, իսկ Արմեն Արամի Սարգսյանի /ծնված` 21.04.1994թ., AK0540083, բնակվող` ք. Երևան, Նորքի 13-րդ փողոց, թիվ 97/5 տուն/ և Կարեն Արթուրի Մուրադյանի /ծնված 29.06.1985թ., բնակվող` ք. Երևան, Փափազյան փողոց, թիվ 12 շենք, թիվ 20 բնակարան, անձնագիր` AN0630791/ անվամբ որևէ տեսակի զենքեր հաշվառված չեն։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 44, հատոր 4, գ.թ. 203-205/
Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, ՀՀ ոստիկանության նախկին ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Շ.Գրիգորյանի կողմից կազմված «առարկաները ներկայացնելու և զննելու մասին» 2014թ. ապրիլի 10-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` այդ օրն Արման Սարգսյանը վարույթն իրականացնող մարմնին է ներկայացրել իրեն պատկանող գազային ատրճանակը և համապատասխան թույլտվությունը։
/հատոր 1, գ.թ. 92, հատոր 4, գ.թ. 203-205/
Կարեն Մուրադյանի` 096-00-28-00, Արման Սարգսյանի` 093-09-99-88 և Արմեն Սարգսյանի` 094-09-99-88 բջջային հեռախոսահամարներից 2014թ. մարտի 20-ի ժամը 00-ից մինչև 2014թ. հուլիսի 10-ի ժամը 24։00-ն ընկած ժամանակահատվածում կատարված մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումները զննելու մասին արձանագրությամբ, որի համաձայն` 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։18-ից մինչև 11։29-ն ընկած ժամանակահատվածում Կարեն Մուրադյանի` 096-00-28-00 բջջային հեռախոսահամարից կատարված ելքային և մուտքային զանգերը սպասարկվել են Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 9-րդ փողոցի թիվ 123 հասցեում տեղակայված «Արմենտել» ՓԲ ընկերության թիվ «358645014253410» ալեհավաք կայանի կողմից։ Նույն ժամանակահատվածում Արմեն և Արման Սարգսյանների` 093-09-99-88 և 094-09-99-88 բջջային հեռախոսահամարներից կատարված մուտքային և ելքային զանգերը սպասարկվել են Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ վարչական շրջանի տարածքում տեղակայված, «Ղ.Տելեկոմ» ՓԲ ընկերության ալեհավաք կայանների կողմից։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 4, գ.թ. 206-219/
Հաղորդում ընդունելու մասին 2014թ. մարտի 21-ի արձանագրությամբ, որի համաձայն` Արմեն Ապավենի Դանիելյանը հաղորդում է տվել այն մասին, որ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 12։00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 9-րդ փողոցի 123 հասցեում գտնվող «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի մոտ, «ԲՄՎ» մակնիշի, 21 ՎՍ 111 պետհամարանիշի ավտոմեքենայի ուղևորը ձեռքով մեկ անգամ հարվածել է Կարեն Արթուրի Մուրադյանին, իսկ վարորդը` գազային ատրճանակով կրակել է Կ. Մուրադյանի դեմքին և պատճառել մարմնական վնասվածք։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 1, գ.թ. 1/
Իրեղեն ապացույց ճանաչված «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակով։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Նախաքննության ընթացքում Արման Արամի Սարգսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և հրաժարվել է ցուցմունք տալ, սակայն տուժող Կարեն Մուրադյանի հետ առերես հարցաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2014թ. մարտի 21-ին, ժամը 11։00-ի սահմաններում, իր եղբայր Արմեն Սարգսյանի հետ միասին, իր վարած «ԲՄՎ» մակնիշի ավտոմեքենայով Նորքի կողմից երթևեկել է դեպի «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»։ Կ. Մուրադյանն իր մեքենան կայանած է եղել ճանապարհի բանուկ մասում և ինքը չի կարողացել շարունակել ճանապարհը։ Մեքենան կանգնեցրել է Կ. Մուրադյանի ավտոմեքենայից մի քանի մետր հեռավորության վրա։ Առանց ավտոմեքենայից իջնելու` դիմել է արդեն ավտոմեքենայից դուրս գտնվող Կ. Մուրադյանին և նրան խնդրել է ազատել ճանապարհը, սակայն վերջինս հրաժարվել է` պատճառաբանելով, որ ինքը կարող է անցնել։ Ինքն իջել է ավտոմեքենայից և մոտեցել Կարեն Մուրադյանին։ Իրենց միջև վիճաբանություն է ծագել, որի ընթացքում ինքը միայն քաշքշել է Կ. Մուրադյանին, սակայն փոխադարձ հայհոյանքներ և հարվածներ չեն եղել։ Ի վերջո Կ. Մուրադյանը տեղափոխել է ավտոմեքենան և իրենք հեռացել են։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 126, 129, 162, հատոր 3, գ.թ. 30, հատոր 4, գ.թ. 14-18, 53, 125/
Դատարանում, ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և նույնաբովանդակ ցուցմունքներ է տվել այն մասին, որ ինքն ու եղբայրը Նորքի 17-րդ փողոցով երթևեկելու ընթացքում ստիպված են եղել անցնելու «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի ավտոկայանատեղի, սակայն դեպի աջ շրջադարձ կատարելու հնարավորություն չեն ունեցել, քանի որ անմիջապես ավտոկայանատեղի սկզբնամասում, իրենց ավտոմեքենայի ընթացքի ուղղության առաջնամասում կայանված է եղել մեկ այլ ավտոմեքենա` առջևի մասով ուղղված դեպի իրենց ավտոմեքենայի առջևի մասը, իսկ Կ. Մուրադյանն իր ավտոմեքենան կայանել է այդ ավտոմեքենայի ձախ կողմում, առջևի մասն ուղղված դեպի այդ ավտոմեքենայի ձախ կողմը։ Շրջադարձ կատարելուն խանգարել է անմիջապես շրջադարձի վրա կայանված Կ. Մուրադյանի ավտոմեքենան, իսկ համապատասխան մանևր կատարելուն, ուղղվելուն և ընթացքը Կ. Մուրադյանի ավտոմեքենայի կողքով շարունակելուն խոչընդոտել են ինչպես Կ. Մուրադյանի ավտոմեքենայի առջևի մասում կայանված, այնպես էլ ամբողջ ավտոկայանատեղում կայանված ավտոմեքենաները։
Դեպքից որոշ ժամանակ առաջ, նույն վայրում կայանված ավտոմեքենայի պատճառով դեպի աջ շրջադարձ կատարելու արդյունքում իր ավտոմեքենայի հետևի աջ անիվը դիպել Է 90 աստիճան անկյունով եզրաքարերի (բորդյուրների) եզրին և պատռվել է, որի պատճառով իրենք նյութական վնաս են կրել։
/դատական նիստի արձանագրություն/
Նախաքննության ընթացքում Արմեն Արամի Սարգսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ դեպքի օրն ինքն ու եղբայրը վերջինիս վարած «ԲՄՎ 745» մակնիշի ավտոմեքենայով երթևեկել են Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ վարչական շրջանի 17-րդ փողոցով։ Նորքի «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն»-ի հարակից հատվածում եղբայրը դեպի աջ ուղղությամբ շրջադարձ է կատարել, սակայն այդ պահին ձախ մայթի մոտ կանգ է առել «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի սև ավտոմեքենա, որը փակել է ճանապարհի երթևեկելի հատվածը և իրենք չեն կարողացել շարունակել ճանապարհը։ Ճանապարհի աջ կողմում լինելու պատճառով եղբայրը չի շարունակել վարել ավտոմեքենան։ Նա վախեցել է վնասել անվադողը, քանի որ նշված դեպքից շուրջ չորս-հինգ ամիս առաջ, նույն վայրում փորձել են դեպի աջ շրջադարձ կատարել, սակայն այդտեղ կայանված ավտոմեքենայի պատճառով ավտոմեքենայի հետևի աջ անիվը դիպել է եզրաքարերի (բորդյուրների) եզրին և պատռվել է, որի պատճառով իրենք նյութական վնաս են կրել։
«ԲՄՎ իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդ Կ. Մուրադյանը տեսնելով, որ իրենք չեն կարողանում անցնել` իջել է ավտոմեքենայից և ցանկացել է հեռանալ։ Այդ ժամանակ իրենց ավտոմեքենայի հետևից այլ ավտոմեքենաներ են կանգ առել, որոնք նույնպես չեն կարողացել անցնել ճանապարհով։ Ինքն ու եղբայրը Կ. Մուրադյանից հանգիստ տոնով պահանջել են ճանապարհն ազատել, որպեսզի իրենք կարողանան անցնել, սակայն Կ. Մուրադյանը պատասխանել է, թե իրենք կարող են անցնել և շարունակել է հեռանալ։ Այդ պահին իրենց է մոտեցել հիվանդանոցի պահակը, որին ինքը ճանաչել է դեմքով։ Պահակին հարցրել են, թե ինչո՞ւ է թույլ տալիս այդ հատվածում ավտոմեքենա կայանել, որին պահակը պատասխանել է. «Դեբիլ են, ի՞նչ անեմ»։ Լսելով դա` Կ. Մուրադյանը զայրացած նայել է պահակին, իսկ իրենք ծիծաղելով կրկին նրան խնդրել են, որ ճանապարհն ազատի։ Այս անգամ ևս Կարեն Մուրադյանը հրաժարվել է տեղաշարժել ավտոմեքենան` հայտնելով, որ ճանապարհն անցանելի է։ Եղբոր հետ իջել է ավտոմեքենայից, մոտենալով Կ. Մուրադյանին` ձեռքով բռնել է նրա թևից և պահանջել, որ ավտոմեքենան դուրս բերի։ Այդ պահին մոտեցել է եղբայրը և իրեն մի կողմ է քաշել, որպեսզի վիճաբանություն չառաջանա։ «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդն ավտոմեքենան տեղափոխել է և իրենք նստելով իրենց ավտոմեքենան` հեռացել են։ Ոչ իր և ոչ էլ եղբոր կողմից որևէ տեսակի բռնություն, հայհոյանքներ կամ վիրավորական բառեր չեն եղել։
«ԲՄՎ իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենայի երթևեկության կողմից վերոհիշյալ կենտրոնի պատին առկա է եղել կանգնելն արգելող նշում։ Տուժողն աշխատելով տվյալ կենտրոնում` պետք է դա տեսած լիներ և ավտոմեքենան այդտեղ չկանգնեցներ։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 2, գ.թ. 217, հատոր 4, գ.թ. 121-122, 151-152/
Դատարանում ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից` հրաժարվել է ցուցմունք տալուց։
/դատական նիստի արձանագրություն/

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.

Վերլուծելով ամբաստանյաներ Արման Սարգսյանին և Արմեն Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքները, նրանց, տուժողի, վկաների ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի ցուցմունքները` խուլիգանություն կատարելու դիտավորություն չունենալու, ինչպես նաև առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի կողմից այլ պատճառաբանություններով հերքելու վերաբերյալ` իրականությանը չեն համապատասխանում, արժանահավատ չեն, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից խուսափելու նպատակ են հետապնդում։
Քրեական գործի ուսումնասիրությունից երևում է, որ նախաքննության մարմինն ամբաստանյալ Արման Սարգսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով առաջադրված մեղադրանքները հիմնավորված է համարել նաև`
«Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» ՓԲ ընկերության տնօրեն Վաչագան Այվազյանի ցուցմունքներով /հատոր 1, գ.թ. 148, հատոր 2, գ.թ. 11-13, 142-144/.
Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի` վկայի կարգավիճակում տրված ցուցմունքներով /հատոր 1, գ.թ. 85-91, հատոր 2, գ.թ. 6-9/.
Առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014թ. ապրիլի 10-ի և 11-ի արձանագրություններով /հատոր 1, գ.թ. 92, 101/.
Կ. Մուրադյանի «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնով և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի վերնազգեստով /հատոր 2, գ.թ. 222/.
Փորձագետ Կ. Աբրահամյանի ցուցմունքով /հատոր 1, գ.թ. 162/.
«Գուգլ» («Google») որոնողական կայքի միջոցով «Ռեսուրս. էյէմ/արմ» («resource.am/arm») կայքից ներբեռնված «Նյուզ.էյէմ» («NEWS.am») լրատվական կայքի կողմից 2014թ. մարտի 23-ի հրապարակված` «Քեզ որ ասում ենք քաշի ավտոդ, ուրեմն` քաշի. մանրամասներ բժշկին ծեծելու և դեմքին կրակելու միջադեպից» վերնագրով և «Արմթայմս.քոմ» («armtimes.com») լրատվական կայքի կողմից 2014թ. մարտի 25-ին հրապարակված` «Կրակել են բժիշկի դեմքին» հոդվածներով /հատոր 2, գ.թ. 37-42, հատոր 4, գ.թ. 195-202/։
Դատարանը գտնում է, որ «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» ՓԲ ընկերության տնօրեն Վաչագան Այվազյանի ցուցմունքները որպես ապացույց օգտագործվել և մեղադրանքի հիմքում դրվել չեն կարող հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Վիրաբյանն ընդդեմ Հայաստանի գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի` 2012թ. հոկտեմբերի 02-ին կայացված վճռով հիմնավորվել է «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայով (այսուհետ` նաև Կոնվենցիա) նախատեսված` Գ. Վիրաբյանի իրավունքների խախտման փաստը, որով արձանագրվել է նաև, որ` «(…) 162. Հետաքննություն իրականացնելու պարտականությունը «արդյունքի պարտականություն չէ, այլ միջոցների պարտականություն է». Պարտադիր չէ, որ յուրաքանչյուր հետաքննություն լինի հաջողված կամ հանգի մի եզրակացության, որը համապատասխանում է դիմումատուի կողմից նշված դեպքերի շարադրանքին, սակայն դրա միջոցով գործնականում պետք է հնարավոր լինի արձանագրել գործի փաստերը, և այն դեպքում, երբ պարզվում է, որ պնդումները ճիշտ են, ապա նաև հանգեցնի հանցանքի համար պատասխանատուների բացահայտմանը, ու արդարացված լինելու դեպքում` նրանց պատժելուն։ Այսպիսով, վատ վերաբերմունքի մասին լուրջ պնդումներով հետաքննությունը պետք է ամբողջական լինի։ Դրանից հետևում է, որ մարմինները միշտ պետք է լրջորեն ձգտեն պարզել, թե ինչ է տեղի ունեցել և չպետք է հիմնվեն հապճեպ արված կամ անհիմն եզրակացությունների վրա իրենց հետաքննությունը փակելու կամ դրանք իրենց որոշումների հիմք դարձնելու համար։ Նրանք պետք է ձեռնարկեն բոլոր հնարավոր ողջամիտ միջոցները` միջադեպի հետ կապված ապացույցները պարզելու համար, որը ներառում է, մասնավորապես, առերեսումը, դատաբժշկական փորձաքննության ապացույցները և այլն։ Հետաքննության ցանկացած թերություն, որը կարող է խաթարել վնասվածքների պատճառի կամ հանցանքի համար պատասխանատու անձանց ինքնության հաստատմանը, կարող է այս չափանիշին չհամապատասխանելու վտանգ առաջացնել։ (…)։»։
Սարիբեկ Հարությունյանի վերաբերյալ ԵԱՔԴ/0189/01/12 քրեական գործով 2014թ. մայիսի 31-ի որոշման 27-րդ կետում ՀՀ վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի իրավական դիրքորոշումների հիման վրա` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում արդար դատաքննության հիմնարար իրավական արժեքի բաղադրատարրերից է պաշտպանության կողմի իրավունքը հակընդդեմ հարցման (կոնֆրոնտացիայի) ենթարկել մեղադրական բովանդակությամբ ցուցմունք տված վկաներին։ Ընդ որում, նշված իրավունքի իրացման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի պաշտպանության կողմին տրվի մեղադրյալի դեմ հանդես եկած անձանց ցուցմունքները վարույթի որևէ փուլում վիճարկելու, նրան հարցաքննելու համարժեք և պատշաճ հնարավորություն։
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքն ընդհանուր առմամբ բովանդակում է պաշտպանության կողմի հակընդդեմ հարցման իրավունքը նաև նախաքննության փուլում կենսագործելու համար անհրաժեշտ իրավական մեխանիզմներ։ Մասնավորապես, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 216-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Քննիչն իրավունք ունի կատարել նախօրոք հարցաքննված երկու այն անձանց առերեսում, որոնց ցուցմունքներում էական հակասություններ կան։ Քննիչը պարտավոր է կատարել առերեսում, եթե էական հակասություններ կան մեղադրյալի և մեկ այլ անձի ցուցմունքներում»։
Մեջբերված քրեադատավարական նորմի, ինչպես նաև առերես հարցաքննության անցկացման կարգը սահմանող այլ դրույթների համադրված վերլուծությունից ակնհայտ է, որ առերեսումը քննչական գործողություն է, որի առաջնային նպատակը ապացույց ձեռք բերելն է այն պայմաններում, երբ առկա են էական հակասություններ երկու անձանց ցուցմունքների միջև։ Մյուս կողմից, սակայն, առերեսումը նախաքննության փուլում միակ դատավարական միջոցն է, որի օգնությամբ վարույթն իրականացնող մարմինը կարող է հնարավորություն տալ անձին վիճարկել իր դեմ տրված ցուցմունքները` դրանով իսկ ապահովելով պաշտպանության կողմի՝ «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3 (դ) ենթակետով երաշխավորված իրավունքը։ Այլ խոսքով` առերես հարցաքննությունն իրականացվում է ոչ միայն գործով ճշմարտությունը բացահայտելու նպատակով, այլև հանդիսանում է նախաքննության փուլում մեղադրյալի պաշտպանության իրավունքի ապահովման միջոց։ Հետևաբար, անթույլատրելի է առերես հարցաքննության հնարավորությունը բացառել միայն այն պատճառով, որ կասկածյալը կամ մեղադրյալը, օգտվելով իր սահմանադրական իրավունքից, հրաժարվում է ցուցմունք տալ։»։
Մեղադրական եզրակացության մեջ նշվել է, որ ամբաստանյալներ Արման Սարգսյանին և Արմեն Սարգսյանին վերագրվող արարքները հիմնավորվել են նաև վկա, «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» ՓԲ ընկերության տնօրեն Վաչագան Պետրոսի Այվազյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ «2014թ. մարտի 21-ին` ժամը 11։30-ի սահմաններում, մտնելով աշխատասենյակ, հիվանդանոցի բակի կողմից վիճաբանության, աղմուկ-աղաղակի ձայներ է լսել և պատուհանից նայելով` տեսել է, որ հիվանդանոցի կայանատեղիում երկու անծանոթ երիտասարդներ վիճաբանել են հիվանդանոցի բժիշկ Կարեն Մուրադյանի հետ, իսկ մի քանի քաղաքացիներ բաժանել են նրանց։ Այդ ընթացքում հնչել են հայհոյանքներ, գոռգոռոցներ, սակայն չի նկատել, թե ստույգ ում կողմից, քանի որ կայանատեղիում շատ մարդիկ են հավաքված եղել։ Հետո վիճաբանությունն ավարտվել է, և երկու երիտասարդները հեռացել են։ Ինքը հրահանգել է Կարեն Մուրադյանին շտապ բարձրանալ իր աշխատասենյակ, սակայն Կարենը այդպես էլ չի գնացել իր մոտ։ Դրանից հետո մի քանի օր Կարենը չի հաճախել աշխատանքի։ Դեպքի կատարման ընթացքում կրակոցի ձայն չի լսել, քանի որ տեսել է դեպքի վերջնամասը, սակայն հետագայում տեղեկացել է, որ կրակել են Կարեն Մուրադյանի վրա։ Իր տեսնելու պահից սկսած՝ վիճաբանությունը տևել է մոտ հինգ րոպե։ Տեղի ունեցածի հետևանքով խաթարվել է հիվանդանոցի բնականոն աշխատանքը, մասնավորապես բժշկի վրա կրակելու լուրը բոլորի մոտ խառնաշփոթ է առաջացրել։ Իր տեսած վիճաբանությունը տևել է մոտ 5 րոպե, որի ընթացքում լսել է հայհոյանքներ, բայց չգիտի, թե ով է հայհոյել, քանի որ բակում շատ մարդիկ են եղել։»։
/հատոր 1, գ.թ. 148, հատոր 2, գ.թ. 11-13, 142-144/
Համաձայն քրեական գործով ձեռք բերված և դատարանում հետազոտված ապացույցների` նախաքննության մարմինը վկա Վ. Այվազյանին և ամբաստանյալներին առերես չի հարցաքննել։
Դատական քննության ընթացքում նույնպես վկա Վ. Այվազյանի ներկայությունը դատարան չի ապահովվել։
Այսպիսով ամբաստանյալներ Արման Սարգսյանը և Արմեն Սարգսյանը զրկվել են իրենց դեմ ցուցմունք տված վկային հարցաքննելու հնարավորությունից։
Ելնելով վերոգրյալից և հաշվի առնելով, որ փաստորեն ամբաստանյալները զրկվել են իրենց դեմ վկայած անձին հարցեր տալու (հակընդդեմ հարցման) իրավունքից, որի հետևանքով խախտվել են «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» Եվրոպական Կոնվեցիայի 6-րդ հոդվածով երաշխավորված ամբաստանյալի արդար դատական քննության իրավունքը, պաշտպանության կողմն առարկում է վկա Վ. Այվազյանի նախաքննական ցուցմունքները որպես ապացույց գնահատելու դեմ և միջնորդում է հանել այն ապացույցների զանգվածից` դատարանը գտնում է, որ վկա Վ. Այվազյանի նախաքննական ցուցմունքներն որպես ապացույց թույլատրելի չեն` դրանք ձեռք բերելիս թույլ տրված վերոհիշյալ էական խախտման պատճառով և դրանք պետք է հանվեն տվյալ գործով ապացույցների զանգվածից։
Դատարանը գտնում է, որ Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի` վկայի կարգավիճակում տրված ցուցմունքները որպես ապացույց օգտագործվել և մեղադրանքի հիմքում դրվել չեն կարող հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Գագիկ Միքայելյանի վերաբերյալ ԵԱԴԴ/0085/06/09 գործով 2009թ. դեկտեմբերի 18-ի թիվ որոշման 21-րդ կետում ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ «Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի հիման վրա` «քրեական մեղադրանք» հասկացությունը պետք է հասկացվի ոչ թե ձևական (փաստաթղթային), այլ բովանդակային (գործնական) իմաստով (Դեվեերն ընդդեմ Բելգիայի (Deweer v. Belgium) գործով վճիռ, 1980թ. փետրվարի 27, գանգատ թիվ 6903/75, կետ 44)։ Այսինքն` անձի նկատմամբ «մեղադրանքի» առկայության մասին կարող է վկայել նաև այնպիսի միջոցներ ձեռնարկելը, որոնք ենթադրում են հանցագործության մեջ կասկածանքի առկայություն, ինչպես նաև էականորեն ներգործում են կասկածվող անձի դրության վրա (Էկլեն ընդդեմ Գերմանիայի (Eckle v. Germany) գործով վճիռ, 1982թ. հուլիսի 15, գանգատ թիվ 8130/78, կետ 73, Շուբինսկին ընդդեմ Սլովենիայի (Šubinski v. Slovenia) գործով վճիռ, 2007թ. հունվարի 18, գանգատ թիվ 19611/04, կետ 62,Գ.Կ.-ն ընդդեմ Լեհաստանի (G.K. v. Poland) գործով վճիռ, 2004թ. հունվարի 20, գանգատ թիվ 38816/97, կետ 98)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Լևիկ Պողոսյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0136/11/11 գործով 2011թ. դեկտեմբերի 22-ի որոշման 27-29-րդ կետերում արձանագրել է, որ «(...) այն դեպքում, երբ քրեական գործ հարուցելու մասին որոշման մեջ տրվում են այնպիսի ձևակերպումներ, որոնցից հետևում է, որ կոնկրետ անձը կատարել է քրեորեն պատժելի արարք, քննարկվող որոշումն իրավական հետևանքների առումով հավասարվում է անձին մեղադրանք առաջադրելու մասին որոշմանը։
28. Վճռաբեկ դատարանի՝ սույն որոշման նախորդ կետում շարադրված եզրահանգումը հիմնված է նաև «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասում կիրառվող՝ «քրեական մեղադրանք» հասկացության կապակցությամբ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից ձևավորված նախադեպային իրավունքի վրա, որի համաձայն՝ «քրեական մեղադրանք» եզրույթը պետք է հասկացվի ոչ թե ձևական (փաստաթղթային), այլ բովանդակային (գործնական) իմաստով։ «Մեղադրանք» հասկացությունը կարող է սահմանվել որպես իրավասու մարմնի կողմից անձին պաշտոնապես արված տեղեկացում այն մասին, որ առկա է նրա կողմից քրեորեն հետապնդելի արարք կատարելու վերաբերյալ ենթադրություն (Դեվեերն ընդդեմ Բելգիայի (Deweer v. Belgium) գործով վճիռ, 1980թ. փետրվարի 27, գանգատ թիվ 6903/75, կետեր 44, 46)։ Այսինքն` անձի նկատմամբ «մեղադրանքի» առկայության մասին կարող է վկայել նաև այնպիսի միջոցներ ձեռնարկելը, որոնք ենթադրում են հանցագործության մեջ կասկածանքի առկայություն, ինչպես նաև էականորեն ներգործում են կասկածվող անձի դրության վրա (Էկլեն ընդդեմ Գերմանիայի (Eckle v. Germany) գործով վճիռ, 1982թ. հուլիսի 15, գանգատ թիվ 8130/78, կետ 73, Շուբինսկին ընդդեմ Սլովենիայի (Šubinski v. Slovenia) գործով վճիռ, 2007թ. հունվարի 18, գանգատ թիվ 19611/04, կետ 62, Գ.Կ.-ն ընդդեմ Լեհաստանի (G.K. v. Poland) գործով վճիռ, 2004թ. հունվարի 20, գանգատ թիվ 38816/97, կետ 98)։ Ընդ որում, մինչդատական վարույթի նկատմամբ Կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին և 3-րդ կետերի կիրառման եղանակը պայմանավորված է տվյալ վարույթի առանձնահատկություններով (Շաբելնիկն ընդդեմ Ուկրաինայի (Shabelnik v. Ukraine) գործով վճիռ, 2009թ. փետրվարի 19, գանգատ թիվ 16404/03, կետ 52)։
29. Սույն որոշման 27-րդ կետում շարադրված եզրահանգումը վերլուծելով սույն որոշման 28-րդ կետում մեջբերված՝ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի լույսի ներքո՝ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական գործ հարուցելու մասին որոշման մեջ անձին որպես հանցանք կատարողի մատնանշելու պարագայում, նա իրավունք է ձեռք բերում օգտվելու որոշակի դատավարական երաշխիքներից, այդ թվում` պաշտպանության իրավունքից։»։
Քրեական գործի նյութերի համաձայն` 2014թ. մարտի 21-ին «Վնասվածքաբանության և օրթոպեդիայի գիտական կենտրոն» ՓԲ ընկերության պահակ Արմեն Դանիելյանը ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի Մարաշի բաժանմունքում հաղորդում և բացատրություն է տվել այն մասին, որ նույն օրը ժամը 12։00-ի սահմաններում երկու անհայտ անձինք ավտոմեքենայի կայանման հետ կապված հարցեր պարզաբանելու նպատակով, Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 8-րդ փողոցի 123 հասցեում գտնվող վերոհիշյալ գիտական կենտրոնի բակային հատվածում, հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտելով և հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք ցուցաբերելով, շուրջ 20 րոպե վիճաբանել են նույն գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Արթուրի Մուրադյանի հետ, որի ընթացքում վիճաբանողներից մեկը բռունցքով հարվածել է Կարեն Մուրադյանի դեմքին, իսկ մյուսը` ավտոմեքենայի միջից գազային ատրճանակով կրակել նրա վրա, որից հետո «ԲՄՎ» մակնիշի 21 vs 111 պետհամարանիշի ավտոմեքենայով դիմել են փախուստի։
ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի Մարաշի բաժանմունքի աշխատակիցները ստացված օպերատիվ տեղեկություններն իրացնելիս պարզել են, որ Կարեն Մուրադյանի հետ վիճաբանող անձինք հանդիսացել են եղբայրներ Արմեն և Արման Սարգսյանները։
Վարույթն իրականացնող մարմինը, փաստելով քրեական գործ հարուցելու առիթի և հիմքերի առկայությունը և ձեռք բերված տվյալները բավարար համարելով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության փաստի (հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի և օբյեկտի) առկայությունը հաստատված համարելու համար, Արման Սարգսյանին և Արմեն Սարգսյանին քրեական գործի վարույթին ներգրավել և հարցաքննել է որպես վկա, նախազգուշացրել ակնհայտ սուտ ցուցմունք տալու և ցուցմունք տալուց հրաժարվելու համար նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին, հարցաքննության ընթացքում առաջադրել է հանցագործության կատարման մեջ նրանցից յուրաքանչյուրին մերկացնող հարցեր` առանց հաշվի առնելու, որ այդ ժամանակ արդեն Արման Սարգսյանը և Արմեն Սարգսյանը պետք է օգտվեին կասկածյալի կարգավիճակից բխող որոշակի դատավարական երաշխիքներից, այդ թվում` պաշտպանության իրավունքից։ Արդյունքում՝ խախտվել են Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի իրավունքները, այդ թվում՝ արդար դատաքննության հիմնարար արժեք և բաղկացուցիչ տարր հանդիսացող, «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3 (դ) ենթակետով երաշխավորված պաշտպանության իրավունքը։
Հետևաբար` վկայի կարգավիճակում գտնված Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի ցուցմունքները պետք է հանել ապացույցների զանգվածից` հաշվի առնելով նաև այն, որ պաշտպանության կողմն առարկել է այդ ցուցմունքները որպես ապացույց գնահատելու դեմ։
Քննելով իրեղեն ապացույցներ ճանաչված Կ. Մուրադյանի «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը, «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի վերնազգեստը և գազային ատրճանակը որպես իրեղեն ապացույց չգնահատելու, դրանք և դրանցից բխող մյուս ապացույցները մեղադրանքի հիմքում չդնելու մասին պաշտպանի միջնորդությունը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քրեական գործով ապացույցներ են ցանկացած փաստական տվյալները, որոնց հիման վրա օրենքով որոշված կարգով հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը պարզում են քրեական օրենսգրքով նախատեսված արարքի առկայությունը կամ բացակայությունը, այդ արարքը կասկածյալի կամ մեղադրյալի կողմից կատարելը կամ չկատարելը և մեղադրյալի մեղավորությունը կամ անմեղությունը, ինչպես նաև գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ։
2. Քրեական դատավարությունում որպես ապացույցներ թույլատրվում են`
1) կասկածյալի ցուցմունքները.
2) մեղադրյալի ցուցմունքները.
3) տուժողի ցուցմունքները.
4) վկայի ցուցմունքները.
41) տվյալ գործի մեղադրանքի հետ առնչվող` մեկ այլ քրեական գործով կասկածյալի կամ մեղադրյալի կամ ամբաստանյալի ցուցմունքները.
5) դատապարտյալի ցուցմունքները.
6) փորձագետի եզրակացությունը.
7) իրեղեն ապացույցները.
8) քննչական և դատական գործողությունների արձանագրությունները.
9) այլ փաստաթղթերը։
3. Քրեական դատավարության ընթացքում թույլատրվում է օգտագործել միայն այն փաստական տվյալները, որոնք ձեռք են բերվել սույն օրենսգրքով սահմանված պահանջների պահպանմամբ։»։
Նույն օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 1-ին մասի 5-րդ կետի համաձայն`
«1. Քրեական գործով վարույթում մեղադրանքի հիմքում չեն կարող դրվել և որպես ապացույց օգտագործվել այն նյութերը, որոնք ձեռք են բերվել`
(…)
5) քննչական կամ այլ դատավարական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ.
(…)»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
«Ապացույցներ ձեռք բերելիu էական են այն խախտումները, որոնք, դրuևորվելով մարդու և քաղաքացու uահմանադրական իրավունքների և ազատությունների կամ uույն oրենuգրքի որևէ պահանջի խախտմամբ, դատավարության մաuնակիցներին` oրենքով երաշխավորված իրավունքների զրկմամբ կամ uահմանափակմամբ կամ որևէ այլ կերպ ազդել են կամ կարող էին ազդել uտացված փաuտական տվյալների հավաuտիության վրա։»։
Նույն օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Իրեղեն ապացույցներ են այն առարկաները, որոնք հանցագործության գործիք են ծառայել կամ իրենց վրա հանցագործության հետքեր են պահպանել, կամ հանցավոր գործողությունների օբյեկտներ են եղել, ինչպես նաև հանցավոր ճանապարհով ձեռք բերված դրամը, այլ արժեքները և մյուս բոլոր առարկաները, որոնք կարող են հանցագործությունը հայտնաբերելու, գործի փաստական հանգամանքները պարզելու, մեղավորներին ի հայտ բերելու, մեղադրանքը հերքելու կամ պատասխանատվությունը մեղմացնելու միջոցներ ծառայել։
2. Առարկան իրեղեն ապացույց է ճանաչվում քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ։
3. Դատարանն առարկային իրեղեն ապացույցի նշանակություն է տալիս միայն այն դեպքում, եթե դրա մանրամասն նկարագրությամբ, կնքելով և այն ձեռք բերելուց անմիջապես հետո կատարված այլ մանրամասն գործողություններով բացառվել է առարկան փոխելու, առանձնահատկությունները, հատկանիշները, պարունակող հետքերն էապես փոփոխելու հնարավորությունը, կամ եթե դատարանում հետազոտվելուց անմիջապես առաջ այն ճանաչել են կասկածյալը, մեղադրյալը, տուժողը կամ վկան։»։
Քրեական դատավարությունում ապացույցների թույլատրելիության հարցին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Արմեն Սեյրանի Սարգսյանի վերաբերյալ ԵՔՐԴ/0295/01/08 քրեական գործով 2009թ. սեպտեմբերի 16-ի որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ. «(…) որպես քրեական oրենuգրքով նախատեuված արարքի առկայությունը կամ բացակայությունը, այդ արարքը կաuկածյալի կամ մեղադրյալի կողմից կատարելը կամ չկատարելը և մեղադրյալի մեղավորությունը կամ անմեղությունը, ինչպեu նաև գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքները պարզելու միջոց կարող են օգտագործվել միայն այնպիսի ապացույցներ, որոնք ձեռք են բերվել, ամրագրվել և գործին կցվել են քրեադատավարական օրենքով սահմանված և թույլատրելի համարվող կարգով։ Ապացույցների ձեռքբերման և ամրագրման թույլատրելիությունը կարգավորող նորմերից հետևում է, որ որպես ապացույց չեն կարող օգտագործվել քննչական կամ այլ դատավարական գործողության կատարման կարգի էական խախտմամբ ձեռք բերված փաստական տվյալները, հատկապես եթե դրանք իրենց հերթին հանգեցրել են դատավարության մասնակիցների իրավունքների էական խախտման, ազդել են կամ կարող էին ազդել uտացված փաuտական տվյալների հավաuտիության վրա։
Այսպիսով, ապացույցների հավաքմանը և ստուգմանն ուղղված դատավարական գործողությունների կատարման ընթացքում պետք է ապահովվի անձանց իրավունքների և օրինական շահերի պաշտպանությունը։ Հակառակ դեպքում կատարված դատավարական գործողության արդյունքում ստացված փաստական տվյալը, անկախ գործի համար ունեցած նշանակությունից, կորցնում է իր իրավական ուժը, ապացուցողական նշանակությունը և չի կարող ընդգրկվել կոնկրետ քրեական գործով ապացույցների համակցության մեջ և դրվել մեղադրանքի հիմքում։»։
Առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014թ. ապրիլի 10-ի արձանագրության համաձայն` վկա Արման Արամի Սարգսյանն ընթերականների մասնակցությամբ ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Շ. Գրիգորյանին է ներկայացրել իր անվամբ գրանցված գազային ատրճանակը և համապատասխան թույլտվությունը (լիցենզիան)։
Արձանագրությունը կազմելիս քննիչը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 29-րդ և 217-218-րդ հոդվածներով։
Արձանագրությունը կազմելիս մասնակիցների կողմից դիտողություններ և հայտարարություններ չեն եղել։
/հատոր 1, գ.թ. 92/
Առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014թ. ապրիլի 11-ի արձանագրության համաձայն` վկա Կարեն Արթուրի Մուրադյանն ընթերականների մասնակցությամբ ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Շ. Գրիգորյանին է ներկայացրել 2014թ. մարտի 21-ին իր հագին եղած «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի շագանակագույն շապիկը։
Ներկայացված հագուստների վրա վնասված տեղեր չեն հայտնաբերվել։
Արձանագրությունը կազմելիս քննիչը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 29-րդ և 217-218-րդ հոդվածներով։
Արձանագրությունը կազմելիս մասնակիցների կողմից դիտողություններ և հայտարարություններ չեն եղել։
/հատոր 1, գ.թ. 101/
Այսպիսով, դատարանն արձանագրում է, որ ըստ «առարականեր ներկայացնելու և զննելու մասին» վերտառությամբ վերոհիշյալ արձանագրությունների` 2014թ. ապրիլի 10-ին և 11-ին նախաքննության մարմնին ներկայացվել և զննության են ենթարկվել «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակը, Կ. Մուրադյանի «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի սվիտերը, սակայն դրանք փաթեթավորելու, կնիքելու, ինչպես նաև այլ մանրամասն գործողություններ կատարելու վերաբերյալ փաստական տվյալներ քրեական գործով ձեռք չեն բերվել։
Դատարանը գտնում է, որ պատշաճ կարգով փաթեթավորելու և կնիքելու արդյունքում հնարավոր կլիներ բացառել նշված առարկաներից բաճկոնը և վերնազգեստը փոխելու, առանձնահատկությունները, հատկանիշները, պարունակող հետքերն էապես փոփոխելու հնարավորությունը, իսկ գազային ատրճանակի պարագայում նման խնդիր առկա չէ, քանի որ այն ի սկզբանե նույնացվել է համապատասխան թույլտվության (լիցենզիայի) վերաբերյալ փաստաթղթով և հետագա գործողություններով։
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Շ. Գրիգորյանի 2014թ. ապրիլի 14-ի որոշմամբ նշանակվել է դատաձգաբանական փորձաքննություն, որի կատարումը հանձնարարվել է «Հայաստանի Հանրապետության Փորձագիտական Կենտրոն» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությանը /այսուհետ ՊՈԱԿ/։ Փորձագետին առաջադրվել են հետևյալ հարցերը.
«-Ներկայացված գազային ատրճանակը ինչ արտադրության է, պիտանի է նպատակային օգտագործման, թե ոչ, ձևափոխման ենթարկվել է, թե ոչ, եթե այո, ապա ձևափոխված վիճակում հրազեն հանդիսանում է, թե ոչ։
-Ներկայացված հագուստների վրա կրակոցի հետևանքով առաջացած արգասիքներ կան, թե ոչ, եթե այո, ապա ինչ ձևով են արտահայտվում»։
/հատոր 1, գ.թ. 106-107/
Վերոհիշյալ որոշումը 2014թ. ապրիլի 14-ին ուղարկվել է «Հայաստանի Հանրապետության Փորձագիտական Կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրեն Ժ. Ծատուրյանին։
/հատոր 1, գ.թ. 108/
Փորձագետներին տրամադրվել է նաև նախաքննության մարմնին ներկայացված վերոհիշյալ ատրճանակը և Կ. Մուրադյանի հագուստները։
«Հայաստանի Հանրապետության Փորձագիտական Կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի փորձագետներ Կ. Աբրահամյանի, Ա. Համբարձումյանի, փորձագետ-ստաժյոր Գ. Ավետիսյանի կողմից տրված, դատաձգաբանական փորձաքննության 2014թ. մայիսի 16-ի Հմ` 13131403 եզրակացության համաձայն`
«1. Ներկայացված ռևոլվերը հանդիսանում է «BLOW» մոդելի, 9մմ տրամաչափի, գործարանային արտադրության գազային ռևոլվեր, որի համարն է «5-08712», հանդիսանում է գազային զենք, տեխնիկապես սարքին է և պիտանի է կրակելու համար։ Ներկայացված ռևոլվերը հրազեն չի հանդիսանում։ Ներկայացված ռևոլվերը որևէ կոնստրուկտիվ փոփոխության չի ենթարկվել։
(…)»։
Նույն եզրակացության «Հետազոտություն» մասում փորձագետը նշել է, որ «Ներկայացված երկու փաթեթներից առաջինը բացելով դրա մեջ հայտնաբերվեց ստվարաթղթե տուփ, որի մեջ առկա են ռեվոլվեր, դրա համար նախատեսված 9մմ տրամաչափի մեկ փամփուշտ և Արման Արամի Սարգսյանի անվամբ լրացված ինքնապաշտպանական զենք պահելու և կրելու թույլտվության թիվ Գ-3424 վկայական։ (…)»։
/հատոր 1, գ.թ. 118-123/
ՀՀ ոստիկանության հասարակական կարգի ապահովման վարչության պետ Ա. Կիրակոսյանի կողմից 2012թ. հուլիսի 10-ին տրված ԹԻԶ N Գ-3424 թույլտվության համաձայն` վերոհիշյալ գազային զենքը պատկանում է Արման Սարգսյանին։
ՀՀ հատուկ քննչական ծառույության հատկապես կարևոր գործերով ավագ քննիչ Ռ. Գևորգյանի 2015թ. մայիսի 13-ի որոշմամբ «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակը և Կ. Մուրադյանի «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի շագանակագույն շապիկը ճանաչվել են իրեղեն ապացույցներ։
/հատոր 1, գ.թ. 222-223/
Այսպիսով իրեղեն ապացույց ճանաչված «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակը, դրա վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության հասարակական կարգի ապահովման վարչության պետ Ա. Կիրակոսյանի կողմից 2012թ. հուլիսի 10-ին Արման Սարգսյանին տրված ԹԻԶ N Գ-3424 թույլտվությունը, այդ մասով փորձագետի եզրակացությունը, առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014թ. ապրիլի 10-ի արձանագրությունն անթույլատրելի ապացույցներ չեն հանդիսանում, դրանք անթույլատրելի ապացույց ճանաչելու մասով պաշտպանի միջնորդությունն անհիմն է և ենթակա է մերժման։
Նկատի ունենալով, որ դատարանին ներկայացված մյուս իրեղեն ապացույցները ձեռք բերելիս թույլ են տրվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 115-րդ հոդվածի պահանջների էական խախտումներ` դատարանը գտնում է, որ իրեղեն ապացույց ճանաչված, Կ. Մուրադյանի կողմից ներկայացված, «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի սվիտերը, այդ առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014թ. ապրիլի 11-ի արձանագրությունը, Կ. Մուրադյանի կողմից ներկայացված «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի սվիտերը փորձաքննության ենթարկելու մասով «Հայաստանի Հանրապետության Փորձագիտական Կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի փորձագետների կողմից տրված 2014թ. մայիսի 16-ի Հմ` 13131403 եզրակացությունը պետք է հանել Արման Սարգսյանի մեղադրանքը հիմնավորող ապացույցների զանգվածից` դրանց օգտագործումը թույլատրելի չլինելու պատճառաբանությամբ։
Անդրադառնալով նախաքննության մարմնի կողմից որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, «Գուգլ» («Google») որոնողական կայքի միջոցով «Ռեսուրս. էյէմ/արմ» («resource.am/arm») կայքից ներբեռնված «Նյուզ.էյէմ» («NEWS.am») լրատվական կայքի կողմից 2014թ. մարտի 23-ի հրապարակված` «Քեզ որ ասում ենք քաշի ավտոդ, ուրեմն` քաշի. մանրամասներ բժշկին ծեծելու և դեմքին կրակելու միջադեպից» վերնագրով և «Արմթայմս.քոմ» («armtimes.com») լրատվական կայքի կողմից 2014թ. մարտի 25-ին հրապարակված` «Կրակել են բժիշկի դեմքին» հոդվածների որպես ապացույցներ օգտագործելու թույլատրելիության հարցին` դատարանն գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ,105-րդ և 106-րդ հոդվածներով հստակ սահմանվել են որպես ապացույց թույլատրվող նյութերի սպառիչ ցանկը, պարզաբանվել են որպես ապացույց չթույլատրվող նյութերին վերաբերվող հանգամանքները և դրանց անթույլատրելիության հաստատման կարգը։
Նախաքննության մարմնի կողմից Արման Սարգսյանին և Արմեն Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքների հիմքում դրված վերոհիշյալ` որպես այլ փաստաթուղթ ներկայացվող ապացույցների համաձայն` մեղադրանքի կողմը դրանցով հիմնավորված է համարել, որ 2014թ. մարտի 21-ին` կեսօրին մոտ, հիվանդանոց այցելած երկու երիտասարդ բակում վիճաբանել են բժիշկ Կարեն Մուրադյանի հետ, ինչի ընթացքում հարվածել են նրա դեմքին, ապա նրանցից մեկն իր մոտ եղած ատրճանակով կրակել է բժշկի դեմքին։ Կրակոցներից հետո երկուսն էլ, որոնք եղբայրներ են եղել, դիմել են փախուստի։
/հատոր 2, գ.թ. 37-42, հատոր 4, գ.թ. 195-202/
Մինչդեռ` վկա Դոնարա Մակարովան նախաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2014թ. մարտի 22-ին, ժամը 11։00-ի սահմաններում, երբ նույն հիվանդանոցի բուժքույր Վարդուհի Բալախչյանի հետ գտնվել է հիվանդանոցի ընդունարանում` այդտեղ են եկել ինչ-որ լրագրողներ, սակայն չգիտի թե նրանք ո՞ր լրատվական կազմակերպությունից են եղել և սկսել են իրենց հարցեր տալ նախորդ օրը տեղի ունեցած դեպքի մասին։ Նրանց պատասխանել է, որ ընդամենը տեղյակ է, որ միջադեպ է եղել, սակայն ոչ մի մանրամասնություն նրանց չի հայտնել, քանի որ մանրամասնությունններ չի իմացել։
/դատական նիստի արձանագրություն, հատոր 3, գ.թ. 54-56/
Վկա Վարդուհի Բալախչյանը նախաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2014թ. մարտի 22-ին հաջորդող մի քանի հերթապահությունից հետո` շուրջ տասնհինգ օր անց, տեղեկացել է նաև, որ կռվի ժամանակ կրակել են բժիշկ Կարեն Մուրադյանի դեմքին։ Վերոհիշյալ` առաջին հերթապահության օրը, «Նյուզ.էյէմ» («NEWS.am») լրատվական կայքից երեք լրագրողներ են եկել, որոնցից մեկը եղել է օպերատորը։ Նրանք իրեն և Դոնարա Մակարովային դեպքի հետ կապված հարցեր են տվել։ Ինքը պատասխանել է, որ դեպքի օրը հիվանդանոցում չի եղել, ուղղակի լսել է, որ նախօրեին վիճաբանություն է տեղի ունեցել բժիշկ Մուրադյանի հետ։ Որքանով հիշում է ուրիշ ոչինչ չի հայտնել։ Նույնը հայտնել է նաև Դոնարան։
Ելնելով վերոգրյալից և հաշվի առնելով, որ դատարանում հետազոտված վերոհիշյալ ապացույցներով չի բացահայտվել լրատվական կայքերում հրապարակված և որպես ապացույց մեղադրանքի կողմի ներկայացրած տեղեկությունները լրագրողներին տրամադրած անձանց ինքնությունները և այդ տեղեկությունների աղբյուրը, նկատի ունենալով, որ համացանցում, լրատվամիջոցներում առկա հրապարակումները ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես թույլատրելի ապացույց նախատեսված չեն` դատարանը գտնում է, որ դրանք նույնպես պետք է հանել Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի մեղադրանքը հիմնավորող ապացույցների զանգվածից` դրանց օգտագործումը թույլատրելի չլինելու պատճառաբանությամբ։
Անդրադառնալով փորձագետ Կարեն Աբրահամյանի ցուցմունքը որպես ապացույց օգտագործելու թույլատրելիության հարցին` դատարանը գտնում է, որ փորձագետի ցուցմունքը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մասով որպես թույլատրելի ապացույց նախատեսված չէ, ուստի այն նույնպես պետք է հանել Արման Սարգսյանի և Արմեն Սարգսյանի մեղադրանքը հիմնավորող ապացույցների զանգվածից։
Վերոհիշյալ վերլուծությունների արդյունքում, ստուգելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի, տուժողի և վկաների ցուցմունքները, համադրելով դրանք քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված մյուս ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, բռնություն գործադրելով, որպես զենք օգտագործվող առարկայի գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելն ապացուցված է, նրա այդ արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Վերլուծելով ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, բռնություն գործադրելով խուլիգանություն կատարելն ապացուցված է, նրա այդ արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Քննելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ (…)»։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի սանկցիան անյլընտրանքային է` պատիժ է նախատեսում տուգանքի և ազատազրկման ձևով։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։
15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա (…)
Նշված նորմի վերլուծության հիման վրա դատարանն արձանագրում է, որ տվյալ հանցագործության վերաբերյալ գործերով պատժի անհատականացման սկզբունքի տեսանկյունից արարքի հանրային վտանգավորությունը որոշելիս դատարանը, ի թիվս այլնի, պետք է հաշվի առնի. (…)
դրա չափը (…),
արարքի կատարման նպատակն ու շարժառիթը (…)։
Վկայակոչված հանգամանքները, այլ հանգամանքների հետ համակցությամբ ազդում են արարքի հանրային վտանգավորության վրա և պետք է իրենց համապատասխան գնահատականը ստանան յուրաքանչյուր գործով պատիժ նշանակելիս։
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ` գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն (…)»։
Ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանի նկատմամբ, նրան վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` ամբաստանյալի կատարած արարքը ծանր հանցագործությունների շարքին դասվելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը։
Ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Սարգսյանն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Արման Սարգսյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանի նկատմամբ, նրան վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` ամբաստանյալի կատարած արարքը միջին ծանրության հանցագործությունների շարքին դասվելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը` հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը։
Ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սարգսյանն իր կատարած, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից նվազ խստի` տուգանքի ձևով, քանի որ պատիժներից առավել խիստը` ազատազրկումը կիրառելու հիմքեր առկա չեն։ Բացի այդ` տուգանքի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել, գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում չի կայացվել։
Քննելով իրեղեն ապացույցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2015թ. մայիսի 13-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված գազային ատրճանակը պետք է բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, իսկ տուժող Կարեն Մուրադյանի հագուստները պետք է վերադարձնել Կարեն Մուրադյանին։
Քննելով խափանման միջոցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ նրա` ազատության մեջ գտնվելու դեպքում, պատիժը կրելուց խուսափելու հավանականությունը բարձրանում է` ազատազրկման ձևով պատժի դատապարտվելու պատճառաբանությամբ։
Ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը հիմնավոր է ընտրված և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջներն ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել, տուգանքի դատապարտվելու դեպքում պատիժը կրելուց խուսափելու հավանականությունը չի բարձրանում։
Քննելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի համաձայն`
«1. Դատական ծախսերը բաղկացած են`
(…)
3) մասնագետի, փորձագետի, թարգմանչի վարձատրության գումարներից.
(…)»։
Նույն օրենսգրքի 169-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 1-6-րդ կետերում թվարկված դատական ծախսերը կարող են դատարանի կողմից դրվել դատապարտյալի վրա։
(...)
3. Քրեական գործով մի քանի անձ դատապարտվելիս դատական ծախսերը գանձվում է նրանցից յուրաքանչյուրից` ըստ դատարանի կողմից որոշված բաժնի` հաշվի առնելով այդ անձանց մեղավորության, նրանց նշանակված պատժի խստության աստիճանը և յուրաքանչյուրի գույքային դրությունը։
(...)»։
Հաշվի առնելով, որ վերոհիշյալ` դատաձգաբանական փորձաքննության արդյունքում եզրակացություն է տրվել իրեղեն ապացույց հանդիսացող «Բլոու» տեսակի 9մմ տրամաչափի, «5-08712» համարի գազային ատրճանակի վերաբերյալ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձման է ենթակա այդ փորձաքննության կատարման արժեք հանդիսացող, 67.200 /վաթսունյոթ հազար երկու հարյուր/ ՀՀ դրամ գումարը` որպես դատական ծախս։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 168-169-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ և 369-373-րդ հոդվածներով` դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց

1. Ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2015թ. ապրիլի 27-ից։
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
2. Ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, նախաքննության մարմնի 2015թ. մայիսի 13-ի որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված գազային ատրճանակը բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։
Տուժող Կարեն Մուրադյանի հագուստները վերադարձնել Կարեն Մուրադյանին։
Ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 67.200 /վաթսունյոթ հազար երկու հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախս։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 10-02-2016
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 30-03-2016
Էջերի քանակ 283, 257, 264, 283, 164, 135
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 30-03-2016
Էջերի քանակը 283, 257, 264, 283, 164, 135
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-13685
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
Ամսաթիվ 10-11-2016
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 15-11-2016
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 21-11-2016
Էջերի քանակ 283, 257, 264, 283, 164, 135, 108, 79
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 22-11-2016
Էջերի քանակը 283, 257, 264, 283, 164, 135, 108, 79
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0214/01/15
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 24-03-2016
Ամսաթիվ 22-03-2016
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Արման
Ազգանուն Թամրազյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Արման Սարգսյան, Արմեն Սարգսյան Ամբողջությամբ բավարարել վերաքննիչ բողոքը, բեկանել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի`ամբաստանյալ Արման Արամի Սարգսյանի/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասո- ազ.4 /չորս/ տարի ժամկետով, ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանի/ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի 500.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով/ վերաբերյալ 10.02.2016թ-ի դատավճիռը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ` ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի անմեղությունը` ՀՀ քր. օր-ի 258 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, իսկ Արման Սարգսյանի ` ՀՀ քր. օր-ի 258 հոդվածի 4-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքներում:
Բողոքի ստացման կարգը Հանձնվել է փոստին
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 31-03-2016
Գործը ստացվել է Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Ըստ էության լուծող դատական ակտեր Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական)
Մակագրել
Ամսաթիվ 31-03-2016
Նախագահող դատավոր
Անուն Մանուշակ
Ազգանուն Պետրոսյան
Դատավոր
Անուն Արշակ
Ազգանուն Խաչատրյան
Դատավոր
Անուն Սեվակ
Ազգանուն Համբարձումյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 04-04-2016
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 19-04-2016
Ժամ 14:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 02-05-2016
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 16-05-2016
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 30-05-2016
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 08-06-2016
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Պատճառը Հետաձգվել է անորոշ ժամանակով` մինչև ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի վերաբերյալ <<Աստղիկ>> բժշկական կենտրոնից դուրս գրվելու մասին տեղեկատվություն ստանալը:
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 13-07-2016
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 28-07-2016
Ժամ 12:15
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Վերաբաշխում
Ամսաթիվ 21-07-2016
Նախագահող դատավոր
Անուն Մանուշակ
Ազգանուն Պետրոսյան
Վերաբաշխման հիմքը Դատավորը գտնվում է արձակուրդում
Մակագրել
Ամսաթիվ 22-07-2016
Նախագահող դատավոր
Անուն Կարինե
Ազգանուն Ղազարյան
Դատավոր
Անուն Արմեն
Ազգանուն Դանիելյան
Դատավոր
Անուն Ռուզաննա
Ազգանուն Բարսեղյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 25-07-2016
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 28-07-2016
Ժամ 12:15
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 09-08-2016
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նիստը Կայացվել է
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
Անփոփոխ թողնված դատական ակտը Պատճառաբանվել է
Ամսաթիվ 09-08-2016
Ամբաստանյալ
Անուն Արման
Ազգանուն Սարգսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամբաստանյալ
Անուն Արմեն
Ազգանուն Սարգսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր.օր. հոդված
Քր.օր. հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտ Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ

Գործ Հ. ԵԿԴ/0214/01/15
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՄԲ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ.ՂԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ

Քարտուղարությամբ` Ա.Ջուլհակյանի
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
մեղադրող` Գ.Գևորգյանի
պաշտպան` Ա.Թամրազյան
ամբաստանյալներ` Ա.Սարգսյան Ա.Սարգսյան


Երևան 09.08.2016թ
դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կանոններով քննության առնելով ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանի վերաբերյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և Արման Արամի Սարգսյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի (այսուհետ` Դատարան) 10.02.2016թ. դատավճռի դեմ պաշտպանի և մեղադրողի վերաքննիչ բողոքները


ՊԱՐԶԵՑ

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.

25.03.2014թ. Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության կողմից, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հարուցվել է թիվ 13202214 քրեական գործը:
10.07.2014թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ թիվ 13202214 քրեական գործի վարույթը կարճվել է և որոշվել Արմեն Սարգսյանի կողմից Կարեն Մուրադյանին ծեծի ենթարկելու կապակցությամբ նրա նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնել հանցակազմի բացակայության հիմքով, Արմեն Սարգսյանի, Արման Սարգսյանի և Կարեն Մուրադյանի կողմից խուլիգանության կատարելու կապակցությամբ նրա նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնել հանցակազմի բացակայության հիմքով:
24.12.2014թ. ՀՀ գլխավոր դատախացի որոշմամբ նախաքննության որոշումը վերացվել է և գործի քննությունը հանձնվել է ՀՀ հատուկ քննչական ծառայությանը:
27.04.2015թ. Արման Արամի Սարգսյանը ձերբակալվել է:
29.04.2015թ. Արման Սարգսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով:
02.05.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ Արման Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է, նույն օրը նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, այն բանի համար, որ նա, Արմեն Արամի Աարգսյանի հետ՝ խմբով և զենքի գործադրմամր, ուղղակի դիտավորությամբ հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով,խուլիգանակազ մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ՝ Կարեն Մուրադյանին, վերջինիս նկատմամբ իրականացված հակաօրինական գործողություններով կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, այն է՝ կատարել է խուլիգանություն։
Այսպես՝ 2014թ. մարտի 21-ին՝ ժամը 11:30–ի սահմաններում, «Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության» գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Մուրադյանն աշխատանքի ներկայանալով՝ կայանել է իր «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան գիտական կենտրոնի՝ Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 8-րդ փողոցի 123-րդ հասցեում գտնվող ավտոկայանատեղիի հարակից հատվածում՝ խոչընդոտ չստեղծելով մյուս ավտոմեքենաների երթևեկության համար։ Նույն վայրով երթևեկել են Արման Սարգսյանը եղբոր՝ Արմեն Սարգսյանի հետ, «ԲՄՎ-7– րդ» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Նրանք ավտոմեքենան կանգնեցնելով Կարեն Մուրադյանի ավտոմեքենայից շուրջ 10 մետր հեռավորության վրա՝ պատահաբար ընտրելով Կ.Մուրադյանին՝ որպես հակաօրինական արարքի միջոցով հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու թիրախ, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, շրջապատին հակադրվելու ցանկությամբ մի շարք անցորդների ներկայությամբ վիրավորական տոնով Կ.Մուրաոյանից պահանջել են ավտոմեքենան հանել այդ վայրից։ Երբ Կ.Մուրադյանը բացատրություն է պահանջել իր հետ նման տոնով խոսելու համար՝ Արման և Արմեն Սարգսյաններն, առանց որևէ պատճառի և բացատրություն տալու, նույն մղումներից դրդված հարձակվել են նրա վրա, որի ընթացքում հասարակության անդամների ներկայությամբ տևական ժամանակ տվել են բարձրաձայն հայհոյանքներ, վեճը վերածվել է կռվի, Արմեն Սարգսյանն այդ ընթացքում ձեռքով հարվածել Կ.Մուրադյանին։
Երբ Սարգսյան եղբայրներն իրենց գերակայությունը հաստատելուն ուղղված գործողությունները ավարտված համարելով ցանկացել են վերադառնալ ավտոմեքենայի մոտ, Կ.Մուրադյանը կրկին մոտեցել և հայտարարել է, որ իր հետ տեղի ունեցածի համար նրանք պատասխան են տալու։ Այս անգամ, արդեն չնչին պատճառով Արման Սարգսյանն իր մոտ եղած զենքով՝ գազային ատրճանակով կրակել է Կ.Մուրադյանի դեմքին՝ գործադրված բռնության արդյունքում պատճառելով մարմնական վնասվածք։ Գազային ատրճանակով կատարված կրակոցի հետևանքով Կ.Մուրադյանը կորցրել է գիտակցությունը, սակայն դեպքին ականատես քաղաքացիները օգնել են նրան սթափվել, իսկ երբ Կ.Մուրադյանը ոտքի է կանգնել՝ Սարգսյան եղբայրները դիմել են փախուստի։
Արման և Արմեն Սարգսյանների կողմից կատարված և շուրջ 10 րոպե տևած հիշյալ հանցավոր արարքները ականատեսների մոտ առաջացրել են զայրույթ, վրդովմունք, ինչպես նաև լուրջ վախի զգացում իրենց առողջության և գույքի պահպանության կապակցությամբ: Սարգսյան եղբայրների արարքի հետևանքով, էականորեն խաթարվել է նաև «Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության» գիտական կենտրոնի բնականոն աշխատանքը` անհարմարություն և լուրջ անհանգստություն պատճառելով կենտրոնի աշխատակիցներին:
29.04.2015թ. Դատարանի որոշմամբ նախաքննության մարմնի միջնորդությունը բավարարվել է և Արման Սարգսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորում երկու ամիս ժամկետով:
13.05.2015թ. Արմեն Սարգսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով այն բանի համար, որ նա, Արման Արամի Սարգսյանի հետ՝ խմբով, ուղղակի դիտավորությամբ, հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, խուլիգանական մղումներով, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, հասարակական վայրում ընտրելով պատահական անձ՝ Կարեն Մուրադյանին, վերջինիս նկատմամբ իրականացված հակաօրինական գործողություններով կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը, այն է՝ կատարել է խուլիգանություն։
Այսպես՝ 2014թ. մարտի 21-ին՝ ժամը 11:30-ի սահմաններում, «Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության» գիտական կենտրոնի բժիշկ Կարեն Մուրադյանն աշխատանքի ներկայանալով՝ կայանել է իր «ԲՄՎ Իքս 5» մակնիշի ավտոմեքենան գիտական կենտրոնի՝ Երևան քաղաքի Նորք-Մարաշ 8-րդ փողոցի 123-րդ հասցեում գտնվող ավտոկայանատեղիի հարակից հատվածում՝ խոչընդոտ չստեղծելով մյուս ավտոմեքենաների երթևեկության համար։
Նույն վայրով երթևեկել են Արմեն Աարգսյանը եղբոր՝ Արման Աարգսյանի հետ, վերջինիս վարած «ԲՄՎ-7-րդ» մակնիշի ավտոմեքենայով։ Նրանք ավտոմեքենան կանգնեցնելով Կարեն Մուրադյանի ավտոմեքենայից շուրջ 10 մետր հեռավորության վրա՝ պատահաբար ընտրելով Կ.Մուրադյանին՝ որպես հակաօրինական արարքի միջոցով հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու թիրախ, հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարանքի հողի վրա, շրջապատին հակադրվելու ցանկությամբ, մի շարք անցորդների ներկայությամբ վիրավորական տոնով Կ.Մուրադյանից պահանջել են ավտոմեքենան հանել այդ վայրից։ Երբ Կ.Մուրադյանը բացատրություն է պահանջել իր հետ նման տոնով խոսելու համար՝ Արմեն և Արման Սարգսյաններն առանց որևէ պատճառի և բացատրություն տալու, նույն մղումներից դրդրված, հարձակվել են նրա վրա, որի ընթացքում հասարակության անդամների ներկայությամբ տևական ժամանակ տվել են բարձրաձայն հայհոյանքներ, վեճը վերածվել է կռվի, Արմեն Սարգսյանն այդ ընթացքում ձեռքով հարվածել է Կ.Մուրադյանին։
Երբ Սարգսյան եղբայրներն իրենց գերակայությունը հաստատելուն ուղղված գործողությունները ավարտված համարելով ցանկացել են վերադառնալ ավտոմեքենայի մոտ, Կ.Մուրադյանը կրկին մոտեցել և հայտարարել է, որ իր հետ տեղի ունեցածի համար նրանք պատասխան են տալու։ Այս անգամ, արդեն չնչին պատճառով, Արման Սարգսյանն իր մոտ եղած զենքով՝ գազային ատրճանակով կրակել է Կ.Մուրադյանի դեմքին՝ գործադրված բռնության արդյունքում պատճառելով մարմնական վնասվածք։ Գազային ատրճանակով կատարված կրակոցի հետևանքով Կ.Մուրադյանը կորցրել է գիտակցությունը, սակայն դեպքին ականատես քաղաքացիները օգնել են նրան սթափվել, իսկ երբ Կ.Մուրադյանը ոտքի է կանգնել՝ Սարգսյան եղբայրները դիմել են փախուստի։
Արմեն և Արման Սարգսյանների կողմից կատարված և շուրջ 10 րոպե տևած հիշյալ հանցավոր արարքները ականատեսների մոտ առաջացրել են զայրույթ, վրդովմունք, ինչպես նաև լուրջ վախի զգացում իրենց առողջության և գույքի պահպանության կապակցությամբ։
Սարգսյան եղբայրների արարքի հետևանքով, էականորեն խաթարվել է նաև «Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության» գիտական կենտրոնի բնականոն աշխատանքը` անհարմարություն և լուրջ անհանգստություն պատճառելով կենտրոնի աշխատակիցներին:
13.05.2015թ. նախաքննության մարմնի որոշմամբ Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել ստորագրությունը` չհեռանալու մասին:
01.08.2016թ. թիվ 13202214 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արման Սարգսյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և Արմեն Սարգսյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, ուղղարկվել է Դատարանը:
Դատարանի 10.02.2016թ. դատավճռով Արման Արամի Սարգսյանին մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով։
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2015թ. ապրիլի 27-ից։
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Արմեն Արամի Սարգսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատարանի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք են ներկայացրել պաշտպան՝ Արման Թամրազյանը և մեղադրող՝ Գ.Գևորգյանը։


2. Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը

Վերաքննիչ բողոքները քննվում են հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.

Բ)Մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը.
Մեղադրողը նշել է, որ Դատարանի 2016 թվականի փետրվարի 10-ի դատավճռով թույլ է տրվել դատական սխալ, նյութական իրավունքի խախտում, Դատարանն անհիմն եկել է այն եզրահանգման, որ Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատժի նշանակումը հիմնավոր է և օրինաչափ։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 61-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի, ինչպես նաև Վճռաբեկ դատարանի թիվ 0029/01/08 որոշման իրավական դրույթները, մեղադրողը նշել է, որ Դատարանը չի կատարել համապատասխան վերլուծություններ, մասնավորապես՝ չի նշել, թե հանացագործության կատարման հատկապես որ հանգամանքներն են հիմք տվել եզրակացնելու, որ ամբաստանյալի ուղղումը հնարավոր է հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից նվազ խստի՝ տուգանքի ձևով դատապարտվելու պայմաններում, այն պարագայում, երբ արձանագրել է, որ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ չկան։
Մեղադրողը նշել է նաև, որ դատարանի կողմից ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ նշանակված՝ 500.000 ՀՀ դրամ տուգանքի ձևով պատիժը պատճառաբանված և արդարացի չէ՝ ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, չի համապատասխանում վերջինիս կողմից կատարած հանցագործության հասարակական վտանգավորության աստիճանին, բնույթին և հանցավորի անձին, հակասության մեջ է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի սույն բողոքում հիշատակված որոշումով արտահայտած իրավական դիրքորոշման հետ, ուստի վերջինիս նկատմամբ տուգանքի ձևով նշանակված պատիժը օրինաչափ չէ և միայն ազատազրկման ձևով պատժի նշանակումը կարող է ծառայել ՀՀ քրեական օրենսգրքով սահմանված պատժի նպատակներին։
Հիմքը ընդունելով վերոգրայլը, մեղադրողը խնդրել է բեկանել և փոփոխել Դատարանի 2016 թվականի փետրվարի 10-ի դատավճիռը՝ Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով և վերջինիս նկատմամբ նշանակել համաչափ պատիժ ազատազրկման ձևով։

Ա) Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը.
Պաշտպանը նշել է, որ Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` նյութական և դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որորնք ազդել են գործի ելքի վրա և առաջացրել են ծանր հետևանքներ: Բացի այդ, Դատարանը ճիշտ չի կիրառել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ, 18-րդ, 23-րդ, 104-րդ, 105-րդ, 107-րդ, 108-րդ, 112-րդ, 115-րդ, 226-րդ, 358-րդ և 360-րդ հոդվածների պահանջները և ամբաստանյալներ Արման և Արմեն Սարգսյանների արաքներում խուլիգանության հանցակազմի հատկանիշների բացակայության պայմաններում նրանց նկատմամբ կայացրել է մեղադրական դատավճիռ:
Վերլուծելով հետազոտված բոլոր ապացույցները անհասկանալի է, թե Դատարանը որ ապացույցների համակցությամբ է եկել այն համոզման, որ Արման և Արմեն Սարգսյանները ունեցել են որպես մեղադրյալ ներգրավվելու մասին որոշումներում նրանց մեղսագրված նպատակները, մղումները, ձգտումները և դիտավորությունը: Բացի Կարեն Մուրադյանի, Արմեն Դանիելյանի, Արմինե Խաչատրյանի, Գայանե Հախվերդյանի և Շուշանիկ Սահակյանի տված ցուցմունքներից, մյուս վկաների ցուցմունքներով հնարավոր չէ նույնիսկ ենթադրություններ կատարել Արման և Արմեն Սարգսյանների ունեցած դիտավորության, նպատակի, շարժառիթների և ձգտումների մասին:
Դատարանը, վկա Ա.Դանիելյանի ցուցմունքներում նշել է վերջինիս կողմից չհաղորդված այլ տվյալներ, մասնավորապես այն մասին, որ նույն ճանապարհով հակառակ ուղղությունից մոտեցել է Սարգսյանների մեքենան։ Մինչդեռ, Դատարանում հարցաքննության ընթացքում հետազոտելով պաշտպանական կողմից վարույթն իրականացնող մարմնին ներկայացված և քրեական գործին կցված լուսանկարները, հաստատել է Սարգսյանների մեքենայի դեպի աջ շրջադարձ կատարելու համար կանգ առնելու փաստը, նշել, որ իր գտնվելու վայրից Սարգսյանների մեքենայի աջ կողմը տեսանելի չի եղել և ինքը չի կարող ասել, թե այն կարող էր արդյոք Կ.Մուրադյանի մեքենայի առկայության պայմաններում կատարել դեպի աջ շրջադարձը։
Դատարանը որպես հաստատված փաստական հանգամանք գնահատելով այն, որ Կ.Մուրադյանի կողմից ավտոմեքենան ճանապարհի երթևեկելի ուղեմասում կայանելը այլ ավտոմեքենաների ընթացքին չի խոչընդոտել, և որ այդ պահին առկա է եղել շուրջ 2,5 մետր լայնություն, անտեսել է ամբաստանյալների հայտնած փաստարկները, ինչպես նաև վկա Ա.Դանիելյանի ցուցմունքներն այդ մասին և հիմնվելով դեպքի վայրի զննության արձանագրության վրա, որում առկա փաստական տվյալներով հերքված չէ ամբաստանյալների և վկա Ա.Դանիելյանի կողմից հայտնված փաստարկները, կատարել է անհիմն եզրահանգում։
Արմեն Սարգսյանն իր ցուցմունքում ցանկություն է հայտնել դեպքի վայրում մատնացույց անելու դեպքի իրական հանգամանքները, դեպքի նախորդող պահին կայանված ավտոմեքենաների տեղակայումները, սակայն վարույթն իրականացնող մարմինն անտեսելով մեղադրյալի ցանկությունը և վերջինիս փաստարկները որևէ կերպով չհերքելով և չստուգելով, բավարարվել է միայն ձևական կատարված դեպքի վայրի զննությամբ, դրան մասնակից դարձնելով միայն տուժողին:
Գիտակցելով վարույթն իրականացնող մարմնի հիշյալ անգործության նպատակը, պաշտպանական կողմը ներկայացրել է իր իսկ կողմից կատարված լուսանկարները: Արմեն Սարգսյանն իր նախաքննական ցուցմունքում հայտնել է, որ պատրաստ է ներկայացված լուսանկարների վերաբերյալ տալ ցուցմունքներ և նկարագրել դեպքի հանգամանքները, սակայն վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից մեղադրյալի լրացուցիչ հարցաքննություն նույնպես չի կատարվել։
Վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից կողմնակալ վերաբերմունք դրսևորելը արտահայտվել է նաև նրանում, որ քննիչի կողմից կատարված դեպքի վայրի զննությամբ չի արձանագրվել բժշկական կենտրոնի պատի վրա առկա, կանգառն արգելող նշումը, որը սակայն ֆիքսվել է պաշտպանական կողմի կատարած լուսանկարներով:
Փաստորեն պատշաճ դատավարական ընթացակարգի սահմաններում կատարված որևէ քննչական և դատավարական գործողությամբ չի հերքվել Արման և Արմեն Սարգսյանների կողմից այդ օրը, առանց տուժողի մեքենան տեղաշարժելու, փողոցով իրենց ընթացքը շարունակելու հնարավորություն չունենալու հանգամանքը, որը սակայն թե նախաքննության և թե դատաքննության ընթացքում գնահատվել է ի վնաս ամբաստանյալների։
Դատարանը իր դատավճռում չի անդրադարձել պաշտպանական ճառով ներկայացված, վերը նշված խախտումներին և վերլուծություններին։
Տվյալ դեպքում, վարույթն իրականցնող մարմինը և Դատարանը Արման և Արմեն Սարգսյանների մեղավորության մասին հետևություններ են կատարել չունենալով որևէ ապացույց, հիմնվելով բացառապես ենթադրությունների վրա։
Նման պայմաններում քրեական գործով երկու ամբաստանյալներին նույն դեպքով վերագրվել են տարբեր գործողություններ, որն ինքնին անդրադառնում է նրանց պատշաճ կերպով պաշտպանվելու հնարավորության վրա, քանզի որևէ կերպ պարզ չէ ի վերջո Արման Սարգսյանին վերագրվում է Կ.Մուրադյանին հարվածելու դրվագը, թե՝ ոչ, այլ անձինք միջամտել են դեպքին, թե՝ ոչ, Կ.Մուրադյանի կողմից իր մեքենան տեղաշարժելուց հետո Արմեն Սարգսյանը որևէ գործողություն կատարել է, թե՝ ոչ։
Դատարանը որևէ կերպ չանդրադառնալով պաշտպանական ճառում նշված մեղադրյալների մեղադրանքներում եղած, դեպքի կատարման հանգամանքների հետ կապված էական տարբերություններին և դրանով մեղադրյալների պաշտպանական իրավունքի խախտմանը, որպես հաստատված փաստական հանգամանք նշել է, որ Արման և Արմեն Սարգսյանները իջել են ավտոմեքենայից, առանց որեէ պատճառի և բացատրություն տալու քաշքշել են նրան, փորձել են ծեծել և բարձրաձայն հայհոյել են։ Կ.Մուրադյանը փորձել է խույս տալ նրանց հարվածներից, սակայն Արմեն Սարգսյանն այնուամենայնիվ ձեռքով հարվածել է Կ.Մուրադյանի ուսին։
Ակնհայտ է, որ Դատարանի նման եզրահանգումն անհիմն է, քանի որ հետազոտված որևէ ապացույց նման փաստական տվյալներ չի պարունակում։
Դատարանը, Կ.Մուրադյանի այրվածքների տեսքով մարմնական վնասվածք ստանալու հանգամանքը հաստատված է համարել բացառապես տուժողի ցուցմունքով և իբր դեպքից հետո նրան հանդիպած ընկերներ՝ Դավիթ Մկրտչյանի և Դավիթ Գրիգորյանի ցուցմունքներով, որոնք իբր տուժողի դեմքին և աչքի մեջ դեպքից մի քանի օր անց կարմրություն են նկատել։
Կ.Մուրադյանի կողմից մարմնական վնասվածք ստացած լինելու հանգամանքը և դրա բնույթը կարող էին հաստատվել միայն դատաբժշկական փորձագետի եզրակացությամբ և որևէ այլ ապացույցով հաստատվել չէին կարող։
Դատարանում հետազոտված գործի նյութերով հաստատվել է, որ Կ.Մուրադյանը դատաբժշկական փորձաքննության չի ենթարկվել և նրա մարմնական վնասվածքների վերաբերյալ դատաբժշկական փորձագետի եզրակացությունը բացակայում է։
Պաշտպանը նշել է նաև, որ Արման և Արմեն Սարգսյանների կողմից կատարված գործողությունները չեն բովանդակում հասարակական կարգի կոպիտ խախտման տարրեր, և հասարակության նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք չեն ներկայացրել, պայմանավորված չեն եղել Կ.Մուրադյանի հակաօրինական վարքագծով (ճանապարհը փակելը և պահանջներն անտեսելով մեքենան չտեղաշարժելը) և ուղղված են եղել կոնկրետ Կ.Մուրադյանի և ոչ թե հասարակության, նշված վայրում հավաքված քաղաքացիների դեմ, եթե այդպիսիք եղել են։ Այլ խոսքով՝ ամբաստանյալների արարքում բացակայում են խուլիգանական դրդումները, իսկ կոնկրետ վայրում տեղի ունեցած դեպքը պայմանավորված է եղել նրանց հուզական վիճակով և նպատակ չի ունեցել խախտել հասարակական կարգը, ինչպես նաև բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորել հասարակության՝ հավաքված քաղաքացիների նկատմամբ, եթե այդպիսիք եղել են։ Արմեն Աարգսյանի կողմից Կ.Մուրադյանին քաշքշելը տուժողի հակաօրիանական վարքագծի հետեանքով առաջացած համարժեք էմոցիոնալ բռնկվածություն է։ Ինչ վերաբերում է Արման Աարգսյանի կողմից գազային ատրճանակով կրակելուն, ապա նա ատրճանակով կրակել է կրկին տուժողի վարքագծի արդյունքում առաջացած էմոցիոնալ բռնկվածության հետևանքով, քանի որ տուժողը` ով դրսևորելով հակահասարակական վարքագիծ մեքենան կայանել է ճանապարհին՝ շրջադարձի վրա, ապա քաշքշոցից հետո ճանապարհ է տվել, կրկին վերադարձել է և հայտարարել, որ պատասխան են տալու՝ փորձելով շարունակել վիճաբանությունը։
Պաշտպանը դատական վիճաբանականների փուլում պաշտպանական ճառով Դատարանին միջնորդել է որպես անթույլատրելի ապացույցներ ճանաչել 06.08.2015թ. որոշմամբ քննիչ Հ.Հովհաննիսյանի կողմից որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված «Առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին» 2014 թվականի ապրիլի 10-ին և 11-ին կազմված արձանագրությունները, դրանց հիման վրա կատարված դատաքիմիական և դատաձգաբանական փորձագետի 16.05.2014թ. թիվ 13131403 եզրակացությունը, իրեղեն ապացույցներ հանդիսացող «Բլոու» տեսակի 9 մմ տրամաչափի ատրճանակը և Կ.Մուրադյանի կողմից ներկայացված «Զառա» ֆիրմայի սև կաշվե բաճկոնը և «Ջասպեր Կոնրան» ֆիրմայի սվիտերը։
Դատարանը անտեսել է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգիրքը առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին արձանագրություն կազմելու դատավարական կարգ չի նախատեսել, քրեական գործով կարևոր ապացուցողական նշանակություն ունեցող առարկաները կարող են ձեռք բերվել, ամրագրվել և գործին կցվել քրեադատավարական օրենքով սահմանված և թույլատրելի համարվող կարգով, տվյալ դեպքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 226-րդ հոդվածի 1-ին մասով ամրագրված առգրավում կատարելու մասին դատավարական որոշման կայացմամբ և առգրավում կատարելու դատավարական կարգի պահպանմամբ կազմված արձանագրությամբ, որի մասին հիմնավորումները ներկայացվել են ապացույցներն անթույլատրելի ճանաչելու մասին միջնորդությամբ, ուստի և առարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին 2014 թվականի ապրիլի 10-ի և 11-ի արձանագրությունները, որպես ապացույց չեն կարող դրվել մեղադրանքի հիմքում, անգամ եթե դրանց տրվել է մեկ այլ ապացույցի անվանում։
Բացի այդ, Դատարանը սխալ եզրահանգում է կատարել այն մասին, որ գազային ատրճանակի պարագայում առկա չէ դրա առանձնահատկությունները, հատկանիշները և պարունակող հետքերն էապես փոխելու հնարավորություն, քանի որ այն ի սկզբանե նույնացվել է համապատասխան թույլտվության վերաբերյալ փաստաթղթով և հետագա գործողություններով։
Դատարանը պարտավոր էր նախ անդրադառնալ գազային ատրճանակի՝ որպես ապացույցի ձեռք բերման դատավարական կարգին, ապա միայն քննարկեր դրա առանձնահատկությունները, հատկանիշները և պարունակող հետքերն էապես փոխելու հնարավորությանը, քանի որ քրեական գործով վերցված և գործին կցված առարկայի առանձնահատկությունների, հատկանիշների և պարունակող հետքերի փոփոխման հնարավորությունը բացառելն ինքնին այդ առարկան թույլատրելի ապացույց համարելու հիմք չէ։
Դատարանի՝ ատրճանակի առանձնահատկությունները, հատկանիշները և պարունակող հետքերն էապես փոփոխելու հնարավորության բացառումը նույնպես սխալ հետևությունների արդյունք է։
Դատարանի այն մոտեցումը, որ դատաձգաբանական և դատաքիմիական թիվ 13131403 եզրակացության մի մասը ճանաչել է որպես թույլատրելի ապացույց և դրել մեղադրանքի հիմքում, իսկ մյուս մասը ճանաչել է ոչ թույլատրելի և հանել ապացույցների զանգվածից, հակասում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ և 105– րդ հոդվածների պահանջներին։
Մասնավորապես, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետի համաձայն որպես ապացույց նախատեսված է փորձագետի եզրակացությունը, այլ ոչ թե դրա այս կամ այն մասը, հետևաբար և այն չի կարող մի մասով ճանաչվել որպես թույլատրելի ապացույց և դրվել մեղադրանքի հիմքում, իսկ մյուս մասով՝ անթույլատրելի և հանվել ապացույցների զանգվածից։
Պաշտպանը Վերաքննիչ դատարանին միջնորդել է ստորև նշված նյութերի որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելությունը`
ա. 13.05.2015թ. որոշմամբ որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված ատրճանակը։
բ. Որպես այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված «Աոարկաներ ներկայացնելու և զննելու մասին» 2015 թվականի ապրիլի 10-ի արձանագրությունը։
գ.Դատաձգաբանական և դատաքիմիական փորձագետի թիվ 13131403 եզրակացության։
Դատաքննության ընթացքում հետազոտվել են նաև գործով վկաներ, «Օրթոպեդիայի և վնասվածքաբանության» ԴԿ աշխատակիցներ Արմինե Խաչատրյանի, Գայանե Հախվերդյանի, Շուշանիկ Սահակյանի, Վարուժան Բումայանի, Աշոտ Աղաբաբյանի, Սյուզաննա Առաքելյանի, Եվգենիա Բաբայանի, Ռուբեն Գալստյանի, Սերոբ Համբարձումյանի, Լևոն Աղաբեկյանի, Վարդուհի Բալախչյանի, Դոնարա Մակարովայի, Սուսաննա Պողոսյանի, Նարինե Թորգոմյանի ցուցմունքները։
Հարցաքննված վկաներից որևէ մեկը չի նշել այն տեղեկությունների ստացման աղբյուրը, որոնց համաձայն Կ.Մուրադյանին հայհոյել են, ծեծել և կրակել նրա դեմքին։
Պաշտպանը Վերաքննիչ դատարանին միջնորդել է նաև ճանաչել վկաներ Արմինե Խաչատրյանի, Վարուժան Բումայանի, Աշոտ Աղաբաբյանի, Սյուզաննա Առաքելյանի, Եվգենիա Բաբայանի, Ռուբեն Գալստյանի, Սերոբ Համբարձումյանի, Լեոն Աղաբեկյանի, Վարդուհի Բալախչյանի, Դոնարա Մակարովայի, Սուսաննա Պողոսյանի, Նարինե Թորգոմյանի ցուցմունքների՝ որպես ապացույց օգտագործման անթույլատրելիությունը։
Վարույթն իրականացնող մարմնի և դատախազի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ, 10-րդ, 17-րդ և 23-րդ հոդվածներով ամրագրված սկզբունքների կոպիտ խախտման և մինչև դատաքննության անցնելը դրանք վերացնելու համար Դատարանին ներկայացված միջնորդությունը մերժվել է` դատարանի կողմից վարույթն իրանացնող մարմնին քրեական գործից ապօրինի հանված ապացույցները ներկայացնելու պարտականություն սահմանելու լիազորություն չունենալու պատճառաբանությամբ և պաշտպանական կողմը, ինչպես նախաքննության ավարտական փուլում, այնպես էլ Դատարանում, զրկվել է քրեական գործի նախաքննության ընթացքում ձեոք բերված ողջ ապացույցներին և նյութերին ծանոթանալու և դրանց միջոցով իր անմեղությունը, տուժողի կերպարը լիարժեք բնութագրելու, վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից տուժողին սադրելու արդյունքում նրանից 28.04.2015թ. ցուցմունքներ կորզելու փաստը ապացուցելու հնարավորությունից։
Դատարանը, լսման և ձայնագրառման արդյունքները քրեական գործից հանելու և պաշտպանական կողմին չծանոթացնելու վերաբերյալ ներկայացված փաստարկներին որևէ իրավական գնահատական չի տվել և ընդհանրապես չի անդրադարձել։
Պաշտպանական կողմը միջնորդել է Վերաքննիչ դատարանին, վարույթն իրականացնող մարմնից պահանջել քրեական գործի նյութերից հանված ապացույցը և այն հետազոտել` հնարավորություն ընձեռելով պաշտպանական կողմին ծանոթանալու ապացույցի բովանդակության և այն օգտագործել մեղադրյալների անմեղությունը ապացուցելիս:
Արման Սարգսյանին 29.04.2015թ. որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշումը քննիչ Ռ.Գևորգյանի կողմից չի ստորագրվել, նույնն է, թե նման որոշում չի կայացվել, այլ պարզապես կազմվել է։ Նման պայմաններում Արման Սարգսյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա էր դադարեցման։
Պաշտպանը գտել է, որ Դատարանի վճիռը անօրինական է և չհիմնավորված՝ բողոքում նշված պատճառաբանություններով և փաստարկներով։
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, պաշտպանը խնդրել է` բեկանել Դատարանի դատավճիռը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ՝ ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի անմեղությունը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և Արման Սարգսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, առաջադրված մեղադրանքներում։

3. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումը

Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքները` դրանց հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով պաշտպանական կողմի և մեղադրողի պատճառաբանությունները, ինչպես նաև վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ հանգում է հետևության, որ մեղադրողի և պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները պետք է մերժել, իսկ Դատարանի վիճարկվող դատական ակտը` թողնել օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.

Ա) Մեղադրողի վերաքննիչ բողոքի մասով.
Անդրադառնալով մեղադրողի վերաքննիչ բողոքի պահանջին, այն է`«Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ նշանակել համաչափ պատիժ ազատացրկման ձևով», Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն հիմնավոր չէ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն`
Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումը անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշանակված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված ու փոխհամաձայնեցված են, /մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները, և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին/: Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի և արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունն, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, դրանք բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերոգրյալ դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորների անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը: Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «/…/ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս:
Այդ սկզբունքներն են`
ա/ օրինականությունը, բ/ արդարությունը, գ/ պատժի անհատականացումը, դ/ մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը` որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: /…/» /տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ կետը/:
Դատարանը Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելիս նշել է հետևյալը`
«Ամբաստանյալ Արմեն Արամի Սարգսյանի նկատմամբ, նրան վերագրվող հանցագործության կատարման համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ իրավական ակտերում և նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի անձը` նախկինում դատված չլինելը, կատարված հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը` ամբաստանյալի կատարած արարքը միջին ծանրության հանցագործությունների շարքին դասվելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը` հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը։
Ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրում։
Հաշվի առնելով վերոգրյալը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ա. Սարգսյանն իր կատարած, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից նվազ խստի` տուգանքի ձևով, քանի որ պատիժներից առավել խիստը` ազատազրկումը կիրառելու հիմքեր առկա չեն։ Բացի այդ` տուգանքի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները»:
Վերոգրյալ հոդվածների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոշարադրյալ նախադեպային որոշման բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է դառնում, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, բավարար չափով ստուգման ու բազմակողմանի գնահատման է ենթարկել վերաքննիչ բողոքում մատնանշված բոլոր հանգամանքները, նրա կողմից կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, իրավացիորեն Արմեն Սարգսյանի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար ու կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունն, ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Վերոգրյալ հիմքերի առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքում մատնանշված հանգամանքներն արդեն իսկ հաշվի են առնվել Դատարանի կողմից պատիժ նշանակելիս, հետևաբար` ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը խստացնելու առումով դատավճիռը բեկանելու, փոփոխելու համար օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն:

Բ)Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի մասով.
Անդրադառնալով պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի պահանջին, այն է` «ճանաչել և հռչակել ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի անմեղությունը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և Արման Սարգսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, առաջադրված մեղադրանքներում», Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ:
2. Քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն`
«Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավորված:
2. Դատարանի դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն օրենքների պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառվում են տվյալ քրեական գործը լուծելիս:
3. Դատարանի դատավճիռը հիմնավորված է, եթե`
դրա հետևությունները հիմնված են միայն դատաքննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա.
այդ ապացույցները բավարար են մեղադրանքը գնահատելու համար.
դատարանի կողմից հաստատված ճանաչված հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին:
4. Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները:»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«1. Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն/.../»
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
«Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`
«Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում»:
Դատարանը արձանագրել է հետևյալը.
«Վերոհիշյալ վերլուծությունների արդյունքում, ստուգելով ամբաստանյալներից յուրաքանչյուրի, տուժողի և վկաների ցուցմունքները, համադրելով դրանք քրեական գործի դատական քննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված մյուս ապացույցների հետ, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արման Սարգսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, բռնություն գործադրելով, որպես զենք օգտագործվող առարկայի գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելն ապացուցված է, նրա այդ արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Վերլուծելով ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Սարգսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, խմբի կազմում, բռնություն գործադրելով խուլիգանություն կատարելն ապացուցված է, նրա այդ արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին»։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի վերաբերյալ գործով 08.05.2013թ. թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշմամբ` իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա: Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ:
Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքները հիմնավորվել են տուժող` Կարեն Մուրադյանի, վկաներ` Արմեն Դանիելյանի, Արմինե Խաչատրյանի, Գայանե Հախվերդյանի, Շուշանիկ Սահակյանի, Վարուժան Բուրմայանի, Աշոտ Աղաբաբյանի, Սյուզաննա Առաքելյանի, Եվգենիա Բաբայանի, Ռուբեն Գալստյանի, Սերոբ Համբարձումյանի, Դավիթ Մկրտչյանի, Դավիթ Գրիգորյանի, Լևոն Աղաբեկյանի, Վարդուհի Բալախչյանի, Գևորգ Մարտիրոսյանի, Վահե Բդոյանի, Սուսաննա Պողոսյանի, Նարինե Թորգոմյանի, Արտակ Ասատրյանի, Դոնարա Մակարովայի ցուցմունքների, ինչպես նաև դատաձգաբանական փորձաքննության 2014թ. մայիսի 16-ի հմ` 13131403 եզրակացության, Կարեն Մուրադյանի մասնակցությամբ կատարված, դեպքի վայրի զննության մասին 2015թ. մայիսի 15-ի արձանագրության, որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի 2014թ. ապրիլի 01-ի թիվ 30/5061 գրության, որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, ՀՀ ոստիկանության նախկին ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Շ.Գրիգորյանի կողմից կազմված «առարկաները ներկայացնելու և զննելու մասին» 2014թ. ապրիլի 10-ի արձանագրության, Կարեն Մուրադյանի` 096-00-28-00, Արման Սարգսյանի` 093-09-99-88 և Արմեն Սարգսյանի` 094-09-99-88 բջջային հեռախոսահամարներից 2014թ. մարտի 20-ի ժամը 00-ից մինչև 2014թ. հուլիսի 10-ի ժամը 24։00-ն ընկած ժամանակահատվածում կատարված մուտքային և ելքային հեռախոսազանգերի վերծանումները զննելու մասին արձանագրության օբյեկտիվ, լրիվ և բազմակողմանի ուսումնասիրությամբ:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Դատարանը, ստուգելով և վերլուծելով ամբաստանյալներին առաջադրված մեղադրանքի շրջանակներում հետազոտված վերը նշված ապացույցները` դրանցից յուրաքանաչյուրը գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից և դրանք դնելով ամբաստանյալների մեղադրանքի հիմքում, հանգել է ճիշտ և իրավաչափ հետևության` արդյունքում կայացնելով օրինական, հիմնավորված և պատճառաբանված դատական ակտ: Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել նաև, որ Դատարանի կողմից ամբաստանյալներին վերագրվող արարքները որակված են ճիշտ, իսկ նշանակված պատիժները համապատասխանում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ և 61-րդ հոդվածների իրավական դրույթներին:
Ինչ վերաբերում է պաշտպանի կողմից վերաքննիչ բողոքում ներկայացված միջնորդությանը, այն է` որպես ապացույց անթույլատրելի ճանաչել գործում առկա մի շարք նյութեր, ինչպես նաև մի շարք անձանց տված ցուցմունքներ, ապա Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ այն անհիմն է և ենթակա չէ բավարարման, քանի որ ապացույցները անթույլատրելի ճանաչելու հիմքերը հստակ նշված են ՀՀ քրեական դատավարության 105-րդ հոդվածով, իսկ սույն միջնորդությունը բավարարելու հիմքեր տվյալ դեպքում առկա չեն:
Անդրադառնալով պաշտպանի մյուս միջնորդությանը, այն է` վարույթն իրականացնող մարմնից պահանջել քրեական գործի նյութերից հանված ապացույցը և այն հետազոտել, Վերաքննիչ դատարանի գնահատմամբ նույնպես ենթակա չէ բավարարման քանի, որ վիճարկվող դատական ակտը Վերաքննիչ դատարանը վերանայում է Դատարանի կողմից հետազոտված և գործում առկա ապացույցներով ու նյութերով:
Վերոգրյալ հոդվածների բովանդակային վերլուծության և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրության արդյունքում, Վերաքննիչ քրեական դատարանը գալիս է համոզման, որ Դատարանի 10.02.2016թ. դատավճիռն օրինական է ու հիմնավորված, Դատարանի կողմից թույլ չի տրվել այնպիսի դատական սխալ, որն ազդել է գործի արդյունքի վրա, խաթարում է արդարադատության բուն էությունը, դատավճռի` որպես արդարադատության ակտի իմաստը, խախտել է սահմանադրորեն պաշտպանվող շահերի անհրաժեշտ հավասարակշռությունը, որպիսի պայմաններում ամբաստանյալներին արդարացնելու առումով դատական ակտը բեկանելու և բերված վերաքննիչ բողոքը բավարարելու օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 390-րդ, 393-394-րդ և 412-րդ հոդվածներով՝ Վերաքննիչ դատարանը



Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Արման Արամի Սարգսյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և Արմեն Արամի Սարգսյանի վերաբերյալ՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 10.02.2016թ. դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ` մերժելով մեղադրողի և պաշտպանի վերաքննիչ բողոքները:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:






ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ


ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ

Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 09-08-2016
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 04-11-2016
Էջերի քանակը 283, 257, 264, 283, 164, 135, 108, 64
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 04-11-2016
Էջերի քանակը 283, 257, 264, 283, 164, 135, 108, 64
Ուր Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Գրության համարը Ե-28619/16