Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0212/01/15
Վիճակագրական տողի համար : 16.4

Պատասխանող

Վարսենիկ Ծատուրյան Ավետիսի
Վարսենիկ Ծատուրյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Արշակ Վարդանյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Արշակ Վարդանյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Վարսենիկ Ծատուրյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա գիտակցելով, որ իր տրամադրած տեղեկությունը կեղծ է, կատարել է հանցագործության մասին սուտ մատնություն` իրականության չհամապատասխանող հաղորդում է տվել այն մասին, որ իր նախկին ընկերը իր հետ տեղի ունեցած հանդիպումների փաստը շահարկելով և իր մասին արատավորող տեղեկություններ տարածելու սպառնալիքով, իրենից պահանջել և ստացել է 740.000 ՀՀ դրամ գումար` դրանով ակնհայտ անմեղ անձին մեղադրելով ծանր հանցագործության մեջ:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-10-28 15:00 5 Կայացել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-10-16 11:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-09-25 10:00 5 Կայացել է
Գործ ԵԿԴ/0212/01/15






ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարանը (այսուհետ` Դատարան )`

նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի«

քարտուղարությամբ` Գևորգ Պողոսյանի և
Հռիփսիմե Ղազարյանի,
մասնակցությամբ`

մեղադրող« Երևանի Կենտրոն և
Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ` Արթուր Մանուկյանի,


պաշտպան(հանրային)` Դավիթ Մնացականյանի,


2015թ. հոկտեմբերի 28-ին նույն Դատարանում` դռնբաց դատական նիստում« արա¬գաց¬ված դա¬տա¬կան քննության կարգով քննեց և ավարտեց քրեական գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի`
Վարսենիկ Ավետիսի Ծատուրյանի` (ծնված 1984թ. հունիսի 20-ին« Արարատի մարզի Մասիս քա¬ղա¬քում« ազ¬¬¬գութ¬յամբ հայուհի« ՀՀ քաղաքացի« բարձրագույն կրթությամբ, փաստացի ամուսնալուծված, խնամքին` մանկահասակ երեխան, չի աշխատում, նախկինում չդա¬տա¬¬պարտ¬ված« հաշ¬վառ¬¬ված է Արարատի մարզի Մասիս քաղաքի Նոր թաղամասի 11-րդ շենքի 49-րդ բնակարանում, փաստացի բնակվում է Երևանի Ջիվանի փողոցի 25/1 տանը, սույն գոր¬ծով մեղ¬սագրվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նա¬խատեսված հանցավոր արարքի կատարում, որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն)։

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Թիվ 12135715 քրեական գործը հարուցվել է 2015թ. հուլիսի 31-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունի և Նու¬բարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում քննվող թիվ 12130115 քրեական գործի շրջանակներում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով` քաղ. Վարսենիկ Ծատուրյանի կողմից սուտ մատնութ¬յուն կատարելու դեպքի առթիվ։
2015թ. հուլիսի 31-ին որոշում է կայացվել թիվ 12130115 քրեական գործի վարույթը կարճելու և Հենրիկ Մարտիրոսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 182-րդ հոդվածի 1-ին մասով քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին` հանցադեպի բացակայության պատճա¬ռա¬բա¬նությամբ։
2015թ. հուլիսի 31-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունի և Նու¬բարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչի մ եկ այլ որոշմամբ թիվ 12135715 քրեա¬կան գործը քննչական ենթակայության կարգով ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին, որտեղ`
2015թ. օգոստոսի 19-ին Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհե¬ռանալու մասին ստորագրությունը, նույն օրը նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով։
2015թ. օգոստոսի 31-ին քրեական գործը Վարսենիկ Ավետիսի Ծատուրյանի նկատմամբ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով հաստատված մեղադրական եզրա¬կա¬ցութ¬յամբ ուղարկվել է Երևա¬նի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարան, 2015թ. սեպտեմբերի 1-ին ընդունվել վարույթ, ապա նշանակվել դատական քննության։

2. Առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը.
Նախաքննական մարմինը գործով ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանին ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշ¬ներով մե¬¬ղադրանք է առաջադրել այն բանի համար, որ նա «գիտակցելով, որ իր տրամադրած տեղեկատ¬վությունը կեղծ է, 2015թ. հունիսի 5-ին ՀՀ ոստիկանության կազմակերպված հանցավորության դեմ պայքարի գլխավոր վարչությունում կատարել է հանցագործության մասին սուտ մատնություն` իրականությանը չհամապատասխանող հաղորդում է տվել այն մասին, որ իր նախկին ընկեր Հենրիկ Արմենի Մարտիրոսյանը իր հետ տեղի ունեցած հանդիպումների փաստը շահարկելով և իր մասին արատավորող տեղեկություններ տարածելու սպառնալիքով, 2012-2015թթ. ընթացքում պարբերաբար իրենից պահանջել և ստացել է 740.000 ՀՀ դրամ գումար` դրանով իսկ ակնհայտ անմեղ անձ Հ.Մարտիրոս¬յանին մեղադրելով ծանր հանցագործության` խոշոր չափի շորթում կատարելու մեջ»։

3. Արագացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանը միջնորդեց գործը քննել դա¬տա¬կան քննության արագացված կարգով` հայտարարելով« որ վերը նշված միջ¬նոր¬¬դութ¬¬յունը ներկա¬յացնում է կամավոր` նախա¬պես խորհրդակցելով իր պաշտպանի հետ« գիտակ¬ցում է արա¬¬գացված կար¬գով դատաքննութ¬յուն անցկացնելու իրավական հետևանք¬ները։ Ամ¬բաս¬¬¬տան¬յալը նաև հայտարարեց« որ առաջադրված մե¬ղադրանքն իրեն պարզ և հասկանալի է« հա¬¬մա¬ձայն է դրա հետ։
Քննության առնելով ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի վերոնշյալ միջնոր¬դութ¬յունը« հաշվի առ¬նելով այն, որ մեղադրողը, Դատարանում փոփոխելով մեղադրական եզրակացությունը հաս¬տա¬տելու մասին որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումը, գործն արա¬գաց¬ված դա¬տաքննութ¬յան կարգով քննե¬լու դեմ չառարկեց, նկատի ունենալով« որ ամ¬բաս¬տանյալը չա¬փահաս է« մեղ¬սու¬նակ է« փաստելով« որ առ¬կա են ՀՀ քրեական դատա¬վա¬րության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդ¬ված¬ներով նախա¬տեսված` գործն արագացված դա¬տաքննութ¬յան կարգով քննելու հիմ¬քն ու բո¬լոր պայ¬ման¬ները` Դա¬տա¬¬րա¬նը« համապա¬տաս¬¬խան որոշ¬ման կայացմամբ« գործը քննեց արա¬¬¬գաց¬ված դա¬տաքննության կար¬գով։

4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով Վարսենիկ Ծատուրյանին առա¬ջադրված մեղադրանքը Դատարանը հաստատված համարեց հետևյալ ապացույցներով` վկաներ Հեն¬րիկ Մարտիրոսյանի, Գարեգին Ալավերդյանի և Գևորգ Ծատուրյանի նախաքննական ցուցմունքներով, որպես ապացույց ճանաչված փաստաթղթի` ՀՀ ոստիկանության ԿՀԴՊ գլխավոր վարչությունում Վ.Ծատուրյանից հաղորդում ընդունելու մասին 2015թ. հունիսի 5-ին կազմված արձա¬նագրության առկա¬յությամբ։
Նախաքննությամբ ձեռք բերված վերոնշյալ ապացույցները գնահատելիս` Դատարա¬նը փաստում է« որ ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանին առաջադրված մեղադ¬րանքի հիմ¬քում դրված այդ ապացույցները, ըստ էության, համապատասխանում են ՀՀ քրեա¬կան դա¬տա¬վա¬րութ¬¬յան օրենսգրքով սահմանված թույլատրելիության և վերա¬բերե¬լիության« իսկ համակ¬¬ցութ¬¬¬յամբ գործի ճիշտ լուծման տեսանկյու¬նով` բավարա¬րութ¬յան չափա¬նիշներին։
Դատարանը հաստատված է համարում այն, որ ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանին մեղ¬սագրվող հանցավոր արարքը` ծանր հանցագործության մեջ մեղադրելով զուգորդված սուտ մատնութ¬յունը, կատարել է մեղավո¬րութ¬յամբ, այն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդ¬¬վածի 2-րդ մասի 1-ին կետով որակված է ճիշտ, վերջինս քրեական պատաս¬խա¬նատ¬վության ու պատժի ենթակա է այդ հոդ¬վածի համապատասխան մա¬սով և կետով։
Ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դա¬տարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերա¬կանգ¬¬նել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հան¬ցա¬¬գոր¬ծությունները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հան¬ցանք կատա¬րած անձի նկատ¬մամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ¬գոր¬ծութ¬յան այլ միջոց¬ները պետք է լինեն արդարացի« համապա¬տասխանեն հանցանքի ծան¬րությանը« այն կա¬տա¬րելու հան¬գա¬մանք¬ներին« հան¬ցավորի անձնա¬¬¬վորությանը« անհրա¬ժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գոր¬ծությունները կան¬խելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասն սահմանում է« որ հանցա¬գոր¬ծութ¬յան համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« իսկ նույն հոդ¬վածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցա¬գործության՝ հան¬րության համար վտան¬գա¬վո¬րության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնու¬թագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատաս¬խա¬նատ¬վությունը և պատիժը մեղմաց¬նող և/կամ ծանրացնող հան¬գա¬մանքներով։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար նա¬խա¬տեսված պատիժներից առա¬¬վել խիստը նշանակ¬վում է« եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպա¬տակ¬ները։
Օրենքի և դատարանի առջև հավասարության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դա¬տա¬վա¬րա¬կան օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն՝ որոշակի փաստական հանգա¬մանք¬ներ ունե¬ցող գոր¬ծով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կամ Մարդու իրավունքների եվրոպա¬կան դատա¬րա¬նի դատական ակ¬տի հիմնա¬վո¬րումները« այդ թվում՝ օրենքի մեկնաբա¬նութ¬յուն¬ները« պարտադիր են դատարանի հա¬մար նույնանման փաստական հանգամանք¬ներով գործի քննության ժամա¬նակ։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը« Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դա¬տարանի 2007թ. հոկտեմ¬բերի 26-ի ՎԲ-149/07 գործով մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված նորմը« նշել է« որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատ¬վությունը մեղմաց¬նող հանգամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ« քանի որ պա¬տիժ նշանակելիս Դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգա¬մանք¬ներ« որոնք նույն հոդվածի առաջին մասում նշված չեն։
Դատարանը որպես ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի անձը դրականորեն բնու¬թագրող տվյալ է գնա¬հա¬տում` նախկինում դատապարտված չլինելը (ըստ ՀՀ ոստիկանության ինֆոր¬մա¬ցիոն կենտրոն 2015թ. օգոստոսի 18-ին կատարված հարցման արդյունքների)« երիտասարդ լինելը (համա¬ձայն` AP սերիայի 0641543 համարի անձնագրի), սեռը, իսկ որպես պա¬տաս¬խանատ¬վութ¬յունը և պատիժը մեղ¬մաց¬նող հանգամանքներ` իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելը և անկեղծորեն զղջալը, խնամքին մինչև 14 տարեկան դստեր` 2014թ. դեկտեմբերի 3-ին ծնված Սուսաննա Արմենի Ենգիբարյանի առկայությունը (համա¬ձայն` ԱԲ սերիայի 374430 համարի ծննդյան վկայականի պատճենի), մեղսագրված միջին ծանրության հանցանքն առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ կա¬տարելը` հաշվի առնելով, որ վերջինս հանցագոր¬ծութ¬յան է դիմել միայն այն բանից հետո, երբ նրանից ամուսնալուծվող ամուսինը պահանջել է վերադարձնել նրան նվիրած ոսկյա զարդերը, որոնք ամբաս¬տանյալ Վ.Ծատուրյանը նախապես գրավադրել էր ամուսնու կամքին հակառակ դստեր համար արհես¬տական սնունդ ձեռք բերելու և վերջինիս նաև դրանով կերակրելու համար։
Վերոնշյալ տվյալներն ու հանգա¬մանքները հաստատվել են քրեական գործի նյութերում առկա փաս¬¬տա¬կան տվյալ¬¬ներով« իրական են« նվազեցնում են ամբաս¬տանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի անձի հան¬րային վտան¬¬գա¬վո¬րութ¬յունը։
Դատարանը ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի պատասխանատվությունն ու պա¬տիժը ծան¬րաց¬նող հան¬գա¬մանք¬ներ չարձանագրեց։
Պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյու¬նով անդրադառնալով ամբաս¬տանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատ¬¬մամբ պատժի նշանակման խնդրին` Դատա¬րանը փաս¬¬տում է, որ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով սահ¬մանված հանցակազմի պատ¬ժամասը որոշակի է, այսինքն` նախատեսում է պատիժ բացառապես ազա¬տազրկման ձևով, հետևաբար` սույն գործով քննարկման ենթակա են` պատժաչափի, ազատազրկման ձևով նշանակվող պատիժը կրելու կամ չկրելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կի¬րա¬ռում), ինչպես նաև տվյալ հոդվածով նախատեսված ազատազրկումից ավելի մեղմ պատժա¬տեսակ նշա¬նակելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառում) հարցերը։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի անձը, նրան վերագրվող հանցագոր¬ծութ¬յան բնույթն ու վտանգա¬վորության աստիճանը, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդ¬վածի տես¬անկյու¬նով բացառիկ հանգա¬մանք¬ների բացակա¬յությունը` Դա¬տարանը գտնում է, որ վեր¬ջինիս նկատ¬մամբ տվյալ հոդվածով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատժատեսակ նշանակելու հիմքերը բացա¬կայում են։
Դատարանի համոզմամբ ամբաստանյալ Վ.Ծատուրյանի ուղղվելը և նոր հանցագոր¬ծութ¬յուն¬ների կանխումն հնա¬րավոր է նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելու պայման¬ներում, իսկ անձը դրականորեն բնութագրող, պատասխա¬նատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգա¬մանքներն անհրաժեշտ է հաշվի առնել նրա նկատմամբ պատժաչափ սահմանելիս, ինչպես նաև նշա¬նակված պատիժը կրելու նպատակահարմարությունը որոշելիս։
Ամբաս¬տան¬յալ Վ.Ծատուրյանի նկատմամբ նշանակվող ազատազրկման չափը որոշելիս Դատա¬րանը, նախևառաջ, հաշվի է առնում արագացված կար¬գով դատական քննության կարգով մեղադրական դա¬տավճիռ կայացնելիս պատիժ նշա¬նա¬կելու` ՀՀ քրեական դատա¬վա¬րության օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված սկզբունքը, համաձայն որի` այն Վ.Ծատուրյանի դեպքում չի կարող գերազանցել երեք տարի չորս ամիսը։
Ինչ վերաբերում է Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակվող պատիժը ռեալ կրելու կամ չկրելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառում) խնդրին, ապա տվյալ հարցը քննարկելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե դատարանը կա¬լանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշա¬նակելիս հան¬գում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելն հնարավոր է առանց պա¬տիժը կրելու, ապա կա¬րող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին։ Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատա¬րանը հաշվի է առնում հանցա¬վո¬րի անձը բնու¬թագրող տվյալները, պատաս¬խա¬նատվութ¬յունը և պատիժը մեղմացնող և ծան¬րացնող հանգա¬մանքները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի վերոնշյալ դրույթների մեկնաբանությունից ակնհայտ է, որ պա¬տիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ինչպես հանցագործությունների տեսակ¬նե¬րի, քա¬նակի, հանցա¬վոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջա¬նա¬կի հետ կապ¬ված որևէ հատուկ սահմանափակում օրենսդիրը չի նախատեսել, այսինքն` պատի¬ժը պայ¬մանա¬կա¬նո¬րեն չկիրառելու հիմք է համարվում դատարանի համոզ¬վածությունն առ այն, որ ամբաս¬տանյալի ուղղվելն հնարավոր է առանց որոշակի պատժա¬տե¬սակները ռեալ կրե¬լու (Հասմիկ Պետ¬¬րոսյանի վերա¬բերյալ թիվ ԱՐԱԴ/0050/01/08 քրեական գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատա¬րանի 2009թ. հունիսի 29-ի որոշում)։
Դատարանի այդ համոզվածությունը կարող է կայանալ պատասխանատվությունը և պա¬տի¬ժը մեղմացնող, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածով նախատեսված (ինչպես նաև չնա¬խա¬տես¬¬¬ված, բայց Դատարանի համոզմամբ այդ¬պիսին դիտարկվող) և 63-րդ հոդվածում սպառիչ թվարկ¬¬ված, պատաս¬խանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների գնա¬հատման արդ¬¬¬¬¬¬¬յունք¬¬¬¬ներով։ Սակայն, դա¬տարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատես¬ված պա¬տիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, տվյալ հարցը քննարկելիս և լու¬ծե¬լիս պարտավոր է հաշվի առնել նաև հանցագոր¬ծության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ինչը նշա¬նակվող պատժի արդարացիության գրավականն է։
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հան¬ցա¬գոր¬ծության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հան¬ցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստի¬ճանը» (տե՛ս, Դավիթ Ռոբերտի Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմ¬բերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 11-12-րդ կետերը)։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի մասին դիրքորոշում Վճռաբեկ դատարանն ար¬տա¬հայտել է Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվա¬կանի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 գործով որոշման մեջ, որի համաձայն` «Արարքի հան¬րային վտան¬գավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղ¬քի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպա¬տակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեա¬կան օրենսդրութ¬յամբ պահպանվող հասարակական հարաբե¬րության` հանցանքի կատարման պա¬հին ունեցած սո¬ցիա¬լական նշանակության վերաբերյալ փաստա¬կան տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հան¬ցա¬գործության կա¬տարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հան¬ցակցության դեպ¬քում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակ¬ցության աստիճանը»։
Զարգացնելով վերոհիշյալ իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը Վ.Բեգյա¬նի գոր¬ծով որոշման մեջ արձանագրել է, որ «(…) պատիժը պայմանականորեն չկիրա¬ռելու հարցի լուծ¬ման ժամանակ դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի՝
ա) կատարված հանցագործության նպատակն ու շարժառիթը,
բ) քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կա¬տարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակությունը,
գ) կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը,
դ) հանցագործության կատարման եղանակը,
ե) հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը,
զ) հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մաս¬¬նակցության աստիճանը (…)» (Վանյա Ռաֆիկի Բեգյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2013 թվա¬կանի հոկտեմբերի 18-ի թիվ ՏԴ/0018/01/13 որոշման 14-րդ կետը)։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանին վերագրված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը (միջին ծանրության հանցանք է, որը պատաս¬խանատ¬վութ¬յուն է նախատեսում ազատազրկման ձևով, առավելագույնը 3 տարի 4 ամիս ժամկետով), ամբաս¬տանյալի անձը դրա¬կանորեն բնու¬թագրող տվյալ¬ների, նրա պատաս¬խա¬նատ¬վութ¬յունը և պա¬տիժը մեղմացնող հան¬գամանք¬ների ամբողջությունը, մաս¬նավո¬րապես` նախկի¬նում դա¬տա¬պարտ¬ված կամ այլ կերպ արա¬տա¬վորված չլինե¬լը, երիտասարդ լինելը, սեռը, խնամքին տաս ամսական երեխայի առկայութ¬յունը, լիովին մեղավոր ճանաչելն ու անկեղծորեն զղջալը, միջին ծանրության հանցանքն առա¬ջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ կա¬տարելը, պատաս¬խա¬¬նատ¬վութ¬յունն ու պա¬¬տիժը ծանրացնող հանգա¬¬մանքների բացա¬կա¬յութ¬յունը` Դատարանը հանգում է այն համոզ¬վա¬ծության, որ ամբաստանյալ Վ.Ծատուրյանի ուղղվե¬լը և նոր հանցա¬գործություն¬ների կանխելը հնա¬րավոր է նրա նկատմամբ ազա¬տազրկման ձևով նշանակվող պա¬տիժը պայմա¬նա¬կանորեն չկիրա¬ռելու և միա¬ժամանակ ողջա¬միտ, տվյալ դեպքում՝ մեկ տարի ժամ¬կետով փոր¬ձաշրջան սահմա¬նե¬լու պայման¬ներում։ Այդ պատիժն է արդա¬րացի ու միա¬ժա¬¬մանակ անհրա¬ժեշտ սո¬ցիալական արդա¬րությունը վերա¬կանգնելու, ամբաս¬տան¬յալ Վ.Ծատուրյանին լիովին ուղղելու և հնա¬րավոր նոր հանցա¬գոր¬ծութ¬յունները կան¬խելու հա¬մար։
Քննարկելով ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատ¬մամբ ընտրված խափանման մի¬ջոց չհեռանալու մասին ստորագրության հարցը` Դատարանը գտնում է, որ սույն դատավճիռը կայաց¬նելու պահին ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված վերոնշյալ խափանման միջոցը փո¬փո¬խելու կամ վերաց¬նելու հիմքերը բացա¬կա¬յում են, այն անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։
ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դա¬տավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույց¬ների« դատական ծախ¬սե¬րի« գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի« քաղա¬¬քա¬ցիա¬կան հայցի հարցերին« սա¬կայն Դատարանը« պարզելով« որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալի նկատմամբ քաղաքա¬ցիական հայց չի ներկայացվել, նրա գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, քրեական գործով իրեղեն ապացույց¬ները բացակայում են, սահմա¬նա¬փակվում է այդ փաս¬տի ար¬ձա¬¬նագրմամբ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-8-րդ կետերով թվարկ¬ված դատական ծախսերը« ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 8-րդ մասի համա¬ձայն« ամ¬բաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանից բռնա¬գա¬նձ¬ման ենթակա չեն« հետևաբար` Դատարանն այդ հարցը ևս համարում է լուծված։
Գնահատելով և ամփոփելով մեղադրանքի հիմքում ապացույց¬ները, ղեկավարվելով ՀՀ քրեա¬կան դա¬տա¬վա¬¬րա¬կան օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, ինչպես նաև 375.1-375.4-րդ հոդ¬ված¬ներով, Դա¬տա¬րանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց ՝

Վարսենիկ Ավետիսի Ծատուրյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդ¬վածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատ¬¬մամբ նշանակել պատիժ` ազա¬տազրկում 5 (հինգ) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` Վարսենիկ Ավետիսի Ծատուրյանի նկատ¬մամբ ազա¬տազրկման ձևով նշա¬նակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահ¬մանել փոր¬ձաշրջան 1 (մեկ) տարի ժամկետով։
Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատմամբ որպես խա¬փանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինա¬կան ուժի մեջ մտնելը։
Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված` գործն արագացված դատական քննության կար¬գով քննելու պատճառաբանությամբ։
Դատավճիռը ստացման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեա¬կան դա¬տարան։


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0212/01/15
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 31-08-2015
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 12135715
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Վարսենիկ Ծատուրյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա գիտակցելով, որ իր տրամադրած տեղեկությունը կեղծ է, կատարել է հանցագործության մասին սուտ մատնություն` իրականության չհամապատասխանող հաղորդում է տվել այն մասին, որ իր նախկին ընկերը իր հետ տեղի ունեցած հանդիպումների փաստը շահարկելով և իր մասին արատավորող տեղեկություններ տարածելու սպառնալիքով, իրենից պահանջել և ստացել է 740.000 ՀՀ դրամ գումար` դրանով ակնհայտ անմեղ անձին մեղադրելով ծանր հանցագործության մեջ:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Վարսենիկ
Ազգանուն Ծատուրյան
Հայրանուն Ավետիսի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Հոդված_1
Հոդված 333 Մաս 2 Կետ 1
Վիճակագրական տողի համարը 16.4
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 31-08-2015
Նախագահող դատավոր
Անուն Արշակ
Ազգանուն Վարդանյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 01-09-2015
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 03-09-2015
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 03-09-2015
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 25-09-2015
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր
Անուն Դավիթ
Ազգանուն Մնացականյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 16-10-2015
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 28-10-2015
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 28-10-2015
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Վարսենիկ
Ազգանուն Ծատուրյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 28-10-2015
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Օրենսգիրք Քրեական դատավարության օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել (ՀՀ քր. օր. 70 հոդ.)
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Գործ ԵԿԴ/0212/01/15






ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարանը (այսուհետ` Դատարան )`

նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի«

քարտուղարությամբ` Գևորգ Պողոսյանի և
Հռիփսիմե Ղազարյանի,
մասնակցությամբ`

մեղադրող« Երևանի Կենտրոն և
Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ` Արթուր Մանուկյանի,


պաշտպան(հանրային)` Դավիթ Մնացականյանի,


2015թ. հոկտեմբերի 28-ին նույն Դատարանում` դռնբաց դատական նիստում« արա¬գաց¬ված դա¬տա¬կան քննության կարգով քննեց և ավարտեց քրեական գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի`
Վարսենիկ Ավետիսի Ծատուրյանի` (ծնված 1984թ. հունիսի 20-ին« Արարատի մարզի Մասիս քա¬ղա¬քում« ազ¬¬¬գութ¬յամբ հայուհի« ՀՀ քաղաքացի« բարձրագույն կրթությամբ, փաստացի ամուսնալուծված, խնամքին` մանկահասակ երեխան, չի աշխատում, նախկինում չդա¬տա¬¬պարտ¬ված« հաշ¬վառ¬¬ված է Արարատի մարզի Մասիս քաղաքի Նոր թաղամասի 11-րդ շենքի 49-րդ բնակարանում, փաստացի բնակվում է Երևանի Ջիվանի փողոցի 25/1 տանը, սույն գոր¬ծով մեղ¬սագրվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նա¬խատեսված հանցավոր արարքի կատարում, որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն)։

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Թիվ 12135715 քրեական գործը հարուցվել է 2015թ. հուլիսի 31-ին, ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունի և Նու¬բարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում քննվող թիվ 12130115 քրեական գործի շրջանակներում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով` քաղ. Վարսենիկ Ծատուրյանի կողմից սուտ մատնութ¬յուն կատարելու դեպքի առթիվ։
2015թ. հուլիսի 31-ին որոշում է կայացվել թիվ 12130115 քրեական գործի վարույթը կարճելու և Հենրիկ Մարտիրոսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 182-րդ հոդվածի 1-ին մասով քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին` հանցադեպի բացակայության պատճա¬ռա¬բա¬նությամբ։
2015թ. հուլիսի 31-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունի և Նու¬բարաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնի քննիչի մ եկ այլ որոշմամբ թիվ 12135715 քրեա¬կան գործը քննչական ենթակայության կարգով ուղարկվել է ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժին, որտեղ`
2015թ. օգոստոսի 19-ին Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհե¬ռանալու մասին ստորագրությունը, նույն օրը նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով։
2015թ. օգոստոսի 31-ին քրեական գործը Վարսենիկ Ավետիսի Ծատուրյանի նկատմամբ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով հաստատված մեղադրական եզրա¬կա¬ցութ¬յամբ ուղարկվել է Երևա¬նի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարան, 2015թ. սեպտեմբերի 1-ին ընդունվել վարույթ, ապա նշանակվել դատական քննության։

2. Առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը.
Նախաքննական մարմինը գործով ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանին ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշ¬ներով մե¬¬ղադրանք է առաջադրել այն բանի համար, որ նա «գիտակցելով, որ իր տրամադրած տեղեկատ¬վությունը կեղծ է, 2015թ. հունիսի 5-ին ՀՀ ոստիկանության կազմակերպված հանցավորության դեմ պայքարի գլխավոր վարչությունում կատարել է հանցագործության մասին սուտ մատնություն` իրականությանը չհամապատասխանող հաղորդում է տվել այն մասին, որ իր նախկին ընկեր Հենրիկ Արմենի Մարտիրոսյանը իր հետ տեղի ունեցած հանդիպումների փաստը շահարկելով և իր մասին արատավորող տեղեկություններ տարածելու սպառնալիքով, 2012-2015թթ. ընթացքում պարբերաբար իրենից պահանջել և ստացել է 740.000 ՀՀ դրամ գումար` դրանով իսկ ակնհայտ անմեղ անձ Հ.Մարտիրոս¬յանին մեղադրելով ծանր հանցագործության` խոշոր չափի շորթում կատարելու մեջ»։

3. Արագացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանը միջնորդեց գործը քննել դա¬տա¬կան քննության արագացված կարգով` հայտարարելով« որ վերը նշված միջ¬նոր¬¬դութ¬¬յունը ներկա¬յացնում է կամավոր` նախա¬պես խորհրդակցելով իր պաշտպանի հետ« գիտակ¬ցում է արա¬¬գացված կար¬գով դատաքննութ¬յուն անցկացնելու իրավական հետևանք¬ները։ Ամ¬բաս¬¬¬տան¬յալը նաև հայտարարեց« որ առաջադրված մե¬ղադրանքն իրեն պարզ և հասկանալի է« հա¬¬մա¬ձայն է դրա հետ։
Քննության առնելով ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի վերոնշյալ միջնոր¬դութ¬յունը« հաշվի առ¬նելով այն, որ մեղադրողը, Դատարանում փոփոխելով մեղադրական եզրակացությունը հաս¬տա¬տելու մասին որոշմամբ արտահայտած դիրքորոշումը, գործն արա¬գաց¬ված դա¬տաքննութ¬յան կարգով քննե¬լու դեմ չառարկեց, նկատի ունենալով« որ ամ¬բաս¬տանյալը չա¬փահաս է« մեղ¬սու¬նակ է« փաստելով« որ առ¬կա են ՀՀ քրեական դատա¬վա¬րության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդ¬ված¬ներով նախա¬տեսված` գործն արագացված դա¬տաքննութ¬յան կարգով քննելու հիմ¬քն ու բո¬լոր պայ¬ման¬ները` Դա¬տա¬¬րա¬նը« համապա¬տաս¬¬խան որոշ¬ման կայացմամբ« գործը քննեց արա¬¬¬գաց¬ված դա¬տաքննության կար¬գով։

4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով Վարսենիկ Ծատուրյանին առա¬ջադրված մեղադրանքը Դատարանը հաստատված համարեց հետևյալ ապացույցներով` վկաներ Հեն¬րիկ Մարտիրոսյանի, Գարեգին Ալավերդյանի և Գևորգ Ծատուրյանի նախաքննական ցուցմունքներով, որպես ապացույց ճանաչված փաստաթղթի` ՀՀ ոստիկանության ԿՀԴՊ գլխավոր վարչությունում Վ.Ծատուրյանից հաղորդում ընդունելու մասին 2015թ. հունիսի 5-ին կազմված արձա¬նագրության առկա¬յությամբ։
Նախաքննությամբ ձեռք բերված վերոնշյալ ապացույցները գնահատելիս` Դատարա¬նը փաստում է« որ ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանին առաջադրված մեղադ¬րանքի հիմ¬քում դրված այդ ապացույցները, ըստ էության, համապատասխանում են ՀՀ քրեա¬կան դա¬տա¬վա¬րութ¬¬յան օրենսգրքով սահմանված թույլատրելիության և վերա¬բերե¬լիության« իսկ համակ¬¬ցութ¬¬¬յամբ գործի ճիշտ լուծման տեսանկյու¬նով` բավարա¬րութ¬յան չափա¬նիշներին։
Դատարանը հաստատված է համարում այն, որ ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանին մեղ¬սագրվող հանցավոր արարքը` ծանր հանցագործության մեջ մեղադրելով զուգորդված սուտ մատնութ¬յունը, կատարել է մեղավո¬րութ¬յամբ, այն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդ¬¬վածի 2-րդ մասի 1-ին կետով որակված է ճիշտ, վերջինս քրեական պատաս¬խա¬նատ¬վության ու պատժի ենթակա է այդ հոդ¬վածի համապատասխան մա¬սով և կետով։
Ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դա¬տարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերա¬կանգ¬¬նել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հան¬ցա¬¬գոր¬ծությունները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հան¬ցանք կատա¬րած անձի նկատ¬մամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ¬գոր¬ծութ¬յան այլ միջոց¬ները պետք է լինեն արդարացի« համապա¬տասխանեն հանցանքի ծան¬րությանը« այն կա¬տա¬րելու հան¬գա¬մանք¬ներին« հան¬ցավորի անձնա¬¬¬վորությանը« անհրա¬ժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գոր¬ծությունները կան¬խելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասն սահմանում է« որ հանցա¬գոր¬ծութ¬յան համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« իսկ նույն հոդ¬վածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցա¬գործության՝ հան¬րության համար վտան¬գա¬վո¬րության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնու¬թագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատաս¬խա¬նատ¬վությունը և պատիժը մեղմաց¬նող և/կամ ծանրացնող հան¬գա¬մանքներով։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար նա¬խա¬տեսված պատիժներից առա¬¬վել խիստը նշանակ¬վում է« եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպա¬տակ¬ները։
Օրենքի և դատարանի առջև հավասարության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դա¬տա¬վա¬րա¬կան օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն՝ որոշակի փաստական հանգա¬մանք¬ներ ունե¬ցող գոր¬ծով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կամ Մարդու իրավունքների եվրոպա¬կան դատա¬րա¬նի դատական ակ¬տի հիմնա¬վո¬րումները« այդ թվում՝ օրենքի մեկնաբա¬նութ¬յուն¬ները« պարտադիր են դատարանի հա¬մար նույնանման փաստական հանգամանք¬ներով գործի քննության ժամա¬նակ։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը« Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դա¬տարանի 2007թ. հոկտեմ¬բերի 26-ի ՎԲ-149/07 գործով մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված նորմը« նշել է« որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատ¬վությունը մեղմաց¬նող հանգամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ« քանի որ պա¬տիժ նշանակելիս Դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգա¬մանք¬ներ« որոնք նույն հոդվածի առաջին մասում նշված չեն։
Դատարանը որպես ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի անձը դրականորեն բնու¬թագրող տվյալ է գնա¬հա¬տում` նախկինում դատապարտված չլինելը (ըստ ՀՀ ոստիկանության ինֆոր¬մա¬ցիոն կենտրոն 2015թ. օգոստոսի 18-ին կատարված հարցման արդյունքների)« երիտասարդ լինելը (համա¬ձայն` AP սերիայի 0641543 համարի անձնագրի), սեռը, իսկ որպես պա¬տաս¬խանատ¬վութ¬յունը և պատիժը մեղ¬մաց¬նող հանգամանքներ` իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելը և անկեղծորեն զղջալը, խնամքին մինչև 14 տարեկան դստեր` 2014թ. դեկտեմբերի 3-ին ծնված Սուսաննա Արմենի Ենգիբարյանի առկայությունը (համա¬ձայն` ԱԲ սերիայի 374430 համարի ծննդյան վկայականի պատճենի), մեղսագրված միջին ծանրության հանցանքն առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ կա¬տարելը` հաշվի առնելով, որ վերջինս հանցագոր¬ծութ¬յան է դիմել միայն այն բանից հետո, երբ նրանից ամուսնալուծվող ամուսինը պահանջել է վերադարձնել նրան նվիրած ոսկյա զարդերը, որոնք ամբաս¬տանյալ Վ.Ծատուրյանը նախապես գրավադրել էր ամուսնու կամքին հակառակ դստեր համար արհես¬տական սնունդ ձեռք բերելու և վերջինիս նաև դրանով կերակրելու համար։
Վերոնշյալ տվյալներն ու հանգա¬մանքները հաստատվել են քրեական գործի նյութերում առկա փաս¬¬տա¬կան տվյալ¬¬ներով« իրական են« նվազեցնում են ամբաս¬տանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի անձի հան¬րային վտան¬¬գա¬վո¬րութ¬յունը։
Դատարանը ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի պատասխանատվությունն ու պա¬տիժը ծան¬րաց¬նող հան¬գա¬մանք¬ներ չարձանագրեց։
Պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյու¬նով անդրադառնալով ամբաս¬տանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատ¬¬մամբ պատժի նշանակման խնդրին` Դատա¬րանը փաս¬¬տում է, որ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով սահ¬մանված հանցակազմի պատ¬ժամասը որոշակի է, այսինքն` նախատեսում է պատիժ բացառապես ազա¬տազրկման ձևով, հետևաբար` սույն գործով քննարկման ենթակա են` պատժաչափի, ազատազրկման ձևով նշանակվող պատիժը կրելու կամ չկրելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կի¬րա¬ռում), ինչպես նաև տվյալ հոդվածով նախատեսված ազատազրկումից ավելի մեղմ պատժա¬տեսակ նշա¬նակելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառում) հարցերը։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի անձը, նրան վերագրվող հանցագոր¬ծութ¬յան բնույթն ու վտանգա¬վորության աստիճանը, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդ¬վածի տես¬անկյու¬նով բացառիկ հանգա¬մանք¬ների բացակա¬յությունը` Դա¬տարանը գտնում է, որ վեր¬ջինիս նկատ¬մամբ տվյալ հոդվածով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատժատեսակ նշանակելու հիմքերը բացա¬կայում են։
Դատարանի համոզմամբ ամբաստանյալ Վ.Ծատուրյանի ուղղվելը և նոր հանցագոր¬ծութ¬յուն¬ների կանխումն հնա¬րավոր է նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելու պայման¬ներում, իսկ անձը դրականորեն բնութագրող, պատասխա¬նատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգա¬մանքներն անհրաժեշտ է հաշվի առնել նրա նկատմամբ պատժաչափ սահմանելիս, ինչպես նաև նշա¬նակված պատիժը կրելու նպատակահարմարությունը որոշելիս։
Ամբաս¬տան¬յալ Վ.Ծատուրյանի նկատմամբ նշանակվող ազատազրկման չափը որոշելիս Դատա¬րանը, նախևառաջ, հաշվի է առնում արագացված կար¬գով դատական քննության կարգով մեղադրական դա¬տավճիռ կայացնելիս պատիժ նշա¬նա¬կելու` ՀՀ քրեական դատա¬վա¬րության օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված սկզբունքը, համաձայն որի` այն Վ.Ծատուրյանի դեպքում չի կարող գերազանցել երեք տարի չորս ամիսը։
Ինչ վերաբերում է Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակվող պատիժը ռեալ կրելու կամ չկրելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառում) խնդրին, ապա տվյալ հարցը քննարկելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե դատարանը կա¬լանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշա¬նակելիս հան¬գում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելն հնարավոր է առանց պա¬տիժը կրելու, ապա կա¬րող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին։ Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատա¬րանը հաշվի է առնում հանցա¬վո¬րի անձը բնու¬թագրող տվյալները, պատաս¬խա¬նատվութ¬յունը և պատիժը մեղմացնող և ծան¬րացնող հանգա¬մանքները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի վերոնշյալ դրույթների մեկնաբանությունից ակնհայտ է, որ պա¬տիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ինչպես հանցագործությունների տեսակ¬նե¬րի, քա¬նակի, հանցա¬վոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջա¬նա¬կի հետ կապ¬ված որևէ հատուկ սահմանափակում օրենսդիրը չի նախատեսել, այսինքն` պատի¬ժը պայ¬մանա¬կա¬նո¬րեն չկիրառելու հիմք է համարվում դատարանի համոզ¬վածությունն առ այն, որ ամբաս¬տանյալի ուղղվելն հնարավոր է առանց որոշակի պատժա¬տե¬սակները ռեալ կրե¬լու (Հասմիկ Պետ¬¬րոսյանի վերա¬բերյալ թիվ ԱՐԱԴ/0050/01/08 քրեական գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատա¬րանի 2009թ. հունիսի 29-ի որոշում)։
Դատարանի այդ համոզվածությունը կարող է կայանալ պատասխանատվությունը և պա¬տի¬ժը մեղմացնող, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածով նախատեսված (ինչպես նաև չնա¬խա¬տես¬¬¬ված, բայց Դատարանի համոզմամբ այդ¬պիսին դիտարկվող) և 63-րդ հոդվածում սպառիչ թվարկ¬¬ված, պատաս¬խանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների գնա¬հատման արդ¬¬¬¬¬¬¬յունք¬¬¬¬ներով։ Սակայն, դա¬տարանը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատես¬ված պա¬տիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, տվյալ հարցը քննարկելիս և լու¬ծե¬լիս պարտավոր է հաշվի առնել նաև հանցագոր¬ծության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, ինչը նշա¬նակվող պատժի արդարացիության գրավականն է։
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հան¬ցա¬գոր¬ծության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հան¬ցավորի կողմից այդ հանցագործության հանրորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստի¬ճանը» (տե՛ս, Դավիթ Ռոբերտի Հովհաննիսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի դեկտեմ¬բերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման 11-12-րդ կետերը)։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի և բնույթի մասին դիրքորոշում Վճռաբեկ դատարանն ար¬տա¬հայտել է Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվա¬կանի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 գործով որոշման մեջ, որի համաձայն` «Արարքի հան¬րային վտան¬գավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղ¬քի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպա¬տակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեա¬կան օրենսդրութ¬յամբ պահպանվող հասարակական հարաբե¬րության` հանցանքի կատարման պա¬հին ունեցած սո¬ցիա¬լական նշանակության վերաբերյալ փաստա¬կան տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հան¬ցա¬գործության կա¬տարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հան¬ցակցության դեպ¬քում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակ¬ցության աստիճանը»։
Զարգացնելով վերոհիշյալ իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը Վ.Բեգյա¬նի գոր¬ծով որոշման մեջ արձանագրել է, որ «(…) պատիժը պայմանականորեն չկիրա¬ռելու հարցի լուծ¬ման ժամանակ դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պետք է հաշվի առնի՝
ա) կատարված հանցագործության նպատակն ու շարժառիթը,
բ) քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կա¬տարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակությունը,
գ) կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը,
դ) հանցագործության կատարման եղանակը,
ե) հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը,
զ) հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մաս¬¬նակցության աստիճանը (…)» (Վանյա Ռաֆիկի Բեգյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2013 թվա¬կանի հոկտեմբերի 18-ի թիվ ՏԴ/0018/01/13 որոշման 14-րդ կետը)։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանին վերագրված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը (միջին ծանրության հանցանք է, որը պատաս¬խանատ¬վութ¬յուն է նախատեսում ազատազրկման ձևով, առավելագույնը 3 տարի 4 ամիս ժամկետով), ամբաս¬տանյալի անձը դրա¬կանորեն բնու¬թագրող տվյալ¬ների, նրա պատաս¬խա¬նատ¬վութ¬յունը և պա¬տիժը մեղմացնող հան¬գամանք¬ների ամբողջությունը, մաս¬նավո¬րապես` նախկի¬նում դա¬տա¬պարտ¬ված կամ այլ կերպ արա¬տա¬վորված չլինե¬լը, երիտասարդ լինելը, սեռը, խնամքին տաս ամսական երեխայի առկայութ¬յունը, լիովին մեղավոր ճանաչելն ու անկեղծորեն զղջալը, միջին ծանրության հանցանքն առա¬ջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ կա¬տարելը, պատաս¬խա¬¬նատ¬վութ¬յունն ու պա¬¬տիժը ծանրացնող հանգա¬¬մանքների բացա¬կա¬յութ¬յունը` Դատարանը հանգում է այն համոզ¬վա¬ծության, որ ամբաստանյալ Վ.Ծատուրյանի ուղղվե¬լը և նոր հանցա¬գործություն¬ների կանխելը հնա¬րավոր է նրա նկատմամբ ազա¬տազրկման ձևով նշանակվող պա¬տիժը պայմա¬նա¬կանորեն չկիրա¬ռելու և միա¬ժամանակ ողջա¬միտ, տվյալ դեպքում՝ մեկ տարի ժամ¬կետով փոր¬ձաշրջան սահմա¬նե¬լու պայման¬ներում։ Այդ պատիժն է արդա¬րացի ու միա¬ժա¬¬մանակ անհրա¬ժեշտ սո¬ցիալական արդա¬րությունը վերա¬կանգնելու, ամբաս¬տան¬յալ Վ.Ծատուրյանին լիովին ուղղելու և հնա¬րավոր նոր հանցա¬գոր¬ծութ¬յունները կան¬խելու հա¬մար։
Քննարկելով ամբաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատ¬մամբ ընտրված խափանման մի¬ջոց չհեռանալու մասին ստորագրության հարցը` Դատարանը գտնում է, որ սույն դատավճիռը կայաց¬նելու պահին ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված վերոնշյալ խափանման միջոցը փո¬փո¬խելու կամ վերաց¬նելու հիմքերը բացա¬կա¬յում են, այն անհրաժեշտ է թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։
ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դա¬տավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույց¬ների« դատական ծախ¬սե¬րի« գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի« քաղա¬¬քա¬ցիա¬կան հայցի հարցերին« սա¬կայն Դատարանը« պարզելով« որ սույն քրեական գործով ամբաստանյալի նկատմամբ քաղաքա¬ցիական հայց չի ներկայացվել, նրա գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, քրեական գործով իրեղեն ապացույց¬ները բացակայում են, սահմա¬նա¬փակվում է այդ փաս¬տի ար¬ձա¬¬նագրմամբ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-8-րդ կետերով թվարկ¬ված դատական ծախսերը« ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 8-րդ մասի համա¬ձայն« ամ¬բաստանյալ Վարսենիկ Ծատուրյանից բռնա¬գա¬նձ¬ման ենթակա չեն« հետևաբար` Դատարանն այդ հարցը ևս համարում է լուծված։
Գնահատելով և ամփոփելով մեղադրանքի հիմքում ապացույց¬ները, ղեկավարվելով ՀՀ քրեա¬կան դա¬տա¬վա¬¬րա¬կան օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, ինչպես նաև 375.1-375.4-րդ հոդ¬ված¬ներով, Դա¬տա¬րանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց ՝

Վարսենիկ Ավետիսի Ծատուրյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդ¬վածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատ¬¬մամբ նշանակել պատիժ` ազա¬տազրկում 5 (հինգ) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` Վարսենիկ Ավետիսի Ծատուրյանի նկատ¬մամբ ազա¬տազրկման ձևով նշա¬նակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահ¬մանել փոր¬ձաշրջան 1 (մեկ) տարի ժամկետով։
Վարսենիկ Ծատուրյանի նկատմամբ որպես խա¬փանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինա¬կան ուժի մեջ մտնելը։
Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված` գործն արագացված դատական քննության կար¬գով քննելու պատճառաբանությամբ։
Դատավճիռը ստացման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեա¬կան դա¬տարան։


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 28-10-2015
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 01-12-2015
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 02-12-2015
Էջերի քանակ 108, 69
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 02-12-2015
Էջերի քանակը 108, 69