Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0203/01/15
Վիճակագրական տողի համար : 6.4

Պատասխանող

Հրաչիկ Չփլախյան
Հրաչիկ Չփլախյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Կարինե Ղազարյան

Արմեն Դանիելյան

Ռուզաննա Բարսեղյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մնացական Մարտիրոսյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Կարինե Ղազարյան

Արմեն Դանիելյան

Ռուզաննա Բարսեղյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մնացական Մարտիրոսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակությունը: Հրաչիկ Չփլախյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա տեղեկանալով Լիլիա Մարտիրոսյանի կողմից որդուն` Գրիգհոր Սիմանյանին, Երևանի պետական համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետ ընդունելու ցանկության և ընդունելության համար պատասխանատու պաշտոնատար անձանց կաշառք տալու պատրաստակամության մասին` խոստացել է օժանդակել և հանդես գալ որպես միջնորդ:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2016-01-27 11:00 1
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-12-01 11:00 4 Կայացել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-11-30 11:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-11-27 11:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-11-20 10:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-10-21 10:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-09-23 10:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-08-25 15:00 4 Կայացել է
Գործ ԵԿԴ/0203/01/15



Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


27.01.2016թ. Երևան

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ Ա.Ավետիսյանի

Մասնակցությամբ
Պաշտպան Գ.Մարգարյանի
Մեղադրող Ա.Բարսեղյանի



դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով ամբաստանյալ Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի պաշտպան Գ.Մարգարյանի միջնորդությունը` նրա նկատմամբ քրեական գործի վարույթը կարճելու մասին,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1/. Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.
2015թ. նոյեմբերի 04-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի հատկապես կարևոր գործերով քննության գլխավոր վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով հարուցվել է թիվ 69110814 քրեական գործը
2014թ. դեկտեմբերի 17-ի Հրաչիկ Չփլախյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313 հոդվածի 1-ին մասով:
2015թ. հունիսի 15-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան:
Դատարանի 01.12.2015թ. դատավճռով Հրաչիկ Չփլախյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313 հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Որոշվել է Հրաչիկ Չփլախյանից հօգուտ պետության բռնագանձել 2.000 ԱՄՆ դոլարին համարժեք ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության կատարման արդյունքում ստացված գույք։
Խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Հրաչիկ Չփլախյանի գույքի վրա դատարանի 2015թ. դեկտեմբերի 1-ի որոշմամբ դրված կալանքը թողնվել է անփոփոխ` մինչև գույքի բռնագրավման մասով դատավճռի ի կատար ածումը։
Դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել պաշտպանը:
4/.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները.
Վերաքննիչ դատարանի 27.01.2016թ. տեղի ունեցած դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Հ.Չփլախյանի պաշտպան Գ.Մարգարյանը ներկայացրեց միջնորդություն, հայտնելով, որ Հրաչիկ Չփլախյանը 2016թ. հունվարի 21-ին մահացել է և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով` խնդրեց քրեական գործի վարույթը կարճել։
Միջնորդությանը կից պաշտպանը ներկայացրեց է նաև Հ.Չփլախյանի ԱԲ № 238234 մահվան վկայականը:
Վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով պաշտպանի միջնորդությունը հանգում է հետևության, որ այն ենթակա է բավարարման` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետի համաձայն`
«1.Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե`
/.../
10/ անձը մահացել է, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ գործի վարույթն անհրաժեշտ է մահացածի իրավունքների վերականգնման համար կամ ուրիշ անձանց նկատմամբ նոր ի հայտ եկած հանգամանքների կապակցությամբ գործը վերսկսելու համար./…/»:
Նույն հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն`
«Դատարանը, հայտնաբերելով քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքներ, լուծում է ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հարցը»:
Վերոշարադրյալ քրեադատավարական նորմերի վերլուծությունից երևում է, որ դրանում թվարկված են օրենքով սահմանված այն հանգամանքները, որոնք բացառում են ինչպես քրեական հետապնդման հնարավորությունը, այնպես էլ քրեական գործի վարույթը: Նշված հանգամանքներից յուրաքանչյուրի բացահայտման դեպքում քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, իսկ քրեական հետապնդումը՝ դադարեցման:
15. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածով սահմանված հիմքերի կիրառմանը Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ա.Սարգսյանի գործով որոշման մեջ և արձանագրել, որ «/…/ թեև /…/ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածով սահմանված հիմքերն իրենց բովանդակությամբ, կիրառման իրավական հետևանքներով տարբեր են, այնուամենայնիվ, բոլորն էլ կրում են իմպերատիվ բնույթ և դրանցից գեթ մեկի առկայությունն արդեն իսկ բացառում է քրեական գործի վարույթը քրեական դատավարության ցանկացած փուլում: Այլ կերպ, եթե վարույթ իրականացնող մարմինը հայտնաբերում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասում ամրագրված հանգամանքներից որևէ մեկը, ապա գործի վարույթը ենթակա է կարճման» /տե՛ս Արամ Սարգսյանի գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2011թ. դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0503/06/10 որոշման 20-րդ կետը/:
Վերոգրյալ իրավական դիրքորոշման համատեքստում Վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` Օ.Միրզոյանի վերաբերյալ գործով որոշման մեջ արձանագրել է, որ.
«ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով սահմանված հիմքի՝ քրեական հետապնդման ենթարկվող անձի մահվան դեպքում, այդ անձի նկատմամբ քրեական հետապնդումը պետք է դադարեցվի, իսկ քրեական գործի վարույթը` կարճվի:
Նշվածից բացառություն կարող է լինել միայն այն դեպքերում, երբ տվյալ գործով վարույթի իրականացումն անհրաժեշտ է.
ա/ մահացածի իրավունքների վերականգնման համար,
բ/ այլ անձանց նկատմամբ նոր ի հայտ եկած հանգամանքների կապակցությամբ գործը վերսկսելու համար:
Հետևաբար, եթե բացառություն կազմող վերոգրյալ անհրաժեշտությունը բացակայում է, ապա անձի մահվան դեպքում նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման, իսկ քրեական գործի վարույթը` կարճման, անկախ նրանից, թե գործը քննության որ փուլում է գտնվում /…/» /տե´ս Օգսեն Մկրտչյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ի ԱՐԴ/0150/01/12 որոշումը/:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերը վկայակոչված որոշման մեջ շարադրված իրավական վերլուծության համատեքստում գնահատելով սույն գործի փաստական հանգամանքները, այն է՝ ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանի մահվան փաստը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ սույն գործով առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով սահմանված` Հ.Չփլախյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը, ինչպես նաև նրա վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը բացառող հանգամանք:
Վերոգրյալի հետ մեկտեղ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ բացակայում է մահացածի իրավունքների վերականգնման նպատակով գործի վարույթը շարունակելու անհրաժեշտությունը, ինչպես նաև առկա չէ այլ անձանց նկատմամբ նոր ի հայտ եկած հանգամանքների կապակցությամբ գործը վերսկսելու անհրաժեշտություն:
Միևնույն ժամանակ, հաշվի առնելով, որ սույն գործով առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով սահմանված` Հ.Չփլախյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը, ինչպես նաև նրա վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը բացառող հանգամանք, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունները քննարկման առարկա դարձնելու անհրաժեշտությունը բացակայում է:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Հ.Չփլախյանի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը պետք է կարճել ու նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` նրա մահվան հիմքով:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ, 393, 394 հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Պաշտպան Գ.Մարգարյանի միջնորդությունը բավարարել:
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.12.2015թ. դատավճիռը` Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313 հոդվածի 1-ին մասով բեկանել և քրեական գործի վարույթը կարճել ու նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` նրա մահվան հիմքով:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:



ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ

Իսկականի հետ ճիշտ է`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը,

նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,

մասնակցությամբ`

մեղադրող,
Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/
գլխավոր դատախազության
վերահսկողական-տեսչական
բաժնի դատախազ Ա. Բարսեղյանի,

պաշտպան Գ. Մարգարյանի,


2015թ. դեկտեմբերի 01-ին Երևանում,


դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի

Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի`
ծնված 1939թ. հունվարի 28-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, ամուսնալուծված, խնամքին ոչ ոք, վատառողջ է, թոշակառու, հաշվառված է և բնակվում է Երևան քաղաքի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի Դրոյի փողոցի թիվ 19 շենքի թիվ 26 բնակարանում, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով։


Գործի դատավարական նախապատմությունը

2015թ. նոյեմբերի 4-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի հատկապես կարևոր գործերով քննության գլխավոր վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով հարուցվել է թիվ 69110814 քրեական գործը` Լևոն Կիզոկյանի հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերով։
Նախաքննության մարմնի 2014թ. դեկտեմբերի 17-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանին մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար. «որ նա 2014թ. մարտ ամսին տեղեկանալով Լիլիա Մարտիրոսյանի կողմից որդուն` Գրիգոր Սիմանյանին, Երևանի պետական համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետ ընդունելու ցանկության և ընդունելության համար պատասխանատու պաշտոնատար անձանց կաշառք տալու պատրաստակամության մասին` խոստացել է օժանդակել և հանդես գալ որպես միջնորդ։ Այնուհետև նշված հարցով դիմել է Լավրենտ Քոսյանին, ով հավաստիացրել է, որ կաշառքի դիմաց կարող է կազմակերպել Լիլիա Մարտիրոսյանի որդու ընդունելությունը։
Հրաչիկ Չփլախյանը կաշառքի շուրջ համաձայնության գալով կաշառք տվողի և կաշառք ստացողի հետ՝ Լիլիա Մարտիրոսյանի որդու ընդունելության համար պատասխանատու պաշտոնատար անձանց փոխանցելու ուղղակի դիտավորությամբ 2014թ. մայիսին որպես կաշառք նախատեսված առանձնապես խոշոր չափերի` 6.399.795 ՀՀ դրամին համարժեք 15.500 ԱՄՆ դոլար գումարը վերցրել է Լիլիա Մարտիրոսյանից, որից 2000 ԱՄՆ դոլարը կաշառքի միջնորդության համար պահել է իրեն, իսկ մնացած 13.500 ԱՄՆ դոլարը նույն թվականի մայիս-հունիս ամիսներին տվել է Լավրենտ Քոսյանին, ով Լևոն Կիզոկյանի հետ նախնական համաձայնությամբ հիշյալ գումարը հափշտակել են, ինչի արդյունքում Հրաչիկ Չփլախյանի կաշառքի միջնորդության հանցավոր մտադրությունն ավարտին չի հասցվել՝ իր կամքից անկախ հանգամանքներով։
Այսինքն` Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանը կատարել է հանցավոր արարք, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով»։
2015թ. հունիսի 15-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2015թ. հունիսի 17-ին ստացվել, 2015թ. հունիսի 18-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2015թ. հունիսի 25-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2015թ. հուլիսի 3-ին, ժամը 12։00-ին նշանակելու մասին։
Դատարանի 2015թ. հուլիսի 18-ի որոշմամբ ԵԿԴ-0156/01/15 (69110814) քրեական գործի նյութերից պատճենահանման եղանակով անջա¬տվել է ամբաստանյալ Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի վերաբերյալ մասը և դրան շնորհվել է ԵԿԴ/0203/01/15 հերթական համարը։
Դատարանի 2015թ. օգոստոսի 25-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի նկատմամբ նշանակվել է դատաբժշկական հանձնաժողովային փորձաքննություն, որի կատարումը հանձնարարվել է ՀՀ առողջապահության նախարարության «Դատաբժշկական գիտագործնական կենտրոն» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությանը` միջգերատեսչական բժշկական փորձագիտական հանձնաժողովի կազմով։
2015թ. նոյեմբերի 20-ին դատարան է ստացվել փորձագետի 2015թ. նոյեմբերի 13-ի թիվ 184/հձ եզրակացությունը, որի համաձայն` «(…) Հրաչիկ Չփլախյանը տառապում է հետևյալ հիվանդություններով` ''Սրտի իշեմիկ հիվանդություն, աթերոսկլերոտիկ կարդիոսկլերոզ, թոքային հիպերտենզիա առաջին աստիճան, NYHA միտրալ ռեգուրգիտացիա 2-րդ աստիճան, եռփեղկ փականի ռեգուրգիտացիա 2-3-րդ աստիճան։ Խրոնիկ դիֆուզ անրավարարարություն 2-3-րդ աստիճան։ Երկկողմանի հիդրոթորաքս, թոքերի հարարմատային մեդիաստենալ, հետորովայնամզային լիմֆադենոպաթիա։ Ասցիտ''։ Նշված հիվանդությունները իրենց համակցությամբ և կլինիկական ընթացքով հանդիսանում են ծանր հիվանդություններ։
3. Վերը նշված հիվանդությունները որոշակի սահմանափակում են նրա ֆիզիկական ակտիվությունը, մասնավորապես` ինքնուրույն տեղաշարժվելու ունակությունը, սակայն այդպիսիք չեն հանդիսանում խոչընդոտ նրան քրեական գործի ընթացքին մասնակցելուն` գիտակցական լիարժեք կոնտակտի միջոցով։
4. Վերը նշված հիվանդությունների բուժման համար պահանջվում է ստացիոնար բուժում, որը ի տարբերություն ամբուլատոր բուժման, կարող է ունենալ դրական արդյունք հիվանդությունների ընթացքի վրա, սակայն կանխատեսել բուժման արդյունավետության աստիճանը և ըստ այդմ էլ նոր փորձաքննության նշանակման ժամկետները` հնարավոր չէ»։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել։
2015թ. դեկտեմբերի 1-ին, քննելով Հրաչիկ Չփլախյանին վերագրվող արաքի կատարման արդյունքում 2.000 /երկու հազար/ ԱՄՆ դոլար գումարի ստացման հարցը` դատարանը որոշում է կայացրել այդ գույքի բռնագանձումն ապահովելու նպատակով, այդ գումարի չափով անհապաղ կալանք դնել ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանին պատկանող գույքի` այդ թվում դրամական միջոցների վրա։


Արագացված դատական քննություն

Մինչև դատաքննությունը սկսելը` 2015թ. նոյեմբերի 30-ի դատական նիստի ընթացքում, ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և այդ մասին դատարանին ներկայացրեց գրավոր միջնորդություն։ Ամբաստանյալը հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, ինքն համաձայն է մեղադրանքի հետ։
Մեղադրողը հայտնեց, որ դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չի առարկում։
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշում կայացրեց արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 120-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարք։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանը նախկինում դատված չի եղել, թոշակառու է, վատառողջ է, տառապում է ծանր հիվանդություններով` «Սրտի իշեմիկ հիվանդություն, աթերոսկլերոտիկ կարդիոսկլերոզ, թոքային հիպերտենզիա առաջին աստիճան, NYHA միտրալ ռեգուրգիտացիա 2-րդ աստիճան, եռփեղկ փականի ռեգուրգիտացիա 2-3-րդ աստիճան։ Խրոնիկ դիֆուզ անբավարարարություն 2-3-րդ աստիճան։ Երկկողմանի հիդրոթորաքս, թոքերի հարարմատային մեդիաստենալ, հետորովայնամզային լիմֆադենոպաթիա։ Ասցիտ”։
Ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող և մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրում։


Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, կաշառքի միջնորդության փորձ կատարելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 31-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 313-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիան անյլընտրանքային է` պատիժ է նախատեսում տուգանքի, կալանքի և ազատազրկման ձևով։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։
15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։
Դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանի անձը, թոշակառու լինելը, նախկինում դատված չլինելը, վատառողջ լինելը` ծանր հիվանդություններով տառապելը, կատարված հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում լիովին մեղավոր ճանաչելը։ Դրանք համադրելով նրա անձը բնութագրող վերոհիշյալ հանգամանքների հետ, հաշվի առնելով նաև ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանն իր կատարած, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից նվազ խստի` տուգանքի ձևով, քանի որ պատիժներից առավել խիստ տեսակները` կալանքը կամ ազատազրկումը կիրառելու հիմքեր առկա չեն։ Բացի այդ` տուգանքի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննելով Հրաչիկ Չփլախյանին վերագրվող արաքի կատարման արդյունքում 2.000 /երկու հազար/ ԱՄՆ դոլար գումարի ստացման հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 103.1-ին հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության կատարման արդյունքում ուղղակի կամ անուղղակի առաջացած կամ ստացված ցանկացած գույքը, այդ գույքի օգտագործումից ստացված եկամուտները կամ այլ տեսակի օգուտները, այնպիսի հանցագործության կատարման համար օգտագործված կամ օգտագործման համար նախատեսված գործիքները և միջոցները, որի կատարման արդյունքում ստացվել է գույք, ահաբեկչության ֆինանսավորմանն ուղղված գույքը, այդ գույքի օգտագործումից ստացված եկամուտները կամ այլ տեսակի օգուտները, սույն օրենսգրքի 215-րդ հոդվածով նախատեսված մաքսանենգության ճանապարհով Հայաստանի Հանրապետության սահմանով տեղափոխված մաքսանենգության առարկաները, իսկ դրանց բացակայության դեպքում դրանց համարժեք գույքը, բացառությամբ բարեխիղճ երրորդ անձի գույքի, տուժողին և քաղաքացիական հայցվորին հանցագործությամբ պատճառված վնասների հատուցման համար անհրաժեշտ գույքի, ենթակա է բռնագանձման՝ հօգուտ պետության։ (…)
4. Սույն հոդվածի, ինչպես նաև սույն օրենսգրքի այլ հոդվածներով նախատեսված դեպքերում նաև այդ հոդվածների իմաստով գույք են համարվում ցանկացած տեսակի նյութական բարիքները, քաղաքացիական իրավունքի շարժական կամ անշարժ օբյեկտները, ներառյալ` ֆինանսական (դրամական) միջոցները, արժեթղթերը և գույքային իրավունքները, գույքային իրավունքները կամ շահերը հավաստող փաստաթղթերը կամ այլ միջոցները, գույքից ստացված կամ դրա նկատմամբ հաշվեգրվող տոկոսները, շահութաբաժինները կամ այլ եկամուտները, ինչպես նաև հարակից և արտոնագրային իրավունքները։»։
Ելնելով վերոգրյալից և հաշվի առնելով, որ Հրաչիկ Չփլախյանին վերագրվում է հանցագործության կատարման արդյունքում 2.000 /երկու հազար/ ԱՄՆ դոլար գումարի ստացում` դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 103.1-ին հոդվածի համաձայն Հրաչիկ Չփլախյանից ենթակա է բռնագանձման այդ գումարին համարժեք ՀՀ դրամ հօգուտ պետության։
Քննելով ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանի գույքի վրա դատարանի 2015թ. դեկտեմբերի 1-ի որոշմամբ դրված կալանքի հարցը` դատարանը գտնում է, որ այն պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև գույքի բռնագրավման մասով դատավճռի ի կատար ածումը։
Որևէ առարկա գործով իրեղեն ապացույց չի ճանաչվել։
Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը հիմնավոր է ընտրված և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջները նրա կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել։ Բացի այդ, տուգանքի դատապարտվելու դեպքում, նշանակված պատիժը կրելուց խուսափելու և դատավճռի կատարմանը խոչընդոտելու հավանականությունը ցածր է։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, 3751-3754-րդ հոդվածներով` դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ամբաստանյալ Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 /մեկ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանից հօգուտ պետության բռնագանձել 2.000 /երկու հազար/ ԱՄՆ դոլարին գումարին համարժեք ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության կատարման արդյունքում ստացված գույք։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Հրաչիկ Չփլախյանի գույքի վրա դատարանի 2015թ. դեկտեմբերի 1-ի որոշմամբ դրված կալանքը թողնել անփոփոխ` մինչև գույքի բռնագրավման մասով դատավճռի ի կատար ածումը։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։
Դատավճիռը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով չի կարող բողոքարկվել։


ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0203/01/15
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Գործը ստացվել է անջատումից հետո
Երբ է գործը ստացվել 20-07-2015
Գործը որտեղից է ստացվել ՀՀ Գլխավոր դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 69110814
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակությունը Հրաչիկ Չփլախյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա տեղեկանալով Լիլիա Մարտիրոսյանի կողմից որդուն` Գրիգհոր Սիմանյանին, Երևանի պետական համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետ ընդունելու ցանկության և ընդունելության համար պատասխանատու պաշտոնատար անձանց կաշառք տալու պատրաստակամության մասին` խոստացել է օժանդակել և հանդես գալ որպես միջնորդ:
Վիճակագրության տողի համարը 6.4
Առավել թեթև հանցագործության վիճակագրության տողի համարը *
Մայր գործի համարը ԵԿԴ/0156/01/15
Մակագրել
Երբ 07-08-2015
Նախագահող դատավոր
Անուն Մնացական
Ազգանուն Մարտիրոսյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 18-07-2015
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 25-08-2015
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Հրաչիկ
Ազգանուն Չփլախյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Գարեգին
Ազգանուն Մարգարյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Արիստակես
Ազգանուն Բարսեղյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 23-09-2015
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 21-10-2015
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 20-11-2015
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 27-11-2015
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Չի կայացել
Չկայացման պատճառը Նախագահող դատավորի սեմինար-դասընթացների մասնակցության պատճառով
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 30-11-2015
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 01-12-2015
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 01-12-2015
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Հրաչիկ
Ազգանուն Չփլախյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 01-12-2015
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Տուգանք
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը,

նախագահությամբ` դատավոր Մ. Մարտիրոսյանի,
քարտուղարությամբ` Ա. Հովհաննիսյանի,

մասնակցությամբ`

մեղադրող,
Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/
գլխավոր դատախազության
վերահսկողական-տեսչական
բաժնի դատախազ Ա. Բարսեղյանի,

պաշտպան Գ. Մարգարյանի,


2015թ. դեկտեմբերի 01-ին Երևանում,


դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի

Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի`
ծնված 1939թ. հունվարի 28-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, ամուսնալուծված, խնամքին ոչ ոք, վատառողջ է, թոշակառու, հաշվառված է և բնակվում է Երևան քաղաքի Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանի Դրոյի փողոցի թիվ 19 շենքի թիվ 26 բնակարանում, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով։


Գործի դատավարական նախապատմությունը

2015թ. նոյեմբերի 4-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի հատկապես կարևոր գործերով քննության գլխավոր վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով հարուցվել է թիվ 69110814 քրեական գործը` Լևոն Կիզոկյանի հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերով։
Նախաքննության մարմնի 2014թ. դեկտեմբերի 17-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանին մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար. «որ նա 2014թ. մարտ ամսին տեղեկանալով Լիլիա Մարտիրոսյանի կողմից որդուն` Գրիգոր Սիմանյանին, Երևանի պետական համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետ ընդունելու ցանկության և ընդունելության համար պատասխանատու պաշտոնատար անձանց կաշառք տալու պատրաստակամության մասին` խոստացել է օժանդակել և հանդես գալ որպես միջնորդ։ Այնուհետև նշված հարցով դիմել է Լավրենտ Քոսյանին, ով հավաստիացրել է, որ կաշառքի դիմաց կարող է կազմակերպել Լիլիա Մարտիրոսյանի որդու ընդունելությունը։
Հրաչիկ Չփլախյանը կաշառքի շուրջ համաձայնության գալով կաշառք տվողի և կաշառք ստացողի հետ՝ Լիլիա Մարտիրոսյանի որդու ընդունելության համար պատասխանատու պաշտոնատար անձանց փոխանցելու ուղղակի դիտավորությամբ 2014թ. մայիսին որպես կաշառք նախատեսված առանձնապես խոշոր չափերի` 6.399.795 ՀՀ դրամին համարժեք 15.500 ԱՄՆ դոլար գումարը վերցրել է Լիլիա Մարտիրոսյանից, որից 2000 ԱՄՆ դոլարը կաշառքի միջնորդության համար պահել է իրեն, իսկ մնացած 13.500 ԱՄՆ դոլարը նույն թվականի մայիս-հունիս ամիսներին տվել է Լավրենտ Քոսյանին, ով Լևոն Կիզոկյանի հետ նախնական համաձայնությամբ հիշյալ գումարը հափշտակել են, ինչի արդյունքում Հրաչիկ Չփլախյանի կաշառքի միջնորդության հանցավոր մտադրությունն ավարտին չի հասցվել՝ իր կամքից անկախ հանգամանքներով։
Այսինքն` Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանը կատարել է հանցավոր արարք, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով»։
2015թ. հունիսի 15-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, 2015թ. հունիսի 17-ին ստացվել, 2015թ. հունիսի 18-ին ընդունվել է դատարանի վարույթ, իսկ 2015թ. հունիսի 25-ին որոշում է կայացվել քրեական գործի դատական քննությունը 2015թ. հուլիսի 3-ին, ժամը 12։00-ին նշանակելու մասին։
Դատարանի 2015թ. հուլիսի 18-ի որոշմամբ ԵԿԴ-0156/01/15 (69110814) քրեական գործի նյութերից պատճենահանման եղանակով անջա¬տվել է ամբաստանյալ Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի վերաբերյալ մասը և դրան շնորհվել է ԵԿԴ/0203/01/15 հերթական համարը։
Դատարանի 2015թ. օգոստոսի 25-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի նկատմամբ նշանակվել է դատաբժշկական հանձնաժողովային փորձաքննություն, որի կատարումը հանձնարարվել է ՀՀ առողջապահության նախարարության «Դատաբժշկական գիտագործնական կենտրոն» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությանը` միջգերատեսչական բժշկական փորձագիտական հանձնաժողովի կազմով։
2015թ. նոյեմբերի 20-ին դատարան է ստացվել փորձագետի 2015թ. նոյեմբերի 13-ի թիվ 184/հձ եզրակացությունը, որի համաձայն` «(…) Հրաչիկ Չփլախյանը տառապում է հետևյալ հիվանդություններով` ''Սրտի իշեմիկ հիվանդություն, աթերոսկլերոտիկ կարդիոսկլերոզ, թոքային հիպերտենզիա առաջին աստիճան, NYHA միտրալ ռեգուրգիտացիա 2-րդ աստիճան, եռփեղկ փականի ռեգուրգիտացիա 2-3-րդ աստիճան։ Խրոնիկ դիֆուզ անրավարարարություն 2-3-րդ աստիճան։ Երկկողմանի հիդրոթորաքս, թոքերի հարարմատային մեդիաստենալ, հետորովայնամզային լիմֆադենոպաթիա։ Ասցիտ''։ Նշված հիվանդությունները իրենց համակցությամբ և կլինիկական ընթացքով հանդիսանում են ծանր հիվանդություններ։
3. Վերը նշված հիվանդությունները որոշակի սահմանափակում են նրա ֆիզիկական ակտիվությունը, մասնավորապես` ինքնուրույն տեղաշարժվելու ունակությունը, սակայն այդպիսիք չեն հանդիսանում խոչընդոտ նրան քրեական գործի ընթացքին մասնակցելուն` գիտակցական լիարժեք կոնտակտի միջոցով։
4. Վերը նշված հիվանդությունների բուժման համար պահանջվում է ստացիոնար բուժում, որը ի տարբերություն ամբուլատոր բուժման, կարող է ունենալ դրական արդյունք հիվանդությունների ընթացքի վրա, սակայն կանխատեսել բուժման արդյունավետության աստիճանը և ըստ այդմ էլ նոր փորձաքննության նշանակման ժամկետները` հնարավոր չէ»։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել։
2015թ. դեկտեմբերի 1-ին, քննելով Հրաչիկ Չփլախյանին վերագրվող արաքի կատարման արդյունքում 2.000 /երկու հազար/ ԱՄՆ դոլար գումարի ստացման հարցը` դատարանը որոշում է կայացրել այդ գույքի բռնագանձումն ապահովելու նպատակով, այդ գումարի չափով անհապաղ կալանք դնել ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանին պատկանող գույքի` այդ թվում դրամական միջոցների վրա։


Արագացված դատական քննություն

Մինչև դատաքննությունը սկսելը` 2015թ. նոյեմբերի 30-ի դատական նիստի ընթացքում, ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և այդ մասին դատարանին ներկայացրեց գրավոր միջնորդություն։ Ամբաստանյալը հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, ինքն համաձայն է մեղադրանքի հետ։
Մեղադրողը հայտնեց, որ դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չի առարկում։
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները` որոշում կայացրեց արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 120-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարք։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանը նախկինում դատված չի եղել, թոշակառու է, վատառողջ է, տառապում է ծանր հիվանդություններով` «Սրտի իշեմիկ հիվանդություն, աթերոսկլերոտիկ կարդիոսկլերոզ, թոքային հիպերտենզիա առաջին աստիճան, NYHA միտրալ ռեգուրգիտացիա 2-րդ աստիճան, եռփեղկ փականի ռեգուրգիտացիա 2-3-րդ աստիճան։ Խրոնիկ դիֆուզ անբավարարարություն 2-3-րդ աստիճան։ Երկկողմանի հիդրոթորաքս, թոքերի հարարմատային մեդիաստենալ, հետորովայնամզային լիմֆադենոպաթիա։ Ասցիտ”։
Ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող և մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը չի արձանագրում։


Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, կաշառքի միջնորդության փորձ կատարելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 31-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանի կողմից կատարված` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի վերաբերյալ ՎԲ-201/07 քրեական գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները` 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«4. (…) ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից։ Այն սահմանում է, որ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։ Սոցիալական արդարության վերականգնումը հնարավոր է, եթե հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակվի այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
Պատիժ նշանակելու արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում է հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ (…)»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 313-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիան անյլընտրանքային է` պատիժ է նախատեսում տուգանքի, կալանքի և ազատազրկման ձևով։
Պատժի տեսակների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0029/01/08 քրեական գործով 2009 թվականի փետրվարի 17-ի որոշման մեջ, որտեղ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումները.
«13. (…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
14. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։
15. Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի որոշման հարցում Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է խախտված քրեաիրավական նորմով պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ պատիժ նշանակելիս դատարանները պարտավոր են հաշվի առնել տվյալ ժամանակահատվածում քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող կոնկրետ հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը, այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը։ (…)»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ ԵԿԴ/0252/01/13 քրեական գործով 2014թ. հոկտեմբերի 31-ի որոշման մեջ արտահայտել է նաև հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…) նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին և բնույթին (…)։
Հանցագործության հանրային վտանգավորության տիպային բնութագիրն արտացոլվում է օրենսդրի կողմից սահմանված սանկցիայում, իսկ յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով արարքի հանրային վտանգավորության գնահատականը դատարանի կողմից կարող է որոշվել կոնկրետ հանցագործության տարրերի առանձնահատկությունների, դրա կատարման հանգամանքների, հանցավորի անձնավորության, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների հիման վրա։ (…)
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում նաև հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ՝ իր անհատական հատկանիշներով։ Ընդ որում՝ անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս։ Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ՝ գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները՝ վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը, ծառայությունը պետության և հասարակության առջև և այլն։ (…)»։
Դատարանը հաշվի է առնում վերոհիշյալ նախադեպային որոշումներում արտահայտված իրավական դիրքորոշումները, ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանի անձը, թոշակառու լինելը, նախկինում դատված չլինելը, վատառողջ լինելը` ծանր հիվանդություններով տառապելը, կատարված հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը` միջին ծանրության հանցագործություն լինելը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագիծը` առաջադրված մեղադրանքում լիովին մեղավոր ճանաչելը։ Դրանք համադրելով նրա անձը բնութագրող վերոհիշյալ հանգամանքների հետ, հաշվի առնելով նաև ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանն իր կատարած, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից նվազ խստի` տուգանքի ձևով, քանի որ պատիժներից առավել խիստ տեսակները` կալանքը կամ ազատազրկումը կիրառելու հիմքեր առկա չեն։ Բացի այդ` տուգանքի միջոցով հնարավոր կլինի ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները։
Դատարանը գտնում է նաև, որ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն, պատժի կրումից նրան ազատելու վերաբերյալ բավարար հիմնավորումներ դատարանին չեն ներկայացվել։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննելով Հրաչիկ Չփլախյանին վերագրվող արաքի կատարման արդյունքում 2.000 /երկու հազար/ ԱՄՆ դոլար գումարի ստացման հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 103.1-ին հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության կատարման արդյունքում ուղղակի կամ անուղղակի առաջացած կամ ստացված ցանկացած գույքը, այդ գույքի օգտագործումից ստացված եկամուտները կամ այլ տեսակի օգուտները, այնպիսի հանցագործության կատարման համար օգտագործված կամ օգտագործման համար նախատեսված գործիքները և միջոցները, որի կատարման արդյունքում ստացվել է գույք, ահաբեկչության ֆինանսավորմանն ուղղված գույքը, այդ գույքի օգտագործումից ստացված եկամուտները կամ այլ տեսակի օգուտները, սույն օրենսգրքի 215-րդ հոդվածով նախատեսված մաքսանենգության ճանապարհով Հայաստանի Հանրապետության սահմանով տեղափոխված մաքսանենգության առարկաները, իսկ դրանց բացակայության դեպքում դրանց համարժեք գույքը, բացառությամբ բարեխիղճ երրորդ անձի գույքի, տուժողին և քաղաքացիական հայցվորին հանցագործությամբ պատճառված վնասների հատուցման համար անհրաժեշտ գույքի, ենթակա է բռնագանձման՝ հօգուտ պետության։ (…)
4. Սույն հոդվածի, ինչպես նաև սույն օրենսգրքի այլ հոդվածներով նախատեսված դեպքերում նաև այդ հոդվածների իմաստով գույք են համարվում ցանկացած տեսակի նյութական բարիքները, քաղաքացիական իրավունքի շարժական կամ անշարժ օբյեկտները, ներառյալ` ֆինանսական (դրամական) միջոցները, արժեթղթերը և գույքային իրավունքները, գույքային իրավունքները կամ շահերը հավաստող փաստաթղթերը կամ այլ միջոցները, գույքից ստացված կամ դրա նկատմամբ հաշվեգրվող տոկոսները, շահութաբաժինները կամ այլ եկամուտները, ինչպես նաև հարակից և արտոնագրային իրավունքները։»։
Ելնելով վերոգրյալից և հաշվի առնելով, որ Հրաչիկ Չփլախյանին վերագրվում է հանցագործության կատարման արդյունքում 2.000 /երկու հազար/ ԱՄՆ դոլար գումարի ստացում` դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 103.1-ին հոդվածի համաձայն Հրաչիկ Չփլախյանից ենթակա է բռնագանձման այդ գումարին համարժեք ՀՀ դրամ հօգուտ պետության։
Քննելով ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանի գույքի վրա դատարանի 2015թ. դեկտեմբերի 1-ի որոշմամբ դրված կալանքի հարցը` դատարանը գտնում է, որ այն պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև գույքի բռնագրավման մասով դատավճռի ի կատար ածումը։
Որևէ առարկա գործով իրեղեն ապացույց չի ճանաչվել։
Քննելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ. Չփլախյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը հիմնավոր է ընտրված և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, քանի որ խափանման միջոցի այդ տեսակի պահանջները նրա կողմից խախտված լինելու վերաբերյալ տեղեկություններ դատարանին չեն ներկայացվել։ Բացի այդ, տուգանքի դատապարտվելու դեպքում, նշանակված պատիժը կրելուց խուսափելու և դատավճռի կատարմանը խոչընդոտելու հավանականությունը ցածր է։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, 3751-3754-րդ հոդվածներով` դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ամբաստանյալ Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 /մեկ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանից հօգուտ պետության բռնագանձել 2.000 /երկու հազար/ ԱՄՆ դոլարին գումարին համարժեք ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության կատարման արդյունքում ստացված գույք։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Հրաչիկ Չփլախյանի գույքի վրա դատարանի 2015թ. դեկտեմբերի 1-ի որոշմամբ դրված կալանքը թողնել անփոփոխ` մինչև գույքի բռնագրավման մասով դատավճռի ի կատար ածումը։
Դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում։
Դատավճիռը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով չի կարող բողոքարկվել։


ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 01-12-2015
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 08-01-2016
Էջերի քանակ 128, 111,89, 71
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 08-01-2016
Էջերի քանակը 128, 111,89, 71
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-245
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
Ամսաթիվ 15-03-2016
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 16-03-2016
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 25-04-2016
Էջերի քանակ 128, 111, 89, 71, 58
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 26-04-2016
Էջերի քանակը 128, 111, 89, 71, 58
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0203/01/15
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 25-12-2015
Ամսաթիվ 25-12-2015
Ում կողմից է բերվել բողոքը Պաշտպան
Բողոքը բերող անձը
Անուն Գարեգին
Ազգանուն Մարգարյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Հրաչիկ Չփլախյան Բեկանել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի /ՀՀ քր. օր-ի 34-313 հոդվածի 1-ին մասով - տուգանք` 100.000 դրամի չափով , Հրաչիկ Չփլախյանից հօգուտ պետության բռնագանձվել է 2.000 ԱՄՆ դոլարին համարժեք դրամ / վերաբերյալ 01.12.2015թ. դատավճիռը` Հրաչիկ Չփլախյանից հօգուտ պետության 2.000 ԱՄՆ դոլարին համարժեք ՀՀ դրամ բռնագանձելու մասով և այդ մասով գործի վարույթը կարճել :
Բողոքի ստացման կարգը Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ
Չափահաս Այո
Գործը ստացվել է
Գործի ստացման ամսաթիվ 12-01-2016
Գործը ստացվել է Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Ըստ էության լուծող դատական ակտեր Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական)
Մակագրել
Ամսաթիվ 12-01-2016
Նախագահող դատավոր
Անուն Կարինե
Ազգանուն Ղազարյան
Դատավոր
Անուն Արմեն
Ազգանուն Դանիելյան
Դատավոր
Անուն Ռուզաննա
Ազգանուն Բարսեղյան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 13-01-2016
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 27-01-2016
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Վերաքննիչ բողոքը բավարարվել է ամբողջությամբ
Ամսաթիվ 27-01-2016
Ստորադաս դատարանի դատական ակտը բեկանվել է Բեկանվել է դատական ակտը և կարճվել գործի վարույթը
Ամբաստանյալ
Անուն Հրաչիկ
Ազգանուն Չփլախյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. օր. հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտ Գործ ԵԿԴ/0203/01/15



Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


27.01.2016թ. Երևան

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ Ա.Ավետիսյանի

Մասնակցությամբ
Պաշտպան Գ.Մարգարյանի
Մեղադրող Ա.Բարսեղյանի



դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով ամբաստանյալ Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի պաշտպան Գ.Մարգարյանի միջնորդությունը` նրա նկատմամբ քրեական գործի վարույթը կարճելու մասին,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1/. Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.
2015թ. նոյեմբերի 04-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի հատկապես կարևոր գործերով քննության գլխավոր վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով հարուցվել է թիվ 69110814 քրեական գործը
2014թ. դեկտեմբերի 17-ի Հրաչիկ Չփլախյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313 հոդվածի 1-ին մասով:
2015թ. հունիսի 15-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան:
Դատարանի 01.12.2015թ. դատավճռով Հրաչիկ Չփլախյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313 հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտվել տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Որոշվել է Հրաչիկ Չփլախյանից հօգուտ պետության բռնագանձել 2.000 ԱՄՆ դոլարին համարժեք ՀՀ դրամ` որպես հանցագործության կատարման արդյունքում ստացված գույք։
Խափանման միջոցը` ստորագրությունը չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Հրաչիկ Չփլախյանի գույքի վրա դատարանի 2015թ. դեկտեմբերի 1-ի որոշմամբ դրված կալանքը թողնվել է անփոփոխ` մինչև գույքի բռնագրավման մասով դատավճռի ի կատար ածումը։
Դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել պաշտպանը:
4/.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները.
Վերաքննիչ դատարանի 27.01.2016թ. տեղի ունեցած դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Հ.Չփլախյանի պաշտպան Գ.Մարգարյանը ներկայացրեց միջնորդություն, հայտնելով, որ Հրաչիկ Չփլախյանը 2016թ. հունվարի 21-ին մահացել է և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով` խնդրեց քրեական գործի վարույթը կարճել։
Միջնորդությանը կից պաշտպանը ներկայացրեց է նաև Հ.Չփլախյանի ԱԲ № 238234 մահվան վկայականը:
Վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով պաշտպանի միջնորդությունը հանգում է հետևության, որ այն ենթակա է բավարարման` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետի համաձայն`
«1.Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե`
/.../
10/ անձը մահացել է, բացառությամբ այն դեպքերի, երբ գործի վարույթն անհրաժեշտ է մահացածի իրավունքների վերականգնման համար կամ ուրիշ անձանց նկատմամբ նոր ի հայտ եկած հանգամանքների կապակցությամբ գործը վերսկսելու համար./…/»:
Նույն հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն`
«Դատարանը, հայտնաբերելով քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքներ, լուծում է ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հարցը»:
Վերոշարադրյալ քրեադատավարական նորմերի վերլուծությունից երևում է, որ դրանում թվարկված են օրենքով սահմանված այն հանգամանքները, որոնք բացառում են ինչպես քրեական հետապնդման հնարավորությունը, այնպես էլ քրեական գործի վարույթը: Նշված հանգամանքներից յուրաքանչյուրի բացահայտման դեպքում քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, իսկ քրեական հետապնդումը՝ դադարեցման:
15. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածով սահմանված հիմքերի կիրառմանը Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Ա.Սարգսյանի գործով որոշման մեջ և արձանագրել, որ «/…/ թեև /…/ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածով սահմանված հիմքերն իրենց բովանդակությամբ, կիրառման իրավական հետևանքներով տարբեր են, այնուամենայնիվ, բոլորն էլ կրում են իմպերատիվ բնույթ և դրանցից գեթ մեկի առկայությունն արդեն իսկ բացառում է քրեական գործի վարույթը քրեական դատավարության ցանկացած փուլում: Այլ կերպ, եթե վարույթ իրականացնող մարմինը հայտնաբերում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասում ամրագրված հանգամանքներից որևէ մեկը, ապա գործի վարույթը ենթակա է կարճման» /տե՛ս Արամ Սարգսյանի գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2011թ. դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԿԴ/0503/06/10 որոշման 20-րդ կետը/:
Վերոգրյալ իրավական դիրքորոշման համատեքստում Վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` Օ.Միրզոյանի վերաբերյալ գործով որոշման մեջ արձանագրել է, որ.
«ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով սահմանված հիմքի՝ քրեական հետապնդման ենթարկվող անձի մահվան դեպքում, այդ անձի նկատմամբ քրեական հետապնդումը պետք է դադարեցվի, իսկ քրեական գործի վարույթը` կարճվի:
Նշվածից բացառություն կարող է լինել միայն այն դեպքերում, երբ տվյալ գործով վարույթի իրականացումն անհրաժեշտ է.
ա/ մահացածի իրավունքների վերականգնման համար,
բ/ այլ անձանց նկատմամբ նոր ի հայտ եկած հանգամանքների կապակցությամբ գործը վերսկսելու համար:
Հետևաբար, եթե բացառություն կազմող վերոգրյալ անհրաժեշտությունը բացակայում է, ապա անձի մահվան դեպքում նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման, իսկ քրեական գործի վարույթը` կարճման, անկախ նրանից, թե գործը քննության որ փուլում է գտնվում /…/» /տե´ս Օգսեն Մկրտչյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2013 թվականի սեպտեմբերի 13-ի ԱՐԴ/0150/01/12 որոշումը/:
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերը վկայակոչված որոշման մեջ շարադրված իրավական վերլուծության համատեքստում գնահատելով սույն գործի փաստական հանգամանքները, այն է՝ ամբաստանյալ Հրաչիկ Չփլախյանի մահվան փաստը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ սույն գործով առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով սահմանված` Հ.Չփլախյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը, ինչպես նաև նրա վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը բացառող հանգամանք:
Վերոգրյալի հետ մեկտեղ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ բացակայում է մահացածի իրավունքների վերականգնման նպատակով գործի վարույթը շարունակելու անհրաժեշտությունը, ինչպես նաև առկա չէ այլ անձանց նկատմամբ նոր ի հայտ եկած հանգամանքների կապակցությամբ գործը վերսկսելու անհրաժեշտություն:
Միևնույն ժամանակ, հաշվի առնելով, որ սույն գործով առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետով սահմանված` Հ.Չփլախյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը, ինչպես նաև նրա վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը բացառող հանգամանք, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունները քննարկման առարկա դարձնելու անհրաժեշտությունը բացակայում է:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալ Հ.Չփլախյանի վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը պետք է կարճել ու նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` նրա մահվան հիմքով:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ, 393, 394 հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Պաշտպան Գ.Մարգարյանի միջնորդությունը բավարարել:
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 01.12.2015թ. դատավճիռը` Հրաչիկ Մելքոնի Չփլախյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-313 հոդվածի 1-ին մասով բեկանել և քրեական գործի վարույթը կարճել ու նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել` նրա մահվան հիմքով:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:



ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ

Իսկականի հետ ճիշտ է`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 27-01-2016
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 12-03-2016
Էջերի քանակը 128, 111, 89, 71, 41
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 12-03-2016
Էջերի քանակը 128, 111, 89, 71, 41
Ուր Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Գրության համարը Ե-5588/16