Գործ
ԵԿԴ/0119/01/15

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

,,14,, օգոստոսի 2015թ. ք.Երևան
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը
/այսուհետև` դատարան/

Նախագահությամբ դատավոր Մ. Մակյանի
Քարտուղարությամբ Թ. Խաչատրյանի
Մասնակցությամբ՝
Մեղադրող Մ.Նալբանդյանի
Հանրային պաշտպան Մ.Ալավերդյանի

դռնբաց դատական նիստերում, Երևան քաղաքում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`

Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանի` ծնված
02.02.1988թ.-ին, Հայաստանի Հանրապետությունում,
ազգությամբ եզդի, ՀՀ քաղաքացի, նախկինում
դատված`
1/ 24.01.2012թ. Երևան քաղաքի Մալաթիա-
Սեբաստիա վարչական շրջանի ընդհանուր
իրավասության դատարանի կողմից՝ ՀՀ քրեական
օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով՝
տուգանքի` 150.000 ՀՀ դրամի չափով,
2/ 08.06.2012թ. Երևան քաղաքի Աջափնյակ և
Դավթաշեն վարչական շրջանների ընդհանուր
իրավասության դատարանի կողմից՝ ՀՀ քրեական
օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, ՀՀ
քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ
կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ
մասով՝ ազատազրկման` 1 տարի ժամկետով և
տուգանքի` 100.000 ՀՀ դրամի չափով,
դատվածությունները չմարած, միջնակարգ
կրթությամբ, չամուսնացած, չի աշխատում,
հաշվառված` Արմավիրի մարզ` գյուղ Ծիածան,
մշտական բնակության վայր չունի, մեղադրվում է ՀՀ
քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 1-ին մասով,
որպես խափանման միջոց է ընտրված կալանավորումը։


1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
Ըստ դատարան ուղարկված քրեական գործի նյութերի և մեղադրական եզրակացության.
«ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնում քննված թիվ 13111815 քրեական գործով կատարված նախաքննությամբ ձեռք բերված ապացույցներով պարզվել և հիմնավորվել է հետևյալը.
Գործով մեղադրյալ Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանը, չունենալով մշտական բնակության վայր, վարել է թափառաշրջիկ կյանք և բնակվել է որպես կացարան հանդիսացող՝ Երևան քաղաքի Գրիգոր Լուսավորիչ փողոցի և Մաշտոցի պողոտայի գետնանցումում գտնվող շինությունում։
2015թ. փետրվարի սկզբին Ռ.Շավալյանը Աշոտ Խաչիկի Դաշտոյանի հետ Երևան քաղաքի Մաշտոցի պողոտայում հանդիպել են հաշմանդամի սայլակին գամված՝ մուրացկանությամբ զբաղվող Գագիկ Վազգենի Դավթյանին, ապա որոշել են Ռ.Շավալյանի կացարանում միասին ճաշել։
Այդ նպատակով, նույն օրը, ցերեկային ժամին Ռ.Շավալյանը, Գ.Դավթյանը և Ա.Դաշտոյանը գնացել են Մաշտոցի պողոտայում գործող «Փակ շուկա», որտեղից անհրաժեշտ գնումներ կատարելով, գնացել են Ռ.Շավալյանի կացարան, որտեղ ճաշել են և ալկոհոլ գործածել։
Դրանից հետո, մի քանի ժամ անց, երբ Գ.Դավթյանը, հրաժեշտ տալով, փորձել է հեռանալ, վայր է ընկել հաշմանդամի սայլակից, իսկ մեղադրյալ Ռ.Շավալյանը վկա Ա.Դաշտոյանի օգնությամբ տուժող Գ.Դավթյանին տեղավորել են սայլակում և միասին բարձրացրել նրան գետնանցումի աստիճաններով։
Այնուհետև, երբ տուժող Գ.Դավթյանը գետնանցումի աստիճանների վերևի հատվածից փորձել է հեռանալ, մեղադրյալ Ռ.Շավալյանը, ուրիշի գույքի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, հանել է տուժող Գ.Դավթյանի բաճկոնը, ապա մի քանի քայլ հեռանալով, դրա գրպաններից բացահայտ հափշտակել է վերջինիս պատկանող 8.700 ՀՀ դրամ գումարը և 700 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Յալիտոնգ» տեսակի, էլեկտրոնային մարտկոցներ լիցքավորելու համար նախատեսված ունիվերսալ սարքը, որից հետո բաճկոնը վերադարձրել է Գ.Դավթյանին ու հեռացել»։
Փաստի առթիվ ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևանի քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից 2015 թվականի փետրվարի 11-ին հարուցվել է քրեական գործ։
13.02.2015թ.-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից կայացվել է որոշում` Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 1-ին մասով։

05.03.2015թ-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի կողմից կայացվել է որոշում` Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանին առաջադրված մեղադրանքի ծավալը փոփոխելու մասին և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Քրեական գործը ՀՀ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի աշխատակազմի գրասենյակ է ստացվել և մուտքագրվել 06.05.2015թ.-ին։

2.Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Քրեական գործի ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատական քննության ընթացքում ամբաստանյալ Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2015 թվականի փետրվարի 10-ին հանդիպել է Աշոտ Դաշտոյանին և Գագիկ Դավթյանին։ Միասին գնացել են իր բնակության վայր` օղի խմելու։ Այնուհետև, երբ Գ.Դավթյանը ցանակցել է հեռանալ, վայր է ընկել իր հաշմանդամի սայլակից, իսկ ինքը և Ա.Դաշոտյանը օգնել են նրան, որպեսզի նա նստի սայլակին։ Հայտնել է, որ այդ ժամանակ Գ.Դավթյանի բաճկոնը հագին չի եղել։ Քանի որ նրա բաճկոնը կեղտոտվել և թրջվել էր, Ա.Դաշտոյանին խնդրել է, որպեսզի գնա և բերի մեկ այլ` ավելի մաքուր բաճկոն։
Հայտնել է, որ Գ.Դավթյանի բաճկոնը նրա հագին չի եղել, ինքը նրան չի կողոպտել, այլ, քանի որ այդ օրը միասին ոգելից խմիչք են օգտագործել և գտնվել է ալկոհոլի ազդեցության տակ, ընդամենը վերցրել է Գ.Դավթյանի մոտ եղած մետաղադրամները, սակայն իր պնդմամբ, միայն վերցրել է դրանք և ոչ թե կողոպտել։
Ամբաստանյալը պնդել է, որ Գ.Դավթյանի բաճկոնն ինքը նրա հագից չի հանել, կողոպուտ չի կատարել, այլ ընդամենը վերցրել է մետաղադրամները, սակայն չի կարող բացատրել, թե ինչու։ Հայտնել է, որ բաճկոնից միայն վերցրել է անձնագիրը և պլաստիկ քարտը, սակայն, քանի որ գտնվել է ալկոհոլի ազդեցության տակ, չի գիտակցել, թե ինչ է կատարում։
Հայտնել է նաև, որ դեպքից հետո մի քանի անգամ տեսել է Գ.Դավթյանին, սակայն վերջինս իրեն որևէ պահանջ չի ներկայացրել, չի պահանջել, որպեսզի վերադարձնի իրեն պատկանող որևէ իր։

/տես՝ դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Շավալյանի կողմից տրված ցուցմունքները հետապնդում են քրեական պատասխանատվությունից և պատժից խուսափելու նպատակ, դրանք անարժանահավատ են և մտացածին, քանի որ հերքվեցին պատշաճ իրավական ընթացակարգով հետազոտված ներքոհիշյալ ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։
Դատարանում հրապարակված՝ քրեական գործի դատական քննության ընթացքում արդեն մահացած, գործով տուժող Գագիկ Վազգենի Դավթյանի նախաքննական ցուցմունքներով այն մասին, որ չունի հաշվառման և բնակության վայր, չի աշխատում, մուրացկան է։ Հիմնականում գումար է մուրում Երևան քաղաքի Մաշտոցի պողոտայի «Օրանժ» գրասենյակի մոտ` մայթի վրա։ Քանի որ չի ուցել բնակվելու կացարան, իրեն անհրաժեշտ է եղել վարձակալել տուն, ուստի շատերից հետաքրքրվել է վարձով բնակարանի մասին, նույնիսկ իր՝ հաշմանդամի սալյակի վրա կատարել է «սենյակ կվարձեմ» գրառումը։
2015թ. փետրվարի սկզբին, սովորականի պես գումար է մուրացել Մաշտոցի պողոտայի վրա գտնվող «Օրանժ» ընկերության գրասենյակի մոտ, երբ ժամը 12։30-ի սահմաններում իրեն է մոտեցել մի տղա, ում ինքը երբևէ չի ճանաչել և չի տեսել։ Այդ տղան մոտ 170-ից 180սմ հասակ է ունեցել, եղել է ամրակազմ, սև մազերով, թուխ մաշկով, մուգ գույնի աչքերով, փոքր քթով, դեմքին ունեցել է մորուք, իսկ հագին՝ սև գույնի կաշենման բաճկոն և կապույտ տաբատ։ Այդ տղայի անունը եղել է Ռուստամ և ապրել է «Օրանժ»-ի շենքում։ Վերջինս բարևել է իրեն, և հարցրել, թե արդյոք նա տուն գտել է, թե ոչ։ Ռուստամը հայտնել է, որ իր ընկերոջ հայրը, ում հետ սովորել է, վարձով տուն է տալիս, որի վարձն արժե 30.000 ՀՀ դրամ, իսկ ինքը հայտնել է, որ այդ գումարով տուն գտնելու դեպքում «մաղարիչ» կանի։ Ռուստամը հեռացել է , իսկ մոտ 1 ժամ անց եկել է մոտ 50 տարեկան, չսափրված, երկար մազերով, նրանից ավելի բարձրահասակ, սովորական կազմվածքով, դիմացի ատամնաշարը թափված, քթին` ինչ-որ հետքով մի տղամարդու հետ և հայտնել, որ տունն այս 2 օրվա մեջ կլինի։Վերջինիս Ռուստամը դիմել է «Նոս» մականունով։ Այդ անձանց հետ գնացել է փակ շուկա, որպեսզի «մաղարիչ» անի, գնել է 2 շիշ կոնյակ և մթերքներ, ապա, երեքով միասին, գնացել են մոտակա գետնանցումի տակ, որն ըստ Ռոստամի, հանդսացել է նրա տարածքը։ Ռուստամն առաջարկել է իրեն իջնել իր հաշմանդամի սայլակից, սակայն ինքը հրաժարվել է։ Կոնյակ խմելուց հետո ինքը նրանից ջուր է ուզել։ Ռուստամը կանչել է Լիլիթ անունով մի աղջկա և ասել, որպեսզի գնա խանութ և ջերմուկ գնի։ Ինքը գրպանից հանել և այդ աղջկան է տվել 300 ՀՀ դրամ, ապա Լիլիթը գնացել է խանութ, գնել ջերմուկ և երբ վերադարձել է, գնացել է մյուս սենյակ` առանց ջերմուկն իրեն տալու։ Ռուստամը գնացել է նրա ետևից։ Այդ ժամանակ կասկածելով, որ այդ մարդիկ կարող են իրեն վնասել՝ որոշել է դուրս գալ այդ վայրից, սակայն չի կարողացել միայնակ սայլակը դուրս հանել։ Ինքը նստել է դռնից դուրս, իսկ սալյակը մնացել է ներսում։ Նրանց հայտնել է, որ ցանկանում է հեռանալ և խնդրել է, որպեսզի դուրս հանեն իր սալյակը։ Վերջիններս, օգնելով, դուրս են բերել այն և փորձել են նստեցնել իրեն սալյակի մեջ։ Այդ պահին իրեն թվացել է, որ Ռուստամը և մյուս անձը` «Նոսը», փորձել են մտնել իր գրպանները։ Ինքը նրանց կշտամբել է, ասելով, թե ինչու են մտնում իր գրպանները, սակայն նրանք պատասխանել են, որ չեն մտնում գրպանները, այլ միայն իրեն են օգնում, որպեսզի նստի սալյակի մեջ։ Ռուստամն ու «Նոսը» քայլելով իրեն տարել են դեպի աստիճանները, աստիճաններով բարձրացրել են և՛ իրեն և՛ սալյակը, ու ինքը նոր միայն կարողացել է նստել սալյակի մեջ։ Այդ պահին Ռուստամը՝ միայնակ, ստուգել է իր գրպանները, սակայն ձևացնելով, թե իբրև հագուստն է ուղղում՝ բաճկոնի ձախ ծոցագրպանից հանել է անձնագիրը։ Այնուհետև, ինքը տեսել է, որ անձնագրի միջից Ռուստամը հանել է նաև իր բանկային քարտը։ Ի պատասխան իր հարցին՝ Ռուստամը հայտնել է, որ ոչինչ էլ չի վերցրել, սակայն 2 օր անց, երբ հանդիպել են, խոստացել է ետ վերադարձնել բանկային քարտը։ Նշել է, որ բանկային քարտի մեջ գումար չի եղել, այն գրանցված է եղել իր անվամբ։ Երբ Ռուստամը անձնագիրը ետ է վերադարձրել և ինքն այն դրել է ծոցագրպանը, այդ պահին նա զգացել է, որ բաճկոնի աջ ծոցագրպանում առկա են նաև մետաղադրամներ և ասել է իրեն, որ ինքը բաճկոնի հանի, որպեսզի նա տանի և ուղղի այն։ Ռուստամը և մյուս անձը հանել են բաճկոնը, Ռուստամը տարել է ներքև, իսկ մյուս անձը մնացել է իր հետ։ 10 րոպե անց Ռուստամը վերադարձել է, բերելով նաև բաճկոնը, և հայտնել, որ կարող է այն հագնել։ Նրանք օգնել են իրեն, որպեսզի հագնի բաճկոնը։ Հագնելով այն՝ նկատել է, որ աջ ծոցագրպանից պակասում է իր գումարը` 8700 ՀՀ դրամը, իսկ ձախ գրպանից` հեռախոսի ունիվերսալ լիցքավորման սարքը։ Երբ Ռուստամին հարցրել է, թե որտեղ է իր գումարը և լիցքավորման սարքը, նա պատասխանել է, որ ոչինչ էլ չի վերցրել։ Երկու օր անց, երբ նորից հանդիպել են, Ռուստամն, այնուամենայնիվ ընդունել է, որ բանկային քարտի հետ միասին վերցրել է նաև լիցքավորման սարքը, սակայն չի ընդունել գումարը վերցնելու հանգամանքը։ Լիցքավորիչը այդպես էլ Ռուստամն իրեն չի վերադարձրել` պատճառելով 9.700 ՀՀ դրամ գումարի վնաս։ Հայտնել է, որ թե՛ Ռուստամը, թե՛ «Նոսը» իրենից երբևէ գումար չեն վերցրել, բացի ջերմուկի համար իր տված 300 ՀՀ դրամից։ Նրանց գործողությունների արդյունքում վնասվածք չի ստացել, իր նկատմամբ բռնություն կամ սպառնալիք չի եղել, միայն քաշքշել են իրեն` սալյակին նստեցնելու համար, որի ընթացքում փորձել են գաղտնի ստուգել նաև գրպաները։ Իրեն որևէ մեկը չի սպառնացել, չի ընկճել։ Երբ հանել են իր բաճկոնը, ինքը չի դիմադրել, քանի որ հիվանդ է, ուժ չունի դիմադրելու, սակայն «Նոսը» և Ռուստամը, իր կամքը հաշվի չառնելով, հանել են այն։ Այդ ժամանակ հասկացել է, որ ցանկանում են կողոպտել իրեն։ Գումարը հափշտակելու պահը ինքը չի տեսել, բայց վստահ է, որ Ռուստամն է հափշտակել այն, երբ իջել է ներքև։ Հայտնել, որ զուգագուլպայի մեջ ունեցել է նաև 35.000 ՀՀ դրամ, որի մասին նրանք չեն իմացել, հետևաբար չեն հափշտակել և չեն էլ փորձել անել դա։ Իր բողոքը ներկայացնում է միայն Ռուստամի դեմ և ցանկանում, որպեսզի նա ենթարկվի քրեական պատասխանատվության։

/տես՝, գ.թ. 30-34, դատական նիստի արձանագրությունը/

Գործով վկա Լիլիթ Գրիգորյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հանդիսանում է սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Ռ.Շավալյանի կինը, սակայն իրենց ամուսնությունն օրինական կարգով գրանցված չէ։
2015թ. փետրվարի սկզբին Գ.Լուսավորիչ փողոցի գետնանցումում գտնվող իրենց բնակության վայրում տեսել է, որ ամուսինը` Ռ.Շավալյանը, Աշոտ անունով մի անձնավորության, և ևս մեկ այլ Գագիկ անունով անձի հետ, ով եղել է հաշմանդամի անվասայլակի մեջ՝ հաց են ուտում։ Գագիկն իրենից խնդրել է, որպեսզի ջերմուկ բերի, ուստի ինքը գնացել է խանութ, գնել ջերմուկ, այնուհետև, երբ եկել է, Գագիկն հայտնել է, որ ինքնազգացողությունը վատ է, իրեն լավ չի զգում և ցանկանում է հեռանալ։ Ռ.Շավալյանը օգնել է, որպեսզի Գագիկի հաշմանդամի սայլակը դուրս հանեն, սակայն այդ ժամանակ նա վայր է ընկել հաշմանդամի սայլակից, իսկ ինքը և Ռ.Շավալյանը օգնել են վերջինիս տեղավորել նրան սայլակում և նա հեռացել է։ Հայտնել է, որ երբ նա վայր է ընկել սայլակից, ընկել է նաև նրա բաճկոնը, իսկ բաճկոնի միջից` պլաստիկ քարտը։
Գումարային հարցերի շուրջ նրանց միջև այլ խոսակցություն չի եղել։
Հետագայում տեղեկացել, որ ամուսնուն` Ռուստամին, ձերբակալել են` գումար կողոպուտելուհամար։ Ձերբակալման ժամանակ Ռուստամն իրեն ասել է, որ 9000 ՀՀ դրամը և պլաստիկ քարտը վերադարձնի Գագիկին։ Սակայն այդ ամենը չի վերադարձրել, քանի որ իր տեղեկացմամբ, տվյալ անձն արդեն մահացել էր։

Դատարանն արձանագրելով, որ վկա Գրիգորյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա է էական հակասություններ, որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքներն այն մասին, որ «/../ այդ օրը ինքը Ռուստամին տեսել է ժամը 20։00-ի սահմաններում։ Գագոն, Ռուստամը և «քիթը» իրենց բնակության վայրում ոգելից խմիչք են օգտագործել։ Հաջորդ օրը, երբ ինքը ցանկացել է պահարանի վրայից վերցնել սանրը, պատահական տեսել է իրեն անծանոթ, մոխրագույն բանկային քարտ` վրան գրված Գագիկ Դավթյան և 1 ունիվերսալ բջջային խեռախոսի լիցքավորման սև սարք։ Այդ ժամանակ Ռուստամն իր հետ գտնվել է այդ սենյակում և ինքը նրանից հարցրել է, թե դա ինչ քարտ է։ Վերջինս հայտնել է, որ քարտը և ունիվերսալ լիցքավորման սարքը պատականում են Գագիկին, այսինքն այն անձնավորությանը, ով նախորդ օրը խմում էր Ռուստամի և «քթի» հետ։ Սակայն, Ռուստամն իրեն չի հայտնել, թե այդ բանկային քարտը և լիցքավորիչը ինչպես են այդտեղ հայտնվել, ուստի ինքը չի էլ հետաքրքրվել։ Ինքը տեղյակ չէ, թե ինչպես են Գագիկին պատկանող քարտը և լիցքավորման սարքը հայտնվել իրենց պահարանի վրա։ Երբ Ռուստամին տեղափոխել են ձերբակալվածների պահման վայր, ինքը հանդիպել է նրան, վերջինս իրեն ասել է, որ «Գագոյից վերցրել է նաև 9000 ՀՀ դրամ գումար»` չպարզաբանելով, թե երբ և ինչ հանգամանքներում։ Բացի այդ, Ռուստամը խնդրել է, որ ինքը Գագոյին վերադարձնի այդ 9000 ՀՀ դրամ գումարը, ինչպես նաև բանկային քարտը և լիցքավորման սարքը/.../»։


Վկա Գրիգորանը պնդել է դատական քննության ընթացքում տրված ցուցմունքն այն մասին, որ ինքը պլաստիկ քարտը վերցրել է այն ժամանակ, երբ Գագիկը վայր է ընկել հաշմանդամի սայլակից, այդ ժամանակ ընկել է նաև բաճկոնը, իսկ բաճկոնի միջից վայր է ընկել քարտը։

Դատարանը վկա Գրիգորյանի դատաքննական ցումունքը համարում է անարժանահավատ, քանի որ վերջինս, ամբաստնյալի հետ գտնվելով փաստական ամուսնական հարաբերությունների մեջ, փորձում է տալ նրա համար բարենպաստ ցուցմունքեր, այդպիսով փորձ անելով ազատել նրան պատասխանատվությունից։ Մինչդեռ, նախաքննության ընթացքում նրա տված ցուցմունք առավել արժանահավատ է, փաստարկված ու մանրամասն։

/տես՝ հատոր 1, գ.թ.46-48, դատական նիստի արձանագրությունը/
Գործով վկա Աշոտ Դաշտոյանը դատարանում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ հանդիսանում է սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Ռ.Շավալյանի ընկերը։
2015թ. փետրվար ամսին աշխատանքի գնալիս, ճանապարհին հանդիպել է Ռ.Շավալյանին, ով իրեն հրավիրել է օղի խմելու։ Ճանապարհին իրենց է մոտեցել հաշմանդամի սալյակով Գագիկ անունով մի տղամարդ, ով Մաշտոցի պողոտայում գտնվող «Երևան սիթի» սուպերմարկետից գնել է կոնյակ և մթերքներ, և իրենք միասին գնացել են Ռուստամ Շավալյանի բնակության վայր` օղի խմելու։ Ռուստամ Շավալյանի բնակության վայրում իրենք խմել են 1 շիշ օղի, ապա, ինքն ասելով, որ պետք է գնա աշխատանքի, ասել է, որ ցանկանում է հեռանալ։ Հաշմանդամի սայլակին գամված անձին օգնել են, որպեսզի նրան նույնպես տեղափոխեն, սակայն այդ ընթացքում վերջինս վայր է ընկել, իսկ ինքը և Ռուստամը օգնել են նրան ու նստեցրել սալյակին։ Այդ ժամանակ, Ռ. Շավալյանը նկատելով, որ նրա բաճկոնը կեղտոտված է, իրեն հայտնել է, որպեսզի գնա և բերի մեկ այլ բաճկոն, որպեսզի նա հանի կեղտոտված բաճկոնը և հագնի նորը` ավելի մաքուրը։ Երբ ինքը բերել է բաճկոնը, նկատել է, որ այդ անձը հրաժարվել է հագնել իր բերած բաճկոնը, այլ ցանկացել և պահանջել է վերցնել իր սեփական։ Այնուհետև, վերադարձել են Ռ.Շավալյանի բնակության վայր և շարունակել են օղի խմել։ Խմելուց հետո Ռուստամն իրեն հայտնել է, որ Գագիկի բաճկոնի գրպանից հանել է 8000-9000 ՀՀ դրամ գումար։
Հայտնել է, որ ինքն անձամբ չի տեսել, որ Ռուստամկ կողմից Գագիկի մոտից գումար կամ այլ իր վերցնելու պահը։

Դատարանն արձանագրելով, որ վկա Դաշտոյանի դատաքննական և նախաքննական ցուցմունքների միջև առկա է էական հակասություն, որոշում է կայացրել հրապարակել նրա նախաքննական ցուցմունքներն այն մասին, որ՝ «/... Ռուստամը Գագոյի գրպանից բացահայտ՝ նրա կամքին հակառակ, հանել է Գագոյի անձնագիրը։ Ռուստամը անձնագրի միջից գտել է բանկային քարտ և հափշտակել այն։ Երբ Գագոն պահանջել է վերադարձնել բանկային քարտը, Ռուստամն ասել է, որ իր մոտ ոչինի չկա։ Ինքը հաստատապես տեսել է, որ Ռուստամը վերցրել է բանկային քարտը, այսինքն` գողացել է այն։
Գագոն Ռուստամին ասել է, որպեսզի բաճկոնի գրպանները չմտնի։ Ռուստամն նրան պատասխանել, որ բաճկոնի գրպանը չի մտել։ Ինքը ուշադիր չի եղել և չի նկատել, որ Ռուստամը Գագոյի բաճկոնի գրպանը մտնի և գումար վերցնի, միայն տեսել է, որ բաճկոնի գրպանից հանել է նրա անձնագիրը։ Ռուստամի ձեռքին եղել է նաև ունիվերսալ լիցքավորման սարք, որը նա գումարի հետ միասն, որի չափը ինքը չի իմացել, գողացել է Գագոյից/.../։
Դաշտոյանը պնդել է որպես վկա նախնական քննության ընթացքում տրված ցուցմունքն այն մասին, որ տեսել է, թե ինչպես է Ռուստամը Գագոյի բաճկոնի գրպանից հանում միայն անձնագիրը։ Պնդել է նաև, որ Ռուստամի ձեռքին տեսել է նաև ունիվերսալ լիցքավորման սարքը։
/տես` գ.թ. 121-123, դատական նիստի արձանագրությունը/
Բացի վերը շարադրված՝ ամբաստանյալի մեղքը հիմնավորող ապացույցներից նրան առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է նաև՝
անձին ճանաչման ներկայացնելու վերաբերյալ կազմված արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ «տուժող Գ.Դավթյանը ճանաչել է մեղադրյալ Ռուստամ Շավալյանին և հայտարարել է, որ նա է 2015 թվականի փետրվարի սկզբին իրենից հափշտակություն կատարած անձը, իսկ Ռ.Շավալանը հայտարարել է, որ զղջում է կատարածի համար և ներողություն է խնդրել Գ.Դավթյանից»։

/տես` գ.թ. 35-36, դատական նիստի արձանագրությունը/

Առգրավում կատարելու մասին կազմված արձանագրությամբ, համաձայն որի` «վկա Լիլիթ Գրիգորյանից առգրավվել են հափշտակված բանկային քարտը և «Յալիտոնգ» մոդելի ունիվերսալ լիցքավորման սարքը»։
/տես` գ.թ. 50, դատական նիստի արձանագրությունը/

Քննչական փորձարարության վերաբերյալ կազմված արձանագրությամբ, որում Լ.Գրիգորյանը մատնացույց է անում իր` Երևան քաղաքի Գ.Լուսավորիչ փողոցի գետնանցումում գտնվող բնակության հասցեի այն հատվածը, որտեղ կերուխումի հաջորդ օրը հայտնաբերել է Գագոյին պատկանող ունիվերսալ լիցքավորման սարքը և բանկային քարտը։
/տես` գ.թ. 51-52, դատական նիստի արձանագրությունը/

Տուժող Գ.Դավթյանի մասնակցությամբ կատարված դեպքի վայրի զննության վերաբերյալ կազմված արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ «տուժող Գ.Դավթյանը մատնացույց է արել Երևան քաղաքի Մաշտոցի պողոտայի թիվ 3 շենքի հարակից գետնանցումի աստիճանների վերևի հատվածը և հայտարարել, որ Ռ.Շավալյանը 2015 թվականի փետրվար ամսի սկզբին այդտեղ է իրենից կատարել հափշտակությունը։

/տես` գ.թ. 84-86, դատական նիստի արձանագրությունը/

Դատաապրանքագիտական վարձաքննության թիվ 109-ԱՊ-15 եզրակացությամբ, համաձայն որի՝ «փորձաքննությանը տրամադրված «Յալիտոնգ» տեսակի լիցքավորվող էլեկտրոնային մարտկոցներ լիցքավորելու համար նախատեսված ունիվերսալ սարքի հավանական միջին շուկայական արժեքը 2015թ. փետրվար ամսվա դրությամբ, առկա ապրանքային վիճակի հաշվառմամբ` գնահատվում է 700 /յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ»։
/տես` գ.թ. 90, դատական նիստի արձանագրությունը/

Իրեղեն ապացույց ճանաչված «Սբերբանկ» բանկի «GAGIK DAVTYAN» գրառմամբ «5469380032962549» համարով բանկային քարտով և «YALITONG» տեսակի, լիցքավորվող և էլեկտրոնային մարտկոցներ լիցքավորելու համար նախատեսված ունիվերսալ սարքով։
/տես` գ.թ. 171-172, դատական նիստի արձանագրությունը/

Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել է նաև Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանի վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի կողմից տրված պահանջագիրը։
/տես` գ.թ. 8 դատական նիստի արձանագրությունը/

Դատարանում հրապարակվել և հետազոտվել է նաև Գագիկ Վազգենի Դավթյանի մահվան ժամանակի և պատճառների մասին տեղեկատվության վերաբերյալ գրությունը` համաձայն որի` «Գագիկ Վազգենի Դավթյանը /ծնված` 19.06.1951թ. մահացած` 28.03.2015թ./ հաշվառված` Վարդաշեն 9 փ., 70 շենք, բնակվող` ՀՔԿ հասցեում, մահվան ակտային գրանցումը կատարվել է ՔԿԱԳ գործակալության ԵՀՍ տարածքային բաժնում 01.04.2015թ. ա/գ N 2677։ Մահվան պատճառը` կարդիոմիոդիստրոֆիա, ուղեղանյութի այտուց, կախեքսիա, երկկողմանի օջախային թոքաբորբ, աջ ոտնաթաթի 1-ին մատի ինֆեկցված վերք, շաքարային դիաբետ, դիաբետիկ անգիոպաթիա»։
3.Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Քննվող քրեական գործով դատարանը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգքրի 127-րդ հոդվածի դրույթներին համապատասխան, հետազոտելով և գնահատելով գործով ձեռք բերված ապացույցներն իրենց համակցությամբ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, ապացուցված է համարում այն, որ ամբաստանյալ Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանը, չունենալով մշտական բնակության վայր, վարել է թափառաշրջիկ կյանք և բնակվել է որպես կացարան հանդիսացող՝ Երևան քաղաքի Գրիգոր Լուսավորիչ փողոցի և Մաշտոցի պողոտայի հատման մասում գտնվող գետնանցումում գտնվող շինությունում։ 2015թ. փետրվարի սկզբին Ռ.Շավալյանը Աշոտ Խաչիկի Դաշտոյանի հետ Երևան քաղաքի Մաշտոցի պողոտայում հանդիպել են հաշմանդամի սայլակին գամված՝ մուրացկանությամբ զբաղվող Գագիկ Վազգենի Դավթյանին, ապա որոշել են Ռ.Շավալյանի կացարանում միասին ճաշել։ Այդ նպատակով, նույն օրը, ցերեկային ժամին Ռ.Շավալյանը, Գ.Դավթյանը և Ա.Դաշտոյանը գնացել են Մաշտոցի պողոտայում գործող «Փակ շուկա», որտեղից անհրաժեշտ գնումներ կատարելով, գնացել են Ռ.Շավալյանի կացարան, որտեղ ճաշել են և ալկոհոլ գործածել։ Դրանից մի քանի ժամ անց, երբ Գ.Դավթյանը, հրաժեշտ տալով փորձել է հեռանալ, վայր է ընկել հաշմանդամի սայլակից, իսկ մեղադրյալ Ռ. Շավալյանը վկա Ա.Դաշտոյանի օգնությամբ տուժող Գ.Դավթյանին տեղավորել են սայլակում և միասին բարձրացրել նրան գետնանցումի աստիճաններով։ Այնուհետև, երբ տուժող Գ.Դավթյանը գետնանցումի աստիճանների վերևի հատվածից փորձել է հեռանալ, մեղադրյալ Ռ.Շավալյանը, ուրիշի գույքի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, հանել է տուժող Գ.Դավթյանի բաճկոնը, ապա մի քանի քայլ հեռանալով, դրա գրպաններից բացահայտ հափշտակել է վերջինիս պատկանող 8.700 ՀՀ ղրամ գումարը և 700 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Յալիտոնգ» տեսակի լիցքավորվող էլեկտրոնային մարտկոցներ լիցքավորելու համար նախատեսված ունիվերսալ սարքը, որից հետո բաճկոնը վերադարձրել է Գ.Դավթյանին ու հեռացել։
Այսինքն, դատարանն արձանագրում է, որ Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանը, բացահայտ հափշտակել է ուրիշի գույքը, այն է կատարել է հանցավոր արարք` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ուստի վերջինս կատարած հանցավոր արարքի համար ենթակա է պատժի։
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես ամբաստանյալի կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու դրա հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
Որպես Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանի անձը բացասականորեն բնութագրող հանգամանք, դատարանը հաշվի է առնում այն, որ նա ՀՀ Ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի հաշվառումներով անցնում է որպես նախկինում դատապարտված անձ`
այսպես.
վերջինս՝ Երևան քաղաքի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 24.01.2012թ-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով դատապարտվել է տուգանքի` 150.000 ՀՀ դրամի չափով։ Դրանից հետո Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 08.06.2012թ.-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 6-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ մասով դատապարտվել է ազատազրկման` 1 տարի ժամկետով և տուգանքի` 100.000 ՀՀ դրամի չափով։ Գեղարքունիքի մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 26.02.2014թ.-ին դատապարտվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 118-րդ հոդվածով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 1-ին մասով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 324-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով՝ ազատազրկման` 3 տարի ժամկետով և տուգանքի` 50.000 ՀՀ դրամի չափով։ Նույն դատավճռով ազատվել է նշանակված պատժից։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն`
«Դատվածություն չունեցող են համարվում այն անձինք, ովքեր դատարանի դատավճռով դատապարտվել են առանց պատիժ նշանակելու կամ դատարանի դատավճռով ազատվել են պատիժը կրելուց կամ պատիժը կրել են այնպիսի արարքի համար, որի հանցավորությունն ու պատժելիությունը վերացված են օրենքով»։
Այլ խոսքով, Շավալյանը Երևան քաղաքի Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից 08.06.2012թ.-ին կայացված դատավճռով նշանակված պատժի կրումից ազատվել է 24.01.2013թ.-ին և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի համաձայն նրա դատվածությունը պետք է մարեր 24.01.2016թ.-ին, մինչդեռ Շավալյանը, սույն գործով մեղսագրված հանցանքը կատարել է 2015թ. փետրվարի սկզբին։
/տես` քրեական գործի նյութերը և դատական նիստի արձանագրությունը/
Այսպիսով, հաշվի առնելով այն, որ սույն գործով քննվող հանրորեն վտանգավոր արարքը կատարելիս ամբաստանյալը համարվել է դատվածություն ունեցող անձ, դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ և 63-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի համաձայն` որպես ամբաստանյալ Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանի պատաս-խանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է դիտում հանցանքը կատարելու վտանգավոր ռեցիդիվը։

Դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ գործում առկա չեն։
/տես` քրեական գործի նյութերը և դատական նիստի արձանագրությունը/
Ելնելով գործի հանգամանքներից, հիմք ընդունելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին կետի դրույթը, համաձայն որի` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատաuխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար», ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ կետի դրույթը, համաձայն որի` «Պատժի նպատակն է վերականգնել uոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպեu նաև կանխել հանցագործությունները» և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասը` համաձայն որի` «Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով», դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանի կողմից կատարված արարքի համար նրա նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակվի ազատազրկման ձևով՝ որպիսի պատիժը նա պետք է կրի։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` Կողոպուտը՝ ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակությունը՝ պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից վեցհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով։
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվելիք պատժատեսակի և պատժաչափի հարցին, դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 67.1 հոդվածի կանոններով և հաշվի առնելով այն, որ նրա արարքում առկա է հանցանքը կատարելու վտանգավոր ռեցիդիվը, ուստի նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել մեղսագրված հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի երկու երրորդից՝ այն է 2 տարի ժամկետով ազատազրկումից։։
Դատարանը, լուծելով Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի` կալանավորման, հարցին, գտնում է, որ այն պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ քննարկելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածով` դատարանը գտնում է, որ քրեական գործով իրեղեն ապացույց հանդիսացող` լիցքավորման սարքը և բանկային պլաստիկ քարտը` պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին՝ հաշվի առնելով այն, որ լիցքավորման սարքն իրենից ներկայացնում է նյութական արժեք, իսկ բանկային քարտը իրավունք վերապահող փաստաթուղթ։
Ինչպես հաստատվեց գործի դատական քննությամբ տուժող Գագիկ Վազգենի Դավթյանը նախաքննության ընթացքում մահացել է և չի բացառվում, որ հետագայում ի հայտ գան նրա ժառանգները կամ իրավահաջորդները և այդ առարկաներն այդ դեպքում պետք է հանձնվեն նրանց։

Միաժամանակ, դատարանը գտնում է, որ Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանից հօգուտ պետական բյուջեի պետք է բռնագանձել 135.700 /հարյուր երեսունհինգ հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ՝ որպես փորձաքննությունների համար կատարված դատական ծախսերի փոխհատուցում։

4. Եզրափակիչ մաս
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360, 365, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 176-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ պատիժ նշանակել` ազատազրկում 2 /երկու/ տարի ժամկետով։
Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը՝ կալանավորումը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը, նշանակված պատժի կրման սկիզբը հաշվել 2015թ.-ի փետրվարի 11-ից։
Ռուստամ Ռաֆայելի Շավալյանից հօգուտ պետական բյուջեի բռնագանձել 135.700 ՀՀ դրամ՝ որպես դատական ծախսեր։
Քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ լիցքավորման սարքը և բանկային պլաստիկ քարտը՝ պահել քրեական գործի հետ միասին։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում։



Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն