•ործ ԵԿԴ/0021/01/15
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը

Նախա•ահությամբ դատավոր` Արմեն Բեկթաշյանի
քարտուղարությամբ` Կարինե Կարապետյանի

մասնակցությամբ`
մեղադրող` Արթուր Մանուկյանի

պաշտպան` Կամո Կիրակոսյանի

ամբաստանյալ` Գրի•որի Թևանյանի

2015 թվականի մայիսի 05-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական •ործն ըստ մեղադրանքի`

Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանի` ծնված 22.03.1973 թվականին Երևան քաղաքում, ազ•ությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրա•ույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին մեկ անձ, չդատված, հաշվառված և բնակվում է Երևան քաղաքի Ե.Կողբացի 1ա շենքի թիվ 17-րդ բնակարանում:

Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 239-րդ հոդվածով:
2015 թվականի փետրվարի 11-ի որոշմամբ Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորա•րություն չհեռանալու մասին:


Գործի դատավարական նախապատմությունը.

2014 թվականի օ•ոստոսի 26-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Մանասերյանի կողմից որոշում է կայացվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 110-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ 15139814 քրեական •ործը հարուցելու և վարույթ ընդունելու մասին:
2014 թվականի օ•ոստոսի 27-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Վ.Բադալյանի կողմից որոշում է կայացրել թիվ 15139814 քրեական •ործով Սեր•եյ Թևանյանին տուժող ճանաչելու մասին:
2014 թվականի սեպտեմբերի 02-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Վ.Բադալյանի կողմից որոշում է կայացրել թիվ 15139814 քրեական •ործով Լուսինե Գասպարյանին անչափահաս տուժող Սեր•եյ Թևանյանի օրինական ներկայացուցիչ ճանաչելու մասին:
2015 թվականի փետրվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շարջանների քննչական բաժնի ավա• քննիչ Վ.Բադալյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15139814 քրեական •ործով վարույթը կարճելու և Սեր•եյ Թևանյանին ինքնասպանության փորձի հասցնելու կամ հակելու կապակցությամբ քրեական հետապնդում չիրականացնելու` հանցա•ործության դեպքի բացակայության հիմքով, ինչպես նաև Սեր•եյ Թևանյանի առողջությանը դիտավորությամբ ծանր վնաս պատճառելու կապակցությամբ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին` հանցա•ործության դեպքի բացակայության հիմքով:
2015 թվականի փետրվարի 10-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավա• քննիչ Վ.Բադալյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15139814 քրեական •ործի նյութերով Գրի•որի Թևանյանի կողմից հրազենը և ռազմամթերքն անփութորեն պահպանելու դեպքի առթիվ ՀՀ քրեական օրենս•րքի 239-րդ հոդվածի հատկանիշներով հարուցել թիվ 13111615 քրեական •ործը, այն առանձնացնելու առանձին վարույթում նախաքննությունը շարունակելու մասին:
2015 թվականի փետրվարի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շարջանների քննչական բաժնի ավա• քննիչ Վ.Բադալյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13111615 քրեական •ործով Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանին որպես մեղադրյալ ներ•րավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 239-րդ հոդվածով այն բանի համար որ նա Երևան քաղաքի Ե.Կողբացի փողոցի 1ա շենքի թիվ 17 հասցեում •տնվող բնակարանում անփութորեն է պահպանել իրեն պատկանող որսորդական հրազենն ու փամփուշտները, որն էլ 2014թ. օ•ոստոսի 26-ին որդու՝ Սեր•եյ Թևանյանի, կողմից դրանք օ•տա•ործելու համար պայմաններ է ստեղծել.
Այսպես. Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանը 2002թ. հոկտեմբերի 05-ին անդամա•րվել է Հայաստանի Հանրապետության <<Հայ որսորդների ազ•ային միություն>> հասարակական կազմակերպությանը և նրան տրամադրվել 1. թիվ 00616 վկայականը: Գ.Թևանյանը 2012թ. դեկտեմբերի 25-ին ՀՀ ոստիկանության հասարակական կար•ի ապահովման վարչության պետի թիվ 4525 թույլտվության հիման վրա իրավունք է ստացել կրել և բնակության վայրում պահել որսորդական ակոսափող հրազեն հանդիսացող՝ ՙՍայ•ա Մ3՚ տեսակի, Ն-12130381 •ործարանային համարի հրացանը: Հիշյալ հրազենը ձեռք բերելուց հետո Գ.Թևանյանը չի պահպանել ՙԶենքի մասին՚ ՀՀ օրենքի 22-րդ հոդվածի պահանջները, այն է՝ ՙՀայաստանի Հանրապետության տարածքում քաղաքացիական ու ծառայողական փամփուշտների շրջանառությունը կար•ավորելու մասին՚ ՀՀ կառավարության 26.10.1999թ. որոշման 10-րդ •լխի կանոնները չի պահպանել, իրեն պատկանող հրազենը և դրա փամփուշտները անվտան•ության պայմաններն ապահովող և կողմնակի անձանց հասանելիությունը բացառող անկիզելի կամ մետաղյա պահարաններում, •երակայում նյութից պատրաստված կամ երկաթով պատված փայտյա արկղերում պահելու փոխարեն, փամփուշտները պահել է ննջասենյակի զ•եստապահարանում. իսկ հրազենը՝ դստեր ննջասենյակի զ•եստապա հարանում: Գ.Թևանյանի որդին՝ Երևանի թիվ 3 ավա• դպրոցի 12-րդ դասարանի աշակերտ Սեր•եյ Գրի•որիի Թևանյանը, 2014թ–ի օ•ոստոսի 26-ին, ժամը 10:30-ից մինչև 11:00-ն ընկած ժամանակահատվածում, միայնակ •տնվելով տանը, հետաքրքրությունից դրդված որոշել է ուսումնասիրել Գ.Թևանյանին պատկանող ՙՍայ•ա Մ3՚ տեսակի որսորդական հրացանը։ Այդ նպատակով Ս.Թևանյանը քրոջ զ•եստապահարանից վերցրել է ՙՍայ•ա Մ3՚ տեսակի H 121303 որսորդական ակոսափող կարաբինը, այնուհետև, հոր սենյակից՝ հրացանի Փամփշտատուփը և •նացել բնակարանի խոհանոց՝ ծխելու և հիշատակված կարաբինը ուսումնասիրելու: Ս.Թևանյանը խոհանոցում հրացանի խզակոթը հենել է աթոռին, փամփշտատուփը տեդադրել իր տեղում, այնուհետև աջ ձեռքը ուղղել է դեպի կափարիչը բացելու կոճակը, իսկ ձախ ձեռքը դեպի ձ•անը պահպանող օղակը։ Ս.Թևանյանի ձախ ձեռքի բութ մատը եղել է ձ•անը պահպանող օղակից դուռս, իսկ մյուս մատները՝ օղակի կողքին։ Սեր•եյ Թևանյանը փորձել է ուժ տալով դուրս բերել անջատիչի կոճակը, ձախ ձեռքի մատները շարժվել են և պատահաբար դիպել ձ•անին, ինչի հետևանքով կրակոց է արձակվել և Ս. Թևանյանը որովայնի շրջանում ստացել է հրազենային վնասվածք և նրա առողջությանը ծանր վնաս:
2015 թվականի փետրվարի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շարջանների քննչական բաժնի ավա• քննիչ Վ.Բադալյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13111615 քրեական •ործով ինքնաշեն որսորդական ակոսափող հրազենն և փամփուշտները իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին:
2015 թվականի փետրվարի 11-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շարջանների քննչական բաժնի ավա• քննիչ Վ.Բադալյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13111615 քրեական •ործով Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ստորա•րություն չհեռանալու մասին ընտրելու վերաբերյալ:

2015 թվականի փետրվարի 19-ին թիվ 13111615 քրեական •ործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:

Արա•ացված դատական քննություն.

Մինչ դատաքննության սկսվելը` ամբաստանյալ Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանը միջնորդություն է ներկայացրել` դատական քննությունն արա•ացված կար•ով անցկացնելու` հայտարարելով, որ առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում, •իտակցում է արա•ացված կար•ով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Գործով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս դատախազը առարկել էր արա•ացված կար•ով դատական քննություն անցկացնելու կար•ի դեմ, սակայն դատարանում դատախազը օ•տվելով իր դատավարական իրավունքից, փոխելով նախկինում մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս այդ առումով ունեցած դիրքորոշումը, հայտնել է, որ չի առարկում արա•ացված կար•ով դատաքննություն անցկացնելու դեմ:
Դատարանը պարզելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 3751 և 3752 հոդվածներով նախատեսված պայմանները, 2015 թվականի մայիսի 05-ին որոշում է կայացվել արա•ացված կար•ով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Այսպիսով, քրեական •ործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կար•ով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, արա•ացված դատաքննությամբ հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, դատարանը հան•եց այն համոզման, որ ամբաստանյալ Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենս•րքի 239-րդ հոդվածով նախատեսված հանցա•ործություն` որպիսի արարքի համար նա պետք է պատասխանատվության ենթարկվի:
Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանը ենթակա է պատժի կատարած արարքի համար:

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ•ործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հան•ամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա•ործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է` ՙՊատժի նպատակն է վերական•նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա•ործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 61-րդ հոդվածը սահմանում է` ՙ1. Հանցա•ործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենս•րքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենս•րքի Ընդհանուր մասի դրույթները: 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցա•ործության` հանրության համար վտան•ավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութա•րող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հան•ամանքներով: 3. Հանցա•ործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները՚:

Ամբաստանյալ Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել, զղջացել է կատարած արարքի համար, խնամքին է •տնվում երկու անչափահաս երեխաները` 2004 թվականի փետրվարի 04-ին ծնված Անահիտ Գրի•որիի Թևանյանը և 1997 թվականի հոկտեմբերի 26-ին ծնված Սեր•եյ Գրի•որիի Թևանյանը:
ՀՀ քրեական օրենս•րքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայնª ամբաստանյալ Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան•ամանքներ չկան:
Դատարանը •տնում է, որ ՀՀ քրեական օրենս•րքի 63-րդ հոդվածի համաձայնª ամբաստանյալ Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հան•ամանքներ չկան:
Սույն քրեական •ործով Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 239-րդ հոդվածով, որի սանկցիան նախատեսում է հետևյալ պատժատեսակները` տու•անք՝ նվազա•ույն աշխատավարձի հարյուրապատիկից երկուհարյուրհիսնապատիկի չափով, կամ կալանք՝ առավելա•ույնը երեք ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկում՝ առավելա•ույնը երկու տարի ժամկետով:

Այլընտրանքային սանկցիաների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտան•ավորության աստիճանը •նահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի •ործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ. ՙ(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր •ործի քննության ժամանակ այնպիսի հան•ամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտան•ավորության բնույթի և աստիճանի վրա:
Արարքի հանրային վտան•ավորության բնույթը հանցա•ործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցա•ործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտան•ավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցա•ործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցա•ործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցա•ործությանը նրա մասնակցության աստիճանը: (…)՚ (տե’ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը):
Դատարանը հաշվի առնելով, որ ամբաստանյալ Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանի կատարած հանցա•ործության բնույթը և հանրության համար վտան•ավորության աստիճանը, դրա կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցա•ործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքա•իծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով նրա անձը բնութա•րող, ինչպես նաև այն որ նա առաջին ան•ամ կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցա•ործություն, խնամքին են •տնվում երկու անչափահաս երեխաները` 2004 թվականի փետրվարի 04-ին ծնված Անահիտ Գրի•որիի Թևանյանը և 1997 թվականի հոկտեմբերի 26-ին ծնված Սեր•եյ Գրի•որիի Թևանյանը հան•ամանքների հետ՝ դատարանը •տնում է, որ Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանի նկատմամբ չի կարող նշանակել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 239-րդ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված ՙկալանք՚ կամ ՙազատազրկում՚ պատժատեսակները և ղեկավարվելով օրինականության, արդարության, պատժի անհատականացման ու մարդասիրության սկզբունքներով, դատարանը հան•ում է այն համոզման, որ ամբաստանյալ Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանին ՀՀ քրեական օրենս•րքի 239-րդ հոդվածով մեղսա•րվող հանցա•ործության համար, նշված հոդվածով նախատեսված պատիժներից նվազ խիստ տեսակը նշանակելիս կարող է ապահովել պատժի նպատակները, հետևաբար` ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել տու•անքի ձևով, որով հնարավոր կլինի հասնել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերական•նմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցա•ործությունների կանխմանը:
Դատարանը •տնում է, որ Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված` ստորա•րություն չհեռանալու մասին, պետք է վերացնել դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելու պահից:
Լուծելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 116-րդ և 119-րդ հոդվածներով` դատարանը •տնում է, որ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված ՙՍայ•ա Մ-3՚ տեսակի Ն-12130381 •ործարանային համարի հրացանը և ռազմամթերք հանդիսացող 29 փամփուշտները պետք է բռնա•րավել հօ•ուտ Հայաստանի Հանրապետության:



Եզրափակիչ մաս.

Ելնելով վերո•րյալից և ՀՀ քրեական դատավարության օրենս•րքի 116-րդ, 119-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-րդ, 372-րդ, 3751 և 3753-րդ հոդվածներով, դատարանը


Վ Ճ Ռ Ե Ց`

Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենս•րքի 239-րդ հոդվածով և նրան դատապարտել տու•անքիª նվազա•ույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 /հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով:
Գրի•որի Ռոբերտի Թևանյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորա•րություն չհեռանալու մասին վերացնել դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելու պահից:
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական •ործով իրեղեն ապացույց ճանաչված ՙՍայ•ա Մ-3՚ տեսակի Ն-12130381 •ործարանային համարի հրացանը և ռազմամթերք հանդիսացող 29 փամփուշտները բռնա•րավել հօ•ուտ Հայաստանի Հանրապետության:
Սույն դատավճիռը վերաքննության կար•ով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկ ամսվա ընթացքում:

ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ