Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0017/01/15
Վիճակագրական տողի համար : 16.4

Պատասխանող

Անի Սարգսյան Ժորայի
Անի Սարգսյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Արմեն Բեկթաշյան

Հոդվածներ

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

ՀՀ Քրեական օրենսգիրք

Հոդված 333 Մաս 1

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Արմեն Բեկթաշյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Անի Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա նախազգուշացված լինելով սուտ մատնություն կատարելու համար նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին և գիտակցելով, որ իր տրամադրած տեղեկությունը կեղծ `, 2014թ. մարտի 26-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում իրականությանը չհամապատասխանող հաղորդում է տվել այն մասին, որ Արթուր Բադալյանը, չարաշահելով իր վստահությունը, իրավաբանական ծառայություններ մատուցելու պատրվակով իրենից ստացել և խարդախությամբ հափշտակել է 1.670.000 ՀՀ դրամ գումար:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-12-29 10:45 5 Կայացել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-12-22 11:15 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-12-17 10:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-12-14 15:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-12-02 11:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-11-12 15:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-10-15 12:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-09-29 16:30 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-09-02 11:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-07-29 10:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-07-17 11:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-06-25 10:30 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-06-03 15:30 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-05-26 16:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-05-05 11:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-04-10 11:00 5 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2015-03-13 16:00 5 Կայացել է
գործ ԵԿԴ/0017/01/15
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը

Նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Բեկթաշյանի
քարտուղարությամբ` Կարինե Կարապետյանի
Գեորգի Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Արթուր Մանուկյանի

պաշտպան` Լուսնթագ Բադալյանի

2015 թվականի դեկտեմբերի 29-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`

Անի Ժորայի Սարգսյանի` ծնված 10.10.1968 թվականին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չդատված, հաշվառված է Երևան քաղաքի Թումանյան փ. 38-րդ շենքի 10-րդ բնակարանում։

Անի Ժորայի Սարգսյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
2015 թվականի հունվարի 28-ի որոշմամբ Անի Ժորայի Սարգսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։




Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2015 թվականի մարտի 26-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնում Անի Սարգսյանը հաղորդում է տվել այն մասին, որ Արթուր Բադալյանը իր վստահությունը չարաշահելով և խաբեությամբ իրենից վերցրել է մեկ միլիոն վեց հարյուր յոթանասուն հազար ՀՀ դրամ գումար, իրավաբանական ծառայություններ մատուցելու պատրվակով, սակայն այդ ուղղությամբ ոչինչ չի արել և հափշտակել է գումարը։ Խնդրում էԱրթուր Բադալյանին ենթարկել քրեական պատասխանատվության։
2014 թվականի մարտի 31-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնի ավագ հետաքննիչ Մ.Գասպարյանի կողմից որոշում է կայացվել Անի Սարգսյանի հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին։
2014 թվականի ապրիլի 30-ին Երևան քաղաքի դատախազ Ա.Դավթյանի կողմից որոշում է կայացվել Անի Սարգսյանի հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնի ավագ հետաքննիչ Մ.Գասպարյանի 31.03.2014 թ. որոշումը վերացնելու և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով թիվ 63202814 քրեական գործը հարուցելու մասին։
2014 թվականի մայիսի 07-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Դ.Կիրակոսյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 63202814 քրեական գործը հարուցելու մասին։
2014 թվականի օգոստոսի 28-ին ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Դ.Կիրակոսյանի կողմից որոշում է կայացվելթիվ 63202814 քրեական գոևծով վարույթը կարճելու և Արթուր Բադալյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնելու՝ հանցակազմիր բացակայության հիմքով։
2014 թվականի սեպտեմբերի 05-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Մանուկյանի կողմից որոշում է կայացվել վարույթը կարճված թիվ 63202814 քրեական գործի նյութերով Անի Սարգսյանի կողմից հանցագործության մասին սուտ մատնություն կատարելու դեպքի աթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ 13208814 քրեական գործը հարուցելու մասին։
2014 թվականի սեպտեմբերի 19-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա.Միրզոյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13208814 քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին։
2015 թվականի հունվարի 28-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Դ.Կիրակոսյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13208814 քրեական գործով Անի Սարգսյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասով այն բանի համար, որ նա նախազգուշացված լինելով սուտ մատնություն կատարելու համար նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին և գիտակցելով, որ իր տրամադրված տեղեկությունը կեղծ է , 2014 թվականի մարտի 26-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում իրականությանը չհամապատասխանող հաղորդում է տվել այն մասին, որ Արթուր Բադալյանը, չարաշահելով իր վստահությունը, իրավաբանականծառայություններ մատուցելու պատրվակով իրենից ստացել և խարդախությամբ հափշտակել է 1.670.000ՀՀ դրամ գումար։՝
2015 թվականի հունվարի 18-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Դ.Կիրակոսյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13208814 քրեական գործով Անի Սարգսյանի վերաբերյալ որպես խափանման միջոց ստորագրություն չհեռանալու մասին։
2015 թվականի փետրվարի 09-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոն և Ներք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Դ.Կիրակոսյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13208814 քրեական գործով 26.03.2014թ Անի Սարգսյանի կողմից տրված հաղոդումը որպես ապացույց ճանաչելու մասին։

2015 թվականի փետրվարի 18-ին թիվ 13208814 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան։


Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Դատարանում հետազոտվել և ուսումնասիրվել է նորքոհիշյալ ապացույցները` հարցաքննվել են ամբաստանյալ Անի Սարգսյանը, վկաներ Արթուր Բադալյանը և Լիլիթ Մանասերյանը և գործում եղած բոլոր փաստաթղթերը։
Հրապարակվել են ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` Անի Սարգսյանի կողմից 2014 թվականի մարտի 26-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում հաղորդում ընդունելու մասին արձանագրությունը։




Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Քրեական գործի դատական քննության փուլում, 29.12.2015թ.-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ գործով մեղադրող Արթուր Մանուկյանը, իրականացնելով իր դատավարական լիազորությունները` հայտարարել է Անի Սարգսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքից հրաժարվելու մասին՝ վերջինիս արաքում հանցակազմի բացակայության հիմքով։
Ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքից հարաժարվելու պարագայում մեղադրողը միջնորդել է Անի Սարգսյանի նկատմամբ հարուցված քրեական հետապնդումը դադարեցնել և քրեական գործի վարույթը կարճել։
Ամբաստանյալ Անի Սարգսյանի շահերի պաշտպան Լուսնթագ Բադալյանը չառարկեց ներկայացված միջնորդության դեմ։
Ամբաստանյալ Անի Սարգսյանը միացել է իր պաշտպանի դիրքորոշմանը։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 1-ին հոդվածի 1-ին մասի պահանջների համաձայն`
«Հայաստանի Հանրապետության տարածքում քրեական գործերով վարույթի կարգը սահմանվում է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությամբ, Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերով, սույն օրենսգրքով, Հայաստանի Հանրապետության դատական օրենսգրքով և դրանց համապատասխան ընդունված այլ օրենքներով»։
Այլ օրենքներում պարունակվող քրեական դատավարության իրավունքի նորմերը պետք է համապատասխանեն սույն օրենսգրքին։
Ըստ նույն հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների`
«քրեական դատավարության օրենսդրությամբ սահմանված վարույթի կարգը պարտադիր է դատարանների, հետաքննության, նախաքննության և դատախազության մարմինների, ինչպես նաև դատավարության մասնակիցների համար»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 2-րդ հոդվածը սահմանում է.
«Քրեական դատավարությունն իրականացվում է` ապահովելու համար`
1) անձի, հասարակության և պետության պաշտպանությունը հանցագործությունից.
2) անձի և հասարակության պաշտպանությունը պետական իշխանության ինքնիրավ գործողություններից և չարաշահումներից` կապված իրական կամ ենթադրվող հանցավոր արարքի հետ։
2. Քրեական դատավարություն իրականացնող մարմինները պարտավոր են ձեռնարկել բոլոր միջոցառումները, որպեսզի իրենց գործունեության արդյունքում`
1) քրեական օրենսգրքերով չթույլատրված արարք կատարած յուրաքանչյուր ոք բացահայտվի և քրեական օրենքով նախատեսված դեպքերում և սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով պատասխանատվության ենթարկվի.
2) ոչ մի անմեղ անձ հանցանքի կատարման մեջ չկասկածվի, չմեղադրվի և չդատապարտվի.
3) ոչ ոք անօրինական կամ առանց անհրաժեշտության չենթարկվի դատավարական հարկադրանքի միջոցների, պատժի, իրավունքների և ազատությունների այլ սահմանափակման»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 54-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետի համաձայն`
«Քրեական գործը դատարանի կողմից քննելիս մեղադրողը լիազորված է` …հրաժարվել մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդում իրականացնելուց»։
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի`
«քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե
… 2/ արարքի մեջ հանցակազմ չկա…/։
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 4-րդ մասի`
«4/ Մեղադրողը, դատարանում հայտնաբերելով քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքներ, պարտավոր է հայտարարել ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդում իրականացնելուց հրաժարվելու մասին։ Ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդում իրականացնելուց հրաժարվելու մասին մեղադրողի հայտարարությունը դատարանի համար քրեական գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմք է»։
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 366-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջների`
«արդարացման դատավճիռը ճանաչում և հռչակում է հանցանքի կատարման մեջ ամբաստանյալի անմեղությունը` այն մեղադրանքով, որով նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ»։
Ըստ նույն հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների`
«դատարանը պարտավոր է սույն օրենսգրքի 35 հոդվածի առաջին մասի 1-3-րդ կետերով և երկրորդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում տվյալ դատական նիստում կայացնել արդարացման դատավճիռ»։
Համաձայն նույն հոդվածի 4-րդ մասի պահանջների`
«դատարանում մեղադրանքը պաշտպանող դատախազը մեղադրանքից հրաժարվելու դեպքում դատարանը մեղադրանքի այդ մասով կայացնում է արդարացնող դատավճիռ»։
Տվյալ դեպքում, դատարանն արձանագրում է, որ դատարանում մեղադրանքը պաշտպանող դատախազը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 4-րդ մասի և 54-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետի պահանջների համաձայն իրավասու է հայտարարել ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումն իրականացնելուց հրաժարվելու մասին ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված բոլոր տասներեք հանգամանքների առկայության դեպքում։
Այդ ամենի հետ մեկտեղ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված ոչ բոլոր դեպքերում է, որ մասնակցող դատախազի կողմից մեղադրանքից հրաժարվելու դեպքում գործի քննությունն ավարտվում է։

Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 366-րդ հոդվածի 4-րդ մասի «դատարանում մեղադրանքը պաշտպանող դատախազը մեղադրանքից հրաժարվելու դեպքում դատարանը մեղադրանքի այդ մասով կայացնում է արդարացնող դատավճիռ»։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը իր թիվ ՏԴ2/0030/01/13 որոշմամբ հայտնել է հետևյալ դիրքորոշումը «... Ինչ վերաբերում է մեղադրանքից հրաժարվելուն, ապա համապատասխան հիմքերի առկայության դեպքում /տես սույն որոշման նախորդ կետի 2 ենթակետը/ դատախազի` որպես պետության անունից քրեական հետապնդում իրականացնող անձի դիրքորոշումը պարտադիր է դատավարության մյուս սյուբեկների, այդ թվում` դատարանի համար։ Մեղադրանքից հրաժարվելու վերաբերյալ դատախազի կամահայտնությունը հավասարազոր է մեղադրանքի /մեղավորության մասին վեճի/ բացակայության, որպիսի պայմաններում քրեական դատավարությունը չի կարող շարունակվել և դատարանը պարտավոր է ավարտել գործի վարույթն արդարացման հիմքով»։

Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածում սահմանված անմեղության կանխավարկածի սկզբունքնների`
• Հանցագործության համար կասկածվողը կամ մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի օրինական ուժ ստացած դատավճռով։
• Կասկածյալը կամ մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությանը։
Նրանց անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել պաշտպանության կողմի վրա։
• Մեղադրանքի ապացուցման և կասկածյալին կամ մեղադրյաին ի պաշտպանություն բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը կրում է մեղադրանքի կողմը։
• Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։
• Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել քրեական դատավարական օրենսգրքի պահանջներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։
• Կասկածյալի կամ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվող խափանման միջոցները չեն կարող պարունակել պատժի տարրեր։
Այսպիսով՝ օրենսգիրքն ամբողջացրել, հստակեցրել ամրապնդել է Սահմանադրությամբ ամրագրված անմեղության կանխավարկածի դրույթները, ապահովելով այդ սկզբունքի իրականացման օրենսդրական երաշխիքները։
Այսպես, «Մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրի» 11-րդ հոդվածի համաձայն՝
«քրեական հանցագործության մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր ոք իրավունք ունի համարվելու անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունը ապացուցված չէ ըստ օրենքի, հրապարակային դատաքննությամբ...։
Նմանատիպ նորմ նախատեսված է նաև «Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների» մասին միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի 2-րդ մասում։
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» 1950թ. Եվրոպական համաձայնագրի (կոնվենցիայի) 6-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«յուրաքանչյուր ոք, ով մեղադրվում է քրեական հանցագործություն կատարելու մեջ, համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ օրենքին համապատասխան»։
ՀՀ Սահմանադրության 41-րդ հոդվածի համաձայն՝
«հանցագործության մեջ մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ օրենքով սահմանված կարգով դատարանի օրինական ուժի մեջ ստացած դւստավճռով»։
Ասվածից հետևում է, որ անձին՝ ինչպես մեղավոր ճանաչելու, այնպես էլ նրան անմեղ հռչակելու վերաբերյալ դատական ակտերը պետք է լինեն ոչ թե որոշման, այլ ավելի լայն իրավազորություններ սահմանող՝ դատավճռի, տեսքով, որի պայմաններում միայն կարող է ճանաչվել և հռչակվել անձի անմեղությունը նրան մեղսագրված որևէ հանցավոր արարքում։
Այսպես՝ համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի`
«1. Արդարացված է այն անձը, որի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել կամ քրեական գործով վարույթը կարճվել է սույն օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-3-րդ կետերով և երկրորդ մասով նախատեսված որևէ հիմքով, կամ որի նկատմամբ կայացվել է արդարացման դատավճիռ։
2. Արդարացվածն իրավունք ունի բողոքարկել իր նկատմամբ քրեական գործի վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմքերը կամ արդարացման դատավճիռը։
3. Արդարացվածն իրավունք ունի նաև պահանջել իրեն անօրինական ձերբակալման, կալանավորման, որպես մեղադրյալ ներգրավելու և դատապարտման հետևանքով պատճառված վնասի գույքային հատուցում ամբողջ ծավալով` հաշվի առնելով իրական հնարավոր բաց թողնված օգուտները։
4. Արդարացվածը որպես հատուցում իրավունք ունի ստանալ`
1) աշխատավարձը, թոշակը, նպաստները, այլ եկամուտներ, որոնցից նա զրկվել է.
2) գույքի բռնագրավմամբ` այն պետության եկամուտ դարձնելու, քննություն իրականացնող մարմինների կողմից առգրավվելու, գույքի վրա կալանք դնելու հետևանքով պատճառված վնասը.
3) վճարված դատական ծախսերը.
4) փաստաբանին վճարված գումարները.
5) դատավճիռն ի կատար ածելիս վճարված կամ առգրավված տուգանքը։
5. Գումարները, որոնք ծախսվել են անձին անազատության մեջ պահելու համար, դատական ծախսերը, ինչպես նաև անազատության մեջ պարտադիր աշխատանքներ կատարելու համար այդ անձի աշխատավարձը չեն կարող հանվել այն գումարից, որը ենթակա է վճարման քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի սխալի հետևանքով պատճառված վնասը հատուցելու համար։
6. Այն դեպքում, երբ քրեական գործի վարույթը կարճվել է, քրեական հետապնդումը դադարեցվել է կամ արդարացման դատավճիռ է կայացվել հանցակազմի բացակայության հիմքով, սույն հոդվածով նախատեսված վնասի հատուցումը կատարվում է միայն քաղաքացիական դատավարության կարգով` քաղաքացիական հայցի լուծումից հետո։
7. Այն դեպքում, երբ արդարացման դատավճիռը կամ քրեական գործը կարճելու կամ հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումը, որի հիման վրա կատարվել է վնասի հատուցում, վերացվել է և համապատասխան անձի նկատմամբ նույն գործով կայացվել է մեղադրական դատավճիռ, գումարները, որոնք վճարվել են որպես վնասի հատուցում, կարող է առգրավել դատարանը, որոշման կատարման շրջադարձման կարգով։
8. Արդարացվածն իրավունք ունի նաև`
1) վերականգնվել նախկին աշխատանքում (նախկին պաշտոնում), իսկ դրա անհնարինության դեպքում` ստանալ համարժեք աշխատանք (պաշտոն) կամ նախկին աշխատանքը (պաշտոնը) կորցնելու հետևանքով պատճառված վնասի դրամական փոխհատուցում.
2) ազատազրկման, կալանքի կամ ազատության սահմանափակման ձևով պատիժը կրել, ինչպես նաև կարգապահական գումարտակում պահվելու ժամանակը բոլոր տեսակի աշխատանքային ստաժների մեջ հաշվակցել.
3) հետ ստանալ նախկինում զբաղեցրած բնակելի տարածքը, իսկ դրա անհնարինության դեպքում` ստանալ բնակմակերեսով և գտնվելու վայրով համարժեք բնակելի տարածք.
4) զինվորական և այլ կոչումների վերականգնման` հաշվի առնելով երկարամյա ծառայությունը։
9. Արդարացվածի պահանջով`
1) դատարանը կամ քննություն իրականացնող մարմինները պարտավոր են այդ մասին երկշաբաթյա ժամկետում հայտնել անձի նախկին և ներկա աշխատանքի, ուսման, բնակության վայր.
2) լրատվության միջոցը, որը հրապարակել է քրեական գործի վարույթով կասկածյալին կամ մեղադրյալին նշանակվող տեղեկություններ, պարտավոր է մեկ ամսվա ընթացքում հայտնել գործով կայացված վերջնական որոշման մասին։
10. Քրեական հետապնդման մարմինը պարտավոր է գրավոր ներողություն հայցել արդարացվածից։
11. Արդարացվածի մահվան կամ անգործունակության դեպքում պահանջի իրավունքը սույն հոդվածի չորրորդ, հինգերորդ և իններորդ մասերով անցնում է նրա մոտակա հերթի ժառանգներին»։
Վերը շարադրվածից ելնելով, դատարանը փաստում է, որ արդարացման դատավճռով ոչ միայն ճանաչվում և հռչակվում է անձի անմեղությունը նրան մեղսագրված հանորեն վտանգավոր արարքի կատարման մեջ, այլ հասարակության, անկախ դիտորդի, ինչպես նաև հենց իր՝ մեղադրվողի, մոտ ստեղծում է արդարացման ու արդարացիության ընկալում, մինչդեռ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և քրեական գործը կարճելու մասին որոշումը չի կարող առաջացնել՝ նախ այնպիսի լայն իրավազությություններ, ինչպես արդարացման դատավճիռը, ապա նաև ստեղծել այնպիսի տպավորություն, որ իրականում տեղի է ունեցել արդարադատություն, մինչդեռ, դատարանն արձանագրում է, որ արդարադատությունը ոչ միայն պետք է իրականացվի, այլ այն պետք է իրականացվի ու լինի տեսանելի և ընկալելի։
Այսպիսով, դատարանը հիմք ընդունելով ՀՀ Սահմանադրության, «Մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրի» և «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» 1950թ. Եվրոպական համաձայնագրի վերը շարադրված նորմերը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 366-րդ հոդվածով՝ գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով մեղադրվող ամբաստանյալ Անի Սարգսյանի նկատմամբ պետք է կայացվի արդարացման դատավճիռ` մեղադրողի կողմից ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքից հրաժարվելու պատճառաբանությամբ։
Այս պայմաններում, դատարանը գտնում է, որ Անի Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին պետք է, վերացնել։
2015 թվականի փետրվարի 09-ի որոշմամբ որպես ապացույց ճանաչված 26.03.2014թ Անի Սարգսյանի կողմից տրված հաղոդումը պետք է թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։

Եզրափակիչ մաս.

Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10-րդ, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18, 35, 54, 66, 357-360, 364, 366, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց`

Անի Ժորայի Սարգսյանին ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում ճանաչել անմեղ և արդարացնել։
Անի Ժորայի Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, վերացնել։
Անի Ժորայի Սարգսյանին պարզաբանել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 66-րդ և 67-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարացվածի և նրան պատճառված /հնարավոր/ վնասի հատուցման` նրա իրավունքներն ու հատուցման կարգը։
2015 թվականի փետրվարի 09-ի որոշմամբ որպես ապացույց ճանաչված 26.03.2014թ Անի Սարգսյանի կողմից տրված հաղոդումը` թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված։
Սույն դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկ ամսվա ընթացքում։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0017/01/15
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 18-02-2015
Քրեական գործի համարը 0017/01/15
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 13208814
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Անի Սարգսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա նախազգուշացված լինելով սուտ մատնություն կատարելու համար նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին և գիտակցելով, որ իր տրամադրած տեղեկությունը կեղծ `, 2014թ. մարտի 26-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում իրականությանը չհամապատասխանող հաղորդում է տվել այն մասին, որ Արթուր Բադալյանը, չարաշահելով իր վստահությունը, իրավաբանական ծառայություններ մատուցելու պատրվակով իրենից ստացել և խարդախությամբ հափշտակել է 1.670.000 ՀՀ դրամ գումար:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Անի
Ազգանուն Սարգսյան
Հայրանուն Ժորայի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 16.4
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 18-02-2015
Նախագահող դատավոր
Անուն Արմեն
Ազգանուն Բեկթաշյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 19-02-2015
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 19-02-2015
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 19-02-2015
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 13-03-2015
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Անի
Ազգանուն Սարգսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Արթուր
Ազգանուն Մանուկյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 10-04-2015
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 05-05-2015
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 26-05-2015
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 03-06-2015
Ժամ 15:30
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 25-06-2015
Ժամ 10:30
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Չի կայացել
Չկայացման պատճառը Նախագահող դատավորը մեկ այլ քրեական գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով:
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 17-07-2015
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 29-07-2015
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Չի կայացել
Չկայացման պատճառը Նախագահող դատավորի մեկ այլ գործով խորհրդակցական սենյակում գտնվելու պատճառով:
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 02-09-2015
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 29-09-2015
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 15-10-2015
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Չի կայացել
Չկայացման պատճառը Նախագահող դատավորի վերապատրաստման դասընթացների մասնակցելու պատճառով:
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 12-11-2015
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 02-12-2015
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 14-12-2015
Ժամ 15:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 17-12-2015
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 22-12-2015
Ժամ 11:15
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 29-12-2015
Ժամ 10:45
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 29-12-2015
Արդարացման
Ամսաթիվ 29-12-2015
Ամբաստանյալ
Անուն Անի
Ազգանուն Սարգսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը գործ ԵԿԴ/0017/01/15
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը

Նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Բեկթաշյանի
քարտուղարությամբ` Կարինե Կարապետյանի
Գեորգի Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Արթուր Մանուկյանի

պաշտպան` Լուսնթագ Բադալյանի

2015 թվականի դեկտեմբերի 29-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`

Անի Ժորայի Սարգսյանի` ծնված 10.10.1968 թվականին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուսնացած, չդատված, հաշվառված է Երևան քաղաքի Թումանյան փ. 38-րդ շենքի 10-րդ բնակարանում։

Անի Ժորայի Սարգսյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
2015 թվականի հունվարի 28-ի որոշմամբ Անի Ժորայի Սարգսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։




Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2015 թվականի մարտի 26-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնում Անի Սարգսյանը հաղորդում է տվել այն մասին, որ Արթուր Բադալյանը իր վստահությունը չարաշահելով և խաբեությամբ իրենից վերցրել է մեկ միլիոն վեց հարյուր յոթանասուն հազար ՀՀ դրամ գումար, իրավաբանական ծառայություններ մատուցելու պատրվակով, սակայն այդ ուղղությամբ ոչինչ չի արել և հափշտակել է գումարը։ Խնդրում էԱրթուր Բադալյանին ենթարկել քրեական պատասխանատվության։
2014 թվականի մարտի 31-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնի ավագ հետաքննիչ Մ.Գասպարյանի կողմից որոշում է կայացվել Անի Սարգսյանի հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին։
2014 թվականի ապրիլի 30-ին Երևան քաղաքի դատախազ Ա.Դավթյանի կողմից որոշում է կայացվել Անի Սարգսյանի հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնի ավագ հետաքննիչ Մ.Գասպարյանի 31.03.2014 թ. որոշումը վերացնելու և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետի հատկանիշներով թիվ 63202814 քրեական գործը հարուցելու մասին։
2014 թվականի մայիսի 07-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Դ.Կիրակոսյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 63202814 քրեական գործը հարուցելու մասին։
2014 թվականի օգոստոսի 28-ին ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Դ.Կիրակոսյանի կողմից որոշում է կայացվելթիվ 63202814 քրեական գոևծով վարույթը կարճելու և Արթուր Բադալյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնելու՝ հանցակազմիր բացակայության հիմքով։
2014 թվականի սեպտեմբերի 05-ին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Մանուկյանի կողմից որոշում է կայացվել վարույթը կարճված թիվ 63202814 քրեական գործի նյութերով Անի Սարգսյանի կողմից հանցագործության մասին սուտ մատնություն կատարելու դեպքի աթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ 13208814 քրեական գործը հարուցելու մասին։
2014 թվականի սեպտեմբերի 19-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Ա.Միրզոյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13208814 քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին։
2015 թվականի հունվարի 28-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Դ.Կիրակոսյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13208814 քրեական գործով Անի Սարգսյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասով այն բանի համար, որ նա նախազգուշացված լինելով սուտ մատնություն կատարելու համար նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին և գիտակցելով, որ իր տրամադրված տեղեկությունը կեղծ է , 2014 թվականի մարտի 26-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում իրականությանը չհամապատասխանող հաղորդում է տվել այն մասին, որ Արթուր Բադալյանը, չարաշահելով իր վստահությունը, իրավաբանականծառայություններ մատուցելու պատրվակով իրենից ստացել և խարդախությամբ հափշտակել է 1.670.000ՀՀ դրամ գումար։՝
2015 թվականի հունվարի 18-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Դ.Կիրակոսյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13208814 քրեական գործով Անի Սարգսյանի վերաբերյալ որպես խափանման միջոց ստորագրություն չհեռանալու մասին։
2015 թվականի փետրվարի 09-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոն և Ներք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Դ.Կիրակոսյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 13208814 քրեական գործով 26.03.2014թ Անի Սարգսյանի կողմից տրված հաղոդումը որպես ապացույց ճանաչելու մասին։

2015 թվականի փետրվարի 18-ին թիվ 13208814 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան։


Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Դատարանում հետազոտվել և ուսումնասիրվել է նորքոհիշյալ ապացույցները` հարցաքննվել են ամբաստանյալ Անի Սարգսյանը, վկաներ Արթուր Բադալյանը և Լիլիթ Մանասերյանը և գործում եղած բոլոր փաստաթղթերը։
Հրապարակվել են ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` Անի Սարգսյանի կողմից 2014 թվականի մարտի 26-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում հաղորդում ընդունելու մասին արձանագրությունը։




Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Քրեական գործի դատական քննության փուլում, 29.12.2015թ.-ին կայացած դատական նիստի ժամանակ գործով մեղադրող Արթուր Մանուկյանը, իրականացնելով իր դատավարական լիազորությունները` հայտարարել է Անի Սարգսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքից հրաժարվելու մասին՝ վերջինիս արաքում հանցակազմի բացակայության հիմքով։
Ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքից հարաժարվելու պարագայում մեղադրողը միջնորդել է Անի Սարգսյանի նկատմամբ հարուցված քրեական հետապնդումը դադարեցնել և քրեական գործի վարույթը կարճել։
Ամբաստանյալ Անի Սարգսյանի շահերի պաշտպան Լուսնթագ Բադալյանը չառարկեց ներկայացված միջնորդության դեմ։
Ամբաստանյալ Անի Սարգսյանը միացել է իր պաշտպանի դիրքորոշմանը։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 1-ին հոդվածի 1-ին մասի պահանջների համաձայն`
«Հայաստանի Հանրապետության տարածքում քրեական գործերով վարույթի կարգը սահմանվում է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությամբ, Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրերով, սույն օրենսգրքով, Հայաստանի Հանրապետության դատական օրենսգրքով և դրանց համապատասխան ընդունված այլ օրենքներով»։
Այլ օրենքներում պարունակվող քրեական դատավարության իրավունքի նորմերը պետք է համապատասխանեն սույն օրենսգրքին։
Ըստ նույն հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների`
«քրեական դատավարության օրենսդրությամբ սահմանված վարույթի կարգը պարտադիր է դատարանների, հետաքննության, նախաքննության և դատախազության մարմինների, ինչպես նաև դատավարության մասնակիցների համար»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 2-րդ հոդվածը սահմանում է.
«Քրեական դատավարությունն իրականացվում է` ապահովելու համար`
1) անձի, հասարակության և պետության պաշտպանությունը հանցագործությունից.
2) անձի և հասարակության պաշտպանությունը պետական իշխանության ինքնիրավ գործողություններից և չարաշահումներից` կապված իրական կամ ենթադրվող հանցավոր արարքի հետ։
2. Քրեական դատավարություն իրականացնող մարմինները պարտավոր են ձեռնարկել բոլոր միջոցառումները, որպեսզի իրենց գործունեության արդյունքում`
1) քրեական օրենսգրքերով չթույլատրված արարք կատարած յուրաքանչյուր ոք բացահայտվի և քրեական օրենքով նախատեսված դեպքերում և սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով պատասխանատվության ենթարկվի.
2) ոչ մի անմեղ անձ հանցանքի կատարման մեջ չկասկածվի, չմեղադրվի և չդատապարտվի.
3) ոչ ոք անօրինական կամ առանց անհրաժեշտության չենթարկվի դատավարական հարկադրանքի միջոցների, պատժի, իրավունքների և ազատությունների այլ սահմանափակման»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 54-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետի համաձայն`
«Քրեական գործը դատարանի կողմից քննելիս մեղադրողը լիազորված է` …հրաժարվել մեղադրյալի նկատմամբ քրեական հետապնդում իրականացնելուց»։
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի`
«քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե
… 2/ արարքի մեջ հանցակազմ չկա…/։
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 4-րդ մասի`
«4/ Մեղադրողը, դատարանում հայտնաբերելով քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքներ, պարտավոր է հայտարարել ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդում իրականացնելուց հրաժարվելու մասին։ Ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդում իրականացնելուց հրաժարվելու մասին մեղադրողի հայտարարությունը դատարանի համար քրեական գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմք է»։
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 366-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջների`
«արդարացման դատավճիռը ճանաչում և հռչակում է հանցանքի կատարման մեջ ամբաստանյալի անմեղությունը` այն մեղադրանքով, որով նա ներգրավվել է որպես մեղադրյալ»։
Ըստ նույն հոդվածի 2-րդ մասի պահանջների`
«դատարանը պարտավոր է սույն օրենսգրքի 35 հոդվածի առաջին մասի 1-3-րդ կետերով և երկրորդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում տվյալ դատական նիստում կայացնել արդարացման դատավճիռ»։
Համաձայն նույն հոդվածի 4-րդ մասի պահանջների`
«դատարանում մեղադրանքը պաշտպանող դատախազը մեղադրանքից հրաժարվելու դեպքում դատարանը մեղադրանքի այդ մասով կայացնում է արդարացնող դատավճիռ»։
Տվյալ դեպքում, դատարանն արձանագրում է, որ դատարանում մեղադրանքը պաշտպանող դատախազը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 4-րդ մասի և 54-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետի պահանջների համաձայն իրավասու է հայտարարել ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումն իրականացնելուց հրաժարվելու մասին ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված բոլոր տասներեք հանգամանքների առկայության դեպքում։
Այդ ամենի հետ մեկտեղ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված ոչ բոլոր դեպքերում է, որ մասնակցող դատախազի կողմից մեղադրանքից հրաժարվելու դեպքում գործի քննությունն ավարտվում է։

Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 366-րդ հոդվածի 4-րդ մասի «դատարանում մեղադրանքը պաշտպանող դատախազը մեղադրանքից հրաժարվելու դեպքում դատարանը մեղադրանքի այդ մասով կայացնում է արդարացնող դատավճիռ»։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը իր թիվ ՏԴ2/0030/01/13 որոշմամբ հայտնել է հետևյալ դիրքորոշումը «... Ինչ վերաբերում է մեղադրանքից հրաժարվելուն, ապա համապատասխան հիմքերի առկայության դեպքում /տես սույն որոշման նախորդ կետի 2 ենթակետը/ դատախազի` որպես պետության անունից քրեական հետապնդում իրականացնող անձի դիրքորոշումը պարտադիր է դատավարության մյուս սյուբեկների, այդ թվում` դատարանի համար։ Մեղադրանքից հրաժարվելու վերաբերյալ դատախազի կամահայտնությունը հավասարազոր է մեղադրանքի /մեղավորության մասին վեճի/ բացակայության, որպիսի պայմաններում քրեական դատավարությունը չի կարող շարունակվել և դատարանը պարտավոր է ավարտել գործի վարույթն արդարացման հիմքով»։

Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածում սահմանված անմեղության կանխավարկածի սկզբունքնների`
• Հանցագործության համար կասկածվողը կամ մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ օրենսգրքով սահմանված կարգով՝ դատարանի օրինական ուժ ստացած դատավճռով։
• Կասկածյալը կամ մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությանը։
Նրանց անմեղության ապացուցման պարտականությունը չի կարող դրվել պաշտպանության կողմի վրա։
• Մեղադրանքի ապացուցման և կասկածյալին կամ մեղադրյաին ի պաշտպանություն բերված փաստարկների հերքման պարտականությունը կրում է մեղադրանքի կողմը։
• Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։
• Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել քրեական դատավարական օրենսգրքի պահանջներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։
• Կասկածյալի կամ մեղադրյալի նկատմամբ կիրառվող խափանման միջոցները չեն կարող պարունակել պատժի տարրեր։
Այսպիսով՝ օրենսգիրքն ամբողջացրել, հստակեցրել ամրապնդել է Սահմանադրությամբ ամրագրված անմեղության կանխավարկածի դրույթները, ապահովելով այդ սկզբունքի իրականացման օրենսդրական երաշխիքները։
Այսպես, «Մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրի» 11-րդ հոդվածի համաձայն՝
«քրեական հանցագործության մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր ոք իրավունք ունի համարվելու անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունը ապացուցված չէ ըստ օրենքի, հրապարակային դատաքննությամբ...։
Նմանատիպ նորմ նախատեսված է նաև «Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների» մասին միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի 2-րդ մասում։
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» 1950թ. Եվրոպական համաձայնագրի (կոնվենցիայի) 6-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝
«յուրաքանչյուր ոք, ով մեղադրվում է քրեական հանցագործություն կատարելու մեջ, համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ օրենքին համապատասխան»։
ՀՀ Սահմանադրության 41-րդ հոդվածի համաձայն՝
«հանցագործության մեջ մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ օրենքով սահմանված կարգով դատարանի օրինական ուժի մեջ ստացած դւստավճռով»։
Ասվածից հետևում է, որ անձին՝ ինչպես մեղավոր ճանաչելու, այնպես էլ նրան անմեղ հռչակելու վերաբերյալ դատական ակտերը պետք է լինեն ոչ թե որոշման, այլ ավելի լայն իրավազորություններ սահմանող՝ դատավճռի, տեսքով, որի պայմաններում միայն կարող է ճանաչվել և հռչակվել անձի անմեղությունը նրան մեղսագրված որևէ հանցավոր արարքում։
Այսպես՝ համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի`
«1. Արդարացված է այն անձը, որի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել կամ քրեական գործով վարույթը կարճվել է սույն օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-3-րդ կետերով և երկրորդ մասով նախատեսված որևէ հիմքով, կամ որի նկատմամբ կայացվել է արդարացման դատավճիռ։
2. Արդարացվածն իրավունք ունի բողոքարկել իր նկատմամբ քրեական գործի վարույթը կարճելու կամ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հիմքերը կամ արդարացման դատավճիռը։
3. Արդարացվածն իրավունք ունի նաև պահանջել իրեն անօրինական ձերբակալման, կալանավորման, որպես մեղադրյալ ներգրավելու և դատապարտման հետևանքով պատճառված վնասի գույքային հատուցում ամբողջ ծավալով` հաշվի առնելով իրական հնարավոր բաց թողնված օգուտները։
4. Արդարացվածը որպես հատուցում իրավունք ունի ստանալ`
1) աշխատավարձը, թոշակը, նպաստները, այլ եկամուտներ, որոնցից նա զրկվել է.
2) գույքի բռնագրավմամբ` այն պետության եկամուտ դարձնելու, քննություն իրականացնող մարմինների կողմից առգրավվելու, գույքի վրա կալանք դնելու հետևանքով պատճառված վնասը.
3) վճարված դատական ծախսերը.
4) փաստաբանին վճարված գումարները.
5) դատավճիռն ի կատար ածելիս վճարված կամ առգրավված տուգանքը։
5. Գումարները, որոնք ծախսվել են անձին անազատության մեջ պահելու համար, դատական ծախսերը, ինչպես նաև անազատության մեջ պարտադիր աշխատանքներ կատարելու համար այդ անձի աշխատավարձը չեն կարող հանվել այն գումարից, որը ենթակա է վճարման քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի սխալի հետևանքով պատճառված վնասը հատուցելու համար։
6. Այն դեպքում, երբ քրեական գործի վարույթը կարճվել է, քրեական հետապնդումը դադարեցվել է կամ արդարացման դատավճիռ է կայացվել հանցակազմի բացակայության հիմքով, սույն հոդվածով նախատեսված վնասի հատուցումը կատարվում է միայն քաղաքացիական դատավարության կարգով` քաղաքացիական հայցի լուծումից հետո։
7. Այն դեպքում, երբ արդարացման դատավճիռը կամ քրեական գործը կարճելու կամ հետապնդումը դադարեցնելու մասին որոշումը, որի հիման վրա կատարվել է վնասի հատուցում, վերացվել է և համապատասխան անձի նկատմամբ նույն գործով կայացվել է մեղադրական դատավճիռ, գումարները, որոնք վճարվել են որպես վնասի հատուցում, կարող է առգրավել դատարանը, որոշման կատարման շրջադարձման կարգով։
8. Արդարացվածն իրավունք ունի նաև`
1) վերականգնվել նախկին աշխատանքում (նախկին պաշտոնում), իսկ դրա անհնարինության դեպքում` ստանալ համարժեք աշխատանք (պաշտոն) կամ նախկին աշխատանքը (պաշտոնը) կորցնելու հետևանքով պատճառված վնասի դրամական փոխհատուցում.
2) ազատազրկման, կալանքի կամ ազատության սահմանափակման ձևով պատիժը կրել, ինչպես նաև կարգապահական գումարտակում պահվելու ժամանակը բոլոր տեսակի աշխատանքային ստաժների մեջ հաշվակցել.
3) հետ ստանալ նախկինում զբաղեցրած բնակելի տարածքը, իսկ դրա անհնարինության դեպքում` ստանալ բնակմակերեսով և գտնվելու վայրով համարժեք բնակելի տարածք.
4) զինվորական և այլ կոչումների վերականգնման` հաշվի առնելով երկարամյա ծառայությունը։
9. Արդարացվածի պահանջով`
1) դատարանը կամ քննություն իրականացնող մարմինները պարտավոր են այդ մասին երկշաբաթյա ժամկետում հայտնել անձի նախկին և ներկա աշխատանքի, ուսման, բնակության վայր.
2) լրատվության միջոցը, որը հրապարակել է քրեական գործի վարույթով կասկածյալին կամ մեղադրյալին նշանակվող տեղեկություններ, պարտավոր է մեկ ամսվա ընթացքում հայտնել գործով կայացված վերջնական որոշման մասին։
10. Քրեական հետապնդման մարմինը պարտավոր է գրավոր ներողություն հայցել արդարացվածից։
11. Արդարացվածի մահվան կամ անգործունակության դեպքում պահանջի իրավունքը սույն հոդվածի չորրորդ, հինգերորդ և իններորդ մասերով անցնում է նրա մոտակա հերթի ժառանգներին»։
Վերը շարադրվածից ելնելով, դատարանը փաստում է, որ արդարացման դատավճռով ոչ միայն ճանաչվում և հռչակվում է անձի անմեղությունը նրան մեղսագրված հանորեն վտանգավոր արարքի կատարման մեջ, այլ հասարակության, անկախ դիտորդի, ինչպես նաև հենց իր՝ մեղադրվողի, մոտ ստեղծում է արդարացման ու արդարացիության ընկալում, մինչդեռ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու և քրեական գործը կարճելու մասին որոշումը չի կարող առաջացնել՝ նախ այնպիսի լայն իրավազությություններ, ինչպես արդարացման դատավճիռը, ապա նաև ստեղծել այնպիսի տպավորություն, որ իրականում տեղի է ունեցել արդարադատություն, մինչդեռ, դատարանն արձանագրում է, որ արդարադատությունը ոչ միայն պետք է իրականացվի, այլ այն պետք է իրականացվի ու լինի տեսանելի և ընկալելի։
Այսպիսով, դատարանը հիմք ընդունելով ՀՀ Սահմանադրության, «Մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրի» և «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» 1950թ. Եվրոպական համաձայնագրի վերը շարադրված նորմերը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 366-րդ հոդվածով՝ գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով մեղադրվող ամբաստանյալ Անի Սարգսյանի նկատմամբ պետք է կայացվի արդարացման դատավճիռ` մեղադրողի կողմից ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքից հրաժարվելու պատճառաբանությամբ։
Այս պայմաններում, դատարանը գտնում է, որ Անի Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին պետք է, վերացնել։
2015 թվականի փետրվարի 09-ի որոշմամբ որպես ապացույց ճանաչված 26.03.2014թ Անի Սարգսյանի կողմից տրված հաղոդումը պետք է թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։

Եզրափակիչ մաս.

Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10-րդ, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18, 35, 54, 66, 357-360, 364, 366, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց`

Անի Ժորայի Սարգսյանին ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում ճանաչել անմեղ և արդարացնել։
Անի Ժորայի Սարգսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, վերացնել։
Անի Ժորայի Սարգսյանին պարզաբանել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 66-րդ և 67-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարացվածի և նրան պատճառված /հնարավոր/ վնասի հատուցման` նրա իրավունքներն ու հատուցման կարգը։
2015 թվականի փետրվարի 09-ի որոշմամբ որպես ապացույց ճանաչված 26.03.2014թ Անի Սարգսյանի կողմից տրված հաղոդումը` թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված։
Սույն դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկ ամսվա ընթացքում։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 29-12-2015
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 01-02-2016
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 12-02-2016
Էջերի քանակ 269, 218
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 12-02-2016
Էջերի քանակը 269, 218