Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ

Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն

19.04.2019թ. քաղաք Երևան
ԳՈՐԾ. Հ.-ԵԿԴ/0224/01/14

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ՝

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ
Ա.ԱԶԱՐՅԱՆ

ՔԱՐՏՈւՂԱՐՈւԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ

ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`

ԴԱՏԱԽԱԶ` Ն.ՄՈՎՍԻՍՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Վ.ԽԱԼԱՖՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Ա.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ

դռնբաց դատական նիստում պաշտպան Վ.Խալաֆյանի և դատախազ Հ.Խաչատրյանի վերաքննիչ բողոքների հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արամայիս Կամոյի Հակոբյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի փաստական հանգամանքներն ու դատավարական ընթացքը
2014 թվականի մայիսի 29-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի ՀԿԳ ավագ քննիչ Է.Կարապետյանի կողմից որոշում է կայացվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով թիվ 15100314 քրեական գործը հարուցելու մասին։
2014 թվականի նոյեմբերի 07-ին Արամայիս Հակոբյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով այն բանի համար, որ նա 2014թ. մայիսի 28-ին, ժամը 23։30-ին Երևան քաղաքի Տ.Մեծ պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում տեղի ունեցած վիճաբանության ընթացքում սուր ծակող-կտրող գործիքով հարվածել է Ադամ Բարկենի Աբրահամյանի կրծքավանդակի աջ կեսի կողմնային մակերեսին և նրա առողջությանը դիտավորությամբ պատճառել ծանր վնաս։
Այսպես.
2014թ. մայիսի 28-ին Ադամ Աբրահամյանը եղբոր՝ Յուրի Աբրահամյանի կնոջ՝ Սոնիկա Ջաղացպանյանի ծննդյան տարեդարձ նշելու նպատակով վերջիններիս, ինչպես նաև ընտանիքի մյուս անդամների և Ալլա Առուշանյանի հետ գնացել են Կոտայքի մարզի «Արզնու ձոր» կոչվող տարածք, որտեղ կերուխում են կազմակերպել և ժամանակ անցկացրել։
Հիշյալ միջոցառման ընթացքում Ա.Առուշանյանը զանգահարել է նախկին ընկերոջը՝ Մհեր Ռշտունուն և նրան տեղեկացրել, որ գտնվում է «Արզնու ձոր» կոչվող տարածքում և մասնակցում է Մ.Ջաղացպանյանի ծննդյան տոնակատարությանը։
Տեղեկանալով այդ մասին, Մ.Ռշտունին միայնակ գնացել է «Արզնու ձոր» կոչվող տարածք, որտեղ հանդիպել է Ա.Առուշանյանին ու զրույցի ընթացքում նախկին հարաբերությունները վերականգնելու ապարդյուն փորձեր է կատարել։
Խոսակցության ավարտից հետո Ա.Առուշանյանը հրաժեշտ է տվել Մ.Ռշտունուն և միացել տոնակատարության մասնակիցներին։ Յու.Աբրահամյանը տեղեկանալով, որ Ա.Առուշանյանը քիչ առաջ հանդիպում է ունեցել Ա.Ռշտունու հետ, ապա՝ Ա.Առուշանյանի լացակումած տեսքից վրդովվելով, հեռախոսազրույց է ունեցել Ա.Ռշտունու հետ և հիշյալ հարցի կապակցությամբ պարզաբանումներ կատարելու համար նույն օրը, ժամը 23։00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Տ.Մեծ պողոտայի թիվ 23/1 հասցեի մոտակայքում հանդիպելու պայմանավորվածություն ձեռք բերել։
2014թ. մայիսի 28-ին, ժամը 23։00-ի սահմաններում Յու.Աբրահամյանը եղբայրների՝ Ալբերտ և Ադամ Աբրահամյանների հետ գնացել է նշված վայր, որտեղ հանդիպել է Մհեր և Դավիթ Ռշտունիներին, Հակոբ, Արամայիս և Հովհաննես Հակոբյանների հետ։
Դրանից հետո Յու.Աբրահամյանը և Դ.Ռշտունին առանձնացել են Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի վարչական շենքի ուղղությամբ և զրուցել, իսկ Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գործող Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի վարչական շենքի հարևանությամբ գտնվող «Մարի Ստեր» ՍՊ ընկերության փաստաբանական գրասենյակի դիմաց Մհեր Ռշտունին, վերջինիս ընկերներ՝ Հակոբ, Արամայիս, և Հովհաննես Հակոբյանները վիճաբանել են Ադամ և Ալբերտ Աբրահամյանի հետ, որի ընթացքում Արամայիս Հակոբյանը հարվածել է Ադամ Աբրահամյանի ձախ արմանկային հոդի շրջանին, ձախ ծոծրակ-գագաթային շրջանին, ինչպես նաև նախապես իր հետ վերցրած սուր կտրող-ծակող առարկայով հարվածել է Ադամ Աբրահամյանի կրծքավանդակի աջ կեսի կողմնային մակերեսին, կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային մակերեսին, պոչուկի շրջանին և դիտավորությամբ նրա առողջությանը պատճառել կյանքին վտանգ սպառնացող ծանր վնաս՝ աջ թոքի վնասումով։
2014 թվականի դեկտեմբերի 05-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վաչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Է.Կարապետյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15100314 քրեական գործով Մհեր Ռշտունու նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին՝ արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով։
2014 թվականի դեկտեմբերի 05-ին ՀՀ քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վաչության Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների քննչական բաժնի ավագ քննիչ Է.Կարապետյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15100314 քրեական գործով Յուրի Աբրահամյանի կողմից մարմնական վնասվածք ստանալու դեպքի առթիվ և Հովհաննես Հակոբյանի կողմից կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային մակերեսի, ներկայիս սպիի, նախկին կտրված վերքի ձևով մարմնական վնասվածք ստանալու դեպքի առթիվ քրեական hետապնդում չիրականացնելու մասին հանցագործության դեպքի բացակայության հիմքով, անհայտ անձի նկատմամբ Մ.Ռշտունուն ծեծելու դեպքի առթիվ քրեական հետապնդում չիրականացնել բողոքի բացակայության հիմքով, անհայտ անձի նկատմամբ Հովհաննես Հակոբյանին ծեծելու դեպքի առթիվ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին՝ հանցակազմի բացակայության հիմքով, Մհեր Ռշտունու նկատմամբ խուլիգանության և Ա.Առուշանյանին առևանգելու դեպքերի առթիվ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին՝ հանցակազմի բացալայության հիմքով, Ալլա Առուշանյանի նկատմամբ խուլիգանության և Հ.Գալստյանին ցուցմունք տալուն հարկադրելու դեպքերի առթիվ քրեական հետապնդում չիրականացնել՝ արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, Յուրի Աբրահամյանի նկատմամբ խուլիգանության դեպքի առթիվ քրեական հետապնդում չիրկանացնելու մասին՝ արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, Ալբերտ Աբրահամյանի նկատմամբ խուլիգանության դեպքի առթիվ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին՝ արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, Ադամ Աբրահամյանի նկատմամբ խուլիգանության դեպքի առթիվ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին՝ արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, Արամայիս Հակոբյանի նկատմամբ խուլիգանության դեպքի առթիվ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին՝ արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, Հակոբ Հակոբյանի նկատմամբ խուլիգանության դեպքի առթիվ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին՝ արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, Հովհաննես Հակոբյանի նկատմամբ խուլիգանության դեպքի առթիվ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին՝ արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով, Դավիթ Ռշտունու նկատմամբ խուլիգանության դեպքի առթիվ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին՝ արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով։
2014 թվականի դեկտեմբերի 16-ին թիվ 15100314 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը 2015 թվականի մարտի 30-ի դատավճռով ճանաչել և հռչակել է ամբաստանյալ Արամայիս Հակոբյանի անմեղությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ, Արամայիս Հակոբյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է և նա արդարացվել է կատարված հանցագործությանը մասնակցությունն ապացուցված չլինելու պատճառաբանությամբ։
Արամայիս Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումը վերացվել է։
Դատախազ Տ.Ենոքյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործը, ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2015 թվականի հուլիսի 15-ի որոշմամբ Արամայիս Հակոբյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասութայն դատարանի 2015 թվականի մարտի 30-ի դատավճիռը թողել է օրինական ուժի մեջ,
դատախազի վերաքննիչ բողոքը մերժել։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը 2016 թվականի հունիսի 24-ի որոշմամբ բավարարելով ՀՀ գլխավոր դատախազի տեղակալ Ա.Հարությունյանի վճռաբեկ բողոքը՝ Արամայիս Հակոբյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի մարտի 30-ի արդարացման դատավճիռը և այն օրինական ուժի մեջ թողնելու մասին ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2015 թվականի հուլիսի 15-ի որոշումը բեկանել է և գործն ուղարկել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան՝ նոր քննության։
Իր որոշումը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մասնավորապես պատճառաբանել է հետևյալով.
<<(…)18. Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ Ա.Հակոբյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածով մեղադրանք է առաջադրվել տուժող Ա.Աբրահամյանի առողջությանը դիտավորությամբ ծանր վնաս պատճառելու համար (տե՛ս սույն որոշման 5-րդ կետը)։
Առաջին ատյանի դատարանն իր դատական ակտում արձանագրել է, որ գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ մեղսագրվող արարքում Ա.Հակոբյանին մեղավոր ճանաչելու համար։ «Դատարանի իրավական վերլուծությունները» բաժնում Առաջին ատյանի դատարանն անդրադարձել է Ա.Հակոբյանի` գործում առկա գաղտնալսված հեռախոսային խոսակցություններից միայն Ա.Ազատյանի և Մ.Գազարյանի հետ տեղի ունեցած խոսակցությանը` առաջինի դեպքում նշելով, որ Ա.Հակոբյանն Ա.Ազատյանին ամենևին չի հայտնել իր կողմից կատարված դանակահարության և հարվածների տեղակայության մասին, իսկ երկրորդի դեպքում՝ անդրադառնալով Մ.Գազարյանի ցուցմունքներին, նշել է, որ այն ածանցյալ ապացույց է և գործում առկա մնացած ապացույցների հետ համակցությամբ չի հաստատում ապացուցման առարկան կազմող հանգամանքները (տե՛ս սույն որոշման 9-րդ կետը)։
Վերաքննիչ դատարանը, համաձայնվելով Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտում շարադրված հետևություններին, ներկայացված բողոքը մերժել է` դատական ակտը թողնելով օրինական ուժի մեջ (տե՛ս սույն որոշման 10-րդ կետը)։
19. Գործում առկա հեռախոսային խոսակցությունների գաղտնալսման արդյունքների ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ՝
- Ա.Հակոբյանը տեղյակ է եղել դեպքի մանրամասներին, վիճաբանության պատճառներին, մասնակցություն է ունեցել վիճաբանությանը, հայտնել է իր մոտ դանակի առկայության և տեղի ունեցած դանակահարության մասին,
- Ա.Հակոբյանն ուղղակիորեն հայտնել է վիճաբանության ընթացքում իր կողմից դանակով հարվածելու մասին, ընդ որում, Ա.Ազատյանի հետ հեռախոսային խոսակցության ընթացքում ներկայացրել է հարվածելու մանրամասները` մոտավոր հայտնելով, թե մարմնի որ հատվածներին է հարվածներ հասցրել, որը համապատասխանում է տուժողի` դատաբժշկական փորձաքննությամբ արձանագրված մարմնական վնասվածքների նկարագրությանը (տե՛ս սույն որոշման 8-րդ կետը),
- Ա.Հակոբյանը դեպքից անմիջապես հետո մտադրություն է ունեցել շտապ դուրս գալու երկրից։ Այսպես` հեռախոսային խոսակցություններից պարզ է դառնում, որ վերջինս իմացել է, որ իրեն փնտրում են, սակայն թաքնվել է վարույթն իրականացնող մարմնից, խուսափել է իր գտնվելու կոնկրետ վայրը որևէ մեկին հայտնելուց, խնդրել է, որ անձնագիրը վերցնեն տնից ու փոխանցեն իրեն։ Ա.Ազատյանն Ա.Հակոբյանի հետ հեռախոսային խոսակցության ժամանակ առաջարկել է վերջինիս գնալ Վրաստան, նշել է, որ այնտեղ նրան կդիմավորեն` մի քանի անգամ ընդգծելով, որ շտապի, իսկ Ա.Հակոբյանը հայտնել է, որ սպասում է անձնագրին։ Սույն փաստերն օբյեկտիվորեն վկայում են, որ ամբաստանյալ Ա.Հակոբյանը մտադիր է եղել դիմել փախուստի, ինչը հաստատվել է նաև վերջինիս՝ Բագրատաշենի հսկիչ անցագրային կետից բերման ենթարկելու մասին 2014 թվականի մայիսի 31-ի արձանագրությամբ (տե՛ս սույն որոշման 6-7-րդ կետերը)։
20. Սույն որոշման 18-19-րդ կետերում մեջբերված փաստական տվյալները գնահատելով սույն որոշման 15-17.1.-րդ կետերում արտահայտված իրավական դիրքորոշումների լույսի ներքո` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ստորադաս դատարանները պատշաճ իրավական գնահատականի չեն արժանացրել գործում առկա ամբաստանյալ Ա.Հակոբյանի հեռախոսային խոսակցությունների գաղտնալսման արդյունքները, որոնք գործի ճիշտ լուծման տեսանկյունից կարևոր նշանակություն ունեցող տեղեկություններ են պարունակում։ Այսպես` վերանայվող դատական ակտերի ուսումասիրությունից բխում է, որ ստորադաս դատարանները վերլուծության չեն ենթարկել հեռախոսային խոսակությունների բովանդակությունը, որևէ գնահատականի չեն արժանացրել դրանցում առկա այն տեղեկությունները, որ Ա.Հակոբյանն անմիջական մասնակցություն է ունեցել վիճաբանությանը, դանակով հարվածներ է հասցրել, այնուհետև պատրաստվել է փախուստի դիմել և բերման է ենթարկվել Բագրատաշենի հսկիչ անցագրային կետից, այլ բավարարվել են ընդհանրական ձևակերպումներ տալով այն մասին, որ հեռախոսային խոսակցությունները պարունակող ձայնասկավառակի ձայնագրությամբ և գաղտնազերծված հեռախոսային խոսակցությունների ամփոփաթերթերով չեն հաստատվել ամբաստանյալի կողմից հանցանքը կատարելու հանգամանքները, իսկ այդ կապակցությամբ նախաքննության մարմնի հետևությունները հիմնված են գնահատողական դատողությունների վրա։
21. Ամփոփելով սույն որոշման 18-20-րդ կետերում շարադրված փաստական տվյալների վերլուծությունը` Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ստորադաս դատարանների հետևություններն այն մասին, որ ապացույցների համակցության վերլուծությամբ չի հաստատվում Ա.Հակոբյանի առնչությունը դեպքին, չեն բխում գործի փաստերից։ Մասնավորապես` դատարանները պատշաճ ստուգման և գնահատման չեն ենթարկել սույն որոշման 19-րդ կետում մեջբերված տվյալները։
Վերոշարադրյալի հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքը կատարելու մեջ Ա.Հակոբյանի մասնակցությունն ապացուցված չլինելու վերաբերյալ ստորադաս դատարանների հետևությունները հիմնավորված և պատճառաբանված չեն(…)>>:
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը նոր քննության արդյունքում 2018 թվականի հոկտեմբերի 16-ի դատավճռով Արամայիս Կամոյի Հակոբյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել ազատազրկման 4 տարի ժամկետով, պատժի մեջ հաշվակցել է 2014 թվականի մայիսի 31-ից մինչև 2015 թվականի մարտի 30-ն ընկած ժամանակահատվածում` 9 ամիս 29 օր կալանքի տակ գտնվելու ժամկետը և վերջնական պատիժ թողնել կրելու ազատազրկման 3 տարի 2 ամիս 1 օր ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2015 թվականի դեկտեմբերի 16-ի դատավճռով Արամայիս Կամոյի Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատժի 4 տարի 6 ամիս ազատազրկումից սույն դատավճռին մասնակիորեն գումարվել է 1 տարի ժամկետով ազատազրկումը և վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 4 տարի 2 ամիս 1 օր ժամկետով` պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2015 թվականի հոկտեմբերի 16-ից։
Դատարանը որոշել է նաև.
Դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելու հետո իրեղեն ապացույց ճանաչված տուժող Ա.Աբրահամյանի հագուստները վերադաձնել նրան, ամբաստանյալ Ա.Հակոբյանի հեռախոսը վերադարձնել նրան, իսկ երկու բամբակյա խծուծները ոչնչացնել։
Դատավճիռը օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո այլ փաստաթուղթ ապացույց ճանաչված ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդությունը բավարարելու մասին որոշումը, ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդությունը բավարարելու մասին որոշումը, Արամայիս Հակոբյանին բերման ենթարկելու մասին 31.05.2014թ.–ի արձանագրությամբ, «Ղ-Տելեկոմ» ՓԲ ընկերությունից 01.08.2014թ. թիվ «ՏՍ/2197/300714/2881» գրությամբ ստացված լազերային սկավառակը ,«Ղ-Տելեկոմ» ՓԲ ընկերությունից 01.08.2014թ. թիվ «ՏՍ/2197/300714/2881» գրությամբ ստացված լազերային սկավառակի զննության արձանագրությունը և ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Մաշտոցի բաժնի 08.09.2014թ.–ի թիվ 34–719գ գրությունը և դրան կից ներկայացված «հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում օպերատիվ-հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու համար դատարան դիմելու վերաբերյալ» միջնորդության պատճենը, «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդություն հարուցելու մասին որոշման պատճենը «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդությունը բավարարելու մասին որոշման պատճենը, «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդությունը բավարարելու մասին որոշումը գաղտնազերծելու մասին որոշման պատճենը՝ թողնել քրեական գործի նյութերին կցված դրա պահելու ամբողջ ժամանակաշրջանում։

Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումներն ու պահանջները
Պաշտպան Վ.Խալաֆյանը վերաքննիչ բողոք է բերել Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի հոկտեմբերի 16-ի դատավճռի դեմ` միջնորդելով բեկանել այն և կայացնել արդարացման դատավճիռ կամ գործն ուղարկել Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարան՝ նոր քննության:
Իր վերաքննիչ բողոքը պաշտպան Վ.Խալաֆյանը մասնավորապես պատճառաբանել է հետևյալով:
«(…)Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը ապացույցների համադրման և գնահատման արդյունքում հանգել է այն եզրահանգման, որ իմ պաշտպանյալ Արամայիս Հակոբյանը 2014թ. մայիսի 28-ին, Երևան քաղաքի Տ. Մեծ պողոտայի թիվ 23/1 հասցեյում տեղի ունեցած վիճաբանության ընթացքում դիտավորությամբ սուր ծակող-կտրող գործիքով հարվածել է Ադամ Աբրահամյանի կրծքավանդակի աջ կեսի կողմնային մակերեսին և նրա առողջությանը պատճառել ծանր վնաս(…):
(…)Դատարանը սահմանափակվել է դատաքննության ընթացքում հետազոտված ապացույցները շարադրելով, սակայն դրանք վերլուծության չեն ենթակվել չեն համադրվել այլ ապացույցերի հետ, և համապատասխան հետևություններ ու եզրահանգումներ չեն արվել, միայն նշվել է, որ ամբաստանյալ Ա. Հակոբյանի կողմից նախաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքների մի մասը մտացածին են, և դատավճռի հիմքում չպետք է դնել, քանի որ ամբաստանյալը հայտնում է, որ ոչ ոքի չի հարվածել, սակայն այն հերքվում է մասնավորապես ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված <<հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում>> օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու մասին կայացված որոշման հիման վրա Ա. Հակոբյանի գաղտնազերծած հեռախոսային խոսակցությունները պարունակող ամփոփագրով, համաձայն որի, Արամայիս Հակոբյանն իր ծանոթներին պատմում է վիճաբանելու, դանակահարելու հանգամանքների մասին..։
Դատարանը նաև նշել է, որ դատավճռի հիմքում որպես ապացույց չպետք է դնել նաև Արամայիս Հակոբյանի եղբոր` Հակոբ Հակոբյանի կողմից նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքների մի մասը, քանի որ նա հանդիսանալով ամբաստանյալի եղբայրը, նման ցուցմունք տալով փորձել է օգնել հարազատ եղբորը խուսափելու քրեական պատասխանատվությունից և պատժից։
Ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում Արամայիս Հակոբյանը իրեն մեղսագրված արարքը չի ընդունել և իրեն մեղավոր չի ճանաչել, ցուցմունքներ տալով այն մասին, որ 2014թ. մայիսի 28-ին իր եղբոր Հակոբի հետ ,,Ռոսիա,, կինոթատրոնի մոտով անցնելուց մոտեցել են հավաքված տղաների, որոնց մեջ են եղել իր հորեղբոր որդի Հովիկը, իր ծանոթներ Դավոն և Մհերը, որոնք խոսել են իրեն անծանոթ մի քանի տղաների հետ։ Պարզել է, որ ինչ որ աղջկա պատճառով խոսակցություն է տեղի ունենում։ Հավաքվածների մեջ տեսնելով իրեն անծանոթ մի տղայի, նրա հետ մի կողմ են գնացել, որպեսի խոսեն ու չթողնեն, որ խոսակցությունը շարունակվի։ Երբ մի քանի մետր հեռացել են, այդ պահին հավաքվածները խառնվել են իրար։ Վազելով հավաքվածների կողմը, տեսել է, որ մեկը ընկած է գետնին, որն իր կարծիքով Մհերն էր։ Այդ ժամանակ հավաքվածներից ինչ որ մեկն ասել է փախանք ու միանգամից բոլորը ցրվել են։ Հետագայում իմացել է, որ մարդ է վնասվել, որին տեղափոխել են հիվանդանոց։
Ցուցմունքներում Ա. Հակոբյանը նշել է նաև, որ այդ օրը ինքը ոչ մի վիճաբանության չի մասնակցել, իրեն մոտ դանակ չի եղել և ոչ մեկի չի դանակահարել: Քանի որ ինքը նախկինում զբաղվել է սպորտով, ապա իր հարցերը կարող էր լուծել ոչ թե դանակով, այլ ձեռքերով:
Նույնաբովանդակ ցուցմունքներ է տվել նաև Արամայիս Հակոբյանի եղբայրը՝ Հակոբ Հակոբյանը, նշելով, որ Արամայիսը Ադամ Աբրահամյանին չի դանակահարել և վիճաբանությանը չի մասնակցել:
Տուժող Ադամ Աբրահամյանը ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննությունների ընթացքում հայտնել է, որ այդ օրը ավտոմեքենայի մեջ քնած է եղել և արթնանալով նկատել է, որ մեծ եղբայրը՝ Յուրի Աբրահամյանը 3-4 անձանց հետ վիճաբանում էր։ Բաժանել է նրանց ու չի թողել, որ կռվին մասնակցեն։ Հարվածներ ընդհանրապես չի զգացել, չգիտի իրեն ով է հարվածել, ինչ հաջորդականությամբ։ Նշել է նաև, որ Արամայիս Հակոբյանին չի ճանաչել: Դատաքննության ընթացքում արդեն հայտնել է, որ ստացել է չորս հարված՝ 2-ը դիմացից, 1-ը աջ թևի տակ, մի հատ էլ պոչուկի մոտ գոտկատեղից ներքև։ Նշել է նաև, որ չի կասկածում, որ Արամայիս Հակոբյանը կարող է իրեն խփած լինի, քանի որ նա նրան չի ճանաչել(…):
(…)Փորձագետի թիվ 874/հ եզրակացության համաձայն Ա.Աբրահամյանի մարմնական վնասվածքները` ձախ արմնկային հոդի շրջանի քերծվարքի, ձախ ծոծրակ-գագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային մակերեսի, պոչուկի շրջանների չթափանցող, աջակողմյան պնևմոթորաքսով զուգորդված, աջ թոքի վնասումով՝ կրծքավանդակի աջ կեսի կողմնային մակերեսի թափանցող, ծակված-կտրված վերքերի ձևով, հասցվել են ձախ արմնկային հոդի քերծվածքը, ձախ ծոծրակ-գագաթային շրջանի սալջարդ վերքը՝ բութ առարկաներով, կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային մակերեսի, պոչուկի շրջանների չթափանցող, աջակողմյան պնևմոթորաքսով զուգորդված, աջ թոքի վնասումով՝ կրծքավանդակի աջ կոսի կողմնային մակերեսի թափանցող ծակած-կտրած վերքերը՝ սուր կտրող-ծակող գործիքով/ներով/, հնարավոր է նշված ժամկետում, և պատճառել է առողջությանը ծանր վնաս՝ կյանքին վտանգ սպառնացող։
Ինչ վերաբերվում է մարմնական վնասվածքների ծանրության աստիճանին առանձին-առանձին, ապա աջակողմյան պնևմոթորաքսով զուգորդված, աջ թոքի
վնասումով՝ կրծքավանդակի աջ կողի կողմնային մակերեսի թափանցող ծակած- կտրած վերքը առանձին վերցրած պատճառել է առողջությանը ծանր վնաս՝ կյանքին
վտանգ սպառնացող։
Կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային մակերեսի, պոչուկի շրջանների չթափանցող ծակված-կտրված վերքերն առանձին-առանձին վերցրած պատճառվել են առողջությանը միջին ծանրության վնաս՝ առողջության տևական քայքայումով, իսկ ձախ արմնկային հոդի շրջանի քերծվածքը և ձախ ծոծրակ գագաթային շրջանի սալջարդ վերքն առանձին-առանձին վերցրած՝ առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։ Վերոնշյալ մարմնական վնասվածքները ստանալիս Ա.Աբրահամյանը ձախ արմնկային հոդի շրջանի դրսային մակերեսով և ձախ ծոծրակ-գագաթային շրջանով ուղղված է եղել դեպքի ազդող բութ առարկաները, իսկ՝ կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային, կողմնային մակերեսներով և պոչուկի շրջանով՝ դեպի սուր ծակող-կտրող գործիքի/ների/ շեղբի ծայրը։
Փաստորեն, նշված եզրակացության համաձայն տուժողը ստացել է երեք տեսակի, թվով 5 մարմնական վնասվածքներ` ծանր, միջին ծանրության և վնասվածքներ, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։
Մանրազնին ուսումնասիրելով վնասվածքների տեղակայումը և բնույթը պարզվում է, որ Ա. Աբրահամյանի մարմնական վնասվածքները տեղակայված են ինչպես մարմնի առաջնային մակերեսին, այնպես էլ ետևի՝ ծոծրակագագաթային շրջանում և պոչուկի հատվածում, ինչպես նաև աջ կողմի կողմնային մակերեսին։ Ընդ որում, ըստ եզրակացության, այդ վնասվածքներն առաջացել են ինչպես բութ առարկայի, այնպես էլ սուր ծակող-կտրող գործիքի կամ գործիքների ներգործության արդյունքում։
Ստացվում է, որ նույն անձը չէր կարող դանակով միաժամանակ հարվածներ հասցնել և առջևից և կողային հատվածից, ինչպես նաև ետևից` պոչուկի հատվածից։ Միաժամանակ նույն անձը չէր կարող նաև բութ առարկայով հարվածներ հասցնել:
Այստեղ հետևությունը մեկն է՝ տուժողին վնասվածքներ է հասցրել ոչ թե մեկ, այլ մի քանի անձ և այն էլ տարբեր դիրքերից, տուժողի առջևից և թիկունքի հատվածից։ Կարևորում եմ այս հանգամանքը նաև այն առումով, որ կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային մակերեսի և պոչուկի շրջանի չթափանցող վերքերը միջին ծանրության են, և արարքը պարունակում է ՀՀ քր. օր-ի 113 հոդվածի հատկանիշներ ու այլ որակում պահանջում, հետևաբար, վնասվածքների անհատականացումը տվյալ դեպքում էական նշանակություն ունի։
Ինչպես նախաքննությամբ, այնպես էլ դատաքննությամբ հնարավոր չեղավ պարզելու, թե այդ վնասվածքները ինչ հաջորդականությամբ և ինչ մեխանիզմով են առաջացել։
Եթե նույնիսկ ընդունենք, որ Ա. Հակոբյանը մասնակցել է կռվին ու վիճաբանությանը, ապա ինչ հիմնավորմամբ է արձանագրվում, որ ծանր վնաս հասցնողը հենց Արամայիս Հակոբյանն է և ոչ թե մեկ ուրիշը /գործով չի հայտնաբերվել հանցագործության գործիքը, որի վրա կարող էր լինել տուժողի արյունը, բռնակի կամ շեղբի վրա հանցագործի մատնադրոշմը, միկրոմասնիկներ և այլն/։
Հատկանշական է, որ դատաբժշական փորձագետի տված ցուցմունքի համաձայն` վերոհիշյալ վնասվածքների առաջացումը հնարավոր չէ մեկ հարվածի արդյունքում։
Ուշագրավ է նաև, որ Արամայիս Հակոբյանին մեղադրանք է առաջադրվել միայն մեկ վնասվածքի՝ կրծքավանդակի աջ կեսի կողմնային մակերեսին հարվածելու համար։ Իսկ մնացած վնասվածքները ով կամ ովքեր են հասցրել: Այս հարցի պատասխանը մնում է բաց։
Նույն հաջողությամբ Ա.Հակոբյանին կարող, էր մեղադրանք առաջադրվել միջին ծանրության վնասվածը հասցնելու համար։ Ոչ մի հիմնավորում չկա, որ վնասվածքը հասցրել է Ա. Հակոբյանը(…):
(…)Դատաքննության ընթացքում Արամայիս Հակոբյանը պարզաբանումներ է տվել նաև գաղտնալսման վերծանումների և դեպքից հետո Վրաստան մեկնելու կապակցությամբ, մասնավորապես նշելով, որ վաղուց որոշել էր գնալ Եվրոպա, որի համար հավաքված գումարը տվել էր ընկերոջը՝ Ռոմիկին ու քանի որ ամաչում էր նրանից պահանջել այդ գումարը որոշել է վիճաբանության առիթն օգտագործեր չնայած դրա հետ ոչ մի կապ չի ունեցել Ռոմիկին ասել է, որ իրեն շտապ գումար է անհրաժեշտ։ Հեռախոսով նման խոսակցություններ է տարել իր գումարի ստանալու նպատակով և Արմանին և Ռոմիկին իրար նման բաներ է ասել, որ սուտ դուրս չգա և խայտառակ չլինի, իսկ Մարինայի հետ հեռախոսով խոսելուց չափից շատ գլուխ է գովացել և իրականության հետ կապ չունեցող բաներ է ասել, քանի որ հաջորդ օրը Մարինան պետք է ծանոթացներ իր ընկերուհու հետ, որին ինքը չէր հավանում, միևնույն ժամանակ չէր ցանկանում նեղացնել Մարինային։
Ինչ վերաբերվում է Վրաստան գնալուն, ապա այն ոչ մի կապ չունի տվյալ դեպքի հետ և ինքը ոչ թե դիմել է փախուստի, այլ արել է այն, ինչը որ վաղուց էր ցանկանում անել: Ա.Հակոբյանի հիշյալ փաստարկները ինչպես նախաքննությամբ, այնպես էլ դատաքննությամբ չեն հերքվել:
Այն պնդումը, որ Ա. Հակոբյանը մեկնելով Վրաստանի հանրապետություն, դրանով իսկ դիմել է փախուստի ևս ենթադրություն է և որևէ ապացույցով հիմնավորված չէ։ Նույնիսկ եթե փախուստի դիմած լիներ, և այդ մասին հայտարարեր, ապա բոլորիս էլ քաջ հայտնի է, որ նման դեպքերում ոստիկանության մարմինները առաջին հերթին կասկածի սլաքն ուղղում են նախկինում դատվածություն ունեցող անձի վրա, իսկ Ա.Հակոբյանը ինչպես հայտնի է նախկին դատվածություն է ունեցել:
Դատական պրակտիկային հայտնի են բազմաթիվ դեպքեր, երբ կռվի կամ վիճաբանության տարբեր մասնակիցներ, անկախ իրենց մեղավորությունից և մասնակցության աստիճանից, դեպքից հետո թաքնվում են, մինչև ճշմարտության բացահայտումը, խուսափելով ավելորդ անախորժություններից(…):
(…)Նախաքննության մարմնի հետևությունները փաստորեն հիմնված են գնահատողական դատողությունների, ենթադրությունների, այլ ոչ թե օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա։
Գործում առկա է նաև քրեադատավարական օրենքի էական խախտում ՀՀ քր. դատ. օր-ի 395 հոդ. 1-ին մաս 3-րդ կետ/, որն արտացոլվել է հետևյալում՝
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից խախտվել է գործի արդարացի քննության սկզբունքը:
ՀՀ քր. դատ. օր-ի 17-րդ հոդվածի 3-րդ կետի համաձայն «Քրեական հետապնդում իրականացնող մարմինը պարտավոր է ձեռնարկել սույն օրենսգրքով նախատեսված բոլոր միջոցառումները՝ գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման համար, պարզել ինչպես կասկածյալի և մեղադրյալի մեղավորությունը հիմնավորող, այնպես էլ նրանց արդարացնող, ինչպես նաև նրանց պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։» Սակայն ոչ նախաքննական մարմինը և ոչ էլ դատարանը նման միջոցներ չձեռնարկեցին։
Վերոշարադրյալ ապացույցների բովանդակային վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ դրանք ինչպես առանձին, այնպես էլ համակցությամբ չեն հաստատում կոնկրետ գործող ապացուցման առարկան կազմող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք են Ա. Հակոբյանի առնչությանը դեպքին և նրա մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված և նրան մեղսագրված արարքը կատարելու մեջ:
Համադրելով վերոնշյալ բոլոր ապացույցները, վերլուծելով դրանք թույլատրելիության, վերաբերելիության և արժանահավատության տեսանկյունից, ինչպես նաև հաշվի առնելով վկայակոչված հանգամանքները, վստահաբար կարելի է պնդել, որ Արամայիս Հակոբյանի մեղավորությունը հաստատված չի կարող համարվել(…)»:
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի հոկտեմբերի 16-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել նաև դատախազ Հ.Խաչատրյանը՝ միջնորդելով պատժի մասով բեկանել և ամբաստանյալ Արամայիս Հակոբյանի նկատմամբ նշանակել պատիժ ազատազրկում 5 տարի ժամկետով, նշանակված պատժին հաշվակցել 2014 թվականի մայիսի 31-ից մինչև 2015 թվականի մայիսի 30-ն ընկած ժամանակահատվածում՝ 9 ամիս 29 օր կալանքի տակ գտնվելու հանգամանքը և պատիժ թողնել կրելու 4 տարի 2 ամիս 1 օր, դրան մասնակիորեն գումարել Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2015 թվականի դեկտեմբերի 16-ի դատավճռով Արամայիս Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատժի չկրած մասը՝ վերջնական պատիժ նշանակելով 5 տարի ժամկետով։
Իր վերաքննիչ բողոքը դատախազ Հ.Խաչատրյանը մասնավորապես պատճառաբանել է հետևյալով:
«(…)Գտնում եմ, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ նյութական իրավունքի խախտում, որն ազդել է գործի ելքի վրա, այսինքն՝ դատավճռով նշանակված պատիժը չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանը, չեն պահպանվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ և 67.1-րդ հոդվածներով սահմանված պահանջները, որով խախտվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքով սահմանված հանցանք կատարած անձի նկատմամբ արդարացի պատիժ նշանակելու սկզբունքները, խաթարվել են պատժի նպատակները՝ վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները, որպիսի պայմաններում դատական ակտը նշանակված պատժի մասով ենթակա է բեկանման(…):
(…)Պատժի նշանակման արդարության սկզբունքը վերլուծելիս ՀՀ վճռաբեկ դատարանը զարգացրել է Կ. Հարությունյանի գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ին կայացված թիվ ՎԲ-201/07, Դ.Հովհաննիսյանի գործով 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ին կայացված թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 և մի շարք այլ որոշումներում ձևավորված իրավական դիրքորոշումները։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը փաստել է, որ պատիժն արդարացի է, եթե համաչափ է կատարված հանցագործությանը, ինչպես նաև բավարար՝ պատժի նպատակներին հասնելու տեսանկյունից։ Պատժի արդարության պահանջից նահանջելը կարող է հանգեցնել չափազանց մեղմ կամ չափազանց խիստ պատժի նշանակման։
Հարկ է նշել, որ քրեաիրավական հարաբերություններում արդարությունը՝ որպես արժեք, գաղափար, բավականին սուբյեկտիվ կատեգորիա է, և քրեական դատավարության տարբեր մասնակիցների կողմից դրա բովանդակությունը կարող է ընկալվել տարբեր կերպ։ Պատահական չէ, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն այս առումով հատուկ շեշտել է, որ արդարության սկզբունքը դատարանից պահանջում է պատիժ նշանակելիս ողջամտորեն հաշվի առնել արդարության մասին հանցավորի, տուժողի և հասարակության կարծիքը։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանն ընդգծել է, որ պատժի նշանակման արդարության սկզբունքը դատարանը պետք է կիրառի մյուս սկզբունքների, ինչպես նաև պատժի նպատակների համատեքստում(…):
(…)Վերոգրյալի կապակցությամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր իրավական դիրքորոշումներն է արտահայտել նաև Ա. Շահբազյանի վերաբերյալ ԵՇԴ/0143/01/13 գործով, որում մասնավորապես նշել է,(…):
(…)ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածը պատասխանատվություն է նախատեսում մարդու առողջության դեմ ուղղված հանցագործություններից ամենավտանգավորի՝ դիտավորությամբ առողջությանը ծանր վնաս պատճառելու համար։ Քննարկվող հանցագործության հանրային առավել բարձր վտանգավորությունը պայմանավորված է ոչ միայն նրանով, որ համապատասխան հակաիրավական արարքի արդյունքում մարդուն պատճառվում է վնաս, որը խիստ բացասական է անդրադառնում նրա առողջական վիճակի վրա, այլև նրանով, որ կարող է առաջ բերել ավելի ծանր հետևանքներ՝ ընդհուպ մինչև տուժողի մահ։ Այս հանցագործության սուբյեկտիվ կողմը բնութագրվում է դիտավորությամբ, որը կարող է լինել ինչպես ուղղակի, այնպես էլ անուղղակի (առողջությանը դիտավորությամբ ծանր վնաս պատճառելու հանցակազմի հատկանիշների վերաբերյալ տես Արարատ Բաղդասարյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0168/01/10 որոշման 15-րդ կետը)։
Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածով նախատեսված հանրորեն վտանգավոր արարքը կարող է կատարվել տարբեր եղանակներով։ Մասնավորապես, հանցավորը տուժողի առողջությանը ծանր վնաս կարող է պատճառել՝ իր ֆիզիկական հնարավորությունները գործադրելով (ձեռքով կամ ոտքով հարվածելով, հրել-վայր գցելով, մարմնի որևէ մաս ջարդելով և այլն), տարբեր գործիքներ, իրեր կամ առարկաներ (դանակ, կացին, մուրճ, մետաղյա ձող, քար և այլն) օգտագործելով, զանազան մեխանիզմներ, միջոցներ կամ նյութեր (հրազեն, թույն, թմրանյութ և այլն) կիրառելով, տարերային աղետի իրադրությունը կամ առավել վտանգի աղբյուրն օգտագործելով և այլն։ Քննարկվող հանցագործության կատարման նշված եղանակները, ելնելով գործի փաստական հանգամանքների առանձնահատկություններից, տարբեր կերպ են բնորոշում հանցավորի անձնավորության և կատարված հանցագործության վտանգավորության աստիճանը։ Այսպես՝ տուժողի կենսական կարևոր օրգանների շրջանում դանակով հարված հասցնելիս հանցավորը ոչ միայն նախատեսում է հանրորեն վտանգավոր հետևանքների առաջացման անխուսափելիությունը, այլև գիտակցում է կամ առնվազն պարտավոր է գիտակցել, որ իր գործողություններով տուժողին պատճառում է առողջության ծանր վնաս, որը վտանգավոր է կյանքի համար և անգամ կարող է հանգեցնել մահվան։ Այլ խոսքով՝ հանցավորը գործում է ուղղակի դիտավորությամբ և հստակ նախատեսում է իր արարքի և վտանգավոր հետևանքների միջև առկա միանշանակ պատճառական կապը և դրա զարգացումը, այդ թվում՝ գիտակցում է կամ պարտավոր է գիտակցել, որ տուժողին կարող է պատճառել մահ, սակայն ինքնավստահությամբ կամ անփութությամբ հույս է ունենում, որ նշված ծանր հետևանքը չի առաջանա։ Վերոգրյալն ինքնին վկայում է հանցավորի անձնավորության և կատարված հանցագործության վտանգավորության առավել բարձր աստիճանի մասին, ուստի օբյեկտիվորեն պետք է գնահատվի և հաշվի առնվի դատարանների կողմից պատիժ նշանակելիս։
16. Ամփուիելով վերոգրյալը՝ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործությունների վերաբերյալ գործերով հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը ճիշտ գնահատելու և որպես արդյունք հանցավորի նկատմամբ քրեաիրավական ներգործության համաչափ միջոց կիրառելու համար դատարանները հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնեն արարքի կատարման եղանակին, օգտագործված գործիքներին, միջոցներին, մարմնական վնասվածքների քանակին, բնույթին ու տեղակայմանը։ Համապատասխան գնահատականի պետք է արժանացվի նաև կատարված հանրորեն վտանգավոր արարքի և դրա հետևանքների նկատմամբ հանցավորի դրսևորած հոգեբանական վերաբերմունքը։
Ուստի, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ առանց նշված հանգամանքների գնահատման առողջությանը դիտավորությամբ ծանր վնաս պատճառելու վերաբերյալ գործերով հնարավոր չէ ճիշտ պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին։ Հետևաբար, նշանակված պատժով չի ապահովվի կատարված արարքի և կիրառված քրեաիրավական ներգործության միջոցի համաչափությունը, ինչպես նաև կխաթարվեն պատժի նշանակման ընդհանուր սկզբունքները/.../։
Տվյալ դեպքում պատժի անհատականացման և արդարության սկզբունքների համատեքստում անհրաժեշտ է անդրադառնալ սույն քրեական գործով առկա մի քանի կարևոր հանգամանքների՝ արարքի կատարման եղանակին, օգտագործված գործիքին, մարմնական վնասվածքների քանակին, բնույթին ու տեղակայությանը, որոնք հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանը ճիշտ գնահատելու և որպես արդյունք հանցավորի նկատմամբ քրեաիրավական ներգործության համաչափ միջոց կիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն, որպիսի հանգամանքներին, ինչպես նաև հանցագործությունը կատարելուց հետո ամբաստանյալի դրսևորած վարքագծին՝ փախուստի փորձ կատարելու իմաստով, բայց ոչ նրա դրսևորած հոգեբանական վերաբերմունքի մասով, դատարանի կողմից հաշվի են առնվել։
Այսպես, դատարանի կողմից մանրամասն քննարկման առարկա չի դարձվել այն հանգամանքը, թե ինչպիսի վարքագիծ է դրսևորել Արամայիս Հակոբյանը հանցանքը կատարելուց հետո, որի կապակցությամբ անհրաժեշտ է նշել, որ Արամայիս Հակոբյանը հանցանքը կատարելուց հետո դեպքի վայրից հեռացել է, ինչն էլ դատարանի համար պետք է հիմք հանդիսանար հանգելու հետևության առ այն, որ Ա.Հակոբյանի կողմից կատարած հանցանքի արդյունքում առաջացած հետևանքների /ինչպես նաև նման դեպքերում հնարավոր կանխատեսելի առավել ծանր հետևանքների/ նկատմամբ վերջինի դրսևորած անտարբեր և ոչ շրջահայաց վերաբերմունքը նույնպես վկայում է նրա անձի վտանգավորության մասին։
Այլ կերպ ասած՝ դատարանը, իրավացիորեն գնահատելով ամբաստանյալի արարքի հանրային բարձր վտանգավորությունը, նրա անձի վտանգավորությունը, մասնավորապես այն, որ վերջինը կատարել է ծանր հանցագործություն, չի ընդունել մեղքն ու կատարածի համար անկեղծորեն չի զղջացել, բացակայում են պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները, դեռ ավելին՝ առկա է պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանք՝ հանցագործությունների վտանգավոր ռեցիդիվը, միաժամանակ վկայակոչելով հանցագործությունների վտանգավոր ռեցիդիվի պայմաններում պատիժ նշանակելու կանոնները, զարմանալիորեն նշանակել է ակնհայտ մեղմ և ոչ արդարացի պատիժ, ինչը չի կարող ծառայել իր նպատակներին։
Նկատի ունենալով վերը շարադրվածը՝ գտնում եմ, որ անհրաժեշտ է Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավճիռը պատժի մասով բեկանել և ամբաստանյալ Արամայիս Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ և 67.1-րդ հոդվածների պահանջներին համապատասխան նշանակել արդարացի պատիժ(…)»:
Վերաքննիչ դատարանի դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Ա.Հակոբյանը, պաշտպան Վ.Խալաֆյանը և դատախազ Ն.Մովսիսյանը նույն հիմքերով ու հիմնավորումներով ներկայացված վերաքննիչ բողոքները պնդեցին, համապատասխանաբար առարկելով մյուս կողմի բողոքի դեմ:

Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանություններն ու եզրահանգումները
Ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, վերաքննիչ բողոքներում նշված հիմքերի սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, դատաքննության ընթացքում լսելով բողոքներում ներկայացված իրենց հետևությունները հիմնավորելու մասին դատախազի, ամբաստանյալի և պաշտպանի պատճառաբանությունները, վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ պաշտպան Վ.Խալաֆյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ դատախազ Հ.Խաչատրյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել, Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի հոկտեմբերի 16-ի դատավճիռը Արամայիս Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով բեկանել և փոփոխել, հետևյալ պատճառաբանությամբ:
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը ամբաստանյալ Արամայիս Հակոբյանին մեղսագրված հանցանքը մասնավորապես հաստատված է համարել գործի՝ ներքոշարադրյալ փաստական հանգամանքների վերլուծությամբ ու գնահատմամբ:
<<Ամբաստանյալ` Արամայիս Հակոբյանը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և հրաժարվեց ցուցմունք տալուց։
2014 թվականի մայիսից 31-ին Արամայիս Հակոբյանը որպես կասկածյալ տված ցուցմունքով հայտնել է, որ իրեն պարզաբանվել է իր իրավունքները ու պարտականությունները ցանկանում է ունենալ պաշտպան, օգտվելով իր իրավունքից չի ցանկանում ցուցմունք տալ և պատասխանել հարցերին։
2014 թվականի հունիսի 02-ին Արամայիս Հակոբյանը որպես կասկածյալ տված ցուցմուինքով հայտնել է, որ Ադամ Աբրահամյան տվյալներով անձի չի ճանաչում ճանաչում։ 2014 թվականի մայիսի 28-ին ժամը 21-ի սահմներում ինքը ու իր եղբայրը՝ Հակոբը պատահական տաքսի ավտոմեքենայով Խանջյան փողոցից գնացել են տուն՝ Սրի թաղ։ Ռոսիա կինոթատրոնն անցնելուց հետո երբ հասել են Կենտրոն դատարանի շենքի մոտ ինքը տեսել է, որ շենքի աջ կողմում մարդիկ են հավաքված։ Քանի որ նախկինում բնակվել է այդ թաղամասում և շատ տղաների է ճանաչում ինքը ու իր եղբայրը հետաքրքրության համար իջել են տաքսիից, մոտեցել են հավաքված տղաներին ու ինքը տեսել է նրանց մեջ նաև իր հորեղբոր որդի Հովհաննես Հակոբյանը, իր ընկեներ Դավոյին ու Մհերին որոնք խոսում էին իրեն անծանթ մի քանի տղաների հետ։ Իրենց տղաներից իմացել է որ ինչ-որ աղջկա պատճառով խոսակցություն է։ Քանի որ այդ պահին հավաքվածների մեջ տեսել է իրեն ծանոթ մի տղայի մյուս կողմից և որի անունը չի հիշում, ինքը նրան մի կողմ է կանչել որպեսզի նրան ճանաչելով փորձի իրար հասկանալ ու չթողնեն խոսակցությունը շարունակվի։ Այդ ժամանակ հավաքվածները դեռ բարձր խոսում էին։ Երբ ինքը ու այդ տղան հավաքվածներից մի քանի մետր հեռացել են ինքը նրանից իմացել է, որ Մհերի նախկին ընկերուհու պատճառով բոլորը հավաքվել են պարզելու Մհերի և այդ աղջկա՝ որին ինքը չի ճանաչել միջևէ եղած միջադեպի պատճառը։ Երբ ինքը ու այդ տղան իրար հետ խոսել են հանկարծ հավաքվածները խառնվել են իրար, ինքը ու այդ տղան վազել են հավաքվածների մոտ ու տեսել է, որ Մհերի վրա կամ նստած էր կամ պարկած էր իրեն անծանթ մի տղա, իսկ շուրջը տիրում էր խառնաշփոթ վիճակ։ Քանի որ ինքը հավաքվածներից եղել է հեռու մոտ 10 մետր ու մինչ կմոտենար Մհերեն լսել է, որ ինչ որ մեկը ասել է փախանք ու հավաքվածները միանգամից ցվրվել են։ Ինքը ու Հակոբը նույնպես փախել են որի ժամանակ որքան հիշում է Մերը ասել է, որ ինքը ինչ որ մեկին խփել է։ Մինչ օրս ինքը Մհերին չի տեսել և այլ բան չի իմացել Մհերից։ Ինքը որևէ մեկի չի հարվածել առավելևս դանակով։ Դեպքի պահին իր հագին եղել է մայկա և ջինս։
2014 թվականի հունիսի 03-ին որպես մեղադրյալ հարցաքննվելիս Արամայիս Հակոբյանը հայտնել է, որ իրեն պարզաբանվել է իր իրավունքները ու պարտականությունները, ցանկանում է իր շահերը պաշտպանի Արմեն Խաչատրյանը, պնդում է որպես կասկածյալ իր ցուցմունքը իրեն մեղավոր չի ճանաչում, չի ցանկանում ցուցմունք տալ։
2014 թվականի հունիսի 05-ին որպես մեղադրյալ հարցաքննվելիս Արամայիս Հակոբյանը հայտնել է, որ իրեն պարզաբանվել է իր իրավունքները ու պարտականությունները, ցանկանում է իր շահերը պաշտպանի փաստաբան Սիմոն Ամիրխանյանը, առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչում քանի որ ինքը դանակով մարդ չի խփել։ Հրաժարվում է լրացուցիչ ցուցմունք տալ և հարցերին պատասխանել։
2014 թվականի նոյեմբերի 07-ին որպես մեղադրյալ Արամայիս Հակոբյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ինքը տուժողին ծանր մարմնական վնասվածք և ընդհանրապես վնասվածք չի պատճառել, քանի որ նրա հետ կռիվ ու քաշքշուքի մեջ չի մտել, հետևաբար չէր կարող նրան վնասվածք պատճառել։ Իրեն առաջադրված մեղադրանքում մեղավոր չի ճանաչում, իր ասելիքը նախկինում ինքը ասել է, ավելացնելու ոչինչ չունի։ Հայտնել է, որպեսզի գտնեն իսկական հանցագործին և այս մեղադրանքը առաջադրեք նրան և ոչ թե իրեն։ Բավարար քննություն կատարելու դեպքում դրանում նախաքննական մամինը կհամոզվի։ Որևէ մեկը չիկարող հաստատել, որ տուժողի հետ կռվի մեջ մտնողը ինքն է եղել։
Տուժող Ադամ Անրահամյանի ցուցմունք տվեց այն մասին, որ Արամայիս Հակոբյանին ճանաչել է դեպքից հետո։ Դեպքի օրը ինքը գտնվել է «Արզնու ձորում»՝ 2014 թվականի մայիսի 28-ին։ Ինքը օրվա կեսից քնած է եղել մինչև Երևան գալը։ Հետո Երևանում ինքը եղել է դատարանի մոտ՝ եղել է շատ խմած և մանրամասներ չի հիշում։ Վիճաբանության ժամանակ ինքը գնացել է հիվանդանոց։ Ինքը Ալլա Առուշանյանին չի ճանաչել։ Ինքը իր եղբորից չի հարցրել վիճաբանության մանրամասների մասին։ Ինքը չի կասկածում, որ Արամայիս Հակոբյանը կարող է իրեն խփած լինի, քանի որ նա նրան չի ճանաչել։ Մհեր Ռուշտունուն ճանաչել է միայն գործի գնալուց տեսնելով։ Իրեն չի հետաքրքրել, թե իրեն ով է մարմնական վնասվածք պատճառել։ Ինքը ստացել է չորս վնասվածք։
Նախաքննական ցուցմունքը հրապարակվելուց հետո տուժողը հայտնեց, որ իր ցուցմունքը հրապարակվելուց հետո ինքը հիշեց, որ դեպքի հանգամանքների շուրջ է ունեցել հանդիպում Մհերի հետ։ Մհերը իր ընկերը չի և հիմա էլ տեսնի նրան կբարևի, սակայն չի կարող ասել, թե ինչու է իր լրացուցիր ցուցմունքով գրել, որ նա իր ընկերն է հանդիսանում։ Եթե ինքը նախաքննության ընթացքում նշել է, որ Մհերի հետ եղել է քաշքշոց ապա դա ճիշտ է։ Չի բացառում, որ վաճաբանության ընթացքում ինքն ընկել է Մհերի վրա կամ Մհերը իր վրա։ Ինքը որևէ պահանջ չունի ամբաստանյալի դեմ։
Վկա Հակոբ Հակոբյանը հրաժարվեց ցուցմունք տալուց, հատնելով, որ ամբաստանյալ Արամայիս Հակոբյանը հանդիսանում է իր հարազատ եղբայրը։ Ինչպես նաև հայտնեց, որ ճանաչում է տուժողին։
Դատարանի կողմից հրապարակվել է վկա Հակոբ Հակոբյանի կողմից 2014 թվականի հունիսի 09-ին տված ցուցմունքը այն մասին, որ Արամայիս Հակոբյանը հանդիսանում է իր եղբայրը։ 2014 թվականի մայիսի 28-ին մոտավոր ժամը 21։00-ի սահմաններում ինքը տանից դուրս է եկել և գնացել է դեպի Խանջյան փողոցում գտնվող Վարդան Մամիկոնյանի արձանի մոտակայքը, որտեղ հանդիպել է Արամայիս Հակոբյանին։ Հանդիպելուց հետո որոշել են զբոսնել։ Մոտավոր 2 ժամ զբոսնել են են օղակաձև այգում, զբոսնելու ժամանակ եղել են երկուսով այլ մարդու չեն հանդիպել։ Զբոսնելուց հետո վերնիսաժի մոտից նստել են երկուսով տաքսի և ուղևորվել են եղբոր հետ դեպի տուն։ Նշում է, որ չի հիշում ինչ մեքենա էր, որ սերվիզից։ Խանջյան փողոցով տաքսին գնացել է դեպի կինո ռոսիայի ուղությամբ երբ հասել են դատարանի դիմացի մայթը իրենք նկատել են դատարանի կողքին հեռախոսների վաճառքկի կրպակի մոտ հավաքված իրենց նախկին բակի տղաներին որոնք ուղակի կանգնած էին և իր եղբոր հետ որոշել են իջնել։ Ինքը և իր եղբայրը անցնելով ճանապարհը նկատել են իրենց նախկին բակից երկու ընկերոջ և նրանց հետ ևս մի տղա որին չի ճանաչել, որին տեսնելու պես կճանաչի։ Իչքանով հիշում է իր եղբորը մոտեցել է նրանց իսկ այդ պահին զանգահարել է իր բջջային հեռախոսը, որի համարն է 055-28-48-12 և ինքը հեռախոսը վերցնելով խոսել է իր կնոջ Հասմիկի հետ։ Կնոջ հետ հեռախոսով խոսելով միաժամանակ քայլել է դեպի բակ, քանի որ տղաները գնում էին դեպի այդ կողմ։ Հասնելով բակ ինքը ինտենետ ակումբի մոտ նկատեցի Հովոյին, որը իր հորեղբոր Սմբատի տղան է։ Իր կարծիքով նա իրեն լավ չէր զգում և հեռախոսային խոսակցությունը իր կնոջ հետ ընթաթելով ինքը նրան հարցրել է, թե ինչ է պատահել։ Հովոն պատասխանել է, որ լա չի զգում և ասաց որ դրա ժամանակը չէ։ Իր կինը իրեն ասել է, որ տուն գնալուց ելակ բերի։ ինքը այդ պահին որոշել է մոտակա «Երևան սիթի» սուպերմարկետից գնի և նրան ասել է, որ հետո կզանգահարի կխոսեն։ Քանի որ չի հասկանում , թե ինչ է կատարվել Հովոյի հետ և չինչ համար տղաները գնացին դեպի բակ, իսկ իր եղբայրը կանգնած մնաց հեռախոսաի վաճառքի կրպակի մոտ Դավոյի,Յուրոյի հետ և ինչ որ տղայի հետ։ Շենի բակ գնացող տղաների մեջ նկատել է իրենց նախկին բակի Մհերին մի տղայի հետ, որին չի ճանաչում որին տեսնելուն պես կճանաչի։Այդ պահին չի կարող նկարագրել նրա արտաքին տեսքը, քանի որ չի նկատել նրա դեպքի և արտաքին առանձնահատկությունները։ Հետո ինքը հեռախոսը անջատել է լսել ազմուկ Յուրենց շենքի բակից և դեպի շենքի բակ գնալը նկատել է առաջին մուտքի մոտ Մհերը և այդ տղան գետնին ընկած։ Այդ պահին նրանցից մեկը գոռաց փախանք և ինքը ու Մհերը, որը վազելով հասել է իրեն իրենք փախան։ Ինքը վազել է դեպի Տիգրան Մեծ փողոցի կողմ և չի նկատել, թե Մհերը որ կողմ է գնացել։ Ինքը վազելով հետ է եկել դեպի իր եղբոր Արամայիսի կոմը այդ այդ ամենը նկատելով Հովոն էլ է եկել դեպի իր եղբոր կողմը։ Դրանից հետո ինքը և Արամայիսը նույն շենքի խանութների դիմացօից նստել են տաքսի և գնացել տուն։ Իր կարծիքով Հովոն նույնպես գնացել է տուն, իսկ մնացած տղաները ուր գնացին ինքը չգիտի։ Հետագայում ինքը և իր եղբայրը գնացել են Վրաստան որտեղից Արամայիսը պետք է գնար Մոսկվա , իսկ ինքը նրան ճանապարհելուց հետո պետք է վերադառնար։ Սակայն ինքը շուտ է վերադարձել։ Վերադառնալուն պես տեղեկացել է, որ ոստիկանները Արամայիսին ձեռբակալել են և բերել են Հայաստան։ Ինքը իմացել է, որ Արամայիսին ձեռբակալել են մայիսի 28-ին կատարված վիճաբանության ժամանակ իփր մասնակցություն է ունեցել։ Ինքը շատ է զարմացել, որ նրան ձեռբակալել են։ Ավելի ուշ իրենց տանը եղած խոսակցություններից մեկի ժամանակ իմացել է, որ Մհերը գնացել է ոստիկանություն ինքնակամ խոստովանել է որ մայիսի 28-ին իրենց բակ մտնող տղայի հետ վիճաբանել է և վնաս է պատճառել։ Իր կինը հանդիսանում է Հասմիկ Ստեփանյանը և նա այդ օրը զանգահարել է իրեն իր 093-55-48-19 համարից։ Իր մոտ դանակ չի եղել, ինչպես նաև իր եղպոր մոտ դանակ չի եղել։ Ինքը Ադամ Աբրահամյանին չի ճանաչում ինքը վստահ է, որ եղբայրը ոչ ոքի չի դանակահարել։ Ինքը ոչմեկի չի հարվածել և իրեն ոչ մեկ չի հարվածել։Ինքը չի հիշում, թե այդ օրը իր հագին ինչ է եղել։ Հովոյի մարմնի վրա ինքը մարմնական վնասվածքներ չի տեսել։ Քանի որ ինքը միաժամանակ հեռախոսով է խոսել իմ հարցին, թե ինչ է պատահել Հովոն ասել է, որ դրա վախտը չի։ Ինքը ոչմեկի վրա մարմնական վնասվածք չի նկատել։ Ինքը հայհոյանքներ չի լսել և չի կարող ասել, թե ինչ արտահայտություններ են հնչել։ Ինքը չի կարող ասել, թե ով ինչ գործողություն էր կատարում։ Ինքը հիշում է, որ Մհերը գետնին ընկած բարձրացել և իրենց կողմ է եկել։ Ինքը չի կարող ասել, թե Դավիթը, Արամայիսը և Յուրիկը ինչ են միասին զրուցել։ Տուն հասնելուն պես ինքը զրուցել է իր ընտանիքի անդամների հետ և իր եղբոր հետ գնացել են Վրաստան՝ եղբոր գործերով։ Իչքանով տեղյակ է Արամայիսը գնում էր Մոսկվա որպեսզի այնտեղից մեկներ եվրոպա, սակայն մինչ եվրոպա գնալը պետքն է գար Հայաստան։ Քանի որ նախնական պայմանավորվածություն է ունեցել Վրաստանում ինչ որ մարդկանց հետ, որոնց ինքը չի ճանաչում, չի տեսել, որոնց միջոցով պետք էր Մոսկվայում հանդիպեր այլ մարդկանց և վերջիններիս օգնությամբ պետք է գնար Շվեցարիա բնակվելու համար։ Դեռևս մարտ ամսից իր եղբայրը մտադրություն է ունեցել և պատրաստվել է մեկնել Եվրոպա Մոսկվայով։ Ինքը վիճաբանության չի մասնակցել և ոչ մեկի չի բաժանել իրարից։
Վկա Մարինե Գազարյանը ցուցմունք է տվել այն մասին որ ճանաչում է ամբաստանյալ Արամայիս Հակոբյանին՝ նա հանդիսանում է իր նախկին ընկերոջ եղբայրը։ Հայտնեց, որ դեպքը վաղուց է տեղի ունեցել և ինքը շատ մանրամասն չի հիշում, ինչպես նաև նրանց հետ վաղուց կապ չունի։ Ինքը եղել է իր ընկերուհու ծննդյան առիթին և ինքը զանգ է ստացել Արամայիսից և նա իրեն ասել է, որ նա չի կարող հանդիպել իր նախկին ընկերողջը, քանի որ ինչ-որ դեպք է պատահել։ Ինքը այդ հեռախոսազրույցից հետո Արամայիսի հետ չի խոսել։ Երբ ոստիկանությունը եկել է իրենց բնակարան և իրեն հրավիրել են ոստիկանության բաժին ինքը այդ ժամանակ է իմացել կատարաված դեպքի մասին։ Ինքը Արամայիսի հետ ունեցած իր խոսակցության մանրամասները չի հիշում։ Ինքը դանակահարության մասին իմացել է ոստիկանության միջոցով։ Ինքը վիճաբանության այլ մնրամասներ չի իմացել։ Ինքը չի լսել, որ Արամայիսը որևէ մեկի հարվածել է։ Ինքը այդ ժամանակ օգտագործել է 094-39-39-94 բջջային հեռախոսահամարը։ Ինքը չի հիշում իրեն կռվի մասին բան ասել է, թե ոչ։ Քննիչի մոտ ցուցմունք տալուց իրեն չեն ճնշել կամ խոչընդոտել։
Նախաքննական ցուցմունքները հրապարակվելու հետո վկան հայտնեց, որ ինքը այս պահին չի հիշում, որ Արամայիսը ասել է կռիվ է եղել։ Հայտնեց, որ նախաքննական ցուցմունքը պնդում է և խնդրում է հիմք ընդունել։
Վկա Յուրի Աբրահամյանը ցուցմունք է տվել այն մասին, որ տուժողը հանդիսանում է իր եղբայրը։ Դեպքի հետ կապված հայտնեց, որ ոչինչ չի հիշում, քանի որ ունի հիշողության կորուստ, քանի որ փոքր հասակում ընկել է երկրորդ հարկից։ Ինքը նախաքննության ընթացքում տվել է ցուցմունք և հայտնել է ճիշտը։ 3 տարի առաջ մայիսի 28-ին եղել է իր կնոջ ծննդյան օրը և նշել են «Առզնու ձորում»։
Նախաքննական ցուցմունքը հրապարակվելուց հետո վկան հայտնեց, որ ինքը դանակահարելու պահը չի տեսել, տեսել է որ նրա փորը արյունոտ է։ Դեպքի օրը չի հիշում, թե իր եղբոր հագին ինչ հագուստ է եղել։
Դատարանի կողմից հրապարակվել է վկա Հասմիկ Պետրոսյանի կողմից նախաքննության ընթացքում՝ 2014 թվականի հուլիսի 14-ին տրված ցուցմունքը այն մասին, որ ճանաչում է Ադամ Աբահամյանին, որպես իր տեքրոջ որդի, նրա ընտանիքի հետ ընդհանրապես շբում չկա, իրենց ընտանեկան հարցրեի շուրջ, որը խիստ անձնական բնույթ կրելու պատճառով չի ցանկանում խոսել։ Ադամ Աբրահամյանի հետ շփվումը այնքանով է, որ վերջինս աշխատում է որպես մսավաճառ և միս գնելու նպատակով դիմում է նրան շատ հաճախ նաև հեռախոսակապի միջոցով։ Ինչ վերաբերվում է 2014 թվականի մայիսի 28-ին ժամը 23։30-ի սահմաններում Ադամ Աբրահամյանի մարմնական վնասվածք պատճառելու դեպքին ապա այդ մասին ինքը իմացել է հաջորդ օրը նրա եղբայրներից Յուրիկից ու Ալբերտից։ Այն մասին, որ Ադամին երեկոյան դանակահարել են, սակայն անձամբ իրենց հետ չեմ զրուցել, այլ իրենց ընդհանուր բարեկամներից է իմացել, սակայն կոնկրետ չեմ հիշում, թե ումից ըստ երևույթի նրանց հետ Յուրիկն ու Ալբերտն են պատմել։ Դրանից հետո մոտ մեկ շաբաթ հետո երբ Ադամը արդեն հիվանդանոցից տուն է եկել պատահաբար նրան հետ հանդիպել է և զրույցի ընթացքում պատմել է, որ իրեն դանակահարողը կամ Արամայիսն է եղել կամ նրա եղբայրը, քանի որ չին զգացել հարվածը կոնկրետ, թե ով է։ Դրանից բացի այլ մանրամասներ Ադամը չի պատմել, սակայն դեպքի հաջորդող մոտակա օրերին հարևանները խոսում էին, որ դանակահարողը Արամայիսն է եղել ով բնակում ինչ-որ մադ է սպանել։ Սակայն այս պահին չի հիշում, թե կոնկրետ որ հարևանների խոսակցություններից է լսել։ Այլ մանրամասներ ոչ մեկից չի լսել և չգիտի։ Ինքը օգտագործել է իր 091-15-86-66 և 055-33-70-53 հեռախոսահամարները։ Ինքը այդ օրը այդ ժամին զանգահարել է Ադամին, հիշացնելու համար, որ չմոռանա միս էր խոստացել։
Փորձագետի թիվ 874/հ եզրակացության համաձայն՝ Ա.Աբրահամյանի մարմնական վնասվածքները՝ ձախ արմանկային հոդի շրջանի քերծվարքի, ձախ ծոծրակ-գագաթային շրջանի սալջարդ վերքի, կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային մակերեսի, պոչուկի շրջանների չթափանցող, աջակողմյան պնևմոթորաքսով զուգորդված, աջ թոքի վնասումով՝ կրծքավանդակի աջ կեսի կողմնային մակերեսի թափանցող, ծակված-կտրված վերքերի ձևով, հասցվել են. ձախ արմնկային հոդի քերծվածքը, ձախ ծոծրակ-գագաթային շրջանի սալջարդ վերքը՝ բութ առարկաներով, կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային մակերեսի, պոչուկի շրջանների չթափանցող, աջակողմյան պնևմոթորաքսով զուգորդված, աջ թոքի վնասումով՝ կրծքավանդակի աջ կոսի կողմնային մակերեսի թափանցող ծակած-կտրած վերքերը՝ սուր կտրող-ծակող գործիքով/ներով/, հնարավոր է նշված ժամկետում, և պատճառել է առողջությանը ծանր վնաս՝ կյանքին վտանգ սպառնացող։ Ինչ վերաբերվում է մարմնական վնասվածքների ծանրության աստիճանին առանձին-առանձին, ապա. աջակողմյան պնևմոթորաքսով զուգորդված, աջ թոքի վնասումով՝ կրծքավանդակի աջ կոսի կողմնային մակերեսի թափանցող ծակած-կտրած վերքը առանձին վերցրած պատճառել է առողջությանը ծանր վնաս՝ կյանքին վտանգ սպառնացող։ Կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային մակերեսի, պոչուկի շրջանների չթափանցող ծակված-կտրված վերքերն առանձին-առանձին վերցրած պատճառել են առողջությանը միջին ծանրության վնաս՝ առողջության տևական քայքայումով, իսկ ձախ արմնկային հոդի շրջանի քերծվածքը և ձախ ծոծրակ գագաթային շրջանի սալջարդ վերքն առանձին-առանձին վերցրած առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։ Վերոնշյալ մարմնական վնասվածքները ստանալիս Ա.Աբրահամյանը ձախ արմնկային հոդի շրջանի դրսային մակերեսով և ձախ ծոծրակ-գագաթային շրջանով ուղղված Է եղել դեպքի ազդող բութ առարկաները, իսկ՝ կրծքավանդակի աջ կեսի առաջնային, կողմնային մակերեսներով և պոչուկի շրջանով՝ դեպի սուր ծակող-կտրող գործիքի/ների/ շեղբի ծայրը։
Փորձագետի թիվ 1833-14 եզրակացության համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված Ադամ Աբրահամյանի անթև շապիկի և անդրավարտիքի վրա առկա վնասվածքները ծակած-կտրած են, որոնք կարող էին առաջանալ մեկ սայրանի ծակող-կտրող շեղբ ունեցող առարկայի/ների/՝ հնարավոր է դանակի/ների/ շեղբի ներգործության արդյունքում։
Ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդությունը բավարարելու մասին որոշումը գաղտնազերծելու մասին որոշման հիման վրա Արամայիս Կամոյի Հակոբյանի գաղտանզերծված հեռախոսային խոսակցությունները պարունակող ձայնասկավառակի ձայնագրությամբ։
Ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդությունը բավարարելու մասին որոշումը գաղտնազերծելու մասին որոշման հիման վրա Արամայիս Կամոյի Հակոբյանի գաղտանզերծված հեռախոսային խոսակցությունները պարունակող ամփոփաթերթերով։
Ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող՝ Արամայիս Հակոբյանին բերման ենթարկելու մասին 31.05.2014թ.–ի արձանագրությամբ համաձայն որոնց Արամայիս Հակոբյանը 2014թ.–ի մայիսի 31-ին ժամը 11։30-ին Բագրատաշենի հսկիչ անցագրային կետից բերման է ենթարկվել ոստիկանության Բագրատաշենի բաժանմունք և նրա անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 2100 ԱՄՆ դոլար։
Ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուդթ հանդիսացող՝ «Ղ-Տելեկոմ» ՓԲ ընկերությունից 01.08.2014թ. թիվ «ՏՍ/2197/300714/2881» գրությամբ ստացված լազերային սկավառակի տեղեկատվությամբ, որով հիմնավորվել Է ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդությունը բավարարելու մասին որոշումը գաղտնազերծելու մասին որոշման հիման վրա Արամայիս Կամոյի Հակոբյանի գաղտանզերծված հեռախոսային խոսակցությունները պարունակող ամփոփաթերթերում առկա հեռախոսազանգերի իսկությունը, մասնավորապես 077-48-44-44 հեռախոսահամարի հետ Արամայիս Հակոբյանի ունեցած հեռախոսակապը, որով հաստատվում Է այն հանգամանքը, որ Արման Ազատյանը իրոք զրուցել Է Արամայիս Հակոբյանի հետ, որի ընթացքում վերջինս հայտնել Է իր կողմից դանակահարություն կատարելու հանգամանքը, ինչպես նաև Արամայիս Հակոբյանի կողմից Վրաստան մեկնելու նախապատրաստության փաստը, 077-48-44-44 հեռախոսահամարից Վրաստանի Հանրապետության հեռախոսահամարներին կատարած հեռախոսազանգերը, որով հաստատվում Է այն հանգամանքը, որ Արման Ազատյանը հեռախոսազրույցի ընթացքում Արամայիս Հակոբյանին խոստանում է, որ կզանգահարի Վրաստան և նրան այնտեղ կդիմավորեն։ Բացի այդ, տվյալ տեղեկատվության համաձայն 077-48-44-44 հեռախոսահամարը հեռախոսակապ Է ունեցել Արամայիս Հակոբյանի հոր՝ Կամո Հակոբյանի 093-81-08-63 հեռախոսահամարի հետ, ինչպես նաև համաձայն հեռախոսահամարների վերծանումների Հակոբ Հակոբյանի հեռախոսահամարն Է հանդիսանում 093-39-10-90 հեռախոսահամարը։
«Ղ-Տելեկոմ» ՓԲ ընկերությունից 01.08.2014թ. թիվ «ՏՍ/2197/300714/2881» գրությամբ ստացված լազերային սկավառակի զննության արձանագրությամբ, համաձայն որի Արամայիս Հակոբյանի կողմից օգտագործված 098-100-175 հեռախոսահամարը 2014թ. մայիսի 28-ին 23։31։48-ին սպասարկվել Է «Tigran Mets str.» հասցեում տեղակայված ալեհավաքի կողմից, իսկ այդ ժամանակահատվածից հետո «Սարի Թաղ» կոչվող թաղամասում չի սպասարկվել։
Նախաքննության ընթացքում ստացված հեռախոսահամարների վերծանումների զննութան 05.12.2014թ.–ի արձանագրությամբ, համաձայն որի 077-48-44-44 հեռախոսահամարը 29.05.2014թ.–ի ժամը 10։26։38–ին մինչ 30։05։2014Թ. ժամը 19։22։31-ը ունեցել է թվով 11 հեռախոսազանգեր Վրաստանի Հանրապետության հեռախոսահամարներին, 098-100-175 հեռախոսահամարի 2014թ. մայիսի 28-ին ժամը 22։36-ից մուտքային և ելքային հեռախոսազանգեր կատարելու և ընդունելու ժամանակ ֆիքսվել է հետևյալ անվանումները ունեցող ալեհավաք կայանների կողմից ըստ հերթականության՝ <<Tigran Mets 31>>, <<Artsakh 49>>, <<Bagratunyats 70>>, <<v.Aintap>>, <<v.Nor Kharbet Tekstil Factory>>, <<Arshakunyats 135>>։
Ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Մաշտոցի բաժնի 08.09.2014թ.–ի թիվ 34–719գ գրությամբ, դրան կից ներկայացված «հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում օպերատիվ– հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստւսնալու համար դատարան դիմելու վերաբերյալ» միջնորդության պատճեով, «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդություն հարուցելու մասին որոշման պատճեով, «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդությունը բավարարելու մասին որոշման, պատճեով, «Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցկացնելու թույլտվություն ստանալու միջնորդությունը բավարարելու մասին որոշւմը գաղտնազերծելու մասին որոշման պատճենով>>։
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը գործով ձեռք բերված որոշակի ապացույցների տվել է հետևյալ իրավական գնահատականը:
<<(…)Դատարանը գտնում է, որ մտացածին են և սույն դատավճռի հիմքում որպես ապացույց չպետք է դնել ամբաստանյալ Արամայիս Հակոբյանի կողմից նախնական քննության ընթացքում տրված ցուցմունքների մի մասը, քանի որ ամբաստանյալը իր ցուցմունքով հայտնում է, որ ինքը որևէ մեկի չի հարվածել՝ առավել ևս դանակով, սակայն այն հերքվում է մասնավորապես ապացույց ճանաչված այլ փաստաթուղթ հանդիսացող ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնից ստացված <<հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում>> օպերատիվ հետախուզական միջոցառում անցացնելու մասին կայացված որոշման հիման վրա Արամայիս Հակոբյանի գաղտնազերծված հեռախոսային խոսակցությունները պարունակող ամփոփագրով, համաձայն որի Արամայիս Հակոբյանն իր ծանոթներին պատմում է վիճաբանելու, դանակահարելու հանգամանքների մասին, ինչպես նաև ձայնագրություններով առկա է տեղեկատվություն, որով հիմնավորվում է դեպքից հետո Արամայսի Հակոբյանի կողմից Հայաստանի Հանրապետությունից մեկնելու նախապատրաստություն ունենալու և այդ կապակցությամբ գումար ձեռք բերելու հանգամանքները, ինչպես նաև բերման ենթարկելու մասին 31.05.2014 թվականի արաձանագրության և անձնական խուզարկության ենթարկելու մասին արձանագրության համաձայն Արամայիս Հակոբյանը 2014 թվականի մայիսի 31-ին ժամը 11։30-ին Բագրատաշենի հսկիչ անցագրային կետից բերման է ենթարկվել ոստիկանության Բագրատաշենի բաժանմունք և նրա անձնական խուզարկությամբ հայտնաբերվել է 2100 ԱՄՆ դոլար գումար։ Հետևապես` Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արամայիս Հակոբյանի ցուցմունքների մի մասը արժանահավատ չեն և հետապնդում են քրեական պատասխանատվությունից խուսափելու նպատակ և հերքվում են նաև քրեական գործով ձեռք բերված այլ ապացուցներով։
Դատարանը գտնում է, որ սույն դատավճռի հիմքում որպես ապացույց չպետք է դնել նաև վկա՝ ամբաստանյալ Արամայիս Հակոբյանի եղբոր Հակոբ Հակոբյանի կողմից նախնական քննության ընթացքում տրված ցուցմունքների մի մասը, քանի որ նա հանդիսանալով ամբաստանյալի եղբայրը նման ցուցմունք տալով փորձել է օգնել հարազատ եղբորը խուսափելու քրեական պատասխանատվությունից և պատժից, սակայն նախնական քննության ընթացքում նրա տրված ցուցմունքում հայտնած հանգամանքը այն որ՝ կատարված դեպքից հետո ինքը և Արամայիս Հակոբյանը գնացել են տուն՝ Սարի թաղ, սակայն հեռախոսահամարների վերծանումների զննության 05.12.2014 թվականի արձանագրության համաձայն հերքվում է վկայի կողմից հայտնած հանգամանքը և հաստատվում է այն, որ Արամայիս Հակոբյանը դեպքից անմիջապես հետո Սարի Թաղ չի գնացել և մեկնել Է այլ երթուղով, բացի այն 098-10-01-75 հեռախոսահամարից Արամայիս Հակոբյանը հեռախոսազրույց է ունեցել եղբոր՝ Հակոբ Հակոբյանի 093-39-10-90 հեռախոսահամարի հետ 2014 թվականի մայիսի 28-ին ժամը 22։35։28-ին, և նույն օրը ժամը 22։41։45-ին՝ և դրանով հերքում է վկա Հակոբ Հակոբյանի այն պնդումը, թե իբր 2014 թվականի մայիսի 28-ին ժամը 21։00-ի սահմաններում Վարդան Մամիկոնյան արձանի մոտ հանդիպել Է Արամայիս Հակոբյանին և միասին մոտ երկու ժամ զբոսնել են այգում, բացի այդ վերոհիշյալ արձանագրության համաձայն Ռոմիկ Սահակյանի կողմից օգտագործված 098-98-44-21 հեռախոսահամարը Արամայիս Հակոբյանի 098-10-01-75 հեռախոսահամարի հետ հեռախոսակապ ունենալիս 28.05.2014թ.–ին ժամը 00։49-ին և 00։52-ին գտնվել Է Տ.Մեծի պողոտայի վրա և սպասարկվել <<Tigran Mets 31>>, ալեհավաք կայանի կողմից, իսկ 29.05.2014թ.–ին ժամը 03։58-ին հեռախոսազրույց Է ունեցել 077-48-44-44 հեռախոսահամարի հետ և այդ հեռախոսազանգը սպասարկվել Է <<Tigran Mets 17>>, ալեհավաք կայանի կողմից, ավելին դատարանը արձանագրում է այն հանգամանքը, որ գաղտնազերծված հեռախոսային խոսակցություններում առկա տեղեկատվության համաձայն Արամայիս Հակոբյանը հեռախոսազրույց ունենալով Ռոմիկ Սահակյանի հետ վերջինիս հայտնում Է հետևյալը. «Ապե, մտնում ես մեր տուն, իմ ու ճապի պասպորտը, մեկ Էլ Հովոյենց տուն, Հովոյի պասպորտը վերցնում, գալիս ես», իսկ Ռ.Սահակյանը պատասխանում Է. «Լավ»։ Քրեական գործով ձեռք բերված տվյալներով պարզվել Է, որ Հովհաննես Հակոբյանը բնակվում Է Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծ 31-րդ շենքի 124-րդ բնակարանում, որը հաստատում Է գաղտնազերծված հեռախոսային խոսակցություններում առկա տվյալների իսկությունը և ևս մեկ անգամ փաստում, որ Ռ.Սահակյնաը իրոք 28.05.2014թ.–ին ժամը 00։49-ին և 00։52-ին գտնվել Է Տ.Մեծի պողոտայի վրա>>։
Դատաքննությամբ և գործով ձեռք բերված ապացույցների հիման վրա վերլուծելով գործի փաստական տվյալները, վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Արամայիս Հակոբյանի կողմից կատարված հանցանքը հիմնավորված և նրա մեղավորությունը հաստատված է գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ, առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալի արարքի քրեաիրավական որակման հարցում հանգել է ճիշտ հետևության և հաստատված է համարել Արամայիս Հակոբյանի մեղքը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ի մասով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ, իսկ ամբաստանյալի և պաշտպանի կողմից բերված պատճառաբանությունները հերքվում են նաև հետևյալով:
- Անմեղության կանխավարկածի հիմնարար քրեադատավարական սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ, նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի:
Այս առումով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Արարատ Ավագի Ավագյանի և Վահան Սերյոժայի Սահակյանի վերաբերյալ թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 գործով 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
«(…)33. Սույն որոշման 29-32-րդ կետերում կատարված իրավական վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ գործի լուծման համար ապացույցների բավարարությունը որոշելու չափանիշները սերտորեն փոխկապակցված են և փոխադարձաբար պայմանավորում են միմյանց: Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…): Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցում»: (տե՛ս Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը):
Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած(…)»:
Անդրադառնալով սույն գործին ու նաև վերոգրյալ չափանիշներով գնահատելով գործի փաստական հանգամանքները, վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ «հիմնավոր կասկածից» վեր ապացուցողական չափանիշով հաստատվում է Արամայիս Հակոբյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքի կատարումը:
-«Հեռախոսային խոսակցությունների վերահսկում» օպերատիվ հետախուզական միջոցառման արդյունքում ստացած Արամայիս Հակոբյանի գաղտնազերծված հեռախոսային խոսակցությունների բովանդակության և դատաբժշկական փորձաքննության թիվ 874/հ եզրակացության համադրմամբ հիմնավորվում է հենց ամբաստանյալ Ա.Հակոբյանի կողմից տուժող Ա.Աբրահամյանի կրծքավանդակին ծակող-կտրող առարկայով հարվածելու և նրա առողջությանը ծանր վնաս պատճառելու հանգամանքը:
- Գործի վերոնշյալ փաստական տվյալները փոխադարձաբար լրացնում են միմյանց և իրենց համակցությամբ թույլատրելի ու բավարար են Արամայիս Հակոբյանին մեղսագրված հանցանքը հիմնավորված համարելու համար, իսկ վկա Հակոբ Հակոբյանի կողմից տված ցուցմունքները միտված են օգնելու ամբաստանյալին և նրան զերծ պահելու պատասխանատվությունից ու պատժից, ինչը փաստել է նաև առաջին ատյանի դատարանը՝ դրանք գնահատելով նրանց միջև առկա արյունակցական փոխհարաբերություններով:
- Գործը քննելիս և լուծելիս Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից պահպանվել են ՀՀ Սահմանադրության, ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության, Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատություների պաշտպանության մասին Եվրոպական կոնվենցիայի, ինչպես նաև ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումների պահանջները, ամբաստանյալ Արամայիս Աբրահամյանի իրավունքները չեն խախտվել:
- Կապված գործը համապատասխան ստորադաս դատարան` նոր քննության ուղարկելու վերաբերյալ պաշտպան Վ.Խալաֆյանի վերաքննիչ բողոքի պահանջի հետ, վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն` եթե առաջին ատյանի դատարանը գործով թույլ է տվել քրեադատավարական օրենքի այլ էական խախտում, վերաքննիչ դատարանը հաշվի առնելով գործի քննության արդյունքները, փոփոխում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը կամ բեկանում է այն և գործն ուղարկում առաջին ատյանի համապատասխան դատարան` այլ կազմով նոր քննության:
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը Արամայիս Հակոբյանի վերաբերյալ գործը քննելիս և լուծելիս թույլ չի տվել ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության որևէ խախտում, որը կարող էր հիմք հանդիսանալ դատարանի որոշումը բեկանելու և գործը նոր քննության ուղարկելու համար:
Քննության առնելով դատախազ Հ.Խաչատրյանի վերաքննիչ բողոքը, վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ այն ենթակա է բավարարման, հետևյալ պատճառաբանությամբ:
Արամայիս Հակոբյանի նկատմամբ պատժի նշանակումը առաջին ատյանի դատարանը մասնավորապես պատճառաբանել է հետևյալով:
«(…) Արամայիս Հակոբյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Դատարանը միաժամանակ գտնում է, որ Արամայիս Հակոբյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտում է հանցագործությունների վտանգավոր ռեցիդիվը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` «Անձը դատվածություն ունեցող է համարվում մեղադրական դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելու օրվանից մինչև դատվածությունը մարվելու կամ հանվելու պահը»։
Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է` «Դատվածությունը, սույն օրենսգրքին համապատասխան, հաշվի է առնվում հանցագործության ռեցիդիվի դեպքում և պատիժ նշանակելիս»։
Նույն հոդվածի 4-րդ մասի 2-րդ կետը սահմանում է` «Ազատազրկումից ավելի մեղմ պատժի դատապարտված անձանց նկատմամբ` նշանակված պատիժը կրելուց մեկ տարի անցնելուց հետո»։
Նույն հոդվածի 4-րդ մասի 3-րդ կետը սահմանում է` «Դատվածությունը մարվում է` ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցագործության համար ազատազրկման դատապարտված անձանց նկատմամբ` պատիժը կրելուց երեք տարի անցնելուց հետո»։
Նույն հոդվածի 4-րդ մասի 4-րդ կետը սահմանում է` «Ծանր հանցագործության համար ազատազրկման դատապարտված անձանց նկատմամբ պատիժը կրելուց հինգ տարի անցնելուց հետո»։
Նույն հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն` «Եթե անձն օրենքով սահմանված կարգով պայմանական վաղաժամկետ ազատվել է պատիժը կրելուց, կամ պատժի չկրած մասը փոխարինվել է ավելի մեղմ պատժով, ապա դատվածությունը մարելու ժամկետը հաշվարկվում է հիմնական պատիժը և լրացուցիչ պատիժը կրելուց ազատելու պահից»։
Նույն հոդվածի 7-րդ մասը սահմանում է` «Եթե անձը մինչև դատվածությունը մարվելը նոր հանցանք է կատարում, ապա դատվածության մարման ժամկետն ընդհատվում է։ Առաջին հանցագործության համար դատվածությունը մարվելու ժամկետը հաշվարկվում է վերստին` վերջին հանցագործության համար պատիժը (հիմնական և լրացուցիչ) փաստորեն կրելուց հետո։ Այդ դեպքում անձը երկու հանցագործությունների համար էլ դատված է համարվում մինչև դրանցից առավել ծանր հանցագործության համար դատվածությունը մարվելու ժամկետը լրանալը»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար»։
Նույն հոդվածի 3-րդ մասի 3-րդ կետի համաձայն` «առանձնապես ծանր հանցանք կատարելու դեպքում, եթե անձը նախկինում դատապարտվել է ծանր կամ առանձնապես ծանր հանցագործության համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1 հոդվածը սահմանում է`
1. Հանցագործությունների ռեցիդիվի, վտանգավոր և առանձնապես վտանգավոր ռեցիդիվի դեպքում պատիժ նշանակելիս հաշվի են առնվում կատարված հանցագործությունների քանակը, բնույթը և ծանրությունը, այն հանգամանքները, որոնց հետևանքով նախկին պատիժը բավարար չի եղել մեղավորի ուղղման համար, ինչպես նաև նոր հանցագործության բնույթը, ծանրությունը և հետևանքները։
2. Հանցագործությունների ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի կեսից։
Հանցագործությունների վտանգավոր ռեցիդիվի համար նշանակված պատիժը չի կարող պակաս լինել սույն օրենսգրքի հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի երկու երրորդից։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածը սահմանում է` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։ 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ 3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
Դատարանը, հաշվի առնելով Արամայիս Հակոբյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, կյանքի և առողջության դեմ ուղղված հանցագործություն կատարելու հանգամանքը, կատարած հանցագործության համար չզղջալը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, այն որ կատարած հանցագործությունից հետո փորձել է դիմել փախուստի և Բագրատաշենի հսկիչ անցագրային կետից բերման է ենթարկվել ոստիկանության Բագրատաշենի բաժին, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների բացակայությունը, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքի առկայությունը՝ հանցագործությունների վտանգավոր ռեցիդիվը, բացի այդ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված է պատիժ միայն ազատազրկման ձևով, գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու համար նրա նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքը կատարելու համար պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկման ձևով, որը նա պետք է կրի(…)»:
Թեև Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ, 67.1 և 84-րդ հոդվածների վերլուծության արդյունքում իրավացիորեն գտել է, որ առկա է հանցագործությունների վտանգավոր ռեցիդիվ, քանի որ առանձնապես ծանր հանցագործության համար դատապարտված լինելու պայմաններում Արամայիս Հակոբյանը կատարել է նոր ծանր հանցագործություն, որի պայմաններում նրա նկատմամբ նշանակվող պատիժը չի կարող պակաս լինել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված առավելագույն պատժի՝ 7 տարի ժամկետով ազատազրկման երկու երրորդից, որը կազմում է 4 տարի 8 ամիս, սակայն քրեական օրենքի սխալ կիրառման արդյունքում ամբաստանյալի նկատմամբ այդ հոդվածի սանկցիայով նշանակել է ազատազրկում 4 տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի համաձայն`
«Բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոխվում է, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է`
(…)
2) ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը կամ Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագիրը.(…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քրեական օրենքի կամ միջազգային պայմանագրի ոչ ճիշտ կիրառումը քրեական օրենքի կամ Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրի այն հոդվածի կամ հոդվածի այն մասի կիրառումն է, որը ենթակա չէր կիրառման, կամ այն հոդվածի կամ հոդվածի այն մասի չկիրառումն է, որը ենթակա էր կիրառման, կամ քրեական օրենքի կամ միջազգային պայմանագրի սխալ մեկնաբանումն է, որը չի համապատասխանում դրա իսկական իմաստին(…):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 394-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
«1. Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտերի վերաքննության արդյունքում վերաքննիչ դատարանը`
(...)
2) ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բավարարում է վերաքննիչ բողոքը` համապատասխանաբար ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելով դատական ակտը: Բեկանված մասով կայացվում է գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ, կամ գործն ուղարկվում է համապատասխան ստորադաս դատարան` նոր քննության՝ սահմանելով նոր քննության ծավալը(…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 399-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Գտնելով, որ դատավճռում նշանակված պատիժն անարդարացի է ակնհայտ խիստ կամ ակնհայտ մեղմ լինելու պատճառով, չի համապատասխանում հանցագործության ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին, վերաքննիչ դատարանը մեղմացնում կամ խստացնում է պատիժը` ղեկավարվելով պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով»:
Այսպիսով, վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, առաջին ատյանի դատարանի կողմից թույլ է տրվել քրեական իրավունքի նորմի խախտում, ինչը հանգեցրել է ամբաստանյալի նկատմամբ մեղմ պատժի նշանակման, հետևաբար դատախազ Հ.Խաչատրյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել և Արամայիս Հակոբյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի հոկտեմբերի 16-ի դատավճիռը պատժի մասով փոփոխել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով Արամայիս Կամոյի Հակոբյանին դատապարտել ազատազրկման 5 տարի ժամկետով, որի մեջ հաշվակցել 2014 թվականի մայիսի 31-ից առ 2015 թվականի մայիսի 30-ը ընկած ժամանակահատվածը կալանքի տակ գտնվելու 9 ամիս 29 օրը և թողնել կրելու ազատազրկում 4 տարի 2 ամիս 1 օր ժամկետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով նշանակված պատժին մասնակիորեն գումարել նախորդ` Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2015 թվականի դեկտեմբերի 12-ի դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասից 9 ամիս 29 օրը և Արամայիս Հակոբյանին վերջնականապես դատապարտել ազատազրկման 5 տարի ժամկետով` պատժի սկիզբը հաշվելով 2015 թվականի հոկտեմբերի 16-ից:

Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-395-րդ, 397-րդ, 399-րդ հոդվածներով վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Պաշտպան Վ.Խալաֆյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Դատախազ Հ.Խաչատրյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2018 թվականի հոկտեմբերի 16-ի դատավճիռը Արամայիս Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով բեկանել և փոփոխել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 112-րդ հոդվածի 1-ին մասով Արամայիս Կամոյի Հակոբյանին դատապարտել ազատազրկման 5 տարի ժամկետով, որի մեջ հաշվակցել 2014 թվականի մայիսի 31-ից առ 2015 թվականի մայիսի 30-ը ընկած ժամանակահատվածը կալանքի տակ գտնվելու 9 ամիս 29 օրը և թողնել կրելու ազատազրկում 4 տարի 2 ամիս 1 օր ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով նշանակված պատժին մասնակիորեն գումարել նախորդ` Երևանի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2015 թվականի դեկտեմբերի 12-ի դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասից 9 ամիս 29 օրը և Արամայիս Հակոբյանին վերջնականապես դատապարտել ազատազրկման 5 /հինգ/ տարի ժամկետով` պատժի սկիզբը հաշվելով 2015 թվականի հոկտեմբերի 16-ից:
Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանին` հրապարակումից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆ


ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ն.ՀՈՎԱԿԻՄՅԱՆ


Ա.ԱԶԱՐՅԱՆ