Գործ ԵԿԴ/0211/01/14




ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարանը (այսուհետ` նաև Դատարան),

նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի«

քարտուղարությամբ` Հասմիկ Արտաշեսյանի և
Նաիրա Թումանյանի,
մասնակցությամբ`

մեղադրող« Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների դատախա-
զության դատախազ` Գնել Գասպարյանի«

տուժող` Արտակ Հարությունյանի,

պաշտպան(հանրային)` Կարինե Խաչատրյանի,


2015թ. փետրվարի 19-ին նույն Դատարանում` դռնբաց դատական նիստում« արա¬գաց¬ված դա¬տա¬կան քննության կարգով քննեց և ավարտեց քրեական գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի`
Հարություն Սարգսի Համբարձումյանի` (ծնված 1969թ. հունվարի 6-ին« Երևանում« ազգությամբ հայ« ՀՀ քաղաքացի« միջնակարգ կրթությամբ« ամուրի« նախկինում չդատապարտված, չի աշխատել, հաշ¬¬¬վառված է Արագածոտնի մարզի Կարբի գյուղի 4-րդ փողոցի 2-րդ փակուղու 2-րդ տանը, փաստացի բնակ¬վել է Երևան քաղաքի Արցախի պողոտայի 32-րդ շենքի 7-րդ բնակարանում« սույն գործով կալան¬քի տակ է 2014թ. օգոստոսի 19-ից)։

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Թիվ 15124214 քրեական գործն հարուցվել է 2014թ. հուլիսի 25-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ քննչա¬կան վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով՝ անհայտ անձի կողմից տուժող Արտակ Հարությունյանի գույքը գաղտնի հափշտա¬¬կելու դեպքի առթիվ։
2014թ. օգոստոսի 19-ին վերոնշյալ հանցանքը կատարելու կասկածանքով ձերբակալվել է նույն օրը ՀՀ ոստիկանության Արաբկիրի բաժին բերման ենթարկված Հարություն Համբարձումյանը։
Սույն քրեական գործին են միացվել և համատեղ քննվել`
- ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով 2014թ. օգոստոսի 7-ին հարուցված թիվ 15128314 քրեական գործը (տու¬ժող Հմայակ Սիմոնյանի դրվագ),
- ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով 2014թ. հուլիսի 21-ին հարուցված թիվ 15121614 քրեական գործը (տուժող Լուսինե Մխիթարյանի դրվագ), ինչպես նաև
- տուժող Մարինե Ղազարյանի դրվագով նախապատրաստված նյութերը։
2014թ. օգոստոսի 22-ին Հարություն Համբարձումյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 1-ին մասով, 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով (երկու դրվագներով) և 34-177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով։
2014թ. օգոստոսի 22-ին Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրա¬¬վասության դատարանի որոշմամբ մեղադրյալ Հարություն Համբարձումյանի նկատմամբ որպես խա¬փանման միջոց է ընտրվել կալանավորում։
2014թ. հոկտեմբերի 15-ին նախաքննական մարմինը որոշում է կայացրել Նարեկ Սարգսյանի 140.000 ՀՀ դրամ գումարը գաղտնի հափշտակելու դեպքով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 1-ին մասով Հարություն Համբարձումյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացելու մասին` մաս¬նավոր մեղադրանքի վերաբերյալ այդ գործով դիմողի բողոքի բացակայության հիմքով։
2014թ. նոյեմբերի 24-ին նախաքննական մարմինը Հարություն Համբարձումյանին առա¬ջադրած մեղադ¬րանքը փոփոխել և նրան նոր (վերջնական) մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով (երկու դրվագներով) և 34-177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով։
2014թ. դեկտեմբերի 3-ին քրեական գործը Հարություն Սարգսի Համբարձումյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով (երկու դրվագներով) և 34-177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով հաստատված մեղադրա¬կան եզրակացութ¬յամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտ¬րոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատա¬րան, 2014թ. դեկտեմբերի 5-ին ընդունվել վարույթ և նշանակվել դատական քննության։

2. Առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը.
Նախաքննական մարմինը գործով ամբաստանյալ Հարություն Համբարձումյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով (երկու դրվագներով) և 34-177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով մեղադրանք է առաջադրել այն բանի համար, որ նա «2014թ. հուլիսի 14-ին` ժամը 16։15-ի սահմաններում, ապօրինաբար մուտք է գործել Երևան քաղաքի Ամիրյան 3/20 հասցեում գտնվող «Հարությունյան Մեդիա» ՍՊ ընկերության գրասեն¬յակ և այնտեղից գաղտնի հափշտակել է Արտակ Հարությունյանին պատկանող, զգալի չափի` 380.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ հեծանիվը։
Բացի այդ, 2014թ. հուլիսի 20-ին` ժամը 16։00-ի սահմաններում, Հարություն Համբարձումյանը մուտքի դռան կախովի փականը կոտրելու միջոցով ապօրինաբար մուտք է գործել Երևան քաղաքի Չարենցի փողոցի 1-ին նրբանցքի 25/2 հասցեում գտնվող բնակարան և այնտեղից գաղտնի հափշտակել Լուսինե Մխիթարյանին պատկանող, խոշոր չափերի` 1.137.100 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողությամբ ոսկյա զարդեր և «Ասուս» ֆիրմայի դյուրակիր համակարգիչ։
Ավելին, 2014թ. օգոստոսի 07-ին` ժամը 17։00-ից 17։30-ը ընկած ժամանակահատվածում, տեխ¬նիկական միջոցի գործադրմամբ մուտքի դռան կախովի փականը ջարդելու միջոցով ապօրինաբար մուտք է գործել Երևան քաղաքի Այգեստան 2-րդ փողոցի 20-րդ տուն և այնտեղից գաղտնի հափշտա¬կել Հմայակ Սիմոնյանին պատկանող, ընդհանուր 400.000 ՀՀ դրամ արժողությամբ «Պրեստիջիո մուլտի թաբ 10.01 մոդելի» պլանշետ և «Նոկիա 8800 այ» մոդելի բջջային հեռախոս։
Դեռ ավելին, Հարություն Համբարձումյանը 2014թ. օգոստոսի սկզբներին ցերեկային ժամերին գողություն կատարելու նպատակով բաց դռնից ապօրինաբար մուտք է գործել Երևան քաղաքի Չա¬րենցի փողոցի թիվ 73/3 հասցեում գտնվող, Մարինե Ղազարյանին պատկանող տուն, սակայն հափշտա¬կության համար ոչինչ չգտնելով` հեռացել և հանցագործությունն ավարտին չի հասցրել` իր կամքից անկախ հանգամանքներով»։

3. Արագացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալ Հարություն Համնբարձումյանը միջնորդեց գործը քննել դա¬տա¬կան քննության արագացված կարգով։ Ամ¬բաս¬¬¬տան¬յալը հայտարարեց« որ առաջադրված մե¬ղադրանքն իրեն պարզ և հասկա¬նալի է« հա¬¬մա¬ձայն է դրա հետ« ավելին` առա¬ջադրված մեղադրան¬քում լիովին մեղավոր է ճանա¬չում, ամբողջությամբ ընդունում է իր դեմ ներկայացված բոլոր քաղա¬քացիական հայցերը։ Նա նաև հայտարարեց« որ վերոնշյալ միջ¬նոր¬¬դութ¬¬յունը ներկա¬յացնում է կա¬մավոր` նախա¬պես խորհրդակցելով իր պաշտպանի հետ« գիտակ¬ցում է արա¬գացված կար¬գով դա¬տաքննութ¬¬յուն անցկացնելու իրավական հետևանք¬ները։
Քննության առնելով ամբաստանյալի վերոնշյալ միջնոր¬դութ¬յունը« հաշվի առ¬նելով այն, որ մե¬ղադրողը, փոխելով սկզբնական դիրքորոշումը, Դատարանում չառարկեց գործն արա¬գաց¬ված դա¬տաքննութ¬յան կարգով քննելու դեմ, նկատի ունենալով« որ առկա են ՀՀ քրեական դատա¬վա¬րության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդված¬ներով նա¬¬խա¬տեսված` գործն արագացված դա¬տաքննութ¬յան կարգով քննելու հիմ¬քն ու բոլոր պայ¬ման¬ները, փաստելով, որ ամ¬բաս¬տանյալը չա¬փահաս է« մեղ¬սու¬նակ է, ողջ ծավալով ընդունել է իր դեմ տուժողների (քաղաքացիական հայցվորների) ներկայացրած քաղա¬քացիա¬կան հայցերը` Դա¬¬տա¬¬րա¬նը« համապա¬տաս¬¬խան որոշ¬ման կայացմամբ« գործը քննեց արա¬գաց¬ված դա¬տաքննության կար¬գով։

4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Ամբաստանյալին առա¬ջադրված մեղադրանքը Դատարանը հաստատված համարեց հետևյալ ապացույցներով` նրա խոստովանա¬կան ցուց¬մունք¬¬ներով, տուժողներ Արտակ Հարությունյանի, Լուսինե Մխիթարյանի, Հմայակ Սիմոնյանի, Մարինե Ղազարյանի, վկաներ Լիդա Բունիաթյանի, Արթուր Համբարձումյանի, Վարդանուշ Բաղդասարյանի և Արման Սիմոնյանի ցուցմունքներով, դատա¬հետքա¬բանական փորձաքննության 2014թ. օգոստոսի 19-ի թիվ 2334-14 եզրակացությամբ, դեպքի վայրի զննության ընթացքում Երևան քաղաքի Չարենցի փող. 1-ին նրբանցքի թիվ 25/2 հասցեից առգրավված, որպես իրեղեն ապացույց ճանաչված և գործին կցված կախովի փականի և բանալու առկայությամբ, տուժող Արտակ Հարությունյանի ներկայացրած` «Հարությունյան Մեդիա» ՍՊ ընկերության տե¬սանկա¬րահանող սարքի տեսագրությունը պարունակող` որպես ապացույց ճանաչված և գործին կցված լազերային սկավառակի առկայությամբ, նույն սկավառակը զննելու արձանագրութ¬յամբ, Հարություն Համբարձումյանի մասնակցությամբ կատարված քննչական փորձարարության արձանագրությամբ, ինչպես նաև դեպքի վայրերի զննության արձանագրություններով։
Նախաքննությամբ ձեռք բերված վերոնշյալ ապացույցները գնահատելիս` Դատարա¬նը հան¬գում է այն հետևության« որ ամբաստանյալին առաջադրված մեղադ¬րանքի հիմ¬քում դրված այդ ապա¬ցույցներն ըստ էության հա¬մա¬պա¬տաս¬խանում են ՀՀ քրեա¬կան դատա¬վա¬րութ¬¬յան օրենսգրքով սահ¬մանված թույլատրե¬լիության և վերա¬բերե¬լիության« իսկ համակ¬¬ցութ¬¬¬յամբ գործի ճիշտ լուծման տես¬անկյու¬նով` բավարա¬րութ¬յան չափա¬նիշներին։
Դատարանը հաստատված է համարում այն, որ ամբաստանյալ Հարություն Համբարձումյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով (երկու դրվագներով) և 34-177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով մեղսագրված արարքները կա¬տարել է մեղավո¬րութ¬յամբ, դրանք ՀՀ քրեական օրենսգրքի համապա¬տաս¬խան հոդվածներով որակ¬ված են ճիշտ, վերջին¬ս քրեական պատաս¬խա¬նատ¬վության ու պատժի ենթակա է վերոնշյալ հոդված¬ների համա¬պա¬¬տաս¬խան մա¬սերով։
Ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դատա¬րանը հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերա¬կանգ¬¬նել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հան¬ցա¬¬գոր¬ծությունները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հան¬ցանք կատա¬րած անձի նկատ¬մամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ¬գոր¬ծութ¬յան այլ միջոց¬ները պետք է լինեն արդա¬րացի« համապա¬տասխանեն հանցանքի ծան¬րությանը« այն կա¬տա¬րելու հան¬գա¬մանք¬ներին« հան¬ցա¬վորի անձ¬նա¬¬¬վորությանը« անհրա¬ժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գոր¬ծությունները կան¬խելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասն սահմանում է« որ հանցա¬գոր¬ծութ¬յան համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« իսկ նույն հոդ¬վածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցա¬գործության՝ հան¬րության համար վտան¬գա¬վո¬րության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնու¬թագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատաս¬խա¬նատ¬վությունը և պատիժը մեղմաց¬նող և/կամ ծանրացնող հան¬գա¬մանքներով։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար նա¬խա¬տեսված պատիժներից առա¬¬վել խիստը նշանակ¬վում է« եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպա¬տակ¬ները։
Օրենքի և դատարանի առջև հավասարության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դա¬տա¬վա¬րա¬կան օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն՝ որոշակի փաստական հանգա¬մանք¬ներ ունեցող գոր¬ծով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կամ Մարդու իրավունքների եվրոպա¬կան դատա¬րա¬նի դատական ակ¬տի հիմնա¬վո¬րումները« այդ թվում՝ օրենքի մեկնաբա¬նութ¬յուն¬ները« պարտադիր են դատարանի հա¬մար նույնանման փաստական հանգամանք¬ներով գործի քննության ժամա¬նակ։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը« Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դա¬տարանի 2007թ. հոկտեմ¬բերի 26-ի ՎԲ-149/07 գործով մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նա¬խա¬տեսված նորմը« նշել է« որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատ¬վությունը մեղմաց¬նող հան¬¬գամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ« քանի որ պա¬տիժ նշանակելիս Դատարանը կա¬րող է հաշ¬¬վի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգա¬մանք¬ներ« որոնք նույն հոդվածի առաջին մասում նշված չեն։
Դատարանը որպես ամբաստանյալ Հարություն Համբարձումյանի անձը դրականորեն բնու¬թագրող տվյալ է գնա¬հա¬տում` նախկինում դատապարտված չլինելը (ըստ ՀՀ ոստիկանության ինֆոր¬մա¬¬ցիոն կենտրոն 2014թ. օգոստոսի 21-ին կատարված հարցման արդյունքների), ֆիզիկապես վա¬տա¬ռողջ լինելը (ըստ դատապարտվածների իրավունքների պաշտպանության «Քո իրավունքը» Մոսկվա¬յի տարածքային հասարակական կազմակերպության խորհրդի նախագահ Ս.Ռուբենշտեյնի 2011թ. դեկտեմբերի 21-ի նամակի), իսկ որպես պատաասխա¬նատ¬վությունն ու պա¬տիժը մեղմացնող հան¬գա¬մանքներ՝ անկեղծորեն զղջալն ու դեռևս մինչդա¬տա¬կան վարույթից իրեն լիովին մե¬ղավոր ճանա¬չելը։
Վերոնշյալ տվյալներն ու հանգա¬մանք¬ը հաստատվել են քրեական գործի նյութերում առկա փաս¬¬տա¬կան տվյալ¬¬ներով« իրական են« նվազեցնում են ամբաս¬տանյալի անձի հան¬րային վտան¬¬գա¬վո¬րութ¬յունը։
Դատարանը ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հան¬¬գա¬մանք¬ներ չարձանագրեց։
Պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյու¬նով անդրադառնալով ամբաս¬տանյալ Հարութ¬յուն Համբարձումյանի նկատ¬¬մամբ պատժի նշանակման խնդրին` Դատա¬րանը փաս¬¬տում է, որ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահ¬մանված հան¬¬¬¬ցա¬¬կազմի պատժամասը նախա¬տեսում է այլընտ¬րան¬քային պատժատեսակներ` տուգանքի կամ որոշակի ժամկետով ազատազրկման ձևով, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցակազմի պատ¬ժա¬մասը` պատիժ բացառապես ազա¬տազրկման ձևով` գույ¬քի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա, հետևաբար` սույն գործով քննարկման ենթակա են՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախա¬տես¬ված պատ¬ժա¬¬չափի, որպես լրացուցիչ պատիժ` գույքի բռնագրա¬վում նշանակելու նպատակա¬հար¬մա¬րության, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված պատ¬ժա¬¬տեսակի և պատ¬ժա¬չափի ընտրութ¬յան, տվյալ հոդվածներով նախատեսված պատժից ավելի մեղմ պատիժ կամ մեղմ պատ¬¬ժա¬¬տեսակ նշա¬նակելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառում), ինչպես նաև հանցա¬գոր¬ծութ¬յունների համակ¬ցությամբ վերջ¬նա¬կան պատիժ նշա¬նակելու, վերջնական պատժի չափի, այն կրելու կամ չկրելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդ¬վածի կի¬րա¬ռում) հարցերը։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Հարություն Համբարձումյանի կատարած հանցագործութ¬յուն¬ների քանակը, դրանց բնույթը և վտանգավորության աստիճանը` Դա¬տարանը գտնում է, որ վերջինիս նկատ¬մամբ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 177-րդ հոդ¬վածի 2-րդ մասով ևս պատիժ պետք է նշանակվի ազա¬տազրկման ձևով և տվյալ դեպքում պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյունով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդ¬վածի 3-րդ մա¬սով նախատեսված նվազ խիստ պատիժ` տուգանք նշա¬նակելու կանոնը կիրա¬ռելի չէ։
Ամբաս¬տան¬յալ Հարություն Համբարձումյանի կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության հա¬մար նշանակվող ազատազրկման չափը որոշելիս Դատա¬րանը նախևառաջ հաշվի է առնում արա¬գաց¬ված դատական քննության կարգով մեղադրական դա¬տավճիռ կայացնելիս պատիժ նշա¬նա¬կելու` ՀՀ քրեա¬կան դատա¬վա¬րության օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված սկզբուն¬քը։
Գողության փորձի կատարման համար պատիժ նշա¬նակելիս` Դատարանը հաշվի է առնում նաև չավարտված հանցագործության համար պատիժ նշա¬նակելու վերաբերյալ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 65-րդ հոդվածի կանոնը։
Դատարանը փաստում է« որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 65-րդ հոդվածի 3-րդ մասի և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 6-րդ մասի պահանջների միաժամանակյա կիրա¬ռությունն արգելող կամ սահմանափակող որևէ նորմ ՀՀ օրենսդրությամբ սահմանված չէ, նշված նոր¬մերի միջև չկա նաև հակասություն։ Հետևաբար, հաշվի առնելով, որ վկայակոչված նորմերից որևէ մեկի կիրառման սահ¬մանափակումը չի բխում ամբաստանյալի շահերից, արհեստականորեն վատթա¬րացնում է նրա իրավի¬ճակը` Դատարանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում պատժի նշանակմանը վերա¬բերող քրեաիրա¬վական և քրեադատավարական երկու իրավանորմերն էլ կիրառելի են։
Անդրադառնալով ամբաստանյալ Հարություն Համբարձումյանի նկատմամբ լրացուցիչ պատիժ` գույքի բռնագրա¬վում նշա¬նակելու խնդրին` Դատարանը, հաշվի առնելով վերջինիս նյու¬թական ոչ բար¬վոք վիճակը, փաստում է, որ նրա նկատմամբ այն նշանակելու անհրա¬ժեշ¬¬տությունը ևս բացա¬կայում է։
Ամբաստանյալ Հ.Համբարձումյանի կատարած յուրաքանչյուր հանցանքի համար պատիժ, իսկ հան¬ցանք¬ների համակցությամբ վերջնական պատիժ սահմանելիս Դատարանն հաշվի է առնում նաև այն, որ սույն գործով վերջինիս մեղսագրվում է ըստ բնույթի և հանրության համար վտանգա¬վո¬րութ¬յան աստիճանի` միջին ծանրության և ծանր հանցագործությունների կատարում, հետևա¬բար` նրա նկատ¬մամբ պա¬տիժ պետք է նշանակվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, որը կիրառելի է համարում նաև պատիժները մասնակիորեն գումա¬րելու կանոնը։
Քննարկելով ամբաստանյալ Հ.Համբարձումյանի նկատմամբ տվյալ հոդվածներով նախա¬տեսված ազա¬տազրկումից ավելի մեղմ պատիժ կամ մեղմ պատ¬¬ժա¬¬տեսակ նշա¬նակելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառում), ազատազրկման ձևով նշա¬նակվող վերջնական պատիժը կրելու կամ չկրելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդ¬վածի կի¬րա¬ռում) նպատա¬կա¬հարմարության հարցը՝ Դատա¬րանը գտնում է, որ տվյալ դեպքում բացակայում են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ և 70-րդ հոդ¬վածներով սահ¬մանված հիմքերը, իր նկատմամբ նշանակված պատիժը Հ.Համբարձումյանը պետք է կրի, այդ պատիժն է արդա¬րացի և անհրա¬ժեշտ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, ամբաս¬տանյալ Հ.Համբար¬ձումյանին ուղղելու, նոր հան¬ցա¬գոր¬ծությունների կատա¬րումը կանխելու համար։ Ամբաստանյալ Հ.Համ¬բար¬ձումյանի պատասխա¬նատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգա¬մանք¬ը, անձը բնու¬թագրող տվյալ¬¬ները Դատարանը հաշվի է առնում նրա նկատմամբ նշանակվող պա¬տիժ¬ներից յուրաքանչյուրի և վերջ¬նական պատժի չափերը սահ¬մա¬նելիս։
Քննարկելով ամբաստանյալ Հարություն Համբարձումյանի նկատ¬մամբ ընտրված խափանման մի¬ջոց կալա¬նա¬վորման հարցը` Դատարանը գտնում է, որ այդ խափանման միջոցը վերացնելու կամ փո¬փո¬խելու հիմքերը բացակայում են` պայմա¬նա¬վորված նրան իրական պատժի` ազա¬տազրկման դատա¬պարտելու և դա¬տավճռի կա¬տա¬¬րումն ապահովելու անհրաժեշ¬տութ¬յամբ։
Միաժամանակ անդրա¬դառնալով պատժի կրման սկիզբն հաշ¬վարկելու և անազատության մեջ գտնվելու ժամկետը նշանակվող պատ¬ժին հաշվակցելու հարցերին` Դատա¬րանը գտնում է, որ ամբաս¬տանյալ Հ.Համբարձումյանի պատժի կրման սկիզբն անհրա¬ժեշտ է հաշվարկել նրան բերման ենթար¬կե¬լու և ձերբակալելու օրվանից՝ 2014թ. օգոստոսի 19-ից։ Այդ դեպքում նրան անազատության մեջ, այդ թվում` կալանքի տակ պա¬հելու ժամկետը լրացուցիչ հաշ¬վակցելու անհրա¬ժեշտութ¬¬յունն ինքնին վերա¬նում է, քանի որ հաշ¬վակցման ենթա¬կա ժամկետն ընդգրկում է 2014թ. օգոստոսի 19-ից մինչև սույն դա¬տավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելն ըն¬կած ողջ ժամանակա¬հատվածը։
ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույց¬ների« դատական ծախ¬սե¬րի« գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի« քաղա¬¬քա¬ցիական հայցի հարցերին«
Վերոնշյալի կապակցությամբ Դատարանն արձանագրում է, որ նախաքննական մարմնի կողմից 2014թ. սեպտեմբերի 22-ին որոշում է կայացվել Հ.Համբարձումյանի շարժական և անշարժ գույքի վրա արգելանք կիրառելու մասին, սակայն սույն քրեական գործով ամ¬բաս¬տանյալի գույքի նկատմամբ փաս¬տացի արգելանք չի կի¬րառվել` այդպիսիք չհայտնաբերվելու հիմքով։
Անդրադառնալով տուժող (քաղաքացիական հայցվոր) Արտակ Անդրեասի Հարությունյանի կողմից 380.000 (երեք հարյուր ութսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով ներկայացրած քաղաքա¬ցիական հայցի խնդրին` Դատարանը գտնում է« որ այն հիմնավորված է« ենթակա է բավարարման ամբող¬ջությամբ։ Նշված գումարը« որպես հանցագործությամբ տուժող Ա.Հարությունյանին անմիջականորեն պատճառ¬ված վնասի փոխ¬հատուցում« անհրաժեշտ է բռնագանձել քաղաքացիական պա¬տաս¬խանող Հարություն Սարգսի Համ¬բար¬ձումյանից։
Անդրադառնալով տուժող (քաղաքացիական հայցվոր) Հմայակ Արմենի Սիմոնյանի կողմից 400.000 (չորս հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով ներկայացրած քաղաքա¬ցիական հայցի խնդրին` Դա¬տարանը գտնում է« որ այն ևս հիմնավորված է« ենթակա է բավա¬րարման ամ¬բող¬ջությամբ, այդ գումարը, որպես հան¬ցա¬գոր¬ծութ¬յամբ տուժող Հ.Սիմոնյանին անմիջա¬կանորեն պատ¬ճառ¬ված վնաս, անհրա¬ժեշտ է բռնա¬գանձել քաղաքացիական պա¬տաս¬խանող Հարութ¬յուն Սարգսի Համբարձում¬յա¬նից։
Դատարանը գտնում է, որ տուժող Մարինե Արամի Ղազարյանին հան¬ցագործությամբ անմի¬ջա¬կանորեն պատճառված վնասի հատուցման հարցն ըստ էության լուծվել է` վերջինիս կողմից նման պա¬հանջ ներկայացնելուց Դատարանում հրա¬ժար¬վելու պատճառաբանությամբ։
Ինչ վերաբերվում է տուժող Լուսինե Հայկասարի Մխիթարյանին հանցագործությամբ անմիջա¬կա¬նորեն պատճառված վնասի փոխհատուցման խնդրին, Դատարանը գտնում է, որ վերջինիս պետք է պարզաբանել նման պահանջով քաղաքացիադատավարական կարգով դատարան դիմելու իրավունքը։
Դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված և Դատարանում պահվող` տու¬ժող Լուսինե Մխիթարյանին պատկանող փականը և բանալին ենթակա է վերադարձման վեր¬ջինիս` սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-8-րդ կետերով թվարկված դա¬տական ծախսերը« նույն օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 8-րդ մասի համա¬ձայն« ամ¬¬բաս¬տան¬յալից բռնա¬գա¬նձ¬ման ենթակա չեն« հետևաբար` Դատարանն այդ հարցը ևս համարում է լուծված։
Գնահատելով և ամփոփելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույց¬ները, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատա¬վա¬¬րա¬կան օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, ինչպես նաև 375.1-375.4-րդ հոդված¬ներով, Դատա¬րանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց `

Հարություն Սարգսի Համբարձումյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով (2 դրվագներով), ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նա¬խա¬տեսված հանցագործությունների կատարման մեջ, նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ`
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով` ազատազրկում 4 (չորս) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման,
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով` ազատազրկում 4 (չորս) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման,
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1.1 կետով` ազատազրկում 4 (չորս) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման,
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով` ազատազրկում 2 (երկու) տարի ժամկետով։
Կիրառելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասը, նշանակված պա¬տիժները մաս¬նակիորեն գումարելով` Հարություն Սարգսի Համբարձումյանի նկատմամբ որպես վերջ¬նական պա¬տիժ նշա¬նակել ազատազրկում` 7 (յոթ) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման։
Հարություն Համբարձումյանի պատժի կրման սկիզբը հաշվել 2014թ. օգոստոսի 19-ից, նրա նկատ¬մամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դա¬տավճիռն օրի¬նական ուժի մեջ մտնելը։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված և Դատարանում պահվող` տուժող Լուսինե Մխիթարյանին պատ¬կանող փականը և բանալին վերադարձնել վերջինիս` սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո։
Տուժող (քաղաքացիական հայցվոր) Արտակ Անդրեասի Հարությունյանի ներկայացրած 380.000 (երեք հարյուր ութսուն հա¬զար) ՀՀ դրամի քաղաքա¬ցիական հայցը բավա¬րարել ամ¬բող¬ջությամբ, այդ գումարը, որպես հան¬ցա¬գոր¬ծութ¬յամբ նրան անմիջա¬կանորեն պատ¬ճառ¬ված վնաս, բռնա¬գանձել քաղաքացիական պա¬տաս¬խանող Հա¬րություն Սարգսի Համբարձումյանից։
Տուժող (քաղաքացիական հայցվոր) Հմայակ Արմենի Սիմոնյանի ներկայացրած 400.000 (չորս հարյուր հազար) ՀՀ դրամի քաղաքա¬ցիական հայցը բավա¬րարել ամ¬բող¬ջությամբ, այդ գումարը, որպես հան¬ցա¬գոր¬ծութ¬յամբ նրան ան¬միջա¬կանորեն պատ¬ճառ¬ված վնաս, բռնա¬գանձել քաղաքացիական պա¬տաս¬խանող Հարութ¬յուն Սարգսի Համբարձումյանից։
Տուժող Մարինե Արամի Ղազարյանին հան¬ցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված վնասի հատուցման հարցը համարել լուծված` Դատարանում նման պահանջ ներկայացնելուց հրա¬ժար¬վելու հիմքով։
Տուժող Լուսինե Հայկասարի Մխիթարյանին պարզաբանել հանցագործությամբ անմիջակա¬նորեն պատճառված վնասի փոխհատուցման պահանջով քաղաքացիադատավարական կարգով դա¬տա¬րան դիմելու իրավունքը։
Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված` գործն արագացված դատական քննության կար¬գով քննելու պատճառաբանությամբ։
Դատավճիռը հրապարակման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում կարող է բողո¬քարկվել ՀՀ վե¬րաքննիչ քրեական դատարան` բացառությամբ գործի փաստական հանգա¬մանք¬ների վերա¬բերյալ Դա¬¬տա¬րանի հետևությունների։



ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ