Հիմնական
Գործի համար:
ԵԿԴ/0174/01/14
Վիճակագրական տողի համար :
10.1
Պատասխանող
Հայկ Կյուրեղյան
Հայկ Կյուրեղյան Արմենակի
Հայկ Կյուրեղյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Սերգեյ Չիչոյան
Արմեն Դանիելյան
Կարինե Ղազարյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Արմեն Բեկթաշյան
Վճռաբեկ
Արթուր Պողոսյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Սերգեյ Չիչոյան
Արմեն Դանիելյան
Կարինե Ղազարյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Արմեն Բեկթաշյան
Վճռաբեկ
Արթուր Պողոսյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2015-11-30 | 12:30 | 1 | Կայացվել է | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2015-09-15 | 12:00 | 3 | Կայացել է | ||
| Վճռաբեկ | 2015-09-11 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-08-25 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-07-21 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-07-03 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-06-26 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-06-04 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-05-25 | 14:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-05-12 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-04-17 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-03-27 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-03-06 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-02-27 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-02-18 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2015-01-14 | 12:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-12-17 | 12:00 | 2 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-12-01 | 14:00 | 5 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2014-11-07 | 16:30 | 5 | Կայացել է |
Գործ ԵԿԴ/0174/01/14
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
2015 թվականի նոյեմբերի 30-ին Երևան քաղաքում
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ս. ՉԻՉՈՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ա. ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Լ. ՍԱՐՈՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Վ. ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Հ. ԿՅՈՒՐԵՂՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի վերաքննիչ բողոքը` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճռի դեմ
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2014 թվականի հունիսի 12-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնում` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հարուցվել է թիվ 15104514 քրեական գործը:
Նույն օրը Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը ձերբակալվել է:
2014 թվականի հունիսի 14-ին Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը ներգրավել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 14-ի որոշմամբ բավարարվել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի միջնորդությունը և թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը` 2/երկու/ ամիս ժամանակով` կալանքի սկիզբը հաշվելով 2014 թվականի հունիսի 12-ից:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2014 թվականի հուլիսի 03-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի շահերի պաշտպան Աննա Ջուվանովայի վերաքննիչ բողոքը մերժվել, իսկ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 14-ի որոշումը թողնվել է օրինական ուժի մեջ:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի օգոստոսի 07-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամանակով` մինչև 2014 թվականի հոկտեմբերի 12-ը:
Մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պաշտպան Արա Զաքարյանի միջնորդությունը` կալանավորումը գրավով փոխարինելու մասին, մերժվել է:
Քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի 2014 թվականի օգոստոսի 21-ի որոշմամբ, Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել, լրացվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2014 թվականի օգոստոսի 28-ի որոշմամբ բավարարել է մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպան Արա Զաքարյանի բողոքը և վարույթն իրականացնող մարմնին` ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանին, պարտավորեցրել է վերացնել մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի խախտված իրավունքները:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2014 թվականի օգոստոսի 29-ի որոշմամբ, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 07.08.2014 թվականի որոշման դեմ բերված պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը թողնվել է առանց բավարարման:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 07-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է 20/քսան/ օր ժամանակով` մինչև 2014 թվականի նոյեմբերի 01-ը: Մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պաշտպան Արա Զաքարյանի միջնորդությունը` կալանավորումը գրավով փոխարինելու մասին, մերժվել է:
2014 թվականի հոկտեմբերի 14-ին թիվ 15104514 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճռով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և դատապարտվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` ազատարկման` 7/յոթ/ տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով` ազատազրկման` 5/ հինգ/ տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 9/ինը/ տարի ժամկետով։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պատժի սկիզբը հաշվվել է 12.06.2014 թվականից։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումը, թողնվել է անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարվել է` ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի հօգուտ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի բռնագանձվել է ընդհանուր 284.000 ՀՀ դրամ` որպես հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցում։
2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա դրված կալանքը` թողնվել է անփոփոխ` մինչև տուժող Քրիստինա Սարդարյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասի փոխհատուցման հարցի վերջնական լուծումը։
Վճռվել է նաև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված <<Մակարով>> տեսակի <<12E97102>> համարի, 4.5մմ տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։
Քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան` ոչնչացնել։
Քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ապացույց ճանաչված ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսական կրիչը /լազերային սկավառակը/` թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։
Դատական ծախսերի հարցը համարվել է լուծված։
Դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը:
Քրեական գործը ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան մուտք է եղել 2015 թվականի նոյեմբերի 06-ին:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2015 թվականի նոյեմբերի 09-ի որոշմամբ վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և քրեական գործը նշանակվել` քննության վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով:
Վերաքննիչ բողոքի դեմ գրավոր պատասխան չի ստացվել:
2. Գործի փաստական հանգամանքները.
Առաջին ատյանի դատարանի դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գործող Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարկության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարկությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված տուժող` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի «21 OL 053» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գույքային վնաս, աղմկել է ու բռնություն գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող իշխանության ներկայացուցիչներ հանդիսացող, տուժողներ` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ ու դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև, տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պլաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով անհնազանդ վարքագիծը և չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին դասակի 2-րդ վաշտի հրամանատար տուժող Արայիկ Աբելյանի` ավտոմեքենայի տանիքից իջնելու օրինական պահանջին և տեսնելով նրա ձգտումը` ֆիզիկական ուժի գործածմամբ խափանելու իր գործողությունները, կապված վերջինիս կողմից իր ծառայողական պարտականությունների կատարման հետ, նրա կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` հիշյալ ատրճանակով կրակել է տուժող Արայիկ Աբելյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառել է թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով` ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով։ Այնուհետև տեսնելով, որ տուժող Ա.Աբելյանը ցանկանում է ավտոմեքենայի առջևի հատվածից բարձրանալ իր մոտ, գնացել է վերջինիս ընդառաջ` ցանկանալով հարվածել, սակայն ոտքը դնելով շարժիչի ծածկոցի և դիմապակու արանքում սայթաքել է և ծնկի վրա ընկել շարժիչի ծածկոցին, որտեղից ոստիկանության ծառայողներ տուժողներ Արայիկ Աբելյանը և վկա Ռոբերտ Մանուկյանը ֆիզիկական ուժի գործադրմամբ իջեցրել են նրան, որից հետո մոտեցել են տարածքում ծառայություն իրականացնող մի քանի այլ ոստիկաններ, վերցրել են ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի ձեռքում եղած ատրճանակն ու պլաստմասե առարկան, ձեռնաշղթաներ են հագցրել և պարեկային ավտոմեքենայով բերմեն են ենթարկել ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժին:
3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում ներքոհիշյալ հիմնավորումներով:
Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը վերաքննիչ բողոքում նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը խախտել է իր արդար դատաքննության իրավունքը.
Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի համապատասխան մասերը սահմանում են.
«(1) Յուրաքանչյուր ոք իր դեմ ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի քննության ... ընթացքում ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված իրավասու, անկախ ու անկողմնակալ դատարանի կողմից գործի արդարացի ու հրապարակային քննության իրավունք։
(3) Յուրաքանչյուր ոք իրեն ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի քննության ժամանակ ունի առնվազն հետևյալ երաշխիքների իրավունքը լիակատար հավասարության հիման վրա.
d) դատվել իր ներկայությամբ և իրեն պաշտպանել անձամբ ...
(e) հարցաքննել կամ հարցաքննել տալ իր դեմ ցուցմունք տվող վկաներին ...»:
Իրեն ներկայացված քրեական մեղադրանքի գործով իր ներկայությամբ դատվելու իրավունքը յուրաքանչյուր մեղադրյալի իրավունքն է, որի նպատակը մեղադրանքի փաստարկները /հիմնավորումները լսելու, դրանց դեմ առարկելու, իր պաշտպանությունը կազմակերպելու/ ներկայացնելու հնարավորության ապահովումն է։
Քրեական գործով դատաքննությանը ներկա գտնվելու իրավունքը ոչ միայն ուղղակի երաշխավորված է Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի 3(d) կետով, այլև բխում է մեղադրյալի անձամբ իրեն պաշտպանելու իրավունքից, ինչպես նաև հրապարակային քննության իրավունքից։
Տվյալ դեպքում ինքը չի հրաժարվել իր գործի դատաքննությանը մասնակցելու իրավունքից և իրեն հեռացնելով դատական նիստերի դահլիճից` Դատարանը խախտել է իր գործով դատաքննությանը մասնակցելու իրավունքը, զրկել է իրեն անձամբ պաշտպանելու, իր դեմ վկայած ոստիկանության աշխատակիցներ 5 տուժողներին, ինչպես նաև ոստիկանության աշխատակիցներ 5 վկաներին և դատական կարգադրիչներ 3 վկաներին հարցաքննելու իր իրավունքներն իրականացնելու հնարավորությունից։
Իր նկատմամբ կիրառելով դատական սանկցիա` իրեն հեռացնելով դատական նիստերի դահլիճից, դատարանի նախաձեռնությամբ ներգրավվել է հանրային պաշտպան, ով փաստացի ոչ մի ծառայություն չի մատուցել /պաշտպանություն չի իրականացրել, քանի որ ինքը չի ցանկացել, որ նա իրականացնի իր պաշտպանությունը և չի լիազորել, որ նա որևէ գործողություն կատարի իր գործի քննության ընթացքում։ Անձամբ իրեն պաշտպանելու հնարավորությունից զրկված լինելու պայմաններում հանրային պաշտպանի ֆիզիկական ներկայությունը դատական նիստերին իրեն փաստաբանի միջոցով պաշտպանություն չի ապահովել և հանրային պաշտպանի ներգրավումը զուտ պաշտպանվելու երաշխիքից օգտվելու պատրանք թողնելու նպատակ է ունեցել։
Մինչդեռ ինքնին հանրային պաշտպանի նշանակումը դեռ բավարար չէ ՄԻԵԿ 6-րդ հոդվածի պահանջներն ապահովելու համար։
Տվյալ դեպքում, եթե հանրային պաշտպանի ներգրավումը դատարանի կողմից իր պատշաճ պաշտպանության ապահովման նպատակ էր հետապնդում, այլ ոչ թե այդպիսի պաշտպանության պատրանք ստեղծելու նպատակ, ապա հանրային պաշտպանի հայտարարությունից հետո, որ նա լիազորված չէ որևէ գործողություն կատարելու ի շահ իր պաշտպանյալի, դատարանը պարտավոր էր միջոցներ ձեռնարկել իր ռեալ պաշտպանությունն ապահովելու նպատակով։ Այս իրավունքի ռեալ ապահովումը դատարանի կողմից բխում էր արդարադատության շահերից, և այն փաստից, որ դատարանը դրսևորել է ձևական, ֆորմալ մոտեցում, հետևում է, որ դատարանն արդարադատություն իրականացնելու նպատակ չի էլ հետապնդել։
Իր վերաբերյալ գործը չի քննվել անաչառ դատարանի կողմից:
Իր ոտքի չկանգնելու փաստը և դրան տված բացատրությունը, որ ինքը չի հարգում դատարանին, ընկալվել է որպես անձամբ դատավորին ուղղված ոչ հարգալից վերաբերմունքի դրսևորում: Եթե անգամ պայմանականորեն ընդունել, որ ոտքի չկանգնելն անհարգալից վերաբերմունք էր դատարանի նկատմամբ, խախտում էր դատական նիստի կարգը, խոչընդոտում էր դատական նիստի բնականոն ընթացքին, ապա որքանով բանական/ողջախոհ կարող է դիտվել արդարադատություն իրականացնող անձի կողմից անձին, ով մեղադրվում է քրեական օրենսգրքի 2 ծանր պատիժներ նախատեսող հոդվածներով, պաշտպանվելու հնարավորությունից փաստացի զրկելը:
Խախտվել է իր ՄԻԵԿ 10-րդ հոդվածով պաշտպանվող իրավունքը: Ոտքի չկանգնելու հանգամանքը և հայտարարությունը, որ ինքը չի հարգում դատարանին, դատարանը գնահատել է դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք, ինչի համար իր նկատմամբ կիրառել է դատական սանկցիա` դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու եղանակով, ինչը միջամտություն է ՄԻԵԿ 10-րդ հոդվածով պաշտպանվող իր ազատորեն արտահայտվելու իրավունքին։
Դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու եղանակով դատական սանկցիայի կիրառումն ամբաստանյալի նկատմամբ նախատեսված է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 314.1 հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով։
Դատական սանկցիայի կիրառումն իր նկատմամբ հետապնդել է «արդարադատության հեղինակությանը» պաշտպանելու իրավաչափ նպատակ։ Հետևաբար պետք է պարզել` գործադրված միջոցը, այն է` իրեն դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելը, եղել է համաչափ հետապնդվող նպատակին, այն է` «արդարադատության հեղինակության» պաշտպանությանը, թե ոչ։
Դատարանը, իրեն հեռացնելով դատական նիստերի դահլիճից, փաստացի զրկել է իր քրեական մեղադրանքի գործով դատաքննությանը մասնակցելու, իրեն անձամբ պաշտպանելու, իր դեմ վկայած անձանց հարցաքննելու իրավունքներից։
Դատարանը սահմանել է ակնհայտորեն չարդարացված խիստ պատիժ` իիեն մեղավոր ճանաչելով առաջադրված մեղադրանքներում և դատապարտելով 9 տարի ժամկետով ազատազրկման:
Հ.Կյուրեղյանի ակցիայից տուժող են ճանաչվել 5 ոստիկաններ, որոնցից` 4-ի վնասվածքներն առողջության համար թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում, իսկ մեկի վնասվածքն առողջության համար թեթև վնասի հատկանիշներ է պարունակում։
Դատարանը պատիժ սահմանելիս պետք է առաջնորդվեր հետևյալ չափանիշներով` պատժի ծանրությունը պետք է համաչափ լինի արարքի լրջությանը, պետք է հաշվի առնել պատժի հետևանքն անհատի համար` դրա ոչ անհրաժեշտ ծանրությունից խուսափելու նկատառումով, պատժի ծանրությունը պետք է ողջամտորեն կանխատեսելի լինի: Նշված չափանիշներից ոչ մեկն իր նկատմամբ չի ապահովվել։
Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը խնդրել է ճանաչել սույն բողոքում նկարագրված իր իրավունքների խախտման փաստը, վերացնել իրավունքների խախտումները, ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից թիվ ԵԿԴ/0174/01/14 քրեական գործով 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ին կայացված դատավճիռը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող նոր դատական ակտ:
Վերաքննիչ դատարանում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը պնդեց վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով իրեն արդարացնել:
Մեղադրող` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Վ.Ասատրյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքի դեմ` նշելով, որ այն անհիմն է և ենթական է մերժման, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն օրինական և հիմնավոր է:
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը
Վերաքննիչ դատարանը, ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով պաշտպանության կողմի հիմնավորումները վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ, դատական ակտը չբողոքարկած մեղադրողի պատասխանը, քրեական գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց վերլուծելով թույլատրելիության, վերաբերելիության, իսկ ապացույցների ողջ համակցությունը` քրեական գործի լուծման համար բավարարության վերաբերյալ ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջների տեսանկյունից, ներկայացված վերաքննիչ բողոքի հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ հետևյալ պատճառաբանությամբ:
Քրեական պատասխանատվության հիմքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն` քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:
Անձնական պատասխանատվության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն` անձը ենթակա է քրեական պատասխանատվության միայն անձամբ իր կատարած հանցանքի համար:
Քրեադատավարական օրենսդրության խնդիրներն ամրագրած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 2-րդ հոդվածի համաձայն` քրեական դատավարությունն իրականացվում է ապահովելու համար`
1) անձի, հասարակության և պետության պաշտպանությունը հանցագործությունից.
2) անձի և հասարակության պաշտպանությունը պետական իշխանության ինքնիրավ գործողություններից և չարաշահումներից` կապված իրական կամ ենթադրվող հանցավոր արարքի հետ:
Քրեական դատավարություն իրականացնող մարմինները պարտավոր են ձեռնարկել բոլոր միջոցառումները, որպեսզի իրենց գործունեության արդյունքում`
1) քրեական օրենսգրքերով չթույլատրված արարք կատարած յուրաքանչյուր ոք բացահայտվի և քրեական օրենքով նախատեսված դեպքերում և սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով պատասխանատվության ենթարկվի.
2) ոչ մի անմեղ անձ հանցանքի կատարման մեջ չկասկածվի, չմեղադրվի և չդատապարտվի.
3) ոչ ոք անօրինական և կամ առանց անհրաժեշտության չենթարկվի դատավարական հարկադրանքի միջոցների, պատժի, իրավունքների և ազատությունների այլ սահմանափակման:
Օրինականության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը, ինչպես նաև քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձինք պարտավոր են պահպանել Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությունը, սույն օրենսգիրքը և մյուս օրենքները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար կասկածվողը կամ մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով` դատարանի` օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով:
(…) 3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ: (…) >>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` քրեական գործով ապացույցներ են ցանկացած փաստական տվյալներ, որոնց հիման վրա օրենքով որոշված կարգով հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը պարզում են քրեական օրենսգրքով նախատեսված արարքի առկայությունը կամ բացակայությունը, այդ արարքը կասկածյալի կամ մեղադրյալի կողմից կատարելը կամ չկատարելը և մեղադրյալի մեղավորությունը կամ անմեղությունը, ինչպես նաև գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն` միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հանգամանքները /կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն/.
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ապացուցումը` գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն` գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն.
(...)
6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը(...)>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ <<Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում: Նույն հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին նախադասության համաձայն` վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք, և վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն եզրակացության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն ակնհայտ սխալ է թույլ տվել:
Առաջին ատյանի դատարանում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել:
Առաջին ատյանի դատարանը, վերլուծելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի ցուցմունքները, դրանք համադրելով գործում առկա այլ ապացույցների հետ և գնահատելով համակցության մեջ, ամբաստանյալին մեղսագրված հանցանքները հիմնավորել է քրեական գործով ձեռք բերված, դատարանում պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտված և դատական ակտում շարադրված հետևյալ ապացույցներով.
Տուժողներ Արայիկ Աբելյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Արմինե Գրիգորյանի, Քրիստինա Սարդարյանի, Միքայել Այվազյանի, Արտաշես Նիկողոսյանի, վկաներ Գևորգ Վարդանյանի, Արտակ Օհանյանի, Գևորգ Սալմանյանի, Դավիթ Չիբուխչյանի, Գուրգեն Թադևոսյանի, Գոռ Հովհաննիսյանի, Արման Շախբաթյանի, Ռոբերտ Մանուկյանի, դատաբժշակական փորձաքննության 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 985/հ, 981/հ, 982/հ, 983/հ, 984/հ, դատաձգաբանական փորձաքննության 2014 թվականի հունիսի 25-ի թիվ 1953-14, դատաապրանքագիտական փորձաքննության 2014 թվականի հուլիսի 09-ի թիվ 507-ԱՊ-14 եզրակացություններով, դեպքի վայրի զննության մասին 2014 թվականի հունիսի 12-ի արձանագրությունով, տեսագրությունը զննելու մասին 2014 թվականի հունիսի 16-ի անրձանագրությունով, 2014 թվականի հունիսի 12-ի ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնի պետի կողմից Կենտրոնի քննչական բաժնի պետին ուղղված գրությունով, այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսական կրիչը /լազերային սկավառակը/ ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշմամբ, «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները, պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշմամբ:
Առաջին ատյանի դատարանը, ստուգելով գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով` գտել է, որ Հայկ Կյուրեղյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքներ:
Քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների հիման վրա քննության առնելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման և քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, վերաքննիչ դատարանը հիմնավորված է համարում Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն առ այն, որ Հայկ Կյուրեղյանը կատարել է արարքներ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը պահպանել է ապացույցների հավաքման, ստուգման և գնահատության վերաբերյալ ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրությամբ սահմանված ընթացակարգերը, Հայկ Կյուրեղյանի արարքների որակման հարցում քրեական օրենքը կիրառվել է ճիշտ և կատարած հանցավոր արարքների համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության ու պատժի:
Այս առումով պաշտպանության կողմի պատճառաբանությունները չեն կարող բավարար հիմք հանդիսանալ սույն գործի շրջանակներում Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ արդարացման դատական ակտ կայացնելու համար:
Քննության առնելով վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն առ այն, որ Առաջին ատյանի դատարանը խախտել է ամբաստանյալի արդար դատաքննության իրավունքը` վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հրապարակային դատաքննության իրավունք: (…)»:
«Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին» միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «(…) Յուրաքանչյուր ոք իրեն ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանք քննելու կամ որևէ քաղաքացիական դատավարությունում իր իրավունքներն ու պարտականությունները որոշելու ընթացքում ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված իրավասու, անկախ ու անկողմնակալ դատարանի կողմից գործի արդարացի ու հրապարակավ քննության իրավունք: (…)»:
ՀՀ Սահմանադրության 19-րդ հոդվածի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք ունի իր խախտված իրավունքները վերականգնելու, ինչպես նաև իրեն ներկայացված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը պարզելու համար հավասարության պայմաններում, արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր գործի հրապարակային քննության իրավունք: (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք ունի արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ, անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր շահերին առնչվող քրեական գործի քննության իրավունք»:
Արդար դատական քննության իրավունքն ամրագրող վերոգրյալ միջազգային և ներպետական իրավանորմերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել Ա.Բաբայանի և Ս.Թումանյանի գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի ապահովման անկյունաքարը, ի թիվս քրեական դատավարության այլ կարևորագույն սկզբունքների, մրցակցության սկզբունքն է:
Մրցակցության սկզբունքը կարող է երաշխավորվել երեք բաղադրատարրերի միաժամանակյա պահպանման դեպքում: Դրանք են`
ա) կողմերի դատավարական իրավահավասարություն` սեփական դիրքորոշումը հիմնավորելու և մյուս կողմի փաստարկները հերքելու համար,
բ) կողմերի միջև մեղադրանքի և պաշտպանության գործառույթների տարանջատում և դրանց սահմանազատում գործի լուծման գործառույթից,
գ) անկախ և անկողմնակալ դատարանի առկայություն:
Մրցակցային դատավարության ընթացքում դատարանի կարգավիճակի բնութագրական կողմերից մեկն էլ այն է, որ որպես քրեական գործը քննող անկախ և անկողմնակալ մարմին, դատարանը չի կարող հանդես գալ մեղադրանքի կամ պաշտպանության կողմում և պետք է արտահայտի միայն իրավունքի շահերը: Քրեական գործը քննող դատարանը, պահպանելով օբյեկտիվությունը և անկողմնակալությունը, մեղադրանքի և պաշտպանության կողմերի համար պետք է ստեղծի գործի հանգամանքների բազմակողմանի և լրիվ հետազոտման անհրաժեշտ պայմաններ՝ դրանով իսկ ապահովելով մրցակցության սկզբունքի կենսագործումը և հասնելով քրեական դատավարության առջև դրված խնդիրների իրագործմանը: (…)» (տե՛ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 13-րդ կետը):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141 -րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Դատարան ներկայանալուց չարամտորեն խուսափելու կամ դատավարական իրավունքներից անբարեխղճորեն օգտվելու կամ դատավարական պարտականություններն անհարգելի չկատարելու կամ ոչ պատշաճ կատարելու, դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու, դատական նիստի բնականոն ընթացքը խոչընդոտելու կամ նիստի կարգը խախտող այլ գործողություն կատարելու միջոցով դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու դեպքում դատարանն իրավունք ունի քրեական դատավարությանը մասնակցող անձանց և դատական նիստին ներկա գտնվող այլ անձանց նկատմամբ կիրառելու հետևյալ սանկցիաները.
1) նախազգուշացում.
2) նիստերի դահլիճից հեռացնելը.
3) դատական տուգանք.
4) պատասխանատվության ենթարկելու վերաբերյալ դիմումով համապատասխանաբար գլխավոր դատախազին կամ Փաստաբանական պալատ դիմելը:
2. Սանկցիան պետք է համաչափ լինի արարքի ծանրությանը և նպատակ հետապնդի ապահովելու դատարանի գործունեության բնականոն ընթացքը:
Նախազգուշացումը և նիստերի դահլիճից հեռացնելը կիրառվում են նույն դատական նիստում կայացվող դատարանի արձանագրային որոշմամբ:
Քրեական դատավարությանը մասնակցող անձանց նկատմամբ նիստերի դահլիճից հեռացումը կարող է կիրառվել ոչ ավելի, քան 36 ժամով, իսկ դատական նիստին ներկա գտնվող այլ անձանց նկատմամբ՝ որոշակի ժամկետով կամ մինչև դատաքննության ավարտը:
Քրեական դատավարությանը մասնակցող՝ նիստերի դահլիճից հեռացված անձի փաստաբանի կամ ներկայացուցչի հիմնավորված միջնորդությամբ դատարանն իրավունք ունի մինչև սանկցիայի կիրառման ժամկետի լրանալը վերականգնելու հեռացված անձի մասնակցությունը դատական նիստին:
(…)
6. Ամբաստանյալի կողմից դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին խոչընդոտելու կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու դեպքում դատարանը կիրառում է նախազգուշացում: Միաժամանակ, նախագահող դատավորն ամբաստանյալին բացատրում է, որ դատական նիստի կարգը կրկին խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին կրկին խոչընդոտելու կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու դեպքում նա կարող է հեռացվել նիստերի դահլիճից: Նույն դատական նիստում ամբաստանյալի կողմից դատական նիստի բնականոն ընթացքին կրկին խոչընդոտելը կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելը հիմք է սույն հոդվածի առաջին մասի 2-րդ կետով նախատեսված սանկցիան կիրառելու համար, որի դեպքում գործի քննությունը շարունակվում է ամբաստանյալի բացակայությամբ, սակայն դատավճիռը հրապարակվում է ամբաստանյալի ներկայությամբ կամ հրապարակումից հետո անհապաղ հանձնվում է նրան:
Եթե դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալը դատարանի նկատմամբ դրսևորել է անհարգալից վերաբերմունք, որն առաջացնում է քրեական պատասխանատվություն, ապա դատավորը սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված սանկցիան ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառում է առանց նախազգուշացման, և գործի քննությունը շարունակվում է ամբաստանյալի բացակայությամբ, սակայն դատավճիռը հրապարակում է ամբաստանյալի ներկայությամբ կամ հրապարակումից հետո անհապաղ հանձնվում է նրան:
(…)»:
Վերը շարադրված իրավանորմի վերլուծությունից բխում է, որ դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքը խոչընդոտելու, նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու, ինչպես նաև դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու դեպքում դատարանն իրավասու է նիստերի դահլիճից հեռացնել ամբաստանյալին մինչև 36 ժամով: Ամբաստանյալին նիստերի դահլիճից հեռացնելը հանդիսանում է դատական քննության բնականոն ընթացքը խոչընդոտելուն ուղղված վերջինիս գործողությունների հակազդման միջոց, ինչի արդյունքում ժամանակավորապես սահմանափակվում է ամբաստանյալի արդար դատական քննության իրավունքն այն առումով, որ սահմանափակվում է նրա մասնակցությունն իր վերաբերյալ իրականացվող դատական քննությանը:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Տիգրան Առաքելյանի, Արտակ Կարապետյանի Սարգիս Գևորգյանի և Դավիթ Քիրամիջյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 08-ի թիվ ԵԿԴ/0225/01/11 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
<<(…) 27. Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ իր վերաբերյալ իրականացվող դատական քննությանը մասնակցելու՝ ամբաստանյալի իրավունքը չի նշանակում, որ այն պետք է երաշխավորված լինի վերջինիս կողմից դատական նիստի կարգը խախտելու, նիստի բնականոն ընթացքը խոչընդոտելու, ինչպես նաև դատավարության մասնակիցների՝ քրեադատավարական օրենքով երաշխավորված իրավունքների իրացման համար խոչընդոտներ ստեղծելու պայմաններում: Ուստի, դատական սանկցիաների կիրառման հնարավորությունը, մասնավորապես, ամբաստանյալին դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելը, հետապնդում է իրավաչափ նպատակներ և այդ կապակցությամբ շահագրգիռ անձի` արդար դատական քննությունն ապահովող իրավական արժեքների սահմանափակումը նույնպես իրավաչափ է:
Միևնույն ժամանակ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ դատական սանկցիաներ կիրառելու դատարանի հնարավորությունը կանոնակարգող քրեադատավարական իրավանորմերը մեկնաբանելիս և դրանցով սահմանված իրավական մեխանիզմները գործադրելիս հարկ է նկատի ունենալ, որ դրանք չեն կարող հանգեցնել արդար դատական քննության իրավունքի չեզոքացմանը: Այս կապակցությամբ հանրային և մասնավոր իրավաչափ շահերը պետք է այնպես հավասարակշռվեն, որ շահագրգիռ անձը չզրկվի իր իրավունքների և ազատությունների արդյունավետ պաշտպանության հնարավորությունից: Այս առումով Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ դատական սանկցիա կիրառելու և նրան դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու դեպքում, վերջինիս պաշտպանության իրավունքի արդյունավետ իրացման, ինչպես նաև մրցակցային դատավարության սկզբունքի կենսագործման առումով առաջնային նշանակություն է ստանում դատական քննությանը պաշտպանի պարտադիր մասնակցությունն ապահովելու հարցը քննարկելու դատարանի պարտականությունը: Ընդ որում, քրեական դատավարությանը պաշտպանի պարտադիր մասնակցության դեպքերը կանոնակարգող համապատասխան քրեադատավարական դրույթներն ուղղակիորեն պարտավորեցնում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ապահովել պաշտպանի պարտադիր մասնակցությունն ամբաստանյալին դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու դեպքում (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 69-րդ հոդված):
Հետևաբար, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված դատական սանկցիան ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառելու և նրան դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու դեպքում, տվյալ դատական քննությունը կարող է շարունակվել բացառապես պաշտպանի պարտադիր մասնակցության հարցը քննարկելու պայմաններում: Հակառակ դեպքում, կխախտվեն ամբաստանյալի պաշտպանության իրավունքը և մրցակցության սկզբունքը, ինչն էլ կհանգեցնի արդար դատական քննության հիմնարար իրավունքի անհամաչափ սահմանափակման:
28. Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 73-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Պաշտպանն իրավունք չունի կատարել պաշտպանյալի շահերին հակասող որևէ գործողություն: (...)»:
Նույն հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ «Պաշտպանը պարտավոր է`
1) կասկածյալին և մեղադրյալին իրավաբանական օգնություն ցույց տալու համար ներկայանալ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի կանչով.
2) ենթարկվել դատախազի, քննիչի, հետաքննության մարմնի, դատական նիստը նախագահողի օրինական կարգադրություններին.
3) մինչև ընդմիջում հայտարարելը առանց նախագահողի թույլտվության չլքել դատական նիստերի դահլիճը.
4) դատական նիստում պահպանել կարգուկանոն:
(...)»:
«Փաստաբանության մասին» ՀՀ օրենքի 19-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Փաստաբանը պարտավոր է՝
1) ազնվորեն և բարեխղճորեն պաշտպանել վստահորդի իրավունքները և օրինական շահերը Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ չարգելված բոլոր միջոցներով ու եղանակներով.
(...)
6) չկատարել վստահորդի շահերին հակասող որևէ գործողություն, (...)»:
Մեջբերված իրավադրույթների վերլուծությունից երևում է, որ դրանք սահմանում են պաշտպանի մի շարք պարտականություններ, որոնք կարևոր երաշխիք են անձի պաշտպանության իրավունքի արդյունավետ իրացման համար: Մասնավորապես, պաշտպանը պարտավոր է անձի պաշտպանությունն իրականացնել ՀՀ օրենսդրությամբ չարգելված միջոցներով, պաշտպանությունն իրականացնելիս ենթարկվել վարույթն իրականացնող մարմնի օրինական կարգադրություններին, գործի դատական քննության փուլում առանց նախագահող դատավորի թույլտվության չլքել դատական նիստերի դահլիճը, չկատարել որևէ գործողություն, որը հակասում է իր պաշտպանյալի շահերին: Այլ կերպ, պաշտպանը պարտավոր է բարեխիղճ վերաբերմունք դրսևորել իր պարտականությունների նկատմամբ ինչպես մինչդատական վարույթում, այնպես էլ գործի դատական քննության ընթացքում: Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ իր պարտականությունների նկատմամբ բարեխիղճ վերաբերմունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է, որ գործի դատական քննության ընթացքում պաշտպանը պետք է ներկա գտնվի դատական նիստին և իրավական օգնություն ցույց տա իր պաշտպանյալին, որպեսզի վերջինս պատշաճ կերպով օգտվի իր պաշտպանության իրավունքից: Ուստի, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ այն դեպքում, երբ անձի պաշտպանության իրավունքի սահմանափակումը պայմանավորված է նրա պաշտպանի վարքագծով, անձը չպետք է զրկվի պաշտպանի միջոցով իր իրավունքներն իրացնելու հնարավորությունից, և նման իրավիճակում դատարանը ex օfficio պարտավոր է օրենքով սահմանված կարգով ապահովել անձի պաշտպանության իրավունքի իրացումը: (...)»:
Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ 01.12.2014 թվականի դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու` դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին խոչընդոտելու, նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու համար նախագահող դատավորի կողմից նախազգուշացվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով: Միաժամանակ, ամբաստանյալին բացատրվել է, որ դատական նիստի կարգը կրկին խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին կրկին խոչընդոտելու կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու դեպքում նա կարող է հեռացվել նիստերի դահլիճից: 17.12.2014 թվականի դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը նախազգուշացվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, այնուհետև դատական նիստերի դահլիճից հեռացվել է 10 ժամով: Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպան Ա.Զաքարյանը երեք անգամ պատշաճ ծանուցված է եղել, սակայն չի ներկայացել դատական նիստերին: 17.12.2014 թվականի դատական նիստի ժամանակ դատարանը որոշում է կայացրել ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի շահերը պաշտպանելու համար ներգրավել հանրային պաշտպան: 25.05.2015 թվականի դատական նիստի ընթացքում Հայկ Կյուրեղյանը հրաժարվել է պաշտպանից և դատական նիստը շարունակվել է առանց պաշտպանի մասնակցության: Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը կրկին դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք է դրսևորել` դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին խոչընդոտելու, նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու համար նախազգուշացվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, այնուհետև կրկին հեռացվել է դատական նիստերի դահլիճից: Առաջին ատյանի դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին մասի 11-րդ կետով, 4-րդ և 5-րդ մասերով` 2015 թվականի մայիսի 25-ին որոշում է կայացրել հանրային պաշտպան ներգրավելու մասին:
Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը բազմիցս խախտել է դատական նիստի անցկացման կարգը, չի ենթարկվել նախագահող դատավորի կարգադրություններին և դիտողություններին:
Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է նաև, որ 01.06.2015 թվականի թիվ 1611/15-Ա որոշմամբ ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի շահերի պաշտպան է նշանակվել Ա.Հոբոսյանը:
Մեջբերված փաստական տվալների վերլուծությունից երևում է, որ ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ դատական սանկցիա (նիստերի դահլիճից հեռացնելու ձևով) կիրառվելուց հետո գործի քննությունը շարունակվել է հանրային պաշտպան Ա.Հոբոսյանի մասնակցությամբ:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանն անբարեխղճորեն է օգտվել իր դատավարական իրավունքներից, ոչ պատշաճ է կատարել իր դատավարական պարտականությունները, խախտել է դատական նիստի կարգը, խոչընդոտել է նիստի բնականոն ընթացքը ու նախագահող դատավորի նախազգուշացումներից հետո չի ենթարկվել նրա օրինական կարգադրություններին, որի պայմաններում ամբաստանյալին դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելն օրինական է, կատարվել է օրենքի հիման վրա և չի կարող համարվել իբրև ամբաստանյալի պաշտպանության իրավունքի խախտում:
Բացի այդ, Առաջին ատյանի դատարանը քննարկել է դատարանի կողմից նիստից հեռացված ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպանի պարտադիր մասնակցությունն ապահովելու հարցը և գործի քննությունը շարունակել է պաշտպանի մասնակցությամբ, հետևաբար ամբաստանյալի` օրենքով երաշխավորված պաշտպանության իրավունքի խախտում թույլ չի տվել:
Վերոգրյալի հիման վրա վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանն ապահովել է ամբաստանյալի արդար դատական քննության իրավունքի իրացումը` դատարանի կողմից կիրառվող սանկցիաների առումով:
Այս կապակցությամբ վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր չի համարում վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը խախտել է ամբաստանյալի արդար դատաքննության իրավունքը, զրկել է անձամբ պաշտպանելու հնարավորությունից:
Ինչ վերաբերում է վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությանն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանն իր նախաձեռնությամբ ներգրավել է հանրային պաշտպան, ով փաստացի ոչ մի ծառայություն չի մատուցել, քանի որ ամբաստանյալը չի ցանկացել, որ նա իրականացնի պաշտպանությունը, հանրային պաշտպանի նշանակումը դեռ բավարար չէ ՄԻԵԿ 6-րդ հոդվածի պահանջներն ապահովելու համար, ապա վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով ամբաստանյալի նկատմամբ նիստերի դահլիճից հեռացնելու ձևով դատական սանկցիա կիրառելու դեպքում Առաջին ատյանի դատարանն իրավացիորեն չի ընդունել պաշտպանից ամբաստանյալի հրաժարումը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված կարգի պահպանմամբ ներգրավել է հանրային պաշտպան, այսինքն, Հայկ Կյուրեղյանն ապահովվել է պաշտպանով այն դեպքում, երբ առկա էր ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված՝ պաշտպանի պարտադիր մասնակցության դեպք, ուստի Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպանության իրավունքը չի խախտվել:
Հիմնավոր չէ բողոքաբերի փաստարկն առ այն, որ իր վերաբերյալ գործը չի քննվել անաչառ դատարանի կողմից:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը, անդրադառնալով դատարանի անաչառության կարևորությանը` նշել է, որ դատարանի անաչառության պահանջն ունի երկու կողմ, նախ` դատարանը պետք է զերծ լինի անձնական նախապաշարումներից կամ կողմնապահությունից: Երկրորդ` այն պետք է անաչառ լինի նաև օբյեկտիվ տեսանկյունից. այսինքն` պետք է բավարար երաշխիքներ ապահովի այս կապակցությամբ առաջացող որևէ օրինական կասկած բացառելու նպատակով (տե՛ս Findlay v. The United Kingdom, 1997 թվականի փետրվարի 25-ի վճիռը, գանգատ թիվ 22107/93, կետ 73):
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Հայկ Կյուրեղյանի գործի դատաքննությունն իրականացվել է օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից:
Վերաքննիչ բողոքի փաստարկն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը, կիրառելով դատական սանկցիա` դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու եղանակով, խախտել է ՄԻԵԿ 10-րդ հոդվածով պաշտպանվող ազատորեն արտահայտվելու իրավունքը, վերաքննիչ դատարանն անհիմն է համարում:
Այսպիսով, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի դրույթների խախտումներ թույլ չի տվել, դատավճռում շարադրված ապացույցները ենթարկելով բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման, հանգել է ճիշտ հետևության, որ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքը գնահատելու և այն հիմնավորված համարելու համար, և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին համապատախան, ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ նշանակել է պատիժ, որով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրագործմանը, ուստի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը բեկանելու և գործն ըստ էության լուծող նոր դատական ակտ կայացնելու հիմքեր չկան:
Վերը բերված հիմնավորումներով, վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ Առաջին ատյանի դատարանը սույն գործով դատական ակտ կայացնելիս նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ, որոնք ազդել են գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա, թույլ չի տվել, հետևաբար դատական ակտը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ ներկայացված վերաքննիչ բողոքը` մերժել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-394-րդ, 402-րդ, 418-րդ հոդվածներով` ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, թողնել օրինական ուժի մեջ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս. ՉԻՉՈՅԱՆ
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
2015 թվականի նոյեմբերի 30-ին Երևան քաղաքում
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ս. ՉԻՉՈՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ա. ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Լ. ՍԱՐՈՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Վ. ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Հ. ԿՅՈՒՐԵՂՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի վերաքննիչ բողոքը` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճռի դեմ
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2014 թվականի հունիսի 12-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնում` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հարուցվել է թիվ 15104514 քրեական գործը:
Նույն օրը Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը ձերբակալվել է:
2014 թվականի հունիսի 14-ին Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը ներգրավել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 14-ի որոշմամբ բավարարվել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի միջնորդությունը և թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը` 2/երկու/ ամիս ժամանակով` կալանքի սկիզբը հաշվելով 2014 թվականի հունիսի 12-ից:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2014 թվականի հուլիսի 03-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի շահերի պաշտպան Աննա Ջուվանովայի վերաքննիչ բողոքը մերժվել, իսկ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 14-ի որոշումը թողնվել է օրինական ուժի մեջ:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի օգոստոսի 07-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամանակով` մինչև 2014 թվականի հոկտեմբերի 12-ը:
Մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պաշտպան Արա Զաքարյանի միջնորդությունը` կալանավորումը գրավով փոխարինելու մասին, մերժվել է:
Քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի 2014 թվականի օգոստոսի 21-ի որոշմամբ, Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել, լրացվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2014 թվականի օգոստոսի 28-ի որոշմամբ բավարարել է մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպան Արա Զաքարյանի բողոքը և վարույթն իրականացնող մարմնին` ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանին, պարտավորեցրել է վերացնել մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի խախտված իրավունքները:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2014 թվականի օգոստոսի 29-ի որոշմամբ, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 07.08.2014 թվականի որոշման դեմ բերված պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը թողնվել է առանց բավարարման:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 07-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է 20/քսան/ օր ժամանակով` մինչև 2014 թվականի նոյեմբերի 01-ը: Մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պաշտպան Արա Զաքարյանի միջնորդությունը` կալանավորումը գրավով փոխարինելու մասին, մերժվել է:
2014 թվականի հոկտեմբերի 14-ին թիվ 15104514 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճռով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և դատապարտվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` ազատարկման` 7/յոթ/ տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով` ազատազրկման` 5/ հինգ/ տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 9/ինը/ տարի ժամկետով։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պատժի սկիզբը հաշվվել է 12.06.2014 թվականից։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումը, թողնվել է անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարվել է` ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի հօգուտ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի բռնագանձվել է ընդհանուր 284.000 ՀՀ դրամ` որպես հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցում։
2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա դրված կալանքը` թողնվել է անփոփոխ` մինչև տուժող Քրիստինա Սարդարյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասի փոխհատուցման հարցի վերջնական լուծումը։
Վճռվել է նաև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված <<Մակարով>> տեսակի <<12E97102>> համարի, 4.5մմ տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։
Քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան` ոչնչացնել։
Քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ապացույց ճանաչված ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսական կրիչը /լազերային սկավառակը/` թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։
Դատական ծախսերի հարցը համարվել է լուծված։
Դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը:
Քրեական գործը ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան մուտք է եղել 2015 թվականի նոյեմբերի 06-ին:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2015 թվականի նոյեմբերի 09-ի որոշմամբ վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և քրեական գործը նշանակվել` քննության վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով:
Վերաքննիչ բողոքի դեմ գրավոր պատասխան չի ստացվել:
2. Գործի փաստական հանգամանքները.
Առաջին ատյանի դատարանի դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գործող Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարկության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարկությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված տուժող` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի «21 OL 053» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գույքային վնաս, աղմկել է ու բռնություն գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող իշխանության ներկայացուցիչներ հանդիսացող, տուժողներ` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ ու դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև, տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պլաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով անհնազանդ վարքագիծը և չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին դասակի 2-րդ վաշտի հրամանատար տուժող Արայիկ Աբելյանի` ավտոմեքենայի տանիքից իջնելու օրինական պահանջին և տեսնելով նրա ձգտումը` ֆիզիկական ուժի գործածմամբ խափանելու իր գործողությունները, կապված վերջինիս կողմից իր ծառայողական պարտականությունների կատարման հետ, նրա կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` հիշյալ ատրճանակով կրակել է տուժող Արայիկ Աբելյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառել է թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով` ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով։ Այնուհետև տեսնելով, որ տուժող Ա.Աբելյանը ցանկանում է ավտոմեքենայի առջևի հատվածից բարձրանալ իր մոտ, գնացել է վերջինիս ընդառաջ` ցանկանալով հարվածել, սակայն ոտքը դնելով շարժիչի ծածկոցի և դիմապակու արանքում սայթաքել է և ծնկի վրա ընկել շարժիչի ծածկոցին, որտեղից ոստիկանության ծառայողներ տուժողներ Արայիկ Աբելյանը և վկա Ռոբերտ Մանուկյանը ֆիզիկական ուժի գործադրմամբ իջեցրել են նրան, որից հետո մոտեցել են տարածքում ծառայություն իրականացնող մի քանի այլ ոստիկաններ, վերցրել են ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի ձեռքում եղած ատրճանակն ու պլաստմասե առարկան, ձեռնաշղթաներ են հագցրել և պարեկային ավտոմեքենայով բերմեն են ենթարկել ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժին:
3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում ներքոհիշյալ հիմնավորումներով:
Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը վերաքննիչ բողոքում նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը խախտել է իր արդար դատաքննության իրավունքը.
Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի համապատասխան մասերը սահմանում են.
«(1) Յուրաքանչյուր ոք իր դեմ ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի քննության ... ընթացքում ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված իրավասու, անկախ ու անկողմնակալ դատարանի կողմից գործի արդարացի ու հրապարակային քննության իրավունք։
(3) Յուրաքանչյուր ոք իրեն ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի քննության ժամանակ ունի առնվազն հետևյալ երաշխիքների իրավունքը լիակատար հավասարության հիման վրա.
d) դատվել իր ներկայությամբ և իրեն պաշտպանել անձամբ ...
(e) հարցաքննել կամ հարցաքննել տալ իր դեմ ցուցմունք տվող վկաներին ...»:
Իրեն ներկայացված քրեական մեղադրանքի գործով իր ներկայությամբ դատվելու իրավունքը յուրաքանչյուր մեղադրյալի իրավունքն է, որի նպատակը մեղադրանքի փաստարկները /հիմնավորումները լսելու, դրանց դեմ առարկելու, իր պաշտպանությունը կազմակերպելու/ ներկայացնելու հնարավորության ապահովումն է։
Քրեական գործով դատաքննությանը ներկա գտնվելու իրավունքը ոչ միայն ուղղակի երաշխավորված է Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի 3(d) կետով, այլև բխում է մեղադրյալի անձամբ իրեն պաշտպանելու իրավունքից, ինչպես նաև հրապարակային քննության իրավունքից։
Տվյալ դեպքում ինքը չի հրաժարվել իր գործի դատաքննությանը մասնակցելու իրավունքից և իրեն հեռացնելով դատական նիստերի դահլիճից` Դատարանը խախտել է իր գործով դատաքննությանը մասնակցելու իրավունքը, զրկել է իրեն անձամբ պաշտպանելու, իր դեմ վկայած ոստիկանության աշխատակիցներ 5 տուժողներին, ինչպես նաև ոստիկանության աշխատակիցներ 5 վկաներին և դատական կարգադրիչներ 3 վկաներին հարցաքննելու իր իրավունքներն իրականացնելու հնարավորությունից։
Իր նկատմամբ կիրառելով դատական սանկցիա` իրեն հեռացնելով դատական նիստերի դահլիճից, դատարանի նախաձեռնությամբ ներգրավվել է հանրային պաշտպան, ով փաստացի ոչ մի ծառայություն չի մատուցել /պաշտպանություն չի իրականացրել, քանի որ ինքը չի ցանկացել, որ նա իրականացնի իր պաշտպանությունը և չի լիազորել, որ նա որևէ գործողություն կատարի իր գործի քննության ընթացքում։ Անձամբ իրեն պաշտպանելու հնարավորությունից զրկված լինելու պայմաններում հանրային պաշտպանի ֆիզիկական ներկայությունը դատական նիստերին իրեն փաստաբանի միջոցով պաշտպանություն չի ապահովել և հանրային պաշտպանի ներգրավումը զուտ պաշտպանվելու երաշխիքից օգտվելու պատրանք թողնելու նպատակ է ունեցել։
Մինչդեռ ինքնին հանրային պաշտպանի նշանակումը դեռ բավարար չէ ՄԻԵԿ 6-րդ հոդվածի պահանջներն ապահովելու համար։
Տվյալ դեպքում, եթե հանրային պաշտպանի ներգրավումը դատարանի կողմից իր պատշաճ պաշտպանության ապահովման նպատակ էր հետապնդում, այլ ոչ թե այդպիսի պաշտպանության պատրանք ստեղծելու նպատակ, ապա հանրային պաշտպանի հայտարարությունից հետո, որ նա լիազորված չէ որևէ գործողություն կատարելու ի շահ իր պաշտպանյալի, դատարանը պարտավոր էր միջոցներ ձեռնարկել իր ռեալ պաշտպանությունն ապահովելու նպատակով։ Այս իրավունքի ռեալ ապահովումը դատարանի կողմից բխում էր արդարադատության շահերից, և այն փաստից, որ դատարանը դրսևորել է ձևական, ֆորմալ մոտեցում, հետևում է, որ դատարանն արդարադատություն իրականացնելու նպատակ չի էլ հետապնդել։
Իր վերաբերյալ գործը չի քննվել անաչառ դատարանի կողմից:
Իր ոտքի չկանգնելու փաստը և դրան տված բացատրությունը, որ ինքը չի հարգում դատարանին, ընկալվել է որպես անձամբ դատավորին ուղղված ոչ հարգալից վերաբերմունքի դրսևորում: Եթե անգամ պայմանականորեն ընդունել, որ ոտքի չկանգնելն անհարգալից վերաբերմունք էր դատարանի նկատմամբ, խախտում էր դատական նիստի կարգը, խոչընդոտում էր դատական նիստի բնականոն ընթացքին, ապա որքանով բանական/ողջախոհ կարող է դիտվել արդարադատություն իրականացնող անձի կողմից անձին, ով մեղադրվում է քրեական օրենսգրքի 2 ծանր պատիժներ նախատեսող հոդվածներով, պաշտպանվելու հնարավորությունից փաստացի զրկելը:
Խախտվել է իր ՄԻԵԿ 10-րդ հոդվածով պաշտպանվող իրավունքը: Ոտքի չկանգնելու հանգամանքը և հայտարարությունը, որ ինքը չի հարգում դատարանին, դատարանը գնահատել է դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք, ինչի համար իր նկատմամբ կիրառել է դատական սանկցիա` դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու եղանակով, ինչը միջամտություն է ՄԻԵԿ 10-րդ հոդվածով պաշտպանվող իր ազատորեն արտահայտվելու իրավունքին։
Դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու եղանակով դատական սանկցիայի կիրառումն ամբաստանյալի նկատմամբ նախատեսված է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 314.1 հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով։
Դատական սանկցիայի կիրառումն իր նկատմամբ հետապնդել է «արդարադատության հեղինակությանը» պաշտպանելու իրավաչափ նպատակ։ Հետևաբար պետք է պարզել` գործադրված միջոցը, այն է` իրեն դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելը, եղել է համաչափ հետապնդվող նպատակին, այն է` «արդարադատության հեղինակության» պաշտպանությանը, թե ոչ։
Դատարանը, իրեն հեռացնելով դատական նիստերի դահլիճից, փաստացի զրկել է իր քրեական մեղադրանքի գործով դատաքննությանը մասնակցելու, իրեն անձամբ պաշտպանելու, իր դեմ վկայած անձանց հարցաքննելու իրավունքներից։
Դատարանը սահմանել է ակնհայտորեն չարդարացված խիստ պատիժ` իիեն մեղավոր ճանաչելով առաջադրված մեղադրանքներում և դատապարտելով 9 տարի ժամկետով ազատազրկման:
Հ.Կյուրեղյանի ակցիայից տուժող են ճանաչվել 5 ոստիկաններ, որոնցից` 4-ի վնասվածքներն առողջության համար թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում, իսկ մեկի վնասվածքն առողջության համար թեթև վնասի հատկանիշներ է պարունակում։
Դատարանը պատիժ սահմանելիս պետք է առաջնորդվեր հետևյալ չափանիշներով` պատժի ծանրությունը պետք է համաչափ լինի արարքի լրջությանը, պետք է հաշվի առնել պատժի հետևանքն անհատի համար` դրա ոչ անհրաժեշտ ծանրությունից խուսափելու նկատառումով, պատժի ծանրությունը պետք է ողջամտորեն կանխատեսելի լինի: Նշված չափանիշներից ոչ մեկն իր նկատմամբ չի ապահովվել։
Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը խնդրել է ճանաչել սույն բողոքում նկարագրված իր իրավունքների խախտման փաստը, վերացնել իրավունքների խախտումները, ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից թիվ ԵԿԴ/0174/01/14 քրեական գործով 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ին կայացված դատավճիռը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող նոր դատական ակտ:
Վերաքննիչ դատարանում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը պնդեց վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով իրեն արդարացնել:
Մեղադրող` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Վ.Ասատրյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքի դեմ` նշելով, որ այն անհիմն է և ենթական է մերժման, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն օրինական և հիմնավոր է:
4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը
Վերաքննիչ դատարանը, ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով պաշտպանության կողմի հիմնավորումները վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ, դատական ակտը չբողոքարկած մեղադրողի պատասխանը, քրեական գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց վերլուծելով թույլատրելիության, վերաբերելիության, իսկ ապացույցների ողջ համակցությունը` քրեական գործի լուծման համար բավարարության վերաբերյալ ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջների տեսանկյունից, ներկայացված վերաքննիչ բողոքի հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ հետևյալ պատճառաբանությամբ:
Քրեական պատասխանատվության հիմքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն` քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները:
Անձնական պատասխանատվության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն` անձը ենթակա է քրեական պատասխանատվության միայն անձամբ իր կատարած հանցանքի համար:
Քրեադատավարական օրենսդրության խնդիրներն ամրագրած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 2-րդ հոդվածի համաձայն` քրեական դատավարությունն իրականացվում է ապահովելու համար`
1) անձի, հասարակության և պետության պաշտպանությունը հանցագործությունից.
2) անձի և հասարակության պաշտպանությունը պետական իշխանության ինքնիրավ գործողություններից և չարաշահումներից` կապված իրական կամ ենթադրվող հանցավոր արարքի հետ:
Քրեական դատավարություն իրականացնող մարմինները պարտավոր են ձեռնարկել բոլոր միջոցառումները, որպեսզի իրենց գործունեության արդյունքում`
1) քրեական օրենսգրքերով չթույլատրված արարք կատարած յուրաքանչյուր ոք բացահայտվի և քրեական օրենքով նախատեսված դեպքերում և սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով պատասխանատվության ենթարկվի.
2) ոչ մի անմեղ անձ հանցանքի կատարման մեջ չկասկածվի, չմեղադրվի և չդատապարտվի.
3) ոչ ոք անօրինական և կամ առանց անհրաժեշտության չենթարկվի դատավարական հարկադրանքի միջոցների, պատժի, իրավունքների և ազատությունների այլ սահմանափակման:
Օրինականության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը, ինչպես նաև քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձինք պարտավոր են պահպանել Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությունը, սույն օրենսգիրքը և մյուս օրենքները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար կասկածվողը կամ մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով` դատարանի` օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով:
(…) 3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ: (…) >>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` քրեական գործով ապացույցներ են ցանկացած փաստական տվյալներ, որոնց հիման վրա օրենքով որոշված կարգով հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը պարզում են քրեական օրենսգրքով նախատեսված արարքի առկայությունը կամ բացակայությունը, այդ արարքը կասկածյալի կամ մեղադրյալի կողմից կատարելը կամ չկատարելը և մեղադրյալի մեղավորությունը կամ անմեղությունը, ինչպես նաև գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն` միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հանգամանքները /կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն/.
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ապացուցումը` գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն` գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
<<Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն.
(...)
6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը(...)>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ <<Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում: Նույն հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին նախադասության համաձայն` վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք, և վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն եզրակացության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն ակնհայտ սխալ է թույլ տվել:
Առաջին ատյանի դատարանում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել:
Առաջին ատյանի դատարանը, վերլուծելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի ցուցմունքները, դրանք համադրելով գործում առկա այլ ապացույցների հետ և գնահատելով համակցության մեջ, ամբաստանյալին մեղսագրված հանցանքները հիմնավորել է քրեական գործով ձեռք բերված, դատարանում պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտված և դատական ակտում շարադրված հետևյալ ապացույցներով.
Տուժողներ Արայիկ Աբելյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Արմինե Գրիգորյանի, Քրիստինա Սարդարյանի, Միքայել Այվազյանի, Արտաշես Նիկողոսյանի, վկաներ Գևորգ Վարդանյանի, Արտակ Օհանյանի, Գևորգ Սալմանյանի, Դավիթ Չիբուխչյանի, Գուրգեն Թադևոսյանի, Գոռ Հովհաննիսյանի, Արման Շախբաթյանի, Ռոբերտ Մանուկյանի, դատաբժշակական փորձաքննության 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 985/հ, 981/հ, 982/հ, 983/հ, 984/հ, դատաձգաբանական փորձաքննության 2014 թվականի հունիսի 25-ի թիվ 1953-14, դատաապրանքագիտական փորձաքննության 2014 թվականի հուլիսի 09-ի թիվ 507-ԱՊ-14 եզրակացություններով, դեպքի վայրի զննության մասին 2014 թվականի հունիսի 12-ի արձանագրությունով, տեսագրությունը զննելու մասին 2014 թվականի հունիսի 16-ի անրձանագրությունով, 2014 թվականի հունիսի 12-ի ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնի պետի կողմից Կենտրոնի քննչական բաժնի պետին ուղղված գրությունով, այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսական կրիչը /լազերային սկավառակը/ ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշմամբ, «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները, պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշմամբ:
Առաջին ատյանի դատարանը, ստուգելով գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով` գտել է, որ Հայկ Կյուրեղյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքներ:
Քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների հիման վրա քննության առնելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման և քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, վերաքննիչ դատարանը հիմնավորված է համարում Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն առ այն, որ Հայկ Կյուրեղյանը կատարել է արարքներ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը պահպանել է ապացույցների հավաքման, ստուգման և գնահատության վերաբերյալ ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրությամբ սահմանված ընթացակարգերը, Հայկ Կյուրեղյանի արարքների որակման հարցում քրեական օրենքը կիրառվել է ճիշտ և կատարած հանցավոր արարքների համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության ու պատժի:
Այս առումով պաշտպանության կողմի պատճառաբանությունները չեն կարող բավարար հիմք հանդիսանալ սույն գործի շրջանակներում Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ արդարացման դատական ակտ կայացնելու համար:
Քննության առնելով վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն առ այն, որ Առաջին ատյանի դատարանը խախտել է ամբաստանյալի արդար դատաքննության իրավունքը` վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հրապարակային դատաքննության իրավունք: (…)»:
«Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին» միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «(…) Յուրաքանչյուր ոք իրեն ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանք քննելու կամ որևէ քաղաքացիական դատավարությունում իր իրավունքներն ու պարտականությունները որոշելու ընթացքում ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված իրավասու, անկախ ու անկողմնակալ դատարանի կողմից գործի արդարացի ու հրապարակավ քննության իրավունք: (…)»:
ՀՀ Սահմանադրության 19-րդ հոդվածի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք ունի իր խախտված իրավունքները վերականգնելու, ինչպես նաև իրեն ներկայացված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը պարզելու համար հավասարության պայմաններում, արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր գործի հրապարակային քննության իրավունք: (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք ունի արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ, անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր շահերին առնչվող քրեական գործի քննության իրավունք»:
Արդար դատական քննության իրավունքն ամրագրող վերոգրյալ միջազգային և ներպետական իրավանորմերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել Ա.Բաբայանի և Ս.Թումանյանի գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի ապահովման անկյունաքարը, ի թիվս քրեական դատավարության այլ կարևորագույն սկզբունքների, մրցակցության սկզբունքն է:
Մրցակցության սկզբունքը կարող է երաշխավորվել երեք բաղադրատարրերի միաժամանակյա պահպանման դեպքում: Դրանք են`
ա) կողմերի դատավարական իրավահավասարություն` սեփական դիրքորոշումը հիմնավորելու և մյուս կողմի փաստարկները հերքելու համար,
բ) կողմերի միջև մեղադրանքի և պաշտպանության գործառույթների տարանջատում և դրանց սահմանազատում գործի լուծման գործառույթից,
գ) անկախ և անկողմնակալ դատարանի առկայություն:
Մրցակցային դատավարության ընթացքում դատարանի կարգավիճակի բնութագրական կողմերից մեկն էլ այն է, որ որպես քրեական գործը քննող անկախ և անկողմնակալ մարմին, դատարանը չի կարող հանդես գալ մեղադրանքի կամ պաշտպանության կողմում և պետք է արտահայտի միայն իրավունքի շահերը: Քրեական գործը քննող դատարանը, պահպանելով օբյեկտիվությունը և անկողմնակալությունը, մեղադրանքի և պաշտպանության կողմերի համար պետք է ստեղծի գործի հանգամանքների բազմակողմանի և լրիվ հետազոտման անհրաժեշտ պայմաններ՝ դրանով իսկ ապահովելով մրցակցության սկզբունքի կենսագործումը և հասնելով քրեական դատավարության առջև դրված խնդիրների իրագործմանը: (…)» (տե՛ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 13-րդ կետը):
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141 -րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Դատարան ներկայանալուց չարամտորեն խուսափելու կամ դատավարական իրավունքներից անբարեխղճորեն օգտվելու կամ դատավարական պարտականություններն անհարգելի չկատարելու կամ ոչ պատշաճ կատարելու, դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու, դատական նիստի բնականոն ընթացքը խոչընդոտելու կամ նիստի կարգը խախտող այլ գործողություն կատարելու միջոցով դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու դեպքում դատարանն իրավունք ունի քրեական դատավարությանը մասնակցող անձանց և դատական նիստին ներկա գտնվող այլ անձանց նկատմամբ կիրառելու հետևյալ սանկցիաները.
1) նախազգուշացում.
2) նիստերի դահլիճից հեռացնելը.
3) դատական տուգանք.
4) պատասխանատվության ենթարկելու վերաբերյալ դիմումով համապատասխանաբար գլխավոր դատախազին կամ Փաստաբանական պալատ դիմելը:
2. Սանկցիան պետք է համաչափ լինի արարքի ծանրությանը և նպատակ հետապնդի ապահովելու դատարանի գործունեության բնականոն ընթացքը:
Նախազգուշացումը և նիստերի դահլիճից հեռացնելը կիրառվում են նույն դատական նիստում կայացվող դատարանի արձանագրային որոշմամբ:
Քրեական դատավարությանը մասնակցող անձանց նկատմամբ նիստերի դահլիճից հեռացումը կարող է կիրառվել ոչ ավելի, քան 36 ժամով, իսկ դատական նիստին ներկա գտնվող այլ անձանց նկատմամբ՝ որոշակի ժամկետով կամ մինչև դատաքննության ավարտը:
Քրեական դատավարությանը մասնակցող՝ նիստերի դահլիճից հեռացված անձի փաստաբանի կամ ներկայացուցչի հիմնավորված միջնորդությամբ դատարանն իրավունք ունի մինչև սանկցիայի կիրառման ժամկետի լրանալը վերականգնելու հեռացված անձի մասնակցությունը դատական նիստին:
(…)
6. Ամբաստանյալի կողմից դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին խոչընդոտելու կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու դեպքում դատարանը կիրառում է նախազգուշացում: Միաժամանակ, նախագահող դատավորն ամբաստանյալին բացատրում է, որ դատական նիստի կարգը կրկին խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին կրկին խոչընդոտելու կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու դեպքում նա կարող է հեռացվել նիստերի դահլիճից: Նույն դատական նիստում ամբաստանյալի կողմից դատական նիստի բնականոն ընթացքին կրկին խոչընդոտելը կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելը հիմք է սույն հոդվածի առաջին մասի 2-րդ կետով նախատեսված սանկցիան կիրառելու համար, որի դեպքում գործի քննությունը շարունակվում է ամբաստանյալի բացակայությամբ, սակայն դատավճիռը հրապարակվում է ամբաստանյալի ներկայությամբ կամ հրապարակումից հետո անհապաղ հանձնվում է նրան:
Եթե դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալը դատարանի նկատմամբ դրսևորել է անհարգալից վերաբերմունք, որն առաջացնում է քրեական պատասխանատվություն, ապա դատավորը սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված սանկցիան ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառում է առանց նախազգուշացման, և գործի քննությունը շարունակվում է ամբաստանյալի բացակայությամբ, սակայն դատավճիռը հրապարակում է ամբաստանյալի ներկայությամբ կամ հրապարակումից հետո անհապաղ հանձնվում է նրան:
(…)»:
Վերը շարադրված իրավանորմի վերլուծությունից բխում է, որ դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքը խոչընդոտելու, նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու, ինչպես նաև դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու դեպքում դատարանն իրավասու է նիստերի դահլիճից հեռացնել ամբաստանյալին մինչև 36 ժամով: Ամբաստանյալին նիստերի դահլիճից հեռացնելը հանդիսանում է դատական քննության բնականոն ընթացքը խոչընդոտելուն ուղղված վերջինիս գործողությունների հակազդման միջոց, ինչի արդյունքում ժամանակավորապես սահմանափակվում է ամբաստանյալի արդար դատական քննության իրավունքն այն առումով, որ սահմանափակվում է նրա մասնակցությունն իր վերաբերյալ իրականացվող դատական քննությանը:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Տիգրան Առաքելյանի, Արտակ Կարապետյանի Սարգիս Գևորգյանի և Դավիթ Քիրամիջյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 08-ի թիվ ԵԿԴ/0225/01/11 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
<<(…) 27. Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ իր վերաբերյալ իրականացվող դատական քննությանը մասնակցելու՝ ամբաստանյալի իրավունքը չի նշանակում, որ այն պետք է երաշխավորված լինի վերջինիս կողմից դատական նիստի կարգը խախտելու, նիստի բնականոն ընթացքը խոչընդոտելու, ինչպես նաև դատավարության մասնակիցների՝ քրեադատավարական օրենքով երաշխավորված իրավունքների իրացման համար խոչընդոտներ ստեղծելու պայմաններում: Ուստի, դատական սանկցիաների կիրառման հնարավորությունը, մասնավորապես, ամբաստանյալին դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելը, հետապնդում է իրավաչափ նպատակներ և այդ կապակցությամբ շահագրգիռ անձի` արդար դատական քննությունն ապահովող իրավական արժեքների սահմանափակումը նույնպես իրավաչափ է:
Միևնույն ժամանակ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ դատական սանկցիաներ կիրառելու դատարանի հնարավորությունը կանոնակարգող քրեադատավարական իրավանորմերը մեկնաբանելիս և դրանցով սահմանված իրավական մեխանիզմները գործադրելիս հարկ է նկատի ունենալ, որ դրանք չեն կարող հանգեցնել արդար դատական քննության իրավունքի չեզոքացմանը: Այս կապակցությամբ հանրային և մասնավոր իրավաչափ շահերը պետք է այնպես հավասարակշռվեն, որ շահագրգիռ անձը չզրկվի իր իրավունքների և ազատությունների արդյունավետ պաշտպանության հնարավորությունից: Այս առումով Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ դատական սանկցիա կիրառելու և նրան դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու դեպքում, վերջինիս պաշտպանության իրավունքի արդյունավետ իրացման, ինչպես նաև մրցակցային դատավարության սկզբունքի կենսագործման առումով առաջնային նշանակություն է ստանում դատական քննությանը պաշտպանի պարտադիր մասնակցությունն ապահովելու հարցը քննարկելու դատարանի պարտականությունը: Ընդ որում, քրեական դատավարությանը պաշտպանի պարտադիր մասնակցության դեպքերը կանոնակարգող համապատասխան քրեադատավարական դրույթներն ուղղակիորեն պարտավորեցնում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ապահովել պաշտպանի պարտադիր մասնակցությունն ամբաստանյալին դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու դեպքում (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 69-րդ հոդված):
Հետևաբար, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված դատական սանկցիան ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառելու և նրան դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու դեպքում, տվյալ դատական քննությունը կարող է շարունակվել բացառապես պաշտպանի պարտադիր մասնակցության հարցը քննարկելու պայմաններում: Հակառակ դեպքում, կխախտվեն ամբաստանյալի պաշտպանության իրավունքը և մրցակցության սկզբունքը, ինչն էլ կհանգեցնի արդար դատական քննության հիմնարար իրավունքի անհամաչափ սահմանափակման:
28. Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 73-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Պաշտպանն իրավունք չունի կատարել պաշտպանյալի շահերին հակասող որևէ գործողություն: (...)»:
Նույն հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ «Պաշտպանը պարտավոր է`
1) կասկածյալին և մեղադրյալին իրավաբանական օգնություն ցույց տալու համար ներկայանալ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի կանչով.
2) ենթարկվել դատախազի, քննիչի, հետաքննության մարմնի, դատական նիստը նախագահողի օրինական կարգադրություններին.
3) մինչև ընդմիջում հայտարարելը առանց նախագահողի թույլտվության չլքել դատական նիստերի դահլիճը.
4) դատական նիստում պահպանել կարգուկանոն:
(...)»:
«Փաստաբանության մասին» ՀՀ օրենքի 19-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Փաստաբանը պարտավոր է՝
1) ազնվորեն և բարեխղճորեն պաշտպանել վստահորդի իրավունքները և օրինական շահերը Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ չարգելված բոլոր միջոցներով ու եղանակներով.
(...)
6) չկատարել վստահորդի շահերին հակասող որևէ գործողություն, (...)»:
Մեջբերված իրավադրույթների վերլուծությունից երևում է, որ դրանք սահմանում են պաշտպանի մի շարք պարտականություններ, որոնք կարևոր երաշխիք են անձի պաշտպանության իրավունքի արդյունավետ իրացման համար: Մասնավորապես, պաշտպանը պարտավոր է անձի պաշտպանությունն իրականացնել ՀՀ օրենսդրությամբ չարգելված միջոցներով, պաշտպանությունն իրականացնելիս ենթարկվել վարույթն իրականացնող մարմնի օրինական կարգադրություններին, գործի դատական քննության փուլում առանց նախագահող դատավորի թույլտվության չլքել դատական նիստերի դահլիճը, չկատարել որևէ գործողություն, որը հակասում է իր պաշտպանյալի շահերին: Այլ կերպ, պաշտպանը պարտավոր է բարեխիղճ վերաբերմունք դրսևորել իր պարտականությունների նկատմամբ ինչպես մինչդատական վարույթում, այնպես էլ գործի դատական քննության ընթացքում: Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ իր պարտականությունների նկատմամբ բարեխիղճ վերաբերմունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է, որ գործի դատական քննության ընթացքում պաշտպանը պետք է ներկա գտնվի դատական նիստին և իրավական օգնություն ցույց տա իր պաշտպանյալին, որպեսզի վերջինս պատշաճ կերպով օգտվի իր պաշտպանության իրավունքից: Ուստի, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ այն դեպքում, երբ անձի պաշտպանության իրավունքի սահմանափակումը պայմանավորված է նրա պաշտպանի վարքագծով, անձը չպետք է զրկվի պաշտպանի միջոցով իր իրավունքներն իրացնելու հնարավորությունից, և նման իրավիճակում դատարանը ex օfficio պարտավոր է օրենքով սահմանված կարգով ապահովել անձի պաշտպանության իրավունքի իրացումը: (...)»:
Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ 01.12.2014 թվականի դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու` դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին խոչընդոտելու, նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու համար նախագահող դատավորի կողմից նախազգուշացվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով: Միաժամանակ, ամբաստանյալին բացատրվել է, որ դատական նիստի կարգը կրկին խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին կրկին խոչընդոտելու կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու դեպքում նա կարող է հեռացվել նիստերի դահլիճից: 17.12.2014 թվականի դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը նախազգուշացվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, այնուհետև դատական նիստերի դահլիճից հեռացվել է 10 ժամով: Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպան Ա.Զաքարյանը երեք անգամ պատշաճ ծանուցված է եղել, սակայն չի ներկայացել դատական նիստերին: 17.12.2014 թվականի դատական նիստի ժամանակ դատարանը որոշում է կայացրել ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի շահերը պաշտպանելու համար ներգրավել հանրային պաշտպան: 25.05.2015 թվականի դատական նիստի ընթացքում Հայկ Կյուրեղյանը հրաժարվել է պաշտպանից և դատական նիստը շարունակվել է առանց պաշտպանի մասնակցության: Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը կրկին դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք է դրսևորել` դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին խոչընդոտելու, նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու համար նախազգուշացվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, այնուհետև կրկին հեռացվել է դատական նիստերի դահլիճից: Առաջին ատյանի դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին մասի 11-րդ կետով, 4-րդ և 5-րդ մասերով` 2015 թվականի մայիսի 25-ին որոշում է կայացրել հանրային պաշտպան ներգրավելու մասին:
Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը բազմիցս խախտել է դատական նիստի անցկացման կարգը, չի ենթարկվել նախագահող դատավորի կարգադրություններին և դիտողություններին:
Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է նաև, որ 01.06.2015 թվականի թիվ 1611/15-Ա որոշմամբ ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի շահերի պաշտպան է նշանակվել Ա.Հոբոսյանը:
Մեջբերված փաստական տվալների վերլուծությունից երևում է, որ ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ դատական սանկցիա (նիստերի դահլիճից հեռացնելու ձևով) կիրառվելուց հետո գործի քննությունը շարունակվել է հանրային պաշտպան Ա.Հոբոսյանի մասնակցությամբ:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանն անբարեխղճորեն է օգտվել իր դատավարական իրավունքներից, ոչ պատշաճ է կատարել իր դատավարական պարտականությունները, խախտել է դատական նիստի կարգը, խոչընդոտել է նիստի բնականոն ընթացքը ու նախագահող դատավորի նախազգուշացումներից հետո չի ենթարկվել նրա օրինական կարգադրություններին, որի պայմաններում ամբաստանյալին դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելն օրինական է, կատարվել է օրենքի հիման վրա և չի կարող համարվել իբրև ամբաստանյալի պաշտպանության իրավունքի խախտում:
Բացի այդ, Առաջին ատյանի դատարանը քննարկել է դատարանի կողմից նիստից հեռացված ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպանի պարտադիր մասնակցությունն ապահովելու հարցը և գործի քննությունը շարունակել է պաշտպանի մասնակցությամբ, հետևաբար ամբաստանյալի` օրենքով երաշխավորված պաշտպանության իրավունքի խախտում թույլ չի տվել:
Վերոգրյալի հիման վրա վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանն ապահովել է ամբաստանյալի արդար դատական քննության իրավունքի իրացումը` դատարանի կողմից կիրառվող սանկցիաների առումով:
Այս կապակցությամբ վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր չի համարում վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը խախտել է ամբաստանյալի արդար դատաքննության իրավունքը, զրկել է անձամբ պաշտպանելու հնարավորությունից:
Ինչ վերաբերում է վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությանն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանն իր նախաձեռնությամբ ներգրավել է հանրային պաշտպան, ով փաստացի ոչ մի ծառայություն չի մատուցել, քանի որ ամբաստանյալը չի ցանկացել, որ նա իրականացնի պաշտպանությունը, հանրային պաշտպանի նշանակումը դեռ բավարար չէ ՄԻԵԿ 6-րդ հոդվածի պահանջներն ապահովելու համար, ապա վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով ամբաստանյալի նկատմամբ նիստերի դահլիճից հեռացնելու ձևով դատական սանկցիա կիրառելու դեպքում Առաջին ատյանի դատարանն իրավացիորեն չի ընդունել պաշտպանից ամբաստանյալի հրաժարումը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված կարգի պահպանմամբ ներգրավել է հանրային պաշտպան, այսինքն, Հայկ Կյուրեղյանն ապահովվել է պաշտպանով այն դեպքում, երբ առկա էր ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված՝ պաշտպանի պարտադիր մասնակցության դեպք, ուստի Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպանության իրավունքը չի խախտվել:
Հիմնավոր չէ բողոքաբերի փաստարկն առ այն, որ իր վերաբերյալ գործը չի քննվել անաչառ դատարանի կողմից:
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը, անդրադառնալով դատարանի անաչառության կարևորությանը` նշել է, որ դատարանի անաչառության պահանջն ունի երկու կողմ, նախ` դատարանը պետք է զերծ լինի անձնական նախապաշարումներից կամ կողմնապահությունից: Երկրորդ` այն պետք է անաչառ լինի նաև օբյեկտիվ տեսանկյունից. այսինքն` պետք է բավարար երաշխիքներ ապահովի այս կապակցությամբ առաջացող որևէ օրինական կասկած բացառելու նպատակով (տե՛ս Findlay v. The United Kingdom, 1997 թվականի փետրվարի 25-ի վճիռը, գանգատ թիվ 22107/93, կետ 73):
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Հայկ Կյուրեղյանի գործի դատաքննությունն իրականացվել է օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից:
Վերաքննիչ բողոքի փաստարկն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը, կիրառելով դատական սանկցիա` դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու եղանակով, խախտել է ՄԻԵԿ 10-րդ հոդվածով պաշտպանվող ազատորեն արտահայտվելու իրավունքը, վերաքննիչ դատարանն անհիմն է համարում:
Այսպիսով, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի դրույթների խախտումներ թույլ չի տվել, դատավճռում շարադրված ապացույցները ենթարկելով բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման, հանգել է ճիշտ հետևության, որ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքը գնահատելու և այն հիմնավորված համարելու համար, և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին համապատախան, ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ նշանակել է պատիժ, որով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրագործմանը, ուստի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը բեկանելու և գործն ըստ էության լուծող նոր դատական ակտ կայացնելու հիմքեր չկան:
Վերը բերված հիմնավորումներով, վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ Առաջին ատյանի դատարանը սույն գործով դատական ակտ կայացնելիս նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ, որոնք ազդել են գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա, թույլ չի տվել, հետևաբար դատական ակտը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ ներկայացված վերաքննիչ բողոքը` մերժել:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-394-րդ, 402-րդ, 418-րդ հոդվածներով` ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, թողնել օրինական ուժի մեջ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս. ՉԻՉՈՅԱՆ
գործ ԵԿԴ/0174/01/14
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը
Նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Բեկթաշյանի
քարտուղարությամբ` Կարինե Կարապետյանի
Սուսաննա Պետրոսյանի
Գեորգի Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Հարություն Սարգսյանի
տուժողներ` Արմինե Գրիգորյանի
Միքայել Այվազյանի
Սամսով Ղարիբյանի
Արտաշես Նիկողոսյանի
Արայիկ Աբելյանի
Քրիստինա Սարդարյանի
պաշտպան` Անժելա Հոբոսյանի
ամբաստանյալ` Հայկ Կյուրեղյանի
2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի` ծնված 16.10.1983 թվականին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չամուսնացած, չի աշխատել, հաշվառված է ք.Երևան, Նազարբեկյան 22-րդ շենքի 48-րդ բնակարանում, ներկայումս` ՀՀ ԱՆ «Նուբարաշեն» ՔԿՀ կալանավոր է, կալանքի տակ է 12.06.2014 թվականից։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
2014 թվականի հունիսի 14-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը։
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի պետի գրության համաձայն` հունիսի 12-ին, ժամը 12։30-ին, ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայողները ոստիկանության Կենտրոնական բաժին զեկուցագիր են ներկայացրել այն մասին, որ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի /Տ.Մեծ 23/1/ դիմացից ոստ. Կենտրոնական բաժին բերման են ենթարկել Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին /16.10.1983թ. ծ., չի աշխատում, բն. Բակունցի 2-րդ շ., բն. 43/, ով նույն օրը ժամը 12։10-ին նշված վայրում իր մոտ եղած «Մակարով» տեսակի 12E97102 գործարանային համարի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել ծառայություն իրականացնող ոստիկանության ծառայողների ուղղությամբ, որի հետևանքով ոստ. ծառայողներ` Սամսոն Ղարիբյանը /13.07.1972 թ.ծ. ոստ. ՊՊԾ 5-րդ հատուկ գումարտակի հրամանատար, ոստ. մայոր, ոստ. համակարգում 1997 թվականից, բն. Նոր Արեշ 22 փ., 103տ./, Միքայել Հայկի Այվազյանը /26.06.1984 թ. ծ., ոստ. ՊՊԾ 5-րդ հատուկ գումարտակի դասակի հրամանատար, ոստ. լ-նտ, ոստ. համակարգում 2006 թվականից, բն. Արմավիրի մարզ, գյուղ Քարակերտ 3 տուն/, Արմինե Կարենի Գրիգորյանը /17.08.1982 թ. ծ. ոստ. ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ, ոստ. համակարգում 2003 թվականից, բն. Դավթաշեն 4-րդ թաղ., 41 շ., բն. 31/, Արտաշես Հակոբի Նիկողոսյանը /10.01.1989 թ. ծ. ոստ. ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ավագ ոստիկան, ոստ. ենթասպա, ոստ. համակարգում 2011 թվականից, բն. Արարատի մարզ, գյուղ Արմաշ/ և Արայիկ Վիկտորի Աբելյանը /19.12.1976 թ. ծ. ՊՊԾ գնդի 1-ին վաշտի դասակի հրամանատար, ոստ. լ-նտ, ոստ. համակարգում 1997 թվականից , բն. Խաղաղ Դոնի 5շ., բն. 305/ ստացել են մարմնական վնասվածքներ և տեղափոխվել բուժօգնության «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բ/կ։ Ատրճանակը առգրավված է։ Հ.Կյուրեղյանը ձերբակալված է։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նազարյանի կողմից որոշում է կայացվել` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի կողմից որպես զենք օգտագործվող առարկայի գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելու դեպքի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասի հատկանիշներով թիվ 15104514 քրեական գործը հարուցելու և վարույթ ընդունելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի պետ Վ.Մեսրոպյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործի նախաքննությունը` Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչներ` Ս.Նավասարդյանին, Գ.Ղազարյանին և Ա.Հարությունյանին հանձնարարելու մասին ։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Արմինե Գրիգորյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Արտաշես Նիկողոսյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Միքայել Այվազյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Սամսոն Ղարիբյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Արայիկ Աբելյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով կասկածյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին տեսակցությունը մերձավոր ազգականների, զանգվածային լրատվության միջոցների և այլ անձանց հետ արգելելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով այն բանի համար, որ նա 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գտնվող Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարակության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարակությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո իո» մակնիշի, «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին և քայլելով դրա վրայով դիտավորությամբ վնասել այն, աղմկել ու սպառնացել է բռնություն գործադրել` ձեռքերում եղած պլաստմասե առարկայի միջոցով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով իր խուլիգանական գործողությունները, որպես զենք օգտագործող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով, կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Արայիկ Աբելյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ ու դիտավորությամբ վերջիններիս պատճառել է մարմնական վնասվածքներ` իր այդ դիտավորյալ գործողություններով շուրջ 5 րոպե տևողույամբ անհարմարություն պատճառելով տարածքում գտնող հասարակության անդամներին։
2014 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան` թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ երկու ամիս ժամանակով կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին և նույն օրը դատարանի կողմից բավարարվել է քննիչի կողմից ներկայացված միջնորդությունը։
2014 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանին արգելել տեսակցությունը մերձավոր ազգականների, զանգվածային լրատվության միջոցների և այլ անձանաց հետ։
2014 թվականի հունիսի 18-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Քրիստինա Սարդարյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 20-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով` ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա կալանք դնելու մասին։
2014 թվականի օգոստոսի 21-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և լրացնելու մասին և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
2014 թվականի օգոստոսի 21-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն բանի համար, որ նա 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գտնվող Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարակության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարակությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո իո» մակնիշի, «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` Ք.Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամի գույքային վնաս, աղմկել է ու բռնություն գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող` իշխանության ներկայացուցիչներ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև, տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին` սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պլաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով անհնազանդ վարքագիծը և չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչի հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին դասակի 2-րդ վաշտի հրամանատար Արայիկ Աբելյանի` ավտոմեքենայի տանիքից իջնելու օրինական պահանջին և տեսնելով նրա ձգտումը` ֆիզիկական ուժի գործադրմամբ խափանելու իր գործողությունները` կապված վերջինիս կողմից իր ծառայողական պարտականությունների կատարման հետ, նրա կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` հիշյալ ատրճանակով կրակել է Ա.Աբելյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառել է թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով` ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով, իր այդ դիտավորյալ գործողություններով շուրջ 5 րոպե տևողությամբ անհարմարություն պատճառելով տարածքում գտնվող հասարակության անդամներին։
2014 թվականի օգոստոսի 28-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանին մերձավոր ազգականների, զանգվածային լրատվության միջոցների և այլ անձանց հետ տեսակցելու արգելքը վերացնելու մասին։
2014 թվականի սեպտեմբերի 02-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Քրիստինա Սարդարյանին քաղաքացիական հայցվոր ճանաչելու մասին։
2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները, պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին։
2014 թվականի սեպտեմբերի 09 -ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսկան կրիչը /լազերային սկավառակը/ ապացույց ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հոկտեմբերի 15-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց։ Հայտնեց, որ ինքը չի հարգում դատարանին։ Ինքը հրաժարվում է իր պաշտպանից, քանի որ պաշտպան իրեն տրամադրված է հարկադրաբար։ Հայտնեց, որ ինքը գիտի, թե ինչում է մեղադրվում։ Ինքը ոստիկանության ծառայողների հանդեպ է ցույց տվել գերակայություն։ Ինքը ավտոմեքենայի վրա կանգնելով առանձնացել է հասարակությունից՝ անարդարությունն ի ցույց դնելու նպատակով։ Անարդարության օրինակ է եղել Շանթ Հարությունյանի և մյուսների վերաբերյալ դատավարությունը։ Ինքը ավտոմեքենայի տանիքին բարձրանալով չի ցանկացել վնասել ավտոմեքենան։ Ինքը այդ եղանակով փորձել է ցույց տալ, որ ոստիկանները իրականացնում են ոչ, թե հասարակության պաշտպանություն, այլ իրականացնում են հասարակությանը պատժող ֆունկցիա։ Դատարանի դիմաց գտնվող ոստիկանները պաշտպանում էին անարդար դատավության ընթացքը և քաղաքացուն չեն թույլատրել իր բողոքը արտահայտի։ Ինքը պայթեցնել սպառնացել է ոստիկանությանը։ Հայտնեց, որ ցանկացած անձնավորություն ով թույլ չտա իրեն պաշտպանել արդարությունը ինքը պատրաստ է այդ անձնավորությանը մոտիկից կրակել և անգամ պատրաստ է ատոմային ռումբ գցել նրա վրա։
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով մեղսագրվող արարքները հիմնավորվել է նաև հետևյալ ապացույցներով.
Տուժող Արայիկ Աբելյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 19.09.1976 թվականին, բնակվում է Խ.Դոնի 5-րդ շենքի 305-րդ բնակարանում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին վաշտի 2-րդ դասակի հրամանատար։ Դեպքի օրը, ժամը 12։00-ի սահմաններում ծառայություն են իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմաց։ Այդ ընթացքում ինքը նկատել է մի երիտասարտի, որը բղավել է «այդտեղ ոստիկան չկա, եկեք ինձ բռնեք տարեք»։ Այդ պահին նրա ձեռքին ոչինչ չի եղել։ Ինքը այդ պահին մոտեցել է կանգնած տաքսու վարորդներին և փորձել պարզել, թե ում է պատկանում այն ավտոմեքենան որի վրա կանգնած է Հայկ Կյուրեղյանը, սակայն նրանք ասել են, որ տեղյակ չեն, չգիտեն, թե ում է պատկանում։ Նրանք փորձել են շատ հանգիստ մետենալ այդ երիտասարդին և այդ ժամանակ նա գոտկատեղից հանել է ատրճանակ և սկսել է մի քանի անգամ անկանոն կրակել։ Նրան առաջինը առաջ է գնացել Սամսոն Ղարիբյանը, իսկ ինքը նրա հետևից։ Ինքը մոտեցել է ավտոմեքենային և Հայկ Կյուրեղյանին ասել է, որպեսզի իջնի ավտոմեքենայի վրայից, սակայն նա իրեն ասել է, որ չմոտենա, թե չէ կկրակի։ Կյուրեղյանը իր վրա կրակել է և ինքը ծակոց է զգացել։ Երբ ինքը փորձել է, իր գլխարկը և ռադիոկապը դնել կայանված մեքենայի վրա այդ ժամանակ Կյուրեղյանը իր կողքից հանել է իր ձեռքում պահել է և ասել է չմոտենաք, թե չէ կպայթեցնեմ։ Կյուրեղյանը ցանկացել է ոտքով իրեն հարվածել, սակայն այդ ժամանակ նա կորցրել է իր հավասարակշռությունը և սայթաքել, ընկել է։ Հետո նրա ձեռքից վերցրել են ատրճանակը և այդ իրը, որով պետք է տրաքացներ ավտոմեքենան և կիրառել են ձեռնաշղթա և նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Բաժնում պարզվել է, որ նա Հայկ Կյուրեղյանն է։ Հետո նրանց բժշկական օգնություն են ցույց տվել։ Հայկ Կյուրեղյանը սկսել է հայհոյել, երբ սայթաքել է և երբ նրան բերման են ենթարկել՝ ոստիկանության ավտոմեքենայի մեջ։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։
Տուժող Սամսոն Ղարիբյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 13.07.1972 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Խորենացի 158-րդ հասցեում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի հրամանատարի տեղակալ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ինքը ծառայություն է իրականացնել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում՝ ապահովել են հասարակական կարգը` կապված Շանթ Հարությունյանի վերաբերյալ կայանալիք առաջին դատական նիստի հետ։ Դատական նիստը սկսվելուց առաջ դատարանի դիմաց հավաքված են եղել բազմաթիվ մարդիկ և նկատել է մի անձնավորության, ով ավտոմեքենայի վրայից բղավել է՝ «ոստիկան չկա այստեղ, ուր են ոստիկանները»։ Սկզբում նրան ուշադրություն չի դարձրել, քանի որ բողոքի ակցիաների ժամանակ նմանատիպ բաներ եղել են, սակայն ինքը փորձել է մոտենալ այդ անձնավորությանը և ճշտել արդյոք այդ ավտոմեքենան նրան է։ Մի քանի քայլ առաջանալու ընթացքում նկատել է, որ այդ անձնավորությունը ատրճանակը հանել է գոտկատեղից և կրակոցներ է արձակել։ Տեսել է, որ կրակոցներ է արձակել ոստիկանների ուղղությամբ և ձեռքին եղել է պլաստմասե առարկա և հայտնել է, որ ավտոմեքենան ականապատ է և կպայթեցնի։ Ինքը նրան մոտենալով հայտնել է, որպեսզի չպայթեցնի և ատրճանակը վայր դնի։ Վերալիցքավորման ժամանակ այդ անձնավորության ոտքը սայթաքել է և դիմապակու վրայով ընկել է ավտոմեքենայի վրա։ Իրենք այդ ընթացքում մոտեցել են նրան, վերցրել են ատրճանակը, ձեռնաշղթաների միջոցով մեկուսացրել են նրա ձեռքերը և բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Իր կարծիքով նա ցանկացել է խանգարել դատական նիստը։ Նա դիտավորյալ կրակոցներ է արձակել միայն ոստիկանության աշխատակիցների ուղղությամբ, այսինքն իր արարքը ուղղված է եղել իշխանության ներկայացուցիչների դեմ։ Հայտնեց, որ հայհոյանք չի լսել, իսկ այն, որ նա հայտնել է, որ «այստեղ ոստիկան չկա» դա իր համար վիրավորական է։ Երբ նրա ձեռքերը կապել են նրա կողմից հնչեցվել է հայհոյանք։ Ինքը ստացել է համապատասխան բժշկական օգնություն։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայց չունի ամբաստանյալի նկատմամբ։
Տուժող Արմինե Գրիգորյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 17.08.1982 թվականին, բնակվում է Նոր Նորքի 2-րդ զանգվածի 20-րդ շենքի 23-րդ բնակարում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում, որպես ծառայության տեսուչ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայություն են իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմացի հատվածում։ Ծառայություն իրականացնելու ընթացքում մի երիտասարդ բարձրացել է սպիտակ գույնի ավտոմեքենայի վրա, սկսել է գոռգոռալ՝ ասելով, «ոստիկան չկա գա ինձ իջեցնի» և իր ձեռքին ռումբ կա պայթեցնելու է։ Երբ ոստիկաններն սկսել են մոտենալ նրան ինքը իր մոտ եղած ատրճանակով սկսել է կրակել նրան մոտեցող ոստիկաններին։ Հետագայում իրենց գումարտակի ծառայողները նրան իջեցրել են ավտոմեքենայի վրայից, ձերբակալել և տարել են ոստիկանության բաժին։ Նրա կրակոցներից ինքը նույնպես ստացել է վնասվածքներ՝ ձեռքի և ոտքի հատվածներում։ Ինքը գնացել է հիվանդանոց և ստացել է բուժօգնություն։ Հայտնեց, որ որպես տուժող քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։
Տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 08.04.1976 թվականին բնակվում է Երևան քաղաքի Այգեձոր 78ա փողոցի 11-րդ տանը, աշխատում է որպես փաստաբան։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ինքը ժամը 11։00-ի սահմաններում գտնվել է դատարանում` դատական նիստի։ Նիստի ավարտից հետ՝ 12։00-ի սահմաններում, դուրս է եկել դատարանի շենքից և փորձել է մոտենալ իր ավտոմեքենային, որը մինչ այդ կայանել էր դատարանի դիմացի հատվածում։ Երբ փորձել է մոտենալ իր ավտոմեքենային` ոստիկանության աշխատողները թույլ չեն տվել նրան մոտենալ իր ավտոմեքենային։ Ինքը զարմացել է և ոստիաններին հարցրել է, թե ինչու չի կարող մոտենալ իր ավտոմեքենային և ոստիկանները նրան հարցրել են դա իր ավտոմեքենան է և ինքը պատասխանել է, որ այո։ Ինքը տեսնելով իր մեքենան չի ճանաչել՝ դիմացի հատվածը գտնվել է կոտրված վիճակում։ Իրեն ոստիկանները պատմել են, որ մի երիտասարդ բարձրացել է իր ավտոմեքենայի տանիքին և կրակոցներ է արձակել ոստիկանների վրա։ Հետագայում իմացել է, որ ոստիկանները նրան ձերբակալել են։ Հիմնականում վնասված է եղել ավտոմեքենայի տանիքը և դիմացի մասը։ Փորձագետը իրեն հայտնել է, որ երբ վնասվածքը լինում է ավտոմեքենայի տանիքին ապա ավտոմեքենան զրկվում է իր շուկայական արժեքից, և այդ պատճառով փորձագետը գրել է իր եզրակացության մեջ, որ ինքը կարող էր ավելի շատ գումար պահանջեր։ Ինքը երբ մոտեցել է ավտոմեքենային այդ անձնավորությանը չի տեսել։ Ինքը որպես տուժող նախաքննության ժամանակ ներկայացրել է քաղաքացիական հայց և պնդում է այն։
23.07.2015 թվականին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան է ստացվել տուժող Քրիստինա Սարդարյանի դիումունը, որով հայտնել է, որ` «Ձեր վարույթում է գտնվում թիվ ԵԿԴ/0174/01/14 քրեական գործը։ Նշված գործով իմ կողմից քաղաքացիական հայց է ներկայացվել` 284.000 ՀՀ դրամի չափով` համաձայն փորձագիտական եզրակացության։ Ներկայացված քաղաքացիական հայցը պնդում եմ և խնդրում եմ դատական նիստն անցկացնել իմ բացակայությանբ»։
Տուժող Միքայել Այվազյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 26.06.1984 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում, որպես դասակի հրամանատար, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաբաջանյան 129-րդ հասցեում։ Իրենք ծառայություն են իրականացրել՝ պահպանել են հասարակական կարգ` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմաց։ Ծառայություն իրականացնելու ընթացքում նկատել են մի երիտասարդի ,ով բարձրացել և կանգնել է սպիտակ գույնի ավտոմեքենայի տանիքի վրա և բղավել է՝ «ոստիկանություն չկա գա բռնի իրեն»։ Հետո նակտել են, որ գոտկատեղից հանել է զենք։ Նրանք տեսնելով զենքը մոտեցել են նրան։ Նրան մոտենալու ընթացքում այդ անծանոթը ասել է, որպեսզի չմոտենա, այլապես կտրաքացնի։ Այդ կրակոցներից ինքը ստացել է վնասվածքներ` մեկը ականջի հատվածում, մյուսը ձեռքի։ Այդ անծանոթի ոտքը սայթաքել է և ավտոմեքենայի դիմապակու վրայով ընկել է։ Անմիջապես մոտեցել են նրան և օգտագործելով հատուկ միջոց՝ ձեռնաշղթա, նրան ձերբակալել են և բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Նրան ձերբակալելու ընթացքում այդ երիտասարդը հայհոյանքներ է հնչեցրել։ Հետագայում ինքը դիմել է բժիշկիների օգնությանը։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։
Տուժող Արտաշես Նիկողոսյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 10.01.1989 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Գորգագործների 26-րդ շենքի 19-րդ շենքում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում, որպես ավագ ոստիկան։ Հայտենց, որ դեպքի օրը իրենք ծառայություն են իրականացրել՝ պահպանել են հասարակական կարգ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմաց։ Այդ օրը ծառայությունն իրականացրել են կոնկրետ Շանթ Հարությունյանի վերաբերյալ կայանալիք դատական նիստի հետ կապված։ Հայկ Կյուրեղյանին նկատել է ավտոմեքենայի վրա բարձրանալուց հետո։ Ինքը և Արմինե Գրիգորյանը ծառայությունն իրականացրել են դարպասների աջ հատվածում և իրենց հեռավորությունը եղել է մոտավորապես 20-25 մետր Հայկ Կյուրեղյանից։ Ավտոմեքենայի վրա բարձրանալուց հետո Հայկ Կյուրեղյանը հայտարարություններ է արել, որ «այստեղ ոստիկաններ չկան գան ինձ բռնեն»։ Հետո նկատել է, որ գոտկատեղի հատվածից հանում է ատրճանակը և առաջինը կրակել է իրենց կողմ։ Ատրճանակի փամփուշտները վերջանալու ժամանակ ձեռքին եղած իրը բռնած Հայկ Կյուրեղյանը հայտարարել է եթե մոտ գան կպայթեցնի։ Ինքը կրակոցից ստացել է վնասվածք։ Մինչ իրենց մոտենալը Հայկ Կյուրեղյանին ավելի մոտ գտնվող ոստիկանները արդեն մոտեցել էին, և այդ ընթացքում Հայկ Կյուրեղյանի ոտքը սայթաքել և ընկել էր։ Դրանից հետո նրա մոտից ոստիկանները վերցրել են զենքը և պլաստմասե իրը, կիրառել են ձեռնաշղթա և բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Ինքը եղել է ոստիկանության բաժին Հայկ Կյուրեղյանին ներկայացնողներից մեկը և իրենք միասին նույն ավտոմեքենայի մեջ են գտնվել, որտեղ Հայկ Կյուրեղյանը ոստիկաններին տվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներ և կատարել է անկանոն շարժումներ։ Ինքը հայհոյանք Հայկ Կյուրեղյանի կողմից լսել է միայն ավտոմեքենայի մեջ։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։
Վկա Գևորգ Վարդանյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 21.04.1982 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ, բնակվում է Երևան քաղաքի Օրբելի 65-րդ շենքի 6-րդ բնակարանում։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում։ Հեռվից նկատել են, որ մի անծանոթ երիտասարդ բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա` աղմկում և պահանջում է, որպեսզի ոստիկանները մոտենան, և այդ ընթացքում նրան մոտ կանգնած ոստիկանները փորձել են մոտենալ նրան և ճշտել, թե ինչումն է խնդիրը, որ բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա և աղմկում է։ Նա գոռացել է չմոտենաք կպայթեցնեմ և անկանոն կրակել է ոստիանների ուղղությամբ։ Իրենք այդ ընթացքում նկատել են, որ այդ անձնավորությունը գոտկատեղից հրազենի նմանվող առարկա է հանում և պահել է ոստիկանների դիմաց և այդ ընթացքում փորձել են առաջանալ և օգնություն ցուցաբերել իրենց կոլեգաներին։ Ոստիկաններից Աբելյանը այդ անձնավորությանը ավելի մոտ է գտնվել և փորձել է մոտենալ նրան` ավտոմեքենայի վրայից իջեցնելու համար, սակայն այդ տղայի ոտքը սայթաքել է և նա ընկել է։ Հետո այդ ընթացքում նա հայհոյել է և չի ենթարկվել ոստիկաններին։ Այդ ամենից հետո նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։
Վկա Արտակ Օհանյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 27.10.1986 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ, բնակվում է Արտաշատ քաղաքում Արազի 7 հասցեում։ Հայտենց, որ դեպքի օրը ծառայություն են իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմաց՝ ապահովել են հասարակական կարգը։ Այդ ընթացքում նկատել են մի երիտասարդի՝ ով բարձրացել էր ավտոմեքենայի տանիքին և անկանոն կրակոցներ է ուղղել ոստիկանների ուղությամբ։ Նրա ձեռքին եղել է ինչ-որ առարկա և հայտնել է, որ մոտ չգան, թե չէ կտրաքացնի։ Նա բղավել է այստեղ ոստիկան չկա, որ կրակի։ Ինքը նրանց մոտեցել է այն ժամանակ երբ այդ անձնավորությանը բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Հայտնեց, որ վնասվածքներ են ստացել Ա.Աբելյանը, Ա.Գրիգորյանը, Ս.Ղարիբյանը, Մ.Այվազյանը և Ա.Նիկողոսյանը։
Վկա Գևորգ Սալմանյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 04.02.1986 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Արշակունյաց 30 բնակարան 72-րդ հասցեում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում։ Այդ ընթացքում նկատել են մի երիտասարդի ով բարձրացել էր ավտոմեքենայի տանիքին։ Նա բղավել է ոստիկաններ չկան մոտենան, իսկ երբ նրան մոտ կանգնած ոստիկաններից փորձել են մոտենալ նրան և ճշտել, թե ինչ է պատահել նա կողքից հանել է ատրճանակը և սկսել է կրակոցներ արձակել ոստիկանության աշխատողների ուղությամբ։ Նա բղավել է, որ չմոտենան` կտրաքացնի։ Նրանք մոտեցել են, որպեսզի օգնեն ոստիկաններին և նկատել են վնասվածք ստացած ոստիկան։ Հետագայում այդ երիտասարդին բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Մեծ ամբոխ է հավաքված եղել և նրա կրակոցներից կարող էին տուժեր նաև այլ անձինք։
Վկա Դավիթ Չիբուխչյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 17.10.1992 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաշինջաղյան 192 բնակարան 83-րդ հասցեում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում որպես ավագ ոստիկան։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը 11։30-ից ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում։ Ժամը 12։00-ի սահմաններում նկատել է մի երիտասարդի, որ կանգնած է եղել դատարանի դիմացի հարթակում կայանված ավտոմեքենաներից մեկի տանիքի վրա։ Ինքը անձամբ մեծ ուշադրություն չի դարձրել։ Ինքը չի լսել, թե ինչ է բղավել Հայկ Կյուրեղյանը։ Իրենք տեսել են, որ նա իր գոտկատեղից հանել է ատրճանակ և նրանք վազել են դեպի նրա կողմը։ Ատրճանակով կրակելու ընթացքում նա իր գրպանից հանել է ինչ-որ առարկա և բղավել է, որ ամենինչ կտրաքացնի, սակայն դրանից հետո նրա ոտքը սայթաքել է և այդ ընթացքում ոստիկաններին հաջողվել է նրան բերման ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Հետագայում նա գտել է այդ երիտսարդի կողմից արձակած փամփուշտները և ներկայացրել է ոստիկաններին։ Ինքը անձամբ տեսել է Ա.Գրիգորյանի ձեռքի կապտուկները, որոնք առաջացել են այդ կրակոցների հետևանքով։ Ինքը տեսել է նաև ոստիկան Այվազյանի ականջի կողմից հոսող արյունը, որը նույնպես առաջացել է նրա կրակոցներից։ Ինքը միայն տեսել է, որ այդ անձնավորությունը խախտում է հասարակական կարգ։
Վկա Գուրգեն Թադևոսյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 19.07.1991 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Անտառային փողացի 144/1 հասցեում, աշխատում է ՀՀ դատական Դեպարտամենտի Կենտրոնի դատարանում, որպես կարգադրիչ։ 2014 թվականի հունիս ամսվա ընթացքում պետք է տեղի ունենար Շանթ Հարությունյանի և մյուսների վերաբերյալ դատական նիստը և այդ օրը ինքը ծառայություն է իրականացրել դատարանի դրսի առջևի հատվածում։ Ծառայությունն իրականացնելու ընթացքում նկատել է մի երիտասարդի, ով բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա և սկսել է գոռգոռալ։ Այդ ընթացքում միջամտել են ոստիկանները և նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Հետագայում իմացել է, որ նրա ձեռքին եղել է ինչ-որ առարկա որով սպառնացել է, որպեսզի չմոտենան, թե չէ կպայթեցնի։ Հետագայում ինքը իմացել է, որ նրա կրակոցներից տուժել և վնասվածքներ են ստացել ոստիկանության աշխատակիցները։ Պնդեց իր կողմից նախաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքը։
Վկա Գոռ Հովհաննիսյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 29.02.1992 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Դավիթաշենի 2-րդ թաղամասի 38-րդ շենքի 17-րդ բնակարանում, աշխատում է ՀՀ Դատական Դեպարտամենտի Կենտրոն դատարանում, որպես կարգադրիչ։ Դեպքը տեղի է ունեցել 2014 թվականի հունիսի 12-ին։ Ինքը ծառայությունը իրականացրել է դատարանի դիմացի հատվածում առկա արգելապատնեշների մոտ։ Մարդկանց բազմությունը շատ է եղել այդ գործով։ Ինքը տեսել է, որ մի մարդ բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա և գոռացել է ոստիկաններ չկան այստեղ` գան իրեն ձերբակալեն։ Ինքը տեսել է, որ այդ անձնավորությունը իր մոտից զենք է հանել և սպառնացել է, որ ով մոտենա կկրակի։ Նրան մոտեցել են ոստիկաններ և նա կրակել է ոստիկանների ուղղությամբ։ Հետո նա իր ձեռքում եղած առարկայով սպառնացել է, որ կտրաքացնի ավտոմեքենան, քանի որ նրա մեջ առկա է «ռումբ»։ Ինքը ցանկացել է հարվածել ոստիկանին և այդ ընթացքում սայթաքել և ընկել է։ Ոստիկանները նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։
Վկա Արման Շախբաթյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 21.07.1988 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Նոր-Նորքի 7-րդ զանգվածի 4-րդ շենքի 15-րդ բնակարանում, աշխատում է ՀՀ Դատական Դեպարտամենտի Կենտրոնի դատարանում, որպես կարգադրիչ։ Դեպքը տեղի է ունեցել 2014 թվականի հունիսի 12-ին։ Նշված օրը դատարանում պետք է տեղի ունենար Շանթ Հարությունյանի և մյուսների վերաբերյալ դատական նիստը և ինքը իր ծառայությունը ոստիկանության աշխատակիցների հետ միասին իրականացրել է դատարանի շենքի դիմաց։ Ծառայությունն իրականացնելու ընթացքում ինքը նկատել է մի անձնավորության ով տարբերվել է իր տարօրինակ վարքագծով։ Հետո այդ անձնավորությունը բարձրացել է ավտոմեքենայի տանիքի վրա, հանել է զենք և սկսել է կրակել ոստիկանների ուղղությամբ ու բղավել է, որ կպայթեցնի։ Այդ անձնավորությունը չի ենթարկվել ոստիկանների օրինական պահանջներին։ Հայկ Կյուրեղյանի անունը իմացել է դեպքից հետո` լրատվամիջոցներից։ Հետագայում ոստիկանները Հայկ Կյուրեղյանին բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։
Վկա Ռոբերտ Մանուկյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 08.07.1977 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի հրամանատար։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայության է եղել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմացի հատվածում։ Ծառայության ընթացքում նկատել է մի անծանոթ երիտասարդի, ով բարձրացել է դատարանի առջևի հատվածում կայանված սպիտակ գույնի ավտոմեքենայի տանիքի վրա։ Հետո գոտկատեղից հանել է ատրճանակը և սկսել է կրակոցներ արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող ոստիկանների ուղղությամբ, ապա ձեռքին եղած առարկայով հայտնել է, որ կպայթեցնի ավտոմեքենան։ Ինքը մյուս ոստիկանների հետ փորձել է մոտենալ այդ երիտասարդին, սակայն նա շարունակել է կրակոցներ արձակել իրենց ուղղությամբ։ Ա.Աբելյանը փորձել է մոտենալ այդ երիտասարդին, սակայն նա նկատելով Ա.Աբելյանին փորձել է հարվածել նրան և այդ ընթացքում ոտքը սայթաքել և ընկել է ավտոմեքենայի շարժիչի ծածկոցի վրա, որից հետո ինքը Ա.Աբելյանի հետ մոտեցել և նրան իջեցրել են ավտոմեքենայի վրայից։ Նրա ձեռքից վերցրել են ատրճանակը և այն առարկան որով սպառնացել է պայթեցնել։ Ձեռնաշղթա հագցնելուց հետո պարեկային ավտոմեքենայով նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 985/հ եզրակացությունով` Ա.Աբելյանի մարմնական վնասվածքները ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով, հետևանք է բութ, կոշտ առարկաների ներգործությամբ, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որը պատճառել է առողջությանը թեթև վնաս, առողջության կարճատև քայքայումով, նկատի ունենալով վնասվածքների հետ անմիջական պատճառական կապի մեջ գտնվող հետևանքների տևողությունը ոչ պակաս վեց օրից և ոչ ավելի քսանմեկ օրից։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 981/հ եզրակացությունով` Ս.Ղարիբյանի մարմնական վնասվածքները ձախ ուսահոդի շրջանի առաջային մակերեսի սալջարդ վերքի, ձախ ուսահոդի շրջանի առաջային մակերեսին, ձախ հետին ճակատային շրջանում արյունազեղումների ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 982/հ եզրակացությունով` Մ.Այվազյանի մարմնական վնասվածքները ձախ դաստակի ափային մակերեսին երկրորդ դաստակային ոսկրի պրոյեկցիայով արյունազեղման, ձախ ականջախեցու մեծ կորության վերին հատվածի կպման տեղում սալջարդ վերքի ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակած մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 983/հ եզրակացությունով` Ա.Նիկողոսյանի մարմնական վնասվածքները աջ դաստակի ափային մակերեսի, ձախ ազդրի առաջային մակերեսի միջին երրորդականի փափուկ հյուսվածքների սալջարդի ձախ ազդրի միջին երրորդականի առաջային մակերեսին արյունազեղման ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 984/հ եզրակացությունով` Ա.Գրիգորյանի մարմնական ձախ նախաբազկի վերին երրորդականի առաջային մակերեսին, աջ ազդրի վերին երրորդականի առաջային մակերեսին, աջ ազդրի միջին երրորդականի կողմնային մակերեսին արյունազեղումների ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առկա տվյալներով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 25-ի թիվ 1953-14 եզրակացությունով` 1 ներկայացված ատրճանակը հանդիսանում է գործարանային արտադրության «MAKAROV» տեսակի «12E97102» համարի 4,5մմ տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակ, պիտանի է նպատակային օգտագործման համար, հրազեն չի համարվում։ 2. Ներկայացված ընդհանուր թվով 63 հատ գնդակները հանդիսանում են 4,5մմ տրամաչափի օդամղիչ զենքերից արձակվելու համար նախատեսված գործարանային արտադրության գնդակներ, ռազմամթերք չեն համարվում, պիտանի չեն նույնացման համար։ Գնդակներից 5 հատի վրա առկա են ճզմվածներ, սեղմվածքներ, որոնք առաջացել են օտար պինդ մարմնի հետ շփվելու, հպվելու, հարվածելու արդյունքում։
Փորձագետի 2014 թվականի հուլիսի 09-ի թիվ 507-ԱՊ-14 եզրակացությունով` փորձագետին տրամադրված վիճակում <<Mitsubishi Pajero io 1,8>> մակնիշի «21 OL 053» հ/հ ավտոմեքենայի վնասվածքների հետևանքով, այդ ավտոմեքենայի սեփականատիրոջը պատճառված նյութական վնասի չափի ընդհանուր շուկայական արժեքը, 2014 թվականի հունիսի 12-ի դրությամբ գործող շուկայական գներով գնահատվում է 284000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ։ Տրամադրված ավտոմեքենան գտնվում է աշխատունակ վիճակում, պիտանի էր հետագա նպատակային օգտագործման համար, շահագործումը նախընտրելի է վերանորոգումից հետո։ <<Mitsubishi Pajero io 1,8>> մակնիշի «21 OL 053» հ/հ ավտոմեքենայի մինչվնասվածքային միջին շուկայական արժեքը, 2014 թվականի հունիսի 12-ի դրությամբ գործող շուկայական գներով կարող է կազմել 2000000/ երկու միլիոն/ ՀՀ դրամ։ Տրանադրված <<Mitsubishi Pajero io 1,8>> մակնիշի «21 OL 053» հ/հ ավտոմեքենայի վերանորոգման աշխատանքների միջին ժամանակահատվածը կազմվել է 10 օր։ Վերոնշյալ ավտոմեքենան ցանկացած վերականգնումից հետո, հնարավոր չի կարող ձեռք բերվել մինչվնասվածքային ապրանքային վիճակին համարժեք վիճակ և տեղի կունենա ապրանքային տեսքի անխուսափելի կորուստ` շուկայական գնի նվազում, ինչը վերջնականորեն հնարավոր կդառնա որոշել ավտոմեքենայի վերջնական վերանորոգման աշխատանքներից հետո։
Դեպքի վայրի զննության մասին 2014 թվականի հունիսի 12-ի արձանագրությունով` դպքի վայրը հանդիսանում է Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի 23/1 հասցեում գտնվող` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի մայթեզրը և մայթեզրին կից ավտոկայանատեղին։ Դատարանի շենքի ճակատային հատվածից 25 մետր հեռավարությամբ գտնվում է Տիգրան Մեծի պողոտայի երթևեկելի հատվածը։ Դատարանի շենքի առջևի աստիճանավանդակների դիմաց առկա է քառանկյունաձև հատված, որի մի մասը` աստիճանավանդակներից մետր հեռավորությամբ, ծառայում է որպես մեքենաների կայանատեղի, որի շարունակություն հանդիսացող` դեպի փողոցի երթևեկելի հատվածը ծառայում է որպես մայթեզր` հետիոտների շարքի համար նախատեսված, որի հարող փողոցի երթևեկելի հատվածին կից տարածքը նույնպես ծառայում է որպես ավտոկայանատեղի։ Նշված ավտոկայանատեղիների միջնամասում գտնվող մայթեզրի աջ և ձախ կողմերից շարունակվում է Տիգրան Մեծի պողոտայի` հետիոտների շարքի համար նախատեսված մայթեզրը։ Փողոցի երթևեկելի հատվածին հարող ավտոկայանատեղիում` դատարանի շենքից 25 մետր հեռավորությամբ կայանված են միմյանց կից տարբեր մակնիշների և համարանիշների ավտոմեքենաներ` երկու շարքով։ 1-ին փողոցի երթևեկելի հատվածին հարող շարքում կայանված է «Միցուբիշի պաջերո իո» մակնիշի, սպիտակ գույնի, «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենա` առջևի մասը դեպի դատարանի շենքի ուղղությամբ։ Մեքենայի բոլոր դռները և ապակիները գտնվել են փակ վիճակում, բացառությամբ վարորդի նստատեղի կողքի դռան ապակուց, որը գտնվել է կիսաբաց վիճակում։ Նշված ավտոմեքենայի շարժիչի ծածկոցի վրա առկա են եղել սև գույնի գծանման հետքեր, սև և շագանակագույն գույնի կեղտանման հետքեր` ցեխի նմանությամբ։ Շարժիչի ծածկոցին առկա են փոսանման վնասվածքներ` ներհրված հատվածներ։ Մեքենայի տանիքի վրա առկա 50սմ, տրամագծով փոսանման վնասվածք ներհրված հատված, որի շուրջ առկա են փոսանման այլ վնասվածքներ և փոշու տեսքով հետքեր։ Զննության մասնակից Քրիստինա Սարդարյանի բանավոր հայտարարության համաձայն «Միցուբիշի պաջերո իո» մակնիշի «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենան պատկանում է իրեն։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։20-ի սահմաններում դատարանի առջև կայանել է մեքենան և մտել է դատարանի շենք` դատական նիստի մասնակցելու։ Ժամը 12։10-ի սահմաններում դուրս է եկել դատարանի շենքից ու երբ մոտեցել է մեքենային, որի շուրջ նկատել է ոստիկանության ծառայողների, ապա նկատել է, որ իր մեքենան գտնվում է վնասված վիճակում, մասնավորապես շարժիչի ծածկոցը և տանիքի վրա առկա են փոս ընկած հատվածներ, դիմապակու մաքրիչներից մեկը գտնվում է ծռմռված վիճակում, պոկված է մեքենայի աջ կողմի հետևի դռան ապակու վերնամասում ամրացված պլաստմասե պարագան։ Զննության մասնակից Դավիթ Չիբուխչյանի բանավոր հայտարարությամբ` 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 12։00-ի սահմաններում ծառայության հերթափոխն ընդունելու նպատակով գտնվել է Տիգրան Մեծի 23/1 հասցեում գտնվող դատարանի շենքի շրջակայքում, որտեղ նույն ժամանակահատվածում նկատել է, որ մի երիտասարդ բարձրացել է դատարանի շենքի առջև կայանված «Միցուբիշի պաջերով իո» մակնիշի սպիտակ գույնի ատոմեքենայի տանիքին և բարձրաձայն ելույթ է ունեցել, ապա գրպանից հանելով ինչ-որ առարկա սպառնացել է այդ ավտոմեքենան պայթեցնել, այնուհետև գոտկատեղից հանել է ատրճանակը և կրակել դատարանի շենքի առջևի կայանատեղիների միջանցիկ հատվածում գտնվող մայթեզրում կանգնած ոստիկանների ուղղությամբ և վիրավորել է նրանց։ Դավիթ Չիբուխչյանը ներկայացրել է թվով 5 մետաղյա մանրագնդիկներ` փամփուշտներ և հայտնել է, որ դրանք եղել են ավտոմքենայի շրջակայքում։ Նշված ավտոմեքենայի դիմապակու անձրևամաքրիչներից մեկը գտնվում է ծռմռված վիճակում և դրա տակ գտնվում է թուղթ` «բարիկադ» գրառմամբ։
Տեսագրությունը զննելու մասին 2014 թվականի հունիսի 16-ի անրձանագրությունով` լազերային սկավառակում առկա է «VID00002» անվանումով թվով 1 հատ ֆայլ։ Ֆայլը պարունակում է 4 րոպե 24 վայրկյան տևողությամբ տեսագրություն։ Տեսագրության առաջին վարկյանից սկսած երևում է, որ Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի երթևեկելի հատվածին կից կայանատեղիում` Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի շենքի առջևի հատվածում կայանված սպիտակ գույնի «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի ավտոմեքենայի տանիքին կանգնած է Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը։ Մեքենայի շուրջը հավաքված է մարդկանց բազմություն, որոնցից մի քանիսի ձեռքերում կան տարբեր ձևի դրոշակներ և պաստառներ։ Մարդկանց կողքին գտնվում են նաև ոստիկանության ծառայողներ՝ համապատասխան համազգեստներով։ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը քայլում է մեքենայի տանիքին, ապա տեսագրության 10-րդ վայրկյանին բարձրացնում է ձեռքերը և ասում «ոստիկանություն չկա այստեղ, ոստիկանություն չկա», այնուհետև, տեսագրության 18-րդ վայրկյանին իջեցնում է ձեռքերը, մի քանի վայրկյան քայլում մեքենայի տանիքին և ասում է «ես հայտարարում եմ, որ մին կա այստեղ»՝ աջ ձեռքի մատով ցույց տալով մեքենան, որի տանիքին կանգնած է։ Տեսագրության 39-րդ վայրկյանին Հայկ Կյուրեղյանը կրկին բարձրացնում է ձեռքերը և ասում «ոստիկանություն չկա, գա», որից հետո իջեցնում է ձեռքերը և մի քանի վայրկայն ևս քայլում մեքենայի տանիքին։ Տեսագրության 57-րդ վայրկյանին Հ. Կյուրեղյանը բարձրացնում է շապիկը և գոտկատեղից հանում է ատրճանակ, այն ուղղում է իրենից ձախ կանգնած ոստիկանների ուղղությամբ և կրակոցներ արձակում։ Ոստիկանները մոտենում են մեքենային, որի տանիքին Հ. Կյուրեղյանը կանգնած է։ Տեսագրության 1-ին րոպե 9-րդ վայրկյանին Հ. Կյուրեղյանը աջ ձեռքում պահելով ատրճանակը, ձախ ձեռքով գոտկատեղի հետևի հատվածից հանում է մի առարկա և 1-ին րոպեի 11-րդ վայրկյանին այն բարձրացնում է վերև ու պահելով ձեռքում ասում է, որ կպայթեցնի, եթե մոտենան։ Հ. Կյուրեղյանը շարունակում է մերթընդմերթ կրակոցներ արձակել մեքենային մոտեցած ոստիկաններին և պահանջում է ետ գնալ։ Տեսագրության 1 րոպե 29-րդ վայրկյանին Հ. Կյուրեղյանը տեսնելով մեքենայի առջևի հատվածում կանգնած ոստիկանին, ով մեքենայի առջևի աջ հատվածում բարձրանում է հատակից դեպի մեքենայի շարժիչի ծածկոցը և անմիջապես հետ իջնում, քայլում է մեքենայի տանիքով դեպի շարժիչի ծածկոցի կողմը և ոտքը դնելով շարժիչի ծածկոցի ու դիմապակու արանքում ընկնում է շարժիչի ծածկոցին, որից հետո մի քանի ոստիկաններ ձեռքերով քաշում են նրա պարանոցի հատվածից և ուժի գործադրմամբ իջեցնում են մեքենայի վրայից, ու անմիջապես նրան շրջապատում են բազմաթիվ ոստիկաններ և քաղաքացիական հագուստով մի քանի անձինք, որոնց ձեռքում գտնվում են տեսանկարահանող սարքերը, որոնք ուղղում են դեպի Հայկ Կյուրեղյանը։ Շարժիչի ծածկոցից իջեցնելուց հետո Հայկ Կյուրեղյանը և ոստիկանները գտնվում են տարածքում կայանված մեկ այլ մեքենայի հետնամասում և մինչև տեսագրության 2-րդ րոպեի 27-րդ վարկյանը Հ.Կյուրեղյանը չի երևում տեսագրությունում, որից հետո ոստիկանները Հ.Կյուրեղյանի ձեռքերը բռնած և նրան շրջապատած տանում են մի քանի մետր այն կողմ կայանված պարեկային ավտոմեքենայի կողմն ու տեղավորում պարեկային ավտոմեքենայի մեջ, որից հետո Հ.Կյուրեղյանը տեսագրությունում այլևս չի երևում։
2014 թվականի հունիսի 12-ի ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնի պետի կողմից Կենտրոնի քննչական բաժնի պետին ուղղված գրությունով, համաձայն որի` ուղարկում է 12.06.2014 թվականի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի մոտ տեղի ունեցած միջադեպի տեսաձայնագրությունները թիվ 15104514 քր. գործին կցելու և հետագա ընթացքը որոշելու համար։
Այլ փաստաթուղթը ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշման համաձայն` այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսական կրիչը /լազերային սկավառակը/ ճանաչվել է ապացույց։
Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշման համաձայն` թիվ 15104514 քրեական գործով «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները, պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան ճանաչվել է իրեղեն ապացույց։
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Վերլուծելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքը, դա համադրելով այլ ապացույցների հետ, գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, դատարանը գտնում է հետևյալը.
Վերլուծելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանին առաջադրված մեղադրանքները` դատարանը գտնում է հետևյալը.
Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հրապարակային դատաքննության իրավունք (…)»։
ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածի համաձայն` «(…) Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը։ Չփարատված կասկածները մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն` «Քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով։
2. Քրեական օրենքն անալոգիայով կիրառելն արգելվում է։»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խուլիգանությունը դիտավորությամբ հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտել է, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով (…)։
2. Նույն արարքը, որը զուգորդվել է անձի նկատմամբ բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով, ինչպես նաև ուրիշի գույքը ոչնչացնելով կամ վնասելով (…)։
3. Սույն հոդվածի երկրորդ մասով նախատեսված արարքը, որը`
1) կատարվել է մի խումբ անձանց կամ կազմակերպված խմբի կողմից,
2) զուգորդվել է իշխանության ներկայացուցչին կամ հասարակական կարգի պահպանության պարտականություն իրականացնող կամ հասարակական կարգի խախտումը խափանող անձին դիմադրություն ցույց տալով,
(…)։
4. Սույն հոդվածի երկրորդ կամ երրորդ մասով նախատեսված արարքը, որը կատարվել է զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող առարկաների գործադրմամբ (…)»։
Մեջբերված իրավադրույթի վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ խուլիգանության հիմնական հանցակազմն ունի մեկ, իսկ որակյալ հանցակազմը՝ երկու օբյեկտ։ Մասնավորապես, հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտելը, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով, ենթակա է որակման որպես հասարակ խուլիգանություն, մինչդեռ նույն արարքը, որը զուգորդվում է անձի առողջությանը, գույքային իրավունքներին վնաս պատճառելով, ինչպես նաև իշխանության ներկայացուցչին կամ հասարակական կարգի պահպանության պարտականություն իրականացնող կամ հասարակական կարգի խախտումը խափանող անձին դիմադրություն ցույց տալով` ենթակա է որակման խուլիգանության որակյալ հանցակազմով։
Դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գործող Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարկական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարկության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարկությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված տուժող` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի «21 OL 053» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գույքային վնաս, աղմկել և բռնություն է գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող` խուլիգանական գործողությունները խափանող, իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող, Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պալաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` իշխանության ներկայացուցիչ է համարվում պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմիններում ծառայող այն անձը, ով ծառայողական ենթակայության տակ չգտնվող անձանց նկատմամբ սահմանված կարգով օժտված է կարգադրիչ լիազորություններով։
Հասարակական կարգի պահպանման պարտականություն իրականացնող անձինք կարող են լինել նրանք, ովքեր օժտված են հասարակական կարգի պահպանման որոշակի լիազորություններով։ Ինչ վերաբերվում է հասարակական կարգի խախտումը խափանող անձին, ապա այն կարող է լինել ցանկացած անձ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածը պատասխանատվություն և պատիժ է նախատեսում հետևյալ արարքների համար`
«1. Իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելը կամ բռնություն գործադրելու սպառնալիքը` կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ` (...)։
2. Սույն հոդվածի առաջին մասում նշված անձանց նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնությունը` կապված նրանց կողմից իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ` (...)։»։
Վերոշարադրյալ հոդվածի վերլուծությունից երևում է, որ օբյեկտիվ կողմից այս հանցագործությունը բնութագրվում է ներքոհիշյալ գործողությունների կատարմամբ`
ա) իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելը` կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ,
բ) իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ բռնություն գործադրելու սպառնալիքը` կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ,
գ) իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնությունը` կապված նրանց կողմից իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ։
Սուբյեկտիվ կողմից տվյալ հանցագործությունը բնութագրվում է մեղքի ուղղակի դիտավորության ձևով։ Այսինքն` հանցավորը գիտակցում է, որ բռնությունը կամ դրա սպառնալիքը կիրառում է իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ` նրանց օրինական պարտականությունների կատարումը խանգարելու կամ խափանելու նպատակով և ցանկանում է դա։
Փաստորեն, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցակազմի համար պարտադիր է ինչպես հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի հատկանիշների առկայությունը՝ իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելը` կապված նրանց կողմից իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ, այնպես էլ հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի հատկանիշի առկայությունը՝ հանցանքը իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կատարելու վերաբերյալ անձի գիտակցումը։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ, անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր շահերին առնչվող քրեական գործի քննության իրավունք։
2. Դատավորը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմնի աշխատակիցը չեն կարող մասնակցել քրեական գործով վարույթին, եթե նրանք ուղղակի կամ անուղղակի շահագրգռված են գործի ելքով։
3. Քրեական հետապնդում իրականացնող մարմինը պարտավոր է ձեռնարկել սույն օրենսգրքով նախատեսված բոլոր միջոցառումները` գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման համար, պարզել ինչպես կասկածյալի և մեղադրյալի մեղավորությունը հիմնավորող, այնպես էլ նրանց արդարացնող, ինչպես նաև նրանց պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
4. Կասկածյալի, մեղադրյալի և նրանց պաշտպանի հայտարարություններն իրենց անմեղության, կասկածյալին կամ մեղադրյալին արդարացնող, իրենց պատասխանատվությունը մեղմացնող ապացույցների առկայության մասին, ինչպես նաև քրեական դատավարության ընթացքում օրինականության խախտումների վերաբերյալ բողոքները պետք է մանրակրկիտ ստուգի քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը։»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` «Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։»։
Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն` «Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով։»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից։
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ։»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը ԵԿԴ/0168/01/12 քրեական գործով 2013թ. մայիսի 08-ին կայացված որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(...) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով։ Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի։ Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը։ Այս հանգամանքը բազմիցս շեշտադրվել է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից։ Մասնավորապես, Եվրոպական դատարանը կարևորել է կոնկրետ գործով արդար դատական քննություն կատարված լինելու վերաբերյալ իր համոզմունքի ձևավորումը և նշել է, որ քրեական վարույթի իմաստով արդար դատական քննությունը ներառում է նաև անմեղության կանխավարկածի պահպանումը, ինչը նշանակում է, որ դատավորը չպետք է ելնի այն կանխավարկածից, թե անձը կատարել է իրեն մեղսագրվող հանցանքը, հանցանքի կատարման մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցելու պարտականությունը կրում է դատախազությունը և կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի (տե՛ս Թելֆներն ընդդեմ Ավստրիայի (TELFNER v. AUSTRIA) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 2001 թվականի մարտի 20-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33501/96, կետ 15, ինչպես նաև Նատունենն ընդդեմ Ֆինլանդիայի (NATUNEN v. FINLAND) գործով 2009 թվականի մարտի 31-ի վճիռը, գանգատ թիվ 21022/04, կետ 53)։ (...)»։
Քրեական գործով հիմնավորված է, որ ՀՀ ոստիկանության ծառայող` Արայիկ Աբելյանը դեպքի ժամանակ եղել է ծառայողական համազգեստով։ Այսինքն ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը ի սկզբանե իշխանության ներկայացուցիչներին դիմադրություն ցույց տալու դիտավորություն է ունեցել։
Հետևաբար, դատարանը գտնում է, որ տուժող Արայիկ Աբելյանի` դեպքի ժամանակ որպես ոստիկանության աշխատակից ներկայանալու, նրան` որպես ոստիկանների նկատմամբ բռնություն գործադրելու առումով «չփարատված կասկած» առկա չէ, որը պետք է մեկնաբանվի հօգուտ ամբաստանյալի, քանի որ քրեական գործում առկա են բավարար ապացույցներ, որոնք վկայում են այն մասին, որ տուժող եղել է ծառայողական համազգեստով, իրականացրել է իր ծառայողական պարտականությունները, այսինքն նրա ոստիկան լինելու հանգամանքը ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի համար պարզ է եղել։
Ստուգելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված արարքները կատարելու վերաբերյալ գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով` դատարանը գտնում է, որ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը կատարել է` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված արարք խուլիգանություն` դիտավորությամբ հասարակական կարգը խախտելը, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով, որը զուգորդվել է ուրիշի գույքը վնասելով, բացի այդ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը կատարել է հանցավոր արարք` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված իշխանության ներկայացուցիչի նկատմամբ վտանգավոր բռնություն է գործադրել` կապված նրա կողմից ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ.
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գործող Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարկական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարկության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարկությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված տուժող` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի «21 OL 053» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գույքային վնաս, աղմկել է ու բռնություն գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող իշխանության ներկայացուցիչներ հանդիսացող, տուժողներ` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ ու դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև, տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պլաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով անհնազանդ վարքագիծը և չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին դասակի 2-րդ վաշտի հրամանատար տուժող Արայիկ Աբելյանի` ավտոմեքենայի տանիքից իջնելու օրինական պահանջին և տեսնելով նրա ձգտումը` ֆիզիկական ուժի գործածմամբ խափանելու իր գործողությունները, կապված վերջինիս կողմից իր ծառայողական պարտականությունների կատարման հետ, նրա կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` հիշյալ ատրճանակով կրակել է տուժող Արայիկ Աբելյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ վերջինի առողջությանը պատճառել է թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով` ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով։ Այնուհետև տեսնելով, որ տուժող Ա.Աբելյանը ցանկանում է ավտոմեքենայի առջևի հատվածից բարձրանալ իր մոտ, գնացել է վերջինին ընդառաջ` ցանկանալով հարվածել, սակայն ոտքը դնելով շարժիչի ծածկոցի և դիմապակու արանքում սայթաքել է և ծնկի վրա ընկել շարժիչի ծածկոցին, որտեղից ոստիկանության ծառայողներ տուժողներ Արայիկ Աբելյանը և վկա Ռոբերտ Մանուկյանը ֆիզիկական ուժի գործադրմամբ իջեցրել են նրան, որից հետո մոտեցել են տարածքում ծառայություն իրականացնող մի քանի այլ ոստիկաններ, վերցրել են ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի ձեռքում եղած ատրճանակն ու պլաստմասե առարկան, ձեռնաշղթաներ են հագցրել և պարեկային ավտոմեքենայով բերմեն են ենթարկել ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածը սահմանում է` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։ 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ 3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և հայտնեց, որ չի հարգում դատարանը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի համաձայն որպես ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ չկան։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի համաձայն՝ ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան։
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ բացակայությունը։
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված յուրաքանչյուր հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով, որով հնարավոր կլինի հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը։
Անդրադառնալով գործով տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցին` ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանից հօգուտ իրեն, որպես հանցագործությամբ իրեն պատճառված վնասի հատուցում, 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ բռնագանձելու վերաբերյալ, դատարանը հանգեց հետևյալին.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 60-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Քաղաքացիական հայցվոր է ճանաչվում քրեական գործով վարույթի ընթացքում հայց ներկայացրած ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի նկատմամբ բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ նրան քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով պատճառվել է քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնաս»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 154-րդ հոդվածի համաձայն` «Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է նույն օրենսգրքի դրույթներով սահմանված կանոններով։ Քաղաքացիական դատավարության օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենսգրքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն այդ օրենսգրքով։ Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 158-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայց կարող է հարուցվել յուրաքանչյուր պահի` սկսած քրեական գործի հարուցումից մինչև դատավճիռ կայացնելու համար դատարանի հեռանալը խորհրդակցական սենյակ։
2. Քաղաքացիական հայց հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է գույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի գործողությունների համար»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի համաձայն` «Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը, ելնելով քաղաքացիական հայցի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքից, հարուցված հայցը բավարարում է լրիվ կամ մասնակիորեն, կամ մերժում է դրա բավարարումը, կամ այն թողնում է առանց քննության»։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Կարեն Քոսյանի գործով կայացված որոշմամբ համակարգային վերլուծության է ենթարկել այն հարցը թե ում դեմ կարող է հարուցվել քաղաքացիական հայցը քրեական դատավարության ընթացքում.
«(...)ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 154-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է այդ օրենսգրքի դրույթներով սահմանաված կանոններով։ Ըստ նույն հոդվածի 2-րդ մասի` քաղաքացիական դատավարական օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենսգրքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի համաձայն` «Քաղաքացիական պատասխանող է ճանաչվում ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի վրա օրենքով, քրեական գործով վարույթի ընթացքում ներկայացված հայցի հիման վրա կարող է դրվել գույքային պատասխանատվություն քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով գույքային վնաս պատճառած մեղադրյալի գործողությունների համար»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի վերը նշված կանոններից հետևում է, որ քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը կարող է հարուցվել միայն կասկածյալի, մեղադրյալի կամ այն ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձի դեմ, ում վրա օրենքով, քրեական գործով վարույթի ընթացքում ներկայացված հայցի հիման վրա կարող է դրվել գույքային պատասխանատվություն քրեական օրենսգրքով արգելված արարքով գույքային վնաս պատճառած մեղադրյալի գործողությունների համար։ Այդպիսի անձինք են հանդիսանում, օրինակ` ծնողները, որդեգրողները, խնամակալները, շրջապատի համար առավել վտանգի աղբյուրի հետ կապված գործունեություն իրականացնող անձինք, որոնք օրենքի ուժով պատասխանատու են մեղադրյալի գործողությունների համար (...)»։
ՀՀ քաղաքացիական դատավարության օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն` «Դատարանը քաղաքացիական գործը հարուցում է միայն հայցի կամ դիմումի հիման վրա»։
Նույն օրենսգրքի 87-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Հայցադիմումը ներկայացվում է գրավոր»։
Շարադրվածից հետևում է, որ քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, որի հատուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին։
Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցագործությամբ պատճառված լինի։
Վերոգրյալ հանցագործությունն ամբաստանյալի կողմից կատարելու փաստն ապացուցված համարելով և քննության առնելով տուժող` Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ընդդեմ Հայկ Կյուրեղյանի ներկայացված քաղաքացիական հայցը, դատարանը գտնում է, որ այն ենթակա է բավարարման ամբողջությամբ` ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանից հօգուտ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի պետք է բռնագանձվի 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գումար` որպես ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի կողմից հանցագործությամբ տուժող Քրիստինա Սարդարյանին անմիջականորեն պատճառված վնասի փոխհատուցում։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 160-րդ հոդվածը սահմանում է` «Հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը պարտավոր են քաղաքացիական հայցվորի կամ նրա ներկայացուցչի կամ սեփական նախաձեռնությամբ միջոցներ ձեռնարկել` ապահովելու քաղաքացիական հայցը»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 238 հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` «Գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ, ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը հետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը»։
Հաշվի առնելով, որ դեռևս չի վերացել Հայկ Կյուրեղյանի գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը` չի լուծվել տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառված վնասնի փոխհատուցման հարցը, իսկ վերջինս տուժել է Հայկ Կյուրեղյանի հանցավոր գործողությունների արդյունքում, դատարանը գտնում է, որ 2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա դրված կալանքը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև տուժող Քրիստինա Սարդարյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասի փոխհատուցման հարցի վերջնական լուծումը։
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ և 119-րդ հոդվածներով` դատարանը գտնում է, որ քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված` «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները պետք է բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան` պետք է ոչնչացնել։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ապացույց ճանաչված ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսկան կրիչը /լազերային սկավառակը/` պետք է թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։
Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մաuի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսերը դատարանի նախաձեռնությամբ ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ տուժողները, բացառությամբ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի, հնարավորություն ունենալով իրենց շահերը դատարանում ներկայացնել, ամբաստանյալին որևէ պահանջ չեն ներկայացրել, իսկ Քրիստինա Սարդարյանի քաղաքացիական հայցերը վերոգրյալ հիմնավորմամբ պետք է բավարարվի։ Բռնագանձման ենթակա չեն նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-6-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերը, քանի որ 6-րդ կետով նախատեսված ծախս սույն քրեական գործով առկա չէ, իսկ 2-րդ, 3-րդ, 4-րդ և 5-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերի վերաբերյալ պահանջ դատարանին չի ներկայացվել։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 11-րդ կետի համաձայն` դատարանը պետք է լուծի նաև հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասի հատուցումը կամ գույքի հնարավոր բռնագրավումն ապահովելու համար գույքի վրա դրված կալանքի հարցը, իսկ նույն օրենսգրքի 238-րդ հոդվածը սահմանում է, որ գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը ետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը։
Սույն գործով 2014 թվականի հունիսի 20-ի կայացվել է Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում։ Դատարանը, գտնում է, որ 2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշումով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի գույքի վրա դրված կալանքը պետք է թողնել անփոփոխ, քանի որ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը պետք է բավարարվի։
Քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Եզրափակիչ մաս.
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 168-րդ, 169-րդ, 365-րդ, 357-360-րդ հոդվածներով, դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց`
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով դատապարտել ազատազրկման` 7 /յոթ/ տարի ժամկետով։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով դատապարտել ազատազրկման` 5/ հինգ/ տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 9 /ինը/ տարի ժամկետով։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պատժի սկիզբը հաշվել 12.06.2014 թվականից։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց` կալանավորումը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարել` ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի հօգուտ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի բռնագանձել ընդհանուր 284.000 ՀՀ դրամ` որպես հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցում։
2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա դրված կալանքը` թողնել անփոփոխ` մինչև տուժող Քրիստինա Սարդարյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասի փոխհատուցման հարցի վերջնական լուծումը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան` ոչնչացնել։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ապացույց ճանաչված ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսկան կրիչը /լազերային սկավառակը/` թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված։
Սույն դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկ ամսվա ընթացքում։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը
Նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Բեկթաշյանի
քարտուղարությամբ` Կարինե Կարապետյանի
Սուսաննա Պետրոսյանի
Գեորգի Սարգսյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Հարություն Սարգսյանի
տուժողներ` Արմինե Գրիգորյանի
Միքայել Այվազյանի
Սամսով Ղարիբյանի
Արտաշես Նիկողոսյանի
Արայիկ Աբելյանի
Քրիստինա Սարդարյանի
պաշտպան` Անժելա Հոբոսյանի
ամբաստանյալ` Հայկ Կյուրեղյանի
2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի` ծնված 16.10.1983 թվականին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չամուսնացած, չի աշխատել, հաշվառված է ք.Երևան, Նազարբեկյան 22-րդ շենքի 48-րդ բնակարանում, ներկայումս` ՀՀ ԱՆ «Նուբարաշեն» ՔԿՀ կալանավոր է, կալանքի տակ է 12.06.2014 թվականից։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
2014 թվականի հունիսի 14-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը։
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի պետի գրության համաձայն` հունիսի 12-ին, ժամը 12։30-ին, ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայողները ոստիկանության Կենտրոնական բաժին զեկուցագիր են ներկայացրել այն մասին, որ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի /Տ.Մեծ 23/1/ դիմացից ոստ. Կենտրոնական բաժին բերման են ենթարկել Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին /16.10.1983թ. ծ., չի աշխատում, բն. Բակունցի 2-րդ շ., բն. 43/, ով նույն օրը ժամը 12։10-ին նշված վայրում իր մոտ եղած «Մակարով» տեսակի 12E97102 գործարանային համարի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել ծառայություն իրականացնող ոստիկանության ծառայողների ուղղությամբ, որի հետևանքով ոստ. ծառայողներ` Սամսոն Ղարիբյանը /13.07.1972 թ.ծ. ոստ. ՊՊԾ 5-րդ հատուկ գումարտակի հրամանատար, ոստ. մայոր, ոստ. համակարգում 1997 թվականից, բն. Նոր Արեշ 22 փ., 103տ./, Միքայել Հայկի Այվազյանը /26.06.1984 թ. ծ., ոստ. ՊՊԾ 5-րդ հատուկ գումարտակի դասակի հրամանատար, ոստ. լ-նտ, ոստ. համակարգում 2006 թվականից, բն. Արմավիրի մարզ, գյուղ Քարակերտ 3 տուն/, Արմինե Կարենի Գրիգորյանը /17.08.1982 թ. ծ. ոստ. ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ, ոստ. համակարգում 2003 թվականից, բն. Դավթաշեն 4-րդ թաղ., 41 շ., բն. 31/, Արտաշես Հակոբի Նիկողոսյանը /10.01.1989 թ. ծ. ոստ. ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ավագ ոստիկան, ոստ. ենթասպա, ոստ. համակարգում 2011 թվականից, բն. Արարատի մարզ, գյուղ Արմաշ/ և Արայիկ Վիկտորի Աբելյանը /19.12.1976 թ. ծ. ՊՊԾ գնդի 1-ին վաշտի դասակի հրամանատար, ոստ. լ-նտ, ոստ. համակարգում 1997 թվականից , բն. Խաղաղ Դոնի 5շ., բն. 305/ ստացել են մարմնական վնասվածքներ և տեղափոխվել բուժօգնության «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բ/կ։ Ատրճանակը առգրավված է։ Հ.Կյուրեղյանը ձերբակալված է։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նազարյանի կողմից որոշում է կայացվել` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի կողմից որպես զենք օգտագործվող առարկայի գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելու դեպքի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասի հատկանիշներով թիվ 15104514 քրեական գործը հարուցելու և վարույթ ընդունելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի պետ Վ.Մեսրոպյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործի նախաքննությունը` Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչներ` Ս.Նավասարդյանին, Գ.Ղազարյանին և Ա.Հարությունյանին հանձնարարելու մասին ։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Արմինե Գրիգորյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Արտաշես Նիկողոսյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Միքայել Այվազյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Սամսոն Ղարիբյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Արայիկ Աբելյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով կասկածյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին տեսակցությունը մերձավոր ազգականների, զանգվածային լրատվության միջոցների և այլ անձանց հետ արգելելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով այն բանի համար, որ նա 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գտնվող Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարակության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարակությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո իո» մակնիշի, «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին և քայլելով դրա վրայով դիտավորությամբ վնասել այն, աղմկել ու սպառնացել է բռնություն գործադրել` ձեռքերում եղած պլաստմասե առարկայի միջոցով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով իր խուլիգանական գործողությունները, որպես զենք օգտագործող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով, կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Արայիկ Աբելյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ ու դիտավորությամբ վերջիններիս պատճառել է մարմնական վնասվածքներ` իր այդ դիտավորյալ գործողություններով շուրջ 5 րոպե տևողույամբ անհարմարություն պատճառելով տարածքում գտնող հասարակության անդամներին։
2014 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան` թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ երկու ամիս ժամանակով կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին և նույն օրը դատարանի կողմից բավարարվել է քննիչի կողմից ներկայացված միջնորդությունը։
2014 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանին արգելել տեսակցությունը մերձավոր ազգականների, զանգվածային լրատվության միջոցների և այլ անձանաց հետ։
2014 թվականի հունիսի 18-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Քրիստինա Սարդարյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հունիսի 20-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով` ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա կալանք դնելու մասին։
2014 թվականի օգոստոսի 21-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և լրացնելու մասին և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
2014 թվականի օգոստոսի 21-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն բանի համար, որ նա 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գտնվող Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարակության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարակությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո իո» մակնիշի, «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` Ք.Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամի գույքային վնաս, աղմկել է ու բռնություն գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող` իշխանության ներկայացուցիչներ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև, տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին` սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պլաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով անհնազանդ վարքագիծը և չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչի հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին դասակի 2-րդ վաշտի հրամանատար Արայիկ Աբելյանի` ավտոմեքենայի տանիքից իջնելու օրինական պահանջին և տեսնելով նրա ձգտումը` ֆիզիկական ուժի գործադրմամբ խափանելու իր գործողությունները` կապված վերջինիս կողմից իր ծառայողական պարտականությունների կատարման հետ, նրա կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` հիշյալ ատրճանակով կրակել է Ա.Աբելյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառել է թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով` ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով, իր այդ դիտավորյալ գործողություններով շուրջ 5 րոպե տևողությամբ անհարմարություն պատճառելով տարածքում գտնվող հասարակության անդամներին։
2014 թվականի օգոստոսի 28-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանին մերձավոր ազգականների, զանգվածային լրատվության միջոցների և այլ անձանց հետ տեսակցելու արգելքը վերացնելու մասին։
2014 թվականի սեպտեմբերի 02-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Քրիստինա Սարդարյանին քաղաքացիական հայցվոր ճանաչելու մասին։
2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները, պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին։
2014 թվականի սեպտեմբերի 09 -ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսկան կրիչը /լազերային սկավառակը/ ապացույց ճանաչելու մասին։
2014 թվականի հոկտեմբերի 15-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց։ Հայտնեց, որ ինքը չի հարգում դատարանին։ Ինքը հրաժարվում է իր պաշտպանից, քանի որ պաշտպան իրեն տրամադրված է հարկադրաբար։ Հայտնեց, որ ինքը գիտի, թե ինչում է մեղադրվում։ Ինքը ոստիկանության ծառայողների հանդեպ է ցույց տվել գերակայություն։ Ինքը ավտոմեքենայի վրա կանգնելով առանձնացել է հասարակությունից՝ անարդարությունն ի ցույց դնելու նպատակով։ Անարդարության օրինակ է եղել Շանթ Հարությունյանի և մյուսների վերաբերյալ դատավարությունը։ Ինքը ավտոմեքենայի տանիքին բարձրանալով չի ցանկացել վնասել ավտոմեքենան։ Ինքը այդ եղանակով փորձել է ցույց տալ, որ ոստիկանները իրականացնում են ոչ, թե հասարակության պաշտպանություն, այլ իրականացնում են հասարակությանը պատժող ֆունկցիա։ Դատարանի դիմաց գտնվող ոստիկանները պաշտպանում էին անարդար դատավության ընթացքը և քաղաքացուն չեն թույլատրել իր բողոքը արտահայտի։ Ինքը պայթեցնել սպառնացել է ոստիկանությանը։ Հայտնեց, որ ցանկացած անձնավորություն ով թույլ չտա իրեն պաշտպանել արդարությունը ինքը պատրաստ է այդ անձնավորությանը մոտիկից կրակել և անգամ պատրաստ է ատոմային ռումբ գցել նրա վրա։
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով մեղսագրվող արարքները հիմնավորվել է նաև հետևյալ ապացույցներով.
Տուժող Արայիկ Աբելյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 19.09.1976 թվականին, բնակվում է Խ.Դոնի 5-րդ շենքի 305-րդ բնակարանում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին վաշտի 2-րդ դասակի հրամանատար։ Դեպքի օրը, ժամը 12։00-ի սահմաններում ծառայություն են իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմաց։ Այդ ընթացքում ինքը նկատել է մի երիտասարտի, որը բղավել է «այդտեղ ոստիկան չկա, եկեք ինձ բռնեք տարեք»։ Այդ պահին նրա ձեռքին ոչինչ չի եղել։ Ինքը այդ պահին մոտեցել է կանգնած տաքսու վարորդներին և փորձել պարզել, թե ում է պատկանում այն ավտոմեքենան որի վրա կանգնած է Հայկ Կյուրեղյանը, սակայն նրանք ասել են, որ տեղյակ չեն, չգիտեն, թե ում է պատկանում։ Նրանք փորձել են շատ հանգիստ մետենալ այդ երիտասարդին և այդ ժամանակ նա գոտկատեղից հանել է ատրճանակ և սկսել է մի քանի անգամ անկանոն կրակել։ Նրան առաջինը առաջ է գնացել Սամսոն Ղարիբյանը, իսկ ինքը նրա հետևից։ Ինքը մոտեցել է ավտոմեքենային և Հայկ Կյուրեղյանին ասել է, որպեսզի իջնի ավտոմեքենայի վրայից, սակայն նա իրեն ասել է, որ չմոտենա, թե չէ կկրակի։ Կյուրեղյանը իր վրա կրակել է և ինքը ծակոց է զգացել։ Երբ ինքը փորձել է, իր գլխարկը և ռադիոկապը դնել կայանված մեքենայի վրա այդ ժամանակ Կյուրեղյանը իր կողքից հանել է իր ձեռքում պահել է և ասել է չմոտենաք, թե չէ կպայթեցնեմ։ Կյուրեղյանը ցանկացել է ոտքով իրեն հարվածել, սակայն այդ ժամանակ նա կորցրել է իր հավասարակշռությունը և սայթաքել, ընկել է։ Հետո նրա ձեռքից վերցրել են ատրճանակը և այդ իրը, որով պետք է տրաքացներ ավտոմեքենան և կիրառել են ձեռնաշղթա և նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Բաժնում պարզվել է, որ նա Հայկ Կյուրեղյանն է։ Հետո նրանց բժշկական օգնություն են ցույց տվել։ Հայկ Կյուրեղյանը սկսել է հայհոյել, երբ սայթաքել է և երբ նրան բերման են ենթարկել՝ ոստիկանության ավտոմեքենայի մեջ։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։
Տուժող Սամսոն Ղարիբյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 13.07.1972 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Խորենացի 158-րդ հասցեում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի հրամանատարի տեղակալ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ինքը ծառայություն է իրականացնել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում՝ ապահովել են հասարակական կարգը` կապված Շանթ Հարությունյանի վերաբերյալ կայանալիք առաջին դատական նիստի հետ։ Դատական նիստը սկսվելուց առաջ դատարանի դիմաց հավաքված են եղել բազմաթիվ մարդիկ և նկատել է մի անձնավորության, ով ավտոմեքենայի վրայից բղավել է՝ «ոստիկան չկա այստեղ, ուր են ոստիկանները»։ Սկզբում նրան ուշադրություն չի դարձրել, քանի որ բողոքի ակցիաների ժամանակ նմանատիպ բաներ եղել են, սակայն ինքը փորձել է մոտենալ այդ անձնավորությանը և ճշտել արդյոք այդ ավտոմեքենան նրան է։ Մի քանի քայլ առաջանալու ընթացքում նկատել է, որ այդ անձնավորությունը ատրճանակը հանել է գոտկատեղից և կրակոցներ է արձակել։ Տեսել է, որ կրակոցներ է արձակել ոստիկանների ուղղությամբ և ձեռքին եղել է պլաստմասե առարկա և հայտնել է, որ ավտոմեքենան ականապատ է և կպայթեցնի։ Ինքը նրան մոտենալով հայտնել է, որպեսզի չպայթեցնի և ատրճանակը վայր դնի։ Վերալիցքավորման ժամանակ այդ անձնավորության ոտքը սայթաքել է և դիմապակու վրայով ընկել է ավտոմեքենայի վրա։ Իրենք այդ ընթացքում մոտեցել են նրան, վերցրել են ատրճանակը, ձեռնաշղթաների միջոցով մեկուսացրել են նրա ձեռքերը և բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Իր կարծիքով նա ցանկացել է խանգարել դատական նիստը։ Նա դիտավորյալ կրակոցներ է արձակել միայն ոստիկանության աշխատակիցների ուղղությամբ, այսինքն իր արարքը ուղղված է եղել իշխանության ներկայացուցիչների դեմ։ Հայտնեց, որ հայհոյանք չի լսել, իսկ այն, որ նա հայտնել է, որ «այստեղ ոստիկան չկա» դա իր համար վիրավորական է։ Երբ նրա ձեռքերը կապել են նրա կողմից հնչեցվել է հայհոյանք։ Ինքը ստացել է համապատասխան բժշկական օգնություն։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայց չունի ամբաստանյալի նկատմամբ։
Տուժող Արմինե Գրիգորյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 17.08.1982 թվականին, բնակվում է Նոր Նորքի 2-րդ զանգվածի 20-րդ շենքի 23-րդ բնակարում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում, որպես ծառայության տեսուչ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայություն են իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմացի հատվածում։ Ծառայություն իրականացնելու ընթացքում մի երիտասարդ բարձրացել է սպիտակ գույնի ավտոմեքենայի վրա, սկսել է գոռգոռալ՝ ասելով, «ոստիկան չկա գա ինձ իջեցնի» և իր ձեռքին ռումբ կա պայթեցնելու է։ Երբ ոստիկաններն սկսել են մոտենալ նրան ինքը իր մոտ եղած ատրճանակով սկսել է կրակել նրան մոտեցող ոստիկաններին։ Հետագայում իրենց գումարտակի ծառայողները նրան իջեցրել են ավտոմեքենայի վրայից, ձերբակալել և տարել են ոստիկանության բաժին։ Նրա կրակոցներից ինքը նույնպես ստացել է վնասվածքներ՝ ձեռքի և ոտքի հատվածներում։ Ինքը գնացել է հիվանդանոց և ստացել է բուժօգնություն։ Հայտնեց, որ որպես տուժող քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։
Տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 08.04.1976 թվականին բնակվում է Երևան քաղաքի Այգեձոր 78ա փողոցի 11-րդ տանը, աշխատում է որպես փաստաբան։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ինքը ժամը 11։00-ի սահմաններում գտնվել է դատարանում` դատական նիստի։ Նիստի ավարտից հետ՝ 12։00-ի սահմաններում, դուրս է եկել դատարանի շենքից և փորձել է մոտենալ իր ավտոմեքենային, որը մինչ այդ կայանել էր դատարանի դիմացի հատվածում։ Երբ փորձել է մոտենալ իր ավտոմեքենային` ոստիկանության աշխատողները թույլ չեն տվել նրան մոտենալ իր ավտոմեքենային։ Ինքը զարմացել է և ոստիաններին հարցրել է, թե ինչու չի կարող մոտենալ իր ավտոմեքենային և ոստիկանները նրան հարցրել են դա իր ավտոմեքենան է և ինքը պատասխանել է, որ այո։ Ինքը տեսնելով իր մեքենան չի ճանաչել՝ դիմացի հատվածը գտնվել է կոտրված վիճակում։ Իրեն ոստիկանները պատմել են, որ մի երիտասարդ բարձրացել է իր ավտոմեքենայի տանիքին և կրակոցներ է արձակել ոստիկանների վրա։ Հետագայում իմացել է, որ ոստիկանները նրան ձերբակալել են։ Հիմնականում վնասված է եղել ավտոմեքենայի տանիքը և դիմացի մասը։ Փորձագետը իրեն հայտնել է, որ երբ վնասվածքը լինում է ավտոմեքենայի տանիքին ապա ավտոմեքենան զրկվում է իր շուկայական արժեքից, և այդ պատճառով փորձագետը գրել է իր եզրակացության մեջ, որ ինքը կարող էր ավելի շատ գումար պահանջեր։ Ինքը երբ մոտեցել է ավտոմեքենային այդ անձնավորությանը չի տեսել։ Ինքը որպես տուժող նախաքննության ժամանակ ներկայացրել է քաղաքացիական հայց և պնդում է այն։
23.07.2015 թվականին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան է ստացվել տուժող Քրիստինա Սարդարյանի դիումունը, որով հայտնել է, որ` «Ձեր վարույթում է գտնվում թիվ ԵԿԴ/0174/01/14 քրեական գործը։ Նշված գործով իմ կողմից քաղաքացիական հայց է ներկայացվել` 284.000 ՀՀ դրամի չափով` համաձայն փորձագիտական եզրակացության։ Ներկայացված քաղաքացիական հայցը պնդում եմ և խնդրում եմ դատական նիստն անցկացնել իմ բացակայությանբ»։
Տուժող Միքայել Այվազյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 26.06.1984 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում, որպես դասակի հրամանատար, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաբաջանյան 129-րդ հասցեում։ Իրենք ծառայություն են իրականացրել՝ պահպանել են հասարակական կարգ` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմաց։ Ծառայություն իրականացնելու ընթացքում նկատել են մի երիտասարդի ,ով բարձրացել և կանգնել է սպիտակ գույնի ավտոմեքենայի տանիքի վրա և բղավել է՝ «ոստիկանություն չկա գա բռնի իրեն»։ Հետո նակտել են, որ գոտկատեղից հանել է զենք։ Նրանք տեսնելով զենքը մոտեցել են նրան։ Նրան մոտենալու ընթացքում այդ անծանոթը ասել է, որպեսզի չմոտենա, այլապես կտրաքացնի։ Այդ կրակոցներից ինքը ստացել է վնասվածքներ` մեկը ականջի հատվածում, մյուսը ձեռքի։ Այդ անծանոթի ոտքը սայթաքել է և ավտոմեքենայի դիմապակու վրայով ընկել է։ Անմիջապես մոտեցել են նրան և օգտագործելով հատուկ միջոց՝ ձեռնաշղթա, նրան ձերբակալել են և բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Նրան ձերբակալելու ընթացքում այդ երիտասարդը հայհոյանքներ է հնչեցրել։ Հետագայում ինքը դիմել է բժիշկիների օգնությանը։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։
Տուժող Արտաշես Նիկողոսյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 10.01.1989 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Գորգագործների 26-րդ շենքի 19-րդ շենքում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում, որպես ավագ ոստիկան։ Հայտենց, որ դեպքի օրը իրենք ծառայություն են իրականացրել՝ պահպանել են հասարակական կարգ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմաց։ Այդ օրը ծառայությունն իրականացրել են կոնկրետ Շանթ Հարությունյանի վերաբերյալ կայանալիք դատական նիստի հետ կապված։ Հայկ Կյուրեղյանին նկատել է ավտոմեքենայի վրա բարձրանալուց հետո։ Ինքը և Արմինե Գրիգորյանը ծառայությունն իրականացրել են դարպասների աջ հատվածում և իրենց հեռավորությունը եղել է մոտավորապես 20-25 մետր Հայկ Կյուրեղյանից։ Ավտոմեքենայի վրա բարձրանալուց հետո Հայկ Կյուրեղյանը հայտարարություններ է արել, որ «այստեղ ոստիկաններ չկան գան ինձ բռնեն»։ Հետո նկատել է, որ գոտկատեղի հատվածից հանում է ատրճանակը և առաջինը կրակել է իրենց կողմ։ Ատրճանակի փամփուշտները վերջանալու ժամանակ ձեռքին եղած իրը բռնած Հայկ Կյուրեղյանը հայտարարել է եթե մոտ գան կպայթեցնի։ Ինքը կրակոցից ստացել է վնասվածք։ Մինչ իրենց մոտենալը Հայկ Կյուրեղյանին ավելի մոտ գտնվող ոստիկանները արդեն մոտեցել էին, և այդ ընթացքում Հայկ Կյուրեղյանի ոտքը սայթաքել և ընկել էր։ Դրանից հետո նրա մոտից ոստիկանները վերցրել են զենքը և պլաստմասե իրը, կիրառել են ձեռնաշղթա և բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Ինքը եղել է ոստիկանության բաժին Հայկ Կյուրեղյանին ներկայացնողներից մեկը և իրենք միասին նույն ավտոմեքենայի մեջ են գտնվել, որտեղ Հայկ Կյուրեղյանը ոստիկաններին տվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներ և կատարել է անկանոն շարժումներ։ Ինքը հայհոյանք Հայկ Կյուրեղյանի կողմից լսել է միայն ավտոմեքենայի մեջ։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։
Վկա Գևորգ Վարդանյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 21.04.1982 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ, բնակվում է Երևան քաղաքի Օրբելի 65-րդ շենքի 6-րդ բնակարանում։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում։ Հեռվից նկատել են, որ մի անծանոթ երիտասարդ բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա` աղմկում և պահանջում է, որպեսզի ոստիկանները մոտենան, և այդ ընթացքում նրան մոտ կանգնած ոստիկանները փորձել են մոտենալ նրան և ճշտել, թե ինչումն է խնդիրը, որ բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա և աղմկում է։ Նա գոռացել է չմոտենաք կպայթեցնեմ և անկանոն կրակել է ոստիանների ուղղությամբ։ Իրենք այդ ընթացքում նկատել են, որ այդ անձնավորությունը գոտկատեղից հրազենի նմանվող առարկա է հանում և պահել է ոստիկանների դիմաց և այդ ընթացքում փորձել են առաջանալ և օգնություն ցուցաբերել իրենց կոլեգաներին։ Ոստիկաններից Աբելյանը այդ անձնավորությանը ավելի մոտ է գտնվել և փորձել է մոտենալ նրան` ավտոմեքենայի վրայից իջեցնելու համար, սակայն այդ տղայի ոտքը սայթաքել է և նա ընկել է։ Հետո այդ ընթացքում նա հայհոյել է և չի ենթարկվել ոստիկաններին։ Այդ ամենից հետո նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։
Վկա Արտակ Օհանյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 27.10.1986 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ, բնակվում է Արտաշատ քաղաքում Արազի 7 հասցեում։ Հայտենց, որ դեպքի օրը ծառայություն են իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմաց՝ ապահովել են հասարակական կարգը։ Այդ ընթացքում նկատել են մի երիտասարդի՝ ով բարձրացել էր ավտոմեքենայի տանիքին և անկանոն կրակոցներ է ուղղել ոստիկանների ուղությամբ։ Նրա ձեռքին եղել է ինչ-որ առարկա և հայտնել է, որ մոտ չգան, թե չէ կտրաքացնի։ Նա բղավել է այստեղ ոստիկան չկա, որ կրակի։ Ինքը նրանց մոտեցել է այն ժամանակ երբ այդ անձնավորությանը բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Հայտնեց, որ վնասվածքներ են ստացել Ա.Աբելյանը, Ա.Գրիգորյանը, Ս.Ղարիբյանը, Մ.Այվազյանը և Ա.Նիկողոսյանը։
Վկա Գևորգ Սալմանյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 04.02.1986 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Արշակունյաց 30 բնակարան 72-րդ հասցեում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում։ Այդ ընթացքում նկատել են մի երիտասարդի ով բարձրացել էր ավտոմեքենայի տանիքին։ Նա բղավել է ոստիկաններ չկան մոտենան, իսկ երբ նրան մոտ կանգնած ոստիկաններից փորձել են մոտենալ նրան և ճշտել, թե ինչ է պատահել նա կողքից հանել է ատրճանակը և սկսել է կրակոցներ արձակել ոստիկանության աշխատողների ուղությամբ։ Նա բղավել է, որ չմոտենան` կտրաքացնի։ Նրանք մոտեցել են, որպեսզի օգնեն ոստիկաններին և նկատել են վնասվածք ստացած ոստիկան։ Հետագայում այդ երիտասարդին բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Մեծ ամբոխ է հավաքված եղել և նրա կրակոցներից կարող էին տուժեր նաև այլ անձինք։
Վկա Դավիթ Չիբուխչյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 17.10.1992 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաշինջաղյան 192 բնակարան 83-րդ հասցեում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում որպես ավագ ոստիկան։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը 11։30-ից ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում։ Ժամը 12։00-ի սահմաններում նկատել է մի երիտասարդի, որ կանգնած է եղել դատարանի դիմացի հարթակում կայանված ավտոմեքենաներից մեկի տանիքի վրա։ Ինքը անձամբ մեծ ուշադրություն չի դարձրել։ Ինքը չի լսել, թե ինչ է բղավել Հայկ Կյուրեղյանը։ Իրենք տեսել են, որ նա իր գոտկատեղից հանել է ատրճանակ և նրանք վազել են դեպի նրա կողմը։ Ատրճանակով կրակելու ընթացքում նա իր գրպանից հանել է ինչ-որ առարկա և բղավել է, որ ամենինչ կտրաքացնի, սակայն դրանից հետո նրա ոտքը սայթաքել է և այդ ընթացքում ոստիկաններին հաջողվել է նրան բերման ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Հետագայում նա գտել է այդ երիտսարդի կողմից արձակած փամփուշտները և ներկայացրել է ոստիկաններին։ Ինքը անձամբ տեսել է Ա.Գրիգորյանի ձեռքի կապտուկները, որոնք առաջացել են այդ կրակոցների հետևանքով։ Ինքը տեսել է նաև ոստիկան Այվազյանի ականջի կողմից հոսող արյունը, որը նույնպես առաջացել է նրա կրակոցներից։ Ինքը միայն տեսել է, որ այդ անձնավորությունը խախտում է հասարակական կարգ։
Վկա Գուրգեն Թադևոսյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 19.07.1991 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Անտառային փողացի 144/1 հասցեում, աշխատում է ՀՀ դատական Դեպարտամենտի Կենտրոնի դատարանում, որպես կարգադրիչ։ 2014 թվականի հունիս ամսվա ընթացքում պետք է տեղի ունենար Շանթ Հարությունյանի և մյուսների վերաբերյալ դատական նիստը և այդ օրը ինքը ծառայություն է իրականացրել դատարանի դրսի առջևի հատվածում։ Ծառայությունն իրականացնելու ընթացքում նկատել է մի երիտասարդի, ով բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա և սկսել է գոռգոռալ։ Այդ ընթացքում միջամտել են ոստիկանները և նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Հետագայում իմացել է, որ նրա ձեռքին եղել է ինչ-որ առարկա որով սպառնացել է, որպեսզի չմոտենան, թե չէ կպայթեցնի։ Հետագայում ինքը իմացել է, որ նրա կրակոցներից տուժել և վնասվածքներ են ստացել ոստիկանության աշխատակիցները։ Պնդեց իր կողմից նախաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքը։
Վկա Գոռ Հովհաննիսյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 29.02.1992 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Դավիթաշենի 2-րդ թաղամասի 38-րդ շենքի 17-րդ բնակարանում, աշխատում է ՀՀ Դատական Դեպարտամենտի Կենտրոն դատարանում, որպես կարգադրիչ։ Դեպքը տեղի է ունեցել 2014 թվականի հունիսի 12-ին։ Ինքը ծառայությունը իրականացրել է դատարանի դիմացի հատվածում առկա արգելապատնեշների մոտ։ Մարդկանց բազմությունը շատ է եղել այդ գործով։ Ինքը տեսել է, որ մի մարդ բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա և գոռացել է ոստիկաններ չկան այստեղ` գան իրեն ձերբակալեն։ Ինքը տեսել է, որ այդ անձնավորությունը իր մոտից զենք է հանել և սպառնացել է, որ ով մոտենա կկրակի։ Նրան մոտեցել են ոստիկաններ և նա կրակել է ոստիկանների ուղղությամբ։ Հետո նա իր ձեռքում եղած առարկայով սպառնացել է, որ կտրաքացնի ավտոմեքենան, քանի որ նրա մեջ առկա է «ռումբ»։ Ինքը ցանկացել է հարվածել ոստիկանին և այդ ընթացքում սայթաքել և ընկել է։ Ոստիկանները նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։
Վկա Արման Շախբաթյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 21.07.1988 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Նոր-Նորքի 7-րդ զանգվածի 4-րդ շենքի 15-րդ բնակարանում, աշխատում է ՀՀ Դատական Դեպարտամենտի Կենտրոնի դատարանում, որպես կարգադրիչ։ Դեպքը տեղի է ունեցել 2014 թվականի հունիսի 12-ին։ Նշված օրը դատարանում պետք է տեղի ունենար Շանթ Հարությունյանի և մյուսների վերաբերյալ դատական նիստը և ինքը իր ծառայությունը ոստիկանության աշխատակիցների հետ միասին իրականացրել է դատարանի շենքի դիմաց։ Ծառայությունն իրականացնելու ընթացքում ինքը նկատել է մի անձնավորության ով տարբերվել է իր տարօրինակ վարքագծով։ Հետո այդ անձնավորությունը բարձրացել է ավտոմեքենայի տանիքի վրա, հանել է զենք և սկսել է կրակել ոստիկանների ուղղությամբ ու բղավել է, որ կպայթեցնի։ Այդ անձնավորությունը չի ենթարկվել ոստիկանների օրինական պահանջներին։ Հայկ Կյուրեղյանի անունը իմացել է դեպքից հետո` լրատվամիջոցներից։ Հետագայում ոստիկանները Հայկ Կյուրեղյանին բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։
Վկա Ռոբերտ Մանուկյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 08.07.1977 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի հրամանատար։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայության է եղել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմացի հատվածում։ Ծառայության ընթացքում նկատել է մի անծանոթ երիտասարդի, ով բարձրացել է դատարանի առջևի հատվածում կայանված սպիտակ գույնի ավտոմեքենայի տանիքի վրա։ Հետո գոտկատեղից հանել է ատրճանակը և սկսել է կրակոցներ արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող ոստիկանների ուղղությամբ, ապա ձեռքին եղած առարկայով հայտնել է, որ կպայթեցնի ավտոմեքենան։ Ինքը մյուս ոստիկանների հետ փորձել է մոտենալ այդ երիտասարդին, սակայն նա շարունակել է կրակոցներ արձակել իրենց ուղղությամբ։ Ա.Աբելյանը փորձել է մոտենալ այդ երիտասարդին, սակայն նա նկատելով Ա.Աբելյանին փորձել է հարվածել նրան և այդ ընթացքում ոտքը սայթաքել և ընկել է ավտոմեքենայի շարժիչի ծածկոցի վրա, որից հետո ինքը Ա.Աբելյանի հետ մոտեցել և նրան իջեցրել են ավտոմեքենայի վրայից։ Նրա ձեռքից վերցրել են ատրճանակը և այն առարկան որով սպառնացել է պայթեցնել։ Ձեռնաշղթա հագցնելուց հետո պարեկային ավտոմեքենայով նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 985/հ եզրակացությունով` Ա.Աբելյանի մարմնական վնասվածքները ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով, հետևանք է բութ, կոշտ առարկաների ներգործությամբ, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որը պատճառել է առողջությանը թեթև վնաս, առողջության կարճատև քայքայումով, նկատի ունենալով վնասվածքների հետ անմիջական պատճառական կապի մեջ գտնվող հետևանքների տևողությունը ոչ պակաս վեց օրից և ոչ ավելի քսանմեկ օրից։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 981/հ եզրակացությունով` Ս.Ղարիբյանի մարմնական վնասվածքները ձախ ուսահոդի շրջանի առաջային մակերեսի սալջարդ վերքի, ձախ ուսահոդի շրջանի առաջային մակերեսին, ձախ հետին ճակատային շրջանում արյունազեղումների ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 982/հ եզրակացությունով` Մ.Այվազյանի մարմնական վնասվածքները ձախ դաստակի ափային մակերեսին երկրորդ դաստակային ոսկրի պրոյեկցիայով արյունազեղման, ձախ ականջախեցու մեծ կորության վերին հատվածի կպման տեղում սալջարդ վերքի ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակած մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 983/հ եզրակացությունով` Ա.Նիկողոսյանի մարմնական վնասվածքները աջ դաստակի ափային մակերեսի, ձախ ազդրի առաջային մակերեսի միջին երրորդականի փափուկ հյուսվածքների սալջարդի ձախ ազդրի միջին երրորդականի առաջային մակերեսին արյունազեղման ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 984/հ եզրակացությունով` Ա.Գրիգորյանի մարմնական ձախ նախաբազկի վերին երրորդականի առաջային մակերեսին, աջ ազդրի վերին երրորդականի առաջային մակերեսին, աջ ազդրի միջին երրորդականի կողմնային մակերեսին արյունազեղումների ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առկա տվյալներով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։
Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 25-ի թիվ 1953-14 եզրակացությունով` 1 ներկայացված ատրճանակը հանդիսանում է գործարանային արտադրության «MAKAROV» տեսակի «12E97102» համարի 4,5մմ տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակ, պիտանի է նպատակային օգտագործման համար, հրազեն չի համարվում։ 2. Ներկայացված ընդհանուր թվով 63 հատ գնդակները հանդիսանում են 4,5մմ տրամաչափի օդամղիչ զենքերից արձակվելու համար նախատեսված գործարանային արտադրության գնդակներ, ռազմամթերք չեն համարվում, պիտանի չեն նույնացման համար։ Գնդակներից 5 հատի վրա առկա են ճզմվածներ, սեղմվածքներ, որոնք առաջացել են օտար պինդ մարմնի հետ շփվելու, հպվելու, հարվածելու արդյունքում։
Փորձագետի 2014 թվականի հուլիսի 09-ի թիվ 507-ԱՊ-14 եզրակացությունով` փորձագետին տրամադրված վիճակում <<Mitsubishi Pajero io 1,8>> մակնիշի «21 OL 053» հ/հ ավտոմեքենայի վնասվածքների հետևանքով, այդ ավտոմեքենայի սեփականատիրոջը պատճառված նյութական վնասի չափի ընդհանուր շուկայական արժեքը, 2014 թվականի հունիսի 12-ի դրությամբ գործող շուկայական գներով գնահատվում է 284000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ։ Տրամադրված ավտոմեքենան գտնվում է աշխատունակ վիճակում, պիտանի էր հետագա նպատակային օգտագործման համար, շահագործումը նախընտրելի է վերանորոգումից հետո։ <<Mitsubishi Pajero io 1,8>> մակնիշի «21 OL 053» հ/հ ավտոմեքենայի մինչվնասվածքային միջին շուկայական արժեքը, 2014 թվականի հունիսի 12-ի դրությամբ գործող շուկայական գներով կարող է կազմել 2000000/ երկու միլիոն/ ՀՀ դրամ։ Տրանադրված <<Mitsubishi Pajero io 1,8>> մակնիշի «21 OL 053» հ/հ ավտոմեքենայի վերանորոգման աշխատանքների միջին ժամանակահատվածը կազմվել է 10 օր։ Վերոնշյալ ավտոմեքենան ցանկացած վերականգնումից հետո, հնարավոր չի կարող ձեռք բերվել մինչվնասվածքային ապրանքային վիճակին համարժեք վիճակ և տեղի կունենա ապրանքային տեսքի անխուսափելի կորուստ` շուկայական գնի նվազում, ինչը վերջնականորեն հնարավոր կդառնա որոշել ավտոմեքենայի վերջնական վերանորոգման աշխատանքներից հետո։
Դեպքի վայրի զննության մասին 2014 թվականի հունիսի 12-ի արձանագրությունով` դպքի վայրը հանդիսանում է Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի 23/1 հասցեում գտնվող` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի մայթեզրը և մայթեզրին կից ավտոկայանատեղին։ Դատարանի շենքի ճակատային հատվածից 25 մետր հեռավարությամբ գտնվում է Տիգրան Մեծի պողոտայի երթևեկելի հատվածը։ Դատարանի շենքի առջևի աստիճանավանդակների դիմաց առկա է քառանկյունաձև հատված, որի մի մասը` աստիճանավանդակներից մետր հեռավորությամբ, ծառայում է որպես մեքենաների կայանատեղի, որի շարունակություն հանդիսացող` դեպի փողոցի երթևեկելի հատվածը ծառայում է որպես մայթեզր` հետիոտների շարքի համար նախատեսված, որի հարող փողոցի երթևեկելի հատվածին կից տարածքը նույնպես ծառայում է որպես ավտոկայանատեղի։ Նշված ավտոկայանատեղիների միջնամասում գտնվող մայթեզրի աջ և ձախ կողմերից շարունակվում է Տիգրան Մեծի պողոտայի` հետիոտների շարքի համար նախատեսված մայթեզրը։ Փողոցի երթևեկելի հատվածին հարող ավտոկայանատեղիում` դատարանի շենքից 25 մետր հեռավորությամբ կայանված են միմյանց կից տարբեր մակնիշների և համարանիշների ավտոմեքենաներ` երկու շարքով։ 1-ին փողոցի երթևեկելի հատվածին հարող շարքում կայանված է «Միցուբիշի պաջերո իո» մակնիշի, սպիտակ գույնի, «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենա` առջևի մասը դեպի դատարանի շենքի ուղղությամբ։ Մեքենայի բոլոր դռները և ապակիները գտնվել են փակ վիճակում, բացառությամբ վարորդի նստատեղի կողքի դռան ապակուց, որը գտնվել է կիսաբաց վիճակում։ Նշված ավտոմեքենայի շարժիչի ծածկոցի վրա առկա են եղել սև գույնի գծանման հետքեր, սև և շագանակագույն գույնի կեղտանման հետքեր` ցեխի նմանությամբ։ Շարժիչի ծածկոցին առկա են փոսանման վնասվածքներ` ներհրված հատվածներ։ Մեքենայի տանիքի վրա առկա 50սմ, տրամագծով փոսանման վնասվածք ներհրված հատված, որի շուրջ առկա են փոսանման այլ վնասվածքներ և փոշու տեսքով հետքեր։ Զննության մասնակից Քրիստինա Սարդարյանի բանավոր հայտարարության համաձայն «Միցուբիշի պաջերո իո» մակնիշի «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենան պատկանում է իրեն։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։20-ի սահմաններում դատարանի առջև կայանել է մեքենան և մտել է դատարանի շենք` դատական նիստի մասնակցելու։ Ժամը 12։10-ի սահմաններում դուրս է եկել դատարանի շենքից ու երբ մոտեցել է մեքենային, որի շուրջ նկատել է ոստիկանության ծառայողների, ապա նկատել է, որ իր մեքենան գտնվում է վնասված վիճակում, մասնավորապես շարժիչի ծածկոցը և տանիքի վրա առկա են փոս ընկած հատվածներ, դիմապակու մաքրիչներից մեկը գտնվում է ծռմռված վիճակում, պոկված է մեքենայի աջ կողմի հետևի դռան ապակու վերնամասում ամրացված պլաստմասե պարագան։ Զննության մասնակից Դավիթ Չիբուխչյանի բանավոր հայտարարությամբ` 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 12։00-ի սահմաններում ծառայության հերթափոխն ընդունելու նպատակով գտնվել է Տիգրան Մեծի 23/1 հասցեում գտնվող դատարանի շենքի շրջակայքում, որտեղ նույն ժամանակահատվածում նկատել է, որ մի երիտասարդ բարձրացել է դատարանի շենքի առջև կայանված «Միցուբիշի պաջերով իո» մակնիշի սպիտակ գույնի ատոմեքենայի տանիքին և բարձրաձայն ելույթ է ունեցել, ապա գրպանից հանելով ինչ-որ առարկա սպառնացել է այդ ավտոմեքենան պայթեցնել, այնուհետև գոտկատեղից հանել է ատրճանակը և կրակել դատարանի շենքի առջևի կայանատեղիների միջանցիկ հատվածում գտնվող մայթեզրում կանգնած ոստիկանների ուղղությամբ և վիրավորել է նրանց։ Դավիթ Չիբուխչյանը ներկայացրել է թվով 5 մետաղյա մանրագնդիկներ` փամփուշտներ և հայտնել է, որ դրանք եղել են ավտոմքենայի շրջակայքում։ Նշված ավտոմեքենայի դիմապակու անձրևամաքրիչներից մեկը գտնվում է ծռմռված վիճակում և դրա տակ գտնվում է թուղթ` «բարիկադ» գրառմամբ։
Տեսագրությունը զննելու մասին 2014 թվականի հունիսի 16-ի անրձանագրությունով` լազերային սկավառակում առկա է «VID00002» անվանումով թվով 1 հատ ֆայլ։ Ֆայլը պարունակում է 4 րոպե 24 վայրկյան տևողությամբ տեսագրություն։ Տեսագրության առաջին վարկյանից սկսած երևում է, որ Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի երթևեկելի հատվածին կից կայանատեղիում` Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի շենքի առջևի հատվածում կայանված սպիտակ գույնի «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի ավտոմեքենայի տանիքին կանգնած է Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը։ Մեքենայի շուրջը հավաքված է մարդկանց բազմություն, որոնցից մի քանիսի ձեռքերում կան տարբեր ձևի դրոշակներ և պաստառներ։ Մարդկանց կողքին գտնվում են նաև ոստիկանության ծառայողներ՝ համապատասխան համազգեստներով։ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը քայլում է մեքենայի տանիքին, ապա տեսագրության 10-րդ վայրկյանին բարձրացնում է ձեռքերը և ասում «ոստիկանություն չկա այստեղ, ոստիկանություն չկա», այնուհետև, տեսագրության 18-րդ վայրկյանին իջեցնում է ձեռքերը, մի քանի վայրկյան քայլում մեքենայի տանիքին և ասում է «ես հայտարարում եմ, որ մին կա այստեղ»՝ աջ ձեռքի մատով ցույց տալով մեքենան, որի տանիքին կանգնած է։ Տեսագրության 39-րդ վայրկյանին Հայկ Կյուրեղյանը կրկին բարձրացնում է ձեռքերը և ասում «ոստիկանություն չկա, գա», որից հետո իջեցնում է ձեռքերը և մի քանի վայրկայն ևս քայլում մեքենայի տանիքին։ Տեսագրության 57-րդ վայրկյանին Հ. Կյուրեղյանը բարձրացնում է շապիկը և գոտկատեղից հանում է ատրճանակ, այն ուղղում է իրենից ձախ կանգնած ոստիկանների ուղղությամբ և կրակոցներ արձակում։ Ոստիկանները մոտենում են մեքենային, որի տանիքին Հ. Կյուրեղյանը կանգնած է։ Տեսագրության 1-ին րոպե 9-րդ վայրկյանին Հ. Կյուրեղյանը աջ ձեռքում պահելով ատրճանակը, ձախ ձեռքով գոտկատեղի հետևի հատվածից հանում է մի առարկա և 1-ին րոպեի 11-րդ վայրկյանին այն բարձրացնում է վերև ու պահելով ձեռքում ասում է, որ կպայթեցնի, եթե մոտենան։ Հ. Կյուրեղյանը շարունակում է մերթընդմերթ կրակոցներ արձակել մեքենային մոտեցած ոստիկաններին և պահանջում է ետ գնալ։ Տեսագրության 1 րոպե 29-րդ վայրկյանին Հ. Կյուրեղյանը տեսնելով մեքենայի առջևի հատվածում կանգնած ոստիկանին, ով մեքենայի առջևի աջ հատվածում բարձրանում է հատակից դեպի մեքենայի շարժիչի ծածկոցը և անմիջապես հետ իջնում, քայլում է մեքենայի տանիքով դեպի շարժիչի ծածկոցի կողմը և ոտքը դնելով շարժիչի ծածկոցի ու դիմապակու արանքում ընկնում է շարժիչի ծածկոցին, որից հետո մի քանի ոստիկաններ ձեռքերով քաշում են նրա պարանոցի հատվածից և ուժի գործադրմամբ իջեցնում են մեքենայի վրայից, ու անմիջապես նրան շրջապատում են բազմաթիվ ոստիկաններ և քաղաքացիական հագուստով մի քանի անձինք, որոնց ձեռքում գտնվում են տեսանկարահանող սարքերը, որոնք ուղղում են դեպի Հայկ Կյուրեղյանը։ Շարժիչի ծածկոցից իջեցնելուց հետո Հայկ Կյուրեղյանը և ոստիկանները գտնվում են տարածքում կայանված մեկ այլ մեքենայի հետնամասում և մինչև տեսագրության 2-րդ րոպեի 27-րդ վարկյանը Հ.Կյուրեղյանը չի երևում տեսագրությունում, որից հետո ոստիկանները Հ.Կյուրեղյանի ձեռքերը բռնած և նրան շրջապատած տանում են մի քանի մետր այն կողմ կայանված պարեկային ավտոմեքենայի կողմն ու տեղավորում պարեկային ավտոմեքենայի մեջ, որից հետո Հ.Կյուրեղյանը տեսագրությունում այլևս չի երևում։
2014 թվականի հունիսի 12-ի ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնի պետի կողմից Կենտրոնի քննչական բաժնի պետին ուղղված գրությունով, համաձայն որի` ուղարկում է 12.06.2014 թվականի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի մոտ տեղի ունեցած միջադեպի տեսաձայնագրությունները թիվ 15104514 քր. գործին կցելու և հետագա ընթացքը որոշելու համար։
Այլ փաստաթուղթը ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշման համաձայն` այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսական կրիչը /լազերային սկավառակը/ ճանաչվել է ապացույց։
Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշման համաձայն` թիվ 15104514 քրեական գործով «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները, պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան ճանաչվել է իրեղեն ապացույց։
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Վերլուծելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքը, դա համադրելով այլ ապացույցների հետ, գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, դատարանը գտնում է հետևյալը.
Վերլուծելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանին առաջադրված մեղադրանքները` դատարանը գտնում է հետևյալը.
Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հրապարակային դատաքննության իրավունք (…)»։
ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածի համաձայն` «(…) Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը։ Չփարատված կասկածները մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն` «Քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով։
2. Քրեական օրենքն անալոգիայով կիրառելն արգելվում է։»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի համաձայն՝
«1. Խուլիգանությունը դիտավորությամբ հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտել է, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով (…)։
2. Նույն արարքը, որը զուգորդվել է անձի նկատմամբ բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով, ինչպես նաև ուրիշի գույքը ոչնչացնելով կամ վնասելով (…)։
3. Սույն հոդվածի երկրորդ մասով նախատեսված արարքը, որը`
1) կատարվել է մի խումբ անձանց կամ կազմակերպված խմբի կողմից,
2) զուգորդվել է իշխանության ներկայացուցչին կամ հասարակական կարգի պահպանության պարտականություն իրականացնող կամ հասարակական կարգի խախտումը խափանող անձին դիմադրություն ցույց տալով,
(…)։
4. Սույն հոդվածի երկրորդ կամ երրորդ մասով նախատեսված արարքը, որը կատարվել է զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող առարկաների գործադրմամբ (…)»։
Մեջբերված իրավադրույթի վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ խուլիգանության հիմնական հանցակազմն ունի մեկ, իսկ որակյալ հանցակազմը՝ երկու օբյեկտ։ Մասնավորապես, հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտելը, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով, ենթակա է որակման որպես հասարակ խուլիգանություն, մինչդեռ նույն արարքը, որը զուգորդվում է անձի առողջությանը, գույքային իրավունքներին վնաս պատճառելով, ինչպես նաև իշխանության ներկայացուցչին կամ հասարակական կարգի պահպանության պարտականություն իրականացնող կամ հասարակական կարգի խախտումը խափանող անձին դիմադրություն ցույց տալով` ենթակա է որակման խուլիգանության որակյալ հանցակազմով։
Դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գործող Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարկական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարկության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարկությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված տուժող` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի «21 OL 053» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գույքային վնաս, աղմկել և բռնություն է գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող` խուլիգանական գործողությունները խափանող, իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող, Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պալաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` իշխանության ներկայացուցիչ է համարվում պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմիններում ծառայող այն անձը, ով ծառայողական ենթակայության տակ չգտնվող անձանց նկատմամբ սահմանված կարգով օժտված է կարգադրիչ լիազորություններով։
Հասարակական կարգի պահպանման պարտականություն իրականացնող անձինք կարող են լինել նրանք, ովքեր օժտված են հասարակական կարգի պահպանման որոշակի լիազորություններով։ Ինչ վերաբերվում է հասարակական կարգի խախտումը խափանող անձին, ապա այն կարող է լինել ցանկացած անձ։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածը պատասխանատվություն և պատիժ է նախատեսում հետևյալ արարքների համար`
«1. Իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելը կամ բռնություն գործադրելու սպառնալիքը` կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ` (...)։
2. Սույն հոդվածի առաջին մասում նշված անձանց նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնությունը` կապված նրանց կողմից իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ` (...)։»։
Վերոշարադրյալ հոդվածի վերլուծությունից երևում է, որ օբյեկտիվ կողմից այս հանցագործությունը բնութագրվում է ներքոհիշյալ գործողությունների կատարմամբ`
ա) իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելը` կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ,
բ) իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ բռնություն գործադրելու սպառնալիքը` կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ,
գ) իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնությունը` կապված նրանց կողմից իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ։
Սուբյեկտիվ կողմից տվյալ հանցագործությունը բնութագրվում է մեղքի ուղղակի դիտավորության ձևով։ Այսինքն` հանցավորը գիտակցում է, որ բռնությունը կամ դրա սպառնալիքը կիրառում է իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ` նրանց օրինական պարտականությունների կատարումը խանգարելու կամ խափանելու նպատակով և ցանկանում է դա։
Փաստորեն, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցակազմի համար պարտադիր է ինչպես հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի հատկանիշների առկայությունը՝ իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելը` կապված նրանց կողմից իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ, այնպես էլ հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի հատկանիշի առկայությունը՝ հանցանքը իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կատարելու վերաբերյալ անձի գիտակցումը։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ոք ունի արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ, անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր շահերին առնչվող քրեական գործի քննության իրավունք։
2. Դատավորը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմնի աշխատակիցը չեն կարող մասնակցել քրեական գործով վարույթին, եթե նրանք ուղղակի կամ անուղղակի շահագրգռված են գործի ելքով։
3. Քրեական հետապնդում իրականացնող մարմինը պարտավոր է ձեռնարկել սույն օրենսգրքով նախատեսված բոլոր միջոցառումները` գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման համար, պարզել ինչպես կասկածյալի և մեղադրյալի մեղավորությունը հիմնավորող, այնպես էլ նրանց արդարացնող, ինչպես նաև նրանց պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
4. Կասկածյալի, մեղադրյալի և նրանց պաշտպանի հայտարարություններն իրենց անմեղության, կասկածյալին կամ մեղադրյալին արդարացնող, իրենց պատասխանատվությունը մեղմացնող ապացույցների առկայության մասին, ինչպես նաև քրեական դատավարության ընթացքում օրինականության խախտումների վերաբերյալ բողոքները պետք է մանրակրկիտ ստուգի քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը։»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` «Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։»։
Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն` «Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով։»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից։
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ։»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը ԵԿԴ/0168/01/12 քրեական գործով 2013թ. մայիսի 08-ին կայացված որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(...) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով։ Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի։ Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը։ Այս հանգամանքը բազմիցս շեշտադրվել է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից։ Մասնավորապես, Եվրոպական դատարանը կարևորել է կոնկրետ գործով արդար դատական քննություն կատարված լինելու վերաբերյալ իր համոզմունքի ձևավորումը և նշել է, որ քրեական վարույթի իմաստով արդար դատական քննությունը ներառում է նաև անմեղության կանխավարկածի պահպանումը, ինչը նշանակում է, որ դատավորը չպետք է ելնի այն կանխավարկածից, թե անձը կատարել է իրեն մեղսագրվող հանցանքը, հանցանքի կատարման մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցելու պարտականությունը կրում է դատախազությունը և կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի (տե՛ս Թելֆներն ընդդեմ Ավստրիայի (TELFNER v. AUSTRIA) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 2001 թվականի մարտի 20-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33501/96, կետ 15, ինչպես նաև Նատունենն ընդդեմ Ֆինլանդիայի (NATUNEN v. FINLAND) գործով 2009 թվականի մարտի 31-ի վճիռը, գանգատ թիվ 21022/04, կետ 53)։ (...)»։
Քրեական գործով հիմնավորված է, որ ՀՀ ոստիկանության ծառայող` Արայիկ Աբելյանը դեպքի ժամանակ եղել է ծառայողական համազգեստով։ Այսինքն ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը ի սկզբանե իշխանության ներկայացուցիչներին դիմադրություն ցույց տալու դիտավորություն է ունեցել։
Հետևաբար, դատարանը գտնում է, որ տուժող Արայիկ Աբելյանի` դեպքի ժամանակ որպես ոստիկանության աշխատակից ներկայանալու, նրան` որպես ոստիկանների նկատմամբ բռնություն գործադրելու առումով «չփարատված կասկած» առկա չէ, որը պետք է մեկնաբանվի հօգուտ ամբաստանյալի, քանի որ քրեական գործում առկա են բավարար ապացույցներ, որոնք վկայում են այն մասին, որ տուժող եղել է ծառայողական համազգեստով, իրականացրել է իր ծառայողական պարտականությունները, այսինքն նրա ոստիկան լինելու հանգամանքը ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի համար պարզ է եղել։
Ստուգելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված արարքները կատարելու վերաբերյալ գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով` դատարանը գտնում է, որ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը կատարել է` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված արարք խուլիգանություն` դիտավորությամբ հասարակական կարգը խախտելը, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով, որը զուգորդվել է ուրիշի գույքը վնասելով, բացի այդ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը կատարել է հանցավոր արարք` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված իշխանության ներկայացուցիչի նկատմամբ վտանգավոր բռնություն է գործադրել` կապված նրա կողմից ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ.
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գործող Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարկական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարկության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարկությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված տուժող` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի «21 OL 053» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գույքային վնաս, աղմկել է ու բռնություն գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող իշխանության ներկայացուցիչներ հանդիսացող, տուժողներ` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ ու դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև, տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պլաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով անհնազանդ վարքագիծը և չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին դասակի 2-րդ վաշտի հրամանատար տուժող Արայիկ Աբելյանի` ավտոմեքենայի տանիքից իջնելու օրինական պահանջին և տեսնելով նրա ձգտումը` ֆիզիկական ուժի գործածմամբ խափանելու իր գործողությունները, կապված վերջինիս կողմից իր ծառայողական պարտականությունների կատարման հետ, նրա կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` հիշյալ ատրճանակով կրակել է տուժող Արայիկ Աբելյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ վերջինի առողջությանը պատճառել է թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով` ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով։ Այնուհետև տեսնելով, որ տուժող Ա.Աբելյանը ցանկանում է ավտոմեքենայի առջևի հատվածից բարձրանալ իր մոտ, գնացել է վերջինին ընդառաջ` ցանկանալով հարվածել, սակայն ոտքը դնելով շարժիչի ծածկոցի և դիմապակու արանքում սայթաքել է և ծնկի վրա ընկել շարժիչի ծածկոցին, որտեղից ոստիկանության ծառայողներ տուժողներ Արայիկ Աբելյանը և վկա Ռոբերտ Մանուկյանը ֆիզիկական ուժի գործադրմամբ իջեցրել են նրան, որից հետո մոտեցել են տարածքում ծառայություն իրականացնող մի քանի այլ ոստիկաններ, վերցրել են ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի ձեռքում եղած ատրճանակն ու պլաստմասե առարկան, ձեռնաշղթաներ են հագցրել և պարեկային ավտոմեքենայով բերմեն են ենթարկել ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժին։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածը սահմանում է` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։ 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ 3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և հայտնեց, որ չի հարգում դատարանը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի համաձայն որպես ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ չկան։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի համաձայն՝ ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան։
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ բացակայությունը։
Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված յուրաքանչյուր հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով, որով հնարավոր կլինի հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը։
Անդրադառնալով գործով տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցին` ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանից հօգուտ իրեն, որպես հանցագործությամբ իրեն պատճառված վնասի հատուցում, 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ բռնագանձելու վերաբերյալ, դատարանը հանգեց հետևյալին.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 60-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Քաղաքացիական հայցվոր է ճանաչվում քրեական գործով վարույթի ընթացքում հայց ներկայացրած ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի նկատմամբ բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ նրան քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով պատճառվել է քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնաս»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 154-րդ հոդվածի համաձայն` «Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է նույն օրենսգրքի դրույթներով սահմանված կանոններով։ Քաղաքացիական դատավարության օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենսգրքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն այդ օրենսգրքով։ Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 158-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայց կարող է հարուցվել յուրաքանչյուր պահի` սկսած քրեական գործի հարուցումից մինչև դատավճիռ կայացնելու համար դատարանի հեռանալը խորհրդակցական սենյակ։
2. Քաղաքացիական հայց հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է գույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի գործողությունների համար»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի համաձայն` «Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը, ելնելով քաղաքացիական հայցի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքից, հարուցված հայցը բավարարում է լրիվ կամ մասնակիորեն, կամ մերժում է դրա բավարարումը, կամ այն թողնում է առանց քննության»։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Կարեն Քոսյանի գործով կայացված որոշմամբ համակարգային վերլուծության է ենթարկել այն հարցը թե ում դեմ կարող է հարուցվել քաղաքացիական հայցը քրեական դատավարության ընթացքում.
«(...)ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 154-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է այդ օրենսգրքի դրույթներով սահմանաված կանոններով։ Ըստ նույն հոդվածի 2-րդ մասի` քաղաքացիական դատավարական օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենսգրքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի համաձայն` «Քաղաքացիական պատասխանող է ճանաչվում ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի վրա օրենքով, քրեական գործով վարույթի ընթացքում ներկայացված հայցի հիման վրա կարող է դրվել գույքային պատասխանատվություն քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով գույքային վնաս պատճառած մեղադրյալի գործողությունների համար»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի վերը նշված կանոններից հետևում է, որ քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը կարող է հարուցվել միայն կասկածյալի, մեղադրյալի կամ այն ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձի դեմ, ում վրա օրենքով, քրեական գործով վարույթի ընթացքում ներկայացված հայցի հիման վրա կարող է դրվել գույքային պատասխանատվություն քրեական օրենսգրքով արգելված արարքով գույքային վնաս պատճառած մեղադրյալի գործողությունների համար։ Այդպիսի անձինք են հանդիսանում, օրինակ` ծնողները, որդեգրողները, խնամակալները, շրջապատի համար առավել վտանգի աղբյուրի հետ կապված գործունեություն իրականացնող անձինք, որոնք օրենքի ուժով պատասխանատու են մեղադրյալի գործողությունների համար (...)»։
ՀՀ քաղաքացիական դատավարության օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն` «Դատարանը քաղաքացիական գործը հարուցում է միայն հայցի կամ դիմումի հիման վրա»։
Նույն օրենսգրքի 87-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Հայցադիմումը ներկայացվում է գրավոր»։
Շարադրվածից հետևում է, որ քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, որի հատուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին։
Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցագործությամբ պատճառված լինի։
Վերոգրյալ հանցագործությունն ամբաստանյալի կողմից կատարելու փաստն ապացուցված համարելով և քննության առնելով տուժող` Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ընդդեմ Հայկ Կյուրեղյանի ներկայացված քաղաքացիական հայցը, դատարանը գտնում է, որ այն ենթակա է բավարարման ամբողջությամբ` ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանից հօգուտ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի պետք է բռնագանձվի 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գումար` որպես ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի կողմից հանցագործությամբ տուժող Քրիստինա Սարդարյանին անմիջականորեն պատճառված վնասի փոխհատուցում։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 160-րդ հոդվածը սահմանում է` «Հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը պարտավոր են քաղաքացիական հայցվորի կամ նրա ներկայացուցչի կամ սեփական նախաձեռնությամբ միջոցներ ձեռնարկել` ապահովելու քաղաքացիական հայցը»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 238 հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` «Գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ, ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը հետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը»։
Հաշվի առնելով, որ դեռևս չի վերացել Հայկ Կյուրեղյանի գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը` չի լուծվել տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառված վնասնի փոխհատուցման հարցը, իսկ վերջինս տուժել է Հայկ Կյուրեղյանի հանցավոր գործողությունների արդյունքում, դատարանը գտնում է, որ 2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա դրված կալանքը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև տուժող Քրիստինա Սարդարյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասի փոխհատուցման հարցի վերջնական լուծումը։
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ և 119-րդ հոդվածներով` դատարանը գտնում է, որ քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված` «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները պետք է բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան` պետք է ոչնչացնել։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ապացույց ճանաչված ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսկան կրիչը /լազերային սկավառակը/` պետք է թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։
Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մաuի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսերը դատարանի նախաձեռնությամբ ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ տուժողները, բացառությամբ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի, հնարավորություն ունենալով իրենց շահերը դատարանում ներկայացնել, ամբաստանյալին որևէ պահանջ չեն ներկայացրել, իսկ Քրիստինա Սարդարյանի քաղաքացիական հայցերը վերոգրյալ հիմնավորմամբ պետք է բավարարվի։ Բռնագանձման ենթակա չեն նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-6-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերը, քանի որ 6-րդ կետով նախատեսված ծախս սույն քրեական գործով առկա չէ, իսկ 2-րդ, 3-րդ, 4-րդ և 5-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերի վերաբերյալ պահանջ դատարանին չի ներկայացվել։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 11-րդ կետի համաձայն` դատարանը պետք է լուծի նաև հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասի հատուցումը կամ գույքի հնարավոր բռնագրավումն ապահովելու համար գույքի վրա դրված կալանքի հարցը, իսկ նույն օրենսգրքի 238-րդ հոդվածը սահմանում է, որ գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը ետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը։
Սույն գործով 2014 թվականի հունիսի 20-ի կայացվել է Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում։ Դատարանը, գտնում է, որ 2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշումով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի գույքի վրա դրված կալանքը պետք է թողնել անփոփոխ, քանի որ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը պետք է բավարարվի։
Քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Եզրափակիչ մաս.
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 168-րդ, 169-րդ, 365-րդ, 357-360-րդ հոդվածներով, դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց`
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով դատապարտել ազատազրկման` 7 /յոթ/ տարի ժամկետով։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով դատապարտել ազատազրկման` 5/ հինգ/ տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 9 /ինը/ տարի ժամկետով։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պատժի սկիզբը հաշվել 12.06.2014 թվականից։
Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց` կալանավորումը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարել` ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի հօգուտ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի բռնագանձել ընդհանուր 284.000 ՀՀ դրամ` որպես հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցում։
2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա դրված կալանքը` թողնել անփոփոխ` մինչև տուժող Քրիստինա Սարդարյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասի փոխհատուցման հարցի վերջնական լուծումը։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան` ոչնչացնել։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ապացույց ճանաչված ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսկան կրիչը /լազերային սկավառակը/` թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։
Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված։
Սույն դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկ ամսվա ընթացքում։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0174/01/14
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 15-10-2014 |
|---|---|
| Քրեական գործի համարը | 0174/01/14 |
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 15104514 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Հայկ Կյուրեղյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, 2014թ-ի հունիսի 12-ին՝ ժամը 11:45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող՝ Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գտնվող Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընղհանուր իրավասության դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք՝ իր անկախությունը՝ հասարակության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարակությանը հակադրելու՝ իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված՝ Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո իո» մակնիշի, «21 ՕԼ 053» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է մեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն՝ Ք. Սաալարյանին պատճառելով 284.000 (երկու հարյուր ութսունչորս հազար) ՀՀ դրամի գույքային վնաս, աղմկել է ու բռնություն գործադրել՝ որպես զենք օգտագործվող առարկայով՝ իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող՝ իշխանության ներկայացուցիչներ հանդիսացող՝ ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի, և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ նրանց առողջությանր պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև, տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պլաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով անհնազանդ վարքագիծը և չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող՝ ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին դասկի 2-րդ վաշտի հրամանատար Արայիկ Վիկտորի Աբելյանի՝ ավտոմեքենայի տանիքից իջնելու օրինական պահանջին, և տեսնելով նրա ձգտումը՝ ֆիզիկական ուժի գործադրմամբ խափանելու իր գործողությունները, կապված վերջինիս կողմից իր ծառայողական պարտականությունների կատարման հետ, նրա կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով՝ հիշյալ ատրճանակով կրակել է Ա. Աբելյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառել է թեթև վնաս՝ առողջության կարճատև քայքայումով՝ ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով, իր այդ դիտավորյալ գործողություններով շուրջ 5 րոպե տևողությամբ անհարմարություն պատճառելով տարածքում գտնվող հասարակության անդամներին։ |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Հայկ |
| Ազգանուն | Կյուրեղյան |
| Հայրանուն | Արմենակի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 10.1 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 15-10-2014 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Բեկթաշյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 17-10-2014 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 07-11-2014 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հարություն |
| Ազգանուն | Սարգսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արայիկ |
| Ազգանուն | Աբելյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արմինե |
| Ազգանուն | Գրիգորյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Սամսոն |
| Ազգանուն | Ղարիբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Միքայել |
| Ազգանուն | Այվազյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Քրիստինա |
| Ազգանուն | Սարդարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արտաշես |
| Ազգանուն | Նիկողոսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 01-12-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 17-12-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 2 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 14-01-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Անավարտ գործեր, որոնք փոխանցվել են 2015թ.
| Տեսակը | Անավարտ գործեր, որոնք գտնվում են քննության փուլում |
|---|
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 18-02-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 27-02-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 06-03-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 27-03-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 17-04-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 12-05-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 25-05-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-06-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-06-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 03-07-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 21-07-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 25-08-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-09-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 11-09-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 15-09-2015 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 3 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 15-09-2015 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Հայկ |
| Ազգանուն | Կյուրեղյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 15-09-2015 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | գործ ԵԿԴ/0174/01/14 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը Նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Բեկթաշյանի քարտուղարությամբ` Կարինե Կարապետյանի Սուսաննա Պետրոսյանի Գեորգի Սարգսյանի մասնակցությամբ` մեղադրող` Հարություն Սարգսյանի տուժողներ` Արմինե Գրիգորյանի Միքայել Այվազյանի Սամսով Ղարիբյանի Արտաշես Նիկողոսյանի Արայիկ Աբելյանի Քրիստինա Սարդարյանի պաշտպան` Անժելա Հոբոսյանի ամբաստանյալ` Հայկ Կյուրեղյանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի` ծնված 16.10.1983 թվականին, Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չամուսնացած, չի աշխատել, հաշվառված է ք.Երևան, Նազարբեկյան 22-րդ շենքի 48-րդ բնակարանում, ներկայումս` ՀՀ ԱՆ «Նուբարաշեն» ՔԿՀ կալանավոր է, կալանքի տակ է 12.06.2014 թվականից։ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2014 թվականի հունիսի 14-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը։ Գործի դատավարական նախապատմությունը. ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի պետի գրության համաձայն` հունիսի 12-ին, ժամը 12։30-ին, ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայողները ոստիկանության Կենտրոնական բաժին զեկուցագիր են ներկայացրել այն մասին, որ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի /Տ.Մեծ 23/1/ դիմացից ոստ. Կենտրոնական բաժին բերման են ենթարկել Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին /16.10.1983թ. ծ., չի աշխատում, բն. Բակունցի 2-րդ շ., բն. 43/, ով նույն օրը ժամը 12։10-ին նշված վայրում իր մոտ եղած «Մակարով» տեսակի 12E97102 գործարանային համարի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել ծառայություն իրականացնող ոստիկանության ծառայողների ուղղությամբ, որի հետևանքով ոստ. ծառայողներ` Սամսոն Ղարիբյանը /13.07.1972 թ.ծ. ոստ. ՊՊԾ 5-րդ հատուկ գումարտակի հրամանատար, ոստ. մայոր, ոստ. համակարգում 1997 թվականից, բն. Նոր Արեշ 22 փ., 103տ./, Միքայել Հայկի Այվազյանը /26.06.1984 թ. ծ., ոստ. ՊՊԾ 5-րդ հատուկ գումարտակի դասակի հրամանատար, ոստ. լ-նտ, ոստ. համակարգում 2006 թվականից, բն. Արմավիրի մարզ, գյուղ Քարակերտ 3 տուն/, Արմինե Կարենի Գրիգորյանը /17.08.1982 թ. ծ. ոստ. ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ, ոստ. համակարգում 2003 թվականից, բն. Դավթաշեն 4-րդ թաղ., 41 շ., բն. 31/, Արտաշես Հակոբի Նիկողոսյանը /10.01.1989 թ. ծ. ոստ. ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ավագ ոստիկան, ոստ. ենթասպա, ոստ. համակարգում 2011 թվականից, բն. Արարատի մարզ, գյուղ Արմաշ/ և Արայիկ Վիկտորի Աբելյանը /19.12.1976 թ. ծ. ՊՊԾ գնդի 1-ին վաշտի դասակի հրամանատար, ոստ. լ-նտ, ոստ. համակարգում 1997 թվականից , բն. Խաղաղ Դոնի 5շ., բն. 305/ ստացել են մարմնական վնասվածքներ և տեղափոխվել բուժօգնության «Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ» բ/կ։ Ատրճանակը առգրավված է։ Հ.Կյուրեղյանը ձերբակալված է։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նազարյանի կողմից որոշում է կայացվել` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի կողմից որպես զենք օգտագործվող առարկայի գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելու դեպքի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասի հատկանիշներով թիվ 15104514 քրեական գործը հարուցելու և վարույթ ընդունելու մասին։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի պետ Վ.Մեսրոպյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործի նախաքննությունը` Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչներ` Ս.Նավասարդյանին, Գ.Ղազարյանին և Ա.Հարությունյանին հանձնարարելու մասին ։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Արմինե Գրիգորյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Արտաշես Նիկողոսյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Միքայել Այվազյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Սամսոն Ղարիբյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Արայիկ Աբելյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով կասկածյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին տեսակցությունը մերձավոր ազգականների, զանգվածային լրատվության միջոցների և այլ անձանց հետ արգելելու մասին։ 2014 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով այն բանի համար, որ նա 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գտնվող Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարակության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարակությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո իո» մակնիշի, «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին և քայլելով դրա վրայով դիտավորությամբ վնասել այն, աղմկել ու սպառնացել է բռնություն գործադրել` ձեռքերում եղած պլաստմասե առարկայի միջոցով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով իր խուլիգանական գործողությունները, որպես զենք օգտագործող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով, կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Արայիկ Աբելյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ ու դիտավորությամբ վերջիններիս պատճառել է մարմնական վնասվածքներ` իր այդ դիտավորյալ գործողություններով շուրջ 5 րոպե տևողույամբ անհարմարություն պատճառելով տարածքում գտնող հասարակության անդամներին։ 2014 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից միջնորդություն է ներկայացվել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան` թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ երկու ամիս ժամանակով կալանավորումը որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին և նույն օրը դատարանի կողմից բավարարվել է քննիչի կողմից ներկայացված միջնորդությունը։ 2014 թվականի հունիսի 14-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևանի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանին արգելել տեսակցությունը մերձավոր ազգականների, զանգվածային լրատվության միջոցների և այլ անձանաց հետ։ 2014 թվականի հունիսի 18-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Քրիստինա Սարդարյանին որպես տուժող ճանաչելու մասին։ 2014 թվականի հունիսի 20-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով` ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա կալանք դնելու մասին։ 2014 թվականի օգոստոսի 21-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և լրացնելու մասին և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ 2014 թվականի օգոստոսի 21-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրան մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, այն բանի համար, որ նա 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գտնվող Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարակության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարակությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո իո» մակնիշի, «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` Ք.Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամի գույքային վնաս, աղմկել է ու բռնություն գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող` իշխանության ներկայացուցիչներ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև, տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին` սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պլաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով անհնազանդ վարքագիծը և չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչի հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին դասակի 2-րդ վաշտի հրամանատար Արայիկ Աբելյանի` ավտոմեքենայի տանիքից իջնելու օրինական պահանջին և տեսնելով նրա ձգտումը` ֆիզիկական ուժի գործադրմամբ խափանելու իր գործողությունները` կապված վերջինիս կողմից իր ծառայողական պարտականությունների կատարման հետ, նրա կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` հիշյալ ատրճանակով կրակել է Ա.Աբելյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառել է թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով` ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով, իր այդ դիտավորյալ գործողություններով շուրջ 5 րոպե տևողությամբ անհարմարություն պատճառելով տարածքում գտնվող հասարակության անդամներին։ 2014 թվականի օգոստոսի 28-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանին մերձավոր ազգականների, զանգվածային լրատվության միջոցների և այլ անձանց հետ տեսակցելու արգելքը վերացնելու մասին։ 2014 թվականի սեպտեմբերի 02-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով Քրիստինա Սարդարյանին քաղաքացիական հայցվոր ճանաչելու մասին։ 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները, պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին։ 2014 թվականի սեպտեմբերի 09 -ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի կողմից որոշում է կայացվել թիվ 15104514 քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսկան կրիչը /լազերային սկավառակը/ ապացույց ճանաչելու մասին։ 2014 թվականի հոկտեմբերի 15-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։ Ապացույցների հետազոտում և գնահատում. Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց։ Հայտնեց, որ ինքը չի հարգում դատարանին։ Ինքը հրաժարվում է իր պաշտպանից, քանի որ պաշտպան իրեն տրամադրված է հարկադրաբար։ Հայտնեց, որ ինքը գիտի, թե ինչում է մեղադրվում։ Ինքը ոստիկանության ծառայողների հանդեպ է ցույց տվել գերակայություն։ Ինքը ավտոմեքենայի վրա կանգնելով առանձնացել է հասարակությունից՝ անարդարությունն ի ցույց դնելու նպատակով։ Անարդարության օրինակ է եղել Շանթ Հարությունյանի և մյուսների վերաբերյալ դատավարությունը։ Ինքը ավտոմեքենայի տանիքին բարձրանալով չի ցանկացել վնասել ավտոմեքենան։ Ինքը այդ եղանակով փորձել է ցույց տալ, որ ոստիկանները իրականացնում են ոչ, թե հասարակության պաշտպանություն, այլ իրականացնում են հասարակությանը պատժող ֆունկցիա։ Դատարանի դիմաց գտնվող ոստիկանները պաշտպանում էին անարդար դատավության ընթացքը և քաղաքացուն չեն թույլատրել իր բողոքը արտահայտի։ Ինքը պայթեցնել սպառնացել է ոստիկանությանը։ Հայտնեց, որ ցանկացած անձնավորություն ով թույլ չտա իրեն պաշտպանել արդարությունը ինքը պատրաստ է այդ անձնավորությանը մոտիկից կրակել և անգամ պատրաստ է ատոմային ռումբ գցել նրա վրա։ Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով մեղսագրվող արարքները հիմնավորվել է նաև հետևյալ ապացույցներով. Տուժող Արայիկ Աբելյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 19.09.1976 թվականին, բնակվում է Խ.Դոնի 5-րդ շենքի 305-րդ բնակարանում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին վաշտի 2-րդ դասակի հրամանատար։ Դեպքի օրը, ժամը 12։00-ի սահմաններում ծառայություն են իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմաց։ Այդ ընթացքում ինքը նկատել է մի երիտասարտի, որը բղավել է «այդտեղ ոստիկան չկա, եկեք ինձ բռնեք տարեք»։ Այդ պահին նրա ձեռքին ոչինչ չի եղել։ Ինքը այդ պահին մոտեցել է կանգնած տաքսու վարորդներին և փորձել պարզել, թե ում է պատկանում այն ավտոմեքենան որի վրա կանգնած է Հայկ Կյուրեղյանը, սակայն նրանք ասել են, որ տեղյակ չեն, չգիտեն, թե ում է պատկանում։ Նրանք փորձել են շատ հանգիստ մետենալ այդ երիտասարդին և այդ ժամանակ նա գոտկատեղից հանել է ատրճանակ և սկսել է մի քանի անգամ անկանոն կրակել։ Նրան առաջինը առաջ է գնացել Սամսոն Ղարիբյանը, իսկ ինքը նրա հետևից։ Ինքը մոտեցել է ավտոմեքենային և Հայկ Կյուրեղյանին ասել է, որպեսզի իջնի ավտոմեքենայի վրայից, սակայն նա իրեն ասել է, որ չմոտենա, թե չէ կկրակի։ Կյուրեղյանը իր վրա կրակել է և ինքը ծակոց է զգացել։ Երբ ինքը փորձել է, իր գլխարկը և ռադիոկապը դնել կայանված մեքենայի վրա այդ ժամանակ Կյուրեղյանը իր կողքից հանել է իր ձեռքում պահել է և ասել է չմոտենաք, թե չէ կպայթեցնեմ։ Կյուրեղյանը ցանկացել է ոտքով իրեն հարվածել, սակայն այդ ժամանակ նա կորցրել է իր հավասարակշռությունը և սայթաքել, ընկել է։ Հետո նրա ձեռքից վերցրել են ատրճանակը և այդ իրը, որով պետք է տրաքացներ ավտոմեքենան և կիրառել են ձեռնաշղթա և նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Բաժնում պարզվել է, որ նա Հայկ Կյուրեղյանն է։ Հետո նրանց բժշկական օգնություն են ցույց տվել։ Հայկ Կյուրեղյանը սկսել է հայհոյել, երբ սայթաքել է և երբ նրան բերման են ենթարկել՝ ոստիկանության ավտոմեքենայի մեջ։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։ Տուժող Սամսոն Ղարիբյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 13.07.1972 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Խորենացի 158-րդ հասցեում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի հրամանատարի տեղակալ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ինքը ծառայություն է իրականացնել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում՝ ապահովել են հասարակական կարգը` կապված Շանթ Հարությունյանի վերաբերյալ կայանալիք առաջին դատական նիստի հետ։ Դատական նիստը սկսվելուց առաջ դատարանի դիմաց հավաքված են եղել բազմաթիվ մարդիկ և նկատել է մի անձնավորության, ով ավտոմեքենայի վրայից բղավել է՝ «ոստիկան չկա այստեղ, ուր են ոստիկանները»։ Սկզբում նրան ուշադրություն չի դարձրել, քանի որ բողոքի ակցիաների ժամանակ նմանատիպ բաներ եղել են, սակայն ինքը փորձել է մոտենալ այդ անձնավորությանը և ճշտել արդյոք այդ ավտոմեքենան նրան է։ Մի քանի քայլ առաջանալու ընթացքում նկատել է, որ այդ անձնավորությունը ատրճանակը հանել է գոտկատեղից և կրակոցներ է արձակել։ Տեսել է, որ կրակոցներ է արձակել ոստիկանների ուղղությամբ և ձեռքին եղել է պլաստմասե առարկա և հայտնել է, որ ավտոմեքենան ականապատ է և կպայթեցնի։ Ինքը նրան մոտենալով հայտնել է, որպեսզի չպայթեցնի և ատրճանակը վայր դնի։ Վերալիցքավորման ժամանակ այդ անձնավորության ոտքը սայթաքել է և դիմապակու վրայով ընկել է ավտոմեքենայի վրա։ Իրենք այդ ընթացքում մոտեցել են նրան, վերցրել են ատրճանակը, ձեռնաշղթաների միջոցով մեկուսացրել են նրա ձեռքերը և բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Իր կարծիքով նա ցանկացել է խանգարել դատական նիստը։ Նա դիտավորյալ կրակոցներ է արձակել միայն ոստիկանության աշխատակիցների ուղղությամբ, այսինքն իր արարքը ուղղված է եղել իշխանության ներկայացուցիչների դեմ։ Հայտնեց, որ հայհոյանք չի լսել, իսկ այն, որ նա հայտնել է, որ «այստեղ ոստիկան չկա» դա իր համար վիրավորական է։ Երբ նրա ձեռքերը կապել են նրա կողմից հնչեցվել է հայհոյանք։ Ինքը ստացել է համապատասխան բժշկական օգնություն։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայց չունի ամբաստանյալի նկատմամբ։ Տուժող Արմինե Գրիգորյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 17.08.1982 թվականին, բնակվում է Նոր Նորքի 2-րդ զանգվածի 20-րդ շենքի 23-րդ բնակարում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում, որպես ծառայության տեսուչ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայություն են իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմացի հատվածում։ Ծառայություն իրականացնելու ընթացքում մի երիտասարդ բարձրացել է սպիտակ գույնի ավտոմեքենայի վրա, սկսել է գոռգոռալ՝ ասելով, «ոստիկան չկա գա ինձ իջեցնի» և իր ձեռքին ռումբ կա պայթեցնելու է։ Երբ ոստիկաններն սկսել են մոտենալ նրան ինքը իր մոտ եղած ատրճանակով սկսել է կրակել նրան մոտեցող ոստիկաններին։ Հետագայում իրենց գումարտակի ծառայողները նրան իջեցրել են ավտոմեքենայի վրայից, ձերբակալել և տարել են ոստիկանության բաժին։ Նրա կրակոցներից ինքը նույնպես ստացել է վնասվածքներ՝ ձեռքի և ոտքի հատվածներում։ Ինքը գնացել է հիվանդանոց և ստացել է բուժօգնություն։ Հայտնեց, որ որպես տուժող քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։ Տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 08.04.1976 թվականին բնակվում է Երևան քաղաքի Այգեձոր 78ա փողոցի 11-րդ տանը, աշխատում է որպես փաստաբան։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին ինքը ժամը 11։00-ի սահմաններում գտնվել է դատարանում` դատական նիստի։ Նիստի ավարտից հետ՝ 12։00-ի սահմաններում, դուրս է եկել դատարանի շենքից և փորձել է մոտենալ իր ավտոմեքենային, որը մինչ այդ կայանել էր դատարանի դիմացի հատվածում։ Երբ փորձել է մոտենալ իր ավտոմեքենային` ոստիկանության աշխատողները թույլ չեն տվել նրան մոտենալ իր ավտոմեքենային։ Ինքը զարմացել է և ոստիաններին հարցրել է, թե ինչու չի կարող մոտենալ իր ավտոմեքենային և ոստիկանները նրան հարցրել են դա իր ավտոմեքենան է և ինքը պատասխանել է, որ այո։ Ինքը տեսնելով իր մեքենան չի ճանաչել՝ դիմացի հատվածը գտնվել է կոտրված վիճակում։ Իրեն ոստիկանները պատմել են, որ մի երիտասարդ բարձրացել է իր ավտոմեքենայի տանիքին և կրակոցներ է արձակել ոստիկանների վրա։ Հետագայում իմացել է, որ ոստիկանները նրան ձերբակալել են։ Հիմնականում վնասված է եղել ավտոմեքենայի տանիքը և դիմացի մասը։ Փորձագետը իրեն հայտնել է, որ երբ վնասվածքը լինում է ավտոմեքենայի տանիքին ապա ավտոմեքենան զրկվում է իր շուկայական արժեքից, և այդ պատճառով փորձագետը գրել է իր եզրակացության մեջ, որ ինքը կարող էր ավելի շատ գումար պահանջեր։ Ինքը երբ մոտեցել է ավտոմեքենային այդ անձնավորությանը չի տեսել։ Ինքը որպես տուժող նախաքննության ժամանակ ներկայացրել է քաղաքացիական հայց և պնդում է այն։ 23.07.2015 թվականին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան է ստացվել տուժող Քրիստինա Սարդարյանի դիումունը, որով հայտնել է, որ` «Ձեր վարույթում է գտնվում թիվ ԵԿԴ/0174/01/14 քրեական գործը։ Նշված գործով իմ կողմից քաղաքացիական հայց է ներկայացվել` 284.000 ՀՀ դրամի չափով` համաձայն փորձագիտական եզրակացության։ Ներկայացված քաղաքացիական հայցը պնդում եմ և խնդրում եմ դատական նիստն անցկացնել իմ բացակայությանբ»։ Տուժող Միքայել Այվազյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 26.06.1984 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում, որպես դասակի հրամանատար, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաբաջանյան 129-րդ հասցեում։ Իրենք ծառայություն են իրականացրել՝ պահպանել են հասարակական կարգ` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմաց։ Ծառայություն իրականացնելու ընթացքում նկատել են մի երիտասարդի ,ով բարձրացել և կանգնել է սպիտակ գույնի ավտոմեքենայի տանիքի վրա և բղավել է՝ «ոստիկանություն չկա գա բռնի իրեն»։ Հետո նակտել են, որ գոտկատեղից հանել է զենք։ Նրանք տեսնելով զենքը մոտեցել են նրան։ Նրան մոտենալու ընթացքում այդ անծանոթը ասել է, որպեսզի չմոտենա, այլապես կտրաքացնի։ Այդ կրակոցներից ինքը ստացել է վնասվածքներ` մեկը ականջի հատվածում, մյուսը ձեռքի։ Այդ անծանոթի ոտքը սայթաքել է և ավտոմեքենայի դիմապակու վրայով ընկել է։ Անմիջապես մոտեցել են նրան և օգտագործելով հատուկ միջոց՝ ձեռնաշղթա, նրան ձերբակալել են և բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Նրան ձերբակալելու ընթացքում այդ երիտասարդը հայհոյանքներ է հնչեցրել։ Հետագայում ինքը դիմել է բժիշկիների օգնությանը։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։ Տուժող Արտաշես Նիկողոսյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 10.01.1989 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Գորգագործների 26-րդ շենքի 19-րդ շենքում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում, որպես ավագ ոստիկան։ Հայտենց, որ դեպքի օրը իրենք ծառայություն են իրականացրել՝ պահպանել են հասարակական կարգ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմաց։ Այդ օրը ծառայությունն իրականացրել են կոնկրետ Շանթ Հարությունյանի վերաբերյալ կայանալիք դատական նիստի հետ կապված։ Հայկ Կյուրեղյանին նկատել է ավտոմեքենայի վրա բարձրանալուց հետո։ Ինքը և Արմինե Գրիգորյանը ծառայությունն իրականացրել են դարպասների աջ հատվածում և իրենց հեռավորությունը եղել է մոտավորապես 20-25 մետր Հայկ Կյուրեղյանից։ Ավտոմեքենայի վրա բարձրանալուց հետո Հայկ Կյուրեղյանը հայտարարություններ է արել, որ «այստեղ ոստիկաններ չկան գան ինձ բռնեն»։ Հետո նկատել է, որ գոտկատեղի հատվածից հանում է ատրճանակը և առաջինը կրակել է իրենց կողմ։ Ատրճանակի փամփուշտները վերջանալու ժամանակ ձեռքին եղած իրը բռնած Հայկ Կյուրեղյանը հայտարարել է եթե մոտ գան կպայթեցնի։ Ինքը կրակոցից ստացել է վնասվածք։ Մինչ իրենց մոտենալը Հայկ Կյուրեղյանին ավելի մոտ գտնվող ոստիկանները արդեն մոտեցել էին, և այդ ընթացքում Հայկ Կյուրեղյանի ոտքը սայթաքել և ընկել էր։ Դրանից հետո նրա մոտից ոստիկանները վերցրել են զենքը և պլաստմասե իրը, կիրառել են ձեռնաշղթա և բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Ինքը եղել է ոստիկանության բաժին Հայկ Կյուրեղյանին ներկայացնողներից մեկը և իրենք միասին նույն ավտոմեքենայի մեջ են գտնվել, որտեղ Հայկ Կյուրեղյանը ոստիկաններին տվել է սեռական բնույթի հայհոյանքներ և կատարել է անկանոն շարժումներ։ Ինքը հայհոյանք Հայկ Կյուրեղյանի կողմից լսել է միայն ավտոմեքենայի մեջ։ Հայտնեց, որ քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։ Վկա Գևորգ Վարդանյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 21.04.1982 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ, բնակվում է Երևան քաղաքի Օրբելի 65-րդ շենքի 6-րդ բնակարանում։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում։ Հեռվից նկատել են, որ մի անծանոթ երիտասարդ բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա` աղմկում և պահանջում է, որպեսզի ոստիկանները մոտենան, և այդ ընթացքում նրան մոտ կանգնած ոստիկանները փորձել են մոտենալ նրան և ճշտել, թե ինչումն է խնդիրը, որ բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա և աղմկում է։ Նա գոռացել է չմոտենաք կպայթեցնեմ և անկանոն կրակել է ոստիանների ուղղությամբ։ Իրենք այդ ընթացքում նկատել են, որ այդ անձնավորությունը գոտկատեղից հրազենի նմանվող առարկա է հանում և պահել է ոստիկանների դիմաց և այդ ընթացքում փորձել են առաջանալ և օգնություն ցուցաբերել իրենց կոլեգաներին։ Ոստիկաններից Աբելյանը այդ անձնավորությանը ավելի մոտ է գտնվել և փորձել է մոտենալ նրան` ավտոմեքենայի վրայից իջեցնելու համար, սակայն այդ տղայի ոտքը սայթաքել է և նա ընկել է։ Հետո այդ ընթացքում նա հայհոյել է և չի ենթարկվել ոստիկաններին։ Այդ ամենից հետո նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Վկա Արտակ Օհանյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 27.10.1986 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ, բնակվում է Արտաշատ քաղաքում Արազի 7 հասցեում։ Հայտենց, որ դեպքի օրը ծառայություն են իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմաց՝ ապահովել են հասարակական կարգը։ Այդ ընթացքում նկատել են մի երիտասարդի՝ ով բարձրացել էր ավտոմեքենայի տանիքին և անկանոն կրակոցներ է ուղղել ոստիկանների ուղությամբ։ Նրա ձեռքին եղել է ինչ-որ առարկա և հայտնել է, որ մոտ չգան, թե չէ կտրաքացնի։ Նա բղավել է այստեղ ոստիկան չկա, որ կրակի։ Ինքը նրանց մոտեցել է այն ժամանակ երբ այդ անձնավորությանը բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին։ Հայտնեց, որ վնասվածքներ են ստացել Ա.Աբելյանը, Ա.Գրիգորյանը, Ս.Ղարիբյանը, Մ.Այվազյանը և Ա.Նիկողոսյանը։ Վկա Գևորգ Սալմանյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 04.02.1986 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Արշակունյաց 30 բնակարան 72-րդ հասցեում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակի ծառայության տեսուչ։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում։ Այդ ընթացքում նկատել են մի երիտասարդի ով բարձրացել էր ավտոմեքենայի տանիքին։ Նա բղավել է ոստիկաններ չկան մոտենան, իսկ երբ նրան մոտ կանգնած ոստիկաններից փորձել են մոտենալ նրան և ճշտել, թե ինչ է պատահել նա կողքից հանել է ատրճանակը և սկսել է կրակոցներ արձակել ոստիկանության աշխատողների ուղությամբ։ Նա բղավել է, որ չմոտենան` կտրաքացնի։ Նրանք մոտեցել են, որպեսզի օգնեն ոստիկաններին և նկատել են վնասվածք ստացած ոստիկան։ Հետագայում այդ երիտասարդին բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Մեծ ամբոխ է հավաքված եղել և նրա կրակոցներից կարող էին տուժեր նաև այլ անձինք։ Վկա Դավիթ Չիբուխչյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 17.10.1992 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Բաշինջաղյան 192 բնակարան 83-րդ հասցեում, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության ՊՊԾ գնդի 5-րդ հատուկ գումարտակում որպես ավագ ոստիկան։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը 11։30-ից ծառայություն է իրականացրել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դիմացի հատվածում։ Ժամը 12։00-ի սահմաններում նկատել է մի երիտասարդի, որ կանգնած է եղել դատարանի դիմացի հարթակում կայանված ավտոմեքենաներից մեկի տանիքի վրա։ Ինքը անձամբ մեծ ուշադրություն չի դարձրել։ Ինքը չի լսել, թե ինչ է բղավել Հայկ Կյուրեղյանը։ Իրենք տեսել են, որ նա իր գոտկատեղից հանել է ատրճանակ և նրանք վազել են դեպի նրա կողմը։ Ատրճանակով կրակելու ընթացքում նա իր գրպանից հանել է ինչ-որ առարկա և բղավել է, որ ամենինչ կտրաքացնի, սակայն դրանից հետո նրա ոտքը սայթաքել է և այդ ընթացքում ոստիկաններին հաջողվել է նրան բերման ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Հետագայում նա գտել է այդ երիտսարդի կողմից արձակած փամփուշտները և ներկայացրել է ոստիկաններին։ Ինքը անձամբ տեսել է Ա.Գրիգորյանի ձեռքի կապտուկները, որոնք առաջացել են այդ կրակոցների հետևանքով։ Ինքը տեսել է նաև ոստիկան Այվազյանի ականջի կողմից հոսող արյունը, որը նույնպես առաջացել է նրա կրակոցներից։ Ինքը միայն տեսել է, որ այդ անձնավորությունը խախտում է հասարակական կարգ։ Վկա Գուրգեն Թադևոսյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 19.07.1991 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Անտառային փողացի 144/1 հասցեում, աշխատում է ՀՀ դատական Դեպարտամենտի Կենտրոնի դատարանում, որպես կարգադրիչ։ 2014 թվականի հունիս ամսվա ընթացքում պետք է տեղի ունենար Շանթ Հարությունյանի և մյուսների վերաբերյալ դատական նիստը և այդ օրը ինքը ծառայություն է իրականացրել դատարանի դրսի առջևի հատվածում։ Ծառայությունն իրականացնելու ընթացքում նկատել է մի երիտասարդի, ով բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա և սկսել է գոռգոռալ։ Այդ ընթացքում միջամտել են ոստիկանները և նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Հետագայում իմացել է, որ նրա ձեռքին եղել է ինչ-որ առարկա որով սպառնացել է, որպեսզի չմոտենան, թե չէ կպայթեցնի։ Հետագայում ինքը իմացել է, որ նրա կրակոցներից տուժել և վնասվածքներ են ստացել ոստիկանության աշխատակիցները։ Պնդեց իր կողմից նախաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքը։ Վկա Գոռ Հովհաննիսյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 29.02.1992 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Դավիթաշենի 2-րդ թաղամասի 38-րդ շենքի 17-րդ բնակարանում, աշխատում է ՀՀ Դատական Դեպարտամենտի Կենտրոն դատարանում, որպես կարգադրիչ։ Դեպքը տեղի է ունեցել 2014 թվականի հունիսի 12-ին։ Ինքը ծառայությունը իրականացրել է դատարանի դիմացի հատվածում առկա արգելապատնեշների մոտ։ Մարդկանց բազմությունը շատ է եղել այդ գործով։ Ինքը տեսել է, որ մի մարդ բարձրացել է ավտոմեքենայի վրա և գոռացել է ոստիկաններ չկան այստեղ` գան իրեն ձերբակալեն։ Ինքը տեսել է, որ այդ անձնավորությունը իր մոտից զենք է հանել և սպառնացել է, որ ով մոտենա կկրակի։ Նրան մոտեցել են ոստիկաններ և նա կրակել է ոստիկանների ուղղությամբ։ Հետո նա իր ձեռքում եղած առարկայով սպառնացել է, որ կտրաքացնի ավտոմեքենան, քանի որ նրա մեջ առկա է «ռումբ»։ Ինքը ցանկացել է հարվածել ոստիկանին և այդ ընթացքում սայթաքել և ընկել է։ Ոստիկանները նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Վկա Արման Շախբաթյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 21.07.1988 թվականին, բնակվում է Երևան քաղաքի Նոր-Նորքի 7-րդ զանգվածի 4-րդ շենքի 15-րդ բնակարանում, աշխատում է ՀՀ Դատական Դեպարտամենտի Կենտրոնի դատարանում, որպես կարգադրիչ։ Դեպքը տեղի է ունեցել 2014 թվականի հունիսի 12-ին։ Նշված օրը դատարանում պետք է տեղի ունենար Շանթ Հարությունյանի և մյուսների վերաբերյալ դատական նիստը և ինքը իր ծառայությունը ոստիկանության աշխատակիցների հետ միասին իրականացրել է դատարանի շենքի դիմաց։ Ծառայությունն իրականացնելու ընթացքում ինքը նկատել է մի անձնավորության ով տարբերվել է իր տարօրինակ վարքագծով։ Հետո այդ անձնավորությունը բարձրացել է ավտոմեքենայի տանիքի վրա, հանել է զենք և սկսել է կրակել ոստիկանների ուղղությամբ ու բղավել է, որ կպայթեցնի։ Այդ անձնավորությունը չի ենթարկվել ոստիկանների օրինական պահանջներին։ Հայկ Կյուրեղյանի անունը իմացել է դեպքից հետո` լրատվամիջոցներից։ Հետագայում ոստիկանները Հայկ Կյուրեղյանին բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Վկա Ռոբերտ Մանուկյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով այն մասին, որ ծնվել է 08.07.1977 թվականին, աշխատում է ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին գումարտակի հրամանատար։ Հայտնեց, որ դեպքի օրը ծառայության է եղել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի դիմացի հատվածում։ Ծառայության ընթացքում նկատել է մի անծանոթ երիտասարդի, ով բարձրացել է դատարանի առջևի հատվածում կայանված սպիտակ գույնի ավտոմեքենայի տանիքի վրա։ Հետո գոտկատեղից հանել է ատրճանակը և սկսել է կրակոցներ արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող ոստիկանների ուղղությամբ, ապա ձեռքին եղած առարկայով հայտնել է, որ կպայթեցնի ավտոմեքենան։ Ինքը մյուս ոստիկանների հետ փորձել է մոտենալ այդ երիտասարդին, սակայն նա շարունակել է կրակոցներ արձակել իրենց ուղղությամբ։ Ա.Աբելյանը փորձել է մոտենալ այդ երիտասարդին, սակայն նա նկատելով Ա.Աբելյանին փորձել է հարվածել նրան և այդ ընթացքում ոտքը սայթաքել և ընկել է ավտոմեքենայի շարժիչի ծածկոցի վրա, որից հետո ինքը Ա.Աբելյանի հետ մոտեցել և նրան իջեցրել են ավտոմեքենայի վրայից։ Նրա ձեռքից վերցրել են ատրճանակը և այն առարկան որով սպառնացել է պայթեցնել։ Ձեռնաշղթա հագցնելուց հետո պարեկային ավտոմեքենայով նրան բերման են ենթարկել ոստիկանության բաժին։ Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 985/հ եզրակացությունով` Ա.Աբելյանի մարմնական վնասվածքները ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով, հետևանք է բութ, կոշտ առարկաների ներգործությամբ, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որը պատճառել է առողջությանը թեթև վնաս, առողջության կարճատև քայքայումով, նկատի ունենալով վնասվածքների հետ անմիջական պատճառական կապի մեջ գտնվող հետևանքների տևողությունը ոչ պակաս վեց օրից և ոչ ավելի քսանմեկ օրից։ Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 981/հ եզրակացությունով` Ս.Ղարիբյանի մարմնական վնասվածքները ձախ ուսահոդի շրջանի առաջային մակերեսի սալջարդ վերքի, ձախ ուսահոդի շրջանի առաջային մակերեսին, ձախ հետին ճակատային շրջանում արյունազեղումների ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։ Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 982/հ եզրակացությունով` Մ.Այվազյանի մարմնական վնասվածքները ձախ դաստակի ափային մակերեսին երկրորդ դաստակային ոսկրի պրոյեկցիայով արյունազեղման, ձախ ականջախեցու մեծ կորության վերին հատվածի կպման տեղում սալջարդ վերքի ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակած մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։ Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 983/հ եզրակացությունով` Ա.Նիկողոսյանի մարմնական վնասվածքները աջ դաստակի ափային մակերեսի, ձախ ազդրի առաջային մակերեսի միջին երրորդականի փափուկ հյուսվածքների սալջարդի ձախ ազդրի միջին երրորդականի առաջային մակերեսին արյունազեղման ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։ Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 984/հ եզրակացությունով` Ա.Գրիգորյանի մարմնական ձախ նախաբազկի վերին երրորդականի առաջային մակերեսին, աջ ազդրի վերին երրորդականի առաջային մակերեսին, աջ ազդրի միջին երրորդականի կողմնային մակերեսին արյունազեղումների ձևով, հետևանք են բութ, կոշտ առարկաների ներգործության, ինչպիսին կարող է լինել օդամղիչ ատրճանակից արձակված մանրագնդակը, հնարավոր է նշված ժամկետին և հանգամանքներում, որոնք առկա տվյալներով առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում։ Փորձագետի 2014 թվականի հունիսի 25-ի թիվ 1953-14 եզրակացությունով` 1 ներկայացված ատրճանակը հանդիսանում է գործարանային արտադրության «MAKAROV» տեսակի «12E97102» համարի 4,5մմ տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակ, պիտանի է նպատակային օգտագործման համար, հրազեն չի համարվում։ 2. Ներկայացված ընդհանուր թվով 63 հատ գնդակները հանդիսանում են 4,5մմ տրամաչափի օդամղիչ զենքերից արձակվելու համար նախատեսված գործարանային արտադրության գնդակներ, ռազմամթերք չեն համարվում, պիտանի չեն նույնացման համար։ Գնդակներից 5 հատի վրա առկա են ճզմվածներ, սեղմվածքներ, որոնք առաջացել են օտար պինդ մարմնի հետ շփվելու, հպվելու, հարվածելու արդյունքում։ Փորձագետի 2014 թվականի հուլիսի 09-ի թիվ 507-ԱՊ-14 եզրակացությունով` փորձագետին տրամադրված վիճակում <<Mitsubishi Pajero io 1,8>> մակնիշի «21 OL 053» հ/հ ավտոմեքենայի վնասվածքների հետևանքով, այդ ավտոմեքենայի սեփականատիրոջը պատճառված նյութական վնասի չափի ընդհանուր շուկայական արժեքը, 2014 թվականի հունիսի 12-ի դրությամբ գործող շուկայական գներով գնահատվում է 284000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ։ Տրամադրված ավտոմեքենան գտնվում է աշխատունակ վիճակում, պիտանի էր հետագա նպատակային օգտագործման համար, շահագործումը նախընտրելի է վերանորոգումից հետո։ <<Mitsubishi Pajero io 1,8>> մակնիշի «21 OL 053» հ/հ ավտոմեքենայի մինչվնասվածքային միջին շուկայական արժեքը, 2014 թվականի հունիսի 12-ի դրությամբ գործող շուկայական գներով կարող է կազմել 2000000/ երկու միլիոն/ ՀՀ դրամ։ Տրանադրված <<Mitsubishi Pajero io 1,8>> մակնիշի «21 OL 053» հ/հ ավտոմեքենայի վերանորոգման աշխատանքների միջին ժամանակահատվածը կազմվել է 10 օր։ Վերոնշյալ ավտոմեքենան ցանկացած վերականգնումից հետո, հնարավոր չի կարող ձեռք բերվել մինչվնասվածքային ապրանքային վիճակին համարժեք վիճակ և տեղի կունենա ապրանքային տեսքի անխուսափելի կորուստ` շուկայական գնի նվազում, ինչը վերջնականորեն հնարավոր կդառնա որոշել ավտոմեքենայի վերջնական վերանորոգման աշխատանքներից հետո։ Դեպքի վայրի զննության մասին 2014 թվականի հունիսի 12-ի արձանագրությունով` դպքի վայրը հանդիսանում է Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի 23/1 հասցեում գտնվող` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի մայթեզրը և մայթեզրին կից ավտոկայանատեղին։ Դատարանի շենքի ճակատային հատվածից 25 մետր հեռավարությամբ գտնվում է Տիգրան Մեծի պողոտայի երթևեկելի հատվածը։ Դատարանի շենքի առջևի աստիճանավանդակների դիմաց առկա է քառանկյունաձև հատված, որի մի մասը` աստիճանավանդակներից մետր հեռավորությամբ, ծառայում է որպես մեքենաների կայանատեղի, որի շարունակություն հանդիսացող` դեպի փողոցի երթևեկելի հատվածը ծառայում է որպես մայթեզր` հետիոտների շարքի համար նախատեսված, որի հարող փողոցի երթևեկելի հատվածին կից տարածքը նույնպես ծառայում է որպես ավտոկայանատեղի։ Նշված ավտոկայանատեղիների միջնամասում գտնվող մայթեզրի աջ և ձախ կողմերից շարունակվում է Տիգրան Մեծի պողոտայի` հետիոտների շարքի համար նախատեսված մայթեզրը։ Փողոցի երթևեկելի հատվածին հարող ավտոկայանատեղիում` դատարանի շենքից 25 մետր հեռավորությամբ կայանված են միմյանց կից տարբեր մակնիշների և համարանիշների ավտոմեքենաներ` երկու շարքով։ 1-ին փողոցի երթևեկելի հատվածին հարող շարքում կայանված է «Միցուբիշի պաջերո իո» մակնիշի, սպիտակ գույնի, «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենա` առջևի մասը դեպի դատարանի շենքի ուղղությամբ։ Մեքենայի բոլոր դռները և ապակիները գտնվել են փակ վիճակում, բացառությամբ վարորդի նստատեղի կողքի դռան ապակուց, որը գտնվել է կիսաբաց վիճակում։ Նշված ավտոմեքենայի շարժիչի ծածկոցի վրա առկա են եղել սև գույնի գծանման հետքեր, սև և շագանակագույն գույնի կեղտանման հետքեր` ցեխի նմանությամբ։ Շարժիչի ծածկոցին առկա են փոսանման վնասվածքներ` ներհրված հատվածներ։ Մեքենայի տանիքի վրա առկա 50սմ, տրամագծով փոսանման վնասվածք ներհրված հատված, որի շուրջ առկա են փոսանման այլ վնասվածքներ և փոշու տեսքով հետքեր։ Զննության մասնակից Քրիստինա Սարդարյանի բանավոր հայտարարության համաձայն «Միցուբիշի պաջերո իո» մակնիշի «21 OL 053» համարանիշի ավտոմեքենան պատկանում է իրեն։ 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։20-ի սահմաններում դատարանի առջև կայանել է մեքենան և մտել է դատարանի շենք` դատական նիստի մասնակցելու։ Ժամը 12։10-ի սահմաններում դուրս է եկել դատարանի շենքից ու երբ մոտեցել է մեքենային, որի շուրջ նկատել է ոստիկանության ծառայողների, ապա նկատել է, որ իր մեքենան գտնվում է վնասված վիճակում, մասնավորապես շարժիչի ծածկոցը և տանիքի վրա առկա են փոս ընկած հատվածներ, դիմապակու մաքրիչներից մեկը գտնվում է ծռմռված վիճակում, պոկված է մեքենայի աջ կողմի հետևի դռան ապակու վերնամասում ամրացված պլաստմասե պարագան։ Զննության մասնակից Դավիթ Չիբուխչյանի բանավոր հայտարարությամբ` 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 12։00-ի սահմաններում ծառայության հերթափոխն ընդունելու նպատակով գտնվել է Տիգրան Մեծի 23/1 հասցեում գտնվող դատարանի շենքի շրջակայքում, որտեղ նույն ժամանակահատվածում նկատել է, որ մի երիտասարդ բարձրացել է դատարանի շենքի առջև կայանված «Միցուբիշի պաջերով իո» մակնիշի սպիտակ գույնի ատոմեքենայի տանիքին և բարձրաձայն ելույթ է ունեցել, ապա գրպանից հանելով ինչ-որ առարկա սպառնացել է այդ ավտոմեքենան պայթեցնել, այնուհետև գոտկատեղից հանել է ատրճանակը և կրակել դատարանի շենքի առջևի կայանատեղիների միջանցիկ հատվածում գտնվող մայթեզրում կանգնած ոստիկանների ուղղությամբ և վիրավորել է նրանց։ Դավիթ Չիբուխչյանը ներկայացրել է թվով 5 մետաղյա մանրագնդիկներ` փամփուշտներ և հայտնել է, որ դրանք եղել են ավտոմքենայի շրջակայքում։ Նշված ավտոմեքենայի դիմապակու անձրևամաքրիչներից մեկը գտնվում է ծռմռված վիճակում և դրա տակ գտնվում է թուղթ` «բարիկադ» գրառմամբ։ Տեսագրությունը զննելու մասին 2014 թվականի հունիսի 16-ի անրձանագրությունով` լազերային սկավառակում առկա է «VID00002» անվանումով թվով 1 հատ ֆայլ։ Ֆայլը պարունակում է 4 րոպե 24 վայրկյան տևողությամբ տեսագրություն։ Տեսագրության առաջին վարկյանից սկսած երևում է, որ Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի երթևեկելի հատվածին կից կայանատեղիում` Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի շենքի առջևի հատվածում կայանված սպիտակ գույնի «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի ավտոմեքենայի տանիքին կանգնած է Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը։ Մեքենայի շուրջը հավաքված է մարդկանց բազմություն, որոնցից մի քանիսի ձեռքերում կան տարբեր ձևի դրոշակներ և պաստառներ։ Մարդկանց կողքին գտնվում են նաև ոստիկանության ծառայողներ՝ համապատասխան համազգեստներով։ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը քայլում է մեքենայի տանիքին, ապա տեսագրության 10-րդ վայրկյանին բարձրացնում է ձեռքերը և ասում «ոստիկանություն չկա այստեղ, ոստիկանություն չկա», այնուհետև, տեսագրության 18-րդ վայրկյանին իջեցնում է ձեռքերը, մի քանի վայրկյան քայլում մեքենայի տանիքին և ասում է «ես հայտարարում եմ, որ մին կա այստեղ»՝ աջ ձեռքի մատով ցույց տալով մեքենան, որի տանիքին կանգնած է։ Տեսագրության 39-րդ վայրկյանին Հայկ Կյուրեղյանը կրկին բարձրացնում է ձեռքերը և ասում «ոստիկանություն չկա, գա», որից հետո իջեցնում է ձեռքերը և մի քանի վայրկայն ևս քայլում մեքենայի տանիքին։ Տեսագրության 57-րդ վայրկյանին Հ. Կյուրեղյանը բարձրացնում է շապիկը և գոտկատեղից հանում է ատրճանակ, այն ուղղում է իրենից ձախ կանգնած ոստիկանների ուղղությամբ և կրակոցներ արձակում։ Ոստիկանները մոտենում են մեքենային, որի տանիքին Հ. Կյուրեղյանը կանգնած է։ Տեսագրության 1-ին րոպե 9-րդ վայրկյանին Հ. Կյուրեղյանը աջ ձեռքում պահելով ատրճանակը, ձախ ձեռքով գոտկատեղի հետևի հատվածից հանում է մի առարկա և 1-ին րոպեի 11-րդ վայրկյանին այն բարձրացնում է վերև ու պահելով ձեռքում ասում է, որ կպայթեցնի, եթե մոտենան։ Հ. Կյուրեղյանը շարունակում է մերթընդմերթ կրակոցներ արձակել մեքենային մոտեցած ոստիկաններին և պահանջում է ետ գնալ։ Տեսագրության 1 րոպե 29-րդ վայրկյանին Հ. Կյուրեղյանը տեսնելով մեքենայի առջևի հատվածում կանգնած ոստիկանին, ով մեքենայի առջևի աջ հատվածում բարձրանում է հատակից դեպի մեքենայի շարժիչի ծածկոցը և անմիջապես հետ իջնում, քայլում է մեքենայի տանիքով դեպի շարժիչի ծածկոցի կողմը և ոտքը դնելով շարժիչի ծածկոցի ու դիմապակու արանքում ընկնում է շարժիչի ծածկոցին, որից հետո մի քանի ոստիկաններ ձեռքերով քաշում են նրա պարանոցի հատվածից և ուժի գործադրմամբ իջեցնում են մեքենայի վրայից, ու անմիջապես նրան շրջապատում են բազմաթիվ ոստիկաններ և քաղաքացիական հագուստով մի քանի անձինք, որոնց ձեռքում գտնվում են տեսանկարահանող սարքերը, որոնք ուղղում են դեպի Հայկ Կյուրեղյանը։ Շարժիչի ծածկոցից իջեցնելուց հետո Հայկ Կյուրեղյանը և ոստիկանները գտնվում են տարածքում կայանված մեկ այլ մեքենայի հետնամասում և մինչև տեսագրության 2-րդ րոպեի 27-րդ վարկյանը Հ.Կյուրեղյանը չի երևում տեսագրությունում, որից հետո ոստիկանները Հ.Կյուրեղյանի ձեռքերը բռնած և նրան շրջապատած տանում են մի քանի մետր այն կողմ կայանված պարեկային ավտոմեքենայի կողմն ու տեղավորում պարեկային ավտոմեքենայի մեջ, որից հետո Հ.Կյուրեղյանը տեսագրությունում այլևս չի երևում։ 2014 թվականի հունիսի 12-ի ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնի պետի կողմից Կենտրոնի քննչական բաժնի պետին ուղղված գրությունով, համաձայն որի` ուղարկում է 12.06.2014 թվականի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի մոտ տեղի ունեցած միջադեպի տեսաձայնագրությունները թիվ 15104514 քր. գործին կցելու և հետագա ընթացքը որոշելու համար։ Այլ փաստաթուղթը ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշման համաձայն` այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսական կրիչը /լազերային սկավառակը/ ճանաչվել է ապացույց։ Իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշման համաձայն` թիվ 15104514 քրեական գործով «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները, պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան ճանաչվել է իրեղեն ապացույց։ Դատարանի իրավական վերլուծությունները. Վերլուծելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի կողմից դատաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքը, դա համադրելով այլ ապացույցների հետ, գնահատելով վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, իրենց համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, դատարանը գտնում է հետևյալը. Վերլուծելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանին առաջադրված մեղադրանքները` դատարանը գտնում է հետևյալը. Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետի համաձայն՝ «Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հրապարակային դատաքննության իրավունք (…)»։ ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածի համաձայն` «(…) Մեղադրյալը պարտավոր չէ ապացուցել իր անմեղությունը։ Չփարատված կասկածները մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն` «Քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով։ 2. Քրեական օրենքն անալոգիայով կիրառելն արգելվում է։»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Խուլիգանությունը դիտավորությամբ հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտել է, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով (…)։ 2. Նույն արարքը, որը զուգորդվել է անձի նկատմամբ բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով, ինչպես նաև ուրիշի գույքը ոչնչացնելով կամ վնասելով (…)։ 3. Սույն հոդվածի երկրորդ մասով նախատեսված արարքը, որը` 1) կատարվել է մի խումբ անձանց կամ կազմակերպված խմբի կողմից, 2) զուգորդվել է իշխանության ներկայացուցչին կամ հասարակական կարգի պահպանության պարտականություն իրականացնող կամ հասարակական կարգի խախտումը խափանող անձին դիմադրություն ցույց տալով, (…)։ 4. Սույն հոդվածի երկրորդ կամ երրորդ մասով նախատեսված արարքը, որը կատարվել է զենքի կամ որպես զենք օգտագործվող առարկաների գործադրմամբ (…)»։ Մեջբերված իրավադրույթի վերլուծությունից պարզ է դառնում, որ խուլիգանության հիմնական հանցակազմն ունի մեկ, իսկ որակյալ հանցակազմը՝ երկու օբյեկտ։ Մասնավորապես, հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտելը, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով, ենթակա է որակման որպես հասարակ խուլիգանություն, մինչդեռ նույն արարքը, որը զուգորդվում է անձի առողջությանը, գույքային իրավունքներին վնաս պատճառելով, ինչպես նաև իշխանության ներկայացուցչին կամ հասարակական կարգի պահպանության պարտականություն իրականացնող կամ հասարակական կարգի խախտումը խափանող անձին դիմադրություն ցույց տալով` ենթակա է որակման խուլիգանության որակյալ հանցակազմով։ Դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գործող Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարկական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարկության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարկությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված տուժող` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի «21 OL 053» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գույքային վնաս, աղմկել և բռնություն է գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայություն իրականացնող` խուլիգանական գործողությունները խափանող, իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող, Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պալաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` իշխանության ներկայացուցիչ է համարվում պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմիններում ծառայող այն անձը, ով ծառայողական ենթակայության տակ չգտնվող անձանց նկատմամբ սահմանված կարգով օժտված է կարգադրիչ լիազորություններով։ Հասարակական կարգի պահպանման պարտականություն իրականացնող անձինք կարող են լինել նրանք, ովքեր օժտված են հասարակական կարգի պահպանման որոշակի լիազորություններով։ Ինչ վերաբերվում է հասարակական կարգի խախտումը խափանող անձին, ապա այն կարող է լինել ցանկացած անձ։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածը պատասխանատվություն և պատիժ է նախատեսում հետևյալ արարքների համար` «1. Իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելը կամ բռնություն գործադրելու սպառնալիքը` կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ` (...)։ 2. Սույն հոդվածի առաջին մասում նշված անձանց նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնությունը` կապված նրանց կողմից իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ` (...)։»։ Վերոշարադրյալ հոդվածի վերլուծությունից երևում է, որ օբյեկտիվ կողմից այս հանցագործությունը բնութագրվում է ներքոհիշյալ գործողությունների կատարմամբ` ա) իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար ոչ վտանգավոր բռնություն գործադրելը` կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ, բ) իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ բռնություն գործադրելու սպառնալիքը` կապված նրա կողմից իր ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ, գ) իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնությունը` կապված նրանց կողմից իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ։ Սուբյեկտիվ կողմից տվյալ հանցագործությունը բնութագրվում է մեղքի ուղղակի դիտավորության ձևով։ Այսինքն` հանցավորը գիտակցում է, որ բռնությունը կամ դրա սպառնալիքը կիրառում է իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ` նրանց օրինական պարտականությունների կատարումը խանգարելու կամ խափանելու նպատակով և ցանկանում է դա։ Փաստորեն, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցակազմի համար պարտադիր է ինչպես հանցակազմի օբյեկտիվ կողմի հատկանիշների առկայությունը՝ իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կյանքի կամ առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելը` կապված նրանց կողմից իրենց ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ, այնպես էլ հանցակազմի սուբյեկտիվ կողմի հատկանիշի առկայությունը՝ հանցանքը իշխանության ներկայացուցչի կամ նրա մերձավոր ազգականի նկատմամբ կատարելու վերաբերյալ անձի գիտակցումը։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Յուրաքանչյուր ոք ունի արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ, անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր շահերին առնչվող քրեական գործի քննության իրավունք։ 2. Դատավորը, դատախազը, քննիչը, հետաքննության մարմնի աշխատակիցը չեն կարող մասնակցել քրեական գործով վարույթին, եթե նրանք ուղղակի կամ անուղղակի շահագրգռված են գործի ելքով։ 3. Քրեական հետապնդում իրականացնող մարմինը պարտավոր է ձեռնարկել սույն օրենսգրքով նախատեսված բոլոր միջոցառումները` գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտման համար, պարզել ինչպես կասկածյալի և մեղադրյալի մեղավորությունը հիմնավորող, այնպես էլ նրանց արդարացնող, ինչպես նաև նրանց պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ 4. Կասկածյալի, մեղադրյալի և նրանց պաշտպանի հայտարարություններն իրենց անմեղության, կասկածյալին կամ մեղադրյալին արդարացնող, իրենց պատասխանատվությունը մեղմացնող ապացույցների առկայության մասին, ինչպես նաև քրեական դատավարության ընթացքում օրինականության խախտումների վերաբերյալ բողոքները պետք է մանրակրկիտ ստուգի քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը։»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` «Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ։»։ Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` «Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի։»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում` 1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն). 2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին. 3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները. 4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ. 5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները. 6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն` «Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով։»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից։ 2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ։»։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանը ԵԿԴ/0168/01/12 քրեական գործով 2013թ. մայիսի 08-ին կայացված որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(...) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով։ Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա։ Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի։ Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը։ Այս հանգամանքը բազմիցս շեշտադրվել է Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կողմից։ Մասնավորապես, Եվրոպական դատարանը կարևորել է կոնկրետ գործով արդար դատական քննություն կատարված լինելու վերաբերյալ իր համոզմունքի ձևավորումը և նշել է, որ քրեական վարույթի իմաստով արդար դատական քննությունը ներառում է նաև անմեղության կանխավարկածի պահպանումը, ինչը նշանակում է, որ դատավորը չպետք է ելնի այն կանխավարկածից, թե անձը կատարել է իրեն մեղսագրվող հանցանքը, հանցանքի կատարման մեջ անձի մեղավորությունն ապացուցելու պարտականությունը կրում է դատախազությունը և կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի (տե՛ս Թելֆներն ընդդեմ Ավստրիայի (TELFNER v. AUSTRIA) գործով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի 2001 թվականի մարտի 20-ի վճիռը, գանգատ թիվ 33501/96, կետ 15, ինչպես նաև Նատունենն ընդդեմ Ֆինլանդիայի (NATUNEN v. FINLAND) գործով 2009 թվականի մարտի 31-ի վճիռը, գանգատ թիվ 21022/04, կետ 53)։ (...)»։ Քրեական գործով հիմնավորված է, որ ՀՀ ոստիկանության ծառայող` Արայիկ Աբելյանը դեպքի ժամանակ եղել է ծառայողական համազգեստով։ Այսինքն ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը ի սկզբանե իշխանության ներկայացուցիչներին դիմադրություն ցույց տալու դիտավորություն է ունեցել։ Հետևաբար, դատարանը գտնում է, որ տուժող Արայիկ Աբելյանի` դեպքի ժամանակ որպես ոստիկանության աշխատակից ներկայանալու, նրան` որպես ոստիկանների նկատմամբ բռնություն գործադրելու առումով «չփարատված կասկած» առկա չէ, որը պետք է մեկնաբանվի հօգուտ ամբաստանյալի, քանի որ քրեական գործում առկա են բավարար ապացույցներ, որոնք վկայում են այն մասին, որ տուժող եղել է ծառայողական համազգեստով, իրականացրել է իր ծառայողական պարտականությունները, այսինքն նրա ոստիկան լինելու հանգամանքը ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի համար պարզ է եղել։ Ստուգելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի կողմից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված արարքները կատարելու վերաբերյալ գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով` դատարանը գտնում է, որ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը կատարել է` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով նախատեսված արարք խուլիգանություն` դիտավորությամբ հասարակական կարգը խախտելը, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունքով, որը զուգորդվել է ուրիշի գույքը վնասելով, բացի այդ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը կատարել է հանցավոր արարք` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված իշխանության ներկայացուցիչի նկատմամբ վտանգավոր բռնություն է գործադրել` կապված նրա կողմից ծառայողական պարտականությունները կատարելու հետ. Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գործող Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարկական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարկության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարկությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված տուժող` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի «21 OL 053» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գույքային վնաս, աղմկել է ու բռնություն գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող իշխանության ներկայացուցիչներ հանդիսացող, տուժողներ` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ ու դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև, տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պլաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով անհնազանդ վարքագիծը և չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին դասակի 2-րդ վաշտի հրամանատար տուժող Արայիկ Աբելյանի` ավտոմեքենայի տանիքից իջնելու օրինական պահանջին և տեսնելով նրա ձգտումը` ֆիզիկական ուժի գործածմամբ խափանելու իր գործողությունները, կապված վերջինիս կողմից իր ծառայողական պարտականությունների կատարման հետ, նրա կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` հիշյալ ատրճանակով կրակել է տուժող Արայիկ Աբելյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ վերջինի առողջությանը պատճառել է թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով` ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով։ Այնուհետև տեսնելով, որ տուժող Ա.Աբելյանը ցանկանում է ավտոմեքենայի առջևի հատվածից բարձրանալ իր մոտ, գնացել է վերջինին ընդառաջ` ցանկանալով հարվածել, սակայն ոտքը դնելով շարժիչի ծածկոցի և դիմապակու արանքում սայթաքել է և ծնկի վրա ընկել շարժիչի ծածկոցին, որտեղից ոստիկանության ծառայողներ տուժողներ Արայիկ Աբելյանը և վկա Ռոբերտ Մանուկյանը ֆիզիկական ուժի գործադրմամբ իջեցրել են նրան, որից հետո մոտեցել են տարածքում ծառայություն իրականացնող մի քանի այլ ոստիկաններ, վերցրել են ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի ձեռքում եղած ատրճանակն ու պլաստմասե առարկան, ձեռնաշղթաներ են հագցրել և պարեկային ավտոմեքենայով բերմեն են ենթարկել ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժին։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է` «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածը սահմանում է` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։ 2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ 3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։ Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և հայտնեց, որ չի հարգում դատարանը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի համաձայն որպես ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ չկան։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի համաձայն՝ ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան։ Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներ բացակայությունը։ Ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված յուրաքանչյուր հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով, որով հնարավոր կլինի հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը։ Անդրադառնալով գործով տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցին` ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանից հօգուտ իրեն, որպես հանցագործությամբ իրեն պատճառված վնասի հատուցում, 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ բռնագանձելու վերաբերյալ, դատարանը հանգեց հետևյալին. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 60-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Քաղաքացիական հայցվոր է ճանաչվում քրեական գործով վարույթի ընթացքում հայց ներկայացրած ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի նկատմամբ բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ նրան քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով պատճառվել է քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնաս»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 154-րդ հոդվածի համաձայն` «Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է նույն օրենսգրքի դրույթներով սահմանված կանոններով։ Քաղաքացիական դատավարության օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենսգրքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն այդ օրենսգրքով։ Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 158-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայց կարող է հարուցվել յուրաքանչյուր պահի` սկսած քրեական գործի հարուցումից մինչև դատավճիռ կայացնելու համար դատարանի հեռանալը խորհրդակցական սենյակ։ 2. Քաղաքացիական հայց հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է գույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի գործողությունների համար»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 367-րդ հոդվածի համաձայն` «Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը, ելնելով քաղաքացիական հայցի հիմքերի ու չափի ապացուցված լինելու հանգամանքից, հարուցված հայցը բավարարում է լրիվ կամ մասնակիորեն, կամ մերժում է դրա բավարարումը, կամ այն թողնում է առանց քննության»։ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Կարեն Քոսյանի գործով կայացված որոշմամբ համակարգային վերլուծության է ենթարկել այն հարցը թե ում դեմ կարող է հարուցվել քաղաքացիական հայցը քրեական դատավարության ընթացքում. «(...)ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 154-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է այդ օրենսգրքի դրույթներով սահմանաված կանոններով։ Ըստ նույն հոդվածի 2-րդ մասի` քաղաքացիական դատավարական օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենսգրքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 74-րդ հոդվածի համաձայն` «Քաղաքացիական պատասխանող է ճանաչվում ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի վրա օրենքով, քրեական գործով վարույթի ընթացքում ներկայացված հայցի հիման վրա կարող է դրվել գույքային պատասխանատվություն քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով գույքային վնաս պատճառած մեղադրյալի գործողությունների համար»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի վերը նշված կանոններից հետևում է, որ քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը կարող է հարուցվել միայն կասկածյալի, մեղադրյալի կամ այն ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձի դեմ, ում վրա օրենքով, քրեական գործով վարույթի ընթացքում ներկայացված հայցի հիման վրա կարող է դրվել գույքային պատասխանատվություն քրեական օրենսգրքով արգելված արարքով գույքային վնաս պատճառած մեղադրյալի գործողությունների համար։ Այդպիսի անձինք են հանդիսանում, օրինակ` ծնողները, որդեգրողները, խնամակալները, շրջապատի համար առավել վտանգի աղբյուրի հետ կապված գործունեություն իրականացնող անձինք, որոնք օրենքի ուժով պատասխանատու են մեղադրյալի գործողությունների համար (...)»։ ՀՀ քաղաքացիական դատավարության օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն` «Դատարանը քաղաքացիական գործը հարուցում է միայն հայցի կամ դիմումի հիման վրա»։ Նույն օրենսգրքի 87-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Հայցադիմումը ներկայացվում է գրավոր»։ Շարադրվածից հետևում է, որ քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, որի հատուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին։ Քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է, որպեսզի վնասն անմիջականորեն հանցագործությամբ պատճառված լինի։ Վերոգրյալ հանցագործությունն ամբաստանյալի կողմից կատարելու փաստն ապացուցված համարելով և քննության առնելով տուժող` Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ընդդեմ Հայկ Կյուրեղյանի ներկայացված քաղաքացիական հայցը, դատարանը գտնում է, որ այն ենթակա է բավարարման ամբողջությամբ` ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանից հօգուտ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի պետք է բռնագանձվի 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գումար` որպես ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի կողմից հանցագործությամբ տուժող Քրիստինա Սարդարյանին անմիջականորեն պատճառված վնասի փոխհատուցում։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 160-րդ հոդվածը սահմանում է` «Հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը պարտավոր են քաղաքացիական հայցվորի կամ նրա ներկայացուցչի կամ սեփական նախաձեռնությամբ միջոցներ ձեռնարկել` ապահովելու քաղաքացիական հայցը»։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 238 հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` «Գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ, ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը հետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը»։ Հաշվի առնելով, որ դեռևս չի վերացել Հայկ Կյուրեղյանի գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը` չի լուծվել տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառված վնասնի փոխհատուցման հարցը, իսկ վերջինս տուժել է Հայկ Կյուրեղյանի հանցավոր գործողությունների արդյունքում, դատարանը գտնում է, որ 2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա դրված կալանքը պետք է թողնել անփոփոխ` մինչև տուժող Քրիստինա Սարդարյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասի փոխհատուցման հարցի վերջնական լուծումը։ Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ և 119-րդ հոդվածներով` դատարանը գտնում է, որ քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված` «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները պետք է բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։ Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան` պետք է ոչնչացնել։ Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ապացույց ճանաչված ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսկան կրիչը /լազերային սկավառակը/` պետք է թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։ Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մաuի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսերը դատարանի նախաձեռնությամբ ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ տուժողները, բացառությամբ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի, հնարավորություն ունենալով իրենց շահերը դատարանում ներկայացնել, ամբաստանյալին որևէ պահանջ չեն ներկայացրել, իսկ Քրիստինա Սարդարյանի քաղաքացիական հայցերը վերոգրյալ հիմնավորմամբ պետք է բավարարվի։ Բռնագանձման ենթակա չեն նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-6-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերը, քանի որ 6-րդ կետով նախատեսված ծախս սույն քրեական գործով առկա չէ, իսկ 2-րդ, 3-րդ, 4-րդ և 5-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերի վերաբերյալ պահանջ դատարանին չի ներկայացվել։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 11-րդ կետի համաձայն` դատարանը պետք է լուծի նաև հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասի հատուցումը կամ գույքի հնարավոր բռնագրավումն ապահովելու համար գույքի վրա դրված կալանքի հարցը, իսկ նույն օրենսգրքի 238-րդ հոդվածը սահմանում է, որ գույքը, քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ ազատվում է կալանքից, եթե քաղաքացիական հայցը ետ վերցվելու, կասկածյալին կամ մեղադրյալին վերագրվող արարքի որակումը փոխվելու հետևանքով կամ այլ պատճառներով վերացել է գույքի վրա կալանք դնելուց բխող սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը։ Սույն գործով 2014 թվականի հունիսի 20-ի կայացվել է Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի գույքի վրա կալանք դնելու մասին որոշում։ Դատարանը, գտնում է, որ 2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշումով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի գույքի վրա դրված կալանքը պետք է թողնել անփոփոխ, քանի որ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը պետք է բավարարվի։ Քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Եզրափակիչ մաս. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 168-րդ, 169-րդ, 365-րդ, 357-360-րդ հոդվածներով, դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով դատապարտել ազատազրկման` 7 /յոթ/ տարի ժամկետով։ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով դատապարտել ազատազրկման` 5/ հինգ/ տարի ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 9 /ինը/ տարի ժամկետով։ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պատժի սկիզբը հաշվել 12.06.2014 թվականից։ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց` կալանավորումը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարել` ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի հօգուտ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի բռնագանձել ընդհանուր 284.000 ՀՀ դրամ` որպես հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցում։ 2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա դրված կալանքը` թողնել անփոփոխ` մինչև տուժող Քրիստինա Սարդարյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասի փոխհատուցման հարցի վերջնական լուծումը։ Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ. տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։ Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան` ոչնչացնել։ Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ապացույց ճանաչված ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսկան կրիչը /լազերային սկավառակը/` թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։ Դատական ծախսերի հարցը համարել լուծված։ Սույն դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկ ամսվա ընթացքում։ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 15-09-2015 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 03-11-2015 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 261, 203, 413 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 03-11-2015 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 261, 203, 413 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-50327 |
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 28-04-2016 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 29-04-2016 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 17-05-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 261, 203, 413, 178 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 17-05-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 261, 203, 413, 178 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0174/01/14
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 23-10-2015 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 23-10-2015 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Ամբաստանյալ |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Հայկ |
| Ազգանուն | Կյուրեղյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Հայկ Կյուրեղյան Վերացնել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի / ՀՀ քր. օր-ի 258 հոդվածի 4-րդ մասով, 316 հոդվածի 2-րդ մասով- ազ. 9 տարի ժամկետով/ վերաբերյալ 15.09.2015թ-ի դատավճիռը , վերացնել Հայկ Կյուրեղյանի իրավունքների խախտումները և կայացնել գործն ըստ էության լուծող նոր դատական ակտ: |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 27-10-2015 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 23-10-2015 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Ամբաստանյալ |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Հայկ |
| Ազգանուն | Կյուրեղյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Հայկ Կյուրեղյան Վերացնել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի / ՀՀ քր. օր-ի 258 հոդվածի 4-րդ մասով, 316 հոդվածի 2-րդ մասով- ազ. 9 տարի ժամկետով/ վերաբերյալ 15.09.2015թ-ի դատավճիռը , վերացնել Հայկ Կյուրեղյանի իրավունքների խախտումները և կայացնել գործն ըստ էության լուծող նոր դատական ակտ: |
| Բողոքի ստացման կարգը | Հանձնվել է փոստին |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 06-11-2015 |
|---|---|
| Գործը ստացվել է | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ |
Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
| Ըստ էության լուծող դատական ակտեր | Դատավճիռ (արդարացման/մեղադրական) |
|---|
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 06-11-2015 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Սերգեյ |
| Ազգանուն | Չիչոյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Դանիելյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Կարինե |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 09-11-2015 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 30-11-2015 |
|---|---|
| Ուղարկվել է ծանուցագիր | 09-11-2015 |
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
| Անփոփոխ թողնված դատական ակտը | Պատճառաբանվել է |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 30-11-2015 |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Հայկ |
| Ազգանուն | Կյուրեղյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված | |
| Քր.օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | Գործ ԵԿԴ/0174/01/14 Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 2015 թվականի նոյեմբերի 30-ին Երևան քաղաքում ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ս. ՉԻՉՈՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ա. ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Լ. ՍԱՐՈՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ` ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Վ. ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Հ. ԿՅՈՒՐԵՂՅԱՆԻ Դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի վերաքննիչ բողոքը` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճռի դեմ Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1. Գործի դատավարական նախապատմությունը. 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնում` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հարուցվել է թիվ 15104514 քրեական գործը: Նույն օրը Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը ձերբակալվել է: 2014 թվականի հունիսի 14-ին Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը ներգրավել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 14-ի որոշմամբ բավարարվել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանի միջնորդությունը և թիվ 15104514 քրեական գործով մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը` 2/երկու/ ամիս ժամանակով` կալանքի սկիզբը հաշվելով 2014 թվականի հունիսի 12-ից: ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2014 թվականի հուլիսի 03-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի շահերի պաշտպան Աննա Ջուվանովայի վերաքննիչ բողոքը մերժվել, իսկ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հունիսի 14-ի որոշումը թողնվել է օրինական ուժի մեջ: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի օգոստոսի 07-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է 2/երկու/ ամիս ժամանակով` մինչև 2014 թվականի հոկտեմբերի 12-ը: Մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պաշտպան Արա Զաքարյանի միջնորդությունը` կալանավորումը գրավով փոխարինելու մասին, մերժվել է: Քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի 2014 թվականի օգոստոսի 21-ի որոշմամբ, Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել, լրացվել և նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2014 թվականի օգոստոսի 28-ի որոշմամբ բավարարել է մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպան Արա Զաքարյանի բողոքը և վարույթն իրականացնող մարմնին` ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Ս.Նավասարդյանին, պարտավորեցրել է վերացնել մեղադրյալ Հայկ Կյուրեղյանի խախտված իրավունքները: ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2014 թվականի օգոստոսի 29-ի որոշմամբ, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 07.08.2014 թվականի որոշման դեմ բերված պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը թողնվել է առանց բավարարման: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 07-ի որոշմամբ մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է 20/քսան/ օր ժամանակով` մինչև 2014 թվականի նոյեմբերի 01-ը: Մեղադրյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պաշտպան Արա Զաքարյանի միջնորդությունը` կալանավորումը գրավով փոխարինելու մասին, մերժվել է: 2014 թվականի հոկտեմբերի 14-ին թիվ 15104514 քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճռով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և դատապարտվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` ազատարկման` 7/յոթ/ տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով` ազատազրկման` 5/ հինգ/ տարի ժամկետով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 9/ինը/ տարի ժամկետով։ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի պատժի սկիզբը հաշվվել է 12.06.2014 թվականից։ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց կալանավորումը, թողնվել է անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Տուժող Քրիստինա Սարդարյանի կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարվել է` ամբաստանյալ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի հօգուտ տուժող Քրիստինա Սարդարյանի բռնագանձվել է ընդհանուր 284.000 ՀՀ դրամ` որպես հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցում։ 2014 թվականի հունիսի 20-ի որոշմամբ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի անվամբ սեփականության իրավունքով ՀՀ տարածքում գրանցված անշարժ և շարժական գույքի վրա դրված կալանքը` թողնվել է անփոփոխ` մինչև տուժող Քրիստինա Սարդարյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասի փոխհատուցման հարցի վերջնական լուծումը։ Վճռվել է նաև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված <<Մակարով>> տեսակի <<12E97102>> համարի, 4.5մմ տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները բռնագրավել հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության։ Քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան` ոչնչացնել։ Քրեական գործով այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ապացույց ճանաչված ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսական կրիչը /լազերային սկավառակը/` թողնել քրեական գործին կցված` դրա պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում։ Դատական ծախսերի հարցը համարվել է լուծված։ Դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը: Քրեական գործը ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան մուտք է եղել 2015 թվականի նոյեմբերի 06-ին: ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2015 թվականի նոյեմբերի 09-ի որոշմամբ վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և քրեական գործը նշանակվել` քննության վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով: Վերաքննիչ բողոքի դեմ գրավոր պատասխան չի ստացվել: 2. Գործի փաստական հանգամանքները. Առաջին ատյանի դատարանի դատաքննությամբ հիմնավորվել է, որ Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանը 2014 թվականի հունիսի 12-ին, ժամը 11։45-ի սահմաններում, գտնվելով հասարակական վայր հանդիսացող` Երևան քաղաքի Տիգրան Մեծի պողոտայի թիվ 23/1 հասցեում գործող Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի շենքի առջևի հատվածում բողոքի ակցիա իրականացնող քաղաքացիների շարքում, կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը, հասարակության նկատմամբ դրսևորել է բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք` իր անկախությունը` հասարկության մեջ ընդունված վարքագծի կանոններից շեղելու, ինչպես նաև իր անձը հասարկությանը հակադրելու` իր գերակայությունն ի ցույց դնելու մղումով, բարձրացել է դատարանի շենքի առջևի ավտոկայանատեղիում կայանված տուժող` Քրիստինա Սարդարյանին պատկանող «Միցուբիշի Պաջերո Իո» մակնիշի «21 OL 053» հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի տանիքին, ապա անտեսելով տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող ոստիկաններին, քայլել է ավտոմեքենայի տանիքի վրայով և դիտավորությամբ վնասել այն` տուժող Քրիստինա Սարդարյանին պատճառելով 284.000 /երկու հարյուր ութսունչորս հազար/ ՀՀ դրամ գույքային վնաս, աղմկել է ու բռնություն գործադրել` որպես զենք օգտագործվող առարկայով` իր մոտ պահվող «Մակարով» տեսակի օդամղիչ ատրճանակով կրակոցներ է արձակել տարածքում ծառայողական համազգեստով ծառայություն իրականացնող իշխանության ներկայացուցիչներ հանդիսացող, տուժողներ` ՀՀ ոստիկանության ծառայողներ Արմինե Գրիգորյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Միքայել Այվազյանի և Արտաշես Նիկողոսյանի ուղղությամբ ու դիտավորությամբ նրանց առողջությանը պատճառել թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող վնասվածքներ, այնուհետև, տեսնելով իրեն մոտեցող ոստիկաններին սպառնացել է իրեն մոտենալու դեպքում ձեռքում եղած պլաստմասե առարկայով պայթեցնել մարդկանց հոծ բազմության կողքին կայանված ավտոմեքենան, ապա շարունակելով անհնազանդ վարքագիծը և չենթարկվելով իշխանության ներկայացուցիչ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՊՊԾ գնդի 1-ին դասակի 2-րդ վաշտի հրամանատար տուժող Արայիկ Աբելյանի` ավտոմեքենայի տանիքից իջնելու օրինական պահանջին և տեսնելով նրա ձգտումը` ֆիզիկական ուժի գործածմամբ խափանելու իր գործողությունները, կապված վերջինիս կողմից իր ծառայողական պարտականությունների կատարման հետ, նրա կյանքի և առողջության համար վտանգավոր բռնություն գործադրելով` հիշյալ ատրճանակով կրակել է տուժող Արայիկ Աբելյանի ուղղությամբ և դիտավորությամբ վերջինիս առողջությանը պատճառել է թեթև վնաս` առողջության կարճատև քայքայումով` ճակատի աջ կեսի սալջարդ վերքի ձևով։ Այնուհետև տեսնելով, որ տուժող Ա.Աբելյանը ցանկանում է ավտոմեքենայի առջևի հատվածից բարձրանալ իր մոտ, գնացել է վերջինիս ընդառաջ` ցանկանալով հարվածել, սակայն ոտքը դնելով շարժիչի ծածկոցի և դիմապակու արանքում սայթաքել է և ծնկի վրա ընկել շարժիչի ծածկոցին, որտեղից ոստիկանության ծառայողներ տուժողներ Արայիկ Աբելյանը և վկա Ռոբերտ Մանուկյանը ֆիզիկական ուժի գործադրմամբ իջեցրել են նրան, որից հետո մոտեցել են տարածքում ծառայություն իրականացնող մի քանի այլ ոստիկաններ, վերցրել են ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի ձեռքում եղած ատրճանակն ու պլաստմասե առարկան, ձեռնաշղթաներ են հագցրել և պարեկային ավտոմեքենայով բերմեն են ենթարկել ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժին: 3. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում ներքոհիշյալ հիմնավորումներով: Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը վերաքննիչ բողոքում նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը խախտել է իր արդար դատաքննության իրավունքը. Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի համապատասխան մասերը սահմանում են. «(1) Յուրաքանչյուր ոք իր դեմ ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի քննության ... ընթացքում ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված իրավասու, անկախ ու անկողմնակալ դատարանի կողմից գործի արդարացի ու հրապարակային քննության իրավունք։ (3) Յուրաքանչյուր ոք իրեն ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի քննության ժամանակ ունի առնվազն հետևյալ երաշխիքների իրավունքը լիակատար հավասարության հիման վրա. d) դատվել իր ներկայությամբ և իրեն պաշտպանել անձամբ ... (e) հարցաքննել կամ հարցաքննել տալ իր դեմ ցուցմունք տվող վկաներին ...»: Իրեն ներկայացված քրեական մեղադրանքի գործով իր ներկայությամբ դատվելու իրավունքը յուրաքանչյուր մեղադրյալի իրավունքն է, որի նպատակը մեղադրանքի փաստարկները /հիմնավորումները լսելու, դրանց դեմ առարկելու, իր պաշտպանությունը կազմակերպելու/ ներկայացնելու հնարավորության ապահովումն է։ Քրեական գործով դատաքննությանը ներկա գտնվելու իրավունքը ոչ միայն ուղղակի երաշխավորված է Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի 3(d) կետով, այլև բխում է մեղադրյալի անձամբ իրեն պաշտպանելու իրավունքից, ինչպես նաև հրապարակային քննության իրավունքից։ Տվյալ դեպքում ինքը չի հրաժարվել իր գործի դատաքննությանը մասնակցելու իրավունքից և իրեն հեռացնելով դատական նիստերի դահլիճից` Դատարանը խախտել է իր գործով դատաքննությանը մասնակցելու իրավունքը, զրկել է իրեն անձամբ պաշտպանելու, իր դեմ վկայած ոստիկանության աշխատակիցներ 5 տուժողներին, ինչպես նաև ոստիկանության աշխատակիցներ 5 վկաներին և դատական կարգադրիչներ 3 վկաներին հարցաքննելու իր իրավունքներն իրականացնելու հնարավորությունից։ Իր նկատմամբ կիրառելով դատական սանկցիա` իրեն հեռացնելով դատական նիստերի դահլիճից, դատարանի նախաձեռնությամբ ներգրավվել է հանրային պաշտպան, ով փաստացի ոչ մի ծառայություն չի մատուցել /պաշտպանություն չի իրականացրել, քանի որ ինքը չի ցանկացել, որ նա իրականացնի իր պաշտպանությունը և չի լիազորել, որ նա որևէ գործողություն կատարի իր գործի քննության ընթացքում։ Անձամբ իրեն պաշտպանելու հնարավորությունից զրկված լինելու պայմաններում հանրային պաշտպանի ֆիզիկական ներկայությունը դատական նիստերին իրեն փաստաբանի միջոցով պաշտպանություն չի ապահովել և հանրային պաշտպանի ներգրավումը զուտ պաշտպանվելու երաշխիքից օգտվելու պատրանք թողնելու նպատակ է ունեցել։ Մինչդեռ ինքնին հանրային պաշտպանի նշանակումը դեռ բավարար չէ ՄԻԵԿ 6-րդ հոդվածի պահանջներն ապահովելու համար։ Տվյալ դեպքում, եթե հանրային պաշտպանի ներգրավումը դատարանի կողմից իր պատշաճ պաշտպանության ապահովման նպատակ էր հետապնդում, այլ ոչ թե այդպիսի պաշտպանության պատրանք ստեղծելու նպատակ, ապա հանրային պաշտպանի հայտարարությունից հետո, որ նա լիազորված չէ որևէ գործողություն կատարելու ի շահ իր պաշտպանյալի, դատարանը պարտավոր էր միջոցներ ձեռնարկել իր ռեալ պաշտպանությունն ապահովելու նպատակով։ Այս իրավունքի ռեալ ապահովումը դատարանի կողմից բխում էր արդարադատության շահերից, և այն փաստից, որ դատարանը դրսևորել է ձևական, ֆորմալ մոտեցում, հետևում է, որ դատարանն արդարադատություն իրականացնելու նպատակ չի էլ հետապնդել։ Իր վերաբերյալ գործը չի քննվել անաչառ դատարանի կողմից: Իր ոտքի չկանգնելու փաստը և դրան տված բացատրությունը, որ ինքը չի հարգում դատարանին, ընկալվել է որպես անձամբ դատավորին ուղղված ոչ հարգալից վերաբերմունքի դրսևորում: Եթե անգամ պայմանականորեն ընդունել, որ ոտքի չկանգնելն անհարգալից վերաբերմունք էր դատարանի նկատմամբ, խախտում էր դատական նիստի կարգը, խոչընդոտում էր դատական նիստի բնականոն ընթացքին, ապա որքանով բանական/ողջախոհ կարող է դիտվել արդարադատություն իրականացնող անձի կողմից անձին, ով մեղադրվում է քրեական օրենսգրքի 2 ծանր պատիժներ նախատեսող հոդվածներով, պաշտպանվելու հնարավորությունից փաստացի զրկելը: Խախտվել է իր ՄԻԵԿ 10-րդ հոդվածով պաշտպանվող իրավունքը: Ոտքի չկանգնելու հանգամանքը և հայտարարությունը, որ ինքը չի հարգում դատարանին, դատարանը գնահատել է դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք, ինչի համար իր նկատմամբ կիրառել է դատական սանկցիա` դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու եղանակով, ինչը միջամտություն է ՄԻԵԿ 10-րդ հոդվածով պաշտպանվող իր ազատորեն արտահայտվելու իրավունքին։ Դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու եղանակով դատական սանկցիայի կիրառումն ամբաստանյալի նկատմամբ նախատեսված է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 314.1 հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով։ Դատական սանկցիայի կիրառումն իր նկատմամբ հետապնդել է «արդարադատության հեղինակությանը» պաշտպանելու իրավաչափ նպատակ։ Հետևաբար պետք է պարզել` գործադրված միջոցը, այն է` իրեն դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելը, եղել է համաչափ հետապնդվող նպատակին, այն է` «արդարադատության հեղինակության» պաշտպանությանը, թե ոչ։ Դատարանը, իրեն հեռացնելով դատական նիստերի դահլիճից, փաստացի զրկել է իր քրեական մեղադրանքի գործով դատաքննությանը մասնակցելու, իրեն անձամբ պաշտպանելու, իր դեմ վկայած անձանց հարցաքննելու իրավունքներից։ Դատարանը սահմանել է ակնհայտորեն չարդարացված խիստ պատիժ` իիեն մեղավոր ճանաչելով առաջադրված մեղադրանքներում և դատապարտելով 9 տարի ժամկետով ազատազրկման: Հ.Կյուրեղյանի ակցիայից տուժող են ճանաչվել 5 ոստիկաններ, որոնցից` 4-ի վնասվածքներն առողջության համար թեթև վնասի հատկանիշներ չեն պարունակում, իսկ մեկի վնասվածքն առողջության համար թեթև վնասի հատկանիշներ է պարունակում։ Դատարանը պատիժ սահմանելիս պետք է առաջնորդվեր հետևյալ չափանիշներով` պատժի ծանրությունը պետք է համաչափ լինի արարքի լրջությանը, պետք է հաշվի առնել պատժի հետևանքն անհատի համար` դրա ոչ անհրաժեշտ ծանրությունից խուսափելու նկատառումով, պատժի ծանրությունը պետք է ողջամտորեն կանխատեսելի լինի: Նշված չափանիշներից ոչ մեկն իր նկատմամբ չի ապահովվել։ Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը խնդրել է ճանաչել սույն բողոքում նկարագրված իր իրավունքների խախտման փաստը, վերացնել իրավունքների խախտումները, ամբողջությամբ բեկանել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից թիվ ԵԿԴ/0174/01/14 քրեական գործով 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ին կայացված դատավճիռը և կայացնել գործն ըստ էության լուծող նոր դատական ակտ: Վերաքննիչ դատարանում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը պնդեց վերաքննիչ բողոքը` խնդրելով իրեն արդարացնել: Մեղադրող` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Վ.Ասատրյանն առարկեց վերաքննիչ բողոքի դեմ` նշելով, որ այն անհիմն է և ենթական է մերժման, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռն օրինական և հիմնավոր է: 4. Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը Վերաքննիչ դատարանը, ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով պաշտպանության կողմի հիմնավորումները վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ, դատական ակտը չբողոքարկած մեղադրողի պատասխանը, քրեական գործով ձեռք բերված յուրաքանչյուր ապացույց վերլուծելով թույլատրելիության, վերաբերելիության, իսկ ապացույցների ողջ համակցությունը` քրեական գործի լուծման համար բավարարության վերաբերյալ ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրության պահանջների տեսանկյունից, ներկայացված վերաքննիչ բողոքի հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ հետևյալ պատճառաբանությամբ: Քրեական պատասխանատվության հիմքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն` քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն` այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները: Անձնական պատասխանատվության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն` անձը ենթակա է քրեական պատասխանատվության միայն անձամբ իր կատարած հանցանքի համար: Քրեադատավարական օրենսդրության խնդիրներն ամրագրած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 2-րդ հոդվածի համաձայն` քրեական դատավարությունն իրականացվում է ապահովելու համար` 1) անձի, հասարակության և պետության պաշտպանությունը հանցագործությունից. 2) անձի և հասարակության պաշտպանությունը պետական իշխանության ինքնիրավ գործողություններից և չարաշահումներից` կապված իրական կամ ենթադրվող հանցավոր արարքի հետ: Քրեական դատավարություն իրականացնող մարմինները պարտավոր են ձեռնարկել բոլոր միջոցառումները, որպեսզի իրենց գործունեության արդյունքում` 1) քրեական օրենսգրքերով չթույլատրված արարք կատարած յուրաքանչյուր ոք բացահայտվի և քրեական օրենքով նախատեսված դեպքերում և սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով պատասխանատվության ենթարկվի. 2) ոչ մի անմեղ անձ հանցանքի կատարման մեջ չկասկածվի, չմեղադրվի և չդատապարտվի. 3) ոչ ոք անօրինական և կամ առանց անհրաժեշտության չենթարկվի դատավարական հարկադրանքի միջոցների, պատժի, իրավունքների և ազատությունների այլ սահմանափակման: Օրինականության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը, ինչպես նաև քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձինք պարտավոր են պահպանել Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությունը, սույն օրենսգիրքը և մյուս օրենքները: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն` <<1. Հանցագործության համար կասկածվողը կամ մեղադրվողը համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղավորությունն ապացուցված չէ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով` դատարանի` օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով: (…) 3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ: (…) >>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` քրեական գործով ապացույցներ են ցանկացած փաստական տվյալներ, որոնց հիման վրա օրենքով որոշված կարգով հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը, դատարանը պարզում են քրեական օրենսգրքով նախատեսված արարքի առկայությունը կամ բացակայությունը, այդ արարքը կասկածյալի կամ մեղադրյալի կողմից կատարելը կամ չկատարելը և մեղադրյալի մեղավորությունը կամ անմեղությունը, ինչպես նաև գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ հանգամանքներ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն` միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում` 1) դեպքը և հանգամանքները /կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն/. 2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին. 3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները. 4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ. 5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները. 6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` ապացուցումը` գործի օրինական, հիմնավորված և արդարացի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներ բացահայտելու նպատակով ապացույցներ հավաքելը, ստուգելը և գնահատելն է: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն` գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` <<Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` 1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը. 2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին. 3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը. 4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն. (...) 6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար. 7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ. 8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը(...)>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ <<Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ>>: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում: Նույն հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին նախադասության համաձայն` վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք, և վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն եզրակացության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն ակնհայտ սխալ է թույլ տվել: Առաջին ատյանի դատարանում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել: Առաջին ատյանի դատարանը, վերլուծելով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի ցուցմունքները, դրանք համադրելով գործում առկա այլ ապացույցների հետ և գնահատելով համակցության մեջ, ամբաստանյալին մեղսագրված հանցանքները հիմնավորել է քրեական գործով ձեռք բերված, դատարանում պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում հետազոտված և դատական ակտում շարադրված հետևյալ ապացույցներով. Տուժողներ Արայիկ Աբելյանի, Սամսոն Ղարիբյանի, Արմինե Գրիգորյանի, Քրիստինա Սարդարյանի, Միքայել Այվազյանի, Արտաշես Նիկողոսյանի, վկաներ Գևորգ Վարդանյանի, Արտակ Օհանյանի, Գևորգ Սալմանյանի, Դավիթ Չիբուխչյանի, Գուրգեն Թադևոսյանի, Գոռ Հովհաննիսյանի, Արման Շախբաթյանի, Ռոբերտ Մանուկյանի, դատաբժշակական փորձաքննության 2014 թվականի հունիսի 16-ի թիվ 985/հ, 981/հ, 982/հ, 983/հ, 984/հ, դատաձգաբանական փորձաքննության 2014 թվականի հունիսի 25-ի թիվ 1953-14, դատաապրանքագիտական փորձաքննության 2014 թվականի հուլիսի 09-ի թիվ 507-ԱՊ-14 եզրակացություններով, դեպքի վայրի զննության մասին 2014 թվականի հունիսի 12-ի արձանագրությունով, տեսագրությունը զննելու մասին 2014 թվականի հունիսի 16-ի անրձանագրությունով, 2014 թվականի հունիսի 12-ի ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնականի բաժնի պետի կողմից Կենտրոնի քննչական բաժնի պետին ուղղված գրությունով, այլ փաստաթուղթ հանդիսացող` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնից ստացված մագնիսական կրիչը /լազերային սկավառակը/ ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշմամբ, «Մակարով» տեսակի «12E97102» համարի, 4.5մմ տրամաչափի գազաբալոնային օդամղիչ ատրճանակը, ընդհանուր թվով 60 հատ մետաղյա գնդակները, պլաստմասայատիպ նյութից, գործարանային արտադրության, տնտեսակենցաղային նշանակության առարկան իրեղեն ապացույց ճանաչելու մասին 2014 թվականի սեպտեմբերի 09-ի որոշմամբ: Առաջին ատյանի դատարանը, ստուգելով գործով ձեռք բերված ապացույցները դրանց վերլուծության, այլ ապացույցների հետ համադրելու միջոցով, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված ներքին համոզմամբ, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով` գտել է, որ Հայկ Կյուրեղյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված արարքներ: Քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների հիման վրա քննության առնելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման և քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, վերաքննիչ դատարանը հիմնավորված է համարում Առաջին ատյանի դատարանի հետևություններն առ այն, որ Հայկ Կյուրեղյանը կատարել է արարքներ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը պահպանել է ապացույցների հավաքման, ստուգման և գնահատության վերաբերյալ ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրությամբ սահմանված ընթացակարգերը, Հայկ Կյուրեղյանի արարքների որակման հարցում քրեական օրենքը կիրառվել է ճիշտ և կատարած հանցավոր արարքների համար ամբաստանյալը ենթակա է քրեական պատասխանատվության ու պատժի: Այս առումով պաշտպանության կողմի պատճառաբանությունները չեն կարող բավարար հիմք հանդիսանալ սույն գործի շրջանակներում Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ արդարացման դատական ակտ կայացնելու համար: Քննության առնելով վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն առ այն, որ Առաջին ատյանի դատարանը խախտել է ամբաստանյալի արդար դատաքննության իրավունքը` վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է հետևյալը. «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հրապարակային դատաքննության իրավունք: (…)»: «Քաղաքացիական և քաղաքական իրավունքների մասին» միջազգային դաշնագրի 14-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ «(…) Յուրաքանչյուր ոք իրեն ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանք քննելու կամ որևէ քաղաքացիական դատավարությունում իր իրավունքներն ու պարտականությունները որոշելու ընթացքում ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված իրավասու, անկախ ու անկողմնակալ դատարանի կողմից գործի արդարացի ու հրապարակավ քննության իրավունք: (…)»: ՀՀ Սահմանադրության 19-րդ հոդվածի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք ունի իր խախտված իրավունքները վերականգնելու, ինչպես նաև իրեն ներկայացված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը պարզելու համար հավասարության պայմաններում, արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր գործի հրապարակային քննության իրավունք: (…)»: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Յուրաքանչյուր ոք ունի արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ, անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր շահերին առնչվող քրեական գործի քննության իրավունք»: Արդար դատական քննության իրավունքն ամրագրող վերոգրյալ միջազգային և ներպետական իրավանորմերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը վերլուծության է ենթարկել Ա.Բաբայանի և Ս.Թումանյանի գործով կայացված որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ «(…) արդար դատաքննության հիմնարար իրավունքի ապահովման անկյունաքարը, ի թիվս քրեական դատավարության այլ կարևորագույն սկզբունքների, մրցակցության սկզբունքն է: Մրցակցության սկզբունքը կարող է երաշխավորվել երեք բաղադրատարրերի միաժամանակյա պահպանման դեպքում: Դրանք են` ա) կողմերի դատավարական իրավահավասարություն` սեփական դիրքորոշումը հիմնավորելու և մյուս կողմի փաստարկները հերքելու համար, բ) կողմերի միջև մեղադրանքի և պաշտպանության գործառույթների տարանջատում և դրանց սահմանազատում գործի լուծման գործառույթից, գ) անկախ և անկողմնակալ դատարանի առկայություն: Մրցակցային դատավարության ընթացքում դատարանի կարգավիճակի բնութագրական կողմերից մեկն էլ այն է, որ որպես քրեական գործը քննող անկախ և անկողմնակալ մարմին, դատարանը չի կարող հանդես գալ մեղադրանքի կամ պաշտպանության կողմում և պետք է արտահայտի միայն իրավունքի շահերը: Քրեական գործը քննող դատարանը, պահպանելով օբյեկտիվությունը և անկողմնակալությունը, մեղադրանքի և պաշտպանության կողմերի համար պետք է ստեղծի գործի հանգամանքների բազմակողմանի և լրիվ հետազոտման անհրաժեշտ պայմաններ՝ դրանով իսկ ապահովելով մրցակցության սկզբունքի կենսագործումը և հասնելով քրեական դատավարության առջև դրված խնդիրների իրագործմանը: (…)» (տե՛ս Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 13-րդ կետը): ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141 -րդ հոդվածի համաձայն՝ «1. Դատարան ներկայանալուց չարամտորեն խուսափելու կամ դատավարական իրավունքներից անբարեխղճորեն օգտվելու կամ դատավարական պարտականություններն անհարգելի չկատարելու կամ ոչ պատշաճ կատարելու, դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու, դատական նիստի բնականոն ընթացքը խոչընդոտելու կամ նիստի կարգը խախտող այլ գործողություն կատարելու միջոցով դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու դեպքում դատարանն իրավունք ունի քրեական դատավարությանը մասնակցող անձանց և դատական նիստին ներկա գտնվող այլ անձանց նկատմամբ կիրառելու հետևյալ սանկցիաները. 1) նախազգուշացում. 2) նիստերի դահլիճից հեռացնելը. 3) դատական տուգանք. 4) պատասխանատվության ենթարկելու վերաբերյալ դիմումով համապատասխանաբար գլխավոր դատախազին կամ Փաստաբանական պալատ դիմելը: 2. Սանկցիան պետք է համաչափ լինի արարքի ծանրությանը և նպատակ հետապնդի ապահովելու դատարանի գործունեության բնականոն ընթացքը: Նախազգուշացումը և նիստերի դահլիճից հեռացնելը կիրառվում են նույն դատական նիստում կայացվող դատարանի արձանագրային որոշմամբ: Քրեական դատավարությանը մասնակցող անձանց նկատմամբ նիստերի դահլիճից հեռացումը կարող է կիրառվել ոչ ավելի, քան 36 ժամով, իսկ դատական նիստին ներկա գտնվող այլ անձանց նկատմամբ՝ որոշակի ժամկետով կամ մինչև դատաքննության ավարտը: Քրեական դատավարությանը մասնակցող՝ նիստերի դահլիճից հեռացված անձի փաստաբանի կամ ներկայացուցչի հիմնավորված միջնորդությամբ դատարանն իրավունք ունի մինչև սանկցիայի կիրառման ժամկետի լրանալը վերականգնելու հեռացված անձի մասնակցությունը դատական նիստին: (…) 6. Ամբաստանյալի կողմից դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին խոչընդոտելու կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու դեպքում դատարանը կիրառում է նախազգուշացում: Միաժամանակ, նախագահող դատավորն ամբաստանյալին բացատրում է, որ դատական նիստի կարգը կրկին խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին կրկին խոչընդոտելու կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու դեպքում նա կարող է հեռացվել նիստերի դահլիճից: Նույն դատական նիստում ամբաստանյալի կողմից դատական նիստի բնականոն ընթացքին կրկին խոչընդոտելը կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելը հիմք է սույն հոդվածի առաջին մասի 2-րդ կետով նախատեսված սանկցիան կիրառելու համար, որի դեպքում գործի քննությունը շարունակվում է ամբաստանյալի բացակայությամբ, սակայն դատավճիռը հրապարակվում է ամբաստանյալի ներկայությամբ կամ հրապարակումից հետո անհապաղ հանձնվում է նրան: Եթե դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալը դատարանի նկատմամբ դրսևորել է անհարգալից վերաբերմունք, որն առաջացնում է քրեական պատասխանատվություն, ապա դատավորը սույն հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված սանկցիան ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառում է առանց նախազգուշացման, և գործի քննությունը շարունակվում է ամբաստանյալի բացակայությամբ, սակայն դատավճիռը հրապարակում է ամբաստանյալի ներկայությամբ կամ հրապարակումից հետո անհապաղ հանձնվում է նրան: (…)»: Վերը շարադրված իրավանորմի վերլուծությունից բխում է, որ դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքը խոչընդոտելու, նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու, ինչպես նաև դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու դեպքում դատարանն իրավասու է նիստերի դահլիճից հեռացնել ամբաստանյալին մինչև 36 ժամով: Ամբաստանյալին նիստերի դահլիճից հեռացնելը հանդիսանում է դատական քննության բնականոն ընթացքը խոչընդոտելուն ուղղված վերջինիս գործողությունների հակազդման միջոց, ինչի արդյունքում ժամանակավորապես սահմանափակվում է ամբաստանյալի արդար դատական քննության իրավունքն այն առումով, որ սահմանափակվում է նրա մասնակցությունն իր վերաբերյալ իրականացվող դատական քննությանը: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Տիգրան Առաքելյանի, Արտակ Կարապետյանի Սարգիս Գևորգյանի և Դավիթ Քիրամիջյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 08-ի թիվ ԵԿԴ/0225/01/11 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. <<(…) 27. Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ իր վերաբերյալ իրականացվող դատական քննությանը մասնակցելու՝ ամբաստանյալի իրավունքը չի նշանակում, որ այն պետք է երաշխավորված լինի վերջինիս կողմից դատական նիստի կարգը խախտելու, նիստի բնականոն ընթացքը խոչընդոտելու, ինչպես նաև դատավարության մասնակիցների՝ քրեադատավարական օրենքով երաշխավորված իրավունքների իրացման համար խոչընդոտներ ստեղծելու պայմաններում: Ուստի, դատական սանկցիաների կիրառման հնարավորությունը, մասնավորապես, ամբաստանյալին դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելը, հետապնդում է իրավաչափ նպատակներ և այդ կապակցությամբ շահագրգիռ անձի` արդար դատական քննությունն ապահովող իրավական արժեքների սահմանափակումը նույնպես իրավաչափ է: Միևնույն ժամանակ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ դատական սանկցիաներ կիրառելու դատարանի հնարավորությունը կանոնակարգող քրեադատավարական իրավանորմերը մեկնաբանելիս և դրանցով սահմանված իրավական մեխանիզմները գործադրելիս հարկ է նկատի ունենալ, որ դրանք չեն կարող հանգեցնել արդար դատական քննության իրավունքի չեզոքացմանը: Այս կապակցությամբ հանրային և մասնավոր իրավաչափ շահերը պետք է այնպես հավասարակշռվեն, որ շահագրգիռ անձը չզրկվի իր իրավունքների և ազատությունների արդյունավետ պաշտպանության հնարավորությունից: Այս առումով Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ դատական սանկցիա կիրառելու և նրան դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու դեպքում, վերջինիս պաշտպանության իրավունքի արդյունավետ իրացման, ինչպես նաև մրցակցային դատավարության սկզբունքի կենսագործման առումով առաջնային նշանակություն է ստանում դատական քննությանը պաշտպանի պարտադիր մասնակցությունն ապահովելու հարցը քննարկելու դատարանի պարտականությունը: Ընդ որում, քրեական դատավարությանը պաշտպանի պարտադիր մասնակցության դեպքերը կանոնակարգող համապատասխան քրեադատավարական դրույթներն ուղղակիորեն պարտավորեցնում են քրեական վարույթն իրականացնող մարմնին ապահովել պաշտպանի պարտադիր մասնակցությունն ամբաստանյալին դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու դեպքում (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 69-րդ հոդված): Հետևաբար, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված դատական սանկցիան ամբաստանյալի նկատմամբ կիրառելու և նրան դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու դեպքում, տվյալ դատական քննությունը կարող է շարունակվել բացառապես պաշտպանի պարտադիր մասնակցության հարցը քննարկելու պայմաններում: Հակառակ դեպքում, կխախտվեն ամբաստանյալի պաշտպանության իրավունքը և մրցակցության սկզբունքը, ինչն էլ կհանգեցնի արդար դատական քննության հիմնարար իրավունքի անհամաչափ սահմանափակման: 28. Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 73-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Պաշտպանն իրավունք չունի կատարել պաշտպանյալի շահերին հակասող որևէ գործողություն: (...)»: Նույն հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն՝ «Պաշտպանը պարտավոր է` 1) կասկածյալին և մեղադրյալին իրավաբանական օգնություն ցույց տալու համար ներկայանալ քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի կանչով. 2) ենթարկվել դատախազի, քննիչի, հետաքննության մարմնի, դատական նիստը նախագահողի օրինական կարգադրություններին. 3) մինչև ընդմիջում հայտարարելը առանց նախագահողի թույլտվության չլքել դատական նիստերի դահլիճը. 4) դատական նիստում պահպանել կարգուկանոն: (...)»: «Փաստաբանության մասին» ՀՀ օրենքի 19-րդ հոդվածի համաձայն՝ «Փաստաբանը պարտավոր է՝ 1) ազնվորեն և բարեխղճորեն պաշտպանել վստահորդի իրավունքները և օրինական շահերը Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ չարգելված բոլոր միջոցներով ու եղանակներով. (...) 6) չկատարել վստահորդի շահերին հակասող որևէ գործողություն, (...)»: Մեջբերված իրավադրույթների վերլուծությունից երևում է, որ դրանք սահմանում են պաշտպանի մի շարք պարտականություններ, որոնք կարևոր երաշխիք են անձի պաշտպանության իրավունքի արդյունավետ իրացման համար: Մասնավորապես, պաշտպանը պարտավոր է անձի պաշտպանությունն իրականացնել ՀՀ օրենսդրությամբ չարգելված միջոցներով, պաշտպանությունն իրականացնելիս ենթարկվել վարույթն իրականացնող մարմնի օրինական կարգադրություններին, գործի դատական քննության փուլում առանց նախագահող դատավորի թույլտվության չլքել դատական նիստերի դահլիճը, չկատարել որևէ գործողություն, որը հակասում է իր պաշտպանյալի շահերին: Այլ կերպ, պաշտպանը պարտավոր է բարեխիղճ վերաբերմունք դրսևորել իր պարտականությունների նկատմամբ ինչպես մինչդատական վարույթում, այնպես էլ գործի դատական քննության ընթացքում: Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ իր պարտականությունների նկատմամբ բարեխիղճ վերաբերմունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է, որ գործի դատական քննության ընթացքում պաշտպանը պետք է ներկա գտնվի դատական նիստին և իրավական օգնություն ցույց տա իր պաշտպանյալին, որպեսզի վերջինս պատշաճ կերպով օգտվի իր պաշտպանության իրավունքից: Ուստի, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ այն դեպքում, երբ անձի պաշտպանության իրավունքի սահմանափակումը պայմանավորված է նրա պաշտպանի վարքագծով, անձը չպետք է զրկվի պաշտպանի միջոցով իր իրավունքներն իրացնելու հնարավորությունից, և նման իրավիճակում դատարանը ex օfficio պարտավոր է օրենքով սահմանված կարգով ապահովել անձի պաշտպանության իրավունքի իրացումը: (...)»: Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ 01.12.2014 թվականի դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելու` դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին խոչընդոտելու, նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու համար նախագահող դատավորի կողմից նախազգուշացվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով: Միաժամանակ, ամբաստանյալին բացատրվել է, որ դատական նիստի կարգը կրկին խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին կրկին խոչընդոտելու կամ նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու դեպքում նա կարող է հեռացվել նիստերի դահլիճից: 17.12.2014 թվականի դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը նախազգուշացվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, այնուհետև դատական նիստերի դահլիճից հեռացվել է 10 ժամով: Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպան Ա.Զաքարյանը երեք անգամ պատշաճ ծանուցված է եղել, սակայն չի ներկայացել դատական նիստերին: 17.12.2014 թվականի դատական նիստի ժամանակ դատարանը որոշում է կայացրել ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի շահերը պաշտպանելու համար ներգրավել հանրային պաշտպան: 25.05.2015 թվականի դատական նիստի ընթացքում Հայկ Կյուրեղյանը հրաժարվել է պաշտպանից և դատական նիստը շարունակվել է առանց պաշտպանի մասնակցության: Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը կրկին դատարանի նկատմամբ անհարգալից վերաբերմունք է դրսևորել` դատական նիստի կարգը խախտելու և նիստի բնականոն ընթացքին խոչընդոտելու, նախագահող դատավորի օրինական կարգադրությունները չկատարելու համար նախազգուշացվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3141-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, այնուհետև կրկին հեռացվել է դատական նիստերի դահլիճից: Առաջին ատյանի դատարանը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 1-ին մասի 11-րդ կետով, 4-րդ և 5-րդ մասերով` 2015 թվականի մայիսի 25-ին որոշում է կայացրել հանրային պաշտպան ներգրավելու մասին: Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանը բազմիցս խախտել է դատական նիստի անցկացման կարգը, չի ենթարկվել նախագահող դատավորի կարգադրություններին և դիտողություններին: Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է նաև, որ 01.06.2015 թվականի թիվ 1611/15-Ա որոշմամբ ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի շահերի պաշտպան է նշանակվել Ա.Հոբոսյանը: Մեջբերված փաստական տվալների վերլուծությունից երևում է, որ ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ դատական սանկցիա (նիստերի դահլիճից հեռացնելու ձևով) կիրառվելուց հետո գործի քննությունը շարունակվել է հանրային պաշտպան Ա.Հոբոսյանի մասնակցությամբ: Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանն անբարեխղճորեն է օգտվել իր դատավարական իրավունքներից, ոչ պատշաճ է կատարել իր դատավարական պարտականությունները, խախտել է դատական նիստի կարգը, խոչընդոտել է նիստի բնականոն ընթացքը ու նախագահող դատավորի նախազգուշացումներից հետո չի ենթարկվել նրա օրինական կարգադրություններին, որի պայմաններում ամբաստանյալին դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելն օրինական է, կատարվել է օրենքի հիման վրա և չի կարող համարվել իբրև ամբաստանյալի պաշտպանության իրավունքի խախտում: Բացի այդ, Առաջին ատյանի դատարանը քննարկել է դատարանի կողմից նիստից հեռացված ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպանի պարտադիր մասնակցությունն ապահովելու հարցը և գործի քննությունը շարունակել է պաշտպանի մասնակցությամբ, հետևաբար ամբաստանյալի` օրենքով երաշխավորված պաշտպանության իրավունքի խախտում թույլ չի տվել: Վերոգրյալի հիման վրա վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանն ապահովել է ամբաստանյալի արդար դատական քննության իրավունքի իրացումը` դատարանի կողմից կիրառվող սանկցիաների առումով: Այս կապակցությամբ վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր չի համարում վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանություններն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը խախտել է ամբաստանյալի արդար դատաքննության իրավունքը, զրկել է անձամբ պաշտպանելու հնարավորությունից: Ինչ վերաբերում է վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությանն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանն իր նախաձեռնությամբ ներգրավել է հանրային պաշտպան, ով փաստացի ոչ մի ծառայություն չի մատուցել, քանի որ ամբաստանյալը չի ցանկացել, որ նա իրականացնի պաշտպանությունը, հանրային պաշտպանի նշանակումը դեռ բավարար չէ ՄԻԵԿ 6-րդ հոդվածի պահանջներն ապահովելու համար, ապա վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ սույն գործով ամբաստանյալի նկատմամբ նիստերի դահլիճից հեռացնելու ձևով դատական սանկցիա կիրառելու դեպքում Առաջին ատյանի դատարանն իրավացիորեն չի ընդունել պաշտպանից ամբաստանյալի հրաժարումը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով նախատեսված կարգի պահպանմամբ ներգրավել է հանրային պաշտպան, այսինքն, Հայկ Կյուրեղյանն ապահովվել է պաշտպանով այն դեպքում, երբ առկա էր ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված՝ պաշտպանի պարտադիր մասնակցության դեպք, ուստի Հայկ Կյուրեղյանի պաշտպանության իրավունքը չի խախտվել: Հիմնավոր չէ բողոքաբերի փաստարկն առ այն, որ իր վերաբերյալ գործը չի քննվել անաչառ դատարանի կողմից: Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը, անդրադառնալով դատարանի անաչառության կարևորությանը` նշել է, որ դատարանի անաչառության պահանջն ունի երկու կողմ, նախ` դատարանը պետք է զերծ լինի անձնական նախապաշարումներից կամ կողմնապահությունից: Երկրորդ` այն պետք է անաչառ լինի նաև օբյեկտիվ տեսանկյունից. այսինքն` պետք է բավարար երաշխիքներ ապահովի այս կապակցությամբ առաջացող որևէ օրինական կասկած բացառելու նպատակով (տե՛ս Findlay v. The United Kingdom, 1997 թվականի փետրվարի 25-ի վճիռը, գանգատ թիվ 22107/93, կետ 73): Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Հայկ Կյուրեղյանի գործի դատաքննությունն իրականացվել է օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից: Վերաքննիչ բողոքի փաստարկն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը, կիրառելով դատական սանկցիա` դատական նիստերի դահլիճից հեռացնելու եղանակով, խախտել է ՄԻԵԿ 10-րդ հոդվածով պաշտպանվող ազատորեն արտահայտվելու իրավունքը, վերաքննիչ դատարանն անհիմն է համարում: Այսպիսով, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի դրույթների խախտումներ թույլ չի տվել, դատավճռում շարադրված ապացույցները ենթարկելով բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման, հանգել է ճիշտ հետևության, որ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ բավարար են ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքը գնահատելու և այն հիմնավորված համարելու համար, և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին համապատախան, ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի նկատմամբ նշանակել է պատիժ, որով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակների իրագործմանը, ուստի վերաքննիչ բողոքը բավարարելու, դատավճիռը բեկանելու և գործն ըստ էության լուծող նոր դատական ակտ կայացնելու հիմքեր չկան: Վերը բերված հիմնավորումներով, վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ Առաջին ատյանի դատարանը սույն գործով դատական ակտ կայացնելիս նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումներ, որոնք ազդել են գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա, թույլ չի տվել, հետևաբար դատական ակտը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ ներկայացված վերաքննիչ բողոքը` մերժել: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-394-րդ, 402-րդ, 418-րդ հոդվածներով` ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ամբաստանյալ Հայկ Կյուրեղյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով, թողնել օրինական ուժի մեջ: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ Իսկականի հետ ճիշտ է` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ս. ՉԻՉՈՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 30-11-2015 |
| Ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելու և ... մասին դատական ակտ կայացրած դատավորների ցանկ | |
| Անուն | Սերգեյ |
| Ազգանուն | Չիչոյան |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 14-01-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 261, 203, 413, 82 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 14-01-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 261, 203, 413, 82 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-388/16 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0174/01/14
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 12-01-2016 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Ամբաստանյալ |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Հայկ |
| Ազգանուն | Կյուրեղյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
| Գործի ստացման ամսաթիվ | 21-01-2016 |
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Մակագրվել է | 21-01-2016 |
| Դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Պողոսյան |
Վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվել է
| Ամսաթիվ | 18-04-2016 |
|---|---|
| Որոշման բովանդակություն | ԵԿԴ/0174/01/14 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԱՐՈՒՅԹ ԸՆԴՈՒՆԵԼԸ ՄԵՐԺԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 18 ապրիլի 2016 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2015 թվականի նոյեմբերի 30-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Հ.Կյուրեղյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճռով Հայկ Կյուրեղյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 316-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, 258-րդ հոդվածի 4-րդ մասով և հանցանքների համակցությամբ դատապարտվել ազատազրկման 9 տարի ժամկետով։ Վճռվել է նաև ամբաստանյալ Հ.Կյուրեղյանից հօգուտ տուժող Ք.Սարդարյանի բռնագանձվել 284.000 ՀՀ դրամ` որպես հանցագործությամբ պատճառված վնասի հատուցում։ Ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործը` ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2015 թվականի նոյեմբերի 30-ին որոշում է կայացրել բողոքը մերժելու, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի սեպտեմբերի 15-ի դատավճիռը` օրինական ուժի մեջ թողնելու մասին։ Վերոգրյալ որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել ամբաստանյալ Հ.Կյուրեղյանը՝ խնդրելով վերացնել իր իրավունքների և ազատությունների խախտումները, ամբողջությամբ բեկանել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2015 թվականի նոյեմբերի 30-ի որոշումը և կայացնել նոր դատական ակտ։ Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված հիմքերը, այն է` բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ օրենքի միատեսակ կիրառության համար, և առերևույթ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա։ Բողոքաբերի պնդմամբ՝ բողոքում բարձրացված հարցի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի որոշումը կարող է էական նշանակություն ունենալ միատեսակ կիրառության համար, քանի որ բողոքարկվող դատական ակտի կապակցությամբ առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր։ Բողոք բերած անձը փաստարկել է նաև, որ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի կողմից թույլ տրված դատական սխալը` դատավարական կամ նյութական իրավունքի խախտումները, կարող են առաջացնել և առաջացրել են իր համար ծանր հետևանքներ, քանի որ խախտվել են «Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ և 10-րդ հոդվածներով երաշխավորված իրավունքները։ Բողոքի հեղինակի փաստարկների և ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի բողոքարկվող որոշման պատճառաբանությունների համադրված վերլուծության հիման վրա Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքաբերի փաստարկները բավարար չեն եզրահանգելու, որ բողոքում առկա է իրավունքի զարգացման խնդիր։ Հետևաբար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված հիմքը՝ նույն հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետի իմաստով, հիմնավորված չէ։ Վճռաբեկ դատարանը գտնում է նաև, որ բողոքաբերի փաստարկները բավարար չեն եզրահանգելու, որ առերևույթ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 406-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված դատական սխալ` նյութական կամ դատավարական իրավունքի այնպիսի խախտում, որը կարող էր ազդել գործի ելքի վրա։ Հետևաբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված հիմքը նույնպես հիմնավորված չէ։ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժվում է, եթե բացակայում են նույն օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հիմքերը, ուստի ներկայացված բողոքը վարույթ ընդունելը ենթակա է մերժման։ Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.3-րդ հոդվածով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Հայկ Արմենակի Կյուրեղյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2015 թվականի նոյեմբերի 30-ի որոշման դեմ ամբաստանյալ Հ.Կյուրեղյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելը մերժել։ Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման։ Նախագահող՝ Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Դատավորներ՝ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին
| Ամսաթիվ | 20-04-2016 |
|---|
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 27-04-2016 |
|---|---|
| Դատարան | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ |
| Այլ նշումներ | 4 հատոր` 261, 203, 413, 115 թերթ: |