Հիմնական
Գործի համար:
ԵԿԴ/0173/01/14
Վիճակագրական տողի համար :
17.6
Պատասխանող
Արթուր Պետրոսյան Սամվելի
Արթուր Պետրոսյան
Դատավոր
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Արմեն Բեկթաշյան
Դատավոր
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Արմեն Բեկթաշյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2014-11-12 | 12:00 | 5 | Կայացել է | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2014-11-06 | 12:00 | 5 | Չի կայացել |
գործ ԵԿԴ/0173/01/14
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը
Նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Բեկթաշյանի
քարտուղարությամբ` Կարինե Կարապետյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Արմինե Հարությունյանի
պաշտպան` Լյուդվիգ Ավետիսյանի
ամբաստանյալ` Արթուր Պետրոսյանի
2014 թվականի նոյեմբերի 13-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի` ծնված 08.04.1985 թվականին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատապարտված, խնամքին մեկ անձ, ծառայել է ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասում, որպես 3-րդ ՀԳՄ-ի 1-ին վաշտի 1-ին դասակի 3-րդ ջոկի գնդացրորդ, կոչումով շարքային, հաշվառված է` ք. Երևան, Սարյան 20/1 շենքի 76-րդ բնակարանում, բնակվել է` ք.Երևան Աթոյան 93/2 հասցեում:
Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով:
2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ի որոշմամբ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում և նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
2014 թվականի սեպտեմբերի 23-ին մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը հայտնաբերվել է և 2014 թվականի սեպտեմբերի 25-ին մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը վերահաստատվել է:
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2014 թվականի հունիսի 20-ին ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասի անձնակազմի սոցիալ-իրավական աշխատանքի գծով սպա, ավագ լեյտենանտ Ա.Հովսեփյանը որոշում է կայացրել Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին` արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
2014 թվականի հուլիսի 07-ին ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասի ՌՔՀ բաժնի իրավաբան Ա.Ղևոնդյանը որոշում է կայացրել Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին` արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
2014 թվականի հուլիսի 22-ի որոշմամբ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերը ուղարկվել է Երևանի կայազորի զինվորական դատախազին` հետագա ընթացքը որոշելու համար:
2014 թվականի հուլիսի 24-ին Երևանի կայազորի զինվորական դատախազությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 90208814 քրեական գործը:
2014 թվականի հուլիսի 24-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ. Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին:
2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք առաջադրելու մասին:
2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին:
2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ կալանավորումը երկու ամիս ժամանակով որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին և նույն օրը Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի կողմից բավարարվել է քննիչի միջնորդությունը և թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորում երկու ամիս ժամկետով:
2014 թվականի սեպտեմբերի 16-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով վարույթը կասեցնելու` մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի գտնվելու վայրը պարզված չլինելու հիմքով:
2014 թվականի սեպտեմբերի 23-ին ՀՀ ՊՆ Երևանի կայազորի ՌՈ բաժնից ստացված հեռախոսագրի համաձայն` Արթուր Պետրոսյանը 23.09.2014 թ. ժամը 14:20-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Աթոյան 93/2 հասցեից հայտնաբերվել և բերման է ենթարկվել ՌՈ բաժին, որից հետո տեղափոխվել է ՀՀ ՊՆ ՌՈ կարգապահական մեկուսարան:
2014 թվականի սեպտեմբերի 26-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսելու մասին:
2014 թվականի սեպտեմբերի 25-ի որոշմամբ մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ երկու ամիս ժամկետով որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը վերահաստատվել է:
2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և նրան նոր` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով մեղադրանք առաջադրելու մասին: 2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով մեղադրանք առաջադրելու մասին:
2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ի որոշմամբ նախաքննության մարմնի կողմից Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա առանց հարգելի պատճառների ժամանակին ծառայության չի ներկայացել, բացակայությունը տևել է մեկ ամսից ավելի, բայց զինվորական ծառայությունից ժամանակավորապես խուսափելու նպատակով:
2011 թվականի սեպտեմբերի 04-ից ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը պայմանագրային հիմունքներով` երեք տարի ժամանակով, ծառայության է անցել ՀՀ ԶՈՒ-ում` նշանակվելով ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասում որպես 3-րդ հրաձգային գումարտակի 1-ին հրաձգային վաշտի 1-ին հրաձգային դասակի 3-րդ հրաձգային ջոկի գնդացրորդ, կոչումով շարքային:
Արթուր Սամվելի Պողոսյանը 2014 թվականի հուլիսի 14-ից, ժամը 09:00-ից առանց հարգելի պատճառների ժամանակին ծառայության չի ներկայացել և 2014 թվականի սեպտեմբերի 23-ին, ժամը 14:20-ին ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը հայտնաբերվել և բերման է ենթարկվել ՀՀ ՊՆ Երևանի կայազորի ՌՈ բաժին: Ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը իր ծառայության չներկայանալը պատճառաբանել է կապված մոր առողջական խնդիրների, փեսայի մահվան և արդյունքում իրենց ընտանիքում ստեղծված խնդիրներով` նպատակ ունենալով ընտանեկան խնդիրները հարթելուց հետո ներկայանալ ծառայության:
2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչել զեկուցագիրը, զորամասից ստացված տեղեկանքները, հրամանների քաղվածքները և համար 1115 հեռախոսագիրը ՀՀՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի 4036 ելքի գրությունը:
2014 թվականի հոկտեմբերի 15-ին թիվ 90208814 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Արա•ացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննության սկսվելը` ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը միջնորդություն է ներկայացրել` դատական քննությունն արագացված կարգով անցկացնելու` հայտարարելով, որ առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Գործով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս դատախազը առարկել էր արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու կարգի դեմ, սակայն դատարանում օգտվելով իր դատավարական իրավունքից, փոխելով նախկինում իր կողմից այդ առումով ունեցած դիրքորոշումը, հայտնել է, որ չի առարկում արագացված կարգով դատաքննություն անցկացնելու դեմ:
Դատարանը պարզելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751 և 3752 հոդվածներով նախատեսված պայմանները, 2014 թվականի նոյեմբերի 13-ին որոշում է կայացվել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Այսպիսով, քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, արագացված դատաքննությամբ հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, դատարանը հանգեց այն համոզման, որ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը առանց հարգելի պատճառների ժամանակին ծառայության չի ներկայացել, բացակայությունը տևել է մեկ ամսից ավելի, բայց զինվորական ծառայությունից ժամանակավորապես խուսափելու նպատակով, որպիսի արարքի համար նա պետք է պատասխանատվության ենթարկվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով:
Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը ենթակա է պատժի կատարած արարքի համար:
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
Ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել, զղջացել է կատարած արարքի համար, խնամքին է գտնվում անչափահաս մեկ երեխա` 07.12.2009 թվականին ծնված Մոնիկա Արթուրի Պետրոսյանը, վատառողջ մայրը` հիմք մեծահասակների ամբուլատոր բժշկական թիվ 2664 քարտը, ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի կողմից տրված ծառայողական բնութագրի համաձայն Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը 06.06.2011 թվականից պայմանագրային զինվորական ծառայության է անցել ՀՀ ՊՆ 95535 զորամասում, զբաղեցրել է 3-րդ հրաձգային գումարտակի 1-ին հրաձգային վաշտի 1-ին հրաձգային դասակի 3-րդ ջոկի գնդացրորդի պաշտոնը, բնավորությամբ հանգիստ է և ընկերասեր: Մասնակցել է Աֆղանստանի իսլամական հանրապետությունում խաղաղապահ առաքելության և հրամանատարության կողմից արժանացել խրախուսանքի: 2014 թվականի ընթացքում Արթուր Պետրոսյանը թերացել է իր ծառայողական պարտականությունների մեջ և 3 անգամ չի ներկայացել ծառայության, որի համար ենթարկվել է կարգապահական տուժերի:
Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետի համաձայն` ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դիտում է խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխայի առկայությունը` 07.12.2009 թվականին ծնված Մոնիկա Արթուրի Պետրոսյանը:
Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի համաձայնª ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածը սահմանում է ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: (….): Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները՚:
Սույն քրեական գործով Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով, որի սանկցիան նախատեսում է հետևյալ պատժատեսակները` զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակմամբ` առավելագույնը մեկից երկու տարի ժամկետով, կամ կարգապահական գումարտակում պահելով` մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` մեկից չորս տարի ժամկետով:
Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ չի կարող նշանակվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված հետևյալ պատժատեսակները ՙ...զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակմամբ` առավելագույնը մեկից երկու տարի ժամկետով, կամ կարգապահական գումարտակում պահելով` մեկից երեք տարի ժամկետով...՚ քանի որ ամբաստանյալի կողմից պայամանագիր է կնքվել ՀՀ զինված ուժերում զինվորական ծառայության անցնելու վերաբերյալ, որի ժամկետը արդեն լրացած է, խնամքին է գտնվում անչափահաս մեկ երեխա, ինչպես նաև ամբաստանյալը եղել է կոչումով շարքային, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 53.1-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` ՙԶինվորական ծառայության մեջ սահմանափակումը զինվորական ծառայության կարգի դեմ ուղղված ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցագործությունների համար սպայի կամ ենթասպայի կոչում ունեցող զինծառայողի նկատմամբ կիրառվող պատժատեսակն է, ըստ որի` տվյալ անձը երեք ամսից երեք տարի ժամկետով չի կարող նշանակվել իր զբաղեցրած պաշտոնից ավելի բարձր /այդ թվում` ավելի բարձր վարձատրվող/ պաշտոնի, նրան չի կարող շնորհվել ավելի բարձր հերթական կոչում, ինչպես նաև կասեցվում է հերթական զինվորական կոչում շնորհելու` օրենքով սահմանված ժամկետը` դրամական բավարարման գումարից մինչև 20 տոկոս պահումով՚ նույն օրենքի 58-րդ հոդվածը սահմանում է` ՙՀանցանք կատարած ժամկետային ծառայության զինծառայողների նկատմամբ կարգապահական գումարտակում պահելը երեք ամսից երեք տարի ժամկետով կարող է նշանակվել ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցանքների համար սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում, ինչպես նաև այն դեպքերում, երբ դատարանը, հաշվի առնելով գործի հանգամանքները և դատապարտյալի անձնավորությունը, նպատակահարմար գտնի առավելագույնը երեք տարի ժամկետով ազատազրկման փոխարեն կիրառել կարգապահական գումարտակում պահելը՝ նույն ժամկետով՚ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու համար նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկման ձևով:
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ միասին պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե` ոչ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն` եթե դատարանը, ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց հետագա պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին: ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` 2007 թվականի հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցա•ործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելուե:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` 2008 թվականի փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես` տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը:
Դատարանը հաշվի առնելով ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան դրականորեն բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, այն որ առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցագործություն, ծառայության ընթացքում հիմնականում իրեն դրսևորել է, որպես կարգապահ և բանիմաց զինծառայողի, հրամանատարության կողմից արժանացել է խրախուսանքի, խնամքին է գտնվում անչափահաս մինչև տասնչորս տարեկան մեկ երեխա, հանդիսանում է ընտանիքի միակ կերակրողը, մայրը վատառողջ է Դատարանին հիմք են տալիս գալու հետևության, որ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, որով հնարավոր կլինի հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը:
Քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը դատարանը գտնում է, որ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված` կալանավորումը պետք է վերացնել, և նրան անհապաղ ազատել դատական նիստերի դահլիճում:
Քրեական գործով այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված զեկուցագիրը, զորամասից ստացված տեղեկանքները, հրամանների քաղվածքները և համար 1115 հեռախոսագիրը ՀՀՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի 4036 ելքի գրությունը պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին:
Եզրափակիչ մաս.
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 142-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-րդ, 372-րդ, 3751 և 3753-րդ հոդվածներով, դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց`
Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով և նրան դատապարտել ազատազրկման` 1/մեկ/ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան 1/մեկ/ տարի ժամկետով` Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ ՔԿՎ ԱՊԿ համապատասխան ստորաբաժանման վրա:
Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը վերացնել, և նրան անհապաղ ազատել դատական նիստերի դահլիճում:
Քրեական գործով այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված զեկուցագիրը, զորամասից ստացված տեղեկանքները, հրամանների քաղվածքները և համար 1115 հեռախոսագիրը ՀՀՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի 4036 ելքի գրությունը պահել քրեական գործի հետ միասին:
Սույն դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկ ամսվա ընթացքում:
ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը
Նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Բեկթաշյանի
քարտուղարությամբ` Կարինե Կարապետյանի
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Արմինե Հարությունյանի
պաշտպան` Լյուդվիգ Ավետիսյանի
ամբաստանյալ` Արթուր Պետրոսյանի
2014 թվականի նոյեմբերի 13-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի` ծնված 08.04.1985 թվականին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատապարտված, խնամքին մեկ անձ, ծառայել է ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասում, որպես 3-րդ ՀԳՄ-ի 1-ին վաշտի 1-ին դասակի 3-րդ ջոկի գնդացրորդ, կոչումով շարքային, հաշվառված է` ք. Երևան, Սարյան 20/1 շենքի 76-րդ բնակարանում, բնակվել է` ք.Երևան Աթոյան 93/2 հասցեում:
Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով:
2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ի որոշմամբ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում և նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
2014 թվականի սեպտեմբերի 23-ին մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը հայտնաբերվել է և 2014 թվականի սեպտեմբերի 25-ին մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը վերահաստատվել է:
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2014 թվականի հունիսի 20-ին ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասի անձնակազմի սոցիալ-իրավական աշխատանքի գծով սպա, ավագ լեյտենանտ Ա.Հովսեփյանը որոշում է կայացրել Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին` արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
2014 թվականի հուլիսի 07-ին ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասի ՌՔՀ բաժնի իրավաբան Ա.Ղևոնդյանը որոշում է կայացրել Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին` արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով:
2014 թվականի հուլիսի 22-ի որոշմամբ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերը ուղարկվել է Երևանի կայազորի զինվորական դատախազին` հետագա ընթացքը որոշելու համար:
2014 թվականի հուլիսի 24-ին Երևանի կայազորի զինվորական դատախազությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 90208814 քրեական գործը:
2014 թվականի հուլիսի 24-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ. Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին:
2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք առաջադրելու մասին:
2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին:
2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ կալանավորումը երկու ամիս ժամանակով որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին և նույն օրը Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի կողմից բավարարվել է քննիչի միջնորդությունը և թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորում երկու ամիս ժամկետով:
2014 թվականի սեպտեմբերի 16-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով վարույթը կասեցնելու` մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի գտնվելու վայրը պարզված չլինելու հիմքով:
2014 թվականի սեպտեմբերի 23-ին ՀՀ ՊՆ Երևանի կայազորի ՌՈ բաժնից ստացված հեռախոսագրի համաձայն` Արթուր Պետրոսյանը 23.09.2014 թ. ժամը 14:20-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Աթոյան 93/2 հասցեից հայտնաբերվել և բերման է ենթարկվել ՌՈ բաժին, որից հետո տեղափոխվել է ՀՀ ՊՆ ՌՈ կարգապահական մեկուսարան:
2014 թվականի սեպտեմբերի 26-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսելու մասին:
2014 թվականի սեպտեմբերի 25-ի որոշմամբ մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ երկու ամիս ժամկետով որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը վերահաստատվել է:
2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և նրան նոր` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով մեղադրանք առաջադրելու մասին: 2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով մեղադրանք առաջադրելու մասին:
2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ի որոշմամբ նախաքննության մարմնի կողմից Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա առանց հարգելի պատճառների ժամանակին ծառայության չի ներկայացել, բացակայությունը տևել է մեկ ամսից ավելի, բայց զինվորական ծառայությունից ժամանակավորապես խուսափելու նպատակով:
2011 թվականի սեպտեմբերի 04-ից ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը պայմանագրային հիմունքներով` երեք տարի ժամանակով, ծառայության է անցել ՀՀ ԶՈՒ-ում` նշանակվելով ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասում որպես 3-րդ հրաձգային գումարտակի 1-ին հրաձգային վաշտի 1-ին հրաձգային դասակի 3-րդ հրաձգային ջոկի գնդացրորդ, կոչումով շարքային:
Արթուր Սամվելի Պողոսյանը 2014 թվականի հուլիսի 14-ից, ժամը 09:00-ից առանց հարգելի պատճառների ժամանակին ծառայության չի ներկայացել և 2014 թվականի սեպտեմբերի 23-ին, ժամը 14:20-ին ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը հայտնաբերվել և բերման է ենթարկվել ՀՀ ՊՆ Երևանի կայազորի ՌՈ բաժին: Ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը իր ծառայության չներկայանալը պատճառաբանել է կապված մոր առողջական խնդիրների, փեսայի մահվան և արդյունքում իրենց ընտանիքում ստեղծված խնդիրներով` նպատակ ունենալով ընտանեկան խնդիրները հարթելուց հետո ներկայանալ ծառայության:
2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչել զեկուցագիրը, զորամասից ստացված տեղեկանքները, հրամանների քաղվածքները և համար 1115 հեռախոսագիրը ՀՀՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի 4036 ելքի գրությունը:
2014 թվականի հոկտեմբերի 15-ին թիվ 90208814 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Արա•ացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննության սկսվելը` ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը միջնորդություն է ներկայացրել` դատական քննությունն արագացված կարգով անցկացնելու` հայտարարելով, որ առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո:
Գործով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս դատախազը առարկել էր արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու կարգի դեմ, սակայն դատարանում օգտվելով իր դատավարական իրավունքից, փոխելով նախկինում իր կողմից այդ առումով ունեցած դիրքորոշումը, հայտնել է, որ չի առարկում արագացված կարգով դատաքննություն անցկացնելու դեմ:
Դատարանը պարզելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751 և 3752 հոդվածներով նախատեսված պայմանները, 2014 թվականի նոյեմբերի 13-ին որոշում է կայացվել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Այսպիսով, քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, արագացված դատաքննությամբ հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, դատարանը հանգեց այն համոզման, որ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը առանց հարգելի պատճառների ժամանակին ծառայության չի ներկայացել, բացակայությունը տևել է մեկ ամսից ավելի, բայց զինվորական ծառայությունից ժամանակավորապես խուսափելու նպատակով, որպիսի արարքի համար նա պետք է պատասխանատվության ենթարկվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով:
Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը ենթակա է պատժի կատարած արարքի համար:
Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚:
Ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել, զղջացել է կատարած արարքի համար, խնամքին է գտնվում անչափահաս մեկ երեխա` 07.12.2009 թվականին ծնված Մոնիկա Արթուրի Պետրոսյանը, վատառողջ մայրը` հիմք մեծահասակների ամբուլատոր բժշկական թիվ 2664 քարտը, ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի կողմից տրված ծառայողական բնութագրի համաձայն Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը 06.06.2011 թվականից պայմանագրային զինվորական ծառայության է անցել ՀՀ ՊՆ 95535 զորամասում, զբաղեցրել է 3-րդ հրաձգային գումարտակի 1-ին հրաձգային վաշտի 1-ին հրաձգային դասակի 3-րդ ջոկի գնդացրորդի պաշտոնը, բնավորությամբ հանգիստ է և ընկերասեր: Մասնակցել է Աֆղանստանի իսլամական հանրապետությունում խաղաղապահ առաքելության և հրամանատարության կողմից արժանացել խրախուսանքի: 2014 թվականի ընթացքում Արթուր Պետրոսյանը թերացել է իր ծառայողական պարտականությունների մեջ և 3 անգամ չի ներկայացել ծառայության, որի համար ենթարկվել է կարգապահական տուժերի:
Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետի համաձայն` ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դիտում է խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխայի առկայությունը` 07.12.2009 թվականին ծնված Մոնիկա Արթուրի Պետրոսյանը:
Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի համաձայնª ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածը սահմանում է ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: (….): Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները՚:
Սույն քրեական գործով Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով, որի սանկցիան նախատեսում է հետևյալ պատժատեսակները` զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակմամբ` առավելագույնը մեկից երկու տարի ժամկետով, կամ կարգապահական գումարտակում պահելով` մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` մեկից չորս տարի ժամկետով:
Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ չի կարող նշանակվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված հետևյալ պատժատեսակները ՙ...զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակմամբ` առավելագույնը մեկից երկու տարի ժամկետով, կամ կարգապահական գումարտակում պահելով` մեկից երեք տարի ժամկետով...՚ քանի որ ամբաստանյալի կողմից պայամանագիր է կնքվել ՀՀ զինված ուժերում զինվորական ծառայության անցնելու վերաբերյալ, որի ժամկետը արդեն լրացած է, խնամքին է գտնվում անչափահաս մեկ երեխա, ինչպես նաև ամբաստանյալը եղել է կոչումով շարքային, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 53.1-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` ՙԶինվորական ծառայության մեջ սահմանափակումը զինվորական ծառայության կարգի դեմ ուղղված ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցագործությունների համար սպայի կամ ենթասպայի կոչում ունեցող զինծառայողի նկատմամբ կիրառվող պատժատեսակն է, ըստ որի` տվյալ անձը երեք ամսից երեք տարի ժամկետով չի կարող նշանակվել իր զբաղեցրած պաշտոնից ավելի բարձր /այդ թվում` ավելի բարձր վարձատրվող/ պաշտոնի, նրան չի կարող շնորհվել ավելի բարձր հերթական կոչում, ինչպես նաև կասեցվում է հերթական զինվորական կոչում շնորհելու` օրենքով սահմանված ժամկետը` դրամական բավարարման գումարից մինչև 20 տոկոս պահումով՚ նույն օրենքի 58-րդ հոդվածը սահմանում է` ՙՀանցանք կատարած ժամկետային ծառայության զինծառայողների նկատմամբ կարգապահական գումարտակում պահելը երեք ամսից երեք տարի ժամկետով կարող է նշանակվել ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցանքների համար սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում, ինչպես նաև այն դեպքերում, երբ դատարանը, հաշվի առնելով գործի հանգամանքները և դատապարտյալի անձնավորությունը, նպատակահարմար գտնի առավելագույնը երեք տարի ժամկետով ազատազրկման փոխարեն կիրառել կարգապահական գումարտակում պահելը՝ նույն ժամկետով՚ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու համար նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկման ձևով:
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ միասին պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե` ոչ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն` եթե դատարանը, ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց հետագա պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին: ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` 2007 թվականի հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցա•ործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելուե:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` 2008 թվականի փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես` տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը:
Դատարանը հաշվի առնելով ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան դրականորեն բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, այն որ առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցագործություն, ծառայության ընթացքում հիմնականում իրեն դրսևորել է, որպես կարգապահ և բանիմաց զինծառայողի, հրամանատարության կողմից արժանացել է խրախուսանքի, խնամքին է գտնվում անչափահաս մինչև տասնչորս տարեկան մեկ երեխա, հանդիսանում է ընտանիքի միակ կերակրողը, մայրը վատառողջ է Դատարանին հիմք են տալիս գալու հետևության, որ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, որով հնարավոր կլինի հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը:
Քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը դատարանը գտնում է, որ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված` կալանավորումը պետք է վերացնել, և նրան անհապաղ ազատել դատական նիստերի դահլիճում:
Քրեական գործով այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված զեկուցագիրը, զորամասից ստացված տեղեկանքները, հրամանների քաղվածքները և համար 1115 հեռախոսագիրը ՀՀՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի 4036 ելքի գրությունը պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին:
Եզրափակիչ մաս.
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 142-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-րդ, 372-րդ, 3751 և 3753-րդ հոդվածներով, դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց`
Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով և նրան դատապարտել ազատազրկման` 1/մեկ/ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան 1/մեկ/ տարի ժամկետով` Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ ՔԿՎ ԱՊԿ համապատասխան ստորաբաժանման վրա:
Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը վերացնել, և նրան անհապաղ ազատել դատական նիստերի դահլիճում:
Քրեական գործով այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված զեկուցագիրը, զորամասից ստացված տեղեկանքները, հրամանների քաղվածքները և համար 1115 հեռախոսագիրը ՀՀՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի 4036 ելքի գրությունը պահել քրեական գործի հետ միասին:
Սույն դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկ ամսվա ընթացքում:
ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0173/01/14
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 15-10-2014 |
|---|---|
| Քրեական գործի համարը | 0173/01/14 |
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Երևանի կայազորի զինվորական դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 90208814 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Արթուր Պետրոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա ծառայելով ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասում որպես 3-րդ հրաձգային գումարտակի 1-ին վաշտի 1-ին դասակի 3-րդ ջոկի գնդացրորդ, կոչումով շարքային, մեկ ամսից ավելի, բայց զինվորական ծառայությունից ժամանակավորապես խուսափելու նպատակով 2014թ. հուլիսի 14-ից` ժամը 9:00-ից առանց հարգելի պատճառների ժամանակին ծառայության չի ներկայացել և 23,09,14թ. ժամը 14:20-ին հայտնաբերվել և բերման է ենթարկվել ՀՀ ՊՆ Երևանի կայազորի ՌՈ բաժին: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Պետրոսյան |
| Հայրանուն | Սամվելի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 17.6 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 15-10-2014 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Բեկթաշյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 17-10-2014 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 06-11-2014 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արտավազդ |
| Ազգանուն | Հարությունյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Լյուդվիգ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | Նախագահող դատավորի վերապատրաստման դասընթացներին մասնակցելու պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 12-11-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 5 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 13-11-2014 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Պետրոսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ամսաթիվ | 13-11-2014 |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Հիմնական պատիժ | Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել (ՀՀ քր. օր. 70 հոդ.) |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | գործ ԵԿԴ/0173/01/14 Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը Նախագահությամբ դատավոր` Արմեն Բեկթաշյանի քարտուղարությամբ` Կարինե Կարապետյանի մասնակցությամբ` մեղադրող` Արմինե Հարությունյանի պաշտպան` Լյուդվիգ Ավետիսյանի ամբաստանյալ` Արթուր Պետրոսյանի 2014 թվականի նոյեմբերի 13-ին, Երևան քաղաքում, դռնբաց դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի` ծնված 08.04.1985 թվականին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուսնացած, միջնակարգ կրթությամբ, նախկինում չդատապարտված, խնամքին մեկ անձ, ծառայել է ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասում, որպես 3-րդ ՀԳՄ-ի 1-ին վաշտի 1-ին դասակի 3-րդ ջոկի գնդացրորդ, կոչումով շարքային, հաշվառված է` ք. Երևան, Սարյան 20/1 շենքի 76-րդ բնակարանում, բնակվել է` ք.Երևան Աթոյան 93/2 հասցեում: Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով: 2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ի որոշմամբ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում և նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը: 2014 թվականի սեպտեմբերի 23-ին մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը հայտնաբերվել է և 2014 թվականի սեպտեմբերի 25-ին մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը վերահաստատվել է: Գործի դատավարական նախապատմությունը. 2014 թվականի հունիսի 20-ին ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասի անձնակազմի սոցիալ-իրավական աշխատանքի գծով սպա, ավագ լեյտենանտ Ա.Հովսեփյանը որոշում է կայացրել Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին` արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով: 2014 թվականի հուլիսի 07-ին ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասի ՌՔՀ բաժնի իրավաբան Ա.Ղևոնդյանը որոշում է կայացրել Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու մասին` արարքում հանցակազմի բացակայության հիմքով: 2014 թվականի հուլիսի 22-ի որոշմամբ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վերաբերյալ նախապատրաստված նյութերը ուղարկվել է Երևանի կայազորի զինվորական դատախազին` հետագա ընթացքը որոշելու համար: 2014 թվականի հուլիսի 24-ին Երևանի կայազորի զինվորական դատախազությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 90208814 քրեական գործը: 2014 թվականի հուլիսի 24-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ. Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործը վարույթ ընդունելու մասին: 2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք առաջադրելու մասին: 2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին: 2014 թվականի սեպտեմբերի 10-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ կալանավորումը երկու ամիս ժամանակով որպես խափանման միջոց կիրառելու մասին և նույն օրը Երևան քաղաքի Արաբկիր և Քանաքեռ-Զեյթուն վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի կողմից բավարարվել է քննիչի միջնորդությունը և թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորում երկու ամիս ժամկետով: 2014 թվականի սեպտեմբերի 16-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով վարույթը կասեցնելու` մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի գտնվելու վայրը պարզված չլինելու հիմքով: 2014 թվականի սեպտեմբերի 23-ին ՀՀ ՊՆ Երևանի կայազորի ՌՈ բաժնից ստացված հեռախոսագրի համաձայն` Արթուր Պետրոսյանը 23.09.2014 թ. ժամը 14:20-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Աթոյան 93/2 հասցեից հայտնաբերվել և բերման է ենթարկվել ՌՈ բաժին, որից հետո տեղափոխվել է ՀՀ ՊՆ ՌՈ կարգապահական մեկուսարան: 2014 թվականի սեպտեմբերի 26-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով կասեցված վարույթը վերսկսելու մասին: 2014 թվականի սեպտեմբերի 25-ի որոշմամբ մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ երկու ամիս ժամկետով որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը վերահաստատվել է: 2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով մեղադրյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 362-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և նրան նոր` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով մեղադրանք առաջադրելու մասին: 2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով մեղադրանք առաջադրելու մասին: 2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ի որոշմամբ նախաքննության մարմնի կողմից Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա առանց հարգելի պատճառների ժամանակին ծառայության չի ներկայացել, բացակայությունը տևել է մեկ ամսից ավելի, բայց զինվորական ծառայությունից ժամանակավորապես խուսափելու նպատակով: 2011 թվականի սեպտեմբերի 04-ից ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը պայմանագրային հիմունքներով` երեք տարի ժամանակով, ծառայության է անցել ՀՀ ԶՈՒ-ում` նշանակվելով ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասում որպես 3-րդ հրաձգային գումարտակի 1-ին հրաձգային վաշտի 1-ին հրաձգային դասակի 3-րդ հրաձգային ջոկի գնդացրորդ, կոչումով շարքային: Արթուր Սամվելի Պողոսյանը 2014 թվականի հուլիսի 14-ից, ժամը 09:00-ից առանց հարգելի պատճառների ժամանակին ծառայության չի ներկայացել և 2014 թվականի սեպտեմբերի 23-ին, ժամը 14:20-ին ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը հայտնաբերվել և բերման է ենթարկվել ՀՀ ՊՆ Երևանի կայազորի ՌՈ բաժին: Ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը իր ծառայության չներկայանալը պատճառաբանել է կապված մոր առողջական խնդիրների, փեսայի մահվան և արդյունքում իրենց ընտանիքում ստեղծված խնդիրներով` նպատակ ունենալով ընտանեկան խնդիրները հարթելուց հետո ներկայանալ ծառայության: 2014 թվականի հոկտեմբերի 02-ին ՀՀ ՊՆ քննչական ծառայության 4-րդ կայազորային քննչական բաժնի քննիչ Բ.Հարությունյանը որոշում է կայացրել թիվ 90208814 քրեական գործով այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչել զեկուցագիրը, զորամասից ստացված տեղեկանքները, հրամանների քաղվածքները և համար 1115 հեռախոսագիրը ՀՀՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի 4036 ելքի գրությունը: 2014 թվականի հոկտեմբերի 15-ին թիվ 90208814 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ստացվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան: Արա•ացված դատական քննություն. Մինչ դատաքննության սկսվելը` ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը միջնորդություն է ներկայացրել` դատական քննությունն արագացված կարգով անցկացնելու` հայտարարելով, որ առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ և առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացնում է կամավոր, պաշտպանի հետ խորհրդակցելուց հետո: Գործով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս դատախազը առարկել էր արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու կարգի դեմ, սակայն դատարանում օգտվելով իր դատավարական իրավունքից, փոխելով նախկինում իր կողմից այդ առումով ունեցած դիրքորոշումը, հայտնել է, որ չի առարկում արագացված կարգով դատաքննություն անցկացնելու դեմ: Դատարանը պարզելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751 և 3752 հոդվածներով նախատեսված պայմանները, 2014 թվականի նոյեմբերի 13-ին որոշում է կայացվել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին: Այսպիսով, քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների ընդհանուր կարգով սահմանված հետազոտություն չկատարելով, արագացված դատաքննությամբ հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, դատարանը հանգեց այն համոզման, որ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը առանց հարգելի պատճառների ժամանակին ծառայության չի ներկայացել, բացակայությունը տևել է մեկ ամսից ավելի, բայց զինվորական ծառայությունից ժամանակավորապես խուսափելու նպատակով, որպիսի արարքի համար նա պետք է պատասխանատվության ենթարկվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով: Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը ենթակա է պատժի կատարած արարքի համար: Դատարանի իրավական վերլուծությունները. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն ՙՊատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով՚: Ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանն առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչել, զղջացել է կատարած արարքի համար, խնամքին է գտնվում անչափահաս մեկ երեխա` 07.12.2009 թվականին ծնված Մոնիկա Արթուրի Պետրոսյանը, վատառողջ մայրը` հիմք մեծահասակների ամբուլատոր բժշկական թիվ 2664 քարտը, ՀՀ ՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի կողմից տրված ծառայողական բնութագրի համաձայն Արթուր Սամվելի Պետրոսյանը 06.06.2011 թվականից պայմանագրային զինվորական ծառայության է անցել ՀՀ ՊՆ 95535 զորամասում, զբաղեցրել է 3-րդ հրաձգային գումարտակի 1-ին հրաձգային վաշտի 1-ին հրաձգային դասակի 3-րդ ջոկի գնդացրորդի պաշտոնը, բնավորությամբ հանգիստ է և ընկերասեր: Մասնակցել է Աֆղանստանի իսլամական հանրապետությունում խաղաղապահ առաքելության և հրամանատարության կողմից արժանացել խրախուսանքի: 2014 թվականի ընթացքում Արթուր Պետրոսյանը թերացել է իր ծառայողական պարտականությունների մեջ և 3 անգամ չի ներկայացել ծառայության, որի համար ենթարկվել է կարգապահական տուժերի: Դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետի համաձայն` ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դիտում է խնամքի տակ մինչև տասնչորս տարեկան երեխայի առկայությունը` 07.12.2009 թվականին ծնված Մոնիկա Արթուրի Պետրոսյանը: Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի համաձայնª ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է ՙՀանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է ՙՊատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները՚: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածը սահմանում է ՙՀանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները: (….): Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները՚: Սույն քրեական գործով Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով, որի սանկցիան նախատեսում է հետևյալ պատժատեսակները` զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակմամբ` առավելագույնը մեկից երկու տարի ժամկետով, կամ կարգապահական գումարտակում պահելով` մեկից երեք տարի ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` մեկից չորս տարի ժամկետով: Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ չի կարող նշանակվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված հետևյալ պատժատեսակները ՙ...զինվորական ծառայության մեջ սահմանափակմամբ` առավելագույնը մեկից երկու տարի ժամկետով, կամ կարգապահական գումարտակում պահելով` մեկից երեք տարի ժամկետով...՚ քանի որ ամբաստանյալի կողմից պայամանագիր է կնքվել ՀՀ զինված ուժերում զինվորական ծառայության անցնելու վերաբերյալ, որի ժամկետը արդեն լրացած է, խնամքին է գտնվում անչափահաս մեկ երեխա, ինչպես նաև ամբաստանյալը եղել է կոչումով շարքային, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 53.1-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է` ՙԶինվորական ծառայության մեջ սահմանափակումը զինվորական ծառայության կարգի դեմ ուղղված ոչ մեծ կամ միջին ծանրության հանցագործությունների համար սպայի կամ ենթասպայի կոչում ունեցող զինծառայողի նկատմամբ կիրառվող պատժատեսակն է, ըստ որի` տվյալ անձը երեք ամսից երեք տարի ժամկետով չի կարող նշանակվել իր զբաղեցրած պաշտոնից ավելի բարձր /այդ թվում` ավելի բարձր վարձատրվող/ պաշտոնի, նրան չի կարող շնորհվել ավելի բարձր հերթական կոչում, ինչպես նաև կասեցվում է հերթական զինվորական կոչում շնորհելու` օրենքով սահմանված ժամկետը` դրամական բավարարման գումարից մինչև 20 տոկոս պահումով՚ նույն օրենքի 58-րդ հոդվածը սահմանում է` ՙՀանցանք կատարած ժամկետային ծառայության զինծառայողների նկատմամբ կարգապահական գումարտակում պահելը երեք ամսից երեք տարի ժամկետով կարող է նշանակվել ոչ մեծ և միջին ծանրության հանցանքների համար սույն օրենսգրքի Հատուկ մասով նախատեսված դեպքերում, ինչպես նաև այն դեպքերում, երբ դատարանը, հաշվի առնելով գործի հանգամանքները և դատապարտյալի անձնավորությունը, նպատակահարմար գտնի առավելագույնը երեք տարի ժամկետով ազատազրկման փոխարեն կիրառել կարգապահական գումարտակում պահելը՝ նույն ժամկետով՚ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու համար նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկման ձևով: Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ միասին պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը, թե` ոչ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն` եթե դատարանը, ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց հետագա պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին: ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր` 2007 թվականի հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ արտահայտել է այն իրավական դիրքորոշումը, որ վկայակոչված հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում և դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցա•ործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելուե: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը մեկ այլ` 2008 թվականի փետրվարի 1-ի թիվ ՎԲ-01/08 որոշմամբ նշել է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, այսինքն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը: ՀՀ վճռաբեկ դատարանը միաժամանակ նշել է, որ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես` տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը: Դատարանը հաշվի առնելով ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի կատարած արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան դրականորեն բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, այն որ առաջին անգամ կատարել է միջին ծանրության հանցագործություն, ծառայության ընթացքում հիմնականում իրեն դրսևորել է, որպես կարգապահ և բանիմաց զինծառայողի, հրամանատարության կողմից արժանացել է խրախուսանքի, խնամքին է գտնվում անչափահաս մինչև տասնչորս տարեկան մեկ երեխա, հանդիսանում է ընտանիքի միակ կերակրողը, մայրը վատառողջ է Դատարանին հիմք են տալիս գալու հետևության, որ ամբաստանյալ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, որով հնարավոր կլինի հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը: Քննության առնելով ամբաստանյալի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցը դատարանը գտնում է, որ Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված` կալանավորումը պետք է վերացնել, և նրան անհապաղ ազատել դատական նիստերի դահլիճում: Քրեական գործով այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված զեկուցագիրը, զորամասից ստացված տեղեկանքները, հրամանների քաղվածքները և համար 1115 հեռախոսագիրը ՀՀՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի 4036 ելքի գրությունը պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին: Եզրափակիչ մաս. Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 116-րդ, 119-րդ, 142-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ, 369-րդ, 372-րդ, 3751 և 3753-րդ հոդվածներով, դատարանը Վ Ճ Ռ Ե Ց` Արթուր Սամվելի Պետրոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 361-րդ հոդվածի 5-րդ մասով և նրան դատապարտել ազատազրկման` 1/մեկ/ տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան 1/մեկ/ տարի ժամկետով` Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի վարքագծի նկատմամբ հսկողությունը դնելով ՀՀ ԱՆ ՔԿՎ ԱՊԿ համապատասխան ստորաբաժանման վրա: Արթուր Սամվելի Պետրոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը վերացնել, և նրան անհապաղ ազատել դատական նիստերի դահլիճում: Քրեական գործով այլ փաստաթղթի կարգով ապացույց ճանաչված զեկուցագիրը, զորամասից ստացված տեղեկանքները, հրամանների քաղվածքները և համար 1115 հեռախոսագիրը ՀՀՊՆ 95532 զորամասի հրամանատարի 4036 ելքի գրությունը պահել քրեական գործի հետ միասին: Սույն դատավճիռը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկ ամսվա ընթացքում: ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 13-11-2014 |
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 17-11-2014 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 12-02-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 151, 77 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 12-02-2016 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 151, 77 |