Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0137/01/14
Վիճակագրական տողի համար : 6.3

Պատասխանող

Կարեն Արիստակեսյան
Կարեն Արիստակեսյան Արմենի
Կարեն Արիստակեսյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Կարինե Ղազարյան

Գրիշա Մելիք-Սարգսյան

Հենրիկ Տեր-Ադամյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մնացական Մարտիրոսյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Կարինե Ղազարյան

Գրիշա Մելիք-Սարգսյան

Հենրիկ Տեր-Ադամյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մնացական Մարտիրոսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Կարեն Արմենի Արիստակեսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 20.06.2014թ. երկաթյա ձողի ներգործությամբ մուտքի դուռը բացելու միջոցով ապօրինի մուտք է գործել Երևանի Նար-Դոս 73 շենքի թիվ 40 բնակարան այնտեղից գաղտնի հափշտակել է Սերգեյ Հայրապետյանին պատկանող 4,832,572 ՀՀ դրամին համարժեք 11800 ԱՄՆ դոլար գումար:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2014-12-24 12:30 1
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-10-10 11:00 4 Կայացել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-10-06 16:30 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-09-24 10:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-09-04 10:30 4 Կայացել է
Գործ ԵԿԴ/0137/01/14



Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

24.12.2014թ. Երևան

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Հ. ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ`Ա.Ջուլհակյանի
Մասնակցությամբ`

Պաշտպան` Ն.Խաչատրյանի
Ամբաստանյալ` Կ.Արիստակեսյանի
Տուժող` Ս.Հայրապետյանի



Դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննելով ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի /այսուհետ` Դատարան/ 10.10.2014թ. դատավճռի դեմ ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1/. Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.
21.06.2014թ ՀՀ Ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով հարուցվել է թիվ 15110214 քրեական գործը:
21.06.2014թ. Կարեն Արիստակեսյանը ձերբակալվել է և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով:
Դատարանի 23.06.2014թ. որոշմամբ Կարեն Արիստակեսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը և որպես կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառվել գրավը` մեկ միլիոն դրամ գումարի չափով:
15.08.2014թ. քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան:
Դատարանի 10.10.2014թ. դատավճռով Կարեն Արիստակեսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով և դատապարտվել ազատազրկման 4 տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69 հոդվածի 3-րդ մասի կիրառմամբ, հաշվակցելով անազատության մեջ պահելու պահելու 3 օրը` ամբաստանյալ Կարեն Արիստակեսյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 3 տարի 11 ամիս 27 օր ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց գրավը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, որից հետո, գրավի գումար հանդիսացող 1.000.000 դրամը` մուծված 24.06.2014թ. Վարդգես Արիստակեսյանի կողմից Դատարանի թիվ 900013298014 հաշվին, որոշվել է հետ վերադարձնել Վարդգես Արիստակեսյանին։
Որոշվել է դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց ճանաչված 11.800 ԱՄՆ դոլար գումարը թողնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանի տնօրինմանը, իսկ դռան փականը` մեկ բանալիով և փականի շրջանակով, վերադարձնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանին։
Դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալը:
2.Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննական մարմնի կողմից Կարեն Արիստակեսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, 2014թ. հունիսի 20-ին` ժամը 19.00-ից մինչև ժամը 22.30-ն ընկած ժամանակահատվածում, երկաթյա ձողի ներգործությամբ մուտքի դուռը բացելու միջոցով, ապօրինի մուտք է գործել Երևանի Նար-Դոս 73 շենքի թիվ 40 բնակարան և անտեղից գաղտնի հափշտակել է Սերգեյ Հայրապետյանին պատկանող 4.914.480 դրամին համարժեք 12.000 ԱՄՆ դոլար գումար։
3/. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքում նշվում է, որ Դատարանը դատավճիո կայացնելիս չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10, 48, 61 և 70 հոդվածների դրույթները, խախտել է ՀՀ դատական օրենսգրքի 15 հոդվածի 4-րդ մասի դրույթը։ Արդյունքում՝ կայացրել է անօրինական, անհիմն և չպատճառաբանված դատական ակտ։ Դատարանը, իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ սահմանելիս, չի ղեկավարվել վերոգրյալ իրավանորմերի պահանջներով և հաշվի չի առել, որ օրենքի առաջնային պահանջը պատժի արդարացիությունն է, որը՝ որպես քրեական իրավունքի սկզբունք, ձևակերպված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 հոդվածում։ Այդ իրավանորմի համաձայն՝ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժը պետք է լինի արդարացի, անհրաժեշտ և բավարար նրան ուղղելու ու նոր հանցագործությունը կանխելու համար։
Դատարանը հաշվի չառնելով մեղմացնող հանգամանքները` ուղղման և սոցիալական արդարության վերականգնման միակ միջոցը տեսել է իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ սահմանելու մեջ։
Դատարանը չի պատճառաբանել, թե վերոգրյալ մեղմացնող հանգամանքների առկայության և ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում ինչու է սահմանել պատիժ ազատազրկման ձևով, մինչդեռ՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358 հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ «Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված։ Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360 հոդվածի համաձայն՝ ամբաստանյալի նկատմամբ դատավճիռ կայացնելիս՝ ղատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե ամբաստանյալը պատժի ենթակա է, թե՝ ոչ, պատժի ինչ տեսակ պետք է նշանակվի և պետք է արդյոք նա այն կրի։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում։ Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր նախադեպային որոշումներում բազմիցս անդրադարձել է պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցին։ Մասնավորապես` համաձայն 2009 թվականի հունիսի 29-ի ԱՐԱԴ/0050/01/08/ որոշման՝ «... Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս Դատարանը հաշվի է տոնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62 և 63 հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով՝ դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի մասին՝ համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։
Դատավճռում նշանակված պատիժն անարդարացի է, այն չի համապատասխանում իրեն վերագրվող հանցագործության ծանրությանը և անձին։ Առկա են բավարար հանգամանքներ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի դրույթները կիրառելու համար, որոնք Դատարանը չի կիրառել։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376, 376.1, 378 հողվածների, 379 հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի, 380.1 և 381 հողվածների դրույթներով` բողոքաբերը խնդրում է բեկանել և փոփոխել Դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 10-ի դատավճիռը, նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածով սահմանել փորձաշրջան։
4/.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները.
Վերաքննիչ դատարանը ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով ամբաստանյալի, նրա պաշտպանի հիմնավորումները բողոքի կապակցությամբ, մեղադրողի պատասխանը վերաքննիչ բողոքի դեմ, ներկայացված բողոքի հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 հոդվածի համաձայն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, որի համաձայն հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները:
Հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում:
Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումը անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշանակված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված ու փոխհամաձայնեցված են, /մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները, և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին/: Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի և արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62 և 63 հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունն, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, դրանք բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի վերոգրյալ դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն, եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում: Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել:
Նշված հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու:
Վճռաբեկ դատարանն 08.05.2013թ. թիվ ՇԴ/0126/01/12 նախադեպային որոշմամբ արձանագրել է, որ <</…/ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և համապատասխան վերլուծության ու գնահատման ենթարկել գործի քննության և լուծման, այդ թվում` անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու և այդ պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելու համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները: Հետևաբար, անձի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պարտավոր է բարեխիղճ գնահատման ենթարկել նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատող ապացույցները>>:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը: Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</…/ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`ա/ օրինականությունը, բ/ արդարությունը, գ/պատժի անհատականացումը, դ/ մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը` որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: /…/>> /տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 22.12.2011թ. թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ կետը/:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև թիվ ՎԲ-124/07, ՎԲ-192/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09 և այլ որոշումներում:
Վերոգրյալ հոդվածների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոշարադրյալ նախադեպային որոշումների բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է դառնում, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, բավարար չափով ստուգման ու բազմակողմանի գնահատման է ենթարկել վերաքննիչ բողոքում մատնանշված բոլոր հանգամանքները, նրա կողմից կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, մասնավորապես` որպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առել այն, որ նա դատապարտված չի եղել, բնութագրվում է դրական, վատառողջ է, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, խոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար, հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցել է, տուժողի հետ հաշտվել են ու պատասխանատվությունը և պատժը ծանրացնող հանգամանքներ չարձանագրելով` Դատարանն իրավացիորեն ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար ու կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունն, ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները` իր նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, հիմնավորված և պատճառաբանված չեն և հաշվի առնելով վերջինիս մեղսագրված հանցանքի բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր չէ հասնել պատժի նպատակներին, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը և ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Վերոգրյալ հիմքերի առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքում մատնանշված հանգամանքներն իրենց համակցությամբ, որոնք արդեն իսկ հաշվի են առնվել Դատարանի կողմից պատիժ նշանակելիս, չեն նվազեցնում վերջինիս կատարած հանցավոր արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու առումով դատավճիռը բեկանելու, փոփոխելու համար օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն, ուստի դատավճիռը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393, 394, 402 հոդվածներով` ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց


Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 10.10.2014թ. դատավճիռը` քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով, թողնել օրինական ուժի մեջ`մերժելով ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանին` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:






ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ



ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ




Հ. ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

«10» հոկտեմբերի 2014թ. ք. Երևան

ԵԿԴ-0137/01/14

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով.

նախագահող դատավոր` Մ. Մարտիրոսյան,
քարտուղար` Ա. Հովհաննիսյան,

մասնակցությամբ`
մեղադրող,
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ Հ. Սարգսյանի,

տուժող Ս. Հայրապետյանի,

պաշտպան Ն. Խաչատրյանի,



դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց գործն ըստ մեղադրանքի Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի
ծնված 1995թ. նոյեմբերի 01-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, խնամքին ոչ ոք, նախկինում չդատված, բնութագրվում է դրական, վատառողջ է, աշխատում է «Վիտես» սահմանափակ պատասխանատվությամբ ընկերությունում որպես սպասարկող, հաշվառված է և բնակվում է ք. Երևան, Վարդանանց փողոցի թիվ 119 տանը, 2014թ. հունիսի 21-ին ձերբակալվել է, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014թ. հունիսի 23-ի որոշմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը և նույն որոշմամբ թույլատրվել է այն փոխարինել գրավով` մեկ միլիոն ՀՀ դրամ գումարի չափով, որը մուծելուց հետո, 2014թ. հունիսի 24-ին ազատ է արձակվել` անազատության մեջ մնալով 3 /երեք/ օր, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով։


Գործի դատավարական նախապատմությունը

Թիվ 15110214 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնում հարուցվել է 2014թ. հունիսի 21-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով, անհայտ անձի կողմից ապօրինի բնակարան մուտք գործելով Սերգեյ Հայրապետյանին պատկանող 12.000 ԱՄՆ դոլարին համարժեք 4.914.480 ՀՀ դրամ գումարը գաղտնի հափշտակելու դեպքի առթիվ։
Ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով հետևյալ արարքի համար. «որ նա, 2014թ. հունիսի 20-ին` ժամը 19.00-ից մինչև ժամը 22.30-ն ընկած ժամանակահատվածում, երկաթյա ձողի ներգործությամբ մուտքի դուռը բացելու միջոցով ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Նար-Դոս 73 շենքի թիվ 40 բնակարան և անտեղից գաղտնի հափշտակել է Սերգեյ Հայրապետյանին պատկանող 4.914.480 ՀՀ դրամին համարժեք 12.000 ԱՄՆ դոլար գումար։
Այսինքն` Կարեն Արմենի Արիստակեսյանը կատարել է հանցավոր արարք, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով։»։
2014թ. օգոստոսի 15-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան և նույն օրն ընդունվել դատարանի վարույթ։


Արագացված դատական քննություն

Ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանը միջնորդեցին դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով։ Նա հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, ինքն համաձայն է մեղադրանքի հետ։
Տուժող Ս. Հայրապետյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալի նկատմամբ գույքային կամ որևէ այլ պահանջ չունի և չի առարկում դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ։
Մեղադրողը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չառարկեց։
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմաններն` որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով նախատեսված արարք։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվեց, որ ամբաստանյալ Կարեն Արիստակեսյանը նախկինում դատված չի եղել, բնութագրում է դրական, վատառողջ է, նախաքննության ընթացքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցել է և տուժող հետ հաշտվել են։

Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կարեն Արիստակեսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, բնակարան ապօրինի մուտք գործելով, առանձնապես խոշոր չափերով գողություն կատարելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի նկատմամբ նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, վատառողջ է, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար, հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցել է և տուժողի հետ հաշտվել են։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց գույքի բռնագրավման։
Միաժամանակ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կիրառմամբ, ազատազրկման ձևով նշանակված պատժին հաշվակցման է ենթակա Կարեն Արիստակեսյանին կալանքի տակ պահելու երեք օրը։
Դատարանը գտնում է, որ իր նկատմամբ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննարկելով իրեղեն ապացույցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց ճանաչված 11.800 ԱՄՆ դոլար գումարը պետք է թողնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանի տնօրինմանը, իսկ դռան փականը` մեկ բանալիով և փականի շրջանակով, վերադարձնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանին։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կարեն Արիստակեսյանի նկատմամբ որպես կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց գրավը պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, որից հետո, գրավի գումար հանդիսացող 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամը, մուծված 24.06.2014թ. Վարդգես Արմենի Արիստակեսյանի կողմից` Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի թիվ 900013298014 հաշվին, պետք է հետ վերադարձնել Վարդգես Արիստակեսյանին։

Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-366-րդ, 369-373-րդ, 3751-3754-րդ հոդվածներով, դատարանը`


Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կիրառմամբ հաշվակցելով անազատության մեջ պահելու պահելու 3 /երեք/ օրը` ամբաստանյալ Կարեն Արիստակեսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 11 /տասնմեկ/ ամիս 27 /քսանյոթ/ օր ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, որը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց գրավը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, որից հետո, գրավի գումար հանդիսացող 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամը, մուծված 24.06.2014թ. Վարդգես Արմենի Արիստակեսյանի կողմից` Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի թիվ 900013298014 հաշվին, հետ վերադարձնել Վարդգես Արիստակեսյանին։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց ճանաչված 11.800 ԱՄՆ դոլար գումարը թողնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանի տնօրինմանը, իսկ դռան փականը` մեկ բանալիով և փականի շրջանակով, վերադարձնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանին։
Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։
Դատավճիռը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով չի կարող բողոքարկվել։


ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0137/01/14
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 15-08-2014
Քրեական գործի համարը ԵԿԴ/0137/01/14
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 15110214
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Կարեն Արմենի Արիստակեսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 20.06.2014թ. երկաթյա ձողի ներգործությամբ մուտքի դուռը բացելու միջոցով ապօրինի մուտք է գործել Երևանի Նար-Դոս 73 շենքի թիվ 40 բնակարան այնտեղից գաղտնի հափշտակել է Սերգեյ Հայրապետյանին պատկանող 4,832,572 ՀՀ դրամին համարժեք 11800 ԱՄՆ դոլար գումար:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Կարեն
Ազգանուն Արիստակեսյան
Հայրանուն Արմենի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Հոդված_1
Հոդված 177 Մաս 3 Կետ 1, 1.1
Պաշտպան
Անուն Կարեն
Ազգանուն Արիստակեսյան
Հայրանուն Արմենի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 6.3
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 15-08-2014
Նախագահող դատավոր
Անուն Մնացական
Ազգանուն Մարտիրոսյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 15-08-2014
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 19-08-2014
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 19-08-2014
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 04-09-2014
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Կարեն
Ազգանուն Արիստակեսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Նարինե
Ազգանուն Խաչատրյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Սերգեյ
Ազգանուն Հայրապետյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Հ
Ազգանուն Սարգասյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 10:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 24-09-2014
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 06-10-2014
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Չի կայացել
Չկայացման պատճառը նախագահող դատավորի` դատավորների էթիկայի հանձնաժողովի նիստին մասնակցելու պատճառով
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 10-10-2014
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 10-10-2014
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Կարեն
Ազգանուն Արիստակեսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 10-10-2014
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Որոշակի ժամկետով ազատազրկում
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

«10» հոկտեմբերի 2014թ. ք. Երևան

ԵԿԴ-0137/01/14

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով.

նախագահող դատավոր` Մ. Մարտիրոսյան,
քարտուղար` Ա. Հովհաննիսյան,

մասնակցությամբ`
մեղադրող,
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ Հ. Սարգսյանի,

տուժող Ս. Հայրապետյանի,

պաշտպան Ն. Խաչատրյանի,



դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց գործն ըստ մեղադրանքի Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի
ծնված 1995թ. նոյեմբերի 01-ին Երևան քաղաքում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, ամուրի, խնամքին ոչ ոք, նախկինում չդատված, բնութագրվում է դրական, վատառողջ է, աշխատում է «Վիտես» սահմանափակ պատասխանատվությամբ ընկերությունում որպես սպասարկող, հաշվառված է և բնակվում է ք. Երևան, Վարդանանց փողոցի թիվ 119 տանը, 2014թ. հունիսի 21-ին ձերբակալվել է, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014թ. հունիսի 23-ի որոշմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը և նույն որոշմամբ թույլատրվել է այն փոխարինել գրավով` մեկ միլիոն ՀՀ դրամ գումարի չափով, որը մուծելուց հետո, 2014թ. հունիսի 24-ին ազատ է արձակվել` անազատության մեջ մնալով 3 /երեք/ օր, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով։


Գործի դատավարական նախապատմությունը

Թիվ 15110214 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնում հարուցվել է 2014թ. հունիսի 21-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով, անհայտ անձի կողմից ապօրինի բնակարան մուտք գործելով Սերգեյ Հայրապետյանին պատկանող 12.000 ԱՄՆ դոլարին համարժեք 4.914.480 ՀՀ դրամ գումարը գաղտնի հափշտակելու դեպքի առթիվ։
Ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով հետևյալ արարքի համար. «որ նա, 2014թ. հունիսի 20-ին` ժամը 19.00-ից մինչև ժամը 22.30-ն ընկած ժամանակահատվածում, երկաթյա ձողի ներգործությամբ մուտքի դուռը բացելու միջոցով ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Նար-Դոս 73 շենքի թիվ 40 բնակարան և անտեղից գաղտնի հափշտակել է Սերգեյ Հայրապետյանին պատկանող 4.914.480 ՀՀ դրամին համարժեք 12.000 ԱՄՆ դոլար գումար։
Այսինքն` Կարեն Արմենի Արիստակեսյանը կատարել է հանցավոր արարք, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով։»։
2014թ. օգոստոսի 15-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան և նույն օրն ընդունվել դատարանի վարույթ։


Արագացված դատական քննություն

Ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանը միջնորդեցին դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով։ Նա հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, ինքն համաձայն է մեղադրանքի հետ։
Տուժող Ս. Հայրապետյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալի նկատմամբ գույքային կամ որևէ այլ պահանջ չունի և չի առարկում դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ։
Մեղադրողը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չառարկեց։
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմաններն` որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով նախատեսված արարք։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվեց, որ ամբաստանյալ Կարեն Արիստակեսյանը նախկինում դատված չի եղել, բնութագրում է դրական, վատառողջ է, նախաքննության ընթացքում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցել է և տուժող հետ հաշտվել են։

Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կարեն Արիստակեսյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, բնակարան ապօրինի մուտք գործելով, առանձնապես խոշոր չափերով գողություն կատարելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի նկատմամբ նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, վատառողջ է, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար, հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցել է և տուժողի հետ հաշտվել են։
Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
Ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց գույքի բռնագրավման։
Միաժամանակ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կիրառմամբ, ազատազրկման ձևով նշանակված պատժին հաշվակցման է ենթակա Կարեն Արիստակեսյանին կալանքի տակ պահելու երեք օրը։
Դատարանը գտնում է, որ իր նկատմամբ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննարկելով իրեղեն ապացույցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց ճանաչված 11.800 ԱՄՆ դոլար գումարը պետք է թողնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանի տնօրինմանը, իսկ դռան փականը` մեկ բանալիով և փականի շրջանակով, վերադարձնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանին։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Կարեն Արիստակեսյանի նկատմամբ որպես կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց գրավը պետք է թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, որից հետո, գրավի գումար հանդիսացող 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամը, մուծված 24.06.2014թ. Վարդգես Արմենի Արիստակեսյանի կողմից` Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի թիվ 900013298014 հաշվին, պետք է հետ վերադարձնել Վարդգես Արիստակեսյանին։

Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-366-րդ, 369-373-րդ, 3751-3754-րդ հոդվածներով, դատարանը`


Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կիրառմամբ հաշվակցելով անազատության մեջ պահելու պահելու 3 /երեք/ օրը` ամբաստանյալ Կարեն Արիստակեսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 3 /երեք/ տարի 11 /տասնմեկ/ ամիս 27 /քսանյոթ/ օր ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, որը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց գրավը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, որից հետո, գրավի գումար հանդիսացող 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամը, մուծված 24.06.2014թ. Վարդգես Արմենի Արիստակեսյանի կողմից` Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի թիվ 900013298014 հաշվին, հետ վերադարձնել Վարդգես Արիստակեսյանին։
Դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց ճանաչված 11.800 ԱՄՆ դոլար գումարը թողնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանի տնօրինմանը, իսկ դռան փականը` մեկ բանալիով և փականի շրջանակով, վերադարձնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանին։
Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։
Դատավճիռը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով չի կարող բողոքարկվել։


ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 10-10-2014
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 26-11-2014
Էջերի քանակ 156, 78
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 27-11-2014
Էջերի քանակը 156, 78
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-46980
Գործը բողոքարկվել է
Ամսաթիվ 03-12-2014
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
Ամսաթիվ 11-02-2015
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 13-02-2015
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 17-02-2015
Էջերի քանակ 1-156,2-155
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 18-02-2015
Էջերի քանակը 155, 155
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0137/01/14
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 10-11-2014
Ամսաթիվ 10-11-2014
Ում կողմից է բերվել բողոքը Ամբաստանյալ
Բողոքը բերող անձը
Անուն Կարեն
Ազգանուն Արիստակեսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Կարեն Արիստակեսյան Բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի /ՀՀ քր. օր. 177 հոդ. 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով - ազատազրկում 4 տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման , ՀՀ քր.օր. 69 հոդ. կարգով վերջնական պատիժ - ազատազրկում 3 տարի 11 ամիս 27 օր ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման / վերաբերյալ 10.10.2014թ. դատավճիռը` պայմանականորեն պատիժը չկիրառել և սահմանել ՀՀ քր.օր. 70 հոդվածով սահմանված փորձաշրջան :
Բողոքի ստացման կարգը Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ
Չափահաս Այո
Բողոքը ստացվել է Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ
Մակագրել
Ամսաթիվ 10-11-2014
Նախագահող դատավոր
Անուն Կարինե
Ազգանուն Ղազարյան
Դատավոր
Անուն Գրիշա
Ազգանուն Մելիք-Սարգսյան
Դատավոր
Անուն Հենրիկ
Ազգանուն Տեր-Ադամյան
Քրեական գործի մուտքագրում
Ամսաթիվ 01-12-2014
Կից փաստաթղթեր և իրեղեն ապացույց չկան
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 04-12-2014
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 16-12-2014
Ժամ 14:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 24-12-2014
Ժամ 12:30
Նիստերի դահլիճի համարը 1
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
Անփոփոխ թողնված դատական ակտը Պատճառաբանվել է
Ամսաթիվ 24-12-2014
Ամբաստանյալ
Անուն Կարեն
Ազգանուն Արիստակեսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր.օր. հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտ Գործ ԵԿԴ/0137/01/14



Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

24.12.2014թ. Երևան

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ
Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Հ. ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ`Ա.Ջուլհակյանի
Մասնակցությամբ`

Պաշտպան` Ն.Խաչատրյանի
Ամբաստանյալ` Կ.Արիստակեսյանի
Տուժող` Ս.Հայրապետյանի



Դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննելով ամբաստանյալ Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի /այսուհետ` Դատարան/ 10.10.2014թ. դատավճռի դեմ ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1/. Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.
21.06.2014թ ՀՀ Ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով հարուցվել է թիվ 15110214 քրեական գործը:
21.06.2014թ. Կարեն Արիստակեսյանը ձերբակալվել է և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով:
Դատարանի 23.06.2014թ. որոշմամբ Կարեն Արիստակեսյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը և որպես կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց կիրառվել գրավը` մեկ միլիոն դրամ գումարի չափով:
15.08.2014թ. քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան:
Դատարանի 10.10.2014թ. դատավճռով Կարեն Արիստակեսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով և դատապարտվել ազատազրկման 4 տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69 հոդվածի 3-րդ մասի կիրառմամբ, հաշվակցելով անազատության մեջ պահելու պահելու 3 օրը` ամբաստանյալ Կարեն Արիստակեսյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 3 տարի 11 ամիս 27 օր ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման:
Կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց գրավը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, որից հետո, գրավի գումար հանդիսացող 1.000.000 դրամը` մուծված 24.06.2014թ. Վարդգես Արիստակեսյանի կողմից Դատարանի թիվ 900013298014 հաշվին, որոշվել է հետ վերադարձնել Վարդգես Արիստակեսյանին։
Որոշվել է դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, իրեղեն ապացույց ճանաչված 11.800 ԱՄՆ դոլար գումարը թողնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանի տնօրինմանը, իսկ դռան փականը` մեկ բանալիով և փականի շրջանակով, վերադարձնել տուժող Սերգեյ Հայրապետյանին։
Դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալը:
2.Գործի փաստական հանգամանքները
Նախաքննական մարմնի կողմից Կարեն Արիստակեսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, 2014թ. հունիսի 20-ին` ժամը 19.00-ից մինչև ժամը 22.30-ն ընկած ժամանակահատվածում, երկաթյա ձողի ներգործությամբ մուտքի դուռը բացելու միջոցով, ապօրինի մուտք է գործել Երևանի Նար-Դոս 73 շենքի թիվ 40 բնակարան և անտեղից գաղտնի հափշտակել է Սերգեյ Հայրապետյանին պատկանող 4.914.480 դրամին համարժեք 12.000 ԱՄՆ դոլար գումար։
3/. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքում նշվում է, որ Դատարանը դատավճիո կայացնելիս չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10, 48, 61 և 70 հոդվածների դրույթները, խախտել է ՀՀ դատական օրենսգրքի 15 հոդվածի 4-րդ մասի դրույթը։ Արդյունքում՝ կայացրել է անօրինական, անհիմն և չպատճառաբանված դատական ակտ։ Դատարանը, իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ սահմանելիս, չի ղեկավարվել վերոգրյալ իրավանորմերի պահանջներով և հաշվի չի առել, որ օրենքի առաջնային պահանջը պատժի արդարացիությունն է, որը՝ որպես քրեական իրավունքի սկզբունք, ձևակերպված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 հոդվածում։ Այդ իրավանորմի համաձայն՝ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ պատիժը պետք է լինի արդարացի, անհրաժեշտ և բավարար նրան ուղղելու ու նոր հանցագործությունը կանխելու համար։
Դատարանը հաշվի չառնելով մեղմացնող հանգամանքները` ուղղման և սոցիալական արդարության վերականգնման միակ միջոցը տեսել է իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ սահմանելու մեջ։
Դատարանը չի պատճառաբանել, թե վերոգրյալ մեղմացնող հանգամանքների առկայության և ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում ինչու է սահմանել պատիժ ազատազրկման ձևով, մինչդեռ՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358 հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ «Դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված։ Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճռում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360 հոդվածի համաձայն՝ ամբաստանյալի նկատմամբ դատավճիռ կայացնելիս՝ ղատարանը մի շարք այլ հարցերի հետ պետք է լուծի նաև այն հարցը, թե ամբաստանյալը պատժի ենթակա է, թե՝ ոչ, պատժի ինչ տեսակ պետք է նշանակվի և պետք է արդյոք նա այն կրի։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում։ Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր նախադեպային որոշումներում բազմիցս անդրադարձել է պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցին։ Մասնավորապես` համաձայն 2009 թվականի հունիսի 29-ի ԱՐԱԴ/0050/01/08/ որոշման՝ «... Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս Դատարանը հաշվի է տոնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62 և 63 հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով՝ դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի մասին՝ համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։
Դատավճռում նշանակված պատիժն անարդարացի է, այն չի համապատասխանում իրեն վերագրվող հանցագործության ծանրությանը և անձին։ Առկա են բավարար հանգամանքներ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի դրույթները կիրառելու համար, որոնք Դատարանը չի կիրառել։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376, 376.1, 378 հողվածների, 379 հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի, 380.1 և 381 հողվածների դրույթներով` բողոքաբերը խնդրում է բեկանել և փոփոխել Դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 10-ի դատավճիռը, նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածով սահմանել փորձաշրջան։
4/.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները.
Վերաքննիչ դատարանը ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով ամբաստանյալի, նրա պաշտպանի հիմնավորումները բողոքի կապակցությամբ, մեղադրողի պատասխանը վերաքննիչ բողոքի դեմ, ներկայացված բողոքի հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10 հոդվածի համաձայն հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, որի համաձայն հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները:
Հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում:
Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումը անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշանակված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված ու փոխհամաձայնեցված են, /մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները, և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին/: Այսինքն` պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի և արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը:
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62 և 63 հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի, հանցավորի անձնավորության մասին, բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունն, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, դրանք բարձրացնում կամ իջեցնում են հասարակական վտանգավորության աստիճանը և ազդում են պատժի վրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի վերոգրյալ դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48 հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի 1-ին մասի համաձայն, եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում: Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել:
Նշված հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու:
Վճռաբեկ դատարանն 08.05.2013թ. թիվ ՇԴ/0126/01/12 նախադեպային որոշմամբ արձանագրել է, որ <</…/ դատարանը պարտավոր է իր դատական ակտում ամրագրել և համապատասխան վերլուծության ու գնահատման ենթարկել գործի քննության և լուծման, այդ թվում` անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելու և այդ պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելու համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքները: Հետևաբար, անձի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը, ի թիվս այլ հանգամանքների, պարտավոր է բարեխիղճ գնահատման ենթարկել նրա անձը բնութագրող, ինչպես նաև պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները հաստատող ապացույցները>>:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր տարրերից մեկն է, որի շրջանակներում կարևորվում է պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների պահպանումը: Ն.Սարգսյանի գործով կայացված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է ձևավորել այն մասին, որ <</…/ պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները քրեական օրենքով նախատեսված այն հիմնադրույթներն են, որոնցով պետք է ղեկավարվի դատարանը պատիժ նշանակելիս: Այդ սկզբունքներն են`ա/ օրինականությունը, բ/ արդարությունը, գ/պատժի անհատականացումը, դ/ մարդասիրությունը:
Պատիժ նշանակելու վերոնշյալ սկզբունքները սահմանում են այն հիմնական դրույթները, որոնցով ղեկավարվում է դատարանը յուրաքանչյուր քրեական գործով պատժի տեսակն ու չափն ընտրելիս: Նշված սկզբունքներից յուրաքանչյուրը` որպես առանձին բաղադրամաս, ունի ինքնուրույն նշանակություն և պարտադիր հաշվի է առնվում քրեական պատիժ նշանակելիս: /…/>> /տես Նարեկ Գևորգի Սարգսյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 22.12.2011թ. թիվ ԵԿԴ/0042/01/11 որոշման 14-րդ կետը/:
Պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներին և նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է նաև թիվ ՎԲ-124/07, ՎԲ-192/07, ԵՇԴ/0029/01/08, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09, ԼԴ2/0019/01/09 և այլ որոշումներում:
Վերոգրյալ հոդվածների և ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոշարադրյալ նախադեպային որոշումների բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է դառնում, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61 հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, բավարար չափով ստուգման ու բազմակողմանի գնահատման է ենթարկել վերաքննիչ բողոքում մատնանշված բոլոր հանգամանքները, նրա կողմից կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, մասնավորապես` որպես ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալներ դատարանը հաշվի է առել այն, որ նա դատապարտված չի եղել, բնութագրվում է դրական, վատառողջ է, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, խոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար, հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցել է, տուժողի հետ հաշտվել են ու պատասխանատվությունը և պատժը ծանրացնող հանգամանքներ չարձանագրելով` Դատարանն իրավացիորեն ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարված հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար ու կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունն, ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները` իր նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, հիմնավորված և պատճառաբանված չեն և հաշվի առնելով վերջինիս մեղսագրված հանցանքի բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հանգում է այն հետևության, որ ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70 հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով սույն գործով հնարավոր չէ հասնել պատժի նպատակներին, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը և ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Վերոգրյալ հիմքերի առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքում մատնանշված հանգամանքներն իրենց համակցությամբ, որոնք արդեն իսկ հաշվի են առնվել Դատարանի կողմից պատիժ նշանակելիս, չեն նվազեցնում վերջինիս կատարած հանցավոր արարքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու առումով դատավճիռը բեկանելու, փոփոխելու համար օբյեկտիվ հիմքեր առկա չեն, ուստի դատավճիռը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393, 394, 402 հոդվածներով` ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց


Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 10.10.2014թ. դատավճիռը` քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Կարեն Արմենի Արիստակեսյանի՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 1.1 կետերով, թողնել օրինական ուժի մեջ`մերժելով ամբաստանյալի վերաքննիչ բողոքը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանին` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:






ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Կ. ՂԱԶԱՐՅԱՆ



ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ




Հ. ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 24-12-2014
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 04-02-2015
Էջերի քանակը 156, 146
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 04-02-2015
Էջերի քանակը 156, 146
Ուր Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Գրության համարը Ե-1800/15