Գործ հ. ԵԿԴ/0120/01/14


Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ ՈՒ Ն
Վ Ե Ր Ա Ք Ն Ն Ի Չ Ք Ր Ե Ա Կ Ա Ն Դ Ա Տ Ա Ր Ա Ն

Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

«08» մայիսի 2015թ. ք. Երևան

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
/այսուհետ նաև`Վերաքննիչ դատարան/ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա. ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ
Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ

ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ա.ՄԱՆՈՒԿՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ա.ՖԱՆՅԱՆԻ
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Ա.ԳԵՂԱՄՅԱՆԻ

դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ` գործով մեղադրող Ա.Մանուկյանի վերաքննիչ բողոքը` բերված Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի /այսուհետ նաև` Դատարան/ 2015 թվականի հունվարի 30-ի դատավճռի դեմ, քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Արման Ռուբենի Գեղամյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով.

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2013 թվականի հունիսի 05-ին ժամը 01:45-ին ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի օպերատիվ կառավարման կենտրոնից ոստիկանության Կենտրոնական բաժին ահազանգ է ստացվել այն մասին, որ իրենց 091-11-78-76 հեռախոսահամարից զանգահարել է Կարինե Կարապետյանը /28.07.1992 թվականին ծնված, բն. Մայիսյան 33Ա տուն, հաշվառված` Նոր Նորքի 1-ին զանգվածի, 1-ին շենքի թիվ 23 բնակարանում, չի աշխատում/ և հայտնել, որ իրենց տանը թմրանյութ կա: Դեպքի վայր են մեկնել ՔՀ բաժանմունքի պետի տեղակալ Ա.Պապյանը` օպեր խմբով, ավագ հետաքննիչ` Ա.Կարապետյանցը, փորձագետ` Կ.Ուդումյանը, ՊՊԾ գնդի 1-ին վաշտի աշխատակիցները և Մայիսյան 33Ա շենքի 9 բնակարանում Կ.Կարապետյանը ներկայացրել է թղթե ութ փաթեթներ, որոնցից հինգի մեջ եղել է` ընդհանուրը մոտ 3.2 գրամ քաշով դեղնականաչավուն զանգված և երեքի մեջ` ընդհանուրը մոտ 5.7 գրամ քաշով սպիտակ բյուրեղանման զանգված, մեկ ծաղկաման, որի մեջ եղել է կանեփանման աճեցված և չորացված վիճակում գտնվող կանաչավուն բույս, որոնք վերցվել և փաթեթավորվել են:
2013 թվականի հունիսի 05-ին ժամը 04:00-ին Կարինե Կարապետյանը ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում հաղորդում է տվել այն մասին, որ իր ընկեր Արման Գեղամյանը պարբերաբար զբաղվում է թմրանյութերի ապօրինի շրջանառությամբ:
2013 թվականի հունիսի 10-ին կազմված դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 204 Ք եզրակացության համաձայն`
1. Փորձաքննության ներկայացված ընդհանուր 3,82 գրամ (3,17 գրամ, 0,52 գրամ և 0,13 գրամ) քաշով սպիտակ գույնի փայլուն ու փայլատ բյուրեղային նյութերում հայտնաբերվեց մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց, որոնցում մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր քաշը կազմում է` 3,76 գրամ (3,13 գրամ, 0,51 գրամ և 0,12 գրամ):
2. Փորձաքննությանը ներկայացված` ընդհանուր 0,75 գրամ (0,57 գրամ և 0,18 գրամ) քաշով բուսական ծագմամբ խառնուրդը հանդիսանում է` 0,44 գրամ (3,33 գրամ և 0,11 գրամ) քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցի և 0,31 գրամ (0,24 գրամ և 0,07 գրամ) քաշով ծխախոտի մասերի խառնուրդ:
3. Փորձաքննությանը ներկայացված ընդհանուր 0,41 գրամ (0,08 գրամ և 0,33 գրամ) քաշով բուսական զանգվածը հանդիսանում է` չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց:
4. Փորձաքննությանը ներկայացված 0,03 գրամ քաշով, բաց կանաչ գույնի բուսական մասնիկների և սպիտակ գույնի մազմզուկներով խառը զանգվածում թմրամիջոց, հոգեմետ նյութ կամ խիստ ներգործող միջոց չհայտնաբերվեց:
5. Փորձաքննությանը ներկայացված պոլիմերային ամանում առկա բույսի կտրված ցողունը հանդիսանում է` 9,13 գրամ քաշով կանեփի թփի կտրված ցողուն, որի տերևներում առկա է թմրաալկալոիդ տետրահիդրոկաննաբինոլ:
(Հետազոտությամբ ծախսվել է 0,1-ական գրամ բուսական և բյուրեղային նյութերից և 0,08 գրամ հաստատուն քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցը, 0,07 գրամ քաշով ծխախոտի մասնիկները և 0,03 գրամ քաշով նյութն ամբողջովին):
2013 թվականի հունիսի 21-ի որոշմամբ Կարինե Կարապետյանի հաղորդման հիման վրա նախապատրաստված նյութերն ուղարկվել է Կենտրոնական քննչական բաժին` հետագա ընթացքը որոշելու համար:
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնում 2013 թվականի հունիսի 28-ին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 15126913 քրեական գործը:
2013 թվականի օգոստոսի 01-ին Արման Գեղամյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասով:
Նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ Արման Գեղամյանի նկատմամբ հայտարարվել է հետախուզում:
Դատարանի 2013 թվականի օգոստոսի 01-ի որոշմամբ Արման Գեղամյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը` նրան հայտնաբերելու պահից երկու ամիս ժամանակով:
Նախաքննական մարմնի 2013 թվականի հոկտեմբերի 21-ի որոշմամբ թիվ 15126913 քրեական գործի վարույթը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետի համաձայն կասեցվել է` Արմեն Գեղամյանի կողմից քննությունից թաքնվելու հիմքով:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության ավագ դատախազ Գ.Մարգարյանի 2013 թվականի նոյեմբերի 01-ի որոշմամբ` քրեական գործի վարույթը կասեցնելու մասին 2013 թվականի հոկտեմբերի 21-ի որոշումը վերացվել է, գործն ուղարկվել է ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժին` նախաքննությունը վերսկսելու, իսկ որոշման մեջ նշված հանգամանքները պարզելու համար անհրաժեշտ քննչական ու դատավարական գործողությունները կատարելուց հետո ս/թ նոյեմբերի 20-ին քրեական գործն ուղարկել Երևան քաղաքի դատախազություն` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Կ.Կարապետյանը նախաքննության ընթացքում իր բացատրությանը լիովին հակասող ցուցմունք է տվել` ըստ էության հերքելով Ա.Գեղամյանի թմրամոլ լինելու, թմրանյութի իրացմամբ զբաղվելու և Երևան քաղաքի Մայիսյան փողոցի 33Ա շենքի 9-րդ բնակարանից վերցրած թմրամիջոցները նրան պատկանելու հանգամանքը: Այս պայմաններում վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից բավարար միջոցներ չեն ձեռնարկվել վկայի` նյութերի նախապատրաստման ընթացքում հայտնած տվյալները, ինչպես նաև Ա.Գեղամյանի արարքի և այդ արարքի իրավաբանական որակումն այլ ապացույցներով լիարժեք ստուգելու ուղղությամբ:
Այսպես.
Նախաքննության ընթացքում Կ.Կարապետյանին պատկանող 091-65-65-51 և 091-11-78-76, Ա.Գեղամյանին պատկանող 099-60-06-33, 099-60-00-00, 099-60-06-77 բջջային հեռախոսահամարների ելքային և մուտքային վերծանումները չի զննվել, չի ստուգվել արդյոք այդ հեռախոսահամարներից որևէ մեկը 2013 թվականի հունիսի 05-ին` ժամը 18:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 2-րդ զանգվածում առկա ալեհավաք կայանների կողմից սպասարկվել է, թե ոչ:
2013 թվականի օգոստոսի 12-ին նախաքննական մարմին ստացված «Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» նարկոլոգիական կլինիկա ՓԲԸ-ի գրության համաձայն` 2013 թվականի հուլիսի 04-ից Կ.Կարապետյանը կլինիկայում հաշվառման մեջ է գտնվում «Կանաբիս» տեսակի թմրամիջոցների գործածման կապակցությամբ, սակայն այդ կապակցությամբ չեն առգրավվել և չեն զննվել կլինիկայում հաշվառման վերցնելու համար հիմք հանդիսացած փաստաթղթերը, չեն պարզվել Կ.Կարապետյանին հաշվառման վերցնելու համար, ինչ տվյալներ են հայտնել Կ.Կարապետյանի` թմրամիջոց օգտագործելու պատճառների և թմրանյութ ձեռք բերելու եղանակների վերաբերյալ: Այս կապակցությամբ Կ.Կարապետյանին հարցադրումներ չեն կատարվել, չեն հարցաքննվել նրա ծնողները և Երևան քաղաքի Թոթովենց փողոցի 3/2 շենքի 5-րդ բնակարանում ապրող ազգականները:
Տոքսիկոքիմիական փորձաքննության եզրակացության համաձայն` Կ.Կարապետյանից վերցված նմուշներում հայտնաբերվել են կանաբինոիդների խմբին պատկանող թմրամիջոցներ, որոնց օգտագործման ժամանակահատվածը համապատասխանում է մոտ 6 ամսվա, սակայն չի պարզվել, թե «մոտ 6 ամսվա վաղեմություն» նշելով փորձագետն ինչ նկատի ունի` այն, որ Կ.Կարապետյանը թմրամիջոց է օգտագործել 2013 թվականի հունիս ամսից մոտ 6 ամիս առաջ` դեկտեմբեր կամ հունվար ամիսներին, թե մինչև 2013 թվականի դեկտեմբեր-հունվար ամիսները:
Բացի այդ, դատաքիմիական փորձաքննության եզրակացության համաձայն` Երևան քաղաքի Մայիսյան փողոցի 33Ա շենքի 9-րդ բնակարանից վերցված ութ փաթեթներում հայտնաբերվել է 3.76 գրամ մետամֆետամին, 0,85 գրամ չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցներ:
Այս պայմաններում Ա.Գեղամյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել առանց իրացնելու նպատակի 3.76 գրամ «մետամֆետամին», 0,44 գրամ «չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցներ ապօրինի ձեռք բերելու համար, և փորձաքննության «Հետևություններ» մասի 3-րդ կետում արձանագրված 0.41 գրամ «չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը անհասկանալիորեն դուրս է մնացել մեղադրանքի ծավալից:
Քրեական գործով ձեռք բերված տվյալների համաձայն` Ա.Գեղամյանի կողմից 2013 թվականի հունիսի 04-ին վարձակալած ավտոմեքենան հունիսի 5-ին հայտնաբերվել է Երևան քաղաքի Ագաթանգեղոս փողոցում, որի մասին վարձատու Արման Գաբրիելյանին հայտնել են ոստիկանության աշխատակիցները, սակայն `չի պարզվել, թե ոստիկանության աշատակիցներին ինչպես է հայտնի դարձել Ա.Գեղամյանի վարած ավտոմեքենայի` Ագաթանգեղոսի փողոցում գտնվելու փաստը:
Նախաքննության ընթացքում դատարան է ներկայացվել Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 1-ին զանգվածի 1-ին շենքի 23-րդ բնակարանում խուզարկություն կատարելու մասին միջնորդությունը, որը բավարարվել է, սակայն հետաքննության մարմնի կողմից խուզարկություն այդպես էլ չի կատարվել` նշված բնակարանում մարդ չլինելու պատճառաբանությամբ: Այս պայմաններում քննիչը բավարար հետևողականություն չի ցուցաբերել հիշյալ բնակարանում խուզարկություն անձամբ կատարելու հարցում:
Երևան քաղաքի Մայիսյան փողոցի 33Ա շենքի 9-րդ բնակարանից վերցված ութ փաթեթներում հայտնաբերված 3.82 գրամ «մետամֆետամին», 0,85 «չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցները և 9.18 գրամ կանեփի ցողունը իրեղեն ապացույց չեն ճանաչվել:
Դատախազի վերը նշված որոշման հիման վրա 2013 թվականի նոյեմբերի 01-ի որոշմամբ թիվ 15126913 քրեական գործի վարույթը վերսկսվել է:
Նախաքննական մարմնի 2013 թվականի նոյեմբերի 04-ի որոշմամբ` թիվ 15126913 քրեական գործով Արման Գեղամյանի կողմից առանց իրացնելու նպատակի 9,18 գրամ քաշով տերևներում թմրալկալոիդ տետրահիդրոկաննաբինոլ պարունակող կանեփի թփի ցողուն ապօրինի ձեռք բերելու և պահելու դեպքի առթիվ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` հանցակազմի բացակայության հիմքով, քանի որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի «թմրամիջոցների և հոգեմետ /հոգեներգործուն/ նյութերի զգալի, խոշոր և առանձնապես խոշոր չափերը» թիվ 1 հավելվածի համաձայն` տերևներում թմրալկալոիդ տետրահիդրոկաննաբինոլ պարունակող կանեփի թփի ցողունի զգալի չափը սկսվում է 500.0 գրամից:
2013 թվականի նոյեմբերի 04-ի որոշմամբ` Արման Գեղամյանին 2013 թվականի օգոստոսի 01-ին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասով որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին որոշումը փոփոխվել է և որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին նոր որոշում է կայացվել` որոշման ծավալում ներառելով առանձնապես խոշոր չափի` 3,82 գրամ քաշով մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոցը և զգալի չափի` 0,85 գրամ «չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը:
2013 թվականի նոյեմբերի 04-ի որոշմամբ` Արման Գեղամյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
Նախաքննական մարմնի 2013 թվականի նոյեմբերի 18-ի որոշմամբ թիվ 15126913 քրեական գործի վարույթը` ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 31-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետի համաձայն կասեցվել է` Արման Գեղամյանի կողմից քննությունից թաքնվելու հիմքով:
ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի Մարաշի բաժանմունքի ՔՀ խմբի կողմից 2013 թվականի դեկտեմբերի 25-ին ժամը 15:30-ին Երևան քաղաքի Դեմիրճյան 25 շենքի թիվ 8 բնակարանից հայտնաբերվել և ՀՀ ոստիկանության Մարաշի բաժանմունք բերման է ենթարկվել Արման Գեղամյանը:
2013 թվականի դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ թիվ 15126913 քրեական գործի կասեցված վարույթը վերսկսվել է:
Դատարանի 2013 թվականի դեկտեմբերի 27-ի որոշմամբ Արման Գեղամյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված կալանավորումը վերահաստատվել է:
Դատարանի համապատասխան որոշումներով Արման Գեղամյանին կալանքի տակ պահելու ժամկետը երկարացվել է:
Նախաքննական մարմնի 2014 թվականի ապրիլի 22-ի որոշմամբ թիվ 15126913 քրեական գործի նյութերով. անհայտ անձի կողմից գործով չպարզված հանգամանքներում և ժամանակ մեղադրյալ Արման Ռուբենի Գեղամյանին ապօրինաբար 3,82 գրամ առանձնապես խոշոր չափի մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց և զգալի չափի` 0,85 գրամ քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց իրացնելու դեպքի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 13138514 քրեական գործը և այն առանձնացվել է առանձին վարույթում:
Նախաքննական մարմնի 2014 թվականի հուլիսի 08-ի որոշմամբ Արման Գեղամյանին նախկինում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասով և 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2014 թվականի հուլիսի 21-ին թիվ 15126913 քրեական գործը հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան:
Դատարանի 2015 թվականի հունվարի 30-ի դատավճռով ամբաստանյալ Արման Ռուբենի Գեղամյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքներում արդարացվել է, նրա նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է` ճանաչելով և հռչակելով նրա անմեղությունը կատարված հանցագործությանը նրա մասնակցությունն ապացուցված չլինելու պատճառաբանությամբ:
Ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը` կալանավորումը վերացվել է և նա անհապաղ ազատ է արձակվել դատական նիստերի դահլիճում:
Ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին պարզաբանվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 66-րդ և 67-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարացվածի և նրան պատճառված /հնարավոր/ վնասի հատուցման` նրա իրավունքներն ու հատուցման կարգը:
Վճռվել է. քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված և քրեական գործին կցված` Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի 9-րդ բնակարանից վերցված ութ փաթեթներում հայտնաբերված 3.82 գրամ «Մետամֆետամին», 0.85 գրամ «չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցները և 9.13 գրամ կանեփի թփի ցողունը, թողնել քրեական գործին կցված և պահել գործի հետ` վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում: Քրեական գործին կցված` թիվ 15126913 քրեական գործով Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի 091-65-61-51 և 091-11-78-76 հեռախոսահամարի տեղանշման վերաբերյալ տեղեկատվության տվյալները, ինչպես նաև մուտքային և ելքային զանգերի վերծանումները, Կ.Կարապետյանի ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում 05.06.2013 թվականին տրված բացատրությունը, Կ.Կարապետյանի 05.06.2013 թվականին ոստիկանության Կենտրոնական բաժնին տված հաղորդումը, վերջինիս կողմից ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչություն 05.06.2013 թվականին կատարած ահազանգի ձայնագրառումը և նույն ահազանգի վերաբերյալ քաղաքացիների ահազանգերի գրանցման և հաշվառման մատյանի համապատասխան էջի պատճենը, Արման Ռուբենի Գեղամյանի 099-666-000, 099-600-677 և 099-600-633 հեռախոսահամարների տեղանշման վերաբերյալ տեղեկատվության տվյալները, ինչպես նաև մուտքային և ելքային զանգերի վերծանումները թողնել քրեական գործին կցված և պահել գործի հետ` վերջինիս պահելու ամբողջ ժամանակամիջոցում:
Դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ` գործով մեղադրող Ա.Մանուկյանը բերել է վերաքննիչ բողոք, որով խնդրել է այն ամբողջությամբ բեկանել, ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ, ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործություն կատարելու համար դատապարտել ազատազրկման՝ 8/ութ/ տարի ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու համար դատապարտել ազատազրկման՝ 4/չորս/ տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կարգով պատիժների մասնակի գումարմամբ ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 9/ինը/ տարի ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման։ Ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին մեղադրական դատավճիռ կայացնելու պահից կալանքի տակ առնել դատական նիստերի դահլիճից։ Իրեղեն ապացույցների ճակատագիրը տնօրինել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածով սահմանված կարգով։
Վերաքննիչ բողոքի առթիվ գրավոր պատասխան չի ստացվել:
Վերաքննիչ դատարանի 2015 թվականի մարտի 26-ի որոշմամբ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և գործը նշանակվել է քննության ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գործերի քննության համար սահմանված կանոններով:

2.Գործի փաստական հանգամանքները.
Նախաքննական մարմնի կողմից ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա իրացնելու նպատակով գործով չպարզված հանգամանքներում և ժամանակ ապօրինի ձեռք է բերել և իրացնելու նպատակով Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում ապօրինի պահել է առանձնապես խոշոր չափի` 3,82 գրամ քաշով մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց և զգալի չափի` 0,85 գրամ քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, որոնք 2013 թվականի հունիսի 05-ին հայտնաբերվել են ՀՀ ոստիկանության աշխատակիցների կողմից Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում:

3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում` ներքոնշյալ հիմնավորումներով:
Բողոք բերած անձը ներկայացնելով գործի դատավարական նախապատմությունը, գտել է, որ Դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ, ճիշտ չի կիրառել օրենքը, սխալ է մեկնաբանել և գնահատել գործով ապացույցները, խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ և 10-րդ հոդվածների և ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 7-րդ, 17-րդ, 23-րդ, 358-րդ և 360-րդ հոդվածների պահանջները, խախտվել են պատժի անխուսափելիության սկզբունքը, Սահմանադրությամբ պաշտպանվող շահերի անհրաժեշտ հավասարակշռությունը, որպիսի պայմաններում դատական ակտը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին արդարացման մասով ենթակա է բեկանման` բերելով հետևյալ պատճառաբանությունները.
Մեջբերելով Դատարանի իրավական վերլուծությունները, բողոքաբերը փաստել է, որ Դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 23-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջը, այն, որ դատարանը հանդես չի գալիս մեղադրանքի կամ պաշտպանության կողմում և արտահայտում է միայն իրավունքի շահերը։ Ըստ բողոքաբերի` սույն քրեական գործով Դատարանը բացահայտ կերպով հանդես է եկել պաշտպանության կողմից՝ խախտելով «օբյեկտիվ, անաչառ դիտորդի» իր դերը։
Արման Գեղամյանին ամեն կերպ քրեական պատասխանատվությունից ազատելու մղումներից ելնելով՝ Դատարանն անհիմն կերպով անթույլատրելի է ճանաչել վերջինիս մեղադրանքի հիմքում դրված ծանրակշիռ ապացույցները և եզրահանգել, որ սույն քրեական գործով Արման Գեղամյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված դեպքի վայրի զննությունը կատարվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 81-րդ և 218-րդ հոդվածների պահանջների էական խախտումներով, հետևաբար այն չի կարող համարվել որպես թույլատրելի ապացույց և Դատարանը «Դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը» ճանաչել է ոչ պատշաճ ապացույց։ Այնուամենայնիվ, Դատարանն արձանագրել է, որ ինչպես «Դեպքի վայրի զննությունը», այնպես էլ մեղադրական եզրակացությամբ մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցներից և որևէ մեկով չի հիմնավորվում Արման Գեղամյանին առաջադրված մեղադրանքը:
Մեջբերելով Դատարանի կողմից դատական ակտում շարադրված հետևությունները, մեղադրողը փաստել է, որ անհասկանալի է, թե քրեական գործում առկա փաստաթղթերի հետ և առաջ կարված լինելն ինչ նշանակություն ունի քրեական գործով որևէ փաստական հանգամանքի առկայությունը կամ բացակայությունը որոշելու համար։ Դա ընդամենը տեխնիկական խնդիր է, և դատավճռում այդ հարցերի քննարկումը, և նախաքննական մարմնին նման հարցի շուրջ քննադատելը միայն խոսում է դատարանի ոչ օբյեկտիվ, կողմնակալ մոտեցման մասին։ Դատարանը անհասկանալի տրամաբանությամբ տեխնիկական և կենցաղային բնույթի հարցերը բարձրացնում է քրեադատավարական կարգավորման մակարդակի:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 86-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 4-րդ կետի համապատասխան դրույթների մեջբերմամբ, բողոքաբերը նշել է, որ սույն քրեական գործով հետաքննության մարմնի աշխատակիցների հարցաքննելու հիմքեր առկա չեն եղել, հետևաբար Դատարանի կարծիքը, թե «բազմակողմանի և լրիվ քննություն չի կատարվել՝ չի պարզվել թե ոստիկանության աշխատակցին ինչպես է հայտնի դարձել Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում թմրանյութ լինելու հանգամանքը», նույնպես անհիմն է և անիրական։
Փաստել է, որ Դատարանն այն աստիճանի է տարվել Արման Գեղամյանին ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործությունների համար պատժից և պատասխանատվությունից անհիմն ազատելու մոլուցքով, որ բացահայտ կերպով հանդես է եկել պաշտպանության կողմում։
Գործի փաստական տվյալների համակարգային վերլուծության և համադրության արդյունքում պարզ է դառնում, որ ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի ծնողները բնակվել են Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 13 բնակարանում, իսկ Արման Գեղամյանը Կարինե Կարապետյանի հետ՝ նույն շենքի թիվ 9 բնակարանում։ Այսինքն՝ Կարինե Կարապետյանը բացատրություն տալուց պարզապես շփոթել է իր և Արման Գեղամյանի համատեղ բնակարանի հասցեն, սակայն նրանց փաստացի բնակության վայրում առկա թմրամիջոցների մասին Կարինե Կարապետյանը հայտնել էր իրականությանը համապատասխանող տեղեկություններ, որոնք հաստատվել են նշված բնակարանի զննությամբ։ Ինչ վերաբերում է հիշյալ բնակարանում գտնվող զգեստապահարանի դռների առկայությանը կամ բացակայությանը, ապա դրանք քրեական գործի համար որևէ նշանակություն չունեն, միևնույն ժամանակ տեղազննության արձանագրությունից ակնհայտ է, որ բաց զգեստապահարանի միջից են հայտնաբերվել ու վերցվել ծաղկամանը, լուսավորման սարքն իր հովացուցիչը, հետևաբար մեղադրանքի հիմնավորվածության առումով պարզաբանման ենթակա չպարզված հանգամանքներ նույնպես առկա չեն։
Փաստել է, որ Դատարանը նաև կարծիք է հայտնել, որ «նախաքննական մարմնի կողմից ճիշտ գնահատվել դեպքի վայրի զննությամբ արձանագրված Կ.Կարապետյանի հայտարարությունն այն մասին, որ «Արմանը, Մայիսյան 33Ա շենքի 13 բնակարանում գտնվող զգեստապահարանի մեջ աճեցնում է կանեփի թուփ, այլ ոչ թե մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց»»։
Քրեական գործն ուսումնասիրող յուրաքանչյուր անաչառ մասնագետի համար հասկանալի է, որ զգեստապահարանի մեջ կանեփի թփի աճեցումը ոչ թե անմիջականորեն ապացուցում է Արման Գեղամյանի կողմից մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց իրացնելու նպատակով պահելը, այլ՝ անուղղակի կերպով հաստատում է Կարինե Կարապետյանի հայտնած տեղեկություններն այն մասին, որ Արման Գեղամյանը թմրամոլ է և զբաղվում է թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ, այդ թվում՝ իր բնակության վայրում իրացման նպատակով ապօրինի թմրամիջոցներ է պահում։
Դատարանը նաև արձանագրել է, որ «քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից չի երևում, թե որտեղ են գտնվում Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանից հայտնաբերված և դեպքի վայրի զննությունից հետո կազմված արձանագրության համաձայն վերցված լուսավորման սարքն իր հովացուցիչով, ով և ինչ հանգամանքներում է դրանք տնօրինել։ Չի պարզվել նաև, թե Արման Գեղամյանը երբ է վերջին անգամ գտնվել այդ տանը»։
Ըստ բողոքաբերի` Կարինե Կարապետյանի ահազանգով և բացատրությունով պարզ և հասկանալի է, որ Արման Գեղամյանը վերջին անգամ Երևան քաղաքի Մայիսյան 33ա–9 հասցեի բնակարանում եղել է 2013թ. հունիսի 04-ին, իսկ մնացած հանգամանքները գործի համար չունեն էական նշանակություն, հետևաբար գտել է, որ Դատարանի անհիմն հակասական հարցադրումն ունի միայն մեկ նպատակ՝ հիմքեր ստեղծել ամբաստանյալին արդարացնելու համար։
Անդրադառնալով Դատարանի այն եզրահանգմանը, որ «բազմակողմանի և օբյեկտիվ քննություն չի կատարվել և Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9-րդ բնակարանը վարձակալությամբ հանձնելու վերաբերյալ չի հարցաքննվել նշված բնակարանի սեփականատեր Արթուր Ռոբերտի Սարգսյանը, (…)», բողոքաբերը փաստել է, որ բնակարանի սեփականատեր Արթուր Սարգսյանին հարցաքննելու կարիք չի եղել, միաժամանակ գործով վկաներ Կարինե Կարապետյանի և Ռուբեն Գեղամյանի ցուցմունքներով հիմնավորվել է, որ 2013թ. հունիսի 05-ի դրությամբ Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9-րդ բնակարանը վարձակալությամբ բնակվել են ամբաստանյալ Արման Գեղամյանը և վկա Կարինե Կարապետյանը։
Ինչ վերաբերում է Դատարանի այն ենթադրությունը, որ «դատարանը ավելի հավանական է համարում ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի կողմից նշված բնակարանը վարձակալելու և զբաղեցնելու հանգամանքը, որովհետև վերջինս իր ծնողների հետ բնակվել է նույն շենքի 13-րդ բնակարանում», ապա նշել է, որ այն ակնհայտ անհիմն է և գործի նյութերի սուբյեկտիվ, կամայական, խեղաթյուրված մեկնաբանության արդյունք է։
Անդրադառնալով Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9-րդ բնակարանում զննություն կատարելու համար հետաքննության մարմնի որոշման բացակայությանը, ապա նշել է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի՝ յուրաքանչյուր ոք ունի բնակարանի անձեռնմխելիության իրավունք։ Արգելվում է մարդու կամքին հակառակ՝ մուտք գործել նրա բնակարանը, բացառությամբ օրենքով նախատեսված դեպքերի: Բնակարանը կարող է խուզարկվել միայն դատարանի որոշմամբ՝ սույն օրենսգրքով սահմանված կարգով։ Բնակարանի զննումը, այնտեղ դատավարական այլ գործողություններ կատարելը, ինչպես նաև տեխնիկական միջոցների գործադրմամբ մուտք գործելը այն զբաղեցնող անձանց կամքին հակառակ՝ քրեական դատավարության ընթացքում կարող են կատարվել հետաքննության մարմնի, քննիչի, դատախազի որոշմամբ։
2013 թվականի հունիսի 05-ին ոստիկանության աշխատակիցները զննել են Երևան քաղաքի Մայիսյան 33ա–9 հասցեի բնակարանը Կարինե Կարապետյանի կանչով և վերջինիս մասնակցությամբ։ Հետևաբար, տեղազննությունը կատարվել է օրենքով սահմանված կարգով, դրա արձանագրությունը կազմված է օրենքի պահանջներին համապատասխան, որոշում կայացնելու անհրաժեշտություն չի եղել քանի որ զննությունը կատարվել է Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9-րդ բնակարանի բնակչի՝ Կարինե Կարապետյանի համաձայնությամբ և մասնակցությամբ, այլ ոչ թե վերջինիս կամքին հակառակ։
Դատարանն անթույլատրելի ապացույց է ճանաչել տեղազննության արձանագրությունը՝ հիմնվելով Արմեն Թամրազյանի դատաքննական ցուցմունքի վրա: Մեղադրողը փաստել է, որ Դատարանը դատավճռում նույնությամբ կրկնել է պաշտպանության կողմի անհիմն վարկածը՝ տեղազննության արձանագրությունն անթույլատրելի ճանաչելու մասին։ Ընդ որում, Դատարանը վկայակոչել է ԿԴ1/0024/01/14 քրեական գործով (նախաքննական համարը՝ 49113913) Կոտայքի մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014թ. հուլիսի 07-ի դատավճռի այն հանգամանքները որոնք կարող էին ծառայել որպես Արմեն Թամրազյանի նախաքննական ցուցմունքը չեզոքացնելու միջոց, և դիտավորյալ լռության է մատնել հիշյալ դատավճիռն այն մասով, որը կհերքեր իր եզրահանգումները։
Մեջբերելով Արմեն Թամրազյանի նախաքննության ընթացքում տված ցուցմունքը, բողոքաբերը փաստել է, որ նշված ցուցմունքը վկան գրել է իր ձեռքով։ Դատարանում վկա Արմեն Թամրազյանը հրաժարվել է իր նախաքննական ցուցմունքներից: Նշել է, որ վկա Արմեն Թամրազյանի դատաքաննական ցուցմունքն ակնհայտ սուտ և մտացածին է, իսկ նրա նախաքննական ցուցմունքները հիմնավոր և արժանահավատ են։
Ինչ վերաբերում է, որ «Էրիկ Արտուշի Կայլոյան» տվյալներով անձ ՀՀ-ում հաշվառված չլինելու փաստարկին և այդ կապակցությամբ պաշտպանական կողմի ու Դատարանի ենթադրությանը, մեղադրողը փաստել է, որ 2-րդ ընթերական դիտավորյալ կամ ոչ դիտավորյալ ոստիկանությանը մասամբ կամ լրիվ սխալ է հայտնել է իր տվյալները, ինչը հիմք չի տալիս վիճարկել նշված գործողության իրավաչափությունը։
Նշել է, որ Արմեն Թամրազյանը մեկ այլ ընթերակայի հետ 2013թ. հունիսի 05-ին մասնակցել է Երևանի Մայիսյան 33ա–9 հասցեի բնակարանի զննությանը, որը կատարվել է 2 ընթերակայի մասնակցութամբ և քրեադատավարական օրենքի մյուս պահանջների պահպանմամբ։ Նշված ապացույցն անթույլատրելի ճանաչելիս Դատարանը հիմնվել է ոչ թե այդ ապացույցի և գործի մնացած նյութերի օբյեկտիվ հետազոտության, այլ կողմնակալ և սուբյեկտիվ ենթադրությունների վրա։
Բողոքաբերը վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 4-րդ մասի 12-րդ կետի, նույն օրենսգրքի 81-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 217-րդ հոդվածի, 218-րդ հոդվածի 1-ին մասի համապատասխան դրույթները, փաստել է, որ քրեադատավարական օրենքը չի սահմանում պարտադիր պայման այն մասին, որ ընթերական անձնագրով կամ անձը հաստատող այլ փաստաթղթով պետք է մասնակցի քննչական գործողությանը։ Քրեադատավարական օրենսդրության տրամաբանությունից բխում է, որ վարույթն իրականացնող մարմինն իր հնարավորությունների սահմաններում պետք է հավաստիանա ընթերակայի ինքնության, իր ներկայությամբ կատարվող գործողությունները լրիվ և ճշտորեն ընկալելու ունակության մեջ։ Այնուհանդերձ պրակտիկայում մշտապես հանդիպում են դեպքեր, որ ընթերական դիտավորյալ կամ ոչ դիտավորյալ իր կենսագրական տվյալները հայտնում է սխալ կամ թերի, ինչը, սակայն, հիմք չի տալիս տվյալ ընթերակայի մասնակցությամբ կատարված քննչական գործողությունը ճանաչել անթույլատրելի ապացույց։ Դատական պրակտիկայում քիչ չեն նման դեպքերը, երբ դատարանը իրավաչափ է դիտել այն քննչական գործողությունը, որի ընթերականերից մեկին հնարավոր չի եղել հայտնաբերել, իսկ նրա տվյալները եղել են թերի կամ սխալ, ինչպիսի իրավիճակ առկա է նաև սույն քրեական գործով։
Նշել է, որ ԿԴ1/0026/01/14 քրեական գործով Կոտայքի մարզի ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2015թ. հունվարի 29-ին Վարդան Եղիշի Պետրոսյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցագործության կատարման մեջ և նրա նկատմամբ համապատասխան պատիժ նշանակել: Դատաքննության ընթացքում պաշտպանության կողմը միջնորդել է դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը ճանաչել անթույլատրելի ապացույց՝ պատճառաբանելով, թե բնակչության պետական ռեգիստրում հաշվառման մասին թիվ 412921 տեղեկանի համաձայն՝ ԲՊՌ տվյալների պահոցում Վազգեն Կարապետյանի (հիշյալ գործողության ընթերականերից մեկը) հաշվառման, հաշվառումից հանման վերաբերյալ տվյալներ չկան, ինչպես նաև ՀՀ Կոտայքի մարզի Զորական համայնքի աշխատակազմի քարտուղար Ա.Մնացականյանի կողմից տրված տեղեկանքի՝ Կոտայքի մարզի Զորական համայնքում Վազգեն Կարապետյան անունով անձնավորություն հաշվառված չէ։
Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի դատարանն արձանագրել է, որ «Վարույթն իրականացնող մարմինը պահպանելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 55-րդ, 217-րդ, 218-րդ հոդվածների պահանջները պատշաճ կերպով կատարել է դեպքի վայրի զննություն։ Զննությանը մասնակից է դարձրել ընթերականեր՝ Վ.Կարապետյանին, Գ.Գասպարյանին, փորձագետ՝ Թ.Եգորյանին, ՃՌ 2-րդ գումարտակի 3-րդ վաշտի 1-ին դասակի տեսուչներ՝ Գ. Մարտիրոսյանին, Վ. Կարապետյանին, ՍԻՆ Եղվարդի հրշեջ ՀՓՋ հերթափոխի պետ Վ. Վարդանյանին, ՀՀ ոստիկանության Նաիրիի բաժնի տ/տ Մ. Խուդավերդյանին։ Դատաքննության ընթացքում զննության մասնակիցներ, ընթերակա՝ Գ.Գասպարյանը, փորձագետ՝ Թ. Եգորյանը, ՃՌ 2-բդ գումարտակի 3-րդ վաշտի 1-ին դասակի տեսուչ՝ Վ.Կարապետյանը, ՀՀ ոստիկանության Նաիրիի բաժնի տ/տ Մ. Խուդավերդյանը ցուցմունքներ են տվել այն մասին, որ զննության ընթացքամ հրավիրվել և մասնակցել է երկրորդ ընթերական։ Դատաքննության ընթացքում պաշտպան Նիկոլայ Բաղդասարյանը Դատարանին ներկայացրել է բնակչության պետական ռեգիստրում հաշվառման մասին թիվ 412921 տեղեկանքը, համաձայն որի՝ ԲՊՌ տվյալների պահոցում Վազգեն Կարապետյանի հաշվառման, հաշվառումից հանման վերաբերյալ տվյալներ չկան, և ՀՀ Կոտայքի մարզիդ Զորական համայնքի աշխ. քարտուղար Ա. Մնացականյանի կողմից տրված տեղեկանքը, համաձայն որի՝ Կոտայքի մարզի Զոբավան համայնքում Վազգեն Կարապետյան անունով անձնավորության հաշվառված չէ։ Տվյալ պարագայում Դատարանը գտնում է, որ քննիչը ձեռնարկել է անհրաժեշտ բոլոր միջոցները երկու ընթերակաների մասնակցությամբ զննում կատարելու համար։ Հրավիրված երկրորդ ընթերական, ում տվյալները նշվել է Վարդան Կարապետյան, մասնակցել է զննմանը: Ճիշտ է փաստացի նման անուն ազգանունով անձը չի հայտնաբերվել և չի հարցաքննվել դատաքննության ընթացքում, սակայն Դատարանը գտնում է, որ դեռևս այդ ընթերակայի տվյալներում առկա տեղեկություններում անճշտություններ լինելը չի բացառում վերջինիս ներկայությունը և մասնակցությունը 2013 թվականի հոկտեմբերի 20-ին` Երևան-Եղվարդ ավտոճանապարհի 2-րդ կմ հատվածում ժամը 22:50-ին կատարած դեպքի վայրի զննությանը: (…) »։
Ըստ բողոքաբերի` ԿԴ1/0026/01/14 քրեական գործով և սույն քրեական գործով դատարանների առջև ծառացել է նույն խնդիրը, որը Կոտայքի մարզի առաջին ատյանի դատարանի կողմից լուծվել է արդար, հիմնավորված և օրենքին համապատասխան, իսկ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների առաջին ատյանի դատարանի կողմից դրսևորվել է անարդար, կամայական և անօրինական մոտեցում։
Անդրադառնալով «դեպքի վայրի զննության արձանագրության» վերաբերյալ Դատարանի հետևություններին, բողոքաբերը փաստել է, որ տեղազննության արձանագրության մեջ հստակ նշված են փաթեթների քանակը, քաշը, և թմրանյութի` սպիտակ թղթի մեջ գտնվելը: Տվյալ դեպքում էական են նշված հանգամանքները, որոնք պատշաճ կերպով արձանագրվել են, իսկ թե ինչ կշեռքով են դրանք կշռվել, սպիտակ թղթի վրա ինչ գրառումներ են առկա, բնակարանում առկա կշեռքն ինչու չի վերցվել, լուսավորման սարքն ինչ ճակատագրի է արժանացել, ըստ բողոքաբերի` դրանք երկրորդական հանգամանքներ են և չեն կարող տեղազննության արձանագրությունը կասկածի տակ դնելու հիմք հանդիսանալ: Ընդ որում, Դատարանը հերթական անգամ անհիմն քննադատության է ենթարկել հետաքննության և նախաքննության մարմիններին` ձգտելով այդ կերպ մեղադրանքը հիմնավորված չլինելու պատրանք ստեղծել:
Բողոք բերած անձն անդրադառնալով Դատարանի այն հետևությանը, որ Կարինե Կարապետյանը ինչպես ահազանգ կատարելու, այնպես էլ ոստիկանության բաժնում հաղորդում տալու պահին գտնվել է թմրամիջոց օգտագործած վիճակում` թմրամիջոցի ազդեցության տակ, և գտել, որ դրանք չեն կարող համարվել որպես թույլատրելի ապացույց, միաժամանակ վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 105-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համապատասխան դրույթները, փաստել է, որ Դատարանն անհասկանալի տրամաբանությամբ դատավճռում չի վկայակոչել Կարինե Կարապետյանի բացատրության անթույլատրելի ապացույց ճանաչելու հիմքերը և իրավական հիմնավորումները: Դատավճռում վկայակոչված կամ այլ կերպ արտացոլված չէ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածի որևէ կետ: Դատարանը հավանաբար շփոթել է անթույլատրելի և ոչ արժանահավատ տերմինները, և իրականում Կարինե Կարապետյանի բացատրությունը դիտել ոչ արժանահավատ: Նշել է, որ Կարինե Կարապետյանի կողմից բացատրությունը թմրամիջոցի ազդեցության տակ տալու մասին Դատարանի պնդումն ընդամենը ենթադրություն է:
Դատարանն անհասկանալի տրամաբանությամբ անտեսել է այն հանգամանքը, որ Կարինե Կարապետյանի մատնանշած վայրում թմրամիջոց է հայտնաբերվել, ինչով վերջինիս բացատրությունը հիմնավորվել է և այն չի կարող դիտվել ոչ արժանահավատ:
Բողոքաբերը փաստել է, որ Կարինե Կարապետյանը բացատրության մեջ չի նշել հիշյալ իրադարձության օրը, ամիսը և տարեթիվը, ինչից եզրահանգել է, որ Դատարանը կամ դիտավորյալ խեղաթյուրված կերպով է դատական ակտում շարադրել գործի փաստական տվյալները` իր ենթադրությունները հիմնավորելու համար, կամ պատշաճ կերպով չի ծանոթացել գործի նյութերին:
Մեղադրանքի հիմքում դրված մնացած ապացույցները Դատարանը համարել է ոչ վերաբերելի, մինչդեռ, ըստ բողոքաբերի` վկաներ Ռուբեն Գեղամյանի, Դավիթ Հարությունյանի ցուցմունքները, Ռոլանդ Պողոսյանի ցուցմունքները ոչ թե ոչ վերաբերելի ապացույցներ են, այլ` անուղղակի ապացույցներ:
Նշել է, որ Կարինե Կարապետյանը ներկայումս ուղղակիորեն շահագրգռված է իրականությունը խեղաթյուրելու և Արման Գեղամյանի օգտին մտացածին ցուցմունք տալու մեջ, իսկ նյութերի նախապատրաստման ընթացքում նա հայտնել է օբյեկտիվ ճշմարտությունը, որը հաստատվել է նաև գործի մնացած փաստական տվյալերով, հետևաբար այդ հանգամանքը պետք է հաշվի առնել ապացույցների արժանահավատությունը գնահատելիս: Փաստել է, որ Կարինե Կարապետյանը դատարանում տվել է ակնհայտ մտացածին և ոչ տրամաբանական ցուցմունք` հերքելով Արման Գեղամյանի կողմից ապօրինի թմրամիջոց պահելու և իրացնելու հանգամանքը, ուստի գտել է, որ վերջինիս նախաքննական և դատաքննական ցուցմունքները ոչ մի դեպքում չեն կարող արժանահավատ դիտվել:
Ըստ բողոքաբերի, Կարինե Կարապետյանը բացատրություն և հաղորդում տալուց ոչ թե չի հասկացել իր կողմից հայտնած տեղեկությունների իմաստը, այլ չի պատկերացրել դրանց իրավական նշանակությունը, որը գիտակցելուց հետո փորձել է փրկել իր փաստացի ամուսնուն` Արման Գեղամյանին:
Մեջբերելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 65-րդ հոդվածի 3-րդ մասի, 4-րդ մասի 3-րդ կետի, 18-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համապատասխան դրույթները, նշել է, որ տվյալ դեպքում Արման Գեղամյանի կողմից փորձաքննության համար անհրաժեշտ նմուշներ տալուց հրաժարվելը ոչ թե վերջինիս կողմից իր իրավունքների իրականացման մասին է խոսում, այլ` նրա կողմից իր պարտականություններն անբարեխիղճ կերպով չկատարելու մասին:
Բողոք բերած անձը գտել է, որ ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի նկատմամբ հարուցված մեղադրանքը հիմնավորված է և նրա արարքներին մեղադրանքի կողմը տվել է իրավական ճիշտ գնահատական. վերջինս կատարել է հանցավոր արարքներ, որոնք նախատեսված են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, որոնց համար ենթակա է քրեական պատասխանատվության:
Մինչդեռ դատական սխալի արդյունքում Արման Գեղամյանն անհիմն ազատվել է կատարած ծանր և առանձնապես հանցանքների համար նախատեսված պատժից և քրեական պատասխանատվությունից։ Ընդ որում, Դատարանի դատավճիռն իր բովանդակությամբ ավելի շատ հիշեցնում է պաշտպանական ճառ, քան «անկողմնակալ դիտորդի» կողմից կայացված օբյեկտիվ դատավճիռ։
Միաժամանակ փաստել է, որ թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունը ժամանակակից աշխարհում հսկայական վնաս է հասցնում ողջ երկրագնդի բնակչությանը՝ աշխարհի բոլոր երկրներում, իսկ թմրամիջոցների հասցրած վնասները կարելի է համեմատել քաղցկեղի պատճառած վնասների հետ։ Թմրամիջոցները յուրաքանչյուր մարդկանց կյանք են խլում գրեթե այն չափով, որքան քաղցկեղը։ Բացի այդ, թմրամիջոցների օգտագործումը հասցնում է նաև բազմաթիվ այլ վնասներ՝ ՁԻԱՀ-ի տարածում, զանազան այլ հիվանդություններ, թմրամիջոցների բուժմանը և դրանց ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարին ուղղվում են հսկայական նյութական միջոցներ։ Այս ամենը թույլ է տալիս պնդել, որ թմրամիջոցը դարձել է 20-րդ և 21-րդ դարերի չարիքներից մեկը։
Այս ենթատեքստում շատ կարևոր է պայքարը թմրամիջոցներն ապօրինի իրացնողների, տարածողների դեմ։ Վերջիններս հսկայական վնաս են հասցնում հասարակությանը՝ նոր թմրամոլների ներգրավում, թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությունից բխող այլ հանցանքների կատարում։ Գաղտնիք չէ, որ թմրանյութերի ապօրինի իրացմամբ, որպես կանոն, զբաղվում են կազմակերպված հանցավոր խմբերը կամ վերջիններիս հետ համագործակցող հանցագործները։ Իսկ թմրամիջոցներ ձեռք բերելու նպատակով նյութական միջոցներ հայթայթելու համար կատարվում են տարբեր տեսակի ծանր և առանձնապես ծանր հանցանքներ՝ սպանություններ, ավազակային հարձակումներ, գողություններ, կողոպուտներ և այլն։ Ի վերջո, թմրավաճառը պոտենցիալ վտանգ է ողջ հասարակության, այդ թվում և յուրաքանչյուրիս շրջապատի անձանց ու հարազատների համար, հատկապես դեռահասների համար, քանի որ թմրավաճառների ամենախոցելի թիրախը դեռահասներն են։ Այս ամենը թույլ է տալիս նույնիսկ ասել, որ թմրավաճառը հասարակության համար ավելի մեծ վտանգ է ներկայացնում, քան օրինակ` կենցաղային հողի վրա կամ վրեժի շարժառիթով սպանություն կատարած անձը։ Թմրավաճառին իր հանրային վտանագավորությամբ կարելի է համեմատել ամենավտանգավոր հանցագործների՝ ահաբեկչի կամ վարձու մարդասպանի հետ։ Թմրավաճառը հանուն իր նյութական շահի պատրաստ է «սպանել» և «թունավորել» բոլորին, մանավանդ, երբ ինքն էլ է թմրամոլ և մշտապես թմրամիջոցի ձեռք բերման գումարի կարիք ունի։
Ցավոք, թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության ծավալներն աղետալիորեն աճում են, և դրա մեջ ներգրավվում են ավելի ու ավելի շատ անձինք։ Դա խոսում է ոչ թե իրավապահ մարմինների ոչ բավարար աշխատանքի, այլ այն մասին, որ այս հանցագործությունը կատարող անձինք մանրամասն պլանավորում, կազմակերպում և այնուհետև իրականացնում են իրենց հանցավոր գործունեությունը։
Ըստ մեղադրողի` ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին վերագրվող հանցանքի վտանգավորությունը կայանում է նաև նրանում, որ այն ոչ ակներևության պայմաններում կատարվող հանցագործություն է, որը բացահայտելու համար իրավապահ մարմինները հանդիպում են բազմաթիվ դժվարությունների։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասի, 10-րդ և 61-րդ հոդվածների համապատասխան դրույթները, փաստել է, որ ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի անձը բնութագրող պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները սույն գործով չեն արձանագրվել, ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի անձը դրական բնութագրող հատկանիշներ սույն քրեական գործի քննությամբ չեն արձանագրվել։
Դատարանի կողմից խախտվել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 7-րդ և 10-րդ հոդվածների պահանջները և Արման Գեղամյանն ակնհայտ անհիմն ազատվել է կատարած հանցանքների համար օրենքով սահմանված քրեական պատասխանատվությունից, այսինքն՝ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը ազդել է գործի ելքի վրա:
Վերոգրյալի հիման վրա, բողոք բերած անձը Վերաքննիչ դատարանին խնդրել է Դատարանի 2015 թվականի հունվարի 30-ի դատավճիռը բեկանել ամբողջությամբ, ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ, ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործություն կատարելու համար դատապարտել ազատազրկման՝ 8/ութ/ տարի ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություն կատարելու համար դատապարտել ազատազրկման՝ 4/չորս/ տարի ժամկետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կարգով պատիժների մասնակի գումարմամբ ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում 9/ինը/ տարի ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման։ Ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին մեղադրական դատավճիռ կայացնելու պահից կալանքի տակ առնել դատական նիստերի դահլիճից։ Իրեղեն ապացույցների ճակատագիրը տնօրինել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածով սահմանված կարգով։

4.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջների` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
Ըստ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջների` վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում:
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 386-րդ հոդվածի պահանջների` վերաքննիչ բողոքի հիման վրա վերաքննիչ դատարանն ստուգում է գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման և քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեական դատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը:
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում ուսումնասիրելով և վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ստուգելով քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի պահանջների պահպանումը, լսելով վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ մեղադրողի հիմնավորումներն ու պաշտպանության կողմի պատասխանը, ներքին համոզմամբ, հանգում է այն հետևության, որ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ դատաքննության ընթացքում ամբաստանյալ Արման Գեղամյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և հրաժարվել է ցուցմունք տալուց:
Նախաքննության ընթացքում` 2013 թվականի դեկտեմբերի 25-ին մեղադրյալ Արման Գեղամյանը հրաժարվել է ցուցմունք տալուց և առաջադրված մեադրանքների վերաբերյալ դիրքորոշում հայտնելուց:
2014 թվականի մայիսի 19-ին Արման Գեղամյանը դիմում է ներկայացրել Կենտրոնականի քննչական բաժնի ՀԿԳ քննիչ Է.Կարապետյանին և ցանկություն է հայտնել ցուցմունք տալու:
Արման Գեղամյանը նույն օրը տրված ցուցմունքով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասով և 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքներում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և հայտնել է, որ Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում հայտնաբերված թմրանյութերն իրեն չեն պատկանում, ինքը երբեք թմրամիջոց ձեռք չի բերել, չի պահել և չի իրացրել: Ուսումնասիրել է քննիչի կողմից տրամադրված քրեական գործի նյութերը, որից պարզ է դարձել, որ իրեն մեղսագրվող արարքը հիմնավորված չէ: Ինքը հաճախ է բացակայել երկրից և հաճախ չի գտնվել վերոնշված բնակարանում: Միջնորդել է, որպեսզի իր հետ առերեսվեն իր դեմ ցուցմունք տված բոլոր անձինք, եթե այդպիսիք կան: Իսկ ինչպես ցույց է տվել քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունը` գործում իր դեմ որևէ ցուցմունք առկա չէ:
Առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելուց հետո` 2014 թվականի հուլիսի 08-ին Արման Գեղամյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքներում կրկին իրեն մեղավոր չի ճանաչել և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ թմրամիջոցների շրջանառության հետ որևէ առնչություն չունի, ինքը երբեք թմրամիջոց ձեռք չի բերել, չի պահել և չի իրացրել:
Ծանոթանալու համար իրեն տրամադրված նյութերից ակնհայտ է, որ տվյալ գործում չկա որևէ ապացույց, որը կհիմնավորի իրեն առաջադրված մեղադրանքը:
Վկա Կարինե Կարապետյանը դատաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ իր կողմից 2013 թվականի հունիսի 05-ին տրված բացատրությունը, ինչպես նաև նույն օրը ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնում տրված հաղորդումը չի համապատասխանում իրականությանը: Ինքը քննիչին ասել է, որ ոչինչ չի հիշում, քննիչն իրեն ներկայացրել է իր կողմից ոստիկանություն կատարած ահազանգը, ասել, թե ինչ է ինքը 2013 թվականի հունիսի 5-ին հայտնել, և ինչ է իր բացատրության մեջ գրել: Քննիչն իրեն ասել է, որ թմրանյութը` զանգվածը հայտնաբերվել է «մագնիտոֆոնի կասետի միջից»: Հնարավոր է թմրանյութն այնտեղ դրված լիներ և ինքը նկատած չլիներ: Հաճախ է եղել, որ ինքը վիճաբանել է Արմանի հետ, խանդի տեսարաններ «սարքել», որից հետո հեռացել է նրանից ու բնակվել է իր ծնողների տանը: Ինքն ընդհանրապես Արմանի մոտ թմրամիջոցներ չի տեսել, իրենց համատեղ կյանքի ընթացքում իրենք ընդհանրապես նման բաներ չեն ունեցել: Չի կարող հիշել, թե այդ օրը ովքեր են եկել իրենց տուն: Հաճախակի է եղել, որ Արմանը մեկնել է Մոսկվա` բավականին երկար ժամանակով, պատահել է, որ ինքն է գնացել նրա մոտ, իսկ այդ ժամանակահատվածում իրենց վարձակալած բնակարանն ինքը հանձնել է վարձակալությամբ` իրենց հարևանությամբ բնակվող պարսիկների ընկերներին` նպատակ ունենալով այդ գումարը ծախսել բնակարանի վարձավճարի համար: Այդ օրը ինքը և Արմանը վիճաբանել են, Արմանը տանից հեռացել է, որից հետո ինքը զանգահարել է Արմանին, վերջինս էլ ասել է` «Եթե դու մտածում ես, որ ես աղջիկների հետ եմ, ուրեմն ես աղջիկների հետ եմ», իսկ դրանից հետո այլևս չի պատասխանել իր հեռախոսազանգերին, ինչի պատճառով էլ ինքը երևի զանգահարել է ոստիկանություն և նման բաներ ասել: Արմանի տանը գտնվելու ընթացքում ինքը չի նկատել, թե այդ ժամանակ թմրանյութն իրենց տանը եղել է, թե` ոչ: Արման Գեղամյանը իրեն երբևէ թմրանյութ չի հյուրասիրել, չի օգտագործել, իր ներկայությամբ որևէ մեկին թմրանյութ չի իրացրել: Չի եղել դեպք, որ ինքն իմանա, որ Արմանը ինչ-որ մեկին թմրանյութ է իրացրել: Երբեք չի նկատել, որ Արման Գեղամյանը թմրանյութ օգտագործած լինի: Դեպքից հետո ինքն ընդհանրապես կապ չի ունեցել Արմանի հետ, ցուցմունքներ տալու ժամանակ իրենք այլևս համատեղ չեն բնակվել, շփում չեն ունեցել: Նախաքննության ընթացքում ինքը հենց սկզբից չի հայտնել, որ իրենց բնակարանը վարձակալությամբ հանձնել է պարսիկների, քանի որ իրեն` բնակարանը այլ անձանց վարձակալության հանձնելու մասին հարց տրված չի եղել: Բնակարանում, որտեղ իրենք բնակվել են, կշեռք չի եղել: Իր հիշելով ոստիկանություն զանգելուց հետո իրենց տուն են եկել երկու-երեք ոստիկան, որոնք եղել են համազգեստով, քաղաքացիներ չեն եղել: Քննիչն իրեն ասել է, որ ինքը բացատրության մեջ գրել է, որ Արմանը թմրամիջոցներ է իրացնում, օգտագործում: Ինքը նույնպես զարմացել է, որ բացատրության մեջ գրված իր ձեռագիրը մեծ տառերով է: Չգիտի, թե իրեն ինչ են հարցրել, ինքն ինչ է պատասխանել, ինչ-որ անուններ է գրել, բայց ստորագրությունն իրենն է: Ինքը փաստական ամուսնական հարաբերությունների մեջ է գտնվել Արման Գեղամյանի հետ և նրա հետ համատեղ բնակվել Երևան քաղաքի Մայիսյան 33ա շենքում, բնակարանը չի հիշում: Մինչ իր այնտեղ տեղափոխվելը` բնակարանը վարձակալած է եղել, բայց ինքը չգիտի ով է վարձակալել բնակարանը: Իրենք չեն աշխատել, Արմանի ընտանիքն ունեցել է ավտոլվացման կետ: Ինքը չի հիշում, թե ինչ են հայտնաբերել իրենց բնակարանից: Պատահել է, որ ինքը գլխապտույտ, գլխացավ է ունեցել, սակայն այդ օրն ինքը շատ վատ հոգեկան վիճակում է գտնվել, չնայած բժշկի չի դիմել, սակայն դեղատնից նյարդեր հանգստացնող դեղեր է գնել և օգտագործել: Ինքը երբևէ չի դիմել ոստիկանություն և չի հայտնել, որ ինքը սխալ բացատրություն է տվել, գտնվել է հոգեկան վատ վիճակում, չի հասկացել ինչ է գրել: Տեղյակ է, որ իր մեզի և մազի փորձանմուշներում հայտաբերվել է թմրամիջոց, սակայն ինքը երբևէ թմրամիջոց չի օգտագործել: Ոստիկանության բաժնում տրված բացատրության, ինչպես նաև հաղորդման բովանդակությունը չի հիշում, քանի որ այն գրելու պահին գտնվել է հոգեկան և ֆիզիկական անկայուն վիճակում: Չի հիշում նաև, որ հաղորդում տալու ժամանակ իրեն նախազգուշացրած լինեն սուտ մատնություն տալու մասին: «Թմրանյութերի ապօրինի շրջանառություն» արտահայտությունն իրեն ծանոթ չէ: Հաղորդման տակ դրված ստորագրությունն իրենն է, իսկ ձեռագիրն իրենը չէ, միգուցե իր հոգեկան վիճակի հետ կապված է, որ այդպիսի ձեռագրով է գրվել:
Դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը հրապարակելուց հետո վկա Կարինե Կարապետյանը հայտնել է, որ չի կարողանում մտաբերել ծաղկամանը, ինչպես նաև պահարանի դուռը կոտրված է եղել, եթե դուռը բացվեր, ապա այն ամբողջությամբ կքանդվեր: Թմրանյութը պահարանի միջից հայտնաբերելու համար պետք է պահարանի դուռը բացեին: Չի հիշում, որ ինքը հայտնել է, որ ծաղկամանը և նշված զանգվածը պատկանում է Արման Գեղամյանին: Կ.Կարապետյանի բացատրությունը հրապարակելուց հետո վերջինս հայտնել է, որ այնտեղ գրված ոչ մի բանն իրականությանը չի համապատասխանում, իրենք երբեք տաքսի ավտոմեքենայից չեն օգտվել, Արմանը ավտոմեքենա է ունեցել: Ինքը քթի պրոբլեմ է ունեցել` անընդհատ արյունահոսել է, ուստի չէր կարող քթերը քաշելու եղանակով թմրամիջոց օգտագործեր: Իսկ ինչ վերաբերում է այն հանգամանքին, որ իրենից վերցրած փորձանմուշներում հայտնաբերվել են թմրամիջոցներ, ապա հնարավոր է, որ ինքը սիգարետ ծխելու ցանկություն է ունեցել, իսկ տանը չի եղել, ստիպված մտածելով, որ մոխրամանի մեջ եղած սիգարետի օգտագործած մնացորդները սովորական ծխախոտ են, դրանցից ծխել է, սակայն չի իմացել, թե դրանք ում ծխախոտի մնացրոդներն են եղել: Ոստիկանություն զանգահարել է Արմանի հետ ունեցած վիճաբանության, խանդի պատճառով:
Լազերային սկավառակը վերծանելու և զննելու մասին արձանագրությունը հրապարակելուց հետո վկա Կարինե Կարապետյանը հայտնել է, որ զանգահարել է ոստիկանություն և ասել` «եկեք, տանը թմրանյութ կա», բայց չի հիշում, որ նմանատիպ բաներ է խոսել: Չի հիշում, թե հաղորդումը երբ է տվել` ոստիկանություն զանգահարելուց առաջ, թե հետո, քանի որ այն գրել է անգիտակից վիճակում, իսկ երբ ինքը գտնվել է նորմալ վիճակում, ոչինչ չի գրել: Հիշում է, որ ոստիկաններն եկել են իրենց տուն:
Իսկ նախաքննության ընթացքում` 2013 թվականի հուլիսի 17-ին Կարինե Կարապետյանը որպես վկա ցուցմունք է տվել այն մասին, որ տրված բացատրության բովանդակությունն ինքն այժմ լավ չի հիշում, քանի որ այն գրելու պահին հոգեկան և ֆիզիկական անկայուն վիճակում է գտնվել` Արմանի հետ ունեցած վիճաբանության պատճառով: Արմանի հետ ծանոթացել է իրենց քոլեջի աղջիկներից` Միլենայի միջոցով: Գրավոր բացատրության բովանդակությունը լավ չի հիշում, քանի որ այն գրելու պահին գտնվել է հոգեկան և ֆիզիկական անկայուն վիճակում, ինչը կապված է եղել Արմանի հետ ունեցած վիճաբանության հետ, քանի որ նկատել է այլ աղջիկների կողմից Արմանին կատարված հեռախոսազանգեր, իսկ վերջինս էլ անտաբեր է դարձել իր նկատմամբ: Իրականում ոստիկանների կողմից հայտնաբերված տոպրակն ինքը բնակարանում նկատել է հունիսի 04-ին, որոնք ուսումնասիրելուց հետո ինքը ենթադրել է, որ դա թմրանյութ է և հենց այդ պատճառով էլ զանգահարել է ոստիկանություն: Ինքը չի հիշում, որ բացատրության մեջ գրել է, թե Արմանը թմրամոլ է և զբաղվում է թմրանյութերի իրացմամբ, դա իրականությանը չի համապատասխանում, Արմանն իր ներկայությամբ երբևիցե թմրանյութ չի իրացրել և ինքը նման դեպքի մասին ընդհանրապես տեղեկություն չունի: Բացատրության մեջ նշված մտքերը կարող էին ուղղված լինեին Արմանից վրեժ լուծելու համար: Ինքը նաև տեղեկություն չունի Արմանի կողմից թմրանյութ ձեռք բերելու հանգամանքից: «Կրիստալ» բառն իրեն ծանոթ չէ, հնարավոր է ոստիկանների կողմից այն վերցնելու ընթացքում նրանք արտաբերած լինեն այդ անվանումը, ինչն էլ ինքը շարադրած լինի իր բացատրության մեջ:
2013 թվականի նոյեմբերի 04-ին վկա Կարինե Կարապետյանը իր վերաբերյալ կատարված տոքսիկոքիմիական փորձաքննության վերաբերյալ լրացուցիչ ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում Արմանի հետ համատեղ բնակության ընթացքում հաճախ է պատահել, որ սիգարետ ծխելու ցանկություն է ունեցել, իսկ տանը չի եղել, ստիպված մտածելով, որ մոխրամանի մեջ եղած սիգարետի օգտագործած մնացորդները սովորական ծխախոտ են, դրանցից ծխել է, թմրամիջոց օգտագործելու նպատակ չի ունեցել, ոչ ոք իրեն թմրամիջոց չի հյուրասիրել:
2014 թվականի փետրվարի 15-ին վկա Կարինե Կարապետյանը նույնաբովանդակ լրացուցիչ ցուցմունք է տվել և ավելացրել է, որ բացի իրենից և Արմանից իրենց բնակարանում ոչ ոք չի բնակվել, սակայն մշտապես հյուրեր են ունեցել, որոնց բոլորի անունները չի կարող հիշել, տեսնելու դեպքում էլ չի ճանաչի: Բացատրություն տալուց գտնվել է հոգեկան ոչ կայուն վիճակում, ունեցել է գլխապտույտ և գլխացավ, որի մասին իր նախորդ ցուցմունքներում մանրամասն նշել է: Դեպքից անցել է բավականին երկար ժամանակ և որոշ մանրամասներ չի կարող հիշել, ուստի խնդրել է հիմք ընդունել իր նախորդ ցումունքը:
2014 թվականի մայիսի 14-ին վկա Կարինե Կարապետյանը նույնաբովանդակ լրացուցիչ ցուցմունք է տվել և ավելացրել, որ այս պահին չի հիշում, որ Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում կշեռք եղած լինի: Ինքը չգիտի, թե մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոցը քանի մասի է բաժանված եղել, ինը դրանք չի բաժանել և չգիտի, թե դրանք ում են պատկանում: Ինքը սիգարետների մնացորդ ծխող չէ, շատ հաճախ է եղել, որ իր սիգարետը մոխրամանում թողնելուց հետո հետագայում վառել և ծխել է: Ինչ վերաբերում է ոստիկանություն կատարած ահազանգին, ապա, ինչպես արդեն նշել է նախորդ ցուցմունքներում, ինքը գտնվել է շատ վատ հոգեվիճակի մեջ, հաշիվ չի տվել իր գործողություններին և այժմ էլ ոչ մի բացատրություն չունի, թե ինչու է նման անհեթեթ բաներ խոսել հեռախոսով, որոնք լսելով, ինքը հասկանում է, որ նախադասություններն իմաստ չեն պարունակում: Ինքը երբևէ թմրանյութ ձեռք չի բերել, չգիտի, թե որտեղից է այն հայտնվել նշված բնակարանում, այնտեղ բազմաթիվ մարդիկ են ելումուտ ունեցել, բազմաթիվ անգամ էլ այդ բնակարանը օրավարձով տրվել է պարսիկների և այդ աստիճանահարթակի վրա բնակվող մյուս բնակարանում պարսիկներ են բնակվել, որոնք նույնպես ելումուտ են ունեցել իրենց բնակարանում: Նախկինում այդ մասին չի հայտնել, քանի որ իրեն նման հարց տրված չի եղել, ինքն էլ կարծել է, որ արդեն իսկ պարզած կլինեին, թե ում է պատկանում թմրանյութը:
Վկա Արմեն Թամրազյանը դատաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ բնակվում է Դիլիջանի Հաղարծին գյուղում: Ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին չի ճանաչում, նրան առաջին անգամ է տեսնում: Ընդհանրապես գրել չգիտի, տառաճանաչ չէ, միայն իր անունն է կարողանում գրել: Տեղյակ չէ, թե ինչի համար են իրեն դատարան հրավիրել: Ինքը որպես ընթերակա որևէ քննչական գործողության չի մասնակցել, քննիչի մոտ երբևէ ցուցմունք չի տվել: Կոնկրետ օրը և ամիսը չի հիշում, երբ ինքը գնացել է Երևան քաղաք` դեղեր ստանալու, քանի որ տառապում է ՄԻԱՎ-ով, և տրանսպորտից ուշանալու պատճառով չի կարողացել հետ վերադառնալ իր տուն, Հանրապետության հրապարկում սպասել է մինչև լույսը բացվելուն, երբ ինքը գիշերով գտնվել է Երևան քաղաքի Հանրապետության հրապարակում, իրեն են մոտեցել քաղաքացիական հագուստով երկու անձինք, ներկայացել որպես ոստիկանության աշխատակիցներ, իրեն ասել են, որ մի թուղթ կա ստորագրելու, ինքն էլ ասել է, որ տան ստորագրի, սակայն նրանք իրեն ասել են, որ տանը պիտի ստորագրի, այնուհետև իրեն տարել են ինչ-որ շենք, չի հիշում, թե որ հարկ են բարձրացել, հետո ներկայացրել մի դատարկ թուղթ և ասել են, որ ներքևում ստորագրի: Իրեն առաջարկել են մտնել բնակարան, սակայն ինքը հրաժարվել է, իրեն չեն էլ պարզաբանել, որ որպես ընթերակա է հրավիրվել, հենց շենքի մուտքում, որից դեպի աջ բնակարան է գտնվել, որտեղից երկու ոստիկան ու մեկ այլ անձ են դուրս եկել, իրեն ասել են, որ ստորագրի, ինքն էլ ստորագրել է թղթի տակ` մեկ տեղ, որից հետո ոստիկանության աշխատակիցներն իրենց ավտոմեքենայով իրեն տարել են Հանրապետության հրապարակ: Նշված շենքում ինքը ոստիկանության աշխատակցի պահանջով նրան է տվել իր անձնագիրը, ինչպես նաև, ոստիկանի պահանջով նրան հայտնել է նաև իր հեռախոսահամարը` 093-16-34-40: Ոստիկանության աշխատակիցները ստուգել են անձնագիրը` իր անձնական տվյալները, բնակության հասցեն: Այլ բան չի հիշում, քանի որ տառապում է հոգեկան հիվանդությամբ և ունի համապատասխան փաստաթղթեր, տառապում է ՄԻԱՎ-ՁԻԱՀ-ով: Աբովյանի դատարանի կողմից 2014 թվականին 266-րդ հոդվածով դատապարտվել է ազատազրկման: Իրեն երբևէ ոստիկանության բաժին չեն հրավիրել ու չեն հարցաքննել այլ դեպքի հետ կապված, ինքը ցուցմունք չի գրել, չէր էլ կարող գրել, քանի որ տառաճանաչ չէ: Նախաքննական ցուցմունքը հրապարակելուց հետո վկան հայտնել է, որ նշված ցուցմունքն իր ձեռքով գրված չէ, ինքը գրել չգիտի, միայն իր անունն է կարողանում գրել, բացի այդ էլ ինքը չէր կարող դեպքից մի քանի ամիս անց այդքան հստակ հիշել մարդկանց անուններն ու ազգանունները, նշեց նաև, որ ոչ ցուցմունքի, և ոչ էլ դեպքի վայրի զննության արձանագրության տակ իր ստորագրությունը չէ: Պնդեց այն փաստը, որ ինքը նման թղթերի տակ չի ստորագրել, այլ թղթի տակ է ստորագրել` սպիտակ, մաքուր թղթի տակ: Ստորագրել է, որպեսզի ոստիկանության աշխատակիցներն իրեն վերադարձնեն իր անձնագիրը:
Վկա Ռուբեն Գեղամյանը դատաքննության ընթացքում հայտնել է, որ ամբաստանյալ Արման Գեղամյանն իր որդին է և օգտվելով իր դատավարական իրավունքից` հրաժարվել է ցուցմունք տալուց:
Վկա Դավիթ Հարությունյանը դատաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ամբաստանյալին ճանաչում է որպես իրենց բակի բնակչի: Կարինե Կարապետյանին անձամբ չի ճանաչում: Արման Գեղամյանը իրեն երբևէ թմրամիջոց չի վաճառել և չի հյուրասիրել: Բակի խոսակցություններից, այնուհետև նաև ոստիկանության աշխատակիցներից իմացել է, որ Արման Գեղամյանի վարձակալած բնակարանում թմրանյութ է հայտնաբերվել: Արման Գեղամյանն իրեն երբեք թմրանյութ չի հյուրասիրել, ինքը թմրանյութ չի էլ օգտագործում:
Վկա Ռոլանդ Պողոսյանը դատաքննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ ճանաչում է Արման Գեղամյանին` սկսած դպրոցական տարիներից, նա իր մանկության ընկերն է: Այն մասին, որ Արման Գեղամյանը Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում թմրամիջոց է պահել, ինքն իմացել է նրա բնակության վայրի բակում պատահական խոսակցություններից, քանի որ ինքն իր ավտոմեքենան հաճախ է այտեղ լվանում: Արման Գեղամյանն իրեն երբեք թմրանյութ չի հյուրասիրել, ինքը թմրանյութ չի էլ օգտագործում:
Դատարանն արձանագրել է, որ սույն քրեական գործով նախաքննական մարմնի կողմից Արման Գեղամյանին՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա իրացնելու նպատակով գործով չպարզված հանգամանքներում և ժամանակ ապօրինի ձեռք է բերել և իրացնելու նպատակով վկա Կարինե Կարապետյանի համատեղ բնակության վայր հանդիսացող Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում ապօրինի պահել է առանձնապես խոշոր չափի` 3,82 գրամ քաշով մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց և զգալի չափի` 0,85 գրամ քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց: 2013 թվականի հունիսի 05-ին ժամը 01:45-ին վկա Կարինե Կարապետյանը ահազանգելով ոստիկանության օպերատիվ կառավարման կենտրոն, հայտնել է նշված թմրամիջոցների առկայության մասին: 2013 թվականի հունիսի 05-ին դեպքի վայր մեկնած ոստիկանության աշխատակիցները Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի 9-րդ բնակարանում Կարինե Կարապետյանի մատնացույց արած տեղից հայտնաբերել և վերցրել են թմրամիջոցները:
Դատարանը փաստել է, որ սույն գործով դատարանի առջև բարձրացված առաջին իրավական հարցը հետևյալն է. հիմնավորված է արդյոք նախաքննական մարմնի կողմից Արման Գեղամյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը:
Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատելիս ապացույցների բավարարությունը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն՝
«(…) 3. Հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորության մասին հետևությունը չի կարող հիմնվել ենթադրությունների վրա, այն պետք է հաստատվի գործին վերաբերող փոխկապակցված հավաստի ապացույցների բավարար ամբողջությամբ:
4. Մեղադրանքն ապացուցված լինելու վերաբերյալ բոլոր կասկածները, որոնք չեն կարող փարատվել սույն օրենսգրքի դրույթներին համապատասխան պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում, մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի կամ կասկածյալի: (…)»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` «Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածի համաձայն` «Միայն ապացույցների հիման վրա են հաստատվում`
1) դեպքը և հանգամանքները (կատարման ժամանակը, տեղը, եղանակը և այլն).
2) կասկածյալի և մեղադրյալի առնչությունը դեպքին.
3) հանցագործության` քրեական օրենքով նախատեսված հատկանիշները.
4) անձի մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված արարքը կատարելու մեջ.
5) քրեական օրենքով նախատեսված պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ խստացնող հանգամանքները.
6) այն հանգամանքները, որոնցով դատավարության մասնակիցը կամ քրեական դատավարությանը մասնակցող այլ անձը հիմնավորում է իր պահանջները, եթե այլ բան նախատեսված չէ օրենքով»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն`
«1. Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
2. Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ»:
«Ապացույցների բավարարություն» հասկացության էությունը, ապացույցների բավարարությունը որոշելու ընդհանուր չափանիշները, դրանցից յուրաքանչյուրի բնութագիրը ՀՀ վճռաբեկ դատարանը քննարկել և վերլուծել է Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 կայացրած որոշման շրջանակներում:
Մասնավորապես, վկայակոչված որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, համեմատական վերլուծության ենթարկելով «ապացուցման առարկա» և «ապացույցների բավարարություն» հասկացությունները, նշել է. «(…) եթե ապացուցման առարկան ցույց է տալիս, թե ինչ է անհրաժեշտ պարզել յուրաքանչյուր քրեական գործով, ապա ապացույցների բավարարությունը կապված է այն ապացուցողական նյութի հետ, որը վերաբերում է ապացուցման առարկային և թույլ է տալիս այդ հանգամանքների մասին գալ արժանահավատ հետևության: Որոշելով ապացույցների բավարարությունը` վարույթն իրականացնող մարմինները լուծում են քրեական գործի համար էական նշանակություն ունեցող հանգամանքների հետազոտման խորության աստիճանի հետ կապված հարցերը, մասնավորապես այն, թե ի՞նչ աստիճանի պետք է մանրացվի յուրաքանչյուր հանգամանքը, և ի՞նչ ծավալի ապացույցներ են անհրաժեշտ այդ հանգամանքները հավաստի պարզելու և դրա հիման վրա այս կամ այն դատավարական որոշումը կայացնելու համար:
Այսպիսով, ապացույցների բավարարությունը ենթադրում է կոնկրետ գործով ապացուցման շրջանակների այնպիսի որոշումը, որպեսզի հավաքված ապացույցները որակական կողմից ապահովեն ապացուցման առարկայի յուրաքանչյուր տարրի պարզումը, իսկ քանակական կողմից` այդ հանգամանքների բացահայտման արժանահավատությունը և դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունն ու պատճառաբանվածությունը:
Ի տարբերություն ապացուցման առարկայի, ապացույցների բավարարություն հասկացության բովանդակությունը քրեական դատավարության օրենսդրությամբ բացահայտված չէ, այսինքն` օրենքում հստակ նշում չկա այն մասին, թե մինչև ե՞րբ պետք է հավաքվեն և հետազոտվեն ապացույցները, որպեսզի յուրաքանչյուր գործով պարզվի ապացուցման առարկան ամբողջությամբ կամ նրա տարրերն առանձին վերցրած: Բացի այդ, օրենքում սահմանված չէ միասնական չափանիշ առ այն, թե ե՞րբ են ի հայտ գալիս յուրաքանչյուր քրեական գործով ապացուցման առարկան բացահայտված համարելու հիմքերը»:
Վերահաստատելով և զարգացնելով մեջբերված գործով արտահայտած իրավական դիրքորոշումները` Վճռաբեկ դատարանը 2014 թվականի հոկտեմբերի 31-ին Արարատ Ավագյանի գործով կայացված թիվ ԵԿԴ/0252/01/13 որոշմամբ արձանագրել է, որ «ապացույցների բավարարությունը» որոշելու ընդհանուր չափանիշներն են.
«1) անմեղության կանխավարկածը,
2) վարույթն իրականացնող մարմինների ներքին համոզմունքը,
3) դատավարական որոշումների հիմնավորվածությունը և պատճառաբանվածությունը:
Անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին` Վճռաբեկ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ քրեական դատավարությունում կանխավարկածը օրենքով կամ նախադեպային իրավունքով հաստատված այն կանոնն է, որի համաձայն՝ որոշակի հանգամանք համարվում է հաստատված, քանի դեռ օրենքով սահմանված կարգով չի ապացուցվել հակառակը: Մարդու անմեղությունը քրեական դատավարության կարևորագույն կանխավարկածներից է, որն ամրագրված է ինչպես ՀՀ Սահմանադրությամբ, միջազգային պայմանագրերով և օրենքներով, այնպես էլ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի և Վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքով: Հանցանք կատարելու մեջ անձի մեղավորությունը հաստատված համարելը ոչ այլ ինչ է, քան անմեղության կանխավարկածի հաղթահարում: Միևնույն ժամանակ, անձին դատապարտելու համար համարժեք ապացույցների բավարար համակցության բացակայությունը նշանակում է, որ անձի անմեղության կանխավարկածը հաղթահարված չէ: Այլ խոսքով՝ քրեական դատավարության ընթացքում չապացուցված մեղավորությունը հավասարազոր է ապացուցված անմեղության:
Հարկ է նշել նաև, որ անմեղության կանխավարկածն ամրագրող նորմերը, ինչպես նաև նախադեպային իրավունքը սահմանում են ոչ միայն այդ սկզբունքի բուն էությունը, այլև՝ դրա հաղթահարման, նույնն է, թե անձի մեղավորության հաստատման համար անհրաժեշտ դատավարական չափորոշիչները: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանը Մ.Հակոբյանի գործով որոշման մեջ շեշտել է. «(…) ապացույցների կամայական գնահատման արգելքը դատարաններին պարտավորեցնում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 107-րդ հոդվածում թվարկված՝ ապացուցման ենթակա հանգամանքների, այդ թվում՝ կոնկրետ հանցանքի հատկանիշների և այդ հանցանքի մեջ անձի մեղավորության վերաբերյալ իր հետևությունները հիմնավորել վերաբերելի, փոխկապակցված, հավաստի ապացույցներով և ոչ թե ենթադրություններով: Այլ խոսքով՝ հանցանքի մեջ մեղադրվող յուրաքանչյուր անձի վերաբերյալ` ապացուցման ենթակա յուրաքանչյուր հանգամանքի կապակցությամբ դատարանի հետևությունը պետք է հիմնված լինի ոչ թե գնահատողական դատողությունների, կանխատեսումների կամ կարծիքների, այլ կոնկրետ գործով օրենքով սահմանված կարգով ձեռք բերված փաստական տվյալների վրա: Այս կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է նաև, որ մեղսագրվող հանցագործության և դրա հատկանիշների ապացուցման բեռը կրում է մեղադրանքի կողմը, իսկ չփարատված կասկածները պետք է մեկնաբանվեն հօգուտ մեղադրյալի: Դրանից հետևում է, որ մեղադրանքի կողմը կրում է անձի մեղքը հաստատելու համար բավարար ապացույցներ ներկայացնելու պարտականությունը (…)»: (տե՛ս Մարգար Հակոբյանի վերաբերյալ 2013 թվականի մայիսի 8-ի թիվ ԵԿԴ/0168/01/12 որոշման 13-րդ կետը):
Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել և իրավական դիրքորոշում է արտահայտել նաև Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով որոշման մեջ (տես Արմեն Բաբայանի և Սուրեն Թումանյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0044/01/11 որոշման 14-րդ կետը):
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքի ուսումնասիրությունը ևս ցույց է տալիս, որ Եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 2-րդ կետով երաշխավորված անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը, ի թիվս այլոց, ենթադրում է մեղադրանքի կողմի պարտականությունը ներկայացնելու անձին դատապարտելու համար բավարար ապացույցներ (տե՛ս, ի թիվս այլոց, Barbera Messegue and Jabardo v. Spain, գանգատ թիվ 10590/83, 1988 թվականի դեկտեմբերի 6-ի վճիռ, 77-րդ կետ, Janosevic v. Sweden, գանգատ թիվ 34619/97, 2002 թվականի հուլիսի 23-ի վճիռ, 97-րդ կետ):
Այսպիսով, անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը ենթադրում է ապացույցների այնպիսի ամբողջության առկայություն, որն անհրաժեշտ է անձի մեղավորությունը ողջամիտ (հիմնավոր) կասկածից վեր ապացուցված համարելու, այլ ոչ թե անձի մեղավորության մասին ենթադրություններ անելու համար:
Ապացույցների բավարարությունը որոշելու մյուս չափանիշին՝ ներքին համոզմունքին Վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Մ.Հովհաննիսյանի և Ա.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ որոշման մեջ և դիրքորոշում ձևավորել այն մասին, որ «(…) Ներքին համոզմունքը, որպես ապացույցների գնահատման արդյունք, բնութագրվում է օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ գործոնների անխզելի կապով. այն, մի կողմից, պետք է բխի հետազոտվող ապացույցների բավարար համակցությունից և հիմնվի դրանց վրա, իսկ մյուս կողմից, անկողմնակալ դիտորդի մոտ պետք է առաջացնի այն վստահությունը, որ ապացույցները հետազոտվել են արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ:
Ապացույցները, որոնք հավաքվել և ստուգվել են օրենքին համապատասխան, կազմում են ներքին համոզմունքի այն օբյեկտիվ հիմքը, որն իր դրսևորումն է գտնում ընդունվող որոշումներում: Թեպետ ապացույցների գնահատումը կատարվում է ներքին համոզման հիման վրա, այն չի կարող լինել կամայական: Դրա հիմքում պետք է դրված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննությունը: (…)»: (Մակար Հովհաննիսյանի և Աշոտ Մարտիրոսյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2010 թվականի փետրվարի 12-ի թիվ ԵՔՐԴ/0632/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Այսպիսով, «ներքին համոզմունքը» սուբյեկտիվ-օբյեկտիվ կատեգորիա է: Այն ապացույցների գնահատումն իրականացնող սուբյեկտի գիտակցված և ողջամիտ համոզվածությունն է իր իսկ կողմից կայացված որոշման հիմնավորվածության մեջ (սուբյեկտիվ բնույթ): Այդպիսի համոզվածությունը պետք է ձևավորված լինի գործի բոլոր հանգամանքների լրիվ, օբյեկտիվ և բազմակողմանի քննության արդյունքում և հիմնվի թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների բավարար համակցությամբ հաստատված փաստերի վրա, որոնք անկողմնակալ դիտորդի մոտ ողջամտորեն կձևավորեն նույն համոզվածությունը (օբյեկտիվ բնույթ):
Ելնելով այն հանգամանքից, որ ներքին համոզմունքն ունի օբյեկտիվ հիմքեր, անհրաժեշտ է այն տարբերակել ինտուիցիայից, ենթադրություններից և այլ անհաշվետու զգացմունքներից: Ի տարբերություն դրանց, ներքին համոզմունքը չի կարող ձևավորվել առանց օբյեկտիվ հիմքի և հիմնվել անթույլատրելի, ոչ վերաբերելի, անարժանահավատ ապացույցների վրա: Այլ խոսքով, ներքին համոզմունքը հիմնվում է ողջամիտ կարծիքի, գիտելիքի վրա, այլ ոչ թե ենթադրությունների, երևակայության, համակրանքի, հակակրանքի կամ կանխակալ կարծիքի վրա:
Ներքին համոզմունքի՝ որպես ապացույցների գնահատման արդյունքի օբյեկտիվ հիմքը քրեական գործով ձեռք բերված, բազմակողմանի և օբյեկտիվ հետազոտված ապացույցների բավարար համակցությունն է: Այս առումով անհրաժեշտ է վերլուծել ապացույցների թույլատրելիության, վերաբերելիության և արժանահավատության հատկանիշները, որոնց տեսանկյունից ապացույցները ենթակա են գնահատման:
Ապացույցների թույլատրելիության հատկանիշը վերաբերում է դրանց ձևական կողմին: Դրա էությունը կազմում է ապացույցները ձեռք բերելիս օրենքով նախատեսված դատավարական պահանջների պահպանվածությունը և ենթադրում է.
- աղբյուրի օրինականություն՝ ապացույցը պետք է ձեռք բերվի միայն օրենքով սահմանված աղբյուրներից (ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մաս),
- ձեռքբերման միջոցների օրինականություն՝ պետք է պահպանված լինեն ապացույցների ձեռքբերմանն ուղղված գործողություններ կատարելուն օրենքով առաջադրված պահանջները,
- դատավարական ձևակերպում՝ ապացույցը, դրա ձեռքբերման գործընթացը պետք է օրենքով սահմանված կարգով ենթարկվեն դատավարական ձևակերպման,
- լիազորված սուբյեկտ՝ այն պետք է ստացված լինի ապացույց ձեռք բերելու լիազորությամբ օժտված սուբյեկտի կողմից:
Ապացույցն անթույլատրելի ճանաչելու հիմքերը հստակ սահմանված են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 105-րդ հոդվածով:
Վերաբերելիությունն ապացույցի կարողությունն է իր բովանդակությամբ ծառայելու ապացուցման առարկայի մեջ մտնող հանգամանքները, գործի քննության և լուծման համար նշանակություն ունեցող այլ տվյալները բացահայտելուն և հաստատելուն: Այլ խոսքով՝ ապացույցի վերաբերելիության հատկանիշն արտացոլում է ապացույցի և գործի քննության ու լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքների միջև կապը: Ապացույցը կհամարվի վերաբերելի, եթե տեղեկություններ պարունակի գործի համար որևէ նշանակություն ունեցող փաստի մասին:
Ապացույցի արժանահավատության հատկանիշը նույնպես վերաբերում է ապացույցի բովանդակային գնահատմանը: Արժանահավատ է այն ապացույցը, որի ճշմարտացիությունը կասկած չի հարուցում: Ապացույցն արժանահավատության տեսանկյունից գնահատելիս դատարանը պետք է հիմք ընդունի հետևյալ հանգամանքները.
ա) ապացույցի աղբյուրի հատկանիշները (օրինակ՝ փորձագետի ձեռնհասությունը, ցուցմունք տվող անձի շահագրգռվածությունը, որոշ դեպքերում հոգեբանական և ֆիզիոլոգիական հատկանիշները, վիճակը, ինչպես նաև անձին վերաբերող այլ հատկանիշներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ այդ անձի կողմից գործի համար նշանակություն ունեցող հանգամանքներն ընկալելու, մտապահելու, վերարտադրելու գործընթացի վրա),
բ) ապացույցի ձևավորման հանգամանքները (օրինակ՝ վկայի կողմից կոնկրետ հանգամանքն ընկալելու պայմանները, պաշտպանի, ներկայացուցչի ներկայությունը և այլն),
գ) ապացուցողական տեղեկությունը ձեռք բերելու միջոցը,
դ) ապացույցի բովանդակությունը կազմող տեղեկությունը հաստատող կամ հերքող հանգամանքների առկայությունը,
ե) նույն տեղեկության ստացումն այլ աղբյուրից:
Յուրաքանչյուր ապացույց արժանահավատության տեսանկյունից պետք է գնահատվի ապացույցների համակցության մեջ՝ բազմակողմանի և մանրամասն գնահատելով փաստական տվյալների ստացման աղբյուրները և ապացույցի ձևավորման ամբողջ ընթացքը: Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ վերջնական որոշում կարող է կայացվել դրա բովանդակությունն այլ աղբյուրներից ստացված տեղեկությունների հետ համադրելու արդյունքում: Որոշակի փաստի վերաբերյալ այս կամ այն աղբյուրից ստացված տեղեկությունների արժանահավատությունը գնահատելու համար անհրաժեշտ է վերլուծել ստացված տեղեկությունների բովանդակությունը, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Ապացույցի արժանահավատության վերաբերյալ դատարանի եզրահանգումները պետք է հիմնվեն գործում առկա փաստական տվյալների վրա:
Գործի լուծման համար բավարար ապացույցներ ասելով` պետք է հասկանալ թույլատրելի, վերաբերելի և արժանահավատ ապացույցների համակցություն, որը, հաղթահարելով անմեղության կանխավարկածը, անաչառ դիտորդի մոտ կձևավորի հիմնավոր կասկածից վեր համոզվածություն անձի մեղավորության վերաբերյալ, ինչպես նաև կհաստատի գործով ապացուցման առարկան կազմող մյուս հանգամանքները և հնարավորություն կտա կայացնել հիմնավորված և պատճառաբանված որոշում:
Ս.Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանը նաև արձանագրել է. «Ապացույցների բավարարությունը չի կարող որոշվել թվաբանական ցուցանիշով (…): Ակնհայտ է, որ ապացույցները բավարար չեն, եթե`
1) գործում բացակայում է որևէ ապացույց գործի ճիշտ լուծման համար նշանակություն ունեցող որևէ հանգամանքի պարզման համար,
2) եղած ապացույցը թույլ չի տալիս պարզել այդ հանգամանքը անհրաժեշտ խորությամբ և լրիվությամբ,
3) այդ հանգամանքի ապացուցվածությունը կասկած է հարուցու»: (տես Սիրակ Սաքանյանի վերաբերյալ գործով Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ի թիվ ԵԷԴ/0058/01/10 որոշման 17-րդ կետը):
Այսպիսով, Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ քրեական դատավարությունում մեղքի հարցը լուծելիս որպես ապացույցների բավարարության շեմ պետք է գործի «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշը: Ընդ որում, «հիմնավոր կասկածից վեր» ապացուցողական չափանիշ ասելով, պետք է հասկանալ փաստական տվյալների (ապացույցների) այնպիսի համակցություն, որը բացառում է հակառակի ողջամիտ հավանականությունը: Վերոգրյալը չի նշանակում, որ հանցանք գործելու մեջ անձի մեղավորությունն ընդհանրապես չի կարող առաջացնել որևէ կասկած, սակայն այդպիսի կասկածի հավանականության դեպքում դրա աստիճանը պետք է լինի աննշան (խիստ ցածր): Այլ խոսքով՝ մեղադրանքը կազմող յուրաքանչյուր փաստական հանգամանք պետք է հիմնավորվի ապացույցների այնպիսի ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած»:
Դատարանն արձանագրել է, որ սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ նախաքննական մարմինը Արման Գեղամյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքի հիմքում, ըստ մեղադրական եզրակացության, դրել է հետևյալ ապացույցները.
1. Գործով վկա Արմեն Աշոտի Թամրազյանի ցուցմունքն այն մասին, որ 2013 թվականի հունիսի 05-ին ժամը 02:00-ի սահմաններում գտնվել է Երևանի քաղաքապետարանի հարակից տարածքում, երբ իրեն են մոտեցել ոստիկանության աշխատակիցները և առաջարկել են որպես ընթերակա մասնակցել քննչական գործողությանը: Ոստիկանության աշխատակիցների հետ գնացել է Մայիսյան 33Ա շենքի 9-րդ բնակարան, որտեղ մեկ այլ քաղաքացու հետ մասնակցել է նշված բնակարանի զննությանը, սակայն նախաքննական ցուցմունքի այդ հատվածը անընթերնելի է: Այդ ընթացքում զննության մասնակից Կարինե Կարապետյանի կողմից մատնացույց արված վայրից` հյուրասենյակի մոտի դռնից աջ հատվածում գտնվող մագնիտոֆոնի վրայից հայտնաբերվել են 8 փաթեթներ, որոնցից մի մասի մեջ առկա են եղել դեղնականաչավուն, իսկ մյուսների մեջ` սպիտակ զանգվածներ: Զննության մասնակից Կարինե Կարապետյանը հայտարարել է, որ այդ զանգվածները պատկանում են Արման Ռուբենի Գեղամյանին: Հայտանաբերված իրերը փաթեթավորվել, կնիքվել են, կազմվել է համապատասխան արձանագրություն, որը ստորագրվել է իր և զննության մյուս մասնակիցների կողմից:
2. Մեղադրյալ Արման Գեղամյանի հայր, վկա Ռուբեն Սերյոժայի Գեղամյանի ցուցմունքն այն մասին, որ որդին` Արման Գեղամյանը վերջին մեկ տարվա ընթացքում բնակվել է Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի 9-րդ բնակարանում` Կարինե անվամբ աղջկա հետ, որտեղ ինքը մեկ անգամ այցելել է:
3. Մեղադրյալ Արման Գեղամյանի հարևան, վկա Դավիթ Արարատի Հարությունյանի ցուցմունքն այն մասին, որ 2013 թվականի հունիս ամսին հարևանների պատահական խոսակցություններից իմացել է, որ Արման Գեղամյանի բնակության վայրից հայտնաբերվել են թմրամիջոցներ:
4. Մեղադրյալ Արման Գեղամյանի դասընկեր, վկա Ռոլանդ Մարսելի Պողոսյանի ցուցմունքն այն մասին, որ 2013 թվականի հունիս ամսվա կեսերին Երևան քաղաքի Մայիսյան փողոցի 33Ա շենքի բակում հարևանների պատահական խոսակցություններից իմացել է, որ Արման Գեղամյանի բնակության վայր հանդիսացող Մայիսյան 33Ա շենքի 9-րդ բնակարանում թմրանյութ է հայտնաբերվել:
5. Դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 204 Ք եզրակացությունը, համաձայն որի` փորձաքննության ներկայացված 3,82 գրամ (3,17 գրամ, 0,52 գրամ և 0,13 գրամ) քաշով սպիտակ գույնի փայլուն ու փայլատ բյուրեղային նյութերում հայտնաբերվեց մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց, որոնցում մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր քաշը կազմում է` 3,76 գրամ (3,13 գրամ, 0,51 գրամ և 0,12 գրամ): Փորձաքննությանը ներկայացված` ընդհանուր 0,75 գրամ (0,57 գրամ և 0,18 գրամ) քաշով բուսական ծագմամբ խառնուրդը հանդիսանում է` 0,44 գրամ (3,33 գրամ և 0,11 գրամ) քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցի և 0,31 գրամ (0,24
գրամ և 0,07 գրամ) քաշով ծխախոտի մասերի խառնուրդ: Փորձաքննությանը ներկայացված ընդհանուր 0,41 գրամ (0,08 գրամ և 0,33 գրամ) քաշով բուսական զանգվածը հանդիսանում է` չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց: Փորձաքննությանը ներկայացված 0,03 գրամ քաշով, բաց կանաչ գույնի բուսական մասնիկների և սպիտակ գույնի մազմզուկներով խառը զանգվածում թմրամիջոց, հոգեմետ նյութ կամ խիստ ներգործող միջոց չհայտնաբերվեց: Փորձաքննությանը ներկայացված պոլիմերային ամանում առկա բույսի կտրված ցողունը հանդիսանում է` 9,13 գրամ քաշով կանեփի թփի կտրված ցողուն, որի տերևներում առկա է թրմաալկալոիդ տետրահիդրոկաննաբինոլ:
6. Ապացույց ճանաչված, այլ փաստաթուղթ հանդիսացող գործով վկա, մեղադրյալ Արման Գեղամյանի ընկերուհի` Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի բացատրությունը, համաձայն որի` իր ընկեր Արման Գեղամյանը թմրամոլ է և զբաղվում է թմրանյութերի իրացմամբ: Չնշելով կոնկրետ ամսաթիվը` Կ.Կարապետյանը բացատրությամբ հայտնել է, որ ժամը 18:00-ի սահմաններում Արման Գեղամյանի հետ ավտոմեքենայով գնացել են Նոր Նորքի «Գայի» արձանի մոտ, որտեղ Ա.Գեղամյանը իջնելով իր ավտոմեքենայից, նստել է մեկ այլ ավտոմեքենա, որտեղ և ձեռք է բերել մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց: 2013 թվականի հունիսի 04-ին ժամը 18:00-ի սահմաններում Ա.Գեղամյանը Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի բակում իրեն անծանոթ մի տղայի երկու փաթեթ «կրիստալ» տեսակի թմրամիջոց է վաճառել` յուրաքանչյուրը 60.000-ական դրամով:
Բացի այդ, Կ.Կարապետյանը նշել է, որ իրենց համատեղ բնակության վայր հանդիսացող բնակարանում գտնվող զգեստապահարանի մեջ Ա.Գեղամյանը հարմարեցրել է լուսավորման սարք և օդափոխիչ` ստեղծելով կանեփի աճեցման համար բավարար պայմաններ:
7. Վկա Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի ցուցմունքն այն մասին, որ 2013 թվականի հունիսի 05-ին ժամը 0230-ի սահմաններում զանգահարել է ոստիկանություն և հայտնել, որ իր և Արման Գեղամյանի համատեղ բնակության վայրում` Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի 9-րդ բնակարանում, սակայն իրականում Կ.Կարապետյանը իր բացատրության մեջ նշում է Մայիսյան 33ա շենքի 13-րդ բնակարան, որտեղ առկա է Ա.Գեղամյանին պատկանող թմրանյութ: Քիչ անց բնակարան են եկել ոստիկանության աշխատակիցները, որոնց ինքը մատնացույց է արել պոլիէթիլենային տոպրակներով փաթեթավորված թմրանյութերը և ներկայացրել դրանք, իսկ դեպքի վայրի զննությամբ ոչ թե պոլիէթիլենային տոպրակներ է վերցվել, այլ` թղթե փաթեթներ: Ոստիկանության աշխատակիցների կողմից դրանք վերցնելուց հետո իրեն հրավիրել են ոստիկանության Կենտրոնական բաժին, որտեղ ինքը հաղորդում է տվել Արման Գեղամյանի կողմից թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ զբաղվելու մասին:
Բացի այդ, վկա Կարինե Կարապետյանը հերքելով իր բացատրության մեջ նշված հանգամանքները` ցուցմունքով հայտնել է, որ բացատրության մեջ Ա.Գեղամյանի կողմից թմրամիջոցների ապօրինի իրացման մասին գրելու ժամանակ վատ վիճակում է գտնվել և ցանկացել է Արման Գեղամյանին վատություն անել` վերջինիս հետ կռված լինելու և վերջինիս դավաճանությունների պատճառով:
8. Դեպքի վայրի զննության արձանագրությունը, համաձայն որի` Կարինե Կարապետյանի մասնակցությամբ և վերջինիս կողմից մատնացույց արված վայրից` հյուրասենյակի մուտքի դռնից աջ հատվածում գտնվող մագնիտոֆոնի վրայից հայտնաբերվել են արծաթագույն փոքրիկ կշեռք, 8 փաթեթներ, որը հակասում է 7-րդ կետում նշված պոլիէթիլենային տոպրակներին, որոնցից մի մասի մեջ առկա են եղել դեղնականաչավուն, իսկ մյուսների մեջ սպիտակ զանգվածներ: Զննության մասնակից Կարինե Կարապետյանը հայտարարել է, որ այդ զանգվածները պատկանում են իր հետ նշված բնակարանում համատեղ բնակվող Արման Գեղամյանին:
9. Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի 9-րդ բնակարանի զննության ընթացքում Կ.Կարապետյանի կողմից ներկայացված և իրեղեն ապացույց ճանաչված 3.82 գրամ «մետամֆետամին», 0.85 գրամ «չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցների առկայությամբ:
10. Ապացույց ճանաչված, այլ փաստաթուղթ հանդիսացող Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի կողմից 2013 թվականի հունիսի 05-ին հանցագործության մասին հաղորդում տալու վերաբերյալ կազմված արձանագրությունը: Նշված արձանագրության մեջ Կարինե Կարապետյանը հայտնել է, որ Արման Գեղամյանը զբաղվում է թմրամիջոցմների ապօրինի շրջանառությամբ:
11. Ապացույց ճանաչված, այլ փաստաթուղթ հանդիսացող Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի կողմից 2013 թվականի հունիսի 05-ին ՀՀ ոստիկանություն ահազանգելու վերաբերյալ լազերային սկավառակը և նշված սկավառակը զննելու մասին արձանագրությունը: Համաձայն նշված արձանագրության` Կարինե Կարապետյանը, ահազանգելով ոստիկանություն, հայտնել է իրենց տանը թմրանյութի առկայության մասին:
Սույն գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ ինչպես նախաքննության, այնպես էլ դատաքննության ընթացքում Արման Գեղամյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքներում իրեն մեղավոր չի ճանաչել և բոլոր ցուցմունքներում հերքել է թմրամիջոց ձեռք բերելու, պահելու, օգտագործելու և իրացնելու հանգամանքը:
Դատարանը գտել է, որ սույն քրեական գործի նախաքննության ընթացքում թույլ է տրվել ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի պահանջի խախտում, ըստ որի` քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի, և որ դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում:
Այսպես.
Քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ սույն գործով վկա Կարինե Կարապետյանը 2013 թվականի հունիսի 05-ին ժամը 04:00-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում հաղորդում է տվել այն մասին, որ իր ընկեր Արման Գեղամյանը պարբերաբար զբաղվում է թմրանյութերի ապօրինի շրջանառությամբ, որտեղ որևէ նշում չկա իրենց տանը թմրանյուր լինելու մասին:
Մինչդեռ, մինչ հաղորդում տալը` 2013 թվականի հունիսի 05-ին ժամը 01:45-ին Կարինե Կարապետյանը զանգահարել է ՀՀ ոստիկանության 1-02 հեռախոսահամարին և հայտնել, որ իր բնակության վայրում` Մայիսյան 33Ա տանը թմրանյութ կա:
Այնուհետև, հերթապահ մասից ահազանգ ստանալով, 2013 թվականի հունիսի 05-ին ժամը 02:0-ին, ահազանգում նշված` ք.Երևան, Մայիսյան 33Ա տուն հասցե են մեկնել ՔՀ բաժանմունքի պետի տեղակալ Ա.Պապյանը` օպեր խմբով, ավագ հետաքննիչ` Ա.Կարապետյանցը, փորձագետ` Կ.Ուդումյանը, ՊՊԾ գնդի 1-ին վաշտի աշխատակիցները: Սակայն ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի հետաքննության բաժանմունքի ավագ տեսուչ Ա.Կարապետյանցը, մասնակցությամբ` մասնագետ Կ.Ուդումյանի, Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի, ընթերականեր Արմեն Աշոտի Թարմրազյանի, Էրիկ Արտաշի Կալոյանի կատարել է դեպքի վայրի զննություն` Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում, որտեղ վերը նշված անձանց մասնակցության մասին խոսք չկա: Կազմված արձանագրության համաձայն` բնակարանը 1 սենյականոց է, որի մուտքի դռնից ներս մտնելիս աջ կողմում գտնվում է զուգարանը, իսկ դրա կողքին` խոհանոցը: Առջևում գտնվում է հյուրասենյակը, որի ձախակողմյան հատվածում առկա է կիսաքանդված պահարան, որի ներքևի հատվածում առկա է կանաչ գույնի ծաղկաման` մեկ չորացված տերևներով` 40 սմ ցողունով կանաչ բույս, որի կողքին առկա է լուսավորման սարք` իր հովացման սարքով: Աջ կողմում առկա է անկյունաձև բազմոց` մուգ կապույտ գույնի պաստառով, որի դիմաց առկա է սեղան: Հյուրասենյակի մուտքի դռնից աջ կողմի վրա առկա է ապակե տակդիր` վրան «PANASONIC» ֆիրմայի ձայնարկիչ: Ձայնարկիչի վրա առկա է էլ. փոքրիկ կշեռք` արծաթագույն, իսկ դրա կողքին առկա են թվով 8 սպիտակ թղթով փաթեթավորված թղթե փաթեթներ: Դրանցից 5-ի մեջ առկա է դեղնականաչավուն, ընդհանուրը` մոտ 3.2 գրամ քաշով /թղթերը հետը/ զանգված: Մնացած 3 փաթեթների մեջ առկա է մոտ 5.7 գրամ ընդհանուր քաշով սպիտակ գույնի բյուրեղանման զանգված: Վերոնշված զանգվածը մատնացույց է արել և ներկայացրել է Կ.Կարապետյանը, ինչպես նաև ծաղկամանով բույսը: Այդ ամենը վերցվել է, փաթեթավորվել և կնիքվել է բաժնի «ծրարների համար» կնիքով: Վերցվել է զանգվածը, առանց կշեռքի, ծաղկամանը, լուսավորման սարքը իր հովացուցիչով: Զննության ընթացքում կատարվել է լուսանկարահանում: Կ.Կարապետյանը հայտնել է, որ նշված զանգվածը և ծաղկամանը պատկանում է Արման Ռուբենի Գեղամյանին:
Իսկ դրանից հետո` 2013 թվականի հունիսի 05-ին Կարինե Կարապետյանը բացատրություն է տվել այն մասին, որ մոտ 6 ամիս է ապրում է Մայիսիան 33Ա շենքի 13 բնակարանում: Արման Գեղամյանը հանդիսանում է իր ընկերը, մոտ մեկուկես տարի առաջ Արմանը թմրամոլ է և զբաղվում է թմրանյութերի իրացմամբ: Իրեն հայտնի չէ, թե որտեղից է նա թմրանյութ ձեռք բերում: Միայն կարող է ասել, որ մոտ 18:00-ի կողմերը ինքը և Արմանը տաքսի ավտոմեքենայով գնացել են Նոր Նորքի Գայի արձանի մոտ, որտեղ նա իջել է տաքսի մեքենայից, նստել ինչ-որ Նիվա մակնիշի մեքենայի մեջ: Այնուհետև վերադարձել է իր մոտ: Հետագայում ինքը հասկացել է, որ վարորդից կամ ուղևորից ձեռք է բերել մարիխուանա տեսակի թմրանյութ: Իսկ թե որտեղից է դուրս բերել կրիստալ տեսակի թմրանյութը, իրեն հայտնի չէ: Արմանը իրացրել է կրիստալ տեսակի թմրանյութը: 04.06.2013 թվականին ժամը 18:00-ից 19:00-ի սահմաններում Արմանը Մայիսյան 33Ա շենքի բակում իրեն անծանոթ մի տղայի վաճառել է երկու փաթեթ կրիստալ` յուրաքանչյուրը 60 հազար դրամով: Արմանն իրեն նույնպես հյուրասիրել է կրիստալ և մարիխուանա տեսակի թմրանյութ: Վերջին անգամ կրիստալ տեսակի թմրանյութն օգտագործել է հունիսի 04-ին ժամը 17:00-ի սահմաններում` քթերը քաշելու միջոցով: Ավելացրել է նաև, որ Արմանը, Մայիսյան 33Ա շենքի 13 բնակարանում գտնվող զգեստապահարանի մեջ աճեցնում է կանեփի թուփ և հենց զգեստապահարանի մեջ հարմարեցրել է լուսավորման սարք և օդափոխիչ` ստեղծելով կանեփի աճեցման համար բավարար պայմաններ: Հունիսի 04-ին ժամը 23:00-ի սահմաններում վարձույթով վերցրել է «Մերսեդես Բենց LG» մոդելի ավտոմեքենա:
Այնուհետև, ժամը 04:00-ին Կարինե Կարապետյանը հաղորդում է տվել այն մասին, որ իր ընկեր Արման Գեղամյանը պարբերաբար զբաղվում է թմրանյութերի ապօրինի շրջանառությամբ:
Դատարանն արձանագրել է որ, ըստ կատարված գործողությունների հաջորդականության, քրեական գործում նախ պետք է դրված լիներ Կ.Կարապետյանի կողմից ՀՀ ոստիկանություն Երևան քաղաքի վարչության օպերատիվ կառավարման կենտրոնի 1-02 հեռախոսահամարին կատարած ահազանգը, քանի որ նշված ահազանգի հիման վրա են ոստիկանության աշխատակիցները մեկնել դեպքի վայր (սակայն քննությամբ չպարզված հանգամանքներում, ոստիկանության աշխատակիցները մեկնել են ոչ թե ահազանգում նշված հասցե, այլ Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարան), որից հետո նշված բնակարանում կատարվել է դեպքի վայրի զննություն, այնուհետև Կարինե Կարապետյանը բացատրություն է տվել, որից հետո է միայն վերջինս հաղորդում է տվել:
1) Դատարանն արձանագրել է նաև, որ նախաքննական մարմինը չի ուսումնասիրել և գնահատականի չի արժանացրել քրեական գործում առկա հետևյալ հակասությունները.
Ահազանգելով ՀՀ ոստիկանության հերթապահ մաս` Կարինե Համբարձումի Կարապետյանը հայտնել է, որ ինքը գտնվում է Մայիսյան 33Ա հասցեում, որտեղ ընդհանրապես բնակարանի համար չի նշել: Այնուհետև, դեպքի վայր են մեկնել ՔՀ բաժանմունքի պետի տեղակալ Ա.Պապյանը` օպեր խմբով, ավագ հետաքննիչ` Ա.Կարապետյանցը, փորձագետ` Կ.Ուդումյանը, ՊՊԾ գնդի 1-ին վաշտի աշխատակիցները, որից հետո նշված անձանցից միայն ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի հետաքննության բաժանմունքի ավագ տեսուչ Ա.Կարապետյանցը, փորձագետ Կ.Ուդումյանի մասնակցությամբ, քննությամբ չպարզված հանգամանքներում ստացած տեղեկության համաձայն զննություն է կատարել ոչ թե ահազանգ ստացած հասցեում, այլ Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում: Այսինքն, այդ կապակցությամբ բազմակողմանի և լրիվ քննություն չի կատարվել` չի պարզվել, թե ոստիկանության աշխատակցին ինչպես է հայտնի դարձել Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում թմրանյութ լինելու հանգամանը: Բացի այդ, Կարինե Համբարձումի Կարապետյանն իր բացատրության մեջ երկու անգամ հայտնել է, որ «ապրում է Մայիսիան 33Ա շենքի 13 բնակարանում և Արմանը, Մայիսյան 33Ա շենքի 13 բնակարանում գտնվող զգեստապահարանի մեջ աճեցնում է կանեփի թուփ», մինչդեռ, համաձայն զննություն կատարելու մասին արձանագրության, 2013 թվականի հունիսի 05-ին զննություն է կատարվել ոչ թե Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 13 բնակարանում, այլ Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանում, և նշված բնակարանում գտնվող զգեստապահարանից էլ հայտնաբերել ու վերցրել են ծաղկամանը, լուսավորման սարքն իր հովացուցիչով:
Դատարանն արձանագրել է նաև, որ նախաքննական մարմինը չի պարզել, թե նշված զգեստապահարանը դռներ ունեցել է, թե ոչ, դռները գտնվել են փակ, թե բաց վիճակում:
Դատարանը գտել է նաև, որ նախաքննական մարմնի կողմից ճիշտ չի գնահատվել դեպքի վայրի զննությամբ արձանագրված Կ.Կարապետյանի հայտարարությունն այն մասին, որ Արմանը, Մայիսյան 33Ա շենքի 13 բնակարանում գտնվող զգեստապահարանի մեջ աճեցնում է կանեփի թուփ` այլ ոչ թե մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց:
Դատարանն արձանագրել է նաև, որ քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից չի երևում, թե որտեղ են գտնվում Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանից հայտնաբերված և դեպքի վայրի զննությունից հետո կազմված արձանագրության համաձայն վերցված լուսավորման սարքն իր հովացուցիչով ով և ինչ հանգամանքներում է դրանք տնօրինել:
Չի պարզվել նաև, թե Արման Գեղամյանը երբ է վերջին անգամ գտնվել այդ տանը:
Դատարանը գտել է նաև, որ բազմակողմանի և օբյեկտիվ քննություն չի կատարվել և Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9-րդ բնակարանը վարձակալությամբ հանձնելու վերաբերյալ չի հարցաքննվել նշված բնակարանի սեփականատեր Արթուր Ռոբերտի Սարգսյանը, պարզելու համար, թե իրեն սեփականության իրավունքով պատկանող նշված բնակարանը երբ և ում է հանձնել վարձակալությամբ:
Նախաքննական մարմինը չի ապացուցել և հիմնավորել, որ Կ.Կարապետյանի կողմից է վարձակալվել նշված բնակարանը կամ նա է տվյալ պահին նշված բնակարանը զբաղեցրել, բացի այդ Դատարանն ավելի հավանական է համարել ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի կողմից նշված բնակարանը վարձակալելու և զբաղեցնելու հանգամանքը, որովհետև վերջինս իր ծնողների հետ բնակվել է նույն շենքի 13-րդ բնակարանում, ուստի Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9-րդ բնակարանում զննություն կատարելու համար անհրաժեշտ է տվյալ դեպքում հետաքննության մարմնի որոշումը, որը քրեական գործի նյութերում առկա չէ:
2) Անդրադառնալով 2013 թվականի հունիսի 05-ին ժամը 02:20-ից 03:10-ը կատարված «Դեպքի վայրի զննության» արձանագությունը որպես Ա.Գեղամյանի արարքը հիմնավորող թույլատրելի ապացույց գնահատելուն, Դատարանն արձանագրել է հետևյալը.
Առաջին.
Համաձայն կազմված արձանագրության` դեպքի վայրի զննությունը կատարվել է Կենտրոնական բաժնի հետաքննության բաժանմունքի ավագ տեսուչ Ա.Կարապետյանցի կողմից` ընթերականեր Արմեն Աշոտի Թամրազյանի և Էրիկ Արտաշի Կալոյանի, Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի և մասնագետ Կ.Ուդումյանի մասնակցությամբ:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 81-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն`
1. Ընթերական քրեական գործով չշահագրգռված` Հայաստանի Հանրապետության չափահաս քաղաքացին է, որին քրեական հետապնդման մարմինը հրավիրում է մասնակցելու քննչական գործողության կատարմանը` հաստատելու համար դրա կատարման փաստը, բովանդակությունը, ընթացքը և արդյունքները:
2. Ընթերական պետք է ունակ լինի լրիվ և ճշտորեն ընկալելու իր ներկայությամբ կատարվող գործողությունները:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 218-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` զննումը, որպես կանոն, կատարվում է ընթերակաների մասնակցությամբ:
Քրեադատավարական օրենքի այս ձևակերպումից հետևում է, որ ընթերակաների քանակը չի կարող երկուսից պակաս լինել:
Մինչդեռ, սույն գործով ընթերակա Արմեն Աշոտի Թամրազյանը դատարանում տրված ցուցմունքով հայտնել է, որ բնակվում է Դիլիջանի Հաղարծին գյուղում: Ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին չի ճանաչում, նրան առաջին անգամ է տեսնում: Ընդհանրապես գրել չգիտի, տառաճանաչ չէ, միայն իր անունն է կարողանում գրել: Տեղյակ չէ, թե ինչի համար են իրեն դատարան հրավիրել: Ինքը որպես ընթերակա որևէ քննչական գործողության չի մասնակցել, քննիչի մոտ երբևէ ցուցմունք չի տվել: Կոնկրետ օրը և ամիսը չի հիշում, երբ ինքը գնացել է Երևան քաղաք` դեղեր ստանալու, քանի որ տառապում է ՄԻԱՎ-ով, և տրանսպորտից ուշանալու պատճառով չի կարողացել հետ վերադառնալ իր տուն, Հանրապետության հրապարկում սպասել է մինչև լույսը բացվելուն, երբ ինքը գիշերով գտնվել է Երևան քաղաքի Հանրապետության հրապարակում, իրեն են մոտեցել քաղաքացիական հագուստով երկու անձինք, ներկայացել որպես ոստիկանության աշխատակիցներ, իրեն ասել են, որ մի թուղթ կա ստորագրելու, ինքն էլ ասել է, որ տան ստորագրի, սակայն նրանք իրեն ասել են, որ տանը պիտի ստորագրի, այնուհետև իրեն տարել են ինչ-որ շենք, չի հիշում, թե որ հարկ են բարձրացել, հետո ներկայացրել մի դատարկ թուղթ և ասել են, որ ներքևում ստորագրի: Իրեն առաջարկել են մտնել բնակարան, սակայն ինքը հրաժարվել է, իրեն չեն էլ պարզաբանել, որ որպես ընթերակա է հրավիրվել, հենց շենքի մուտքում, որից դեպի աջ բնակարան է գտնվել, որտեղից երկու ոստիկան ու մեկ այլ անձ են դուրս եկել, իրեն ասել են, որ ստորագրի, ինքն էլ ստորագրել է թղթի տակ` մեկ տեղ, որից հետո ոստիկանության աշխատակիցներն իրենց ավտոմեքենայով իրեն տարել են Հանրապետության հրապարակ: Նշված շենքում ինքը ոստիկանության աշխատակցի պահանջով նրան է տվել իր անձնագիրը, ինչպես նաև, ոստիկանի պահանջով նրան հայտնել է նաև իր հեռախոսահամարը` 093-16-34-40: Ոստիկանության աշխատակիցները ստուգել են անձնագիրը` իր անձնական տվյալները, բնակության հասցեն: Այլ բան չի հիշում, քանի որ տառապում է հոգեկան հիվանդությամբ և ունի համապատասխան փաստաթղթեր, տառապում է ՄԻԱՎ-ՁԻԱՀ-ով: Աբովյանի դատարանի կողմից 2014 թվականին 266-րդ հոդվածով դատապարտվել է ազատազրկման: Իրեն երբևէ ոստիկանության բաժին չեն հրավիրել ու չեն հարցաքննել այլ դեպքի հետ կապված, ինքը ցուցմունք չի գրել, չէր էլ կարող գրել, քանի որ տառաճանաչ չէ: Նախաքննական ցուցմունքը հրապարակելուց հետո վկան հայտնել է, որ նշված ցուցմունքն իր ձեռքով գրված չէ, ինքը գրել չգիտի, միայն իր անունն է կարողանում գրել, բացի այդ էլ ինքը չէր կարող դեպքից մի քանի ամիս անց այդքան հստակ հիշել մարդկանց անուններն ու ազգանունները, նշեց նաև, որ ոչ ցուցմունքի, և ոչ էլ դեպքի վայրի զննության արձանագրության տակ իր ստորագրությունը չէ: Պնդել է այն փաստը, որ ինքը նման թղթերի տակ չի ստորագրել, այլ թղթի տակ է ստորագրել` սպիտակ, մաքուր թղթի տակ: Ստորագրել է, որպեսզի ոստիկանության աշխատակիցներն իրեն վերադարձնեն իր անձնագիրը:
Կոտայքի մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի 14.07.2014 թվականի ԿԴ1/0024/01/14 դատավճռով հաստատված է համարվել հետևյալը.
2013 թվականի նոյեմբերի 15-ի ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 114 եզրակացության համաձայն` Արմեն Աշոտի Թամրազյանի մոտ հայտնաբերվել է «Թեթև աստիճանի մտավոր հետամնացություն էմոցիոնալ անկայունությամբ և վարքային խանգարումներով»: Այդ մասին են վկայում ինչպես անամնեստիկ տվյալները, այնպես էլ ներկա հետազոտման արդյունքները: Վերը նշված մտավոր հետամնացությունը փորձաքննվողի մոտ արտահայտված չէ այն աստիճանի, որ ինչպես իրավախախտումը կատարելիս, այնպես էլ ներկայում զրկեր և զրկի նրան իր գործողությունների վտանգավորությունը գիտակցելու և դրանք ղեկավարելու հնարավորությունից, այլ սահմանափակում է այն: Ուստի իրեն մեղսագրվող արարքի նկատմամբ Արմեն Աշոտի Թամրազյանին հարկ է ճանաչել սահմանափակ մեղսունակ: Իր ներկա հոգեկան վիճակով նա կարող է մասնակցել դատաքննչական գործողություններին: Հաշվի առնելով նրա մոտ առկա է ՙԹեթև աստիճանի մտավոր հետամնացությունը էմոցիոնալ անկայունությամբ և վարքային խանգարումներով՚ խորհուրդ է տրվում նյարդաբույժի հսկողություն, կարիքն առաջանալու դեպքում բուժումը կազմակերպել ՀՀ ԱՆ «Դատապարտյալների հիվանդանոց» ՔԿ հիմնարկի հոգեբուժական բաժանմունքում:
Տավուշի մարզի Հաղարծին համայնքի ղեկավարի կողմից տրված բնութագրի համաձայն` Արմեն Աշոտի Թամրազյանը ծնվել է 1986 թվականի հուլիսի 31-ին Տավուշի մարզի Հաղարծին գյուղում: 1993 թվականին Արմեն Աշոտի Թամրազյանը հաճախել է Հաղարծին գյուղի միջնակարգ դպրոցը: Անկայուն բնավորության, անհնազանդության, կռվազանության պատճառով Արմեն Աշոտի Թամրազյանը 6-րդ դասարանից հեռացվել է դպրոցից: Դիլիջանի զինվորական կոմիսարիատի ուղեգրով Արմեն Աշոտի Թամրազյանը հետազոտվել է ՀԲԿ ՓԲ ընկերություն «Նորք» հոգեբանական կլինիկայում: Ըստ կլինիկայի կողմից տրված անհատական հետազոտման վիճակի ակտի` Արմեն Աշոտի Թամրազյանի մոտ ախտորոշվել է «Մտավոր թեթև հետամնացություն, աֆֆեկտիվ անկայունությամբ» հիվանդությունը: Արմեն Աշոտի Թամրազյանը բանակում չի ծառայել, քաղաքականությամբ և որևէ հասարակական աշխատանքով չի զբաղվում, որևէ կուսակցության անդամ չէ, չի աշխատում, ամուսնացած չէ: ՀԲԿ ՓԲԸ «Նորք» հոգեբուժական կլինիկայի նախագահի կողմից 2004 թվականի հոկտեմբերի 21-ին տրված թիվ 1524 ակտի համաձայն` Արմեն Աշոտի Թամրազյանի մոտ ախտորոշվել է «Մտավոր թեթև հետամնացություն, աֆֆեկտիվ անկայունությամբ» հիվանդությունը:
ՀՀ ԱՆ «Դատապարտյալների հիվանդանոց» ՔԿ հիմնարկի պետի կողմից 2014 թվականի ապրիլի 11-ին տրված թիվ Ե-40-31-10-655 գրության համաձայն` Արմեն Աշոտի Թամրազյանի մոտ ախտորոշվել է «ՄԻԱՎ-ՁԻԱՀ» 4-րդ կլինիկական փուլ, աջակողմյան սուբտոտալ թոքաբորբ»:
ՀՀ ԱՆ «ՁԻԱՀ-ի կանխարգելման հանրապետական կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրենի կողմից 2014 թվականի հունիսի 23-ին տրված թիվ 250 գրության համաձայն` Արմեն Աշոտի Թամրազյանի մոտ 2014 թվականի մարտի 24-ին ախտորոշվել է ՄԻԱՎ վարակ և 2014 թվականի մարտի 25-ից նա գտնվում է դիսպանսերային հսկողության տակ ՀՀ ԱՆ «ՁԻԱՀ-ի կանխարգելման հանրապետական կենտրոն» ՊՈԱԿ-ում: 2014 թվականի հունիսի 4-ի դրությամբ ախտորոշումը հետևյալն է` ՄԻԱՎ վարակ, 3-րդ կլինիկական փուլ, չափավոր արտահայտված իմունային անբավարարություն, աջակողմյան սուբտոտալ թոքաբորբ աբսցեսավորումով, օրալ կանդիդոզ, միզուղիների բորբոքում, ողնաշարի դիսկոզ (L5-S1):
Իսկ մեղադրող Ա.Մանուկյանի կողմից դատարանին ներկայացված ՀՀ կրթության և գիտության նախարարության Հաղարծինի միջնակարգ դպրոցի տնօրեն Գ.Թամամյանի կողմից տրված գրության համաձայն` Տավուշի մարզի Հաղարծին գյուղի բնակիչ Արմեն Աշոտի Թամրազյանը Հաղարծին գյուղի միջնակարգ դպրոցի առաջին դասարան է ընդունվել 1993-94 ուստարում և սովորել մինչև 6-րդ դասարան: Ուսումը չի շարունակել, քանի որ ուսման մեջ դրսևորել է շատ ցածր առաջադիմություն և եղել է մտավոր թերզարգացած: Ուսման տարիներին ուսուցչական կոլեկտիվը դրսևորել է բարի կամք և նրան գնահատել բավարար:
Ինչ վերաբերում է ընթերակա Էրիկ Արտաշի Կալոյանի մասնակցությունը դեպքի վայրի զննությանը, ապա Դատարանն արձանագրել է, որ գործի նախաքննության և դատաքննության ընթացքում հիմնավորվել է, որ ՀՀ ոստիկանության անձնագրերի և վիզաների վարչության թիվ 420250 տեղեկանքի համաձայն` ըստ ԲՊՌ պահոցի Էրիկ Արտաշի Կալոյան անձ չի անցնում, ուստի, Դատարանն արձանագրել է, որ Էրիկ Արտաշի Կալոյան անձնավորությունը որպես ընթերակա չէր կարող մասնակից լինել դեպքի վայրի զննությանը:
Երկրորդ.
Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն` Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանի «Ձայնարկիչի վրա առկա է էլ. փոքրիկ կշեռք` արծաթագույն, իսկ դրա կողքին առկա են թվով 8 սպիտակ թղթով փաթեթավորված թղթե փաթեթներ: Դրանցից 5-ի մեջ առկա է դեղնականաչավուն, ընդհանուրը մոտ 3.2 գրամ քաշով /թղթերը հետը/ զանգված: Մնացած 3 փաթեթների մեջ առկա է մոտ 5.7 գրամ ընդհանուր քաշով սպիտակ գույնի բյուրեղանման զանգված: Վերոնշված զանգվածը մատնացույց է արել և ներկայացրել է Կ.Կարապետյանը, ինչպես նաև ծաղկամանով բույսը: Այդ ամենը վերցվել է, փաթեթավորվել և կնիքվել է բաժնի «ծրարների համար» կնիքով»: Դեպքի վայրի զննության արձանագրությունից պարզ է դառնում, որ հայտնաբերվել են թվով 8 սպիտակ թղթով փաթեթավորված թղթե փաթեթներ: Մինչդեռ, դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 204 Ք եզրակացության համաձայն (եզրակացության 2-րդ էջի 1-ին պարբերություն)` փորձաքննության ներկայացված 1-ին պոլիմերային փաթեթը բացվել ու դրանից հանվել են թվով 8 փոքրիկ փաթեթներ, որոնցից 1-ին, 2-րդ, 3-րդ, 5-րդ և 8-րդ փաթեթները եղել են զուգահեռ գծերով, այլ ոչ թե սպիտակ թղթով, 4-րդ և 7-րդ փաթեթները` ՀԴՄ կտրոնի թղթյա փաթեթներ, այլ ոչ թե սպիտակ թղթով, իսկ 6-րդ փաթեթը` բանկային անդորրագրի սպիտակ գույնի թղթյա փաթեթ:
Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն` ձայնարկիչի վրա առկա է եղել էլեկտրական փոքրիկ կշեռք` արծաթագույն, սակայն այն չի վերցվել, չնայած մեղադրական եզրակացության մեջ նշված է, որ Արման Գեղամյանին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորվել է նաև դեպքի վայրի զննության արձանագրությունով այն մասին, որ հայտնաբերվել է նաև արծաթագույն կշեռք, բայց նախաքննության ընթացքում այդպես էլ չի պարզվել, թե Երևան քաղաքի Մայիսյան փողոց 33 շենքի թիվ 9 բնակարանում 05.06.2013 թվականին թմրանյութերի կողքին հայտնաբերված կշեռքն ինչ պատճառաբանությամբ չի վերցվել /հիմք` ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետի 12.06.2014 թվականի թիվ 30/8881 գրությունը, հատոր 3, գ.թ. 230/:
Դատարանը փաստել է, որ նախաքննական մարմինը լրիվ և բազմակողմանի քննություն չի կատարել, այնուհետև որևէ գնահատական չի տվել դեպքի վայրի զննությամբ հայտնաբերված և փորձաքննությանը ներկայացված փաթեթների թղթերի առանձնահատկությունների` տեսակի և գույնի վերաբերյալ առկա հակասությանը:
Երրորդ.
Դեպքի վայրի զննության արձանագրության համաձայն` դեպքի վայրի զննություն կատարելուց հետո «Վերցվել է զանգվածը, առանց կշեռքի, ծաղկամանը, լուսավորման սարքը իր հովացուցիչով», սակայն քրեական գործի նյութերում չի երևում, թե որտեղ են գտնվում Երևան քաղաքի Մայիսյան 33Ա շենքի թիվ 9 բնակարանից հայտնաբերված և դեպքի վայրի զննությունից հետո կազմված արձանագրության համաձայն վերցված լուսավորման սարքն իր հովացուցիչով` քրեական գործի նյութերով պարզ չդարձավ ով և ինչ հանգամանքներում է դրանք տնօրինել:
Դատարանն արձանագրել է, որ սույն քրեական գործով Արման Ռուբենի Գեղամյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմում դրված դեպքի վայրի զննությունը կատարվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 81-րդ և 218-րդ հոդվածների պահանջների էական խախտումներով, հետևաբար այն չի կարող համարվել որպես թույլատրելի ապացույց և դատարանը «Դեպքի վայրի զննությունը» ճանաչել է ոչ պատշաճ ապացույց:
Այնուամենայնիվ, Դատարանն արձանագրել է, որ ինչպես «Դեպքի վայրի զննությունը», այնպես էլ մեղադրական եզրակացությամբ մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցներից և որևէ մեկով չի հիմնավորվում Արման Գեղամյանին առաջադրված մեղադրանքը:
3) Անդրադառնալով Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի բացատրությունը որպես թույլատրելի ապացույց ճանաչելուն, Դատարանը հանգել է հետևյալին.
Քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից պարզ է դառնում, որ 2013 թվականի հունիսի 14-ին Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի վերաբերյալ կազմված տոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 13-1717 եզրակացության համաձայն` Կարինե Համբարձումի Կարապետյանից 2013 թվականի հունիսի 05-ին վերցված մազի և մեզի փորձանմուշների մեջ հայտնաբերվել են կանաբինոիդների խմբին պատկանող թմրամիջոցի թմրալկալոիդներ, որոնց օգտագործման ժամանակահատվածը համապատասխանում է մոտ վեց ամսվա վաղեմության, ինչի հիման վրա էլ Կարինե Համբարձումի Կարապետյանը հաշվառման է վերցվել «Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» նարկոլոգիական կլինիկա ՓԲԸ-ում` «Կանաբիս» տեսակի թմրամիջոցների գործածման կապակցությամբ:
Իսկ ՀՀ ԳԱԱ «Փորձաքննությունների ազգային բյուրո» ՊՈԱԿ-ի փորձագետ Սվետլանա Մինասյանի ցուցմունքի համաձայն` թիվ 13-1717 եզրակացությամբ Կ.Կարապետյանից վերցված նմուշներում հայտնաբերվել են կանաբինոիդների խմբին պատկանող թմրամիջոցներ, որոնց օգտագործման ժամանակահատվածը համապատասխանում է մոտ 6 ամսվա վաղեմության` հաշվի առնելով փորձանմուշը վերցնելու օրվանից սկսած, այսինքն` 06.06.2013 թվականից վեց ամիս առաջ, քանի որ Կարինե Կարապետյանից վերցված մեզի փորձանմուշի մեջ նաև հայտնաբերվել են կանաբինոիդների խմբին պատկանող թմրամիջոցի թմրալկալոիդներ, այսինքն, նա թմրամիջոցը օգտագործել է փորձաքննության ներկայացվելուց մի քանի օր առաջ, իսկ վեց ամսվա վաղեմությունը պայմանավորված է եղել մազի փորձանմուշների հետազոտությամբ:
Դատարանը գտել է, որ նախաքննական մարմինը չի ուսումնասիրել և գործով ձեռք բերված մյուս ապացույցի` տոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 13-1717 եզրակացության հետ չի համադրել ու դրանից հետո ճիշտ չի գնահատել Կարինե Կարապետյանի բացատրությամբ հայտնած այն փաստը, թե «Արմանն իրեն նույնպես հյուրասիրել է կրիստալ և մարիխուանա տեսակի թմրանյութ», քանի որ նշված եզրակացության համաձայն` Կարինե Համբարձումի Կարապետյանից վերցված մազի և մեզի փորձանմուշների մեջ կանաբինոիդների խմբին պատկանող թմրամիջոցի թմրալկալոիդներից բացի այլ տեսակի թմրամիջոցներ չեն հայտնաբերվել:
Մեջբերված փաստերը վերլուծելով` Դատարանն արձանագրել է, որ նախաքննական մարմինը, գնահատելով Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի բացատրությունը, ինչպես նաև հետագա ցուցմունքների արժանահավատության հարցը, որևէ վերլուծություն և հիմնավորում չի նշել համապատասխան բացատրությունը տալու հանգամանքների, Կարինե Կարապետյանի հոգեբանական կամ ֆիզիոլոգիական վիճակի վերաբերյալ, ստացված տեղեկությունները չի վերլուծել իրենց ամբողջության մեջ, համադրել դրանք այլ ապացույցների հետ, պարզել դրանց համապատասխանությունը կամ հակասությունը, հակասության դեպքում` դրա պատճառները:
Այսպես.
1. Գործի նյութերի ուսումնասիրությունից երևում է, որ գործի նյութերում առկա են փաստական տվյալներ, որոնց հիման վրա հնարավոր է ողջամիտ հետևություն անել այն մասին, որ 2013 թվականի հունիսի 05-ին Կարինե Կարապետյանը եղել է թմրամիջոց օգտագործած վիճակում: Վերջին դիրքորոշման համար Դատարանը հիմք է ընդունել փորձագետի 2013 թվականի հունիսի 14-ի 13-1717 եզրակացությունը, որի համաձայն Կ.Կարապետյանի մեզի և մազի փորձանմուշներում հայտնաբերվել են կանաբինոիդների խմբի թմրամիջոցների թմրալկալոիդներ, ինչպես նաև ՀՀ ԳԱԱ «Փորձաքննությունների ազգային բյուրո» ՊՈԱԿ-ի փորձագետ Սվետլանա Մինասյանի վերը նշված ցուցմունքը:
Նախաքննական մարմնի կողմից արժանահավատ գնահատված և որպես ապացույց ճանաչված Կ.Կարապետյանի բացատրությունը տրվել է 2013 թվականի հունիսի 05-ին, երբ վերջինս գտնվել է թմրամիջոցի ազդեցության տակ:
Դատարանը գտել է, որ Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի բացատրության արժանահավատությունը գնահատելիս և այն որպես ապացույց ճանաչելիս նախաքննական մարմինն անտեսել է և հաշվի չի առել բացատրություն տալու հանգամանքներին վերաբերող վերոհիշյալ փաստերը:
Գործի նյութերից երևում է նաև, որ Արման Գեղամյանը գործի քննության ողջ ընթացքում չի ընդունել թմրամիջոց իրացնելու փաստը: 2013 թվականի հունիսի 05-ին բացատրություն տալուց հետո` 2013 թվականի հուլիսի 18-ին Կարինե Համբարձումի Կարապետյանը հարցաքննվել է որպես վկա, և ցուցմունք է տվել այն մասին, որ Արմանի հետ ծանոթացել է իրենց քոլեջի աղջիկներից` Միլենայի միջոցով: Գրավոր բացատրության բովանդակությունը լավ չի հիշում, քանի որ այն գրելու պահին գտնվել է հոգեկան և ֆիզիկական անկայուն վիճակում, ինչը կապված է եղել Արմանի հետ ունեցած վիճաբանության հետ, քանի որ նկատել է այլ աղջիկների կողմից Արմանին կատարված հեռախոսազանգեր, իսկ վերջինս էլ անտաբեր է դարձել իր նկատմամբ: Իրականում ոստիկանների կողմից հայտնաբերված տոպրակն ինքը բնակարանում նկատել է հունիսի 04-ին, և ուսումնասիրելուց հետո ինքը ենթադրել է, թե դա թմրանյութ է, և հենց այդ պատճառով էլ զանգահարել է ոստիկանություն: Ինքը չի հիշում, որ բացատրության մեջ գրել է, թե Արմանը թմրամոլ է և զբաղվում է թմրանյութերի իրացմամբ, դա իրականությանը չի համապատասխանում, Արմանն իր ներկայությամբ երբևիցէ թմրանյութ չի իրացրել և ինքը նման դեպքի մասին ընդհանրապես տեղեկություն չունի: Բացատրության մեջ նշված մտքերը կարող էին ուղղված լինեին Արմանից վրեժ լուծելու համար: Ինքը նաև տեղեկություն չունի Արմանի կողմից թմրանյութ ձեռք բերելու հանգամանքից: «Կրիստալ» բառն իրեն ծանոթ չէ, հնարավոր է ոստիկանների կողմից այն վերցնելու ընթացքում նրանք արտաբերած լինեն այդ անվանումը, ինչն էլ ինքը շարադրած լինի իր բացատրության մեջ: Իր կողմից 2013 թվականի հունիսի 05-ին տրված բացատրությունը, ինչպես նաև նույն օրը ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնում տրված հաղորդումը չի համապատասխանում իրականությանը:
Կարինե Կարապետյանը 05.06.2013 թվականին բացատրություն տալիս նախազգուշացված չի եղել քրեական պատասխատվության մասին, իսկ հետագա նախաքննական բոլոր ցուցմունքներում, Կարինե Կարապետյանը, նախազգուշացված լինելով սուտ ցուցմունք տալու համար նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին, հերքել է ընդհանրապես Արման Գեղամյանի մասնակցությունը հանցագործությանը, ինչին նախաքննական մարմինը որևէ գնահատական չի տվել և սուտ ցուցմունք տալու համար Կարինե Համբարձումյանին քրեական պատասխանատվության ենթարկելու հարցը քննության առարկա չի դարձրել:
2. Բացի այդ, նախաքննական մարմինն անտեսել է նաև այն հանգամանքը, որ քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով, մասնավորապես Արման Գեղամյանի և Կարինե Կարապետյանի կողմից օգտագործված բջջային հեռախոսահամարների վերծանումներով, հերքվել է Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի բացատրությամբ նշված հետևյալ փաստը. «2013 թվականի հունիսի 04-ին, մոտ 18:00-ի կողմերը ինքը և Արմանը տաքսի ավտոմեքենայով գնացել են Նոր Նորքի Գայի արձանի մոտ, որտեղ նա իջել է տաքսի մեքենայից, նստել ինչ-որ Նիվա մակնիշի մեքենայի մեջ: Այնուհետև վերադարձել է իր մոտ: Հետագայում ինքը հասկացել է, որ վարորդից կամ ուղևորից ձեռք է բերել մարիխուանա տեսակի թմրանյութ»: Նշված դիրքորոշման համար Դատարանը հիմք է ընդունել 2013 թվականի նոյեմբերի 04-ին կատարված` լազերային սկավառակը զննելու մասին արձանագրությունը, համաձայն որի` Արման Գեղամյանի և Կարինե Կարապետյանի 091-65-65-51, 091-11-78-76, 099-60-06-33, 099-60-00-00, 099-60-06-77 բջջային հեռախոսահամարները 2013 թվականի հունիսի 4-ին ժամը 18:00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 2-րդ զանգվածում առկա ալեհավաք կայանների կողմից չեն ֆիքսվել: Ինչպես նաև «Վերծանումները զննելու մասին» 2014 թվականի մայիսի 12-ին կազմված արձանագրությունը, համաձայն որի` «զննության է ենթարկվել մեղադրյալ Ա.Գեղամյանի անվամբ առկա 099-666-000, 099-600-677 և 099-600-633 հեռախոսահամարների վերծանումների զննություն: Զննությամբ պարզվել է, որ 2013 թվականի հունիսի 04-ին ժամը 18:00-ից 19:00-ի սահմաններում նշված հեռախոսահամարները ֆիքսվել են հետևյալ հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների կողմից` 099-666-000 հեռախոսահամարը ֆիքսվել է Երևան քաղաքի Լեոյի փողոցի 54, Սարյան 22, Խորենացի 13ա հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների կողմից: 099-600-677 հեռախոսահամարը ֆիքսվել է Երևան քաղաքի մաշտոցի պողոտա 11, Լեոյի փողոցի 54, Սարյան 22 հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների կողմից: 099-600-633 հեռախոսահամարը ֆիքսվել է Երևան քաղաքի Արամի 54, Մաշտոցի պողոտա 11 հասցեներում տեղակայված ալեհավաքների կողմից»:
Այսինքն, նախաքննական մարմինը ճիշտ չի գնահատել այն հանգամանքը, որ գործով ձեռք բերված ապացույցներով հիմնավորվել է, որ 2013 թվականի հունիսի 04-ին ժամը 18:00-ից 19:00-ի սահմաններում ինչպես Արման Գեղամյանի, այնպես էլ Կարինե Կարապետյանի կողմից օգտագործվող հեռախոսահամարներից և ոչ մեկը չի սպասարկվել Նոր Նորք վարչական շրջանում տեղակայված ալեհավաքների կողմից, հետևաբար չի հիմնավորվել Կարինե Կարապետյանի բացատրությամբ նշված այն փաստը, թե ինքը և Արման Գեղամյանը 2013 թվականի հունիսի 04-ին ժամը 18:00-ից 19:00-ի սահմաններում գտնվել են Երևան քաղաքի Նոր Նորք վարչական շրջանի «Գայի» արձանի մոտ:
Ավելին, քրեական գործի ուսումնասիրությունից երևում է, որ Կարինե Կարապետյանի բացատրությամբ նշված` «2013 թվականի հունիսի 04-ին, մոտ 18:00-ի կողմերը ինքը և Արմանը տաքսի ավտոմեքենայով գնացել են Նոր Նորքի Գայի արձանի մոտ, որտեղ նա իջել է տաքսի մեքենայից, նստել ինչ-որ Նիվա մակնիշի մեքենայի մեջ» փաստը հաստատելու առնչությամբ նախաքննության մարմինը դեռևս 16.07.2013, 23.07.2013, 26.07.2013, 14.08.2013, 11.09.2013, 04.10.2013, 17.10.2013 թվականներին համապատասխան օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումներ ձեռնարկելու հանձնարարություն է տվել ոստիկանությանը` Կարինե Կարապետյանի բացատրության արժանահավատությունը ստուգելու, դեպքի մասին տեղեկություններ ունեցող անձանց և դեպքի իրական հանգամանքները պարզելու նպատակով, սակայն տրված հանձնարարությունների վերաբերյալ կատարված օպերատիվ-հետախուզական գործողությունների արդյունքում այդպես էլ չի հիմնավորվել Կարինե Կարապետյանի բացատրությամբ նշված որևէ հանգամանք:
Ավելին, նախաքննության մարմինը որևէ ապացույց չունենալու պայմաններում 2014 թվականի ապրիլի 22-ի որոշմամբ անհայտ անձի կողմից գործով չպարզված հանգամանքներում և ժամանակ մեղադրյալ Արման Ռուբենի Գեղամյանին ապօրինաբար 3,82 գրամ առանձնապես խոշոր չափի մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց և զգալի չափի` 0,85 գրամ քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց իրացնելու դեպքի առթիվ թիվ 15126913 քրեական գործի նյութերով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցել է թիվ 13138514 քրեական գործը և այն առանձնացրել առանձին վարույթ:
Բացի այդ, նախաքննական մարմինը ուշադրության չի արժանացրել վկա Կարինե Կարապետյանի ցուցմունքներում, բացատրության և դեպքի վայրի զննության մեջ նշված այն հակասությանը, որ «Քիչ անց բնակարան են եկել ոստիկանության աշխատակիցները, որոնց ինքը մատնացույց է արել պոլիէթիլենային տոպրակներով, իսկ դեպքի վայրի զննությամբ ոչ թե տոպրակներ է ասվում, այլ` թղթե փաթեթներ փաթեթավորված թմրանյութերը և ներկայացրել դրանք»:
Վերոգրյալ հանգամանքների համադրված վերլուծության հիման վրա Դատարանը հիմնավորված չի համարել նախաքննական մարմնի այն հետևությունը, որ Կարինե Կարապետյանի 2013 թվականի հունիսի 05-ին տված բացատրությունն արժանահավատ է, իսկ դրանից հետո տրված ցուցմունքները՝ անարժանահավատ, քանի որ բացատրություն տալու ժամանակ Կարինե Կարապետյանը նախազգուշացված չի եղել ՀՀ քրեական օրենսգրքով նախատեսված քրեական պատասխատվության մասին, իսկ ցուցմունքներ տալու ժամանակ նախազգութշացված է եղել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 338-339-րդ հոդվածներով նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին:
Կարինե Կարապետյանը հանցագործության մասին հաղորդում տալիս է միայն նախազգուշացված եղել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածով նախատեսված քրեական պատասխանատվության մասին, սակայն նշված հաղորդման մեջ Կարինե Կարապետյանը հայտնել է, որ իր ընկեր Արման Գեղամյանը պարբերաբար զբաղվում է թմրանյութերի ապօրինի շրջանառությամբ և բնակարանում թմրանյութ լինելու վերաբերյալ որևէ նշում չկա Կ.Կարապետյանի հաղորդման մեջ:
4) Անդրադառնալով նախաքննական մարմնի կողմից 2014 թվականի ապրիլի 22-ի որոշմամբ` թիվ 15126913 քրեական գործով Կ.Կարապետյանի 05.06.2013 թվականին ոստիկանության Կենտրոնական բաժնին տված հաղորդումը, վերջինիս կողմից ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչություն 05.06.2013 թվականին կատարած ահազանգի ձայնագրառումը և նույն ահազանգի վերաբերյալ քաղաքացիների ահազանգերի գրանցման և հաշվառման մատյանի համապատասխան էջի պատճենը որպես ապացույց ճանաչելուն, Դատարանն արձանագրել է հետևյալը.
ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալի կողմից 2014 թվականի ապրիլի 09-ին տրված թիվ 8/3-824 գրության համաձայն` «05.06.2013 ժ.01.40-ին 091-11-78-76 հեռախոսահամարից ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության օպերատիվ կառավարման կենտրոնի 1-02 հեռախոսահամարին է զանգահարել Մայիսյան փողոցի 33-Ա տան բնակչուհի` Կարինե Կարապետյանը և հայտնել, որ իրենց տանը թմրանյութ կա: Ահազանգը ժ.01.40-ին փոխանցվել է ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին /2-րդ մատյան 2131/»:
Այնուհետև, պատահարների վերաբերյալ ոստիկանության մարմնում հեռախոսով, հեռագրով, պահպանման ազդանշանային սարքերի և այլ ազդանշանների գործելու միջոցով ստացված տեղեկությունների գրանցման-հաշվառման ՈԵՎ ՕԿԿ թիվ 2 մատյանի 3/221-12 թիվ 4947 հերթական համարի տակ գրանցվել է հետևյալ հաղորդագրությունը. «05.06.2013թ. ժամը 0140 1-02-ով զանգահարեց Կարինե Համբարձումի Կարապետյանը բն. է Մայիսյան փ. 33Ա տ. հեռ. 091 11-78-76: Տեղեկատվության բովանդակություն` իրենց տանը թմրանյութ կա: Տեղեկատվության վերաբերյալ հերթապահի կողմից ձեռնարկված միջոցները` ժամը 0140 հաղորդվել է Կենտեոնականի ո/բ., հերթ. Սարգսյան: Տեղեկատվության ստուգման արդյունքները` գրանցվել է 2-րդ մատյան-2131: Մեկնել է հ/ո տեսուչ Ա.Ալեքսանյանը: «Թմրանյութի հայտնաբերում» դ/գ- 1516»:
Քրեական գործի 3-րդ հատորի 106-րդ էջում առկա «Լազերային սկավառակը վերարտադրելու և զննելու մասին» 2014 թվականի ապրիլի 22-ին կազմված արձանագրության համաձայն (զննության է ենթարկվել Կարինե Համբարձումի Կարապետյանի կողմից 2013 թվականի հունիսի 05-ին ՀՀ ոստիկանության 1-02 հեռախոսահամարին կատարված ահազանգը)` ոստիկանության բաժին զանգահարած կինը հայտնել է հետևյալը. «Ճիշտն ասած իմ գլխին սարքել են, իմ ընկերը իրա պարունակությունը դրելա իրա ժամացույցով և անդամի ներսում գտնվող կամեռայով, նկարելա այն, ինչ որ իրան պետքա, վերցրելա էտ պարունակություններից որոշ չափեր, ինձ հարցեր տալով, որ «սա ինչա, խի էս օգտագործում» ինձ էլ ես քցել սրա մեջ, դու գժվել ես, ու այ սենց նմանատիպ բաներ, ինքը վերցրելա այդ պարունակությունները, տանից դուրսա եկել, ու ես շատ լավ գիտեմ, որ իմ հետևից ոստիկանությունը գալույա, խնդրում եմ, կմոտենաք»: Տղամարդու հարցին` «Բա ինչա եղել, մոտավոր ասեք», կինը պատասխանել է` «Նարկոտիկ կա տանը»: Այնուհետև, հասցեն ասելու վերաբերյալ տղամարդու հարցին կինը պատասխանել է` «Մայիսյան 33Ա», ինչպես նաև ներկայացել է որպես Կարինե Համբարձումի Կարապետյան: Այնուհետև Կ.Կարապետյանն ասել է` «Շտապ, խնդրում եմ, լավ, ես ստեղ ոչ մի բանի ձեռք չեմ տվել, իրանք իրանց նկարահանածները ունեն»:
Մեջբերված փաստերը վերլուծելով` Դատարանն արձանագրել է, որ նախաքննական մարմինը սխալ գնահատական է տվել Կարինե Կարապետյանի կողմից 2013 թվականի հունիսի 05-ին ՀՀ ոստիկանության 1-02 հեռախոսահամարին կատարված ահազանգին, քանի որ նշված ահազանգը վերծանելու մասին կազմված արձանագրությամբ ընդհանրապես չի հաստատվում Ա.Գեղամյանի կողմից թմրանյութ ապօրինի ձեռք բերելու, պահելու, առավել ևս իրացնելու հանգամանքը, նրա առնչությունը դեպքին և նրա մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված և նրան մեղսագրված արարքը կատարելու մեջ, Դատարանն արձանագրել է հակառակը` Կ.Կարապետյանը զանգահարելով ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության օպերատիվ կառավարման կենտրոնի 1-02 հեռախոսահամարին և բառացի հայտնել է, որ «կանչ եմ ուզում ձևակերպել չիշտնասած իմ գլխին սարքել են, իմ ընկերը իր պարունակությունը դրել է իրա ժամացույցով անդամի ներսում գտնվող կամեռայով նկարել է այն ինչ-որ իրան պետք է վերցրել է այդ պարունակությունից որոշ չափեր, ինձ հարցեր տալով, որ սա ինչ է, խի էս օգտագործում, ինձել էս գցել դրա մեջ, վատ եմ, դու գժվել էս ինձ ասել է նմանատիպ բաներ: Ինքը վերցրել է այդ պարունակությունը, տանից դուրս է եկել ես շատ լավ գիտեմ, որ իմ հետևից ոստիկանությունը գալու է ես խնդրում եմ կմոտենաք: Ոստիկանի այն հարցին, բայց ինչ է եղել մոտավոր ասեք, Կ.Կարապետյանը պատասխանել է, որ նարկոտիկ կա տանը, հաջորդ այն հարցին տանը նարկոտիկ կա, Կ.Կարապետյանը պատասխանել է այո, հաջորդ հարցին Ձեր հասցեն ասեք, Կ.Կարապետյանը պատասխանել է Մայիսյան 33Ա, Ամիրյան խաչմերուկը անցնում եք այնտեղ «Բեկո» խանութ կա այդ «Բեկո» խանութի մոտ, հաջորդ հարցին քաղաք Երևան, Կ.Կարապետյանը պատասխանել է այո, հաջորդ հարցին Ձեր անունը կասեք Կ.Կարապետյանը պատասխանել է Կարինե Համբարձումի Կարապետյան, հաջորդ հարցին Ձեր տանը թմրանյութ կա, Կ.Կարապետյանը պատասխանել է այո, որից հետո ոստիկանը հայտնել է, որ լավ հիմա կմոտենան, իսկ Կ. Կարապետյանը պատասխանել է խնդրում եմ ես այստեղ ոչ-մի բանի ձեռք չեմ տվել իրենք իրենց նկարահանածներն ունեն, ոստիկանը պատասխանել է եղավ հիմա կմոտենան, Կ.Կարապետյանը պատասխանել է լավ-լավ այսինքն ահազանգում նշված «սա ինչա, խի էս օգտագործում» արտահայտությամբ հիմնավորվում է, որ Արման Գեղամյանն ընդհանրապես տեղեկություն չունի իր և Կարինե Կարապետյանի բնակության վայրում հայտնաբերված թմրանյութերի մասին, իսկ «ինձ էլ ես քցել սրա մեջ» արտահայտությամբ հիմնավորվում է, որ ոչ թե Գեղամյանն է առնչություն ունեցել թմրանյութերի հետ, այլև Կ.Կարապետյանը, իսկ Կարինե Կարապետյանի վերաբերյալ կազմված տոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 13-1717 եզրակացության համաձայն` Կարինե Կարապետյանից 2013 թվականի հունիսի 05-ին վերցված մազի և մեզի փորձանմուշների մեջ հայտնաբերվել են կանաբինոիդների խմբին պատկանող թմրամիջոցի թմրալկալոիդներ:
Այսինքն, գործով ձեռք բերված ապացույցներով հիմնավորվում է, որ ինչպես 2013 թվականի հունիսի 05-ին ահազանգ կատարելու, այնպես էլ դրանից հետո ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնում հաղորդում տալու պահին Կարինե Կարապետյանը գտնվել է թմրամիջոց օգտագործած վիճակում` թմրամիջոցի ազդեցության տակ, հետևաբար Դատարանը գտել է, որ դրանք չեն կարող համարվել որպես թույլատրելի ապացույց:
Բացի այդ, չնայած Արման Գեղամյանին առաջադրված մեղադրանքի հետ որևէ առնչություն չունի, սակայն նախաքննական մարմինը «Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն» նարկոլոգիական կլինիկա ՓԲԸ-ից 2013 թվականի օգոստոսի 12-ին ստանալով տեղեկություն այն մասին, որ Կարինե Կարապետյանը 2013 թվականի հուլիսի 04-ից կլինիկայում հաշվառման մեջ է գտնվում «Կանաբիս» տեսակի թմրամիջոցների գործածման կապակցությամբ, չի պարզել արդյոք վերջինս կանաբինոիդային թմրամոլության դեմ բուժման կարիք ունի, թե ոչ, ինչպես նաև Դատարանի 2013 թվականի հուլիսի 09-ին որոշմամբ քննիչի միջնորդությունը` թիվ 15126913 քրեական գործով Կարինե Կարապետյանի հաշվառման վայրում` Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 1-ին զանգ. 1-ին շենքի 23-րդ բնակարանում և հարակից շինություններում խուզարկություն կատարելու մասին բավարարվել է, որը այդպես էլ չի կատարվել:
Դատարանն արձանագրել է նաև, որ քրեական գործում առկա` հանցագործության մասին հաղորդման մեջ Կարինե Կարապետյանը հայտնել է, որ իր ընկեր Արման Գեղամյանը պարբերաբար զբաղվում է թմրանյութերի ապօրինի շրջանառությամբ, մինչդեռ, բնակարանում թմրանյութ լինելու վերաբերյալ որևէ նշում չկա նշված հաղորդման մեջ, հետևաբար, Դատարանը գտել է, որ նշված հաղորդումը որևէ չէր կարող դրվեր Ա.Գեղամյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմքում:
5) Անդրադառնալով վկաներ Ռուբեն Գեղամյանի, Դավիթ Հարությունյանի և Ռոլանդ Պողոսյանի ցուցմունքները որպես Ա.Գեղամյանի մեղքը հիմնավորող ապացույց գնահատելու փաստին, Դատարանը գտել է, որ վերոշարադրյալ ապացույցների բովանդակային վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ դրանք չեն հաստատում կոնկրետ գործով ապացուցման առարկա կազմող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք են` Ա.Գեղամյանի առնչությունը դեպքին և նրա մեղավորությունը քրեական օրենքով չթույլատրված և նրան մեղսագրված արարքը կատարելու մեջ, հետևաբար, վերը նշված անձանց ցուցմունքները չեն կարող համարվել որպես վերաբերելի ապացույց:
6) Քննության առնելով մեղադրական եզրակացությամբ դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 204 Ք եզրակացությունը որպես Արման Գեղամյանի մեղքը հիմնավորող ապացույց ճանաչելուն, Դատարանը գտել է, որ չնայած նշված եզրակացությամբ հիմնավորվում է, որ Երևան քաղաքի Մայիսյան 33ա շենքի թիվ 9 բնակարանից հայտնաբերված 3,82 գրամ (3,17 գրամ, 0,52 գրամ և 0,13 գրամ) քաշով սպիտակ գույնի փայլուն ու փայլատ բյուրեղային նյութերում առկա է մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց, որոնցում մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոցի ընդհանուր քաշը կազմում է` 3,76 գրամ (3,13 գրամ, 0,51 գրամ և 0,12 գրամ), ընդհանուր 0,75 գրամ (0,57 գրամ և 0,18 գրամ) քաշով բուսական ծագմամբ խառնուրդը հանդիսանում է` 0,44 գրամ (3,33 գրամ և 0,11 գրամ) քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոցի և 0,31 գրամ (0,24 գրամ և 0,07 գրամ) քաշով ծխախոտի մասերի խառնուրդ, ինչպես նաև ընդհանուր 0,41 գրամ (0,08 գրամ և 0,33 գրամ) քաշով բուսական զանգվածը հանդիսանում է` չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, սակայն քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով չի հիմնավորվել, որ նշված թմրամիջոցները պատկանում են Արման Գեղամյանին, առավել ևս, որ Արման Գեղամյանը զբաղվում է թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառությամբ:
Նշված փորձագիտական եզրակացությամբ չի կարող հիմնավորվել Արման Գեղամյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքներ կատարելու փաստը, հետևաբար այն ևս չի կարող ճանաչվել թույլատրելի ապացույց:
7) Անդրադառնալով նախաքննության նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող դատախազ Ա.Մանուկյանի 30.04.2014 թվականի թիվ 55/427 ցուցումին, Դատարանն արձանագրել է, որ դատախազը որևէ նոր փաստական տվյալ ձեռք չբերելու պայմաններում 2014 թվականի ապրիլի 30-ին ցուցում է տվել Արման Գեղամյանին նախկինում առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և նրան նոր մեղադրանք առաջադրելու մասին` պատճառաբանելով, որ քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցները /մասնավորապես, Երևան քաղաքի Մայիսյան 33ա շենքի թիվ 9 բնակարանից հատնաբերված թմրանյութերով առկա թվով ութ փաթեթները/ միմյանց հետ համադրելով, համակցության մեջ վերլուծելով և գնահատելով` ակնհայտ է դառնում, որ Արման Գեղամյանի արարքը համապատասխանում է ոչ թե ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասին և 268-րդ հոդվածի 1-ին մասին, այլ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետին և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասին, ինչի հիման վրա էլ 2014 թվականի հուլիսի 08-ին որոշմում է կայացվել թիվ 15126913 քրեական գործով մեղադրյալ Արման Գեղամյանին 2013 թվականի դեկտեմբերի 25-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 3-րդ մասով և 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքը փոփոխելու և նրան ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նոր մեղադրանք առաջադրելու մասին:
Մինչդեռ, Դատարանն արձանագրել է, որ նախաքննության նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնող դատախազ Ա.Մանուկյանի կողմից որևէ հստակ ապացույց չի նշվել Ա.Գեղամյանի կողմից թմրանյութ ապօրինի ձեռք բերելու և պահելու, առավել ևս իրացնելու վերաբերյալ: Ավելին, բնակարանում, որտեղ Ա.Գեղամյանը համատեղ բնակվել է Կ.Կարապետյանի հետ, թմրանյութ ապօրինի պահելու վերաբերյալ հաղորդում չտալու հանգամանքներում նախաքննական մարմինը Արման Գեղամյանին նախ մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածով, այնուհետև որևէ հիմնավորում չունենալու պայմաններում առաջադրված մեղադրանքը փոփոխել և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածով:
Այսպիսով, կատարելով բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննություն, Դատարանն արձանագրել է, որ նախաքննական մարմնի կողմից կազմված մեղադրական եզրակացությամբ նույնպես չի հիմնավորվում Արման Գեղամյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով հանցանքներ կատարելու հանգամանքը:
Վերը շարադրված փաստերը գնահատելով Դատարանն արձանագրել է, որ սույն գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ Արման Գեղամյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգքրի 266-րդ հեդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքները, այն է՝ իրացնելու նպատակով գործով չպարզված հանգամանքներում և ժամանակ ապօրինի ձեռք է բերել և իրացնելու նպատակով ապօրինի պահել է առանձնապես խոշոր չափի` 3,82 գրամ քաշով մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց և զգալի չափի` 0,85 գրամ քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց:
Մեղադրական եզրակացության հիմքում դրված ապացույցների համակցությունը բավարար չէ Արման Գեղամյանին մեղսագրվող հանցավոր արարքի փաստական հանգամանքները հաստատված համարելու այն ծավալով, որը կբացառի դրա ապացուցվածության վերաբերյալ ցանկացած ողջամիտ կասկած:
ՀՀ Սահմանադրության 19-րդ հոդվածի համաձայն, յուրաքանչյուր ոք ունի իր խախտված իրավունքները վերականգնելու, ինչպես նաև իրեն ներկայացված մեղադրանքի հիմնավորվածությունը պարզելու համար հավասարության պայմաններում, արդարության բոլոր պահանջների պահպանմամբ, անկախ և անկողմնակալ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում իր գործի հրապարակային քննության իրավունք:
ՀՀ Սահմանադրության 21-րդ հոդվածը սահմանում է, որ չփարատված կասկածները մեկնաբանվում են հօգուտ մեղադրյալի:
«Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին» եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 1-ին կետի համաձայն՝ յուրաքանչյուր ոք, երբ որոշվում են նրա քաղաքացիական իրավունքներն ու պարտականությունները կամ նրան ներկայացված ցանկացած քրեական մեղադրանքի առնչությամբ, ունի օրենքի հիման վրա ստեղծված անկախ ու անաչառ դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդարացի և հրապարակային դատաքննության իրավունք … :
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 3-րդ հոդվածի համաձայն` «Քրեական պատասխանատվության միակ հիմքը հանցանք, այսինքն՝ այնպիսի արարք կատարելն է, որն իր մեջ պարունակում է քրեական օրենքով նախատեսված հանցակազմի բոլոր հատկանիշները»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի համաձայն` դատարանի դատավճիռը պետք է լինի օրինական և հիմնավորված: Դատարանի դատավճիռն օրինական է, եթե այն կայացվել է Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրության, սույն օրենսգրքի և այն օրենքների պահանջների պահպանմամբ, որոնց նորմերը կիրառվում են տվյալ քրեական գործը լուծելիս: Դատարանի դատավճիռը հիմնավորված է, եթե`
- դրա հետևությունները հիմնված են միայն դատաքննության ժամանակ հետազոտված ապացույցների վրա.
- այդ ապացույցները բավարար են մեղադրանքը գնահատելու համար.
- դատարանի կողմից հաստատված ճանաչված հանգամանքները համապատասխանում են դատարանում հետազոտված ապացույցներին:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 365-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Մեղադրական դատավճիռը չի կարող հիմնված լինել ենթադրությունների վրա և կայացվում է միայն այն դեպքում, երբ հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունն ապացուցված է դատական քննության ընթացքում: Հանցանքը կատարելու մեջ ամբաստանյալի մեղավորությունը կարող է համարվել ապացուցված, եթե դատարանը, ղեկավարվելով անմեղության կանխավարկածով, հիմնվելով պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում դատական քննության ընթացքում գործի հանգամանքների հետազոտման արդյունքների վրա, դատաքննության ժամանակ հետազոտված հավաստի ապացույցների հիման վրա, ամբաստանյալի մեղավորության մասին չփարատվող բոլոր կասկածները նրա օգտին մեկնաբանելով, սույն օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերում նշված հարցերին տալիս է հաստատող պատասխաններ»:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-4-րդ կետերի համաձայն, դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քրեական հետապնդումը ենթակա է դադարեցման` կատարված հանցագործությանը կասկածյալի կամ մեղադրյալի մասնակցությունն ապացուցված չլինելու արդյունքում, եթե սպառված են նոր ապացույցներ ձեռք բերելու բոլոր հնարավորությունները:
Նույն հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն` դատարանը, հայտնաբերելով քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքներ, լուծում է ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հարցը:
Իսկ ՀՀ քրեական դատավարության 366-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Դատարանը պարտավոր է սույն օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի առաջին մասի 1-3-րդ կետերով և երկրորդ մասով նախատեսված հիմքերից որևէ մեկի առկայության դեպքում տվյալ դատական նիստում կայացնել արդարացման դատավճիռ (…)»:
Վերը շարադրված ապացույցների գնահատման և համադրման արդյունքում` դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցների` «Դեպքի վայրի զննության» արձանագրության, Կարինե Կարապետյանի բացատրության, նախաքննական ու դատաքննական ցուցմունքների, Արմեն Թամրազյանի դատաքննական ցուցմունքի, 2013 թվականի հունիսի 10-ին կազմված դատաքիմիական փորձաքննության թիվ 204 Ք եզրակացության, 2013 թվականի հունիսի 14-ին Կարինե Կարապետյանի վերաբերյալ կազմված տոքսիկոքիմիական փորձաքննության թիվ 13-1717 եզրակացության, ՀՀ ԳԱԱ «Փորձաքննությունների ազգային բյուրո» ՊՈԱԿ-ի փորձագետ Սվետլանա Մինասյանի ցուցմունքի, 2013 թվականի նոյեմբերի 04-ին կատարված` լազերային սկավառակը զննելու մասին արձանագրության, ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության պետի տեղակալի կողմից 2014 թվականի ապրիլի 09-ին տրված թիվ 8/3-824 գրության, Պատահարների վերաբերյալ ոստիկանության մարմնում հեռախոսով, հեռագրով, պահպանման ազդանշանային սարքերի և այլ ազդանշանների գործելու միջոցով ստացված տեղեկությունների գրանցման-հաշվառման ՈԵՎ ՕԿԿ թիվ 2 մատյանի 3/221-12 թիվ 4947 հերթական համարի տակ գրանցված է հետևյալ հաղորդագրության, Կարինե Կարապետյանի կողմից 2013 թվականի հունիսի 05-ին ՀՀ ոստիկանության 1-02 հեռախոսահամարին կատարված ահազանգի վերաբերյալ «Լազերային սկավառակը վերարտադրելու և զննելու մասին» 2014 թվականի ապրիլի 22-ին կազմված արձանագրության, վերծանումները զննելու մասին 2014 թվականի մայիսի 12-ին կազմված արձանագրության և ՀՀ ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության Կենտրոնական բաժնի պետի 12.06.2014 թվականի թիվ 30/8881 գրության, 16.07.2013, 23.07.2013, 26.07.2013, 14.08.2013, 11.09.2013, 04.10.2013, 17.10.2013, 24.01.2014, 11.02.201 և 19.05.2014 թվականների ցուցմուների հիման վրա Դատարանն ապացուցված է համարել, որ Արման Գեղամյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով առաջադրված մեղադրանքն անհիմն է, հետևաբար պետք է ճանաչել և հռչակել նշված հոդվածներով նախատեսված հանցանքի կատարման մեջ ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի անմեղությունը և նրա նկատմամբ պետք է կայացնել արդարացման դատավճիռ` կատարված հանցագործությանը նրա մասնակցությունն ապացուցված չլինելու պատճառաբանությամբ:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Դատարանի եզրահանգումներն այն մասին, որ սույն գործում առկա ապացույցների համակցությունը բավարար չէ հիմնավոր կասկածից վեր ապացուցողական չափանիշին համապատասխան հաստատված համարելու, որ Արման Գեղամյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգքրի 266-րդ հեդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքները, այն է՝ իրացնելու նպատակով գործով չպարզված հանգամանքներում և ժամանակ ապօրինի ձեռք է բերել և իրացնելու նպատակով ապօրինի պահել է առանձնապես խոշոր չափի` 3,82 գրամ քաշով մետամֆետամին տեսակի թմրամիջոց և զգալի չափի` 0,85 գրամ քաշով չորացված մարիխուանա տեսակի թմրամիջոց, հիմնավոր են և բխում են ինչպես գործող օրենսդրության պահանջներից, այնպես էլ գործի փաստական հանգամանքներից ու տվյալներից:
Վերաքննիչ դատարանը վերլուծության և գնահատության ենթարկելով քրեական գործով ձեռք բերված, գործի դատաքննության ընթացքում հետազոտված և սույն որոշման մեջ շարադրված ապացույցներն իրենց համակցությամբ, հանգում է այն հետևության, որ Դատարանն ամբաստանյալ Արման Գեղամյանին վերագրվող հանցավոր արարքների որակման առումով հիմնավոր հետևության հանգելու համար, անհրաժեշտ և բավարար վերլուծության և գնահատման է ենթարկել գործի լուծման համար անհրաժեշտ բացահայտման ենթակա հանգամանքները, որի արդյունքում սույն քրեական գործի շրջանակներում կայացրել է գործն ըստ էության ճիշտ լուծող դատական ակտ:
Վերաքննիչ դատարանը միևնույն ժամանակ հարկ է համարում նշել, որ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքում բերված պատճառաբանությունները բավարար չափով փաստարկված չեն, դրանք` մեղադրանքի կողմից քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների յուրովի մեկնաբանման արդյունք են և չեն կարող սույն քրեական գործի շրջանակներում բավարար հիմք հանդիսանալ ամբաստանյալ Արման Գեղամյանի նկատմամբ մեղադրական դատական ակտ կայացնելու համար:
Այս առումով, Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պահանջների` յուրաքանչյուր ոք իր գործի քննության ժամանակ որպես իրավական փաստարկ իրավունք ունի մատնանշելու նույնանման փաստական հանգամանքներով մեկ այլ գործով Հայաստանի Հանրապետության դատարանի` օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտի հիմնավորումները, այդ թվում՝ օրենքի մեկնաբանությունները:
Տվյալ դեպքում, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ բողոքաբերը վկայակոչելով Վարդան Պետրոսյանի վերաբերյալ գործով ՀՀ Կոտայքի մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի 2015 թվականի հունվարի 25-ի դատական ակտում տեղ գտած հիմնավորումները, անտեսել է այն հանգամանքը, որ հիշյալ դատական ակտը չի մտել օրինական ուժի մեջ, քանի որ այն վերաքննության կարգով բողոքարկվել է ինչպես մեղադրողի, այնպես էլ տուժողների կողմից:
Միևնույն ժամանակ Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ գործը քննելիս և լուծելիս Դատարանի կողմից քրեադատավարական իրավունքի այնպիսի էական խախտումներ, որոնք ազդել կամ կարող էին ազդել սույն գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա` թույլ չեն տրվել:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ սույն գործի շրջանակներում Դատարանի կողմից կայացվել է օրինական, հիմնավորված և պատճառաբանված դատական ակտ, ուստի այն պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-394-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2015 թվականի հունվարի 30-ի դատավճիռը, քրեական գործով ըստ մեղադրանքի` Արման Ռուբենի Գեղամյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 2-րդ կետով և 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով, թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը` մերժել:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան՝ այն հրապարակելու պահից մեկամսյա ժամկետում։

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ


ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ


Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ