Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0106/01/14
Վիճակագրական տողի համար : 15.19

Պատասխանող

Արթուր Մաթևոսյան Հենրիկի
Նորայր Մկրտչյան Սարգսի
Նորայր Մկրտչյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մեսրոպ Մակյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մեսրոպ Մակյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Արթուր Մաթևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, մտադրություն ունենալով բուժման մեկնել Ֆրանսիա, այդ հարցի կարգավորման համար հորաքրոջ դստեր միջոցով ծանոթանալով Նորայր Մկրտչյանի հետ և վերջինիցս տեղեկանալով, որ նա կարող է 2.800 Եվրո գումարի դիմաց կազմակերպել Հունաստանի կացության կարգավիճակի արտոնագրեր ստանալու հարցը առանց Հունաստան մեկնելու և համապատասխան մարմիններին դիմելու, հանցավոր համաձայնության գալով Նորայր Մկրտչյանի հետ, վերջինիս վճարել է գումարը և տրամադրել իր ՀՀ քաղաքացու անձնագիրը ու 2 լուսանկար։ Նորայր Մկրտչյանին մեղադրանք առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, տեղյակ լինելով, որ Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանը ցանկություն ունի բուժման նպատակով մեկնել Ֆրանսիա, ձեռնամուխ է եղել ուղևորության կազմակերպմանը, որի համար դիմել է Հունաստանի Աթենք քաղաքում բնակվող, քննությամբ դեռևս չպարզված ոմն Վարդանին։ Վերջինս առաջարկել է 2.800 Եվրո գումարի դիմաց, առանց Արթուր Մաթևոսյանի Հունաստանի համապատասխան մարմիններին դիմելու և օրինական կարգով մուտքի թույլտվություն ստանալու, տրամադրել վերջինիս անվամբ Հունաստանի կացության կեղծված արտոնագիր և կազմակերպելու դրա օգտագործմամբ ուղևորությունը Եվրոպա։ Հանցավոր համաձայնության գալով նշված Վարդանի և Արթուր Մաթևոսյանի հետ, վերջինիցս 2014 թվականի հունվարին պահանջել ու ստացել է նշված գումարը, ՀՀ քաղաքացու անձնագիրը և 2 լուսանկար, որոնք ուղարկել է Վարդանին Հունաստանի կացության կեղծ արտոնագիր ստանալու համար։ Այնուհետև համաձայն ձեռք բերված պայմանավորվածության, Նորայր Մկրտչյանը 2014 թվականի փետրվար ամսին Հունաստանի Սալոնիկ քաղաքի ավտոկայանի մոտ հանդիպել է Վարդանին և նրանից ստացել Արթուր Մաթևոսյանի անձնագիրն ու վերջինիս տվյալներով Հունաստանի կացության թիվ 0^4591656 կեղծ արտոնագիրը, և 2014 թվականի մարտ ամսին փոխանցել է Արթուր Մաթևոսյանին, ով ձեռք բերելով կեղծված արտոնագիրը, գնել է Երևան–Մոսկվա, Մոսկվա-Փարիզ, Փարիզ–Մոսկվա, Մոսկվա-Երևան չվերթների ավիատոմսեր և 2014 թվականի մարտի 21-ին «Զվարթնոց» օդանավակայանից Երևան-Մոսկվա չվերթով մեկնել է ՌԴ Մոսկվա քաղաքի «Շերեմետևո» օդանավակայան, որտեղ Նորայր Մկրտչյանի ցուցումի համաձայն, կեղծված արտոնագիրը փակցնելով իր ՀՀ քաղաքացու անձնագրում, այն օգտագործելով, 2014 թվականի մարտի 22-ին Մոսկվա-Փարիզ չվերթով մեկնել է Փարիզ։ Փարիզի օդանավակայանում անձնագրային ստուգումն անցնելու ժամանակ բացահայտվել է անձնագրում առկա՝ Հունաստանի կացության կարգավիճակի արտոնագրի կեղծ լինելը և նրան թույլ չի տրվել մուտք գործել Ֆրանսիայի տարածք, ինչի արդյունքում վերջինս արտաքսվել է ՌԴ-ով ՀՀ:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-08-15 16:00 2 Կայացել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-08-14 12:00 2 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-07-30 11:00 2 Կայացել է
Գործ
ԵԿԴ/0106/01/14

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԴԱՏԱՐԱՆ

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀՀ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը
/այսուհետև` դատարան/

Նախագահությամբ դատավոր Մ. Մակյանի

Քարտուղարությամբ Թ. Խաչատրյանի

Մասնակցությամբ՝
Մեղադրող Բ. Ղազինյանի
Պաշտպան Վ. Գևորգյանի
Հանրային պաշտպան Է. Աղաջանյանի
2014թ. օգոստոսի 15-ին, դռնբաց դատական նիստում, Երևան քաղաքում, դատաքննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`

1. Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանի` ծնված 05.07.1972թ.,
ք. Արմավիր, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ
կրթությամբ, չդատված, չամուսնացած, բնակվում է Արմավիրի
մարզի Ջանֆիդա գյուղի 3-րդ փողոցի 15-րդ տանը, մեղադրվում է
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 329-րդ
հոդվածի 1-ին մասով, խափանման մջջոց է ընտրված չհեռանալու
մասին ստորագրությունը,

2 . Նորայր Սարգսի Մկրտչյանի` ծնված 08.08.1955թ., Վանաձոր
մաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն
կրթությամբ, չդատված, բնակվում ՀՀ Լոռու մարզ ք. Վանաձոր»
Ղուկասյան փողոցի 34ա տանը, մեղադրվում է ՀՀ քրեական
օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 38-329-րդ
հոդվածի 1-ին մասով, խափանման մջջոց է ընտրված չհեռանալու
մասին ստորագրությունը


1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
Ըստ դատարան ստացված քրեական գործի նյութերի՝
«Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանը, մտադրություն ունենալով բուժման նպատակով մեկնել Ֆրանսիա և այդ հարցի կարգավորման համար հորաքրոջ դստեր միջոցով ծանոթանալով Նորայր Մկրտչյանի հետ, ով առաջարկել է ուղևորության կազմակերպման հարցի լուծումը, և ստանալով Արթուր Մաթևոսյանի համաձայնությունը, ձեռնամուխ է եղել այդ գործին, որի համար դիմել է Հունաստանի Աթենք քաղաքում բնակվող, քննությամբ դեռևս չպարզված ոմն Վարդանին։ Վերջինս, առաջարկել է 2.800 Եվրո գումարի դիմաց, առանց Արթուր Մաթևոսյանի Հունաստանի համապատասխան մարմիններին դիմելու, և օրինական կարգով մուտքի թույլտվություն ստանալու, տրամադրել վերջինիս անվամբ Հունաստանի կացության կեղծված արտոնագիր և կազմակերպելու դրա օգտագործմամբ ուղևորությունը Եվրոպա։ Առաջարկը ներկայացնելով Արթուր Մաթևոսյանին, և հանցավոր համաձայնության գալով մտահղացումն իրականացնելու համար, Նորայր Մկրտչյանը, վերջինիցս 2014 թվականի հունվարին պահանջել ու ստացել է նշված գումարը, ՀՀ քաղաքացու անձնագիրը և երկու լուսանկար, որոնք ուղարկել է Վարդանին՝ Հունաստանի կացության կեղծ արտոնագիր ձեռք բերելու համար։ Այնուհետև, համաձայն ձեռք բերված պայմանավորվածության, Նորայր Մկրտչյանը, 2014 թվականի փետրվար ամսին Հունաստանի Սալոնիկ քաղաքի ավտոկայանի մոտ հանդիպել է Վարդանին և նրանից ստացել Արթուր Մաթևոսյանի անձնագիրն ու վերջինիս տվյալներով Հունաստանի կացության թիվ GR4591656 կեղծ արտոնագիրը, և 2014 թվականի մարտ ամսին փոխանցել է Արթուր Մաթևոսյանին։ Վերջինս, ձեռք բերելով կեղծված արտոնագիրը, Նորայր Մկրտչյանի ցուցումով գնել է Երևան-Մոսկվա, Մոսկվա-Փարիզ, Փարիզ-Մոսկվա, Մոսկվա-Երևան չվերթների ավիատոմսեր և 2014 թվականի մարտի 21-ին «Զվարթնոց» օդանավակայանից՝ Երևան-Մոսկվա չվերթով մեկնել է ՌԴ Մոսկվա քաղաքի «Շերեմետևո» օդանավակայան, որտեղ նույն՝ Նորայր Մկրտչյանի, ցուցումի համաձայն, կեղծված արտոնագիրը փակցնելով իր ՀՀ քաղաքացու անձնագրում և այն օգտագործելով, 2014 թվականի մարտի 22-ին Մոսկվա-Փարիզ չվերթով մեկնել է Փարիզ։ Փարիզի օդանավակայանում անձնագրային ստուգումն անցնելու ժամանակ, բացահայտվել է անձնագրում առկա՝ Հունաստանի կացության կարգավիճակի արտոնագրի կեղծ լինելը և նրան թույլ չի տրվել մուտք գործել Ֆրանսիայի տարածք, ինչի արդյունքում վերջինս արտաքսվել է ՌԴ-ով՝ ՀՀ»։
Փաստի առթիվ ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության կողմից կողմից 05.05.2014թ.-ին հարուցվել է քրեական գործ։
20.07.2013թ.-ին ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության կողմից կայացվել է որոշում` Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրա նկատմամբ մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
24.07.2013թ.-ին ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության կողմից կայացվել է որոշում` Նորայր Սարգսի Մկրտչյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրա նկատմամբ մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 38-329-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Քրեական գործը Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի գրասենյակ է ստացվել և մուտքագրվել 08.07.2014թ.-ին։
2.Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունը սկսելն ամբաստանյալներ Արթուր Մաթևոսյանը և Նորայր Մկրտչյանը միջնորդել են դատաքննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել են, որ միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր, խորհրդակցել են իրենց պաշտպանների հետ, գիտակցում են արագացված կարգով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքներն իրենց պարզ են, համաձայն են մեղադրանքների հետ և առաջադրված մեղադրանքներում իրենց մեղավոր են ճանաչում լիովին։
Մեղադրանքը պաշտպանող դատախազ Բ.Ղազինյանը, օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից, դատարանում փոխեց իր` նախկինում արագացված դատաքննություն անցկացնելու դեմ առարկելու վերաբերյալ դիրքորոշումը, հայտնելով, որ չի առարկում դատաքննությունն արագացված կարգով անցկացնելու դեմ։
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` մեղադրյալների, գործով վկաների ցուցմունքները, 23.03.2014թ. թիվ 3/230301 կազմված ակտը, ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ արտաքին կապերի վարչության` 10.04.2014թ. թիվ 966ա տեղեկանքը, 03.06.2014թ.-ի թիվ 16391401 փորձագիտական եզրակացությունը և Արթուր Մաթևոսյանի անվամբ ՀՀ քաղաքացու AN 0716718 անձնագրի 9-րդ էջում փակցված թիվ GR 4591656 Հունաստանի կացության կեղծված արտոնագիրը, գտավ, որ ամբաստանյալներ Արթուր Մաթևոսյանը և Նորայր Մկրտչյանը կատարել են համապատասխանաբար՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 38-329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքները։
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի դրույթներին համապատասխան, հետազոտելով և գնահատելով ապացույցներն իրենց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից` հիմնված ներքին համոզմամբ, ապացուցված է համարում ամբաստանյալներ Արթուր Մաթևոսյանին և Նորայր Մկրտչյանին մեղսագրված հանցագործությունների կատարումն ամբողջությամբ, որի համար վերջիններս ենթակա են պատժի։
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես ամբաստանյալների կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրանց անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
Մասնավորապես.
Որպես Արթուր Մաթևոսյանի անձը բնութագրող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ Արմավիրի մարզի Ջանֆիդա Համայնքի ղեկավար Ռ.Եղիազարյանի կողմից տրված բնութագիրը, համաձայն որի` «Արթուր Մաթևոսյանը ծնվել է Հայաստանի Հանրապետության Արմավիրի մարզի Ջանֆիդա գյուղում։ Սովորել և ավարտել է տեղի «Յուրա Դաշտոյանի» անվան միջնակարգ դպրոցը։ 1989-1991թթ. ծառայել է խորհրդային բանակում։ Արթուր Մաթևոսյանը բնակվում է Ջանֆիդա գյուղում և զբաղվում է հողագործությամբ։ Նրա կողմից հակահասարակական երևույթներ չի նկատվել, իր խելացի բարոյական բարձր հատկանիշների, աշխատասիրության և ազնվության շնորհիվ վայելում է ընկերների, հարազատների և համայնքի անդամների հարգանքն ու համակրանքը։ Արթուր Մաթևոսյանը համայնքի լիիրավ անդամներից է։ Ջանֆիդա գյուղական ղեկավարությունը Արթուր Մաթևոսյանին բնութագրում է դրական»։
/տես` գ.թ. 92, դատական նիստի արձանագրությունը/
Բացի այդ, որպես Արթուր Մաթևոսյանի անձը բնութագրող դրական հանգամանք, դատարանը հաշվի է առնում նաև այն, որ նա ՀՀ Ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի հաշվառումներով չի անցնում, նախկինում դատապարտված կամ որևէ այլ կերպ արատավորված չի եղել։
/տես` գ.թ. 28, դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` որպես ամբաստանյալ Արթուր Մաթևոսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում նախաքննության ընթացքում խոստովանական ցուցմունքներով հանդես գալը, կատարած հանցանքի համար անկեղծորեն զղջալը, ինչպես նաև այն, որ նա վատառողջ է, տառապում է «Պարցիալ էպիլեպսիա` հավանական ճակատային բլթի էպիլեպսիա և վերին շնչուղիների բարձր դիմադրության համախտանիշ» հիվանդություններով։
/տես` գ.թ. 72-78, դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանն անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի համաձայն ամբաստանյալ Արթուր Մաթևոսյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների առկայության հարցին, փաստում է, որ գործով այդպիսիք չկան։
/տես՝ քրեական գործի նյութերը և դատական նիստի արձանագրությունը/
Որպես ամբաստանյալ Նորայր Մկրտչյանի անձը բնութագրող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ Լոռու մարզի Վանաձորի քաղաքապետարանի Համատիրությունների և տնտեսության բանի մասնագետ Ա.Սամվելյանի կողմից տրված բնութագիրը, համաձայն որի` «Նորայր Սարգսի Մկրտչյանը ծնվել է 1955 թ.-ին Կիրովական քաղաքում։ Բնակվում է Վանաձոր քաղաքի Ղուկասյանի փողոցի թիվ 34 տանը, ամուսնացած է ունի երկու զավակ։ Նորայր Մկրտչյանն իրեն դրսևորել է որպես բարեխիղճ, ազնիվ բնակիչ։ Հարևանների կողմից բնութագրվում է դրական։ Վանաձորի քաղաքապետարանն Նորայր Մկրտչյանի վերաբերյալ որևէ բողոք չի ներկայացվել»։
/տես` գ.թ. 98, դատական նիստի արձանագրությունը/
Բացի այդ, որպես Նորայր Մկրտչյանի անձը բնութագրող դրական հանգամանք, դատարանը հաշվի է առնում նաև այն, որ նա ՀՀ Ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի հաշվառումներով չի անցնում, նախկինում դատապարտված կամ որևէ այլ կերպ արատավորված չի եղել։
/տես` գ.թ. 30, դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` որպես ամբաստանյալ Նորայր Մկրտչյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում նախաքննության ընթացքում խոստովանական ցուցմունքներով հանդես գալը, կատարած հանցանքի համար անկեղծորեն զղջալը։
/տես` դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանն անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի համաձայն ամբաստանյալ Նորայր Մկրտչյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների առկայության հարցին, փաստում է, որ գործով այդպիսիք չկան։
/տես՝ քրեական գործի նյութերը և դատական նիստի արձանագրությունը/
Անդրադառնալով ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակվելիք պատժաչատեսակների և պատժաչափերի հարցին, դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
դատարանն անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրեսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջներով` հաշվի առնելով ինչպես օրենսդրական, այնպես էլ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կողմից ձևավորված նախադեպային մի շարք մոտեցումներ` մասնավորապես իր ՎԲ-142/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում քննարկվող հարցի առումով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է ներքոհիշյալ իրավական դիրքորոշումները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածն ամրագրել է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը։ Պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն՝ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
Միևնույն ժամանակ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն՝ պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում։
Այլ կերպ` դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա (հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, վնասի չափը և այլն)։ Դատարանը հանրության համար վտանգավորության բնույթը որոշելու ժամանակ պետք է պարզի և հաշվի առնի նաև պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը հանցանքի կատարման պահին։
Ելնելով գործի հանգամանքներից, ինչպես նաև հիմք ընդունելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին կետի դրույթը, համաձայն որի՝ «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատաuխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար», ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ կետի դրույթը, համաձայն որի՝ «Պատժի նպատակն է վերականգնել uոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպեu նաև կանխել հանցագործությունները» և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասը` համաձայն որի՝ «Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով», դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Արթուր Մաթևոսյանի և Նորյար Մկրտչյանի կողմից կատարված արարքների համար նրանց նկատմամբ պետք է նշանակվեն պատիժներ` տուգանքի ձևով, հաշվի առնելով, որ այդ պատժատեսակը սույն գործով կարող է ապահովել պատժի օրենսդրական նպատակները։

Դատարանն ամբաստանյալների նկատամամբ տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելիս, ինչպես նաև դրա չափը որոշելիս հաշվի է առնում վերջիններիս գույքային դրությունը, համաձայն որի` դատական քննության ժամանակ ամբաստանյալ Արթուր Մաթևոսյանը հատնել է, որ զբաղվում է հողագործությամբ, իսկ ամբաստանյալ Նորայր Մկրտչյանը, որ՝ աշխատում է Հայաստանի «ԻՆՏԵՐՊԱՐԿ» Բարեգործական կենտրոն ՀԿ-ում որպես փոխտնօրեն։

Քննարկման առարկա դարձնելով ամբաստանյալ Արուր Մաթևոսյանի շահերի պաշտպան Է.Աղաջանյանի և Նորյար Մկրտչյանի շահերի պաշտպան Վարդուհի Գևորգյանի միջնորդությունները՝ տուգանք նշանակելու դեպքում դրանք տարաժամկետելու մասին և հաշվի առնելով ամբաստանյալների գույքային դրությունը, նրանց եկամտի աղբյուրը, իսկ ամբաստանյալ Նորյար Մկրտչյանի դեպքում նաև՝ ընտանեկան դրությունը, դատարանը գտնում է, որ նշանակված տուգանքի վճարման համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 51-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կարգով հնարավոր է սահմանել վճարման ժամկետ՝ այն թույլատրելով վճարել մաս առ մաս՝ 10 /տասը/ ամիս ժամկետում։

Դատարանն, անդրադառնալով Արուր Մաթևոսյանի և Նորյար Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցների` չհեռանալու մասին ստորագրության, հարցին, գտնում է, որ դրանք պետք է թողնվեն անփոփոխ մինչև դավատվճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ լուծելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածով, գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Հունաստանի կացության թիվ GR 4591656 կեղծ արտոնագիրը` պետք է ոչնչացնել։


4. Եզրափակիչ մաս

Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ Քր. դատ. օր-ի 357-360, 365, 369-373 375.1-375.4-րդ հոդվածներով, դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

1. Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ։
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի երեքհարյուրապատիկի` 300.000 /երեք հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով։ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հարյուրհիսնապատիկի` 150.000 /մեկ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կարգով, հանցանքնրի համակցությամբ, նշանակված պատիժները մասնակի գումարելու սկզբունքով, Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի երեքհարյուրհիսնապատիկի` 350.000 /երեք հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 51-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված կարգով թույլատրել Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանին նշանակված տուգանքի գումարը վճարել մաս առ մաս` 10 /տասը/ ամիս ժամանակահատվածում` ամսեկան 35.000 /երեսունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով
Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
2. Նորայր Սարգսի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 38-329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ։
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով Նորայր Սարգսի Մկրտչյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրհիսնապատիկի` 250.000 /երկու հարյու հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով։ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 38-329-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 /մեկ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կարգով, հանցանքնրի համակցությամբ, նշանակված պատիժները մասնակի գումարելու սկզբունքով՝ Նորայր Սարգսի Մկրտչյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի երեքհարյուրհապատիկի` 300.000 /երեք հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 51-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված կարգով թույլատրել Նորայր Սարգսի Մկրտչյանին նշանակված տուգանքի գումարը վճարել մաս առ մաս` 10 /տասը/ ամիս ժամանակահատվածում` ամսեկան 30.000 /երեսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով
Նորայր Սարգսի Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Հունաստանի կացության թիվ GR 4591656 կեղծ արտոնագիրը՝ ոչնչացնել։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով սահմանված հիմքի։


Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0106/01/14
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 08-07-2014
Քրեական գործի համարը 0106/01/14
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն ՀՀ Գլխավոր դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 58205914
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Արթուր Մաթևոսյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, մտադրություն ունենալով բուժման մեկնել Ֆրանսիա, այդ հարցի կարգավորման համար հորաքրոջ դստեր միջոցով ծանոթանալով Նորայր Մկրտչյանի հետ և վերջինիցս տեղեկանալով, որ նա կարող է 2.800 Եվրո գումարի դիմաց կազմակերպել Հունաստանի կացության կարգավիճակի արտոնագրեր ստանալու հարցը առանց Հունաստան մեկնելու և համապատասխան մարմիններին դիմելու, հանցավոր համաձայնության գալով Նորայր Մկրտչյանի հետ, վերջինիս վճարել է գումարը և տրամադրել իր ՀՀ քաղաքացու անձնագիրը ու 2 լուսանկար։

Նորայր Մկրտչյանին մեղադրանք առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, տեղյակ լինելով, որ Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանը ցանկություն ունի բուժման նպատակով մեկնել Ֆրանսիա, ձեռնամուխ է եղել ուղևորության կազմակերպմանը, որի համար դիմել է Հունաստանի Աթենք քաղաքում բնակվող, քննությամբ դեռևս չպարզված ոմն Վարդանին։ Վերջինս առաջարկել է 2.800 Եվրո գումարի դիմաց, առանց Արթուր Մաթևոսյանի Հունաստանի համապատասխան մարմիններին դիմելու և օրինական կարգով մուտքի թույլտվություն ստանալու, տրամադրել վերջինիս անվամբ Հունաստանի կացության կեղծված արտոնագիր և կազմակերպելու դրա օգտագործմամբ ուղևորությունը Եվրոպա։ Հանցավոր համաձայնության գալով նշված Վարդանի և Արթուր Մաթևոսյանի հետ, վերջինիցս 2014 թվականի հունվարին պահանջել ու ստացել է նշված գումարը, ՀՀ քաղաքացու անձնագիրը և 2 լուսանկար, որոնք ուղարկել է Վարդանին Հունաստանի կացության կեղծ արտոնագիր ստանալու համար։ Այնուհետև համաձայն ձեռք բերված պայմանավորվածության, Նորայր Մկրտչյանը 2014 թվականի փետրվար ամսին Հունաստանի Սալոնիկ քաղաքի ավտոկայանի մոտ հանդիպել է Վարդանին և նրանից ստացել Արթուր Մաթևոսյանի անձնագիրն ու վերջինիս տվյալներով Հունաստանի կացության թիվ 0^4591656 կեղծ արտոնագիրը, և 2014 թվականի մարտ ամսին փոխանցել է Արթուր Մաթևոսյանին, ով ձեռք բերելով կեղծված արտոնագիրը, գնել է Երևան–Մոսկվա, Մոսկվա-Փարիզ, Փարիզ–Մոսկվա, Մոսկվա-Երևան չվերթների ավիատոմսեր և 2014 թվականի մարտի 21-ին «Զվարթնոց» օդանավակայանից Երևան-Մոսկվա չվերթով մեկնել է ՌԴ Մոսկվա քաղաքի «Շերեմետևո» օդանավակայան, որտեղ Նորայր Մկրտչյանի ցուցումի համաձայն, կեղծված արտոնագիրը փակցնելով իր ՀՀ քաղաքացու անձնագրում, այն օգտագործելով, 2014 թվականի մարտի 22-ին Մոսկվա-Փարիզ չվերթով մեկնել է Փարիզ։ Փարիզի օդանավակայանում անձնագրային ստուգումն անցնելու ժամանակ բացահայտվել է անձնագրում առկա՝ Հունաստանի կացության կարգավիճակի արտոնագրի կեղծ լինելը և նրան թույլ չի տրվել մուտք գործել Ֆրանսիայի տարածք, ինչի արդյունքում վերջինս արտաքսվել է ՌԴ-ով ՀՀ:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Արթուր
Ազգանուն Մաթևոսյան
Հայրանուն Հենրիկի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Նորայր
Ազգանուն Մկրտչյան
Հայրանուն Սարգսի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 15.19
Չափահաս Այո
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 08-07-2014
Նախագահող դատավոր
Անուն Մեսրոպ
Ազգանուն Մակյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 08-07-2014
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 09-07-2014
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 09-07-2014
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 30-07-2014
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր
Անուն Բ
Ազգանուն Ղազինյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Արթուր
Ազգանուն Մաթևոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Նորայր
Ազգանուն Մկրտչյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ժամ 11:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 14-08-2014
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 15-08-2014
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 15-08-2014
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Արթուր
Ազգանուն Մաթևոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 15-08-2014
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Այլ հանցագործության հոդվածներ
Այլ հանցագործության հոդվածներով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Տուգանք
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Նորայր
Ազգանուն Մկրտչյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 15-08-2014
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Այլ հանցագործության հոդվածներ
Այլ հանցագործության հոդվածներով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Տուգանք
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Գործ
ԵԿԴ/0106/01/14

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ

ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԴԱՏԱՐԱՆ

Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀՀ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը
/այսուհետև` դատարան/

Նախագահությամբ դատավոր Մ. Մակյանի

Քարտուղարությամբ Թ. Խաչատրյանի

Մասնակցությամբ՝
Մեղադրող Բ. Ղազինյանի
Պաշտպան Վ. Գևորգյանի
Հանրային պաշտպան Է. Աղաջանյանի
2014թ. օգոստոսի 15-ին, դռնբաց դատական նիստում, Երևան քաղաքում, դատաքննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`

1. Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանի` ծնված 05.07.1972թ.,
ք. Արմավիր, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ
կրթությամբ, չդատված, չամուսնացած, բնակվում է Արմավիրի
մարզի Ջանֆիդա գյուղի 3-րդ փողոցի 15-րդ տանը, մեղադրվում է
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 329-րդ
հոդվածի 1-ին մասով, խափանման մջջոց է ընտրված չհեռանալու
մասին ստորագրությունը,

2 . Նորայր Սարգսի Մկրտչյանի` ծնված 08.08.1955թ., Վանաձոր
մաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն
կրթությամբ, չդատված, բնակվում ՀՀ Լոռու մարզ ք. Վանաձոր»
Ղուկասյան փողոցի 34ա տանը, մեղադրվում է ՀՀ քրեական
օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 38-329-րդ
հոդվածի 1-ին մասով, խափանման մջջոց է ընտրված չհեռանալու
մասին ստորագրությունը


1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
Ըստ դատարան ստացված քրեական գործի նյութերի՝
«Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանը, մտադրություն ունենալով բուժման նպատակով մեկնել Ֆրանսիա և այդ հարցի կարգավորման համար հորաքրոջ դստեր միջոցով ծանոթանալով Նորայր Մկրտչյանի հետ, ով առաջարկել է ուղևորության կազմակերպման հարցի լուծումը, և ստանալով Արթուր Մաթևոսյանի համաձայնությունը, ձեռնամուխ է եղել այդ գործին, որի համար դիմել է Հունաստանի Աթենք քաղաքում բնակվող, քննությամբ դեռևս չպարզված ոմն Վարդանին։ Վերջինս, առաջարկել է 2.800 Եվրո գումարի դիմաց, առանց Արթուր Մաթևոսյանի Հունաստանի համապատասխան մարմիններին դիմելու, և օրինական կարգով մուտքի թույլտվություն ստանալու, տրամադրել վերջինիս անվամբ Հունաստանի կացության կեղծված արտոնագիր և կազմակերպելու դրա օգտագործմամբ ուղևորությունը Եվրոպա։ Առաջարկը ներկայացնելով Արթուր Մաթևոսյանին, և հանցավոր համաձայնության գալով մտահղացումն իրականացնելու համար, Նորայր Մկրտչյանը, վերջինիցս 2014 թվականի հունվարին պահանջել ու ստացել է նշված գումարը, ՀՀ քաղաքացու անձնագիրը և երկու լուսանկար, որոնք ուղարկել է Վարդանին՝ Հունաստանի կացության կեղծ արտոնագիր ձեռք բերելու համար։ Այնուհետև, համաձայն ձեռք բերված պայմանավորվածության, Նորայր Մկրտչյանը, 2014 թվականի փետրվար ամսին Հունաստանի Սալոնիկ քաղաքի ավտոկայանի մոտ հանդիպել է Վարդանին և նրանից ստացել Արթուր Մաթևոսյանի անձնագիրն ու վերջինիս տվյալներով Հունաստանի կացության թիվ GR4591656 կեղծ արտոնագիրը, և 2014 թվականի մարտ ամսին փոխանցել է Արթուր Մաթևոսյանին։ Վերջինս, ձեռք բերելով կեղծված արտոնագիրը, Նորայր Մկրտչյանի ցուցումով գնել է Երևան-Մոսկվա, Մոսկվա-Փարիզ, Փարիզ-Մոսկվա, Մոսկվա-Երևան չվերթների ավիատոմսեր և 2014 թվականի մարտի 21-ին «Զվարթնոց» օդանավակայանից՝ Երևան-Մոսկվա չվերթով մեկնել է ՌԴ Մոսկվա քաղաքի «Շերեմետևո» օդանավակայան, որտեղ նույն՝ Նորայր Մկրտչյանի, ցուցումի համաձայն, կեղծված արտոնագիրը փակցնելով իր ՀՀ քաղաքացու անձնագրում և այն օգտագործելով, 2014 թվականի մարտի 22-ին Մոսկվա-Փարիզ չվերթով մեկնել է Փարիզ։ Փարիզի օդանավակայանում անձնագրային ստուգումն անցնելու ժամանակ, բացահայտվել է անձնագրում առկա՝ Հունաստանի կացության կարգավիճակի արտոնագրի կեղծ լինելը և նրան թույլ չի տրվել մուտք գործել Ֆրանսիայի տարածք, ինչի արդյունքում վերջինս արտաքսվել է ՌԴ-ով՝ ՀՀ»։
Փաստի առթիվ ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության կողմից կողմից 05.05.2014թ.-ին հարուցվել է քրեական գործ։
20.07.2013թ.-ին ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության կողմից կայացվել է որոշում` Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրա նկատմամբ մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
24.07.2013թ.-ին ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության կողմից կայացվել է որոշում` Նորայր Սարգսի Մկրտչյանին որպես մեղադրյալ ներգրավելու մասին և նրա նկատմամբ մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 38-329-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Քրեական գործը Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի գրասենյակ է ստացվել և մուտքագրվել 08.07.2014թ.-ին։
2.Արագացված դատական քննություն
Մինչև դատաքննությունը սկսելն ամբաստանյալներ Արթուր Մաթևոսյանը և Նորայր Մկրտչյանը միջնորդել են դատաքննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտարարել են, որ միջնորդությունը ներկայացրել են կամավոր, խորհրդակցել են իրենց պաշտպանների հետ, գիտակցում են արագացված կարգով դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքներն իրենց պարզ են, համաձայն են մեղադրանքների հետ և առաջադրված մեղադրանքներում իրենց մեղավոր են ճանաչում լիովին։
Մեղադրանքը պաշտպանող դատախազ Բ.Ղազինյանը, օգտվելով իր դատավարական իրավունքներից, դատարանում փոխեց իր` նախկինում արագացված դատաքննություն անցկացնելու դեմ առարկելու վերաբերյալ դիրքորոշումը, հայտնելով, որ չի առարկում դատաքննությունն արագացված կարգով անցկացնելու դեմ։
Դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` մեղադրյալների, գործով վկաների ցուցմունքները, 23.03.2014թ. թիվ 3/230301 կազմված ակտը, ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ արտաքին կապերի վարչության` 10.04.2014թ. թիվ 966ա տեղեկանքը, 03.06.2014թ.-ի թիվ 16391401 փորձագիտական եզրակացությունը և Արթուր Մաթևոսյանի անվամբ ՀՀ քաղաքացու AN 0716718 անձնագրի 9-րդ էջում փակցված թիվ GR 4591656 Հունաստանի կացության կեղծված արտոնագիրը, գտավ, որ ամբաստանյալներ Արթուր Մաթևոսյանը և Նորայր Մկրտչյանը կատարել են համապատասխանաբար՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 38-329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցավոր արարքները։
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Դատարանը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի դրույթներին համապատասխան, հետազոտելով և գնահատելով ապացույցներն իրենց վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից` հիմնված ներքին համոզմամբ, ապացուցված է համարում ամբաստանյալներ Արթուր Մաթևոսյանին և Նորայր Մկրտչյանին մեղսագրված հանցագործությունների կատարումն ամբողջությամբ, որի համար վերջիններս ենթակա են պատժի։
Պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում ինչպես ամբաստանյալների կողմից կատարած հանցագործության բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրանց անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
Մասնավորապես.
Որպես Արթուր Մաթևոսյանի անձը բնութագրող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ Արմավիրի մարզի Ջանֆիդա Համայնքի ղեկավար Ռ.Եղիազարյանի կողմից տրված բնութագիրը, համաձայն որի` «Արթուր Մաթևոսյանը ծնվել է Հայաստանի Հանրապետության Արմավիրի մարզի Ջանֆիդա գյուղում։ Սովորել և ավարտել է տեղի «Յուրա Դաշտոյանի» անվան միջնակարգ դպրոցը։ 1989-1991թթ. ծառայել է խորհրդային բանակում։ Արթուր Մաթևոսյանը բնակվում է Ջանֆիդա գյուղում և զբաղվում է հողագործությամբ։ Նրա կողմից հակահասարակական երևույթներ չի նկատվել, իր խելացի բարոյական բարձր հատկանիշների, աշխատասիրության և ազնվության շնորհիվ վայելում է ընկերների, հարազատների և համայնքի անդամների հարգանքն ու համակրանքը։ Արթուր Մաթևոսյանը համայնքի լիիրավ անդամներից է։ Ջանֆիդա գյուղական ղեկավարությունը Արթուր Մաթևոսյանին բնութագրում է դրական»։
/տես` գ.թ. 92, դատական նիստի արձանագրությունը/
Բացի այդ, որպես Արթուր Մաթևոսյանի անձը բնութագրող դրական հանգամանք, դատարանը հաշվի է առնում նաև այն, որ նա ՀՀ Ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի հաշվառումներով չի անցնում, նախկինում դատապարտված կամ որևէ այլ կերպ արատավորված չի եղել։
/տես` գ.թ. 28, դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` որպես ամբաստանյալ Արթուր Մաթևոսյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում նախաքննության ընթացքում խոստովանական ցուցմունքներով հանդես գալը, կատարած հանցանքի համար անկեղծորեն զղջալը, ինչպես նաև այն, որ նա վատառողջ է, տառապում է «Պարցիալ էպիլեպսիա` հավանական ճակատային բլթի էպիլեպսիա և վերին շնչուղիների բարձր դիմադրության համախտանիշ» հիվանդություններով։
/տես` գ.թ. 72-78, դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանն անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի համաձայն ամբաստանյալ Արթուր Մաթևոսյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների առկայության հարցին, փաստում է, որ գործով այդպիսիք չկան։
/տես՝ քրեական գործի նյութերը և դատական նիստի արձանագրությունը/
Որպես ամբաստանյալ Նորայր Մկրտչյանի անձը բնութագրող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ Լոռու մարզի Վանաձորի քաղաքապետարանի Համատիրությունների և տնտեսության բանի մասնագետ Ա.Սամվելյանի կողմից տրված բնութագիրը, համաձայն որի` «Նորայր Սարգսի Մկրտչյանը ծնվել է 1955 թ.-ին Կիրովական քաղաքում։ Բնակվում է Վանաձոր քաղաքի Ղուկասյանի փողոցի թիվ 34 տանը, ամուսնացած է ունի երկու զավակ։ Նորայր Մկրտչյանն իրեն դրսևորել է որպես բարեխիղճ, ազնիվ բնակիչ։ Հարևանների կողմից բնութագրվում է դրական։ Վանաձորի քաղաքապետարանն Նորայր Մկրտչյանի վերաբերյալ որևէ բողոք չի ներկայացվել»։
/տես` գ.թ. 98, դատական նիստի արձանագրությունը/
Բացի այդ, որպես Նորայր Մկրտչյանի անձը բնութագրող դրական հանգամանք, դատարանը հաշվի է առնում նաև այն, որ նա ՀՀ Ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի հաշվառումներով չի անցնում, նախկինում դատապարտված կամ որևէ այլ կերպ արատավորված չի եղել։
/տես` գ.թ. 30, դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` որպես ամբաստանյալ Նորայր Մկրտչյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտում նախաքննության ընթացքում խոստովանական ցուցմունքներով հանդես գալը, կատարած հանցանքի համար անկեղծորեն զղջալը։
/տես` դատական նիստի արձանագրությունը/
Դատարանն անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածի համաձայն ամբաստանյալ Նորայր Մկրտչյանի արարքում նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների առկայության հարցին, փաստում է, որ գործով այդպիսիք չկան։
/տես՝ քրեական գործի նյութերը և դատական նիստի արձանագրությունը/
Անդրադառնալով ամբաստանյալների նկատմամբ նշանակվելիք պատժաչատեսակների և պատժաչափերի հարցին, դատարանն արձանագրում է հետևյալը.
դատարանն անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրեսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջներով` հաշվի առնելով ինչպես օրենսդրական, այնպես էլ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կողմից ձևավորված նախադեպային մի շարք մոտեցումներ` մասնավորապես իր ՎԲ-142/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում քննարկվող հարցի առումով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է ներքոհիշյալ իրավական դիրքորոշումները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածն ամրագրել է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը։ Պատիժ նշանակելիս արդարության սկզբունքը դրսևորվում է օրենքով նախատեսված մի շարք պահանջներով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն՝ հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
Միևնույն ժամանակ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։
Պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի վերը նշված նպատակներին, որոնք փոխկապակցված և փոխհամաձայնեցված են (մեկ նպատակը ենթադրում է մյուսները և յուրաքանչյուրի ինքնուրույն իրականացումն օժանդակում է մյուսներին)։ Այսինքն՝ պատժի նպատակներին հասնելու երաշխիք է հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ արդարացի, արարքի ծանրությանը և հասարակական վտանգավորությանը համապատասխան պատիժ նշանակելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոշիչ հանգամանքներ են պատժի տեսակը և չափը որոշելու հարցում։
Այլ կերպ` դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա (հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, վնասի չափը և այլն)։ Դատարանը հանրության համար վտանգավորության բնույթը որոշելու ժամանակ պետք է պարզի և հաշվի առնի նաև պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը հանցանքի կատարման պահին։
Ելնելով գործի հանգամանքներից, ինչպես նաև հիմք ընդունելով ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին կետի դրույթը, համաձայն որի՝ «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի, համապատաuխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար», ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ կետի դրույթը, համաձայն որի՝ «Պատժի նպատակն է վերականգնել uոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպեu նաև կանխել հանցագործությունները» և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասը` համաձայն որի՝ «Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով», դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալներ Արթուր Մաթևոսյանի և Նորյար Մկրտչյանի կողմից կատարված արարքների համար նրանց նկատմամբ պետք է նշանակվեն պատիժներ` տուգանքի ձևով, հաշվի առնելով, որ այդ պատժատեսակը սույն գործով կարող է ապահովել պատժի օրենսդրական նպատակները։

Դատարանն ամբաստանյալների նկատամամբ տուգանքի ձևով պատիժ նշանակելիս, ինչպես նաև դրա չափը որոշելիս հաշվի է առնում վերջիններիս գույքային դրությունը, համաձայն որի` դատական քննության ժամանակ ամբաստանյալ Արթուր Մաթևոսյանը հատնել է, որ զբաղվում է հողագործությամբ, իսկ ամբաստանյալ Նորայր Մկրտչյանը, որ՝ աշխատում է Հայաստանի «ԻՆՏԵՐՊԱՐԿ» Բարեգործական կենտրոն ՀԿ-ում որպես փոխտնօրեն։

Քննարկման առարկա դարձնելով ամբաստանյալ Արուր Մաթևոսյանի շահերի պաշտպան Է.Աղաջանյանի և Նորյար Մկրտչյանի շահերի պաշտպան Վարդուհի Գևորգյանի միջնորդությունները՝ տուգանք նշանակելու դեպքում դրանք տարաժամկետելու մասին և հաշվի առնելով ամբաստանյալների գույքային դրությունը, նրանց եկամտի աղբյուրը, իսկ ամբաստանյալ Նորյար Մկրտչյանի դեպքում նաև՝ ընտանեկան դրությունը, դատարանը գտնում է, որ նշանակված տուգանքի վճարման համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 51-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կարգով հնարավոր է սահմանել վճարման ժամկետ՝ այն թույլատրելով վճարել մաս առ մաս՝ 10 /տասը/ ամիս ժամկետում։

Դատարանն, անդրադառնալով Արուր Մաթևոսյանի և Նորյար Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցների` չհեռանալու մասին ստորագրության, հարցին, գտնում է, որ դրանք պետք է թողնվեն անփոփոխ մինչև դավատվճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, իսկ լուծելով իրեղեն ապացույցների տնօրինման հարցը և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ հոդվածով, գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Հունաստանի կացության թիվ GR 4591656 կեղծ արտոնագիրը` պետք է ոչնչացնել։


4. Եզրափակիչ մաս

Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ Քր. դատ. օր-ի 357-360, 365, 369-373 375.1-375.4-րդ հոդվածներով, դատարանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց

1. Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ։
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի երեքհարյուրապատիկի` 300.000 /երեք հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով։ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 329-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հարյուրհիսնապատիկի` 150.000 /մեկ հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կարգով, հանցանքնրի համակցությամբ, նշանակված պատիժները մասնակի գումարելու սկզբունքով, Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի երեքհարյուրհիսնապատիկի` 350.000 /երեք հարյուր հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 51-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված կարգով թույլատրել Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանին նշանակված տուգանքի գումարը վճարել մաս առ մաս` 10 /տասը/ ամիս ժամանակահատվածում` ամսեկան 35.000 /երեսունհինգ հազար/ ՀՀ դրամի չափով
Արթուր Հենրիկի Մաթևոսյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
2. Նորայր Սարգսի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 38-329-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ։
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 38-325-րդ հոդվածի 1-ին մասով Նորայր Սարգսի Մկրտչյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրհիսնապատիկի` 250.000 /երկու հարյու հիսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով։ ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 38-329-րդ հոդվածի 1-ին մասով պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի` 100.000 /մեկ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ Քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կարգով, հանցանքնրի համակցությամբ, նշանակված պատիժները մասնակի գումարելու սկզբունքով՝ Նորայր Սարգսի Մկրտչյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել տուգանք` ՀՀ-ում սահմանված նվազագույն աշխատավարձի երեքհարյուրհապատիկի` 300.000 /երեք հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 51-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սահմանված կարգով թույլատրել Նորայր Սարգսի Մկրտչյանին նշանակված տուգանքի գումարը վճարել մաս առ մաս` 10 /տասը/ ամիս ժամանակահատվածում` ամսեկան 30.000 /երեսուն հազար/ ՀՀ դրամի չափով
Նորայր Սարգսի Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնել անփոփոխ մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված՝ Հունաստանի կացության թիվ GR 4591656 կեղծ արտոնագիրը՝ ոչնչացնել։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարան հրապարակվելու օրվանից հետո` մեկամսյա ժամկետում, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով սահմանված հիմքի։


Դ Ա Տ Ա Վ Ո Ր Մ. Մ Ա Կ Յ Ա Ն
Դատական ակտի ամսաթիվը 15-08-2014
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 19-09-2014
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 26-09-2014
Էջերի քանակ 179
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 26-09-2014
Էջերի քանակը 179