ԵԿԴ/0091/01/14






ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարանը (այսուհետ` Դատարան)`

նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի,
քարտուղարությամբ` Աննա Փանոսյանի,

մասնակցությամբ`

մեղադրող,
ՀՀ գլխավոր դատախազության
հետաքննության և նախաքննության
օրինականության հսկողության
վարչության պետի տեղակալ` Արմեն Մարուխյանի,

տուժող` Նաիրա Հարությունյանի,


նույն Դատարանում` 2014թ. հուլիսի 25-ին կայացած դռնբաց դատական նիստում, քննեց և ավար¬տեց քրեական գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի`
1. Աղունիկ Սուրենի Այվազյանի` (ծնված 1978թ. փետրվարի 25-ին, Ադրբեջանի Հանրապե¬տության Խանլար քաղաքում, ազգությամբ հայուհի, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատել, ամուսնալուծված, նախկինում դատապարտված, դատվածությունը չմարված, հաշվառված է Գեղար¬քունիքի մարզի Տրետուք գյուղում, փաստացի բնակվել է Երևանի Շերամի փողոցի 105-րդ շենքի 91-րդ բնակարանում, սույն քրեական գործով խափանման միջոց չի ընտրվել ԵԿԴ/0121/01/11 գոր¬ծով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դա¬տարանի 2013թ. մայիսի 2-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-ին մասի 1-ին կետով 10 տա¬րի ժամկետով ազատազրկման դատապարտվելու և ՀՀ ԱՆ «Աբովյան» ՔԿ հիմնարկում պատիժ կրելու հիմքով) և
2. Ծովիկ Համազասպի Ավետիսյանի` (ծնված 1960թ. ապրիլի 15-ին, Գյումրի քաղաքում, ազգությամբ հայուհի, ՀՀ քաղաքացի, միջնակարգ կրթությամբ, չի աշխատել, ամուսնալուծված, հաշվառված է Երևանի Զոհրապի փողոցի 6-րդ տանը, փաստացի բնակվել է Երևանի Աճառյան փողոցի 15-րդ շենքի 2-րդ բնակարանում, սույն քրեական գործով խափանման միջոց չի ընտրվել ԵԿԴ/0121/01/11 գոր¬ծով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դա¬տարանի 2013թ. մայիսի 2-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-ին մասի 1-ին կետով 10 տարի ժամկետով ազատազրկման դատապարտվելու և ՀՀ ԱՆ «Աբովյան» ՔԿ հիմնարկում պատիժ կրելու հիմքով)։

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ԼՂՀ Ստեփանակերտ քաղաքի դատախազի տեղակալ Մ.Աղաջանյանի որոշմամբ 2008թ. նոյեմ¬բերի 25-ին ԼՂՀ քրեական օրենսգրքի 132.1 հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ և 4-րդ կետերով հարուցված քրեական գործը տարածքային ենթակայության կարգով ուղարկվել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ ՀԿԳ քննության վար¬չություն, 2008թ. դեկտեմբերի 9-ին ընդունվել վարույթ և դրան շնորհվել թիվ 69108408 քրեական գործի համար։
2010թ. հունիսի 30-ին վերսկսվել է դեռևս 2009թ. օգոստոսի 31-ից կասեցված թիվ 69108408 քրեական գործի վարույթը, տվյալ քրեական գործի շրջանակներում 2010թ. հուլիսի 1-ից ձերբա¬կալ¬վածներ Ծ.Ավետիսյանին և այլոց 2010թ. հուլիսի 3-ին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 5-րդ կետով, նրանց նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանք։
2010թ. հուլիսի 11-ին թիվ 69108408 քրեական գործի շրջանակներում ձերբակալվել է Աղունիկ Այվազ¬յանը, 2010թ. հուլիսի 14-ին նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդ¬¬վածի 2-րդ մասի 1-ին և 5-րդ կետերով, նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կա¬լանք։
Նախաքննության ընթացքում Ծովիկ Ավետիսյանին և Աղունիկ Այվազյանին առաջադրված մեղադ¬րանքները փոփոխվել և նրանց վերջնական մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։
2011թ. մայիսի 27-ին նախաքննական մարմինը թիվ 69108408 քրեական գործից թիվ 69108408/1 համարով առանձնացրել (անջատվել) է Աղունիկ Այվազյանի և Ծովիկ Ավետիսյանի վերաբերյալ մաս, որը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջան¬ների ընդհանուր իրա¬վասության դատարան։
2013թ. մայիսի 2-ին Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրա¬վասության դատարանը Աղունիկ Այվազյանի, Ծովիկ Ավետիսյանի և այլոց նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով (այլ դրվագներով) կայացրել է մեղադ¬րա¬կան դա¬տավճիռ։
2013թ. մարտի 26-ին ՀՀ ԱՆ «Աբովյան» ՔԿՀ-ում պատիժ կրող դատապարտյալ Աղունիկ Այվազ¬յանը ներկայացրել է դիմում-մեղայական՝ հայտնելով 2006-2008թթ. ընթացքում իր կողմից այլ կանանց Հայաստանում հավաքագրելու և ԱՄԷ Դուբայ քաղաք` Նելլի Ներսիսյանի մոտ ուղարկելու հանգամանքների մասին, որը քննարկվել և լուծվել է նախաքննությունը շարունակվող թիվ 69108408 քրեական գործի շրջանակներում։
2014թ. մայիսի 27-ին նախաքննական մարմինը որոշում է կայացրել թիվ 69108408 քրեական գործից թիվ 69104114 համարով Աղունիկ Այվազյանի և Ծովիկ Ավետիսյանի վերաբերյալ մաս անջա¬տելու վերաբերյալ։
Սույն (թիվ 69104114) քրեական գործի շրջանակներում Աղունիկ Այվազյանին և Ծովիկ Ավետիս¬յանին 2014թ. մայիսի 22-ին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, նրանց նկատմամբ որևէ խափանման միջոց չի ընտրվել։
2014թ. հունիսի 16-ին թիվ 69104114 քրեական գործն Աղունիկ Սուրենի Այվազյանի և Ծովիկ Համազասպի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վար¬չական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան, 2014թ. հունիսի 18-ին ընդունվել վարույթ և նշանակվել դատական քննության։

2. Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցների գնահատման արդյունքներով Դատարանը հաստատված համարեց այն, որ Աղունիկ Այվազյանը և Ծովիկ Ավետիսյանը, ընդգրկվելով Արաբական Միացյալ Էմիրություններում գործունեություն ծավալած կազմակերպված խմբի կազմում, նյութական օգուտ ստանալու շարժառիթով ստանձնել և իրականացրել են խաբեության և վստահությունը չարաշա¬հե¬լու եղանակներով կանանց ( Ծ.Ավետիսյանը՝ կնոջ) հավաքագրելու, պոռնկությամբ զբաղվելու նպա¬տակով արտերկիր տեղափոխելու և հանցավոր խմբի այլ անդամներին փոխանցելու իրենց դերա¬կա¬տարությունը, որից հետո, խմբի անդամները, օգտագործելով հավաքագրված կանանց վիճակի խո¬ցելիությունը, պոռնկութ¬յան նպատակով վերջիններիս շահագործել և տևական ժամանակ ստացել են նյութական օգուտներ։
Այսպես, կազմակերպված հանցավոր խմբի անդամ Աղունիկ Այվազյանը թրաֆիքինգի` շահա¬գործման նպատակով մարդու հավաքագրելու դիտավորությամբ, խաբեությամբ և վստահությունը չարա¬շահելով` ԱՄԷ Դուբայ քաղաքում աղախինի կամ հացի արտադրամասում այլ աշխատանքով ապա¬հո¬վելու պատրվակով 2009թ. հունվարին Հայաստանում` Աբովյան քաղաքում, շահագործման նպատակով հավաքագրել է Մանուշակ Լավրենտի Մնացականյանին։ Վերջինիս համաձայնությունը ստանալուց հետո Ա.Այվազյանը Դուբայում գործող կազմակերպված հանցավոր խմբի ղեկա¬վարի միջամտությամբ նախ՝ Մ.Մնացականյանի համար ստացել է Արաբական Միացյալ Էմիրություն¬ներ մուտքի հրավեր, ապա՝ ճանապարհածախսի համար նույն անձից ստացած գումարով 2009թ. փետրվա¬րի 2-ին Երևանի «Զվարթնոց» օդանա¬վակայանից Մանուշակ Մնացականյանին ճանապարհել է Դուբայ։ Այնտեղ նրան ստացել է կազմակերպված խմբի մեկ այլ անդամ, վերցրել անձնագիրը, որից հետո` մինչև 2009թ. օգոստոս ամիսը, օգտա¬գործելով Մ.Մնացականյանի՝ լեզվին չտիրապետելու, անձ¬նագրի բացակա¬յութ¬յան պայմաններում օտար երկրում ազատ տեղաշարժվելու, ինչպես նաև Դուբայ փոխադրման համար ծախսած գումարները վերա¬դարձնելու անհնարինության հետևանքով նրա մոտ առաջացած վիճակի խոցելիությունը, խմբի անդամները Մ.Մնացականյանին ներգրավել են պոռնկութ¬յան մեջ` ենթարկելով սեռական շահագործման և ստանալով այդ կերպ վերջինիս վաստակած գումարները։
Հերթական անգամ Ա.Այվազյանը թրաֆիքինգի` շահագործման նպատակով մարդուն հավա¬քագրելու դիտավորությամբ, խաբեությամբ և վստահությունը չարաշահելով` ԱՄԷ Դուբայ քաղաքում ամսեկան 500 ԱՄՆ դոլարով վարձատրվող աղախինի աշխատանքով ապահովելու պատրվակով 2009 թվականի ամռանն Ալավերդի քաղաքում, շահագործման նպատակով հավաքագրել է Հեղինե Հովհան¬նեսի Աղվանյանին։ Վերջինիս համաձայնությունը ստանալուց հետո Ա.Այվազյանը կազմակերպված հանցավոր խմբի ղեկավարից նախ՝ ստացել է Հեղինե Աղվանյանի համար ԱՄԷ մուտքի հրավեր, իսկ 2009թ. օգոստոսի 4-ին, խմբի ղեկավարի կատարած ճանապարհածախսով Երևանի «Զվարթնոց» օդա¬նա¬վակայանից Մանուշակ Մնացա¬կանյա¬նին ճանապարհել է Դուբայ։ Այնտեղ նրան ստացել են կազմակերպված խմբի այլ անդամները, վերցրել Մ.Մնացականյանի անձնագիրը, որից հետո` մինչև 2009թ. դեկտեմբերը, օգտագործելով վերջինիս՝ լեզվին չտիրապետելու, անձնագրի բացակայության պայման¬ներում օտար երկրում ազատ տեղաշարժվելու, ինչպես նաև Դուբայ փոխադրման համար ծախսած գու¬մարները վերա¬դարձնելու անհնարինության հետևանքով նրա մոտ առաջացած վիճակի խոցե¬լիությունը, խմբի ան¬դամները Հեղինե Աղվանյանին ներգրավել են պոռնկության մեջ` ենթարկելով սեռական շահագործ¬ման և ստանալով այդ կերպ վերջինիս վաստակած գումարները։
Այսպիսով, Աղունիկ Այվազյանը կատարել է հանցավոր արարքը, որը նախատեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։
Ծովիկ Ավետիսյանն իր հերթին, կազմակերպված խմբի այլ անդամների հետ նախնական համաձայ¬նությամբ նյութական շահագրգռվածությամբ մարդուն շահագործելու նպատա¬կով 2009թ. փետրվարին` սկզբում Վրաստանի Հանրապետության Ախալքալաքի շրջանում, այնուհետև` Երևան քաղաքում, խաբեությամբ և վստահությունը չարաշահելու միջոցով` Իսպանիայում ֆոտոսրա¬հում բարձր վարձատրվող աշխա¬տանքով ապահովելու պատրվակով, իրականում ԱՄԷ Դուբայ քաղաքում պոռնկութ¬¬¬յան ներգրա¬վելու նպատակով, հավաքագրել է ՀՀ քաղաքացի Նաիրա Մկրտիչի Հարություն¬յանին, Երևանից Դուբայ նրան տեղափոխելու և խմբի ղեկավարին հանձնելու նպատակով անձնագրի պատճենն էլեկտրոնային փոստի միջոցով ուղարկել է նրան, ով իր հերթին կազմակերպել և նույն եղանակով Դուբայից Երևան է ուղարկել Նաիրա Հարությունյանի՝ ԱՄԷ մուտք գործելու հրավերը։ Ծ.Ավե¬տիսյանը և խմբի այլ անդամը խաբեությամբ Ն.Հարությունյանին ներկայացրել են, թե իբր Իսպանիայի գործատուն, պայմանավորվածության համաձայն, ժամանել է Դուբայ, որտեղ անմիջա¬կանորեն դիմավորելու և Իսպանիա է ուղեկցելու Ն.Հարությունյանին։ 2009թ. փետրվարի 24-ին Ծովիկ Ավետիսյանը «Զվարթնոց» օդանավակայանով Նաիրա Հարությունյանին տեղափոխել է Դուբայ, որ¬տեղ նրան փոխանցել է կազմակերպված հանցավոր խմբի այլ անդամի, ով իր հերթին վերցրել է Ն.Հա¬րությունյանի անձնագիրը, այն և վերջինս պոռնկության նպատակով շահագործելու նպատակով փո¬խանցել կազմակերպված խմբի ղեկավարին։ Օգտագործելով Ն.Հարութ¬յունյանի՝ լեզվին չտիրա¬պետելու, անձնագրի բացակայության պայմաններում օտար երկրում ազատ տեղաշարժվելու, ինչպես նաև Դուբայ փոխադրման համար ծախսած գումարները վերա¬դարձնելու անհնարինության կա¬պակ¬ցությ¬ամբ նրա մոտ առաջացած վիճակի խո¬ցե¬լիութ¬յունը, կազմա¬կերպ¬ված խմբի անդամները Նաիրա Հարությունյանին ներգրավվել են պոռնկութ¬յան մեջ` մինչև 2011թ. մարտը նրան դնելով և պահելով սեռական շահագործման վիճակում և ստանալով վեր¬ջինիս վաստակած գումարները։
Այսպիսով, Ծովիկ Ավետիսյանը կատարել է հանցավոր արարք, որը նախատեսված է ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։
Առաջադրված մեղադրանքի շուրջ Դատարանում հարցաքննվելիս ամբաստանյալ Աղունիկ Այվազյանն իրեն լիովին մեղավոր ճանաչեց, կատարածի համար զղջաց, օգտվելով իր դատավա¬րա¬կան իրավունքից, հրաժարվեց ցուց¬մունք տալուց և հարցերին պատասխանելուց` խնդրելով հիմք ընդունել նախկինում այդ կապակ¬ցությամբ իր տված ցուցմունքները` այն մասին, որ 2007-2008թթ. Վարդենիս քաղաքի խորտկարաններից մեկում ծանոթացել է Մանուշակ Մնացականյանի հետ, ում խնդրանքով խոստացել է նրան օգնել աշխատանք գտնելու հարցում։ Մի քանի օր անց Մանուշակին հյուրընկալել է իր` Երևանի վարձակալած բնակարանում և նրան առաջարկել մեկնել ԱՄԷ Դուբայ քաղաք` Նելլի Ներսիսյանի ղեկավարությամբ մարմնավաճառությամբ զբաղվելու։ Նելլիի հետ ինքն ունեցել է նախ¬նական համաձայնություն` Դուբայ մեկնող և այնտեղ մարմնավաճառությամբ զբաղվելու ցան¬կություն ունեցող աղջիկներին ՀՀ-ում հավա¬քագրելու և ԱՄԷ տեղափոխելու վերաբերյալ։ Դրանից հետո` Նելլին պատրաստել է Մանուշակի ԱՄԷ մուտքի հրավերը, իսկ մի քանի օր անց այն ստանալուց հետո ինքը Նելլիին ուղարկած գումարով Մա¬նուշակի համար գնել է Երևան-Դուբայ չվերթի տոմս և Երևանի «Զվարթ¬նոց» օդանավակայանից ճանա¬պար¬հել Դուբայ։
2005-2006թթ. Ալավերդի քաղաքից ճանաչել է Հեղինե Աղվանյանին և հեռախոսային կապ պահել նրա հետ։ 2008-2009թթ. Հեղինեն զանգահարել և հանդիպել է իրեն` Երևանում։ Իր հետ շփումների ընթացքում Հեղինեն տեղեկացել է, որ նախկինում ինքը գտնվել է Դուբայում, որտեղ հայ աղջիկները զբաղվում են մարմնավաճառությամբ։ Երևանում իր հետ հերթական հանդիպման ժամանակ Հեղինեն ցանկություն է հայտնել մեկնել Դուբայ` մարմնավաճառությամբ զբաղվելու համար` պատճառաբանե¬լով, որ չի կարողանում հոգալ իր ընտանիքի կարիքները, խնդրել է օգնել այդ հարցում։ Դրանից հետո, ինքը Հեղինեի անձնագիրն էլեկտրոնային փոստի միջոցով ուղարկել է Նելլիին, իսկ մի քանի օր անց` նույն եղանակով ստացել նրա ԱՄԷ մեկնելու համար անհրաժեշտ մուտքի հրավերը։ Այնուհետև` Նելլիի կողմից կատարված ծախսով Հեղինեի համար գնել է Դուբայի ինքնաթիռի տոմս և ճանապարհել, սա¬կայն չի կարողացել հիշել` նրան ճանապարհել է Երևանի, թե Թբիլիսիի օդանավակայանից։
Նշված բոլոր դեպքերում Նելլի Ներսիսյանն իր անվամբ ուղարկել է գումար` յուրաքանչյուր կնոջ համար 400 ԱՄՆ դոլարի չափով, որից ճանապարհածախսը հոգալուց հետո, յուրաքանչյուր դեպքում, իրեն մնացել է մոտ 100 ԱՄՆ դոլար։
Առաջադրված մեղադրանքի շուրջ Դատարանում հարցաքննվելիս ամբաստանյալ Ծովիկ Ավետիսյանը իրեն, ըստ էության, մեղավոր չճանաչեց՝ պատճառաբանելով, թե իբր չի իմացել, որ իր գոր¬ծողություններն իրենց բնույթով հանցանք են, չընդունեց գործով տուժող Նաիրա Հարությունյանի մուտ¬քի հրավերի ձևակերպման հարցում որևէ մասնակցություն ունենալու փաստը։
Օգտվելով քրեադատավարական իրավունքից՝ Դատարանում հրաժարվեց ցուցմունք տալուց և հարցերին պատասխանելուց` խնդրելով հիմք ընդունել նախկինում այդ կապակցությամբ տված ցուց¬մունք¬ներն՝ այն մասին, որ 2009թ. փետրվարին իր` Երևանի բնակարան է եկել Ժանետա Թա¬թարյանը՝ իրեն անծանոթ մի աղջկա` Նաիրա Հարությունյանի հետ։ Այդ ժամանակ ինքը պետք է մեկներ Դուբայ` Նելլի Ներսիսյանի մոտ՝ որպես տուն մաքրող աշխատելու։ Ժանետան արդեն Նելլիի հետ պայմա¬նա¬վորվել էր Նաիրային նրա մոտ մարմնավաճառության ուղարկելու համար։ Մի քանի օր անց իրեն է զանգել Նելլին և ասել, որ իր հետ նույն չվերթով Դուբայ է մեկնում նաև Նաիրան։ Նույն օրն ինքն ու Նաիրան միասին նույն օդանավով մեկնել են Դուբայ, որտեղ իրենց դիմավորել է Սիլվան, իսկ դրանից հետո ինքը Նաիրայից տեղեկություն չի ունեցել։
Ամբաստանյալներին առաջադրած մեղադրանքները Դատարանը հիմնավորված համարեց հետևյալ ապացույցներով.
Տուժող Նաիրա Հարությունյանի ցուցմունքով. Վերջինս Դատարանում հայտնեց, որ ամուսնալուծված է և իր երկու անչափահաս երեխաների հետ միասին բնակվում է Գյումրիում։ 2007-2009թթ. ընթացքում ապրել է Վրաստանի Հանրապետության Ախալքալաք քաղաքում և աշխատել այն¬տեղի խաղատներից մեկում։ Այդ ընթացքում ծանոթացել է Ժանետա Թաթարյանի հետ, ով իրեն պատ¬մել է, որ քույրը` Սուսաննան գտնվում է Իսպանիայում, այնտեղ աշխատում է ֆոտոսրահում և ամսեկան ստանում 1.000 ԱՄՆ դոլար աշխատավարձ։ Պատմել է նաև, որ ինքը նույնպես ցանկանում է մեկնել քրոջ մոտ, սակայն իր գործերը չի ստացվում և առաջարկել է մեկնել իր փոխարեն։ Իր հարցին Ժանետան պատասխանել է, որ քույրը կօգնի սովորել այնտեղի լեզուն և կհոգա ճանապարհածախսը։ Ինքը համա¬ձայնել է և 2009թ. փետրվարին Ժանետի հետ եկել են Երևան, որտեղ մի քանի օր ապրել են Ծովիկ Ավետիսյանի` Ավան թաղամասում վարձակալած բնակարանում։ Վերջինս նույնպես հաստատել է Ժանե¬տայի առաջարկը և ավելացրել, թե իբր Սուսաննան մի քանի օրով իր շեֆի հետ եկել է Դուբայ, այնու¬հետև` իր մասին խոսել է հեռախոսով Դուբայ` Նելլի հետ, նրան ներկայացրել իր արտաքինը, նշելով` «վրեն գործ չկա անելու»։ Դրանից հետո` Ծովիկի պահանջով նրան է տվել իր անձնագիրը` մեկ¬նելու փաստաթղթերը պատրաստելու համար, իսկ փետրվարի 24-ին Ծովիկի հետ միասին մեկնել են Դուբայ։ Այնտեղ՝ օդանավակայանում, իրենց դիմավորել է Սիլվա Հովսեփյանը, տաքսու ավտոմեքենայում վերցրել իր անձնագիրը, իսկ հետո իրեն է հանդիպել Նելլի Ներսիսյանը և ասել, որ պետք է զբաղվի մարմնավաճառությամբ` օրեկան վճարելով 600 ԱՄՆ դոլար։ Փորձել է ընդդիմանալ՝ ներկայացնելով, որ Ժանետն ու Ծովիկն իրեն այլ աշխատանք էին առաջարկել, սակայն ապարդյուն, քանի որ Նելլին պահանջել է վերադարձնել իր վրա ծախսած գումարները և պահանջել է զբաղվել մարմնավաճա¬ռությամբ։ Ինքը չի տիրապետել այդ երկրի լեզվին, ծանոթ չի եղել քաղաքին, հնարավորություն չի ունեցել վերադարձնել իր վրա ծախսած գումարները, բացի այդ էլ անձնագիրն իր մոտ չի եղել, ինչի պատճառով այդ իրավիճակից դուրս գալու այլ ելք չի ունեցել և շուրջ երկու տարի ստիպված զբաղվել է մարմնավաճառությամբ` օրեկան 600 ԱՄՆ դոլար վճարելով Նելլիին։ Այդ ընթացքում Նելլին միշտ խոստացել է իր համար Հայաստանում բնակարան գնել, սակայն խաբել և դա էլ չի կատարել։
Հարցերին պատասխանելիս նշեց նաև, որ եթե նախապես տեղյակ լիներ, որ մեկնելու էր մարմ¬նավաճառությամբ զբաղվելու նպատակով, երբեք Դուբայ չէր մեկնի։ Երկու տարի Դուբայում մնալուց հետո ինքն ու Սուսանը միտումնավոր գնացել և բռնվել են, որ արտաքսեն իրենց, սակայն Նելլին գումար է վճարել և նորից մնացել են այնտեղ։ Հետագայում եկել է Հայաստան և մնացել չորս ա¬միս, սակայն Մարիամն անընդհատ կախվածության մեջ է դրել` ասելով, թե «երկու տարվա աշխա¬տանքդ ջուրը չլցվի, արի աշխատի, որ տուն առնես», սակայն այդպես էլ որևէ գումար չեն տվել։
Իրեն տուժած համարում է, քանի որ իրեն պատճառվել է ոչ միայն նյութական, այլ նաև բա¬րոյական վնաս, եղել է կախվածության մեջ։ Իր վաստակած գումարներից Ծովիկն իրեն ընդամենը տաք¬սու գումար է վճարել։ Իրեն ասել են, որ իր մեկնելու համար գումարներ են ծախսել՝ չնշելով գումարի չափը և մինչև այդ պարտքերը չփակեր, թույլ չէին տա, որ վերադառնա։ Նույն սենյակում այլ աղջիկներ ևս կային, Նելլին չէր թողնում, որպեսզի իրար հետ շփվեին, նրանց անձնագրերը նույնպես Նելլիի մոտ էր։ Թեև ի սկզբանե իրեն ներկայացրել են, թե Իսպանիա է մեկնելու ֆոտոսրահում աշխատելու համար, սակայն հետագայում Ծովիկն է խաբել և ասել, թե իբր Սուսաննան ընկերոջ հետ եկել է Դուբայ, ինքը պետք է գնա Դուբայ, որտեղից միասին մեկնեն Իսպանիա։ Ծովիկը Նելլիի միջոցով զբաղվել է իր մուտ¬քի թույլտվության փաստաթղթերով, հեռախոսով նա է պայմանավորվել Նելլիի հետ, ով տղայի միջոցով ֆաքսով վիզայի փաստաթուղթ է ուղարկել։ Ծովիկի շահը նրանում էր, որ ըստ Նելլիի խոսքերի` Դուբայ յուրաքանչյուր աղջկա ուղարկելու համար 1000-1500 ԱՄՆ դոլար շահույթ էր ստանում, հավատացել է Նելլիին, քանի որ վերջինս իրեն նույնպես դիմել է նման առաջարկով։
Տուժող Հեղինե Աղվանյանի` Դատարանում հրապարակված և հետազոտված նախաքննական (այդ թվում՝ առերես) ցուցմունքով՝ այն մասին, որ ամուսնալուծված է և իր անչափահաս երեխայի հետ բնակվում է Ալավերդի քաղաքում։ 2009թ. ամռան ամիսների ընթացքում իրենց թաղամասի բնակիչ¬ներից Նարոյի միջոցով ճանաչել է Աղունիկ Այվազյանին և նրա հետ ունեցել նորմալ հարաբե¬րութ¬յուններ։ Իր հետ շփումների ընթացքում Աղունիկը տեղեկացել է իր ընտանիքի ծանր սոցիալական վիճակից և առաջարկել Դուբայում ապահովել ամսեկան 500 ԱՄՆ դոլար գումարով վարձատրվող տուն մաքրողի աշխատանքով։ Համաձայնել է, որից հետո Աղունիկի հետ հանդիպել է Երևանում, որտեղ նա, Դուբայում գտնվող իր ծանոթների միջոցով, կազմակերպել է իր մեկնելու փաստաթղթերը, իսկ 2009թ. օգոստոսի 3-ին` Երևանի «Զվարթնոց» օդանավակայանից ճանապարհել Դուբայ։ Այնտեղ իրեն դիմավորել է Սիլվա Հովսեփյանը, վերցրել իր անձնագիրը, իսկ հաջորդ օրն իր մոտ է եկել Նելլի Ներսիսյանը և ասել, որ պետք է զբաղվի մարմնավաճառությամբ և օրեկան վճարի 600 ԱՄՆ դոլար։ Ինքը փորձել է ընդդիմանալ նրա պահանջին` պատճառաբանելով, որ Աղունիկն իրեն խոստացել էր ապահովել տուն մաքրողի աշխատանքով, սակայն ապարդյուն, քանի որ Նելլին պահանջել է վերա¬դարձնել իր վրա ծախսած գումարները մարմնավաճառությամբ զբաղվելով։ Չի տիրապետել այդ երկրի լեզվին, ծանոթ չի եղել քաղաքին, հնարավորություն չի ունեցել վերադարձնել իր վրա ծախսած գումարները, բացի այդ էլ անձնագիրն իր մոտ չի եղել, ինչի պատճառով այդ իրավիճակից դուրս գալու այլ ելք չի ունեցել և շուրջ չորս ամիս ստիպված զբաղվել է մարմնավաճառությամբ` օրեկան 600 ԱՄՆ դոլար վճարելով Նելլիին։
Տուժող Մանուշակ Մնացականյանի` Դատարանում հրապարակված և հետազոտված նա¬խաքննական (այդ թվում՝ առերես) ցուցմունքով՝ այն մասին, որ ամուսնալուծված է և իր խնամքին է գտնվում մանկահասակ որդին։ 2008թ. կեսերից մինչև 2009թ. հունվար ամիսն աշխատել է Վարդենիսում գտնվող «Թորգոմ» խորտկարանում` որպես մատուցողուհի, այնուհետև բնակվել Աբովյան քաղաքում` մորաքրոջ տանը՝ հետաքրքրվելով այլ աշխատանքով։ Այդ ժամանակ իրեն զանգահարել և հանդիպել է Վարդենիսի իր ծանոթներից Սամվելը և տեղեկանալով, որ աշխատանք չունի՝ խոստացել է օգնել այդ հարցում, սակայն` ապարդյուն։ Դրանից հետո Սամվելի միջոցով ծանոթացել է Աղունիկ Այվազյանին, ով իրեն առաջարկել է ուղարկել Դուբայ` իր ծանոթ Նելլի մոտ աշխատելու։ Միաժամանակ պատմել է, որ ինքը նույնպես շուրջ երկու տարի աշխատել է Նելլիի մոտ, որից հետո Նելլին նրա համար բնակարան է գնել Զվարթնոցում։ Աղունիկն ասել է, որ Նելլին իրեն ապահովելու է տուն մաքրողի, երեխա պահողի կամ մեկ այլ նմանատիպ աշխատանքով, ինչի մասին ավելի կոնկրետ կիմանա Դուբա¬յում։ Մարմնավաճառությամբ զբաղվելու վերաբերյալ Աղունիկն իրեն չի տեղեկացրել, այդ դեպքում նրա առաջարկը չէր ընդունի։ Դրանից հետո Աղունիկը հեռախոսային խոսակցություն է ունեցել Նելլիի հետ, ինքը նույնպես խոսել է նրա հետ, ով կրկին հաստատել է Աղունիկի առաջարկը։ Դուբայի մուտքի վիզան ստանալու համար ինքն անձնագիրը Աղունիկի պահանջով տվել է նրան, ավելի ուշ վերջինս գնել է նաև Երևան-Դուբայ ինքնաթիռի իր տոմսը, իսկ նույն թվականի փետրվարի 2-ին Երևանի օդանավակա¬յանից ճանապարհել է Դուբայ։ Այնտեղ իրեն դիմավորել է Սիլվա Հովսեփյանը, վերցրել անձնագիրը, իսկ հաջորդ օրն իրեն է հանդիպել Նելլի Ներսիսյանը և ասել, որ պետք է զբաղվի մարմնավաճա¬ռութ¬յամբ` օրեկան նրան վճարելով 600 ԱՄՆ դոլար։ Ընդդիմացել է՝ պատճառաբանելով, որ Աղունիկն այլ աշխատանք էր իրեն առաջարկել, սակայն ապարդյուն, քանի որ Նելլին պահանջել է վերադարձնել իր վրա ծախսած գումարները մարմնավաճառությամբ զբաղվելու տարբերակով։ Չի տիրապետել այդ երկրի լեզվին, ծանոթ չի եղել քաղաքին, հնարավորություն չի ունեցել վերադարձնել իր վրա ծախսած գումարները, բացի այդ էլ անձնագիրն իր մոտ չի եղել, ինչի պատճառով այդ իրավի¬ճակից դուրս գալու այլ ելք չի ունեցել և շուրջ յոթ ամիս` մինչև 2009թ. օգոստոսը հարկադրված զբաղվել է մարմնավա¬ճա¬ռությամբ`օրեկան 600 ԱՄՆ դոլար վճարելով Նելլիին։
Գործով ամբաստանյալ Ծովիկ Ավետիսյանին լուսանկարով Նաիրա Հարությունյանի ճանաչ¬մանը ներկայացնելու վերաբերյալ կազմված արձանագրությամբ, համաձայն որի՝ վերջինս ճանաչել է Ծ.Ավետիսյանին՝ հայտարարելով, որ նա էր խոստացել իրեն Իսպանիայում աշխատանքով ապահո¬վել, սակայն իրականում խաբել և տեղափոխել է Դուբայ` հանձնելով Նելլի Ներսիսյանին։
Որպես ապացույց ճանաչված և գործին կցված փաստաթղթերի առկայությամբ, մաս¬նավորապես՝
- գործով ամբաստանյալ Աղունիկ Այվազյանի 2014թ. մարտի 15-ի դիմում-մեղայականով, որում վերջինս հայտնել է նախաքննական մարմնին մինչ այդ անհայտ, քննվող դեպքերի վերաբերյալ հանգա¬մանք¬ները,
- գործով տուժողներ Հեղինե Աղվանյանի, Մանուշակ Մնացականյանի և Նաիրա Հարութ¬յունյանի անձնագրերի պատճեններով և նրանց սահմանահատումների վերաբերյալ ՀՀ ոստիկանութ¬յան ՔՀԳՎ-ից ստացված տվյալներով, որոնցով հաստատվում է քննությամբ պարզված ժամանակա¬հատ¬վածում վերջիններիս կողմից Դուբայ տեղափոխվելու փաստը, ինչպես նաև
- Աղունիկ Այվազյանի, Ծովիկ Ավետիսյանի ու մյուսների նկատմամբ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2013թ. մայիսի 2-ին կա¬յացրած և օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռով, որը Դատարանը հաշվի է առնում ամբաս¬տան¬յալներից յուրաքանչյուրի նկատմամբ նշանակվելիք պատիժն անհատականացնելիս։

3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները և եզրահանգումը.
Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցների գնահատման արդյունքներով Դա¬տարանն հաս¬¬¬տատված համարեց այն, որ Աղունիկ Այվազյանը և Ծովիկ Ավետիսյանը, առանձին-առանձին ընդգրկվելով Արաբական Միացյալ Էմիրություններում գործունեություն ծավալած կազմակերպված խմբի կազմում, նյութական օգուտ ստանալու շարժառիթով ստանձնել և իրականացրել են խաբեության և վստահությունը չարաշա¬հե¬լու եղանակներով տարբեր կանանց (Ծ.Ավետիսյանի դեպքում՝ կնոջ) հա¬վաքագրելու, պոռնկությամբ զբաղվելու նպա¬տակով արտ¬երկիր տեղա¬փոխելու և հանցավոր խմբի այլ անդամներին փոխանցելու իրենց դերա¬կա¬տարությունը, որից հետո, խմբի այլ անդամները, օգտագոր¬ծելով հավաքագրած կանանց վիճակի խոցելիությունը, վերջիններիս շահագործել և տևական ժամա¬նակ ստացել են նյութական օգուտներ, այսինքն՝ ամբաստանյալ Աղունիկ Այվազյանը մեղավո¬րությամբ կա¬¬տա¬րել է հան¬ցավոր արարք, որը նախա¬տեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդ¬վածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, իսկ ամբաստանյալ Ծովիկ Ավետիսյանը՝ հան¬ցավոր արարք, որը նախա¬տեսված է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։
Ամբաստանյալները քրեա¬կան պա¬տաս¬¬խա¬նատ¬¬¬վության և պատժի ենթա¬կա են այդ հոդվածի հա¬մա¬պատաս¬խան մասով և կետով նախա¬տեսված հանցագործության կատարման համար։
Ամբաստանյալներ Աղունիկ Այվազյանի և Ծովիկ Ավետիսյանի նկատմամբ պատ¬իժ նշա¬նա¬կելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերա¬կանգ¬նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հան¬ցա¬¬գոր¬ծութ¬յուն¬ները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատ¬մամբ կի¬րառ¬վող պատիժը և քրեաիրավական ներգոր¬ծության այլ միջոց¬ները պետք է լինեն արդարացի, համա¬պա¬¬տասխանեն հանցանքի ծան¬րութ¬յանը, այն կատարելու հանգա¬մանք¬ներին, հանցավորի անձ¬նա¬վո¬րութ¬յանը, անհրա¬ժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գործությունները կան¬խելու հա¬մար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասն սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, իսկ նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հան¬րության համար վտան¬գա¬¬վո¬րութ¬յան աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնու¬թագրող տվյալ¬ներով, այդ թվում՝ պա¬տաս¬խա¬նատ¬վությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծան¬րացնող հանգամանքներով։ Նույն հոդ¬վածի 3-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար նա¬խա¬տեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակ¬վում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը, Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի ՎԲ-149/07 գոր¬ծով մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախա¬տես¬ված իրա¬վանորմը, նշել է, որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատվությունը մեղմացնող հան¬գամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ, քանի որ պա¬տիժ նշանակելիս Դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգա¬մանք¬ներ, որոնք նույն հոդվածի առաջին մասում նշված չեն։
Դատարանը, որպես ամբաստանյալ Ծովիկ Ավետիսյանի անձը դրականորեն բնութագրող տվյալ է գնահատում սույն գործով վերագրավող արարքը կատարելու պահին դատապարտված չլինելը (ըստ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2013թ. մայիսի 2-ի դատավճռի)։ Ամբաստանյալ Ծ.Ավետիսյանի պատիժը և պատասխանատվությունը ծանրացնող կամ մեղմացնող հանգամանքներ Դատարանը չարձանագրեց։
Դատարանը, որպես ամբաստանյալ Աղունիկ Այվազյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղ¬մացնող հանգամանք է գնահատում անկեղծորեն զղջալը և մեղայականով ներկայանալը՝ հաշվի առ¬նելով 2013թ. մարտի 15-ին կազմված և գործին կցված համապատասխան արձանագրության առկա¬յությունը։
Դատարանը, որպես ամբաստանյալ Ա.Այվազյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք է գնահատում հանցագործությունների ռեցիդիվը։ Աղու¬նիկ Այվազյանի, Ծովիկ Ավետիսյանի և մյուսների վերաբերյալ ԵԿԴ/0121/01/11 գոր¬ծով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դա¬տարանի 2013թ. մայիսի 2-ի դատավճռի համա¬ձայն` Աղունիկ Այվազյանը վարչական շրջանների նույն դատարանի մեկ այլ՝ 2005թ. նոյեմբերի 1-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 262-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանք կատարելու համար դատապարտվել է 1 տարի ժամկետով ազատազրկման, որը պայմանականորեն չի կիրառվել, սահմանվել է փոր¬ձաշրջան՝ 1 տարի ժամ¬կետով։ Սակայն մինչև փորձաշրջանի ավարտը գործով ամբաստանյալ Ա.Այ¬վազ¬¬¬յանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով (երկու դրվագ¬ներով) նախատեսված հանցանքները. ԵԿԴ/0121/01/11 գոր¬ծով 2013թ. մայիսի 2-ի դատավճռով Ա.Այվազյանը դատապարտվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-ին մասի 1-ին կետով, ինչպես նաև մինչև 2006թ. հուլիսի 16-ը գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-ին մասի 1-ին կետով, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կիրառմամբ նրա նկատ¬մամբ նշանակվել է պատիժ՝ ազատազրկում 11 տարի 6 ամիս ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավ¬ման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրա¬վունքից զրկման։ Նույն դատավճռով վերացվել է նախորդ՝ 2005թ. նոյեմբերի 1-ի դատավճռով սահման¬ված պայմանական դատապարտությունը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 7-րդ մասի կիրառ¬մամբ Ա.Այվազյանի նկատմամբ վերջ¬նական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 11 տարի 7 ամիս ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործու¬նեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկման։ Պատժի կրման սկիզբը հաշվարկվել է Ա.Այվազյանին փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից՝ 2010թ. հուլիսի 11-ից։
Դատարանը փաստում է, որ Աղունիկ Այվազյանը սույն գործով նրան վերագրվող հանցավոր արարքը կատարել է 2009թ. հունվարից նույն թվականի դեկտեմբերն ընկած ժամանակահատվածում, այսինքն` մինչև ԵԿԴ/0121/01/11 գոր¬ծով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դա¬տարանի 2013թ. մայիսի 2-ի դատավճիռ կայացնելը, հետևաբար՝ վեր¬ջինիս նկատ¬մամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ մասի կանոն¬ներով՝ հանցագործությունների համակցությամբ։
Քննարկելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածով սահմանված` հանցագոր¬ծություն¬ների ռեցիդիվի դեպքում պատիժ նշանակելու կարգը սույն գործով ամբաս¬տանյալի նկատ¬մամբ կիրառելու հարցը` Դատարանը գտնում է, որ թեև Ա.Այվազյանը սույն գործով նրան վերագրվող արարքը կա¬տարելիս ուներ չմարված դատվածություն (2005թ. նոյեմբերի 1-ի դատավճռով), սակայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածն ամբաստան¬յալ Ա.Այվազյանի նկատ¬մամբ կիրառելի չէ հետևյալ պատճա¬ռա¬¬բա¬նությամբ.
2011թ. մայիսի 23-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքում 67.1-րդ հոդվածի լրացում կատարելով` օրենս¬դիրը սահմանեց հանցագործությունների ռեցիդիվի դեպքում պատիժ նշանակելու հատուկ կարգ, թեև մինչ այդ ռեցիդիվը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 63-րդ հոդվածով սահման¬ված բացա¬ռապես պատաս¬խա¬նատվությունն ու պատիժը խստացնող հանգամանք էր։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի մեկնաբանմամբ` հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատ¬վա¬ծություն ունի նախ¬կինում դիտավորությամբ կատարած հանցանքի համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 84-րդ հոդվածի համաձայն` անձը դատվածություն ունեցող է համարվում մեղադրական դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելու օրվանից մինչև դատվա¬ծությունը մարվելու կամ հանվելու պահը, ընդ որում` դատվածության ժամկետի հոսքը սկսվում է նշանակված պատիժը կրե¬լու ավարտից։
Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցների համաձայն` Ա.Այվազյանն իրեն մեղսագրված շարունակվող հանցագործությունը կատարել է 2009 թվականին, այսինքն՝ նախքան ՀՀ քրեական օրենսգրքում 67.1-րդ հոդվածի լրացում նախատեսած 2011թ. մայիսի 23-ի օրենքի ընդունումը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի համաձայն` արարքի հանցավորությունը և պատ¬ժե¬լիությունը որոշվում են հանցանքը կատարելու ժամանակ գործող օրենքով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` արարքի հանցավո¬րությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքն հետադարձ ուժ ունի, այսինքն` տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելն համապատասխան արարքը կատարած անձանց, այդ թվում` այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվա¬ծություն։
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստաց¬նող կամ հանցանք կատարածի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը (այդ թվում` պատիժ կրող կամ դատվա¬ծություն ունեցող անձանց մասով) հետադարձ ուժ չունի։
Ակնհայտ է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 67.1-րդ հոդվածի կարգով ամբաստանյալ Ա.Այվազյանի նկատ¬մամբ պատիժ նշանակելիս նրա վիճակն էականորեն վատթարանում է, քանի որ այն նախա¬տե¬սում է նվազագույն պատիժը խստացնող դրույթներ։
Քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի մեկնաբանությունից հետևում է, որ ռեցիդիվի առկա¬յությունը պայմանավորվում է քննվող դեպքին նախորդող ժամանակահատվածում նույն անձի կողմից դիտավոր¬յալ հանցանք կամ հանցանքներ կատարելու և դատապարտ¬վելու հետ` դատվածության առկայության պայմաններում։
Ամբաստանյալ Ա.Այվազյանը հանցանքը կատարել է նախքան ՀՀ քրեական օրենսգրքում 67.1-րդ հոդվածի լրացումը կատարելը, ուստի` նրա պատժելիության հարցերը պետք է որոշվեն մինչ այդ լրացումը գործող քրեաիրավական ինստիտուտներով։ Հետևաբար` նյութաիրա¬վական վերոնշյալ նորմը չի կարող տարածվել մինչ դրա ուժի մեջ մտնելն համապատասխան արարքներ կատարած, պատիժ կրող կամ դատվածություն ունեցող անձի, այդ թվում` սույն գործով ամբաստանյալ¬ Ա.Այվազյանի վրա և հանցագործությունների ռեցիդիվը տվյալ դեպքում պետք է հաշվի առնել բացառապես որպես պա¬տասխա¬նատվությունը և պատիժը ծանրաց¬նող հանգամանք։
Պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյու¬նով անդրադառնալով ամբաս¬տանյալ¬ներ Աղու¬նիկ Այվազյանի և Ծովիկ Ավետիսյանի նկատ¬մամբ նշանակվող պատժի տե¬սակի ընտրութ¬յան և այն կրելու անհրա¬ժեշ¬տութ¬յան հար¬ցե¬րին` Դատա¬րանը փաստում է, որ նրանց կատարած հանցանքի պատ¬ժամասը որո¬շակի է, նախատեսում է պատիժ բացառապես ազատազրկման ձևով, հետևաբար` տվյալ դեպքում քննարկ¬ման և լուծման են¬¬թակա են տվյալ հոդ¬ված¬ով նախատեսված ազա¬տազրկման նվազագույն չա¬փից ավելի ցածր պատիժ կամ ավելի մեղմ պատժատեսակ նշանա¬կելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրա¬ռում), լրացուցիչ պատիժներ նշանակելու, հան¬ցա¬գործություն¬ների հա¬մակ¬ցությամբ վերջնական պատիժ սահմանելու, վերջնական պատիժը կրելու կամ չկրելու (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրա¬ռում) հար¬ցերը։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալների կատարած հան¬¬¬ցա¬¬¬գոր¬ծությունների բնույթն ու հասարա¬կա¬կան վտանգավո¬րութ¬¬յան աստիճանը, հան¬¬¬ցա¬¬¬գոր¬ծությունների բազմաթվությունը, ամբաստանյալ Ա.Այվազյանի դեպքում՝ հանցանքները կատարելու ռեցիդիվը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդ¬վածի տեսանկյու¬¬նով բացառիկ հան¬գա¬մանք¬ների բացա¬կայությունը` Դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակներն ապահովելու տես¬անկյու¬նով վեր¬ջիններիս նկատ¬¬¬մամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակվի ազատազրկման ձևով, որը նրանք պետք է կրեն։ Նույն պատճառաբանությամբ Դա¬տարանը գտնում է նաև, որ բացա¬կայում են ամբաս¬տան¬յալներից յուրաքանչյուրի նկատմամբ ազա¬տազրկման նվա¬զագույն չափից ավելի ցածր պատիժ կամ ավելի մեղմ պատ¬ժա¬¬տեսակ նշա¬նակելու հիմքերը։ Այդ պատիժն է արդարացի և անհրա¬ժեշտ սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, ամբաս¬տան¬յալ¬ներից յուրաքանչյուրին ուղղելու, նրանց կողմից նոր և այլոց կողմից նման հան¬ցագոր¬ծութ¬յուն¬ների կատա¬րումը կանխելու համար։
Ամբաստանյալների նկատ¬¬մամբ սույն գործի շրջանակներում նշանակվող պատ¬ժի չափի որոշելիս Դատարանը ղեկավարվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-րդ և 13-րդ հոդվածների պահանջներով և փաստում, որ՝
ամբաստանյալ Աղունիկ Այվազյանի նկատմամբ պատիժ կարող է նշանակվել 2006թ. հուլիսի 16-ի փոփո¬խությամբ պատասխանատվություն նախատեսող, սակայն գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-ին մասի 1-ին կետով, որի համար օրենսդիրը նախատեսել էր պատիժ՝ ազատազրկում 5-ից 10 տարի ժամկետով, իսկ
ամբաստանյալ Ծովիկ Համազասպի Ավետիսյանի նկատմամբ պատիժ կարող է նշանակվել մինչև 2011թ. ապրիլի 9-ի փոփո¬խութ¬յունը պատասխանատվություն նախատեսող, սակայն գործող խմբագ¬րութ¬յամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-ին մասի 1-ին կետով, որի համար օրենսդիրը նախատեսել էր պատիժ՝ ազատազրկում 5-ից 10 տարի ժամկետով։
Անդրադառնալով ամբաստանյալների նկատ¬¬մամբ սույն գործի շրջանակներում լրա¬ցուցիչ պա¬տիժներ նշանակելու խնդրին՝ Դատարանը փաստում է, որ տվյալ դեպքում դրանք նշանակելու անհրա¬ժեշտությունը բացակայում է։
Նկատի ունենալով, որ գործով ամբաստանյալներ Աղունիկ Այվազյանը և Ծովիկ Ավետիսյանը սույն քրեական գործով մեղսագրված արարքները կատարել են նախքան նախորդ գործով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դա¬տարանի 2013թ. մայիսի 2-ի դատավճիռ կայացնելը՝ Դատարանը փաստում է, որ նրանց նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ և 6-րդ մասերի կիրառմամբ՝ սույն դատավճռով նշանակված պատժի ժամկետին հաշվակցելով առաջին դատավճռով ամբաստանյալներից յուրա¬քանչյու¬րի նկատ¬մամբ նշանակված պատժի կրած մասը։
Դատարանը գտնում է նաև, որ ամբաստանյալ Աղունիկ Այվազյանի պատժի կրման սկիզբը պետք է հաշվել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատա¬րանի 2013թ. մայիսի 12-ի դատավճռով սահմանված կարգով` 2010թ. հուլիսի 11-ից, իսկ Ծովիկ Ավետիսյանի դեպքում` 2010թ. հուլիսի 1-ից։ Նման պայմաններում վերջնական պատիժ նշանա¬կելիս նախորդ դատավճռով նշանակված և փաստացի կրած պատիժը լրացու¬ցիչ հաշվակցելու անհրա¬ժեշտութ¬¬յունը վերանում է, քանի որ հաշվակցման ենթակա այդ ժամկետներն ինքնին (առանց ընդ¬հատման) ընդգրկում են համապատասխանա¬բար` 2010թ. հուլիսի 11-ից և 2010թ. հուլիսի 1-ից մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելն ըն¬կած ժամանակա¬հատվածը։
Քննարկելով ամբաստանյալներ Աղունիկ Այվազյանի և Ծովիկ Ավետիսյանի նկատմամբ խա¬¬¬փանման միջոց ընտրելու հար¬ցը` Դատարանը գտնում է, որ վերջիններիս նկատմամբ խափանման միջոց ընտրելու անհրա¬¬¬ժեշտությունը բացակայում է` պայմանավորված նախորդ դա¬տավճռով ազա¬տազրկման ձևով նշա¬նակված պատիժը կրելու և փաստացի անազատության մեջ գտնվելու հանգա¬ման¬քով։
ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դա¬տավճիռ կա¬յաց¬նելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույցների տնօրինման, դատա¬կան ծախսերի, գույ¬քի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի, քա¬ղա¬¬¬քա¬ցիական հայցի հար¬ցե¬րին։ Վերոնշյալի կապակցությամբ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով ամ¬բաս¬տանյալների գույքի նկատմամբ փաստացի արգելանք չի կի¬րառվել, նրանց դեմ քաղա¬քա¬¬ցիական հայց չի ներկայացվել, իրեղեն, ինչպես նաև դատա¬կան ծախսերի բռնագանձման անհրաժեշտությունն հիմնավորող ապացույցները քրեական գործում բա¬ցա¬¬կա¬յում են։
Գնահատելով և ամփոփելով դատաքննությամբ հետազոտված ապացույց¬ները, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարա¬կան օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ և 369-373-րդ հոդված¬ներով, Դատա¬րանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց՝

1. Աղունիկ Սուրենի Այվազյանին ճանաչել մեղավոր 2006թ. հուլիսի 16-ի փոփո¬խությամբ պատասխանատվություն նախատեսող, սակայն գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատ¬մամբ նշա¬նա¬կել պատիժ` ազատազրկում 11 (տասնմեկ) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղ¬վելու իրավունքի զրկման։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ և 6-րդ մասերի կիրառմամբ սույն դա¬տավճռով նշա¬¬¬նակված 11 (տասնմեկ) տարի ժամկետով ազատազրկումը մասնա¬կիո¬րեն գումա¬րելով Երևանի Կենտ¬րոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սութ¬յան դատա¬րանի 2013թ. մայիսի 2-ի դա¬տավճռով Աղունիկ Այվազյանի նկատ¬մամբ նշանակ¬ված 11 (տասնմեկ) տարի 7 (յոթ) ամիս ժամկետով ազա¬տազրկմանը` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գոր¬ծունեությամբ զբաղվելու իրավունքի զրկման` Աղունիկ Սուրենի Այվազյանի նկատ¬¬մամբ որպես վերջ¬նական պա¬տիժ նշանակել ազա¬տազրկում 12 (տասներկու) տարի ժամ¬¬կե¬տով` առանց գույքի բռնագրավ¬ման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքի զրկման։
Աղունիկ Այվազյանի պատժի կրման սկիզբն հաշվել նախորդ դատավճռով սահ¬ման¬ված կարգով` 2010թ. հուլիսի 11-ից։
2. Ծովիկ Համազասպի Ավետիսյանին ճանաչել մեղավոր մինչև 2011թ. ապրիլի 9-ի փոփո¬խութ¬յունը պատասխանատվություն նախատեսող, սակայն գործող խմբագրությամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 132-րդ հոդվածի 3-ին մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատմամբ նշա¬նա¬կել պատիժ` ազատազրկում 10 (տաս) տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքի զրկման։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ և 6-րդ մասերի կիրառմամբ սույն դա¬տավճռով նշա¬¬¬նակված 10 (տաս) տարի ժամկետով ազատազրկումը մասնա¬կիո¬րեն գումա¬րելով Երևանի Կենտ¬րոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սութ¬յան դատա¬րանի 2013թ. մայիսի 2-ի դա¬տավճռով Ծովիկ Ավետիսյանի նկատ¬մամբ նշանակ¬ված 10 (տաս) տարի 6 (վեց) ամիս ժամ¬կետով ազա¬տազրկմանը` առանց գույքի բռնագրավման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գոր¬ծու¬նեությամբ զբաղվելու իրավունքի զրկման, Ծովիկ Համազասպի Ավետիսյանի նկատ¬¬մամբ որպես վերջ¬նական պա¬տիժ նշանակել ազա¬տազրկում 11 (տասնմեկ) տարի ժամ¬¬կե¬տով` առանց գույքի բռնագրավ¬ման և որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրա¬վունքի զրկման։
Ծովիկ Ավետիսյանի պատժի կրման սկիզբն հաշվել նախորդ դատավճռով սահ¬ման¬ված կարգով` 2010թ. հուլիսի 1-ից։
Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեա¬կան դատա¬րան հրապարակման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ