գործ թիվ ԵԿԴ0066/01/14





ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ



Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարանը (այսուհետ` Դատարան )`

նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի«
քարտուղարությամբ` Ժենյա Ավետիսյանի«
մասնակցությամբ`

մեղադրող« Երևանի Կենտրոն և
Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
դատախազության դատախազ` Տիգրան Ենոքյանի«

պաշտպան` Սարգիս Խաչատրյանի,


2014թ. հունիսի 13-ին նույն Դատարանում` դռնբաց դատական նիստում« արա¬գաց¬ված դա¬տա¬կան քննության կարգով քննեց և ավարտեց քրեական գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի`
Կարեն Աշոտի Մարգարյանի` (ծնված 1995թ. սեպտեմբերի 16-ին« Երևանում« ազ¬¬¬գութ¬յամբ հայ« ՀՀ քաղաքացի« ամուրի« միջնակարգ կրթութ¬¬¬յամբ« չի աշխատում« ֆիզիկապես վատառողջ, նախկինում չդատա¬պարտ¬ված« հաշվառված և բնակվում է Երևանի Արշակունյաց փողոցի 30-րդ շենքի 121-րդ բնակարանում« սույն գործով նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն)։

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Թիվ 13127614 քրեական գործն հարուցվել է 2014թ. մարտի 12-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասի հատկանիշներով ՀՀ ոստիկա¬նության քննչական գլխա¬վոր վար¬չութ¬յան Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնում։
2014թ. մարտի 25-ին նախաքննության մարմինը Կարեն Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրել չհե¬ռանալու մասին ստորագրութ¬յուն։
2014թ. ապրիլի 1-ին նախաքննական մարմինը Կարեն Մարգարյանին մե¬ղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։
2014թ. մայիսի 12-ին քրեական գործը Կարեն Աշոտի Մարգարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարան և 2014թ. մայիսի 13-ին ընդունվել վարույթ։

2. Առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը.
Կարեն Մարգարյանը ապօրինաբար կրել է հարվածող-փշրող սառը զենք հանդիսացող, արհեստագործական եղանակով պատրաստված արծաթագույն մետաղյա կռփազենք, որը 2014թ. փետրվարի 24-ին ներկայացրել է ոստիկանության աշխատակիցների պահանջով։
Վերոնշյալ արարքը կատարելու համար Կարեն Մարգարյանին մեղադրանք է առա¬ջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով։

3. Արագացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալ Կարեն Մարգարյանը միջնորդել էր գործը քննել դա¬տա¬կան քննության արագացված կարգով` հայտարարելով« որ վերը նշված միջ¬նոր¬¬դութ¬յունը ներկա¬յացնում է կամավոր` նախա¬պես խորհրդակցելով իր պաշտպանի հետ« գիտակ¬ցում է արա¬գացված կարգով դատաքննութ¬յուն անցկացնելու իրավական հետևանք¬ները։ Ամ¬բաս¬¬տան¬յալն հայտարարեց նաև« որ առաջադրված մե¬ղադրանքն իրեն պարզ և հասկանալի է« հա¬մա¬ձայն է դրա հետ« ավելին` առա¬ջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանա¬չում։
Քննության առնելով ամբաստանյալ Կարեն Մարգարյանի վերոնշյալ միջնոր¬դութ¬յունը« հաշվի առ¬նելով մեղադրողի դիրքորոշումը« ով մեղադրական եզրակացությունը հաստատելիս այդ կարգով գործը քննելու դեմ չէր առարկել« նկատի ունենալով« որ ամ¬բաս¬տանյալը չա¬փահաս է« մեղ¬սու¬նակ է« փաստելով« որ առկա են ՀՀ քրեական դատա¬վա¬րության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդված¬ներով նախա¬տեսված` գործն արագացված դա¬տաքննութ¬յան կարգով քննելու հիմ¬քն ու բոլոր պայ¬ման¬ները` Դա¬տա¬¬րա¬նը« համապա¬տաս¬¬խան որոշ¬ման կայացմամբ« գործը քննեց արա¬գաց¬ված դա¬տաքննության կար¬գով։

4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասով Կարեն Մարգարյանին առա¬ջադրված մեղադրանքը Դատարանը հաստատված համարեց` ամբաստանյալի խոստովանա¬կան ցուց¬մունք¬¬ներով, վկա Կարեն Ալեքսանդրի Նազարյանի ցուցմունքներով, իրեղեն ապա¬ցույց ճանաչված, սառը զենք հանդիսացող կռփազենքի առկայությամբ, սառը զենքի փոր¬ձաքննության 2014թ. մարտի 3-ի թիվ 739-14 եզրակացությամբ։
Նախաքննությամբ ձեռք բերված վերոնշյալ ապացույցները գնահատելիս` Դատարա¬նը հան¬գում է այն հետևության« որ ամբաստանյալ Կարեն Մարգարյանին առաջադրված մեղադ¬րանքի հիմ¬քում դրված այդ ապա¬ցույցներն ըստ էության հա¬մա¬պա¬տաս¬խանում են ՀՀ քրեա¬կան դատա¬վա¬րութ¬¬յան օրենսգրքով սահմանված թույլատրելիության և վերա¬բերե¬լիության« իսկ համակ¬¬ցութ¬¬¬յամբ գործի ճիշտ լուծման տեսանկյու¬նով` բավարա¬րութ¬յան չափա¬նիշներին։
Դատարանը հաստատված է համարում այն, որ ամբաստանյալ Կ.Մարգարյանը նրան մեղսագրվող հանցավոր արարքը` ապօրինի կերպով սառը զենք կրելը, կատարել է մեղավո¬րութ¬յամբ, այն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդ¬վածի 4-րդ մա¬սով որակված է ճիշտ, վերջինս քրեական պատաս¬խա¬նատ¬վության ու պատժի ենթակա է այդ հոդվածի համապատասխան մա¬սով։
Ամբաստանյալ Կարեն Մարգարյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերա¬կանգ¬¬նել սոցիալական արդարությունը« ուղղել պատժի ենթարկված անձին« ինչպես նաև կանխել հան¬ցա¬¬գոր¬ծությունները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հան¬ցանք կատա¬րած անձի նկատ¬մամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ¬գոր¬ծութ¬յան այլ միջոց¬ները պետք է լինեն արդարացի« համապա¬տասխանեն հանցանքի ծան¬րությանը« այն կա¬տա¬րելու հան¬գա¬մանք¬ներին« հան¬ցավորի անձնա¬¬վորությանը« անհրա¬ժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գոր¬ծությունները կան¬խելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասն սահմանում է« որ հանցա¬գոր¬ծութ¬յան համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ« իսկ նույն հոդ¬վածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցա¬գործության՝ հան¬րության համար վտան¬գա¬վո¬րության աստիճանով և բնույթով« հանցավորի անձը բնու¬թագրող տվյալներով« այդ թվում՝ պատաս¬խա¬նատ¬վությունը և պատիժը մեղմաց¬նող և/կամ ծանրացնող հան¬գա¬մանքներով։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար նա¬խա¬տեսված պատիժներից առա¬¬վել խիստը նշանակ¬վում է« եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպա¬տակ¬ները։
Օրենքի և դատարանի առջև հավասարության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դա¬տա¬վա¬րա¬կան օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն՝ որոշակի փաստական հանգա¬մանք¬ներ ունեցող գոր¬ծով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կամ Մարդու իրավունքների եվրոպա¬կան դատա¬րա¬նի դատական ակ¬տի հիմնա¬վո¬րումները« այդ թվում՝ օրենքի մեկնաբա¬նութ¬յուն¬ները« պարտադիր են դատարանի հա¬մար նույնանման փաստական հանգամանք¬ներով գործի քննության ժամա¬նակ։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը« Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դա¬տարանի 2007թ. հոկտեմ¬բերի 26-ի ՎԲ-149/07 գործով մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված նորմը« նշել է« որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատ¬վությունը մեղմաց¬նող հանգամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ« քանի որ պա¬տիժ նշանակելիս Դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգա¬մանք¬ներ« որոնք նույն հոդվածի առաջին մասում նշված չեն։
Դատարանը որպես ամբաստանյալ Կարեն Մարգարյանի անձը դրականորեն բնու¬թագրող տվյալ է գնա¬հա¬տում` նախկինում դատապարտված չլինելը (ըստ ՀՀ ոստիկանության ինֆոր¬մացիոն կենտրոն 2014թ. մարտի 31-ին կատարված հարցման արդյունքների)« երիտասարդ լինելը (համաձայն 2013թ. սեպտեմբերի 23-ին տրված թիվ AN0655655 անձնագրի պատճենի` ծնվել է 1995թ. սեպտեմբերի 16-ին), ֆիզիկապես վատառողջ լինելը (նրա մոտ ախտորոշվել է սրտային հիվանդություն, որի կապակցությամբ ստացել է տարկետում պարտադիր զինվորա¬կան ծառայությունից` համաձայն «Ս. Գ. Լուսավորիչ» ԲԿ կողմից 2013թ. հուլիսի 26-ին տրված առողջական վիճակի հետազոտման ակտի, ինչպես նաև ՀՀ ՊՆ Շենգավիթի զինվորական կոմիսարիատի կողմից տրված թիվ 2/519 տեղեկանքի), իսկ որպես պա¬տասխանատվութ¬յունը և պատիժը մեղ¬մաց¬նող հանգամանք` անկեղծորեն զղջալն ու դեռևս մինչդա¬տա¬կան վարույթից իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելը։
Վերոնշյալ տվյալներն ու հանգա¬մանք¬ներն հաստատվել են քրեական գործի նյութերում առկա փաս¬¬տա¬կան տվյալ¬¬ներով« իրական են« նվազեցնում են ամբաս¬տանյալ Կարեն Մարգար¬յանի անձի հան¬րային վտան¬¬գա¬վո¬րութ¬յունը։
Դատարանը ամբաստանյալ Կարեն Մարգարյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հան¬գա¬մանք¬ներ չարձանագրեց։
Պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյու¬նով անդրադառնալով ամբաս¬տանյալ Կարեն Մարգարյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տե¬սակի ընտրության խնդրին` Դատա¬րանը, հաշվի առնելով վերջինիս անձը, հատկապես` նախկինում դատապարտված չլինելը, նրան մեղ¬սագրվող հանցավոր արարքի վտանգավորության ցածր աստիճանը և բնույթը, ինչ¬պես նաև ղեկա¬վարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 3-րդ մասի պա¬հանջով, հանգում է համոզման, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդվածի 4-րդ մասի սանկցիայով նա¬խա¬¬տեսված պատժատեսակ¬ներից ամբաստանյալ Կարեն Մարգարյանի նկատմամբ անհրա¬ժեշտ է նշանակել նվազ խիստ պատժատեսակը` տուգանքը։ Այդ պատիժն է արդա¬րացի ու միա¬ժա¬¬մանակ անհրաժեշտ ամբաս¬տան¬յալ Կարեն Մարգարյանին ուղղելու և հնարավոր նոր հանցա¬գոր¬ծութ¬յունները կան¬խելու, սոցիա¬լական արդարությունը վերականգնելու հա¬մար։
Հաշվի առնելով աշխատանք, ինքնուրույն վաստակ չունենալու, ֆիզիկապես վատառողջ լինելու հանգամանքը` Դատարանը գտնում է, որ պատժի նպատակներին հնարավոր է հասնել նաև ամբաստանյալ Կ.Մարգարյանի նկատմամբ տվյալ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված տուգանքի նվազագույն չափով պատիժ նշանակելու պայմաններում։
Ամբաստանյալ Կարեն Մարգարյանի նկատմամբ որպես խա¬¬¬փանման միջոց ընտրված չհե¬ռա¬նալու մասին ստորագրության հարցը քննարկելիս` Դատա¬րանը գտնում է« որ այն անհրա¬ժեշտ է թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրի¬նական ուժի մեջ մտնելը։
ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույց¬ների« դատական ծախ¬սե¬րի« գույքի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի« քաղա¬¬քա¬ցիական հայցի հարցերին« սակայն Դատարանը« պարզելով« որ սույն քրեական գործով Կարեն Մարգարյանի գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել« նրա դեմ քաղաքացիական հայց չի ներ¬կայացվել, սահմա¬նա¬փակվում է այդ փաստի արձանագրմամբ։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-8-րդ կետերով թվարկված դատական ծախսերը« ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 8-րդ մասի համա¬ձայն« ամ¬բաստանյալ Կարեն Մարգարյանից բռնա¬գա¬նձ¬ման ենթակա չեն« հետևաբար` Դատարանն այդ հարցը ևս համարում է լուծված։
Անդրադառնալով իրեղեն ապացույցի տնօրինման հարցին` Դատարանը գտնում է, որ գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված և ՀՀ ոստիկանության փոր¬ձաքրեա¬գիտական վար¬չությունում պահվող սառը զենք հանդիսացող կռփազենքն անհրաժեշտ է ոչնչացնել` դա¬տավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնե¬լուց հետո։
Գնահատելով և ամփոփելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարա¬կան օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, 375-րդ, ինչպես նաև 375.1-375.4-րդ հոդված¬ներով, Դատա¬րանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց՝

Կարեն Աշոտի Մարգարյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 235-րդ հոդ¬վածի 4-րդ մասով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատմամբ նշա¬նակել պատիժ` տու¬գանք` նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 (երկու հարյուր հազար) ՀՀ դրամի չափով, որի կատարումն հանձնա¬րարել ՀՀ ԱՆ քրեակա¬տարողական վարչության այլընտրանքային պատիժների կա¬տար¬ման ստո¬րաբա¬ժան¬մանը։
Կարեն Մարգարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված չհե¬ռանալու մա¬սին ստո¬րագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրի¬նական ուժի մեջ մտնելը։
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված և ՀՀ ոստիկանության փոր¬ձաքրեա¬գիտական վար¬չությունում պահվող սառը զենք հանդիսացող կռփազենքը ոչնչացնել` դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնե¬լուց հետո։
Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված` գործն արագացված դատական քննութ¬յան կարգով քննելու հիմքով։
Դատավճիռը հրապարակման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում կարող է բողո¬քարկվել ՀՀ վե¬րաքննիչ քրեական դատարան` բացառությամբ գործի փաստական հանգա¬մանք¬ների վերա¬բերյալ Դատարանի հետևությունների։


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ