Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0246/01/13
Վիճակագրական տողի համար : 6.3

Պատասխանող

Արթուր Ավագյան Շուրիկի
Արթուր Ավագյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մնացական Մարտիրոսյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մնացական Մարտիրոսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Արթուր Ավագյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա գողություն կատարելու դիտավորությամբ 2013թ. հունվարի 28-ին ժամը 15:00-ի սահմաններում բաց դռնից ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Էրեբունի փողոցի թիվ 23 հասցեում գործող <<Նորադենտ>> ստոմատոլոգիական կենտրոն ՓԲԸ-ին պատկանող ատամնաբուժարանի 3-րդ աշխատասենյակ և այնտեղից գաղտնի հափշտակել Հայկանուշ Դալլաքյանին պատկանող դրամապանակը, որի մեջ եղել է 19.000 ՀՀ դրամ կանխիկ գումար:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-02-17 17:00 4 Կայացել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-02-13 11:30 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-02-03 10:00 4 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2014-01-17 10:00 4 Կայացել է
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

17 փետրվարի 2014թ. ք. Երևան

ԵԿԴ-0246/01/13

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով.

նախագահող դատավոր` Մ. Մարտիրոսյան,
քարտուղար` Ա. Հովհաննիսյան,

մասնակցությամբ`
մեղադրող`
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական
շրջանների դատախազության
դատախազ Մ. Գեղամյանի,

պաշտպան Ա. Հոբոսյանի

տուժողներ Հ. Դալլաքյանի,
Ի. Ազարյանի,



դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց գործն ըստ մեղադրանքի
Արթուր Շուրիկի Ավագյանի`
ծնված 1974թ. մարտի 14-ին Երևան քաղաքում, հայ, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/ քաղաքացի, յոթամյա կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, վատառողջ է, չի աշխատում, հաշվառված է և բնակվում է Երևանի Նոր Նորքի 9-րդ զանգվածի թիվ 22 շենքի թիվ 23 բնակարանում, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է երկու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։


Գործի դատավարական նախապատմությունը

Թիվ 12105113 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունու քննչական բաժնում հարուցվել է 2013թ. փետրվարի 07-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, անհայտ անձի կողմից, շինություն հանդիսացող, Երևանի Էրեբունի փողոցի թիվ 23 հասցեում գտնվող «Նորադենտ» ատամնաբուժական կենտրոնի թիվ 3 աշխատասենյակ ապօրինի մուտք գործելու և նշված աշխատասենյակի պահարանից Հայկանուշ Դալլաքյանի դրամապանակն ու զգալի չափի` 20.000 ՀՀ դրամ գումաը հափշտակելու դեպքի առթիվ։
Քննիչի 2013թ. մարտի 29-ի որոշմամբ քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման ենթակա անձը պարզված չլինելու պատճառաբանությամբ։
Թիվ 16119413 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնում հարուցվել է 2013թ. ապրիլի 25-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, անհայտ անձի կողմից Էվելինա Հարությունյանի աշխատասենյակից գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու փաստի առթիվ։
Թիվ 15108913 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնում հարուցվել է 2013թ. մայիսի 17-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, անհայտ անձի կողմից, շինություն ապօրինի մուտք գործելու եղանակով Իրինա Ազարյանի զգալի չափի գույքը գաղտնի հափշտակելու դեպքի առթիվ։
Քննիչի 2013թ. հուլիսի 17-ի որոշմամբ քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման ենթակա անձը պարզված չլինելու պատճառաբանությամբ։
2013թ. հուլիսի 19-ին Ա. Ավագյանը մեղայականով ներկայացել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
Քննիչի նույն օրվա որոշմամբ թիվ 15108913 քրեական գործի վարույթը վերսկսվել է։
2013թ. հուլիսի 22-ին թիվ 12105113 քրեական գործի վարույթը նույնպես վերսկսվել է, քրեական գործն ուղարկվել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժին, 2013թ. հուլիսի 25-ի որոշմամբ ընդունվել է քննիչի վարույթ, միացվել է թիվ 15108913 քրեական գործին և նախաքննությունը շարունակվել է մեկ վարույթում` թիվ 15108913 քրեական գործի համարով։
2013թ. հուլիսի 30-ին թիվ 15108913 քրեական գործն ուղարկվել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժին, 2013թ. օգոստոսի 07-ի որոշմամբ ընդունվել է քննիչի վարույթ, միացվել է թիվ 15108913 քրեական գործին և նախաքննությունը շարունակվել է մեկ վարույթում` թիվ 15108913 քրեական գործի համարով։
Քննիչի 2013թ. դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ, Արթուր Ավագյանի կողմից Էվելինա Հարությունյանի զգալի չափի գումարը գաղտնի հափշտակելու մասով, Ա. Ավագյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է` մեղադրյալի հետ տուժողի հաշտվելու պատճառաբանությամբ։
Ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել երկու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հետևյալ արարքների համար. «որ նա գողություն կատարելու դիտավորությամբ 2013թ. հունվարի 28-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում բաց դռնից ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Էրեբունի փողոցի թիվ 23 հասցեում գործող «Նորադենտ» ստոմոտոլոգիական կենտրոն ՓԲԸ-ին պատկանող ատամնաբուժարանի 3-րդ աշխատասենյակ և այնտեղից գաղտնի հափշտակել Հայկանուշ Ռուբենի Դալլաքյանին պատկանող դրամապանակը, որի մեջ եղել է 19.000 ՀՀ դրամ կանխիկ գումար։
Այսինքն` Արթուր Ավագյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցավոր արարք։
Բացի այդ, Ա. Ավագյանը գողություն կատարելու դիտավորությամբ 2013թ. մայիսի 15-ին, ժամը 09։49-ին բաց դռնից ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Նալբանդյան փողոցի թիվ 25/14 հասցեում գործող «Նորմեդ» բժշկական կենտրոնի գինեկոլոգ Իրինա Արմենի Ազարյանի աշխատասենյակ և այնտեղից գաղտնի հափշտակել վերջինիս պատկանող 25.000 ՀՀ դրամ արժողության դրամապանակը, որի մեջ եղել են 150.000 ՀՀ դրամ և 145.824 ՀՀ դրամին համարժեք 350 ԱՄՆ դոլար կանխիկ գումարներ ու բանկոմատի 2 քարտեր։
Այսինքն` Արթուր Ավագյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցավոր արարք։»։
2013թ. դեկտեմբերի 17-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։


Արագացված դատական քննություն

Ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով։ Նա հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, ինքն համաձայն է մեղադրանքի հետ։
Մեղադրողը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չառարկեց։
Տուժող Ի. Ազարյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալն ամբողջությամբ հատուցել է իրեն պատճառված գույքային վնասը, նրա նկատմամբ պարտք ու պահանջ չունի և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չի առարկում։
2014թ. փետրվարի 12-ին դատարան է ստացվել տուժող Հ. Դալլաքյանի դիմումը, որով վերջինս հայտնել է, որ ամբաստանյալի կողմից ամբողջությամբ հատուցվել է իրեն պատճառված գույքային վնասը, նրա նկատմամբ պարտք ու պահանջ չունի։
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմաններն` որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանը կատարել է երկու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված արարքներ։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանը նախկինում դատված չի եղել, վատառողջ է` տառապում է «Օլիգոֆրենիա, դեբիլություն» հիվանդությամբ, մեղայականով ներկայացել է նախաքննության մարմնին, նախաքննության ժամանակ իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` զղջացել է կատարածի համար, հանցագործությամբ տուժողներին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցել է, աջակցել է առաջին դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործությունը բացահայտելուն, որն արտահայտվել է Երևանի Էրեբունի փողոցի թիվ 23 հասցեում գտնվող «Նորադենտ» ատամնաբուժական կենտրոնը մատնացույց անելով և գողություն կատարելու վերաբերյալ ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալով։


Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նրան առաջադրված մեղադրանքի երկու դրվագներից յուրաքանչյուրով, շինություն ապօրինի մուտք գործելով` գողություն կատարելն ապացուցված է, նրա արարքները ճիշտ են որակված և դրանցից յուրաքանչյուրը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, նախաքննության ժամանակ իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` զղջացել է կատարածի համար, վատառողջ է` տառապում է «Օլիգոֆրենիա, դեբիլություն» հիվանդությամբ։
Առաջին դրվագով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությունը բացահայտելուն աջակցելը, որն արտահայտվել է Երևանի Էրեբունի փողոցի թիվ 23 հասցեում գտնվող «Նորադենտ» ատամնաբուժական կենտրոնը մատնացույց անելով և գողություն կատարելու վերաբերյալ ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալով, ինչպես նաև հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
Երկրորդ դրվագով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում մեղայականով ներկայանալը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
Դրվագներից յուրաքանչյուրով, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները, հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը)։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան անյլընտրանքային է` պատիժ է նախատեսում ինչպես տուգանքի, այնպես էլ ազատազրկման ձևով։
Այլընտրանքային սանկցիաների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ. «(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։ (…)» (տե’ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը)։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանի կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրանց կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով նրա անձը բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների հետ՝ դատարանը գտնում է, որ Արթուր Շուրիկի Ավագյանն իր կատարած` երկու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված յուրաքանչյուր հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործությունների համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, քանի որ դատարանին որևէ հիմնավորում չի ներկայացվել այն մասին, որ պատժի նվազ խիստ տեսակը տվյալ դեպքում չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։
Քննարկելով նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանի կողմից կրելու հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ԱԺ 2013թ. հոկտեմբերի 03-ի որոշման 1-ին կետի 2-րդ ենթակետի համաձայն` որոշվել է.
«1. Պատժից ազատել, բացառությամբ սույն որոշման 8-րդ կետի 4-6-րդ ենթակետերով և 9-րդ կետով նախատեսված դեպքերի`
(…)
այն անձանց, որոնց նկատմամբ նշանակվել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ.»։
Հետևաբար, սույն դատավճռով Արթուր Ավագյանի նկատմամբ ենթակա է կիրառման «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2013թ. հոկտեմբերի 03-ի որոշումը և ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ նշանակելու դեպքում նա ենթակա է պատժից ազատման։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը ենթակա է վերացման։
Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի համաձայն`
1. Դատական ծախսերը բաղկացած են`
1) տուժողին հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի փոխհատուցման գումարներից.
2) տուժողին, մասնագետին, փորձագետին, վկային ներկայանալու և օրապահիկի ծախսերի հատուցման գումարներից.
3) մասնագետի, փորձագետի, թարգմանչի վարձատրության գումարներից.
4) նշանակված պաշտպանին վճարվելիք գումարներից.
5) իրեղեն ապացույցների պահպանման, առաքման և հետազոտման համար ծախսված գումարներից.
6) հետախուզման համար քրեական հետապնդման մարմնի կողմից ծախսված գումարներից.
7) փորձաքննություն, քննչական փորձարարություն կատարելիս փչացած կամ ոչնչացած իրերի արժեքի և տվյալ քրեական գործով վարույթի ընթացքում կրած նման այլ ծախսերի հատուցման համար ծախսված գումարներից.
8) քրեական գործով վարույթի իրականացման համար անհրաժեշտ միջոցառումների համար ծախսված գումարներից։
2. Դատական ծախսերը վճարվում են պետական բյուջեից, եթե սույն օրենսգրքով այլ կարգ սահմանված չէ։»։
Նույն օրենսգրքի 3753 հոդվածի համաձայն`
«1. Արագացված կարգով դատական քննությունն անցկացվում է սույն օրենսգրքի 41, 42, 44 և 45 գլուխներով նախատեսված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածի պահանջները։
(...)
8. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերն ամբաստանյալից ենթակա չեն բռնագանձման։»։
Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում, «Հայաստանի Հանրապետության փորձագիտական կենտրոն» և «Փորձաքննությունների ազգային բյուրո» պետական ոչ առևտրային կազմակերպություններում, ՀՀ ԱՆ կից միջգերատեսչական ստացիոնար դատա-հոգեբուժական փորձաքննությունների հանձնաժողովում կատարվել են տեսաձայնագրային, տեսաձայնագրառման և ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննություններ, որոնց ընդհանուր արժեքը կազմել է 205.160 /երկու հարյուր հինգ հազար հարյուր վաթսուն/ ՀՀ դրամ գումար, սակայն հաշվի առնելով, որ արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու դեպքում, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերը, այդ թվում 7-րդ կետով նախատեսված` փորձաքննության համար ծախսված գումարներն ամբաստանյալից ենթակա չեն բռնագանձման` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի վերոհիշյալ փորձաքննությունների արժեք հանդիսացող 205.160 /երկու հարյուր հինգ հազար հարյուր վաթսուն/ ՀՀ դրամ գումարը որպես դատական ծախս բռնագանձվել չի կարող։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, 3751-3754-րդ հոդվածներով, դատարանը`



Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանին մեղավոր ճանաչել երկու դրվագով` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքներում և դատապարտել.
- առաջին դրվագով` տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի` 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով,
- երկրորդ դրվագով` տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի վեցհարյուրապատիկի` 600.000 /վեց հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված` պատիժների մասնակի գումարման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք նվազագույն աշխատավարձի հազարապատիկի` 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Համաներման ակտի` «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2013թ. հոկտեմբերի 03-ի որոշման 1-ին կետի 2-րդ ենթակետի կիրառմամբ ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանին ազատել նշանակված պատիժը կրելուց։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացնել։
Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։
Դատավճիռը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով չի կարող բողոքարկվել։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0246/01/13
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 17-12-2013
Քրեական գործի համարը 0246/01/13
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 15108913
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Արթուր Ավագյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա գողություն կատարելու դիտավորությամբ 2013թ. հունվարի 28-ին ժամը 15:00-ի սահմաններում բաց դռնից ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Էրեբունի փողոցի թիվ 23 հասցեում գործող <<Նորադենտ>> ստոմատոլոգիական կենտրոն ՓԲԸ-ին պատկանող ատամնաբուժարանի 3-րդ աշխատասենյակ և այնտեղից գաղտնի հափշտակել Հայկանուշ Դալլաքյանին պատկանող դրամապանակը, որի մեջ եղել է 19.000 ՀՀ դրամ կանխիկ գումար:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Արթուր
Ազգանուն Ավագյան
Հայրանուն Շուրիկի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Հոդված_1
Հոդված 177 Մաս 2 Կետ 3
Վիճակագրական տողի համարը 6.3
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 18-12-2013
Նախագահող դատավոր
Անուն Մնացական
Ազգանուն Մարտիրոսյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 18-12-2013
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 19-12-2013
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 19-12-2013
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 17-01-2014
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Տուժող
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր
Անուն Արթուր
Ազգանուն Ավագյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Դատավարության կողմեր
Անուն Անժելա
Ազգանուն Հոբոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Հայկանուշ
Ազգանուն Դալլաքյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Իրինա
Ազգանուն Ազարյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Մամիկոն
Ազգանուն Գեղամյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 03-02-2014
Ժամ 10:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 13-02-2014
Ժամ 11:30
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 17-02-2014
Ժամ 17:00
Նիստերի դահլիճի համարը 4
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 17-02-2014
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Արթուր
Ազգանուն Ավագյան
Հասցե ---------------
Սեռ 1
Ամսաթիվ 17-02-2014
Օրենսգիրք Քրեական օրենսգիրք
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով Դատապարտվել է
Հիմնական պատիժ Տուգանք
Ազատվել է պատժի կիրառումից (Հիմքը) Համաներման ակտի` «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2013թ. հոկտեմբերի 03-ի որոշման 1-ին կետի 2-րդ ենթակետի կիրառմամբ ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանին ազատել նշանակված պատիժը կրելուց։
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ

ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

17 փետրվարի 2014թ. ք. Երևան

ԵԿԴ-0246/01/13

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով.

նախագահող դատավոր` Մ. Մարտիրոսյան,
քարտուղար` Ա. Հովհաննիսյան,

մասնակցությամբ`
մեղադրող`
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական
շրջանների դատախազության
դատախազ Մ. Գեղամյանի,

պաշտպան Ա. Հոբոսյանի

տուժողներ Հ. Դալլաքյանի,
Ի. Ազարյանի,



դատարանում, դռնբաց դատական նիստում, դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ քննեց գործն ըստ մեղադրանքի
Արթուր Շուրիկի Ավագյանի`
ծնված 1974թ. մարտի 14-ին Երևան քաղաքում, հայ, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/ քաղաքացի, յոթամյա կրթությամբ, ամուսնացած, նախկինում չդատված, վատառողջ է, չի աշխատում, հաշվառված է և բնակվում է Երևանի Նոր Նորքի 9-րդ զանգվածի թիվ 22 շենքի թիվ 23 բնակարանում, կալանքի տակ չէ, մեղադրվում է երկու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։


Գործի դատավարական նախապատմությունը

Թիվ 12105113 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Էրեբունու քննչական բաժնում հարուցվել է 2013թ. փետրվարի 07-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, անհայտ անձի կողմից, շինություն հանդիսացող, Երևանի Էրեբունի փողոցի թիվ 23 հասցեում գտնվող «Նորադենտ» ատամնաբուժական կենտրոնի թիվ 3 աշխատասենյակ ապօրինի մուտք գործելու և նշված աշխատասենյակի պահարանից Հայկանուշ Դալլաքյանի դրամապանակն ու զգալի չափի` 20.000 ՀՀ դրամ գումաը հափշտակելու դեպքի առթիվ։
Քննիչի 2013թ. մարտի 29-ի որոշմամբ քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման ենթակա անձը պարզված չլինելու պատճառաբանությամբ։
Թիվ 16119413 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Մալաթիայի քննչական բաժնում հարուցվել է 2013թ. ապրիլի 25-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, անհայտ անձի կողմից Էվելինա Հարությունյանի աշխատասենյակից գույքի գաղտնի հափշտակություն կատարելու փաստի առթիվ։
Թիվ 15108913 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնում հարուցվել է 2013թ. մայիսի 17-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով, անհայտ անձի կողմից, շինություն ապօրինի մուտք գործելու եղանակով Իրինա Ազարյանի զգալի չափի գույքը գաղտնի հափշտակելու դեպքի առթիվ։
Քննիչի 2013թ. հուլիսի 17-ի որոշմամբ քրեական գործի վարույթը կասեցվել է` որպես մեղադրյալ ներգրավման ենթակա անձը պարզված չլինելու պատճառաբանությամբ։
2013թ. հուլիսի 19-ին Ա. Ավագյանը մեղայականով ներկայացել է վարույթն իրականացնող մարմնին։
Քննիչի նույն օրվա որոշմամբ թիվ 15108913 քրեական գործի վարույթը վերսկսվել է։
2013թ. հուլիսի 22-ին թիվ 12105113 քրեական գործի վարույթը նույնպես վերսկսվել է, քրեական գործն ուղարկվել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժին, 2013թ. հուլիսի 25-ի որոշմամբ ընդունվել է քննիչի վարույթ, միացվել է թիվ 15108913 քրեական գործին և նախաքննությունը շարունակվել է մեկ վարույթում` թիվ 15108913 քրեական գործի համարով։
2013թ. հուլիսի 30-ին թիվ 15108913 քրեական գործն ուղարկվել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժին, 2013թ. օգոստոսի 07-ի որոշմամբ ընդունվել է քննիչի վարույթ, միացվել է թիվ 15108913 քրեական գործին և նախաքննությունը շարունակվել է մեկ վարույթում` թիվ 15108913 քրեական գործի համարով։
Քննիչի 2013թ. դեկտեմբերի 12-ի որոշմամբ, Արթուր Ավագյանի կողմից Էվելինա Հարությունյանի զգալի չափի գումարը գաղտնի հափշտակելու մասով, Ա. Ավագյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է` մեղադրյալի հետ տուժողի հաշտվելու պատճառաբանությամբ։
Ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել երկու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով հետևյալ արարքների համար. «որ նա գողություն կատարելու դիտավորությամբ 2013թ. հունվարի 28-ին ժամը 15։00-ի սահմաններում բաց դռնից ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Էրեբունի փողոցի թիվ 23 հասցեում գործող «Նորադենտ» ստոմոտոլոգիական կենտրոն ՓԲԸ-ին պատկանող ատամնաբուժարանի 3-րդ աշխատասենյակ և այնտեղից գաղտնի հափշտակել Հայկանուշ Ռուբենի Դալլաքյանին պատկանող դրամապանակը, որի մեջ եղել է 19.000 ՀՀ դրամ կանխիկ գումար։
Այսինքն` Արթուր Ավագյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցավոր արարք։
Բացի այդ, Ա. Ավագյանը գողություն կատարելու դիտավորությամբ 2013թ. մայիսի 15-ին, ժամը 09։49-ին բաց դռնից ապօրինի մուտք է գործել Երևան քաղաքի Նալբանդյան փողոցի թիվ 25/14 հասցեում գործող «Նորմեդ» բժշկական կենտրոնի գինեկոլոգ Իրինա Արմենի Ազարյանի աշխատասենյակ և այնտեղից գաղտնի հափշտակել վերջինիս պատկանող 25.000 ՀՀ դրամ արժողության դրամապանակը, որի մեջ եղել են 150.000 ՀՀ դրամ և 145.824 ՀՀ դրամին համարժեք 350 ԱՄՆ դոլար կանխիկ գումարներ ու բանկոմատի 2 քարտեր։
Այսինքն` Արթուր Ավագյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցավոր արարք։»։
2013թ. դեկտեմբերի 17-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։


Արագացված դատական քննություն

Ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով։ Նա հայտարարեց, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, մինչև միջնորդությունը ներկայացնելը խորհրդակցել է իր պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, ինքն համաձայն է մեղադրանքի հետ։
Մեղադրողը դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չառարկեց։
Տուժող Ի. Ազարյանը դատարանին հայտնեց, որ ամբաստանյալն ամբողջությամբ հատուցել է իրեն պատճառված գույքային վնասը, նրա նկատմամբ պարտք ու պահանջ չունի և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու դեմ չի առարկում։
2014թ. փետրվարի 12-ին դատարան է ստացվել տուժող Հ. Դալլաքյանի դիմումը, որով վերջինս հայտնել է, որ ամբաստանյալի կողմից ամբողջությամբ հատուցվել է իրեն պատճառված գույքային վնասը, նրա նկատմամբ պարտք ու պահանջ չունի։
Դատարանը համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմաններն` որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները` գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանը կատարել է երկու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված արարքներ։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանը նախկինում դատված չի եղել, վատառողջ է` տառապում է «Օլիգոֆրենիա, դեբիլություն» հիվանդությամբ, մեղայականով ներկայացել է նախաքննության մարմնին, նախաքննության ժամանակ իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` զղջացել է կատարածի համար, հանցագործությամբ տուժողներին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցել է, աջակցել է առաջին դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործությունը բացահայտելուն, որն արտահայտվել է Երևանի Էրեբունի փողոցի թիվ 23 հասցեում գտնվող «Նորադենտ» ատամնաբուժական կենտրոնը մատնացույց անելով և գողություն կատարելու վերաբերյալ ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալով։


Դատարանի իրավական վերլուծությունները

Առաջադրված մեղադրանքն ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանի կողմից ընդունելու և դատական քննության արագացված կարգ կիրառելու պայմաններում` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նրան առաջադրված մեղադրանքի երկու դրվագներից յուրաքանչյուրով, շինություն ապօրինի մուտք գործելով` գողություն կատարելն ապացուցված է, նրա արարքները ճիշտ են որակված և դրանցից յուրաքանչյուրը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, նախաքննության ժամանակ իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` զղջացել է կատարածի համար, վատառողջ է` տառապում է «Օլիգոֆրենիա, դեբիլություն» հիվանդությամբ։
Առաջին դրվագով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությունը բացահայտելուն աջակցելը, որն արտահայտվել է Երևանի Էրեբունի փողոցի թիվ 23 հասցեում գտնվող «Նորադենտ» ատամնաբուժական կենտրոնը մատնացույց անելով և գողություն կատարելու վերաբերյալ ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալով, ինչպես նաև հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
Երկրորդ դրվագով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ դատարանը հաշվի է առնում մեղայականով ներկայանալը և հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
Դրվագներից յուրաքանչյուրով, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելու հարցը քննարկելիս` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` «Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ «Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն` «1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
3. Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները»։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները, հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով` հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տե'ս ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` Կարեն Հարությունյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշումը)։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան անյլընտրանքային է` պատիժ է նախատեսում ինչպես տուգանքի, այնպես էլ ազատազրկման ձևով։
Այլընտրանքային սանկցիաների միջև ճիշտ ընտրություն կատարելու և արարքի բնույթն ու հանրային վտանգավորության աստիճանը գնահատելու հարցերին ՀՀ վճռաբեկ դատարանն անդրադարձել է Գ. Մադաթյանի գործով որոշման մեջ, որտեղ իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ. «(…) այլընտրանքային սանկցիաների միջև ընտրություն կատարելիս պատժի արդարացիության սկզբունքի ապահովման հիմնական երաշխիքը դատարանների կողմից յուրաքանչյուր գործի քննության ժամանակ այնպիսի հանգամանքների բացահայտումն է, որոնք ազդել են անձի կողմից կատարված արարքի հանրային վտանգավորության բնույթի և աստիճանի վրա։
Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ։
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը։ (…)» (տե’ս Գարուշ Նորիկի Մադաթյանի վերաբերյալ 2009 թվականի փետրվարի 17-ի թիվ ԵՇԴ/0029/01/08 որոշումը)։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանի կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, դրանց կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցագործությունը կատարելուց հետո նրա դրսևորած վարքագիծը, խախտված հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը և այդ ոլորտում պետության քրեական քաղաքականության ուղղվածությունը, դրանք համադրելով նրա անձը բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների հետ՝ դատարանը գտնում է, որ Արթուր Շուրիկի Ավագյանն իր կատարած` երկու դրվագով` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված յուրաքանչյուր հանցագործության համար ենթակա է պատժի այդ հանցագործությունների համար նախատեսված պատիժներից առավել մեղմ պատժի` տուգանքի ձևով, քանի որ դատարանին որևէ հիմնավորում չի ներկայացվել այն մասին, որ պատժի նվազ խիստ տեսակը տվյալ դեպքում չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։
Քննարկելով նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանի կողմից կրելու հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ԱԺ 2013թ. հոկտեմբերի 03-ի որոշման 1-ին կետի 2-րդ ենթակետի համաձայն` որոշվել է.
«1. Պատժից ազատել, բացառությամբ սույն որոշման 8-րդ կետի 4-6-րդ ենթակետերով և 9-րդ կետով նախատեսված դեպքերի`
(…)
այն անձանց, որոնց նկատմամբ նշանակվել է ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ.»։
Հետևաբար, սույն դատավճռով Արթուր Ավագյանի նկատմամբ ենթակա է կիրառման «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2013թ. հոկտեմբերի 03-ի որոշումը և ազատությունից զրկելու հետ չկապված պատիժ նշանակելու դեպքում նա ենթակա է պատժից ազատման։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը ենթակա է վերացման։
Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է հետևյալը.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի համաձայն`
1. Դատական ծախսերը բաղկացած են`
1) տուժողին հանցագործության հետևանքով պատճառված վնասի փոխհատուցման գումարներից.
2) տուժողին, մասնագետին, փորձագետին, վկային ներկայանալու և օրապահիկի ծախսերի հատուցման գումարներից.
3) մասնագետի, փորձագետի, թարգմանչի վարձատրության գումարներից.
4) նշանակված պաշտպանին վճարվելիք գումարներից.
5) իրեղեն ապացույցների պահպանման, առաքման և հետազոտման համար ծախսված գումարներից.
6) հետախուզման համար քրեական հետապնդման մարմնի կողմից ծախսված գումարներից.
7) փորձաքննություն, քննչական փորձարարություն կատարելիս փչացած կամ ոչնչացած իրերի արժեքի և տվյալ քրեական գործով վարույթի ընթացքում կրած նման այլ ծախսերի հատուցման համար ծախսված գումարներից.
8) քրեական գործով վարույթի իրականացման համար անհրաժեշտ միջոցառումների համար ծախսված գումարներից։
2. Դատական ծախսերը վճարվում են պետական բյուջեից, եթե սույն օրենսգրքով այլ կարգ սահմանված չէ։»։
Նույն օրենսգրքի 3753 հոդվածի համաձայն`
«1. Արագացված կարգով դատական քննությունն անցկացվում է սույն օրենսգրքի 41, 42, 44 և 45 գլուխներով նախատեսված կարգով` հաշվի առնելով սույն հոդվածի պահանջները։
(...)
8. Սույն օրենսգրքի 168 հոդվածի առաջին մասի 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերն ամբաստանյալից ենթակա չեն բռնագանձման։»։
Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում, «Հայաստանի Հանրապետության փորձագիտական կենտրոն» և «Փորձաքննությունների ազգային բյուրո» պետական ոչ առևտրային կազմակերպություններում, ՀՀ ԱՆ կից միջգերատեսչական ստացիոնար դատա-հոգեբուժական փորձաքննությունների հանձնաժողովում կատարվել են տեսաձայնագրային, տեսաձայնագրառման և ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննություններ, որոնց ընդհանուր արժեքը կազմել է 205.160 /երկու հարյուր հինգ հազար հարյուր վաթսուն/ ՀՀ դրամ գումար, սակայն հաշվի առնելով, որ արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու դեպքում, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 2-8-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերը, այդ թվում 7-րդ կետով նախատեսված` փորձաքննության համար ծախսված գումարներն ամբաստանյալից ենթակա չեն բռնագանձման` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արթուր Ավագյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի վերոհիշյալ փորձաքննությունների արժեք հանդիսացող 205.160 /երկու հարյուր հինգ հազար հարյուր վաթսուն/ ՀՀ դրամ գումարը որպես դատական ծախս բռնագանձվել չի կարող։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, 3751-3754-րդ հոդվածներով, դատարանը`



Վ Ճ Ռ Ե Ց

Ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանին մեղավոր ճանաչել երկու դրվագով` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցանքներում և դատապարտել.
- առաջին դրվագով` տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկի` 500.000 /հինգ հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով,
- երկրորդ դրվագով` տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի վեցհարյուրապատիկի` 600.000 /վեց հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված` պատիժների մասնակի գումարման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել տուգանք նվազագույն աշխատավարձի հազարապատիկի` 1.000.000 /մեկ միլիոն/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
Համաներման ակտի` «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2013թ. հոկտեմբերի 03-ի որոշման 1-ին կետի 2-րդ ենթակետի կիրառմամբ ամբաստանյալ Արթուր Շուրիկի Ավագյանին ազատել նշանակված պատիժը կրելուց։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացնել։
Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։
Դատավճիռը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքով չի կարող բողոքարկվել։

ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 17-02-2014
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 21-03-2014
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 26-05-2014
Էջերի քանակ 297, 71, 81
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 26-05-2014
Էջերի քանակը 297, 71, 81