Հիմնական
Գործի համար:
ԵԿԴ/0235/01/13
Վիճակագրական տողի համար :
6.4
Պատասխանող
Արմեն Դավթյան
Արմեն Դավթյան Սերյոժայի
Արմեն Դավթյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Հենրիկ Տեր-Ադամյան
Գրիշա Մելիք-Սարգսյան
Կարինե Ղազարյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մնացական Մարտիրոսյան
Վճռաբեկ
Դավիթ Ավետիսյան
Արթուր Պողոսյան
Հոդվածներ
Վճռաբեկ
Հոդվածը 414.1 Մաս 2
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Հենրիկ Տեր-Ադամյան
Գրիշա Մելիք-Սարգսյան
Կարինե Ղազարյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մնացական Մարտիրոսյան
Վճռաբեկ
Դավիթ Ավետիսյան
Արթուր Պողոսյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2014-06-11 | 11:00 | 1 | Կայացվել է | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2014-03-04 | 11:00 | 4 | Կայացել է | ||
| Վճռաբեկ | 2014-02-24 | 16:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-02-13 | 14:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-02-04 | 16:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-01-31 | 16:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2014-01-21 | 10:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2013-12-26 | 16:30 | 4 | Կայացել է |
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԵԿԴ /0235/ 01/13
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
11 հունիսի 2014 թվական ք.Երևան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
նախագահող դատավոր` Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
դատավորներ` Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ
Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ` Ա.ՋՈՒԼՀԱԿՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Ա.ՓԱՆՈՍՅԱՆԻ
պաշտպան` Կ. ԱՂԱՋԱՆՅԱՆԻ
ամբաստանյալ` Ա.ԴԱՎԹՅԱՆԻ
դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության առնելով պաշտպան` Կ.Աղաջանյանի վերաքննիչ բողոքը` ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճռի դեմ
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը .
Թիվ 58209713 քրեական գործը ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում հարուցվել է 2013թ. սեպտեմբերի 10-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք փոխանցված, առանձնապես խոշոր չափերով` 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը խաբեության եղանակով հափշտակելու, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր` ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից պատրաստված 17.06.2013թ. տեղեկանքը և <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից պատրաստված, 17.06.2013թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը կեղծելու և օգտագործելու դեպքերի առթիվ։
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հետևյալ արարքների համար. «որ նա հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 դատական գործի նյութերի ծանոթացման ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք 900005016010 հաշվեհամարին փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ և նպատակադրվել է խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը։
Կեղծել և ՀՀ ֆինանսների նախարարություն է ներկայացրել ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից 17.06.2013թ. տեղեկանքը և <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից 17.06.2013 թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը, որոնցով ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հայտնվել են անիրական տեղեկություններ, թե իբր դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է որպես պետական տուրք վճարված գումարը գանձապետարանից փոխանցել <<ԱԳԲԱ Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ>> ՓԲ ընկերության կողմից սպասարկվող Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի անձնական հաշվեհամարին։ 2013 թվականի հունիսի 20-ին նշված գումարը գանձապետարանից փոխանցվել է վերը նշված հաշվեհարմարին, որից հետո բանկից կանխիկ ստացվել է իր ծանոթի՝ Արթուր Խաչատրյանի կնոջ՝ Նաիրա Խաչատրյանի կողմից։ Վերջինիցս ստացել է խաբեությամբ հափշտակված առանձնապես խոշոր չափերով 5.154.484 ՀՀ դրամը և այնուհետև, 2013 թվականի հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, այդ գումարը ետ է վերադարձրել գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, այսինքն հանցագործություններում, նախատեսված Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325 հոդվածի 1-ին մասով>>։
2013թ. դեկտեմբերի 09-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճռով ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին մեղավոր է ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքներում և դատապարտել է` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով` տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված` պատիժների լրիվ գումարման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և տուգանք նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, ազատազրկման ձևով պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Խափանման միջոց` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռով վճռվել է նաև` ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 14.11.2013թ. որոշմամբ դրված կալանքը վերացնել։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, 03.10.2013թ. որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պահել քրեական գործի հետ միասին։
Առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալի շահերի պաշտպան` Կ.Աղաջանյանը, որը Վերաքննիչ դատարանի 22.04.2014 թվականի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ:
Վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պատասխան չի ներկայացվել:
Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2014 թվականի ապրիլի 17-ին:
Վերոնշյալ քրեական գործի քննությունը նշանակվել է Վերաքննիչ քրեական դատարանի դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության 2014 թվականի մայիսի 06-ին, ժամը` 11.00-ին, Երևան քաղաքում:
2.Գործի փաստական հանգամանքները.
Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարել հետևյալը.
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանը հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում 24.01.2013թ. ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 քաղաքացիական գործի նյութերին ծանոթանալու ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով, <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության կողմից, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, առաջին ատյանի դատարանի վճռի դեմ վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ։ Նպատակադրվելով խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը` մինչև 2013թ. փետրվարի 22-ը ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գտնված այդ քաղաքացիական գործի նյութերից Արմեն Դավթյանը հանել է թիվ 00001 վճարման հանձնարարագիրը և դրա փոխարեն գործի նյութերին է կցել պատճենը, իսկ բնօրինակը պահել է իր մոտ։
2013թ. հունիսի սկզբին ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը կեղծել է իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր հետևյալ հանգամանքներում. <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊԸ ձևաթղթի և կլոր կնիքի դրոշմով իր կողմից սկանավորված փաստաթղթի հիմքն օգտագործելով, համակարգչային <<Ֆոտոշոպ>> ծրագրի միջոցով, նշված բանկի անունից ամբաստանյալ Ա.Դավթյանը կազմել է ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված գրություն` նշելով, որ քաղաքացիական գործով վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք վճարված գումարը հետ վերադարձնել` այն փոխանցելով Նաիրա Խաչատրյանի համապատասխան հաշվեհամարին։ Ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իրեն պատկանող համակարգչով պատրաստել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթուղթը և դրա վրա կազմելով տեղեկանք` նշել է, իբրև թե վերաքննիչ բողոքի համար <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊԸ-ի կողմից վճարվել է պետական տուրք, սակայն բողոք չի ներկայացվել և անհրաժեշտ է վճարված պետական տուրքը վերադարձնել։ Օգտվելով դատական ակտերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով վավերացնելու իր հնարավորությունից` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այդ տեղեկանքը կնիքել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով և այդ կեղծված պաշտոնական փաստաթղթերը, իր տրամադրության տակ գտնվող պետական տուրքի վճարման վերոհիշյալ անդորրագրի բնօրինակի հետ միասին, 2013թ. հունիսի 17-ին գցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության շենքի առաջին հարկում գտնվող փոստարկղ։
Մինչ այդ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իր ծանոթ, վկա Արթուր Խաչատրյանին ներկայացնելով, որ բանկային փոխանցումով իրեն իբրև թե պետք է ուղարկվեն գումարներ և դրա համար անհրաժեշտ է այնպիսի անձ, որն ունի բանկային հաշիվ` օգնություն ստանալու ակնկալիքով դիմել է վերջինիս։ Արթուր Խաչատրյանը տեղյակ չլինելով Արմեն Դավթյանի իրական մտադրության մասին` նշված գումարն իր կին Նաիրա Խաչատրյանի բանկային հաշվեհամարին փոխանցելու, գումարը ստանալու և նրան տրամադրելու վերաբերյալ տվել է իր համաձայնությունը, որից հետո Արմեն Դավթյանին տվել է «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկե ՓԲԸ-ում իր կնոջ ունեցած բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Կեղծված փաստաթղթերը և վճարման անդորրագիրը ՀՀ ֆինանսների նախարարության փոստային արկղը գցելուց մի քանի օր անց ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը խնդրել է Արթուր Խաչատրյանին, որպեսզի վերջինիս կինն այցելի բանկ և հաշվեհամարին փոխանցված 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը ստանա։
2013թ. հունիսի 20-ին, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի թիվ 900007111116 հաշվեհամարից, <<Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ>> ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղի` Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին որպես եկամուտների վերադարձ փոխանցվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար, որը նույն օրը Նաիրա Խաչատրյանը ստացել է և Արթուր Խաչատրյանի միջոցով նույն օրը փոխանցել է Արմեն Դավթյանին։ Ստանալով խաբեությամբ հափշտակված, առանձնապես խոշոր չափերի վերոհիշյալ գումարը` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այն պահել է իր մոտ։
2013թ. հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, վերջինիս վերոհիշյալ հաշվեհամարին մուտքագրելով 5.154.484 ՀՀ դրամ` ամբաստանյալ Ա.Դավթյանն այն փոխանցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության համապատասխան հաշվեհամարին, այսինքն իր կողմից հափշտակված գումարը հետ է վերադարձրել։
3/. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Պաշտպան Կ.Աղաջանյանը վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկներն ու հիմնավորումները, խնդրել է` բավարարել վերաքննիչ բողոքը, բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճիռը, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով, Արմեն Դավթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակել և կիրառել համաներում:
Ըստ պաշտպանի` առաջին ատյանի դատարանը Ա.Դավթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելուց հետո, քննության չի առել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին հնարավոր հիմքերը, կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու հնարավոր հիմքերը :
Ըստ պաշտպանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածով նախատեսված հանցավոր արարքն ընդգրկված է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքում, որի դեպքում հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի նվազեցման համար էական նշանակություն ունի պատճառված նյութական վնասն ամբողջությամբ վերականգնված լինելու հանգամանքը։
Ա.Դավթյանն նախաքննության ընթացքում և դատարանում ինքնախոստովանական ցուցմունքներ է տվել և նշել, որ իր կողմից կատարած արարքից հետո իսկույն փոշմանել և հասկացել է, որ այդ ձևով ստացված գումարը չի կարող և չպետք է օգտագործի իր կարիքների համար, սակայն չի իմացել, թե ինչպես վարվի և ինչպես գումարը հետ վերադարձնի։ Մտածելուց հետո կապնվել է Արթուր Խաչատրյանի հետ և ասել, որ թյուրիմացություն է տեղի ունեցել՝ խնդրել է, որպեսզի կինն այդ գումարը տանի բանկ և փոխանցի այն հաշվեհամարին։ Արթուրը հետաքրքրվել է, թե ինչ է տեղի ունեցել, սակայն ինքը ոչինչ չի հայտնել։ Արթուրը պնդել է, որ ինքը նրանց հետ գնա բանկ գումարը վերադարձնելու համար։ Երեքով հանդիպել են Աբովյան քաղաքի <<Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ>> ՓԲ ընկերության շենքի մոտ, որից հետո գումարը փոխանցել են գանձապետարանի հաշվեհամարին։ Դրանից մեկ օր առաջ ինքն իր նախաձեռնությամբ զանգահարել է <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ԱՊ ընկերության վարչության նախագահ՝ էմիլ Սողոմոնյանին, գնացել է նրա աշխատավայր և հայտնել է, որ նման սխալ է թույլ տվել և հայտնել է գումարը նրան վերադարձնելու իր պատրաստակամության մասին, սակայն Ւ.Սողոմոնյանն առաջարկել է նույն կարգով գումարը փոխանցել գանձապետարան։ Կատարածի համար անկեղծորեն զղջում է։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դրա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
/Այս հարցի կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել Թ.Տեր–Գրիգորյանի գործով ՎԲ-192/07 որոշման մեջ /:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները։ Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Այդ հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում։ Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել։ Կարևորն այն է, որ դատարանը հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։ (Տե՛ս նաև Ա.Ներսիսյանի գործով 2007 թվականի հունիսի 12-ի Վճռաբեկ դատարանի ՎԲ-124/07 որոշումը)։
Համաձայն վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով ամրագրված՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները սպառիչ չեն։ Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի՝ պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին,ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։Այլ կերպ՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի՝ սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը։
Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ <<Պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այլ հանագամանքներ, որոնք նշված չեն սույն հոդվածի առաջին մասում>>։
Գործի տվյալներով հիմնավորված է, որ Ա.Դավթյանն իր նախաձեռնությամբ՝ քրեական գործի հարուցումից ավելի քան երկու ամիս առաջ, կամովին հատուցել է տուժողին պատճառված գույքային վնասը, ինչը էականորեն նվազեցնում է հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը։
Ամբաստանյալն ակտիվորեն աջակցել է հանցագործությունները բացահայտելուն, որն արտահայտվել է նախաքննության մարմնին այնպիսի տեղեկություններ հաղորդելով, որոնք հետաքրքրություն են ներկայացրել և մինչ այդ անհայտ են եղել։ Առաջին իսկ հարցաքննության ժամանակ նա մանրամասն ցուցմուքներ է տվել, մատնանշել է հանցագործության գործիքների գտնվելու տեղերը, ներկայացրել է իրեղեն ապացույցներ, օգնել քննչական փորձարարությունների կազմակերպմանն ու անցկացմանը: Նա նախկինում դատապարտված և արատավորված չի եղել, բնութագրվում է դրական, ամուսնացած է, խնամքին են գտնվում երկու մինչև 14 տարեկան անչափահաս երեխա և կինը :
Ա.Դավթյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների լույսի ներքո վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում ամրագրված պատժի նպատակները՝ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի նպատակներին։
Ըստ պաշտպանի` ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը։ Ինչպես նաև սույն գործով առկա են բացառիկ հանգամանքներ, որոնք էականորեն նվազեցնում են Ա.Դավթյանի կողմից կատարած հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը,հետևաբար նրա նկատմամբ կարող է նշանակվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածով նախատեսված պատժի նվազագույն չափից ավելի ցածր պատիժ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը։
Այն կբխի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից։
4/.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները
Վերաքննիչ դատարանը ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով պաշտպանի և ամբաստանյալի հիմնավորումները բողոքի կապակցությամբ, մեղադրողի պատասխանը, ներկայացված բողոքի հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում, վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` <<դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը(….).
-ենթակա՞ է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
-ինչ պատիժ պետք է նշանակվի նրա նկատմամբ.
-ամբաստանյալն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը (….):
Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով` դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կենկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հագամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները, հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով՝ հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տես նաև Հ.Հաբեշյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի օգոստոսի 30-ի ՎԲ-145/07 որոշումը, Ա.Աարգսյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի օգոստոսի 30-ի ՎԲ-142/07 որոշումը, Ա.Մինասյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի հոկտեմբերի 26-ի ՎԲ-185/07 որոշումը)։
Թ.Տեր–Գրիգորյանի վերաբերյալ որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ <<Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով, դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին՝ համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել՝ ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։
Նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը (տես Թամարա Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07 որոշումը)։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Ընդ որում, պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել:
Այսինքն` օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կիրառելու:
Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ դատարանը հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը դատավճռում նշել է հետևյալը.
<<(….). Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, նրա խնամքին է գտնվում վատառողջ կինը, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։
Յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքին մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխայի (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ.-ին) առկայությունը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում նաև հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություններից յուրաքանչյուրով, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց գույքի բռնագրավման, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով>>:
Քննության առնելով այն հարցը, թե ամբաստանյալն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը , դատարանն արձանագրել է հետևյալը.
<<Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժներն ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը պետք է կրի, քանի որ դրանց խոչընդոտող հանգամքներ առկա չեն>>:
Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ առաջին ատյանի դատարանը սխալ հետևության է հանգել Ա.Դավթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու հնարավորության մասին:
Ինչպես երևում է գործի նյութերից, Ա.Դավթյանը նախկինում դատապարտված չի եղել, բնութագրվում է դրականորեն, նրա խնամքին է գտնվում վատառողջ կինը ( տես Հ.2 գ.թ. 77-85), մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխա (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ. ) տես Հ.2 գ.թ. 86,88, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով խոստովանական պայմաններ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար, հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասն ամբողջությամբ, քրեական գործի հատուցումից ավելի քան երկու ամիս առաջ, կամովին հատուցել է:
Հաշվի առնելով Ա.Դավթյանի անձը բնութագրող վերը նշված տվյլաները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը` վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ Ա.Դավթյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ուստի նրա նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չպետք է կիրառել:
Ասպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա Ա.Դավթյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին:
Ա.Դավթյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից:
Գործում Ա.Դավթյանի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայության և պատասխանատվությունը ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում որոշում կայացնելով` նրա նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը մերժելու մասին, այն պատճառաբանությամբ, որ <<նշանակված պատիժները ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը պետք է կրի, քանի որ դրանց խոչնդոտող հանգամանքներ առկա չեն>>, առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 397-րդ հոդվածով նախատեսված քրեական օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում, չի կիրառել օրենքի այն հոդվածը, որը ենթակա էր կիրառման: Դա հանգեցրել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի պահանջներին չհամապատասխանող, չհիմնավորված դատական ակտի կայացման:
Վերը նշված նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումները, որոնք ազդել են ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու մասով գործով ճիշտ որոշում կայացնելու համար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ և 398-րդ հոդվածների հիման վրա, առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը փոփոխելու հիմք են:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ- 395-րդ, 397-րդ, 398-րդ, 402-րդ հոդվածներով վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
1. Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճիռը ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի մասով փոփոխել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասին 1-ին կետով նշանակված 4/չորս/ տարի ժամկետով ազատազրկումը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Փորձաշրջանի ընթացքում Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վարքի վերահսկողությունը իրականացվելու է ՀՀ ԱՆ ՔԿՎ այլընտրանքային պատիժների կատարման հսկողության նրա բնակության վայրի բաժանմունքի կողմից:
2. Խափանման միջոց` չհեռանալու մասին ստորգրությունը, թողնել անփոփոխ ` մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
3. Մնացած մասերով դատավճիռը թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան հրապարակման պահից` մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԵԿԴ /0235/ 01/13
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
11 հունիսի 2014 թվական ք.Երևան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`
նախագահող դատավոր` Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
դատավորներ` Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ
Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆԻ
քարտուղարությամբ` Ա.ՋՈՒԼՀԱԿՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
մեղադրող` Ա.ՓԱՆՈՍՅԱՆԻ
պաշտպան` Կ. ԱՂԱՋԱՆՅԱՆԻ
ամբաստանյալ` Ա.ԴԱՎԹՅԱՆԻ
դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության առնելով պաշտպան` Կ.Աղաջանյանի վերաքննիչ բողոքը` ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճռի դեմ
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը .
Թիվ 58209713 քրեական գործը ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում հարուցվել է 2013թ. սեպտեմբերի 10-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք փոխանցված, առանձնապես խոշոր չափերով` 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը խաբեության եղանակով հափշտակելու, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր` ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից պատրաստված 17.06.2013թ. տեղեկանքը և <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից պատրաստված, 17.06.2013թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը կեղծելու և օգտագործելու դեպքերի առթիվ։
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հետևյալ արարքների համար. «որ նա հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 դատական գործի նյութերի ծանոթացման ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք 900005016010 հաշվեհամարին փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ և նպատակադրվել է խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը։
Կեղծել և ՀՀ ֆինանսների նախարարություն է ներկայացրել ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից 17.06.2013թ. տեղեկանքը և <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից 17.06.2013 թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը, որոնցով ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հայտնվել են անիրական տեղեկություններ, թե իբր դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է որպես պետական տուրք վճարված գումարը գանձապետարանից փոխանցել <<ԱԳԲԱ Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ>> ՓԲ ընկերության կողմից սպասարկվող Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի անձնական հաշվեհամարին։ 2013 թվականի հունիսի 20-ին նշված գումարը գանձապետարանից փոխանցվել է վերը նշված հաշվեհարմարին, որից հետո բանկից կանխիկ ստացվել է իր ծանոթի՝ Արթուր Խաչատրյանի կնոջ՝ Նաիրա Խաչատրյանի կողմից։ Վերջինիցս ստացել է խաբեությամբ հափշտակված առանձնապես խոշոր չափերով 5.154.484 ՀՀ դրամը և այնուհետև, 2013 թվականի հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, այդ գումարը ետ է վերադարձրել գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, այսինքն հանցագործություններում, նախատեսված Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325 հոդվածի 1-ին մասով>>։
2013թ. դեկտեմբերի 09-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճռով ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին մեղավոր է ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքներում և դատապարտել է` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով` տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված` պատիժների լրիվ գումարման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և տուգանք նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, ազատազրկման ձևով պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Խափանման միջոց` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Դատավճռով վճռվել է նաև` ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 14.11.2013թ. որոշմամբ դրված կալանքը վերացնել։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, 03.10.2013թ. որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պահել քրեական գործի հետ միասին։
Առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալի շահերի պաշտպան` Կ.Աղաջանյանը, որը Վերաքննիչ դատարանի 22.04.2014 թվականի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ:
Վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պատասխան չի ներկայացվել:
Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2014 թվականի ապրիլի 17-ին:
Վերոնշյալ քրեական գործի քննությունը նշանակվել է Վերաքննիչ քրեական դատարանի դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության 2014 թվականի մայիսի 06-ին, ժամը` 11.00-ին, Երևան քաղաքում:
2.Գործի փաստական հանգամանքները.
Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարել հետևյալը.
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանը հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում 24.01.2013թ. ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 քաղաքացիական գործի նյութերին ծանոթանալու ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով, <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության կողմից, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, առաջին ատյանի դատարանի վճռի դեմ վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ։ Նպատակադրվելով խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը` մինչև 2013թ. փետրվարի 22-ը ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գտնված այդ քաղաքացիական գործի նյութերից Արմեն Դավթյանը հանել է թիվ 00001 վճարման հանձնարարագիրը և դրա փոխարեն գործի նյութերին է կցել պատճենը, իսկ բնօրինակը պահել է իր մոտ։
2013թ. հունիսի սկզբին ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը կեղծել է իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր հետևյալ հանգամանքներում. <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊԸ ձևաթղթի և կլոր կնիքի դրոշմով իր կողմից սկանավորված փաստաթղթի հիմքն օգտագործելով, համակարգչային <<Ֆոտոշոպ>> ծրագրի միջոցով, նշված բանկի անունից ամբաստանյալ Ա.Դավթյանը կազմել է ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված գրություն` նշելով, որ քաղաքացիական գործով վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք վճարված գումարը հետ վերադարձնել` այն փոխանցելով Նաիրա Խաչատրյանի համապատասխան հաշվեհամարին։ Ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իրեն պատկանող համակարգչով պատրաստել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթուղթը և դրա վրա կազմելով տեղեկանք` նշել է, իբրև թե վերաքննիչ բողոքի համար <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊԸ-ի կողմից վճարվել է պետական տուրք, սակայն բողոք չի ներկայացվել և անհրաժեշտ է վճարված պետական տուրքը վերադարձնել։ Օգտվելով դատական ակտերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով վավերացնելու իր հնարավորությունից` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այդ տեղեկանքը կնիքել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով և այդ կեղծված պաշտոնական փաստաթղթերը, իր տրամադրության տակ գտնվող պետական տուրքի վճարման վերոհիշյալ անդորրագրի բնօրինակի հետ միասին, 2013թ. հունիսի 17-ին գցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության շենքի առաջին հարկում գտնվող փոստարկղ։
Մինչ այդ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իր ծանոթ, վկա Արթուր Խաչատրյանին ներկայացնելով, որ բանկային փոխանցումով իրեն իբրև թե պետք է ուղարկվեն գումարներ և դրա համար անհրաժեշտ է այնպիսի անձ, որն ունի բանկային հաշիվ` օգնություն ստանալու ակնկալիքով դիմել է վերջինիս։ Արթուր Խաչատրյանը տեղյակ չլինելով Արմեն Դավթյանի իրական մտադրության մասին` նշված գումարն իր կին Նաիրա Խաչատրյանի բանկային հաշվեհամարին փոխանցելու, գումարը ստանալու և նրան տրամադրելու վերաբերյալ տվել է իր համաձայնությունը, որից հետո Արմեն Դավթյանին տվել է «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկե ՓԲԸ-ում իր կնոջ ունեցած բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Կեղծված փաստաթղթերը և վճարման անդորրագիրը ՀՀ ֆինանսների նախարարության փոստային արկղը գցելուց մի քանի օր անց ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը խնդրել է Արթուր Խաչատրյանին, որպեսզի վերջինիս կինն այցելի բանկ և հաշվեհամարին փոխանցված 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը ստանա։
2013թ. հունիսի 20-ին, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի թիվ 900007111116 հաշվեհամարից, <<Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ>> ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղի` Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին որպես եկամուտների վերադարձ փոխանցվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար, որը նույն օրը Նաիրա Խաչատրյանը ստացել է և Արթուր Խաչատրյանի միջոցով նույն օրը փոխանցել է Արմեն Դավթյանին։ Ստանալով խաբեությամբ հափշտակված, առանձնապես խոշոր չափերի վերոհիշյալ գումարը` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այն պահել է իր մոտ։
2013թ. հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, վերջինիս վերոհիշյալ հաշվեհամարին մուտքագրելով 5.154.484 ՀՀ դրամ` ամբաստանյալ Ա.Դավթյանն այն փոխանցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության համապատասխան հաշվեհամարին, այսինքն իր կողմից հափշտակված գումարը հետ է վերադարձրել։
3/. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Պաշտպան Կ.Աղաջանյանը վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկներն ու հիմնավորումները, խնդրել է` բավարարել վերաքննիչ բողոքը, բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճիռը, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով, Արմեն Դավթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակել և կիրառել համաներում:
Ըստ պաշտպանի` առաջին ատյանի դատարանը Ա.Դավթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելուց հետո, քննության չի առել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին հնարավոր հիմքերը, կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու հնարավոր հիմքերը :
Ըստ պաշտպանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածով նախատեսված հանցավոր արարքն ընդգրկված է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքում, որի դեպքում հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի նվազեցման համար էական նշանակություն ունի պատճառված նյութական վնասն ամբողջությամբ վերականգնված լինելու հանգամանքը։
Ա.Դավթյանն նախաքննության ընթացքում և դատարանում ինքնախոստովանական ցուցմունքներ է տվել և նշել, որ իր կողմից կատարած արարքից հետո իսկույն փոշմանել և հասկացել է, որ այդ ձևով ստացված գումարը չի կարող և չպետք է օգտագործի իր կարիքների համար, սակայն չի իմացել, թե ինչպես վարվի և ինչպես գումարը հետ վերադարձնի։ Մտածելուց հետո կապնվել է Արթուր Խաչատրյանի հետ և ասել, որ թյուրիմացություն է տեղի ունեցել՝ խնդրել է, որպեսզի կինն այդ գումարը տանի բանկ և փոխանցի այն հաշվեհամարին։ Արթուրը հետաքրքրվել է, թե ինչ է տեղի ունեցել, սակայն ինքը ոչինչ չի հայտնել։ Արթուրը պնդել է, որ ինքը նրանց հետ գնա բանկ գումարը վերադարձնելու համար։ Երեքով հանդիպել են Աբովյան քաղաքի <<Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ>> ՓԲ ընկերության շենքի մոտ, որից հետո գումարը փոխանցել են գանձապետարանի հաշվեհամարին։ Դրանից մեկ օր առաջ ինքն իր նախաձեռնությամբ զանգահարել է <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ԱՊ ընկերության վարչության նախագահ՝ էմիլ Սողոմոնյանին, գնացել է նրա աշխատավայր և հայտնել է, որ նման սխալ է թույլ տվել և հայտնել է գումարը նրան վերադարձնելու իր պատրաստակամության մասին, սակայն Ւ.Սողոմոնյանն առաջարկել է նույն կարգով գումարը փոխանցել գանձապետարան։ Կատարածի համար անկեղծորեն զղջում է։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դրա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
/Այս հարցի կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել Թ.Տեր–Գրիգորյանի գործով ՎԲ-192/07 որոշման մեջ /:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները։ Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Այդ հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում։ Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել։ Կարևորն այն է, որ դատարանը հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։ (Տե՛ս նաև Ա.Ներսիսյանի գործով 2007 թվականի հունիսի 12-ի Վճռաբեկ դատարանի ՎԲ-124/07 որոշումը)։
Համաձայն վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով ամրագրված՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները սպառիչ չեն։ Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի՝ պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին,ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։Այլ կերպ՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի՝ սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը։
Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ <<Պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այլ հանագամանքներ, որոնք նշված չեն սույն հոդվածի առաջին մասում>>։
Գործի տվյալներով հիմնավորված է, որ Ա.Դավթյանն իր նախաձեռնությամբ՝ քրեական գործի հարուցումից ավելի քան երկու ամիս առաջ, կամովին հատուցել է տուժողին պատճառված գույքային վնասը, ինչը էականորեն նվազեցնում է հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը։
Ամբաստանյալն ակտիվորեն աջակցել է հանցագործությունները բացահայտելուն, որն արտահայտվել է նախաքննության մարմնին այնպիսի տեղեկություններ հաղորդելով, որոնք հետաքրքրություն են ներկայացրել և մինչ այդ անհայտ են եղել։ Առաջին իսկ հարցաքննության ժամանակ նա մանրամասն ցուցմուքներ է տվել, մատնանշել է հանցագործության գործիքների գտնվելու տեղերը, ներկայացրել է իրեղեն ապացույցներ, օգնել քննչական փորձարարությունների կազմակերպմանն ու անցկացմանը: Նա նախկինում դատապարտված և արատավորված չի եղել, բնութագրվում է դրական, ամուսնացած է, խնամքին են գտնվում երկու մինչև 14 տարեկան անչափահաս երեխա և կինը :
Ա.Դավթյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների լույսի ներքո վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում ամրագրված պատժի նպատակները՝ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի նպատակներին։
Ըստ պաշտպանի` ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը։ Ինչպես նաև սույն գործով առկա են բացառիկ հանգամանքներ, որոնք էականորեն նվազեցնում են Ա.Դավթյանի կողմից կատարած հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը,հետևաբար նրա նկատմամբ կարող է նշանակվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածով նախատեսված պատժի նվազագույն չափից ավելի ցածր պատիժ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը։
Այն կբխի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից։
4/.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները
Վերաքննիչ դատարանը ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով պաշտպանի և ամբաստանյալի հիմնավորումները բողոքի կապակցությամբ, մեղադրողի պատասխանը, ներկայացված բողոքի հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում, վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` <<դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը(….).
-ենթակա՞ է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
-ինչ պատիժ պետք է նշանակվի նրա նկատմամբ.
-ամբաստանյալն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը (….):
Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով` դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կենկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հագամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները, հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով՝ հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տես նաև Հ.Հաբեշյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի օգոստոսի 30-ի ՎԲ-145/07 որոշումը, Ա.Աարգսյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի օգոստոսի 30-ի ՎԲ-142/07 որոշումը, Ա.Մինասյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի հոկտեմբերի 26-ի ՎԲ-185/07 որոշումը)։
Թ.Տեր–Գրիգորյանի վերաբերյալ որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ <<Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով, դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին՝ համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել՝ ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։
Նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը (տես Թամարա Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07 որոշումը)։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Ընդ որում, պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել:
Այսինքն` օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կիրառելու:
Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ դատարանը հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը դատավճռում նշել է հետևյալը.
<<(….). Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, նրա խնամքին է գտնվում վատառողջ կինը, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։
Յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքին մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխայի (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ.-ին) առկայությունը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում նաև հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություններից յուրաքանչյուրով, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց գույքի բռնագրավման, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով>>:
Քննության առնելով այն հարցը, թե ամբաստանյալն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը , դատարանն արձանագրել է հետևյալը.
<<Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժներն ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը պետք է կրի, քանի որ դրանց խոչընդոտող հանգամքներ առկա չեն>>:
Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ առաջին ատյանի դատարանը սխալ հետևության է հանգել Ա.Դավթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու հնարավորության մասին:
Ինչպես երևում է գործի նյութերից, Ա.Դավթյանը նախկինում դատապարտված չի եղել, բնութագրվում է դրականորեն, նրա խնամքին է գտնվում վատառողջ կինը ( տես Հ.2 գ.թ. 77-85), մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխա (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ. ) տես Հ.2 գ.թ. 86,88, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով խոստովանական պայմաններ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար, հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասն ամբողջությամբ, քրեական գործի հատուցումից ավելի քան երկու ամիս առաջ, կամովին հատուցել է:
Հաշվի առնելով Ա.Դավթյանի անձը բնութագրող վերը նշված տվյլաները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը` վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ Ա.Դավթյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ուստի նրա նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չպետք է կիրառել:
Ասպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա Ա.Դավթյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին:
Ա.Դավթյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից:
Գործում Ա.Դավթյանի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայության և պատասխանատվությունը ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում որոշում կայացնելով` նրա նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը մերժելու մասին, այն պատճառաբանությամբ, որ <<նշանակված պատիժները ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը պետք է կրի, քանի որ դրանց խոչնդոտող հանգամանքներ առկա չեն>>, առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 397-րդ հոդվածով նախատեսված քրեական օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում, չի կիրառել օրենքի այն հոդվածը, որը ենթակա էր կիրառման: Դա հանգեցրել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի պահանջներին չհամապատասխանող, չհիմնավորված դատական ակտի կայացման:
Վերը նշված նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումները, որոնք ազդել են ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու մասով գործով ճիշտ որոշում կայացնելու համար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ և 398-րդ հոդվածների հիման վրա, առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը փոփոխելու հիմք են:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ- 395-րդ, 397-րդ, 398-րդ, 402-րդ հոդվածներով վերաքննիչ քրեական դատարանը
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
1. Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճիռը ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի մասով փոփոխել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասին 1-ին կետով նշանակված 4/չորս/ տարի ժամկետով ազատազրկումը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով:
Փորձաշրջանի ընթացքում Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վարքի վերահսկողությունը իրականացվելու է ՀՀ ԱՆ ՔԿՎ այլընտրանքային պատիժների կատարման հսկողության նրա բնակության վայրի բաժանմունքի կողմից:
2. Խափանման միջոց` չհեռանալու մասին ստորգրությունը, թողնել անփոփոխ ` մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
3. Մնացած մասերով դատավճիռը թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան հրապարակման պահից` մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է`
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
04 մարտի 2014թ. ք. Երևան
ԵԿԴ-0235/01/13
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով.
նախագահող դատավոր` Մ. Մարտիրոսյան,
քարտուղար` Ա. Հովհաննիսյան,
մասնակցությամբ`
մեղադրողներ,
Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/
գլխավոր դատախազության
ՀՀ ազգային անվտանգության
մարմիններում քննվող և
կիբերհանցագործությունների գործերով
վարչության պետի տեղակալ Ա. Փանոսյանի,
նույն վարչության դատախազ Բ. Ղազինյանի,
պաշտպան Կ. Աղաջանյանի,
տուժողի ներկայացուցիչ Է. Անդրեասյանի,
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց գործն ըստ մեղադրանքի
Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի `
ծնված 1970թ. մարտի 03-ին Աշտարակի շրջանի Բազմաղբյուր գյուղում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին են մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխաները և վատառողջ կինը, չի աշխատում, նախկինում չդատված, բնութագրվում է դրական, կալանքի տակ չէ, հաշվառված է Արագածոտնի մարզի Բազմաղբյուր գյուղում, փաստացի բնակվում է ք. Երևան, Նոր Նորքի 7-րդ զանգվածի թիվ 34 շենքի թիվ 45 բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Գործի դատավարական նախապատմությունը
Թիվ 58209713 քրեական գործը ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում հարուցվել է 2013թ. սեպտեմբերի 10-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք փոխանցված, առանձնապես խոշոր չափերով` 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը խաբեության եղանակով հափշտակելու, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր` ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից պատրաստված 17.06.2013թ. տեղեկանքը և «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից պատրաստված, 17.06.2013թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը կեղծելու և օգտագործելու դեպքերի առթիվ։
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հետևյալ արարքների համար. «որ նա հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 դատական գործի նյութերի ծանոթացման ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք 900005016010 հաշվեհամարին փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ և նպատակադրվել է խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը։
Կեղծել և ՀՀ ֆինանսների նախարարություն է ներկայացրել ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից 17.06.2013թ. տեղեկանքը և «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից 17.06.2013 թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը, որոնցով ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հայտնվել են անիրական տեղեկություններ, թե իբր դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է որպես պետական տուրք վճարված գումարը գանձապետարանից փոխանցել «ԱԳԲԱ Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության կողմից սպասարկվող Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի անձնական հաշվեհամարին։ 2013 թվականի հունիսի 20-ին նշված գումարը գանձապետարանից փոխանցվել է վերը նշված հաշվեհարմարին, որից հետո բանկից կանխիկ ստացվել է իր ծանոթի՝ Արթուր Խաչատրյանի կնոջ՝ Նաիրա Խաչատրյանի կողմից։ Վերջինիցս ստացել է խաբեությամբ հափշտակված առանձնապես խոշոր չափերով 5.154.484 ՀՀ դրամը և այնուհետև, 2013 թվականի հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, այդ գումարը ետ է վերադարձրել գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, այսինքն հանցագործություններում, նախատեսված Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325 հոդվածի 1-ին մասով։»։
2013թ. դեկտեմբերի 09-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։
Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները
Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանը հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում 24.01.2013թ. ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 քաղաքացիական գործի նյութերին ծանոթանալու ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, առաջին ատյանի դատարանի վճռի դեմ վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ։ Նպատակադրվելով խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը` մինչև 2013թ. փետրվարի 22-ը ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գտնված այդ քաղաքացիական գործի նյութերից Արմեն Դավթյանը հանել է թիվ 00001 վճարման հանձնարարագիրը և դրա փոխարեն գործի նյութերին է կցել պատճենը, իսկ բնօրինակը պահել է իր մոտ։
2013թ. հունիսի սկզբին ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը կեղծել է իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր հետևյալ հանգամանքներում. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ ձևաթղթի և կլոր կնիքի դրոշմով իր կողմից սկանավորված փաստաթղթի հիմքն օգտագործելով, համակարգչային «Ֆոտոշոպ» ծրագրի միջոցով, նշված բանկի անունից ամբաստանյալ Ա. Դավթյանը կազմել է ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված գրություն` նշելով, որ քաղաքացիական գործով վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք վճարված գումարը հետ վերադարձնել` այն փոխանցելով Նաիրա Խաչատրյանի համապատասխան հաշվեհամարին։ Ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իրեն պատկանող համակարգչով պատրաստել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթուղթը և դրա վրա կազմելով տեղեկանք` նշել է, իբրև թե վերաքննիչ բողոքի համար «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ-ի կողմից վճարվել է պետական տուրք, սակայն բողոք չի ներկայացվել և անհրաժեշտ է վճարված պետական տուրքը վերադարձնել։ Օգտվելով դատական ակտերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով վավերացնելու իր հնարավորությունից` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այդ տեղեկանքը կնիքել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով և այդ կեղծված պաշտոնական փաստաթղթերը, իր տրամադրության տակ գտնվող պետական տուրքի վճարման վերոհիշյալ անդորրագրի բնօրինակի հետ միասին, 2013թ. հունիսի 17-ին գցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության շենքի առաջին հարկում գտնվող փոստարկղ։
Մինչ այդ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իր ծանոթ, վկա Արթուր Խաչատրյանին ներկայացնելով, որ բանկային փոխանցումով իրեն իբրև թե պետք է ուղարկվեն գումարներ և դրա համար անհրաժեշտ է այնպիսի անձ, որն ունի բանկային հաշիվ` օգնություն ստանալու ակնկալիքով դիմել է վերջինիս։ Արթուր Խաչատրյանը տեղյակ չլինելով Արմեն Դավթյանի իրական մտադրության մասին` նշված գումարն իր կին Նաիրա Խաչատրյանի բանկային հաշվեհամարին փոխանցելու, գումարը ստանալու և նրան տրամադրելու վերաբերյալ տվել է իր համաձայնությունը, որից հետո Արմեն Դավթյանին տվել է «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲԸ-ում իր կնոջ ունեցած բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Կեղծված փաստաթղթերը և վճարման անդորրագիրը ՀՀ ֆինանսների նախարարության փոստային արկղը գցելուց մի քանի օր անց ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը խնդրել է Արթուր Խաչատրյանին, որպեսզի վերջինիս կինն այցելի բանկ և հաշվեհամարին փոխանցված 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը ստանա։
2013թ. հունիսի 20-ին, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի թիվ 900007111116 հաշվեհամարից, «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղի` Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին որպես եկամուտների վերադարձ փոխանցվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար, որը նույն օրը Նաիրա Խաչատրյանը ստացել է և Արթուր Խաչատրյանի միջոցով նույն օրը փոխանցել է Արմեն Դավթյանին։ Ստանալով խաբեությամբ հափշտակված, առանձնապես խոշոր չափերի վերոհիշյալ գումարը` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այն պահել է իր մոտ։
2013թ. հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, վերջինիս վերոհիշյալ հաշվեհամարին մուտքագրելով 5.154.484 ՀՀ դրամ` ամբաստանյալ Ա. Դավթյանն այն փոխանցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության համապատասխան հաշվեհամարին, այսինքն իր կողմից հափշտակված գումարը հետ է վերադարձրել։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, նրա խնամքին են գտնվում վատառողջ կինը և մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխաները (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ.-ին), հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասն ամբողջությամբ, քրեական գործի հարուցումից ավելի քան երկու ամիս առաջ կամովին հատուցել է։
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի ինքնախոստովանական ցուցմունքներով այն մասին, որ 2009թ. մարտից մինչև 2013թ. հունիսն աշխատել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավոր Արտակ Բարսեղյանի ավագ օգնական և հանդիսացել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից։ 2013թ. հունվարին, կոնկրետ օրը չի հիշում, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում ստացվել է քաղաքացիական գործ` կապված «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ-ի և այլ կազմակերպության միջև եղած քաղաքացիական վեճի հետ։ Գործը մակագրվել է դատավոր Տիգրան Պետրոսյանին։ Քանի որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանում քաղաքացիական գործերի քննությունն իրականացվում է դատարանի պալատի անդամների մասնակցությամբ, քաղաքացիական գործն ուսումնասիրվել է նաև պալատի մյուս դատավորների կողմից։ Դատավորների օգնականները, այդ թվում նաև ինքը, այդ գործը, ինչպես նաև մյուս բոլոր գործերը փոխանցել են միմյանց, որպեսզի դատավորները ծանոթանան գործի նյութերին։ 2013թ. փետրվարի սկզբին նշված գործը հանձնվել է իրենց` որպեսզի դատավոր Արտակ Բարսեղյանը ծանոթանա։ Օգնականները ստանալով գործը` ընդհանուր պատկերացում կազմելու համար ծանոթանում են դրան և ներկայացնում դատավորներին։ Ինքը սկսել է ծանոթանալ գործին, որի ընթացքում գործում տեսել է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից վճարված պետական տուրքի անդորրագիրը, որի գումարի չափը կազմել է 5.155.000 ՀՀ դրամ։ Քանի որ հարազատներն ունեցել են պարտքեր, իր նյութական վիճակը նույնպես վատ է եղել, որոշել է կազմել կեղծ փաստաթղթեր և ստանալ գանձապետարանի համապատասխան հաշվեհամարին փոխանցված այդ գումարը։ Ծանոթ լինելով «Պետական տուրքի մասին» ՀՀ օրենքին` որոշել է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության անունից կազմել փաստաթուղթ և դրանով գանձապետարանից պահանջել հետ վերադարձնել գումարը` վեճը կողմերի հաշտությամբ լուծվելու պատճառաբանությամբ։ Որոշել է փաստաթղթում նշել գումարն այլ անձի հաշվեհամարին վերադարձնելու մասին, ինչպես նաև դատական մարմնի անունից կազմել փաստաթուղթ, որում նշված լինի, որ չնայած պետական տուրքը վճարվել է, սակայն դրա հետ կապված բողոք չի ներկայացվել, որի պատճառով պետական տուրքը ենթակա է վերադարձման։ Տեղյակ է եղել, որ այդ փաստաթղթերի հետ մեկտեղ գանձապետարան պետք է ներկայացնել պետական տուրքի վճարման անդորրագրի բնօրինակը։ Այդ պատճառով քաղաքացիական գործի նյութերից հանել է վերոհիշյալ անդորրագրի բնօրինակը, պատճենահանել է այն, բնօրինակը պահել է իր մոտ, իսկ պատճենը կարել գործին։ Գործի նյութերից հանել է նաև «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության ձևաթղթով և այդ ընկերության կնիքով կնիքված մի փաստաթուղթ, համակարգչային ծառայություններ մատուցող ինչ-որ կետում տվել է սկանավորման, որի պատճենը ձայնագրվել է «ֆլեշ» կրիչի վրա։ Այդ փաստաթուղթը կարել է գործի նյութերին, իսկ ձայնագրված պատճենը պահել է իր մոտ։ Բավականին երկար ժամանակ չի իրականացրել իր մտահղացումը` հասկանալով, թե ինչ հետևանքներ կարող է այն առաջացնել։ Քաղաքացիական գործն իրենց մոտ մնացել է մեկ օր, որից հետո այն տարվել է պալատի մյուս անդամի մոտ։ Մի քանի օր անց իմացել է, որ պալատը կայացրել է բողոքը վերադարձնելու մասին որոշում և գործն ուղարկվել է համապատասխան առաջին ատյանի դատարան։ Հետագա ժամանակահատվածում նյութական վիճակն ավելի է ծանրացել և գումար հափշտակելու մտադրությունն իրականացնելու միտքն իր մոտ կրկին առաջացել է։ 2013թ. հունիսի սկզբին, «ֆլեշ» կրիչը տեղավորելով իր համակարգչում` պատճենահանված փաստաթղթի տեքստը համակարգչի «ֆոտոշոպ» ծրագրով ջնջել է, բանկի վարչության նախագահի անունից տպագրել է նոր տեքստ, որով խնդրել է գումարը հետ վերադարձնել։ ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից կազմել է տեղեկանք` դրանում նշելով, որ պետական տուրքը վճարվել է, սակայն վերաքննիչ կամ վճռաբեկ բողոք դատական համակարգ չի մուտքագրվել, ուստի պետական տուրքը ենթակա է վերադարձման։ Այդ գործողությունների կատարման ընթացքում իրեն զանգահարել է իր ծանոթ Արթուր Խաչատրյանը, որին գործի բերումով ճանաչել է երկար տարիներ։ Քանի որ բանկի անունից կազմվելիք փաստաթղթում պետք է նշեր մի անձի տվյալներ, որի հաշվեհամարին, ըստ իր մտահղացման, պետք է փոխանցվեր գումարը, ինքն Արթուր Խաչատրյանից հարցրել է, թե արդյոք նա ունի բանկային հաշիվ։ Նրան ներկայացրել է, որ բանկային փոխանցումով ստանալիք գումար ունի, որը ցանկանում է, որ փոխանցվի ծանոթներից մեկի հաշվեհամարին։ Արթուր Խաչատրյանը պատասխանել է, որ բանկային հաշիվ ունի իր կինը և պատրաստակամություն է հայտնել օգնել։ 2013թ. հունիսի 10-ի ինքն ու Արթուրը հանդիպել են, որի ժամանակ շեշտել է, որ սպասում է գումարի փոխանցման, սակայն ինքը և ընտանիքի անդամները չունեն բանկային հաշիվ։ Ինքն Արթուրին չի պատմել իր մտադրության մասին և պայմանավորվել են, որ վերջինս կխոսի կնոջ հետ և համաձայնության դեպքում իրեն կտրամադրի բանկային տվյալները, իսկ կինը կստանա գումարը։ Նույն օրը երեկոյան, Արթուրը զանգահարել և տեղեկացրել է կնոջ համաձայնության մասին, իսկ հաջորդ օրն իրենց հանդիպման ժամանակ տվել է կնոջ բանկային հաշվի տվյալները։ Արթուրի կնոջն ինքը չի ճանաչել։ Համակարգչի «ֆոտոշոպ» ծրագրով արդեն իսկ մաքրված և բանկի ձևաթղթում, որում թողել է միայն բանկի կնիքի պատկերը, տպագրել է տեքստ` պատրաստելով բանկի վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված գրություն այն մասին, որ վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ վճարվել է պետական տուրք, դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և խնդրվել է պետական տուրքը վերադարձնել՝ գումարը փոխանցելով Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության Կոտայքի մասնաճյուղի հաշվեհամարին։ Պատրաստած փաստաթուղթը «ֆլեշ» կրիչով տարել է համակարգչային ծառայության կետ, որտեղ գունավոր տպիչով փաստաթուղթը տպագրվել է մեկ օրինակից։ Փաստաթղթում Սողոմոնյան ազգանվան դիմաց ստորագրել է` այն նմանեցնելով իրական ստորագրությանը։ Դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից կազմված փաստաթղթի վերին միջնամասում «ֆոտոշոպ» ծրագրի միջոցով տեղադրել է ՀՀ զինանշանը, տպագրել է «ՀՀ դատական դեպարտամենտ» գրառումը, պատրաստել է ձևաթուղթ, որում տպել է տեղեկանքի վերոհիշյալ տեքստը։ Տպագրված փաստաթղթում Մ. Մարտիրոսյան ազգանվան դիմաց անձամբ ստորագրել է` այն նմանեցնելով վերջինիս ստորագրությանը և դրել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքի դրոշմը։ Չի հիշում ստորագրություն և կնիք դնելու հերթականությունը։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորների օգնականներին իրավունք է վերապահված իրենց դատավորներից վերցնել կայացված որոշումները և աշխատակազմի ղեկավարի քարտուղարից ստանալով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքը` վավերացնել դատարանի որոշումները։ Վերցնելով դատավոր Արտակ Բարսեղյանի կողմից կայացված մի շարք որոշումներ` գնացել է աշխատակազմի ղեկավարի քարտուղարի աշխատասենյակ, նրանից վերցրել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքը, կնիքել է ոչ միայն իր հետ տարած որոշումները, այլ նաև իր կողմից դրանց արանքում տեղավորված վերոհիշյալ տեղեկանքը։ Աշխատակազմի ղեկավարի քարտուղարը դա չի տեսել, քանի որ կնիքն օգնականներին տալով` նա չի հետևում, թե ինչ փաստաթղթեր են կնիքվում։ Այդ տեղեկանքն ու պետտուրքի վճարման անդորրագիրը կցել է բանկի անունից կազմված փաստաթղթին, որից հետո այն տարել և գցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության շենքի առաջին հարկում տեղակայված փոստարկղի մեջ։ Դրանից 3-ից 4 օր անց զանգահարել է Արթուր Խաչատրյանին և խնդրել է, որպեսզի նրա կինը գնա բանկ և հետաքրքրվի, թե հաշվին գումար ստացվել է, թե ոչ, իսկ ստացվելու դեպքում խնդրել է ստանալ 5.155.000 ՀՀ դրամը և այն փոխանցել իրեն։ Հաջորդ կամ նույն օրն Արթուրը զանգահարել և տեղեկացրել է, որ կինը ստացել է գումարը։ Նույն օրը երեկոյան ինքն Արթուրի հետ հանդիպել է Երևանի Խնկո Ապոր անվան գրադարանի մոտ և նրանից վերցրել է գումարը։ Արթուրին որևէ գումար չի տվել։ Արթուրը և նրա կինն իր գործողությունների մասին չեն իմացել և միայն կատարել են իր խնդրանքը։ Գումարը տարել է տուն, որի մասին կինը և հարազատները տեղյակ չեն եղել։ Այդ գումարը չի ծախսել և իսկույն փոշմանել է կատարածի համար։ Հասկացել է, որ այդ ձևով ստացված գումարը չի կարող և չպետք է օգտագործի իր կարիքների համար, սակայն չի իմացել, թե ինչպես վարվի և ինչպես այն հետ վերադարձնի։ Շուրջ մեկ շաբաթ մտածելուց հետո կապնվել է Արթուր Խաչատրյանի հետ և ասելով, որ թյուրիմացություն է տեղի ունեցել` խնդրել է, որպեսզի կինն այդ գումարը տանի բանկ և փոխանցի այն հաշվեհամարին։ Արթուրը հետաքրքրվել է, թե ինչ է տեղի ունեցել, սակայն ինքը ոչինչ չի հայտնել։ Արթուրը պնդել է, որ ինքը նրանց հետ գնա բանկ՝ գումարը վերադարձնելու համար։ Երեքով հանդիպել են Աբովյան քաղաքի «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության շենքի մոտ, որտեղ առաջին անգամ տեսել է Արթուրի կնոջը։ 5.155.000 ՀՀ դրամ գումարը տվել է նրանց։ Քիչ անց նրանք վերադարձել են բանկից և հայտնել, որ անհրաժեշտ է տրամադրել այն հաշվեհամարի տվյալները, որին անհրաժեշտ է փոխանցել գումարը և առանց դրա փոխանցում չի կարող կատարվել։ Ինքը մոտեցել է բանկի աշխատակցուհուն և հայտնելով, որ այդ տվյալներն իր մոտ առկա չեն` խնդրել է ինչ-որ ձևով ճշտել հաշվեհամարի տվյալները և գումարը հետ փոխանցել դրան։ Բանկի աշխատակցուհին որոշ ժամանակ անց գտել է գանձապետարանի հաշվեհամարի տվյալները, ընդունել է նշված գումարը և այն փոխանցել է գանձապետարանի հաշվեհամարին։ Դրանից մեկ օր առաջ ինքն իր նախաձեռնությամբ զանգահարել է Էմիլ Սողոմոնյանին, գնացել է նրա աշխատավայր և հայտնել է, որ նման սխալ է թույլ տվել և հայտնել է գումարը նրան վերադարձնելու իր պատրաստակամության մասին, սակայն Է. Սողոմոնյանն առաջարկել է նույն կարգով գումարը փոխանցել գանձապետարան։ Կատարածի համար անկեղծորեն զղջում է։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 105-113, 142-143, 145-146, 240/
Վկա Արթուր Ռաֆիկի Խաչատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1995թ.-ից ամուսնացած է Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի հետ։ Մասնագիտությամբ իրավաբան է, որի պատճառով հաճախակի է առնչվել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քաղաքացիկան և վարչական պալատի գործունեության հետ։ Երկուսից երեք տարի առաջ ծանոթացել է այդ դատարանի դատավոր Արտակ Բարսեղյանի օգնական Արմեն Դավթյանի հետ։ Իրենց շփումը վերաբերվել է հիմնականում գործնական հարցերին։ Հատկապես նրանից խնդրել և ստացել է տեղեկություններ` ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումների վերաբերյալ։ 2013թ. հունիսի կեսին, խոսակցություններից տեղեկացել է, որ Արմեն Դավթյանը ՀՀ դատական դպրոց ընդունվելու համար նախատեսված գրավոր քննությունից ստացել է դրական գնահատական և պատրաստվում է հանձնել բանավոր քննություն։ Ինքը զանգահարել է Արմենին և շնորհավորել քննությունը բարեհաջող հանձնելու համար։ Մինչ այդ նրա հետ շուրջ 3 ամիս հեռախոսակապ չի ունեցել։ Նրան շնորհավորելուց երկու օր անց Արմենը զանգահարել է իրեն և խնդրել է հանդիպել` հայտնելով, որ գործ ունի։ Կեսօրին իրենք հանդիպել են ՀՀ գլխավոր դատախազության շենքի մոտ գտնվող սրճարանում։ Արմենը եկել է մենակ։ Միասին թեյել են և այդ ընթացքում վերջինս հայտնել է, որ սպասում է գումարային փոխանցման, սակայն բանկային հաշվեհամար չունի և ծանոթներից հետաքրքրվում է, թե ում բանկային հաշվեհամարին կարելի է փոխանցել գումարը։ Ինքն Արմենին տեղեկացրել է, որ անձնական հաշվեհամար չունի, սակայն իր կինը «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲԸ-ում ունի բացված հաշվեհամար։ Արմեն Դավթյանը խնդրել է օգնել, սակայն չի մանրամասնել, թե ինչ գումարի է սպասում և ով պետք է այն փոխանցի։ Ինքը չի հետաքրքրվել մանրամասներով, քանի որ չի մտածել, որ դրանից կարող է վտանգ սպառնալ կամ խոչընդոտներ առաջանալ։ Տվել է իր համաձայնությունն օգնել Արմենին, քանի որ ինչ-որ առումով պարտավորվածություն է զգացել նրա հանդեպ` մտածելով, որ այդպես կարող է իր շնորհակալությունը հայտնել նախկինում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումները նրանից ստանալու համար։ Ինքն Արմենին ասել է, որ գումարը փոխանցվի կնոջ հաշվեհամարին, կինը կստանա փոխանցված գումարը, որն էլ ինքը կփոխանցի նրան։ Հաջորդ օրն առավոտյան Արմենը զանգահարել է իրեն և խնդրել է տրամադրել կնոջ հաշվեհամարի տվյալները։ Պայմանավորվել և հաջորդ օրը, ժամը 13։00-ի սահմաններում կրկին հանդիպել են նույն սրճարանում, որտեղ ինքը Արմենին է փոխանցել թղթի վրա գրված, կնոջ բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Հանդիպման վերջում Արմենն ասել է, որ երբ գումարը փոխանցվի` իրեն տեղյակ կպահի։ Ինքն էլ մինչ այդ Արմենի խնդրանքի վերաբերյալ տեղեկացրել է կնոջը և ստացել է նրա համաձայնությունը։ Երկու կամ երեք օր անց Արմենը զանգահարել է իրեն և խնդրել, որ իր կինը գնա բանկ, ճշտի, թե գումարը ստացվել է հաշվեհամարին, թե ոչ և ստացվելու դեպքում խնդրել է ստանալ այն։ Այդ ժամանակ է միայն Արմենը տեղեկացրել, որ փոխանցվելիք գումարի չափը կազմում է 5.154.000 ՀՀ դրամ։ Նույն օրն իր կինը գնացել է բանկ և ստացել է այդ գումարը։ Քանի որ ժամը 18-ի սահմաններում կինը երեխային պետք է տաներ Երևանի Խնկո Ապոր գրադարան՝ դասընթացների մասնակցելու համար, ինքը հեռախոսազանգով Արմենի հետ պայմանավորվել է հանդիպել այդ վայրում։ Իր կինը, պայմանավորվածության համաձայն, գրադարանի շենքի մոտ իրեն է տվել գումարը, որն էլ ինքը տարել և գրադարանի բակի կողմում կայանված Արմենի ավտոմեքենայում այն հանձնել է վերջինիս։ Արմենը հաշվել է գումարը, որը կազմել է 5.155.000 ՀՀ դրամ։ Արմենն իրեն շնորհակալություն է հայտնել և իրենք բաժանվել են։ Կինն Արմենին չի տեսել և նրան չի ճանաչել։
Մոտավորապես 5 օր անց, երեկոյան, իրեն է զանգահարել Արմենը և խնդրել շտապ հանդիպել։ Արմենի հետ հանդիպել են Երևանի մետրոպոլիտենի «Երիտասարդական» կայարանի դիմաց գտնվող «ՍԱՍ» հանրախանութի մոտ, որտեղ Արմենն ասել է, որ իր կնոջ հաշվեհամարին փոխանցված գումարը սխալմունք է։ Փորձել է հետաքրքրվել, թե ինչում է կայանում սխալմունքը, սակայն Արմենը խուսափել է որևէ բացատրություն տալուց` հայտնելով, որ խնդիր չկա և պետք է գումարը հետ վերադարձնել։ Արմենը փորձել է իրեն հանձնել գումարը` խնդրելով, որպեսզի կինն այն առավոտյան տանի բանկ, որտեղից փոխանցի այն հաշվեհամարին, որից գումարը ստացվել է։ Ինքը հրաժարվել է վերցնել գումարը և ասել է, որ նա գումարն անձամբ տանի Աբովյան, իրենք կնոջ հետ միասին կգնան բանկ և գումարը կվերադարձնեն։ Պայմանավորվել և հաջորդ օրը՝ 2013թ. հունիսի 28-ին, ժամը 9։30-ին հանդիպել են Աբովյան քաղաքում։ Երեքով գնացել են բանկ, որտեղ Արմենը իրենց է տվել 5.155.000 ՀՀ դրամը, որը կինը տվել է բանկի աշխատակցին և գումարը փոխանցվել է այն նույն հաշվեհամարին, որից ստացվել էր։ Ինքը նորից է հարցրել Արմենին, թե ինչ է տեղի ունեցել, սակայն նա կրկին խուսափել է պատասխանել և հեռացել է։
2013 թվականի հուլիսի 10-ին իրեն զանգահարել է ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության աշխատակիցը և հայտնել, որ կեղծվել են փաստաթղթեր, որոնց հիման վրա կնոջ հաշվեհամարին գումար է փոխանցվել։ Պայմանավորվել են, որ ինքը և կինը հաջորդ օրը ներկայանան ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայություն` բացատրություններ տալու համար։ Հեռախոսազանգից անմիջապես հետո ինքը զանգահարել է Արմենին, տեղեկացրել է կատարվածի մասին, որից հետո իրենք երկուսով հանդիպել են Հանրապետության հրապարակի մոտ։ Այնտեղ նորից Արմենից բացատրություններ է պահանջել, սակայն նա խուսափել է պարզաբանումներ տալ և հայտնել է, որ իր կինը բացատրության մեջ նշի, որ գնացել է բանկ և պատահաբար տեղեկացել է, որ բանկային հաշվեհամարին շուրջ 5.000.000 ՀՀ դրամ գումար է փոխանցվել, ստացել է այդ գումարն և տարել տուն, որից հետո որոշել են գումարը հետ վերադարձնել։ Արմենը հայտնել է, որ եթե իր կինը նման բացատրություն տա, ապա նրան այլևս չեն կանչի և խնդիրներ չեն առաջանա։ Ինքն էլ կատարելով Արմենի խնդրանքը` կնոջը հորդորել է ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայությունում տալ այդպիսի բացատրություն։ Հաջորդ օրը ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության աշխատակիցներից տեղեկացել են, որ կեղծ փաստաթղթերի հիման վրա, ՀՀ դատական դեպարտամենտի դեպոզիտային հաշվից գումար է հափշտակվել։ Փաստորեն Արմենն օգտագործելով իրեն և կնոջը` մոլորեցրել է և իրենց գցել տհաճ պատմությունների ու դժվար իրավիճակի մեջ։ Եթե իրենք տեղյակ լինեին նրա իրական մտադրությունների մասին` բնականաբար չէին կատարի նրա խնդրանքը։ Ինքն էլ թույլ չէր տա, որպեսզի իր կինն ընկներ նման իրավիճակի մեջ։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 60-62/
Վկա Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2013թ. հունիսի վերջին, հստակ օրը չի հիշում, իր ամուսին Արթուր Խաչատրյանը հայտնել է, որ ծանոթներից մեկը, որը հետագայում տեղեկացել է, որ Արմեն Դավթյանն է, խնդրել է ամուսնուն, որպեսզի ինչ-որ գումար փոխանցվի բանկային հաշվեհամարի։ Քանի որ ամուսինը բանկային հաշվեհամար չի ունեցել, իսկ ինքը շուրջ 3 տարի առաջ «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկել Բանկ» ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղում ունեցել է բանկային հաշվեհամար՝ ամուսինը չի մերժել և խոստացել է, որ այդ գումարը փոխանցվի իր հաշվեհամարին։ Ինքն այդ գումարը պետք է կանխիկ ստանար բանկից, որն էլ ամուսինը պետք է հանձներ Արմեն Դավթյանին։ Ամուսինն ասել է, որ իր ծանոթ Արմենը շատ դեպքերում օգնել է իրեն` դատական ակտերի պատճեններ տրամադրելով, այդ պատճառով ամուսինը որոշել է նրան օգնել։ Ինքը դեմ չի եղել ամուսնու առաջարկին և հարցրել է, թե ինչ գումար պետք է է փոխանցվի իր հաշվեհամարին։ Արթուրը պատասխանել է, որ տեղյակ չէ և անհարմար է զգացել Արմենին հարցնել այդ մասին։ Շուրջ 2 օր անց, ժամը 14։00-ից հետո, ամուսինը զանգահարել և խնդրել է իրեն գնալ «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերություն և տեղեկանալ, թե արդյոք իր հաշվեհամարին գումար ստացվել է, թե ոչ և ստացվելու դեպքում խնդրել է ստանալ այն։ Ինքն անձնագրով գնացել է նշված բանկի Աբովյանի մասնաճյուղ, աշխատողներից մեկին խնդրել է ստուգել, թե իր հաշվեհամարին գումար մուտքագրվել է, թե ոչ։ Տեղեկացել է, որ իր հաշվեհամարին ստացվել է 5.154.000 ՀՀ դրամ գումար։ Ամբողջ գումարն ինքը կանխիկ ստացել է և դուրս գալով բանկից` զանգահարել է ամուսնուն։ Արթուրը տեղյակ լինելով, որ իրենց դստերը ժամը 18։00-ին ինքը պետք է տանի Երևանի Խնկո Ապոր գրադարան՝ դասընթացների մասնակցելու համար, խնդրել է ստացած գումարը տանել այնտեղ։ Պայմանավորված ժամին և վայրում հանդիպել է ամուսնուն և ամբողջ գումարը տվել է նրան։ Դրանից 10-ից 15 րոպե անց, գրադարանի շենքի բակում կանգնել է կապույտ ավտոմեքենա և Արթուրը նստել է այդ ավտոմեքենան։ Շուրջ 5 րոպե անց ամուսինը դուրս է եկել ավտոմեքենայից և ավտոմեքենան հեռացել է։ Ինքը չգիտի, թե ավտոմեքենայի մեջ ով է նստած եղել։ Ամուսինն իրեն հայտնել է միայն, որ գումարն ամբողջությամբ տվել է Արմենին։ Արմեն Դավթյանին ինքը չի ճանաչել։
2013թ. հունիսի 27-ի երեկոյան, երբ ամուսինը տուն է եկել, հայտնել է, որ հաջորդ օրն առավոտյան երկուսով պետք է գնան բանկ և վերոհիշյալ գումարն Արմենի հետ պետք է հետ վերադարձնեն այն հաշվեհամարին, որից ինքն այն ստացել է։ Պայմանավորվածության համաձայն գնացել են նշված բանկի Աբովյանի մասնաճյուղ, որտեղ առաջին անգամ տեսել է Արմեն Դավթյանին։ Արմենն իրեն է տվել գումարը և խնդրել է այն հետ վերադարձնել։ Ինքը բանկի աշխատակիցներից մեկին տվել է գումարն ու խնդրել նախկինում իր կողմից ստացված գումարը հետ վերադարձնել։ Բանկի աշխատակցուհին հայտնել է, որ նման գործարք չի կարող կատարվել և անհրաժեշտ է ներկայացնել կազմակերպության կամ քաղաքացու հաշվեհամարի այն տվյալները, ում պետք է փոխանցվի գումարը։ Քանի որ ինքը տվյալներ չի ունեցել` Արթուրի հետ դուրս են եկել բանկից, մոտեցել են դրսում կանգնած Արմեն Դավթյանին և նրան տեղեկացրել են այդ խնդրի մասին։ Խնդրել են Արմենին մոտենալ բանկի աշխատակցուհուն և տրամադրել բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Զգացել են, որ Արմենը խուսափում է բանկ մտնել։ Արմենը դժգոհությամբ մտել է բանկ և բավականին երկար ժամանակ բանկի աշխատակցուհուն բացատրել է, թե ուր պետք է փոխանցվի գումարը։ Երկար փնտրտուքից հետո բանկի աշխակցուհուն հաջողվել է ճշտել հաշվեհամարը, որից հետո աշխատակցուհին իրենից վերցրել է 5.154.000 ՀՀ դրամը և այն փոխանցել նույն հաշվեհամարին, որից ստացվել էր այն։ Անհանգստություն պատճառելու համար Արմենը ներողություն է խնդրել իրենցից և կատարվածի շուրջ որևէ պարզաբանում չտալով` հեռացել է։
2013թ. հուլիսի 10-ին իրեն հեռախոսազանգով կանչել են ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայություն և տեղեկացրել են, որ կեղծ փաստաթղթերի հիման վրա հափշտակվել և իր հաշվեհամարին է փոխանցվել 5.000.000 ՀՀ դրամից ավել գումար։ Ամուսինն անմիջապես զանգահարել է Արմենին, այնուհետև հանդիպել և պարզաբանումներ է պահանջել նրանից։ Արթուրն իրեն տեղեկացրել է, որ Արմենը որևէ պարզաբանումներ չի տվել և խնդրել է, որպեսզի ինքը ՀՀ ԱԱԾ-ում բացատրության մեջ չնշի նրա անունը և ճշմարտությունը չհայտնի։ Ինքը կատարել է Արթուրի խնդրանքը և ՀՀ ԱԱԾ-ում տրված բացատրությունում սխալ տեղեկություններ է հայտնել։ ՀՀ ԱԱԾ աշխատակիցները իրեն ցույց են տվել երկու փաստաթուղթ և հայտնել են, որ դրանք կեղծ են։ Հայտնել են նաև, որ այդ փաստաթղթերի օգտագործմամբ հափշտակվել է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից որպես պետական տուրք վճարված 5.154.000 ՀՀ դրամը։ Ինքը վախեցել և անհանգստացել է, քանի որ Արմենն իրեն ու ամուսնուն ներքաշել է ինչ-որ խարդախության մեջ։ Ինքն ու ամուսինը քննարկել են կատարվածը և հասկացել, որ իրենք ակամայից, առանց որևէ մտադրության ներքաշվել են հանցագործության կատարման մեջ և որոշել են հայտնել ճշմարտությունը։ Եթե ինքն ու ամուսինն իրականում տեղյակ լինեին Արմենի մտադրությունների մասին` հաստատ չէին մասնակցի դրան։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 47-52/
Վկա Էմիլ Աղվանի Սողոմոնյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1992թ.-ից հանդիսանում է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության վարչության նախագահը։ 2013թ. հունիսի 26-ին ստացել է ՀՀ ֆինանսների նախարարի տեղակալ, գլխավոր գանձապետի անունից իրեն հասցեագրված թիվ 3/3.3-1/8765-1 գրությունը, որի համաձայն` տեղեկացվել է, որ 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրության հիման վրա 5154484,3 ՀՀ դրամ գումարը վերադարձվել է ինչ-որ հաշվեհամարի։ Գրությունը կասկածելի է եղել և ինքն այն մակագրել է գլխավոր հաշվապահին, որպեսզի ստուգվի նման ամսաթվով և գրանցման համարով գրություն ուղարկված լինելու փաստը։ Աշխատակիցները ստուգել և իրեն զեկուցել են, որ նման ամսաթվով և թվագրմամբ գրություն իրենց կողմից չի կազմվել և որևէ կազմակերպության չի հասցեագրվել։ Իրենք կապնվել են գլխավոր գանձապետի հետ և տեղեկացրել, որ իրենց բանկից նման գրություն չի ուղարկվել։ ՀՀ ֆինանսների նախարարությունից իրենց է ուղարկվել ծանուցում` կից փաստաթղթերի պատճենների հետ միասին, որոնցով պարզվել է, որ իրենց ընկերության հին նմուշի ձևաթղթի վրա, իր ազգանվան դիմաց դրված ստորագրությամբ և իրենց բանկի կնիքի դրոշմով պատրաստվել է 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրությունը, որով իրենց ընկերությունն իբրև թե դիմել է ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը` իրենց կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք վճարված 5154484,3 ՀՀ դրամը «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության Կոտայքի մասնաճյուղում սպասարկվող, Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի հաշվեհամարին փոխանցելու համար, քանի որ դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ։ Փաստաթղթերի մեջ եղել է նաև գումարի վճարման անդրորրագիրը և ՀՀ դատական դեպարտամենտի տեղեկանքը։ Ինքը համոզվել է, որ այդ փաստաթղթերը կեղծ են և այդ մասին տեղյակ է պահել ՀՀ ֆինանսների նախարարին, գլխավոր գանձապետին և ՀՀ ԱԱԾ համապատասխան աշխատակցին։ Մինչ այդ, 2013թ. հունիսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, 091-37-80-59 հեռախոսահամարից իրեն է զանգահարել է մի տղամարդ, հայտնել է, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական է և խնդրել է հանդիպել։ Նույն օրը նա եկել է իր աշխատասենյակ, հայտնել է, որ իր անունից և ՀՀ դատական դեպարտամենտի անունից կազմված գրությունն ու տեղեկանքը կեղծվել են նրա կողմից, կնիքները համակարգչային սկաների միջոցով է պատրաստել, ստորագրությունները կատարել է անձամբ և ստացել է այդ գումարը։ Ինքը պահանջել է գումարները հետ ուղարկել գանձապետարան։ Նա էլ խոստացել է կատարել իր պահանջը։ Մեկ կամ երկու օր անց նա զանգահարել և տեղեկացրել է, որ գումարը վերադարձրել է։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 63-65/
Վկա Միսակ Մարտինի Մարտիրոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2009թ. փետրվարից մինչև 2013թ. սեպտեմբերի 27-ը զբաղեցրել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի պաշտոնը։ Իր անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1 Ե-368 տեղեկանքը կեղծ փաստաթուղթ է և նման բովանդակությամբ տեղեկանքներ երբեք չի ստորագրել։ Դրանում կատարված ստորագրությունն իրենը չէ, այն էապես տարբերվում է իր ստորագրությունից։ Թե ով է կազմել այդ տեղեկանքը, որտեղ և ինչ նպատակով է այն օգտագործել` չգիտի։ Չի կարող հայտնել, թե փաստաթղթում առկա կնիքի դրոշմը թողնվել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի զինանշանով կնիքով, թե մեկ այլ կնիքով։ Նման բովանդակությամբ կնիք ունի ՀՀ վճռաբեկ դատարանի աշխատակազմը։ Իր կարծիքով այն պետք է գտնվի ՀՀ վճռաբեկ դատարանի աշխատակազմի ղեկավարի տրամադրության տակ։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 114/
Վկա Վարդիթեր Վարազդատի Ալեքսանյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1979թ.-ից աշխատում է ՀՀ ֆինանսների նախարարության աշխատակազմի քարտուղարությունում որպես սպասարկող։ Կատարելով իր ծառայողական պարտականությունները` մինչև 2013թ. օգոստոսը, յուրաքանչյուր աշխատանքային օր, օրվա մեջ մի քանի անգամ գնացել է ՀՀ ֆինանսենրի նախարարության շենքի նախասրահ, այնտեղ գտնվող փոստային արկղից հանել է քաղաքացիների և կազմակերպությունների դիմումներն ու նամակները, տարել է քարտուղարություն և տվել է իրենց աշխատակից Ջեմմա Նիկողոսյանին, որպեսզի վերջինս դրանց հետ կապված կատարի գրանցումներ և ուղարկի հասցեատերերին։
2013թ. հունիսի 17-ին, հերթական անգամ, ՀՀ ֆինանսենրի նախարարության շենքի նախասրահում գտնվող փոստային արկղից հանել է դիմումները և նամակները, որոնց թվում եղել են «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրությունը, դրան կից անդորրագրի բնօրինակն ու ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի նույն ամսաթվով տեղեկանքը, որոնք ինքն այլ փաստաթղթերի հետ միասին տարել է իրենց քարտուղարություն և տվել Ջեմմա Նիկողոսյանին։ Թե այդ փաստաթղթերի հետ կապված հետագայում ինչ է տեղի ունեցել` չգիտի։ Հարցաքննության ժամանակ է միայն տեղեկացել, որ այդ փաստաթղթերը կեղծ են եղել և դրանց հիման վրա գումարներ են հափշտակվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 96-97/
Վկա Ջեմմա Առաքելի Նիկողոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2013թ. մայիսի սկզբից աշխատում է ՀՀ ֆինանսների նախարարության աշխատակազմի քարտուղարությունում որպես սպասարկող։ Իր պարտականությունների մեջ է մտնում կատարել իրենց նախարարություն եկած նամակների և դիմումների հաշվառումը, ինչպես նաև ըստ հասցեատերերի համապատասխան բաժիններ դրանք ուղարկելու հետ կապված գործողությունները։ Սուրհանդակային ծառայությունների կամ փոստային առաքմամբ բերված նամակների հաշվառումն ու հասցեատերերին ուղարկելու հետ կապված գործողությունները կատարում են իրենց քարտուղարության այլ մասնագետները։ Մինչև 2013թ. օգոստոսը, քաղաքացիների և կազմակերպությունների դիմումները գցվել են իրենց նախարարության նախասրահում գտնվող փոստային արկղը, իսկ դրանից հետո կատարվել է նախասրահի վերանորոգում, փոստային արկղն այնտեղից հանել են և քաղաքացիները կամ կազմակերպությունների ներկայացուցիչները սկսել են նամակներն ու դիմումներն առձեռն տանել քարտուղարություն։
17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրությունը, դրան կից վճարման անդորրագրի բնօրինակը և ՀՀ դատական դեպարտամենտի անունից կազմված տեղեկանքը գցված են եղել իրենց նախարարության նախասրահում գտնվող դիմումների և նամակների համար նախատեսված փոստային արկղում։ Այդ փաստաթղթերը, մյուս նամակների և դիմումների հետ միասին, 2013թ. հունիսի 17-ին, այդ փոստային արկղից հանել և իրեն է տվել իրենց քարտուղարության սպասարկող Վարդիթեր Ալեքսանյանը։ Ինքն այդ գրությունը և կից փաստաթղթերը մուտքագրել է էլեկտրոնային տարբերակով և գրությանը տրվել է Դ/18746-13թ համարը։ Այդ գրությունը աշխատակազմի ղեկավարի կողմից կատարված մակագրությամբ հասցեագրվել է գանձապետարանի ղեկավար Ատոմ Ջանջուղազյանին և կից փաստաթղթերի հետ միասին ուղարկվել է նրան։ Թե հետագայում այդ գրության հետ կապված ինչ իրադարձություններ են տեղի ունեցել` ինքը չգիտի։ Հետագայում իմացել է, որ այդ գրությունը կեղծված է եղել և դրա հիման վրա գանձապետարանից գումարներ են հափշտակվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 98-99/
Վկա Մարիաննա Ղազարոսի Ասատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. սեպտեմբերի 3-ից աշխատում է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քաղաքացիական և վարչական պալատի գրասենյակում որպես գործավար։ Իրեն ներկայացված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքը տեսնում է առաջին անգամ։ Չգիտի, թե ով, ինչ հանգամանքներում և ինչ նպատակով է այն կազմել և որտեղ է այն օգտագործվել։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական Արմեն Դավթյանին ճանաչում է իր աշխատանքի ընդունվելու օրվանից։ Գիտի, որ նա 2013թ. մայիսի վերջին ազատվել է աշխատանքից։ Իր հարաբերություններն Արմեն Դավթյանի հետ եղել են զուտ աշխատանքային։ Նրա հետ շփվել է միայն այն ժամանակ, երբ նա, ինչպես նաև ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորների մյուս օգնականները եկել են իր աշխատասենյակ և դատավորների կայացրած որոշումները կնիքելու համար իրենից ստացել են ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` ՀՀ զինանշանով կլոր կնիքը։ Այդ կնիքի պահպանությունը հանձնարարված է իրեն և այն պահվում է իրեն հատկացված չհրկիզվող պահարանում։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորների օգնականները հավաքում և իր աշխատասենյակ են բերում մեծ ծավալի որոշումներ, նստում են աշխատասենյակում տեղավորված սեղանի մոտ, ինքը նրանց է տալիս նշված կնիքը և նրանք որոշումների յուրաքանչյուր էջի վրա դնում են կնիքի դրոշմը։ Դա վերջացնելուց հետո կնիքը հանձնում են իրեն և հեռանում։ Որոշումները կնքելու ժամանակ ինքը զբաղվում է իր գործերով, կատարում է գրանցումներ, տպագրում է գրություններ և ի պաշտոնե պարտավոր չէ հետևել, թե օգնականներն ինչ որոշումների վրա են դնում կնիքի դրոշմը։ Իր համար կարևորն այն է, որ որոշումները կնիքելուց հետո կնիքը հանձնեն իրեն, ինչը միշտ տեղի է ունեցել։ Չի բանցառում, որ Արմեն Դավթյանը որոշումներն իր աշխատասենյակում կնքելիս` իր տրամադրած կնիքով կնիքած լինի նաև վերոհիշյալ տեղեկանքը, սակայն ինքը դա չի տեսել և իր մտքով անգամ չի անցել, որ դատավորի որևէ օգնական կարող է նման արարք կատարել։ ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարն իր կնիքն ունի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքը նման տեղեկանքների և այլ փաստաթղթերի վրա չի դրվում։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 223-225/
Դատատեխնիկական և դատաձեռագրաբանական համալիր փորձաքննության 2013թ. հոկտեմբերի 28-ի թիվ 2328 եզրակացությամբ, որի համաձայն`
«1. Փորձաքննության ներկայացված «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրության ձևաթուղթը «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ ձևաթղթի ներկայացված նմուշից տարբերվում է բովանդակությամբ, տեքստերի փոխդասավորվածությամբ և տպագրության եղանակով, այսինքն «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրության ձևաթուղթը չի համապատասխանում «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ ձևաթղթի ներկայացված նմուշին։
2. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում եղած կլոր կնիքի դրոշմը տպագրված է համակարգչային բազմացնող գունավոր տպիչ /շիթային/ սարքի միջոցով, այսինքն կնիքի դրոշմը թողնված չէ կնիքով, այլ կատարված է տպագրության եղանակով։
3. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում սկզբում տպագրվել է կլոր կնիքի դրոշմի պատկերը, որից հետո կատարվել է ստորագրությունը։
4. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքի ձևաթուղթը Հայաստանի Հանրապետության դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթղթի ներկայացված նմուշից տարբերվում է տեքստերի միմյանց նկատմամբ փոխդասավորվածությամբ և շրիֆտով, այսինքն ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքի ձևաթուղթը չի համապատասխանում Հայաստանի Հանրապետության դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթղթի ներկայացված նմուշին։
5. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում եղած կլոր կնիքի դրոշմը համապատասխանում է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կլոր կնիքի դրոշմի նմուշին, այսինքն վերջիններս թողնված են միևնույն կնիքի միջոցով։
6. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում սկզբում կատարվել է ստորագրությունը, որից հետո դրվել է կնիքի դրոշմը։
7. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում «Վարչության նախագահ» և «Է. Սողոմոնյան» բառերի միջև եղած ստորագրությունը կատարված չէ Էմիլ Աղվանի Սողոմոնյանի, այլ կատարված է մեկ ուրիշ անձի կողմից նմանակելով վերջինիս ստորագրությանը։
8. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում «Վարչության նախագահ» և «Է. Սողոմոնյան» բառերի միջև եղած ստորագրությունը կատարված է Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից, հնարավոր չեղավ պարզել, հետազոտական մասում նշված պատճառով։
9. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում «Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ» բառերից առաջ եղած ստորագրությունը կատարված չէ Միսակ Մարտինի Մարտիրոսյանի, այլ կատարված է մեկ ուրիշ անձի կողմից։
10. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում «Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ» բառերից առաջ եղած ստորագրությունը հավանաբար կատարված է Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի կողմից։
Հարցին կատեգորիկ պատասխան տալ հնարավոր չեղավ, հետազոտական մասում նշված պատճառով։»։
/գ.թ. 226-235/
Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված,
- վճարման հանձնարարագրի թիվ 00001 անդորրագրով, որի համաձայն՝ 2012թ. հուլիսի 11-ին, ժամը 9։10-ին, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից, ՀՀ կենտրոնական գանձապետարանի թիվ 900005016010 հաշվեհամարին որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք վճարվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար։
- ՀՀ ֆինանսների նախարարության 20.06.2013թ. թիվ 130620-312-62451 մեմորիալ օրդերով, որի համաձայն` ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի 900007111116 հաշվեհամարից, որպես եկամուտների վերադարձ` «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ բանկի» ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղի` Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի 220291057333000 հաշվեհամարին նշված օրը փոխանցվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար։
- Նաիրա Խաչատրյանի բանկային հաշվեհամարի շարժի քաղվածքով, որի համաձայն` ՀՀ ֆինանսների նախարարության 900007111116 հաշվեհամարից «ԱԿԲԱ ԿՐԵԴԻՏ ԱԳՐԻԿՈԼ ԲԱՆԿ» ՓԲԸ-ի Կոտայք մասնաճյուղում սպասարկվող թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին 2013թ. հունիսի 20-ին կատարվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումարի չափով փոխանցում, իսկ 2013թ. հունիսի 28-ին Նաիրա Խաչատրյանի հաշվեհամարից կատարվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումարի չափով ելքագրում և փոխանցում ՀՀ կենտրոնական գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին։
/գ.թ. 10, 30, 53-59, 91/
- Վերոհիշյալ ապացույցները զննելու մասին 2013թ. հոկտեմբերի 03-ի արձանագրությամբ։
/գ.թ. 89/
Իրեղեն ապացույցներ ճանաչված`
- ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության ձևաթղթի վրա կազմված 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 կեղծված գրությամբ, որի համաձայն` իբրև թե «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից 11.07.2012թ. թիվ 00001 հանձնարարագրով վճարված 5.154.484,3 ՀՀ դրամ պետական տուրքը չի օգտագործվել, քանի որ մինչև դատարան դիմելը բանկի և վարկառուի միջև կայացած բանակցությունների արդյունքում կնքվել է վարկի մարման նոր ժամանակացույց, ինչը հաշվի առնելով` բանկը դատարան չի դիմել։ Քանի որ վեճը կարգավորվել է արտադատարանական կարգով և նշված պետական տուրքը չի օգտագործվել` խնդրվել է այն վերադարձնել և վերը նշված գումարը փոխանցել Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի «ԱԿԲԱ ԿՐԵԴԻՏ ԱԳՐԻԿՈԼ ԲԱՆԿ» ՓԲԸ-ի Կոտայք մասնաճյուղում սպասարկվող թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին։
- ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթղթի վրա կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 կեղծված տեղեկանքով, որի համաձայն` 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով 5.154.484,3 ՀՀ դրամ պետական տուրքի գումարի օգտագործմամբ հայցադիմում, վերաքննիչ կամ վճռաբեկ բողոքներ դատական համակարգ չի մուտքագրվել և նշված հանձնարարագրով վճարված պետական տուրքի գումարը, «Պետական տուրքի մասին» ՀՀ օրենքի 4-րդ, 38-րդ և 39-րդ հոդվածների համաձայն` ենթակա է վերադարձման։
/գ.թ. 32-33, 90/
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Վերլուծելով ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, առանձնապես խոշոր չափերով խարդախություն կատարելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ապացուցված է նաև ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելը` նրա կողմից անձամբ դրանք օգտագործելու նպատակով, այդ արարքը նույնպես ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, նրա խնամքին է գտնվում վատառողջ կինը, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։
Յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքին մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխայի (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ.-ին) առկայությունը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում նաև հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություններից յուրաքանչյուրով, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց գույքի բռնագրավման, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով։
Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժներն ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը պետք է կրի, քանի որ դրանց խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննարկելով գույքի վրա դրված կալանքի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 14.11.2013թ. որոշմամբ դրված կալանքը պետք է վերացնել։
Քննարկելով իրեղեն ապացույցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի` օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, 03.10.2013թ. որոշմամբ իրեղեն ապացույցներ ճանաչված փաստաթղթերը պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը`
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքներում և դատապարտել. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով` տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված` պատիժների լրիվ գումարման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և տուգանք նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, ազատազրկման ձևով պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 14.11.2013թ. որոշմամբ դրված կալանքը վերացնել։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, 03.10.2013թ. որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պահել քրեական գործի հետ միասին։
Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
04 մարտի 2014թ. ք. Երևան
ԵԿԴ-0235/01/13
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով.
նախագահող դատավոր` Մ. Մարտիրոսյան,
քարտուղար` Ա. Հովհաննիսյան,
մասնակցությամբ`
մեղադրողներ,
Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/
գլխավոր դատախազության
ՀՀ ազգային անվտանգության
մարմիններում քննվող և
կիբերհանցագործությունների գործերով
վարչության պետի տեղակալ Ա. Փանոսյանի,
նույն վարչության դատախազ Բ. Ղազինյանի,
պաշտպան Կ. Աղաջանյանի,
տուժողի ներկայացուցիչ Է. Անդրեասյանի,
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց գործն ըստ մեղադրանքի
Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի `
ծնված 1970թ. մարտի 03-ին Աշտարակի շրջանի Բազմաղբյուր գյուղում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին են մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխաները և վատառողջ կինը, չի աշխատում, նախկինում չդատված, բնութագրվում է դրական, կալանքի տակ չէ, հաշվառված է Արագածոտնի մարզի Բազմաղբյուր գյուղում, փաստացի բնակվում է ք. Երևան, Նոր Նորքի 7-րդ զանգվածի թիվ 34 շենքի թիվ 45 բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով։
Գործի դատավարական նախապատմությունը
Թիվ 58209713 քրեական գործը ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում հարուցվել է 2013թ. սեպտեմբերի 10-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք փոխանցված, առանձնապես խոշոր չափերով` 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը խաբեության եղանակով հափշտակելու, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր` ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից պատրաստված 17.06.2013թ. տեղեկանքը և «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից պատրաստված, 17.06.2013թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը կեղծելու և օգտագործելու դեպքերի առթիվ։
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հետևյալ արարքների համար. «որ նա հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 դատական գործի նյութերի ծանոթացման ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք 900005016010 հաշվեհամարին փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ և նպատակադրվել է խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը։
Կեղծել և ՀՀ ֆինանսների նախարարություն է ներկայացրել ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից 17.06.2013թ. տեղեկանքը և «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից 17.06.2013 թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը, որոնցով ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հայտնվել են անիրական տեղեկություններ, թե իբր դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է որպես պետական տուրք վճարված գումարը գանձապետարանից փոխանցել «ԱԳԲԱ Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության կողմից սպասարկվող Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի անձնական հաշվեհամարին։ 2013 թվականի հունիսի 20-ին նշված գումարը գանձապետարանից փոխանցվել է վերը նշված հաշվեհարմարին, որից հետո բանկից կանխիկ ստացվել է իր ծանոթի՝ Արթուր Խաչատրյանի կնոջ՝ Նաիրա Խաչատրյանի կողմից։ Վերջինիցս ստացել է խաբեությամբ հափշտակված առանձնապես խոշոր չափերով 5.154.484 ՀՀ դրամը և այնուհետև, 2013 թվականի հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, այդ գումարը ետ է վերադարձրել գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, այսինքն հանցագործություններում, նախատեսված Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325 հոդվածի 1-ին մասով։»։
2013թ. դեկտեմբերի 09-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։
Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները
Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանը հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում 24.01.2013թ. ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 քաղաքացիական գործի նյութերին ծանոթանալու ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, առաջին ատյանի դատարանի վճռի դեմ վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ։ Նպատակադրվելով խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը` մինչև 2013թ. փետրվարի 22-ը ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գտնված այդ քաղաքացիական գործի նյութերից Արմեն Դավթյանը հանել է թիվ 00001 վճարման հանձնարարագիրը և դրա փոխարեն գործի նյութերին է կցել պատճենը, իսկ բնօրինակը պահել է իր մոտ։
2013թ. հունիսի սկզբին ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը կեղծել է իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր հետևյալ հանգամանքներում. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ ձևաթղթի և կլոր կնիքի դրոշմով իր կողմից սկանավորված փաստաթղթի հիմքն օգտագործելով, համակարգչային «Ֆոտոշոպ» ծրագրի միջոցով, նշված բանկի անունից ամբաստանյալ Ա. Դավթյանը կազմել է ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված գրություն` նշելով, որ քաղաքացիական գործով վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք վճարված գումարը հետ վերադարձնել` այն փոխանցելով Նաիրա Խաչատրյանի համապատասխան հաշվեհամարին։ Ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իրեն պատկանող համակարգչով պատրաստել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթուղթը և դրա վրա կազմելով տեղեկանք` նշել է, իբրև թե վերաքննիչ բողոքի համար «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ-ի կողմից վճարվել է պետական տուրք, սակայն բողոք չի ներկայացվել և անհրաժեշտ է վճարված պետական տուրքը վերադարձնել։ Օգտվելով դատական ակտերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով վավերացնելու իր հնարավորությունից` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այդ տեղեկանքը կնիքել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով և այդ կեղծված պաշտոնական փաստաթղթերը, իր տրամադրության տակ գտնվող պետական տուրքի վճարման վերոհիշյալ անդորրագրի բնօրինակի հետ միասին, 2013թ. հունիսի 17-ին գցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության շենքի առաջին հարկում գտնվող փոստարկղ։
Մինչ այդ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իր ծանոթ, վկա Արթուր Խաչատրյանին ներկայացնելով, որ բանկային փոխանցումով իրեն իբրև թե պետք է ուղարկվեն գումարներ և դրա համար անհրաժեշտ է այնպիսի անձ, որն ունի բանկային հաշիվ` օգնություն ստանալու ակնկալիքով դիմել է վերջինիս։ Արթուր Խաչատրյանը տեղյակ չլինելով Արմեն Դավթյանի իրական մտադրության մասին` նշված գումարն իր կին Նաիրա Խաչատրյանի բանկային հաշվեհամարին փոխանցելու, գումարը ստանալու և նրան տրամադրելու վերաբերյալ տվել է իր համաձայնությունը, որից հետո Արմեն Դավթյանին տվել է «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲԸ-ում իր կնոջ ունեցած բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Կեղծված փաստաթղթերը և վճարման անդորրագիրը ՀՀ ֆինանսների նախարարության փոստային արկղը գցելուց մի քանի օր անց ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը խնդրել է Արթուր Խաչատրյանին, որպեսզի վերջինիս կինն այցելի բանկ և հաշվեհամարին փոխանցված 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը ստանա։
2013թ. հունիսի 20-ին, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի թիվ 900007111116 հաշվեհամարից, «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղի` Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին որպես եկամուտների վերադարձ փոխանցվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար, որը նույն օրը Նաիրա Խաչատրյանը ստացել է և Արթուր Խաչատրյանի միջոցով նույն օրը փոխանցել է Արմեն Դավթյանին։ Ստանալով խաբեությամբ հափշտակված, առանձնապես խոշոր չափերի վերոհիշյալ գումարը` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այն պահել է իր մոտ։
2013թ. հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, վերջինիս վերոհիշյալ հաշվեհամարին մուտքագրելով 5.154.484 ՀՀ դրամ` ամբաստանյալ Ա. Դավթյանն այն փոխանցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության համապատասխան հաշվեհամարին, այսինքն իր կողմից հափշտակված գումարը հետ է վերադարձրել։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, նրա խնամքին են գտնվում վատառողջ կինը և մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխաները (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ.-ին), հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասն ամբողջությամբ, քրեական գործի հարուցումից ավելի քան երկու ամիս առաջ կամովին հատուցել է։
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի ինքնախոստովանական ցուցմունքներով այն մասին, որ 2009թ. մարտից մինչև 2013թ. հունիսն աշխատել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավոր Արտակ Բարսեղյանի ավագ օգնական և հանդիսացել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից։ 2013թ. հունվարին, կոնկրետ օրը չի հիշում, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում ստացվել է քաղաքացիական գործ` կապված «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ-ի և այլ կազմակերպության միջև եղած քաղաքացիական վեճի հետ։ Գործը մակագրվել է դատավոր Տիգրան Պետրոսյանին։ Քանի որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանում քաղաքացիական գործերի քննությունն իրականացվում է դատարանի պալատի անդամների մասնակցությամբ, քաղաքացիական գործն ուսումնասիրվել է նաև պալատի մյուս դատավորների կողմից։ Դատավորների օգնականները, այդ թվում նաև ինքը, այդ գործը, ինչպես նաև մյուս բոլոր գործերը փոխանցել են միմյանց, որպեսզի դատավորները ծանոթանան գործի նյութերին։ 2013թ. փետրվարի սկզբին նշված գործը հանձնվել է իրենց` որպեսզի դատավոր Արտակ Բարսեղյանը ծանոթանա։ Օգնականները ստանալով գործը` ընդհանուր պատկերացում կազմելու համար ծանոթանում են դրան և ներկայացնում դատավորներին։ Ինքը սկսել է ծանոթանալ գործին, որի ընթացքում գործում տեսել է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից վճարված պետական տուրքի անդորրագիրը, որի գումարի չափը կազմել է 5.155.000 ՀՀ դրամ։ Քանի որ հարազատներն ունեցել են պարտքեր, իր նյութական վիճակը նույնպես վատ է եղել, որոշել է կազմել կեղծ փաստաթղթեր և ստանալ գանձապետարանի համապատասխան հաշվեհամարին փոխանցված այդ գումարը։ Ծանոթ լինելով «Պետական տուրքի մասին» ՀՀ օրենքին` որոշել է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության անունից կազմել փաստաթուղթ և դրանով գանձապետարանից պահանջել հետ վերադարձնել գումարը` վեճը կողմերի հաշտությամբ լուծվելու պատճառաբանությամբ։ Որոշել է փաստաթղթում նշել գումարն այլ անձի հաշվեհամարին վերադարձնելու մասին, ինչպես նաև դատական մարմնի անունից կազմել փաստաթուղթ, որում նշված լինի, որ չնայած պետական տուրքը վճարվել է, սակայն դրա հետ կապված բողոք չի ներկայացվել, որի պատճառով պետական տուրքը ենթակա է վերադարձման։ Տեղյակ է եղել, որ այդ փաստաթղթերի հետ մեկտեղ գանձապետարան պետք է ներկայացնել պետական տուրքի վճարման անդորրագրի բնօրինակը։ Այդ պատճառով քաղաքացիական գործի նյութերից հանել է վերոհիշյալ անդորրագրի բնօրինակը, պատճենահանել է այն, բնօրինակը պահել է իր մոտ, իսկ պատճենը կարել գործին։ Գործի նյութերից հանել է նաև «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության ձևաթղթով և այդ ընկերության կնիքով կնիքված մի փաստաթուղթ, համակարգչային ծառայություններ մատուցող ինչ-որ կետում տվել է սկանավորման, որի պատճենը ձայնագրվել է «ֆլեշ» կրիչի վրա։ Այդ փաստաթուղթը կարել է գործի նյութերին, իսկ ձայնագրված պատճենը պահել է իր մոտ։ Բավականին երկար ժամանակ չի իրականացրել իր մտահղացումը` հասկանալով, թե ինչ հետևանքներ կարող է այն առաջացնել։ Քաղաքացիական գործն իրենց մոտ մնացել է մեկ օր, որից հետո այն տարվել է պալատի մյուս անդամի մոտ։ Մի քանի օր անց իմացել է, որ պալատը կայացրել է բողոքը վերադարձնելու մասին որոշում և գործն ուղարկվել է համապատասխան առաջին ատյանի դատարան։ Հետագա ժամանակահատվածում նյութական վիճակն ավելի է ծանրացել և գումար հափշտակելու մտադրությունն իրականացնելու միտքն իր մոտ կրկին առաջացել է։ 2013թ. հունիսի սկզբին, «ֆլեշ» կրիչը տեղավորելով իր համակարգչում` պատճենահանված փաստաթղթի տեքստը համակարգչի «ֆոտոշոպ» ծրագրով ջնջել է, բանկի վարչության նախագահի անունից տպագրել է նոր տեքստ, որով խնդրել է գումարը հետ վերադարձնել։ ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից կազմել է տեղեկանք` դրանում նշելով, որ պետական տուրքը վճարվել է, սակայն վերաքննիչ կամ վճռաբեկ բողոք դատական համակարգ չի մուտքագրվել, ուստի պետական տուրքը ենթակա է վերադարձման։ Այդ գործողությունների կատարման ընթացքում իրեն զանգահարել է իր ծանոթ Արթուր Խաչատրյանը, որին գործի բերումով ճանաչել է երկար տարիներ։ Քանի որ բանկի անունից կազմվելիք փաստաթղթում պետք է նշեր մի անձի տվյալներ, որի հաշվեհամարին, ըստ իր մտահղացման, պետք է փոխանցվեր գումարը, ինքն Արթուր Խաչատրյանից հարցրել է, թե արդյոք նա ունի բանկային հաշիվ։ Նրան ներկայացրել է, որ բանկային փոխանցումով ստանալիք գումար ունի, որը ցանկանում է, որ փոխանցվի ծանոթներից մեկի հաշվեհամարին։ Արթուր Խաչատրյանը պատասխանել է, որ բանկային հաշիվ ունի իր կինը և պատրաստակամություն է հայտնել օգնել։ 2013թ. հունիսի 10-ի ինքն ու Արթուրը հանդիպել են, որի ժամանակ շեշտել է, որ սպասում է գումարի փոխանցման, սակայն ինքը և ընտանիքի անդամները չունեն բանկային հաշիվ։ Ինքն Արթուրին չի պատմել իր մտադրության մասին և պայմանավորվել են, որ վերջինս կխոսի կնոջ հետ և համաձայնության դեպքում իրեն կտրամադրի բանկային տվյալները, իսկ կինը կստանա գումարը։ Նույն օրը երեկոյան, Արթուրը զանգահարել և տեղեկացրել է կնոջ համաձայնության մասին, իսկ հաջորդ օրն իրենց հանդիպման ժամանակ տվել է կնոջ բանկային հաշվի տվյալները։ Արթուրի կնոջն ինքը չի ճանաչել։ Համակարգչի «ֆոտոշոպ» ծրագրով արդեն իսկ մաքրված և բանկի ձևաթղթում, որում թողել է միայն բանկի կնիքի պատկերը, տպագրել է տեքստ` պատրաստելով բանկի վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված գրություն այն մասին, որ վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ վճարվել է պետական տուրք, դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և խնդրվել է պետական տուրքը վերադարձնել՝ գումարը փոխանցելով Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության Կոտայքի մասնաճյուղի հաշվեհամարին։ Պատրաստած փաստաթուղթը «ֆլեշ» կրիչով տարել է համակարգչային ծառայության կետ, որտեղ գունավոր տպիչով փաստաթուղթը տպագրվել է մեկ օրինակից։ Փաստաթղթում Սողոմոնյան ազգանվան դիմաց ստորագրել է` այն նմանեցնելով իրական ստորագրությանը։ Դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից կազմված փաստաթղթի վերին միջնամասում «ֆոտոշոպ» ծրագրի միջոցով տեղադրել է ՀՀ զինանշանը, տպագրել է «ՀՀ դատական դեպարտամենտ» գրառումը, պատրաստել է ձևաթուղթ, որում տպել է տեղեկանքի վերոհիշյալ տեքստը։ Տպագրված փաստաթղթում Մ. Մարտիրոսյան ազգանվան դիմաց անձամբ ստորագրել է` այն նմանեցնելով վերջինիս ստորագրությանը և դրել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքի դրոշմը։ Չի հիշում ստորագրություն և կնիք դնելու հերթականությունը։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորների օգնականներին իրավունք է վերապահված իրենց դատավորներից վերցնել կայացված որոշումները և աշխատակազմի ղեկավարի քարտուղարից ստանալով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքը` վավերացնել դատարանի որոշումները։ Վերցնելով դատավոր Արտակ Բարսեղյանի կողմից կայացված մի շարք որոշումներ` գնացել է աշխատակազմի ղեկավարի քարտուղարի աշխատասենյակ, նրանից վերցրել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքը, կնիքել է ոչ միայն իր հետ տարած որոշումները, այլ նաև իր կողմից դրանց արանքում տեղավորված վերոհիշյալ տեղեկանքը։ Աշխատակազմի ղեկավարի քարտուղարը դա չի տեսել, քանի որ կնիքն օգնականներին տալով` նա չի հետևում, թե ինչ փաստաթղթեր են կնիքվում։ Այդ տեղեկանքն ու պետտուրքի վճարման անդորրագիրը կցել է բանկի անունից կազմված փաստաթղթին, որից հետո այն տարել և գցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության շենքի առաջին հարկում տեղակայված փոստարկղի մեջ։ Դրանից 3-ից 4 օր անց զանգահարել է Արթուր Խաչատրյանին և խնդրել է, որպեսզի նրա կինը գնա բանկ և հետաքրքրվի, թե հաշվին գումար ստացվել է, թե ոչ, իսկ ստացվելու դեպքում խնդրել է ստանալ 5.155.000 ՀՀ դրամը և այն փոխանցել իրեն։ Հաջորդ կամ նույն օրն Արթուրը զանգահարել և տեղեկացրել է, որ կինը ստացել է գումարը։ Նույն օրը երեկոյան ինքն Արթուրի հետ հանդիպել է Երևանի Խնկո Ապոր անվան գրադարանի մոտ և նրանից վերցրել է գումարը։ Արթուրին որևէ գումար չի տվել։ Արթուրը և նրա կինն իր գործողությունների մասին չեն իմացել և միայն կատարել են իր խնդրանքը։ Գումարը տարել է տուն, որի մասին կինը և հարազատները տեղյակ չեն եղել։ Այդ գումարը չի ծախսել և իսկույն փոշմանել է կատարածի համար։ Հասկացել է, որ այդ ձևով ստացված գումարը չի կարող և չպետք է օգտագործի իր կարիքների համար, սակայն չի իմացել, թե ինչպես վարվի և ինչպես այն հետ վերադարձնի։ Շուրջ մեկ շաբաթ մտածելուց հետո կապնվել է Արթուր Խաչատրյանի հետ և ասելով, որ թյուրիմացություն է տեղի ունեցել` խնդրել է, որպեսզի կինն այդ գումարը տանի բանկ և փոխանցի այն հաշվեհամարին։ Արթուրը հետաքրքրվել է, թե ինչ է տեղի ունեցել, սակայն ինքը ոչինչ չի հայտնել։ Արթուրը պնդել է, որ ինքը նրանց հետ գնա բանկ՝ գումարը վերադարձնելու համար։ Երեքով հանդիպել են Աբովյան քաղաքի «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության շենքի մոտ, որտեղ առաջին անգամ տեսել է Արթուրի կնոջը։ 5.155.000 ՀՀ դրամ գումարը տվել է նրանց։ Քիչ անց նրանք վերադարձել են բանկից և հայտնել, որ անհրաժեշտ է տրամադրել այն հաշվեհամարի տվյալները, որին անհրաժեշտ է փոխանցել գումարը և առանց դրա փոխանցում չի կարող կատարվել։ Ինքը մոտեցել է բանկի աշխատակցուհուն և հայտնելով, որ այդ տվյալներն իր մոտ առկա չեն` խնդրել է ինչ-որ ձևով ճշտել հաշվեհամարի տվյալները և գումարը հետ փոխանցել դրան։ Բանկի աշխատակցուհին որոշ ժամանակ անց գտել է գանձապետարանի հաշվեհամարի տվյալները, ընդունել է նշված գումարը և այն փոխանցել է գանձապետարանի հաշվեհամարին։ Դրանից մեկ օր առաջ ինքն իր նախաձեռնությամբ զանգահարել է Էմիլ Սողոմոնյանին, գնացել է նրա աշխատավայր և հայտնել է, որ նման սխալ է թույլ տվել և հայտնել է գումարը նրան վերադարձնելու իր պատրաստակամության մասին, սակայն Է. Սողոմոնյանն առաջարկել է նույն կարգով գումարը փոխանցել գանձապետարան։ Կատարածի համար անկեղծորեն զղջում է։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 105-113, 142-143, 145-146, 240/
Վկա Արթուր Ռաֆիկի Խաչատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1995թ.-ից ամուսնացած է Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի հետ։ Մասնագիտությամբ իրավաբան է, որի պատճառով հաճախակի է առնչվել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քաղաքացիկան և վարչական պալատի գործունեության հետ։ Երկուսից երեք տարի առաջ ծանոթացել է այդ դատարանի դատավոր Արտակ Բարսեղյանի օգնական Արմեն Դավթյանի հետ։ Իրենց շփումը վերաբերվել է հիմնականում գործնական հարցերին։ Հատկապես նրանից խնդրել և ստացել է տեղեկություններ` ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումների վերաբերյալ։ 2013թ. հունիսի կեսին, խոսակցություններից տեղեկացել է, որ Արմեն Դավթյանը ՀՀ դատական դպրոց ընդունվելու համար նախատեսված գրավոր քննությունից ստացել է դրական գնահատական և պատրաստվում է հանձնել բանավոր քննություն։ Ինքը զանգահարել է Արմենին և շնորհավորել քննությունը բարեհաջող հանձնելու համար։ Մինչ այդ նրա հետ շուրջ 3 ամիս հեռախոսակապ չի ունեցել։ Նրան շնորհավորելուց երկու օր անց Արմենը զանգահարել է իրեն և խնդրել է հանդիպել` հայտնելով, որ գործ ունի։ Կեսօրին իրենք հանդիպել են ՀՀ գլխավոր դատախազության շենքի մոտ գտնվող սրճարանում։ Արմենը եկել է մենակ։ Միասին թեյել են և այդ ընթացքում վերջինս հայտնել է, որ սպասում է գումարային փոխանցման, սակայն բանկային հաշվեհամար չունի և ծանոթներից հետաքրքրվում է, թե ում բանկային հաշվեհամարին կարելի է փոխանցել գումարը։ Ինքն Արմենին տեղեկացրել է, որ անձնական հաշվեհամար չունի, սակայն իր կինը «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲԸ-ում ունի բացված հաշվեհամար։ Արմեն Դավթյանը խնդրել է օգնել, սակայն չի մանրամասնել, թե ինչ գումարի է սպասում և ով պետք է այն փոխանցի։ Ինքը չի հետաքրքրվել մանրամասներով, քանի որ չի մտածել, որ դրանից կարող է վտանգ սպառնալ կամ խոչընդոտներ առաջանալ։ Տվել է իր համաձայնությունն օգնել Արմենին, քանի որ ինչ-որ առումով պարտավորվածություն է զգացել նրա հանդեպ` մտածելով, որ այդպես կարող է իր շնորհակալությունը հայտնել նախկինում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումները նրանից ստանալու համար։ Ինքն Արմենին ասել է, որ գումարը փոխանցվի կնոջ հաշվեհամարին, կինը կստանա փոխանցված գումարը, որն էլ ինքը կփոխանցի նրան։ Հաջորդ օրն առավոտյան Արմենը զանգահարել է իրեն և խնդրել է տրամադրել կնոջ հաշվեհամարի տվյալները։ Պայմանավորվել և հաջորդ օրը, ժամը 13։00-ի սահմաններում կրկին հանդիպել են նույն սրճարանում, որտեղ ինքը Արմենին է փոխանցել թղթի վրա գրված, կնոջ բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Հանդիպման վերջում Արմենն ասել է, որ երբ գումարը փոխանցվի` իրեն տեղյակ կպահի։ Ինքն էլ մինչ այդ Արմենի խնդրանքի վերաբերյալ տեղեկացրել է կնոջը և ստացել է նրա համաձայնությունը։ Երկու կամ երեք օր անց Արմենը զանգահարել է իրեն և խնդրել, որ իր կինը գնա բանկ, ճշտի, թե գումարը ստացվել է հաշվեհամարին, թե ոչ և ստացվելու դեպքում խնդրել է ստանալ այն։ Այդ ժամանակ է միայն Արմենը տեղեկացրել, որ փոխանցվելիք գումարի չափը կազմում է 5.154.000 ՀՀ դրամ։ Նույն օրն իր կինը գնացել է բանկ և ստացել է այդ գումարը։ Քանի որ ժամը 18-ի սահմաններում կինը երեխային պետք է տաներ Երևանի Խնկո Ապոր գրադարան՝ դասընթացների մասնակցելու համար, ինքը հեռախոսազանգով Արմենի հետ պայմանավորվել է հանդիպել այդ վայրում։ Իր կինը, պայմանավորվածության համաձայն, գրադարանի շենքի մոտ իրեն է տվել գումարը, որն էլ ինքը տարել և գրադարանի բակի կողմում կայանված Արմենի ավտոմեքենայում այն հանձնել է վերջինիս։ Արմենը հաշվել է գումարը, որը կազմել է 5.155.000 ՀՀ դրամ։ Արմենն իրեն շնորհակալություն է հայտնել և իրենք բաժանվել են։ Կինն Արմենին չի տեսել և նրան չի ճանաչել։
Մոտավորապես 5 օր անց, երեկոյան, իրեն է զանգահարել Արմենը և խնդրել շտապ հանդիպել։ Արմենի հետ հանդիպել են Երևանի մետրոպոլիտենի «Երիտասարդական» կայարանի դիմաց գտնվող «ՍԱՍ» հանրախանութի մոտ, որտեղ Արմենն ասել է, որ իր կնոջ հաշվեհամարին փոխանցված գումարը սխալմունք է։ Փորձել է հետաքրքրվել, թե ինչում է կայանում սխալմունքը, սակայն Արմենը խուսափել է որևէ բացատրություն տալուց` հայտնելով, որ խնդիր չկա և պետք է գումարը հետ վերադարձնել։ Արմենը փորձել է իրեն հանձնել գումարը` խնդրելով, որպեսզի կինն այն առավոտյան տանի բանկ, որտեղից փոխանցի այն հաշվեհամարին, որից գումարը ստացվել է։ Ինքը հրաժարվել է վերցնել գումարը և ասել է, որ նա գումարն անձամբ տանի Աբովյան, իրենք կնոջ հետ միասին կգնան բանկ և գումարը կվերադարձնեն։ Պայմանավորվել և հաջորդ օրը՝ 2013թ. հունիսի 28-ին, ժամը 9։30-ին հանդիպել են Աբովյան քաղաքում։ Երեքով գնացել են բանկ, որտեղ Արմենը իրենց է տվել 5.155.000 ՀՀ դրամը, որը կինը տվել է բանկի աշխատակցին և գումարը փոխանցվել է այն նույն հաշվեհամարին, որից ստացվել էր։ Ինքը նորից է հարցրել Արմենին, թե ինչ է տեղի ունեցել, սակայն նա կրկին խուսափել է պատասխանել և հեռացել է։
2013 թվականի հուլիսի 10-ին իրեն զանգահարել է ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության աշխատակիցը և հայտնել, որ կեղծվել են փաստաթղթեր, որոնց հիման վրա կնոջ հաշվեհամարին գումար է փոխանցվել։ Պայմանավորվել են, որ ինքը և կինը հաջորդ օրը ներկայանան ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայություն` բացատրություններ տալու համար։ Հեռախոսազանգից անմիջապես հետո ինքը զանգահարել է Արմենին, տեղեկացրել է կատարվածի մասին, որից հետո իրենք երկուսով հանդիպել են Հանրապետության հրապարակի մոտ։ Այնտեղ նորից Արմենից բացատրություններ է պահանջել, սակայն նա խուսափել է պարզաբանումներ տալ և հայտնել է, որ իր կինը բացատրության մեջ նշի, որ գնացել է բանկ և պատահաբար տեղեկացել է, որ բանկային հաշվեհամարին շուրջ 5.000.000 ՀՀ դրամ գումար է փոխանցվել, ստացել է այդ գումարն և տարել տուն, որից հետո որոշել են գումարը հետ վերադարձնել։ Արմենը հայտնել է, որ եթե իր կինը նման բացատրություն տա, ապա նրան այլևս չեն կանչի և խնդիրներ չեն առաջանա։ Ինքն էլ կատարելով Արմենի խնդրանքը` կնոջը հորդորել է ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայությունում տալ այդպիսի բացատրություն։ Հաջորդ օրը ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության աշխատակիցներից տեղեկացել են, որ կեղծ փաստաթղթերի հիման վրա, ՀՀ դատական դեպարտամենտի դեպոզիտային հաշվից գումար է հափշտակվել։ Փաստորեն Արմենն օգտագործելով իրեն և կնոջը` մոլորեցրել է և իրենց գցել տհաճ պատմությունների ու դժվար իրավիճակի մեջ։ Եթե իրենք տեղյակ լինեին նրա իրական մտադրությունների մասին` բնականաբար չէին կատարի նրա խնդրանքը։ Ինքն էլ թույլ չէր տա, որպեսզի իր կինն ընկներ նման իրավիճակի մեջ։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 60-62/
Վկա Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2013թ. հունիսի վերջին, հստակ օրը չի հիշում, իր ամուսին Արթուր Խաչատրյանը հայտնել է, որ ծանոթներից մեկը, որը հետագայում տեղեկացել է, որ Արմեն Դավթյանն է, խնդրել է ամուսնուն, որպեսզի ինչ-որ գումար փոխանցվի բանկային հաշվեհամարի։ Քանի որ ամուսինը բանկային հաշվեհամար չի ունեցել, իսկ ինքը շուրջ 3 տարի առաջ «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկել Բանկ» ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղում ունեցել է բանկային հաշվեհամար՝ ամուսինը չի մերժել և խոստացել է, որ այդ գումարը փոխանցվի իր հաշվեհամարին։ Ինքն այդ գումարը պետք է կանխիկ ստանար բանկից, որն էլ ամուսինը պետք է հանձներ Արմեն Դավթյանին։ Ամուսինն ասել է, որ իր ծանոթ Արմենը շատ դեպքերում օգնել է իրեն` դատական ակտերի պատճեններ տրամադրելով, այդ պատճառով ամուսինը որոշել է նրան օգնել։ Ինքը դեմ չի եղել ամուսնու առաջարկին և հարցրել է, թե ինչ գումար պետք է է փոխանցվի իր հաշվեհամարին։ Արթուրը պատասխանել է, որ տեղյակ չէ և անհարմար է զգացել Արմենին հարցնել այդ մասին։ Շուրջ 2 օր անց, ժամը 14։00-ից հետո, ամուսինը զանգահարել և խնդրել է իրեն գնալ «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերություն և տեղեկանալ, թե արդյոք իր հաշվեհամարին գումար ստացվել է, թե ոչ և ստացվելու դեպքում խնդրել է ստանալ այն։ Ինքն անձնագրով գնացել է նշված բանկի Աբովյանի մասնաճյուղ, աշխատողներից մեկին խնդրել է ստուգել, թե իր հաշվեհամարին գումար մուտքագրվել է, թե ոչ։ Տեղեկացել է, որ իր հաշվեհամարին ստացվել է 5.154.000 ՀՀ դրամ գումար։ Ամբողջ գումարն ինքը կանխիկ ստացել է և դուրս գալով բանկից` զանգահարել է ամուսնուն։ Արթուրը տեղյակ լինելով, որ իրենց դստերը ժամը 18։00-ին ինքը պետք է տանի Երևանի Խնկո Ապոր գրադարան՝ դասընթացների մասնակցելու համար, խնդրել է ստացած գումարը տանել այնտեղ։ Պայմանավորված ժամին և վայրում հանդիպել է ամուսնուն և ամբողջ գումարը տվել է նրան։ Դրանից 10-ից 15 րոպե անց, գրադարանի շենքի բակում կանգնել է կապույտ ավտոմեքենա և Արթուրը նստել է այդ ավտոմեքենան։ Շուրջ 5 րոպե անց ամուսինը դուրս է եկել ավտոմեքենայից և ավտոմեքենան հեռացել է։ Ինքը չգիտի, թե ավտոմեքենայի մեջ ով է նստած եղել։ Ամուսինն իրեն հայտնել է միայն, որ գումարն ամբողջությամբ տվել է Արմենին։ Արմեն Դավթյանին ինքը չի ճանաչել։
2013թ. հունիսի 27-ի երեկոյան, երբ ամուսինը տուն է եկել, հայտնել է, որ հաջորդ օրն առավոտյան երկուսով պետք է գնան բանկ և վերոհիշյալ գումարն Արմենի հետ պետք է հետ վերադարձնեն այն հաշվեհամարին, որից ինքն այն ստացել է։ Պայմանավորվածության համաձայն գնացել են նշված բանկի Աբովյանի մասնաճյուղ, որտեղ առաջին անգամ տեսել է Արմեն Դավթյանին։ Արմենն իրեն է տվել գումարը և խնդրել է այն հետ վերադարձնել։ Ինքը բանկի աշխատակիցներից մեկին տվել է գումարն ու խնդրել նախկինում իր կողմից ստացված գումարը հետ վերադարձնել։ Բանկի աշխատակցուհին հայտնել է, որ նման գործարք չի կարող կատարվել և անհրաժեշտ է ներկայացնել կազմակերպության կամ քաղաքացու հաշվեհամարի այն տվյալները, ում պետք է փոխանցվի գումարը։ Քանի որ ինքը տվյալներ չի ունեցել` Արթուրի հետ դուրս են եկել բանկից, մոտեցել են դրսում կանգնած Արմեն Դավթյանին և նրան տեղեկացրել են այդ խնդրի մասին։ Խնդրել են Արմենին մոտենալ բանկի աշխատակցուհուն և տրամադրել բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Զգացել են, որ Արմենը խուսափում է բանկ մտնել։ Արմենը դժգոհությամբ մտել է բանկ և բավականին երկար ժամանակ բանկի աշխատակցուհուն բացատրել է, թե ուր պետք է փոխանցվի գումարը։ Երկար փնտրտուքից հետո բանկի աշխակցուհուն հաջողվել է ճշտել հաշվեհամարը, որից հետո աշխատակցուհին իրենից վերցրել է 5.154.000 ՀՀ դրամը և այն փոխանցել նույն հաշվեհամարին, որից ստացվել էր այն։ Անհանգստություն պատճառելու համար Արմենը ներողություն է խնդրել իրենցից և կատարվածի շուրջ որևէ պարզաբանում չտալով` հեռացել է։
2013թ. հուլիսի 10-ին իրեն հեռախոսազանգով կանչել են ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայություն և տեղեկացրել են, որ կեղծ փաստաթղթերի հիման վրա հափշտակվել և իր հաշվեհամարին է փոխանցվել 5.000.000 ՀՀ դրամից ավել գումար։ Ամուսինն անմիջապես զանգահարել է Արմենին, այնուհետև հանդիպել և պարզաբանումներ է պահանջել նրանից։ Արթուրն իրեն տեղեկացրել է, որ Արմենը որևէ պարզաբանումներ չի տվել և խնդրել է, որպեսզի ինքը ՀՀ ԱԱԾ-ում բացատրության մեջ չնշի նրա անունը և ճշմարտությունը չհայտնի։ Ինքը կատարել է Արթուրի խնդրանքը և ՀՀ ԱԱԾ-ում տրված բացատրությունում սխալ տեղեկություններ է հայտնել։ ՀՀ ԱԱԾ աշխատակիցները իրեն ցույց են տվել երկու փաստաթուղթ և հայտնել են, որ դրանք կեղծ են։ Հայտնել են նաև, որ այդ փաստաթղթերի օգտագործմամբ հափշտակվել է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից որպես պետական տուրք վճարված 5.154.000 ՀՀ դրամը։ Ինքը վախեցել և անհանգստացել է, քանի որ Արմենն իրեն ու ամուսնուն ներքաշել է ինչ-որ խարդախության մեջ։ Ինքն ու ամուսինը քննարկել են կատարվածը և հասկացել, որ իրենք ակամայից, առանց որևէ մտադրության ներքաշվել են հանցագործության կատարման մեջ և որոշել են հայտնել ճշմարտությունը։ Եթե ինքն ու ամուսինն իրականում տեղյակ լինեին Արմենի մտադրությունների մասին` հաստատ չէին մասնակցի դրան։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 47-52/
Վկա Էմիլ Աղվանի Սողոմոնյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1992թ.-ից հանդիսանում է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության վարչության նախագահը։ 2013թ. հունիսի 26-ին ստացել է ՀՀ ֆինանսների նախարարի տեղակալ, գլխավոր գանձապետի անունից իրեն հասցեագրված թիվ 3/3.3-1/8765-1 գրությունը, որի համաձայն` տեղեկացվել է, որ 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրության հիման վրա 5154484,3 ՀՀ դրամ գումարը վերադարձվել է ինչ-որ հաշվեհամարի։ Գրությունը կասկածելի է եղել և ինքն այն մակագրել է գլխավոր հաշվապահին, որպեսզի ստուգվի նման ամսաթվով և գրանցման համարով գրություն ուղարկված լինելու փաստը։ Աշխատակիցները ստուգել և իրեն զեկուցել են, որ նման ամսաթվով և թվագրմամբ գրություն իրենց կողմից չի կազմվել և որևէ կազմակերպության չի հասցեագրվել։ Իրենք կապնվել են գլխավոր գանձապետի հետ և տեղեկացրել, որ իրենց բանկից նման գրություն չի ուղարկվել։ ՀՀ ֆինանսների նախարարությունից իրենց է ուղարկվել ծանուցում` կից փաստաթղթերի պատճենների հետ միասին, որոնցով պարզվել է, որ իրենց ընկերության հին նմուշի ձևաթղթի վրա, իր ազգանվան դիմաց դրված ստորագրությամբ և իրենց բանկի կնիքի դրոշմով պատրաստվել է 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրությունը, որով իրենց ընկերությունն իբրև թե դիմել է ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը` իրենց կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք վճարված 5154484,3 ՀՀ դրամը «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության Կոտայքի մասնաճյուղում սպասարկվող, Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի հաշվեհամարին փոխանցելու համար, քանի որ դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ։ Փաստաթղթերի մեջ եղել է նաև գումարի վճարման անդրորրագիրը և ՀՀ դատական դեպարտամենտի տեղեկանքը։ Ինքը համոզվել է, որ այդ փաստաթղթերը կեղծ են և այդ մասին տեղյակ է պահել ՀՀ ֆինանսների նախարարին, գլխավոր գանձապետին և ՀՀ ԱԱԾ համապատասխան աշխատակցին։ Մինչ այդ, 2013թ. հունիսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, 091-37-80-59 հեռախոսահամարից իրեն է զանգահարել է մի տղամարդ, հայտնել է, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական է և խնդրել է հանդիպել։ Նույն օրը նա եկել է իր աշխատասենյակ, հայտնել է, որ իր անունից և ՀՀ դատական դեպարտամենտի անունից կազմված գրությունն ու տեղեկանքը կեղծվել են նրա կողմից, կնիքները համակարգչային սկաների միջոցով է պատրաստել, ստորագրությունները կատարել է անձամբ և ստացել է այդ գումարը։ Ինքը պահանջել է գումարները հետ ուղարկել գանձապետարան։ Նա էլ խոստացել է կատարել իր պահանջը։ Մեկ կամ երկու օր անց նա զանգահարել և տեղեկացրել է, որ գումարը վերադարձրել է։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 63-65/
Վկա Միսակ Մարտինի Մարտիրոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2009թ. փետրվարից մինչև 2013թ. սեպտեմբերի 27-ը զբաղեցրել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի պաշտոնը։ Իր անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1 Ե-368 տեղեկանքը կեղծ փաստաթուղթ է և նման բովանդակությամբ տեղեկանքներ երբեք չի ստորագրել։ Դրանում կատարված ստորագրությունն իրենը չէ, այն էապես տարբերվում է իր ստորագրությունից։ Թե ով է կազմել այդ տեղեկանքը, որտեղ և ինչ նպատակով է այն օգտագործել` չգիտի։ Չի կարող հայտնել, թե փաստաթղթում առկա կնիքի դրոշմը թողնվել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի զինանշանով կնիքով, թե մեկ այլ կնիքով։ Նման բովանդակությամբ կնիք ունի ՀՀ վճռաբեկ դատարանի աշխատակազմը։ Իր կարծիքով այն պետք է գտնվի ՀՀ վճռաբեկ դատարանի աշխատակազմի ղեկավարի տրամադրության տակ։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 114/
Վկա Վարդիթեր Վարազդատի Ալեքսանյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1979թ.-ից աշխատում է ՀՀ ֆինանսների նախարարության աշխատակազմի քարտուղարությունում որպես սպասարկող։ Կատարելով իր ծառայողական պարտականությունները` մինչև 2013թ. օգոստոսը, յուրաքանչյուր աշխատանքային օր, օրվա մեջ մի քանի անգամ գնացել է ՀՀ ֆինանսենրի նախարարության շենքի նախասրահ, այնտեղ գտնվող փոստային արկղից հանել է քաղաքացիների և կազմակերպությունների դիմումներն ու նամակները, տարել է քարտուղարություն և տվել է իրենց աշխատակից Ջեմմա Նիկողոսյանին, որպեսզի վերջինս դրանց հետ կապված կատարի գրանցումներ և ուղարկի հասցեատերերին։
2013թ. հունիսի 17-ին, հերթական անգամ, ՀՀ ֆինանսենրի նախարարության շենքի նախասրահում գտնվող փոստային արկղից հանել է դիմումները և նամակները, որոնց թվում եղել են «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրությունը, դրան կից անդորրագրի բնօրինակն ու ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի նույն ամսաթվով տեղեկանքը, որոնք ինքն այլ փաստաթղթերի հետ միասին տարել է իրենց քարտուղարություն և տվել Ջեմմա Նիկողոսյանին։ Թե այդ փաստաթղթերի հետ կապված հետագայում ինչ է տեղի ունեցել` չգիտի։ Հարցաքննության ժամանակ է միայն տեղեկացել, որ այդ փաստաթղթերը կեղծ են եղել և դրանց հիման վրա գումարներ են հափշտակվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 96-97/
Վկա Ջեմմա Առաքելի Նիկողոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2013թ. մայիսի սկզբից աշխատում է ՀՀ ֆինանսների նախարարության աշխատակազմի քարտուղարությունում որպես սպասարկող։ Իր պարտականությունների մեջ է մտնում կատարել իրենց նախարարություն եկած նամակների և դիմումների հաշվառումը, ինչպես նաև ըստ հասցեատերերի համապատասխան բաժիններ դրանք ուղարկելու հետ կապված գործողությունները։ Սուրհանդակային ծառայությունների կամ փոստային առաքմամբ բերված նամակների հաշվառումն ու հասցեատերերին ուղարկելու հետ կապված գործողությունները կատարում են իրենց քարտուղարության այլ մասնագետները։ Մինչև 2013թ. օգոստոսը, քաղաքացիների և կազմակերպությունների դիմումները գցվել են իրենց նախարարության նախասրահում գտնվող փոստային արկղը, իսկ դրանից հետո կատարվել է նախասրահի վերանորոգում, փոստային արկղն այնտեղից հանել են և քաղաքացիները կամ կազմակերպությունների ներկայացուցիչները սկսել են նամակներն ու դիմումներն առձեռն տանել քարտուղարություն։
17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրությունը, դրան կից վճարման անդորրագրի բնօրինակը և ՀՀ դատական դեպարտամենտի անունից կազմված տեղեկանքը գցված են եղել իրենց նախարարության նախասրահում գտնվող դիմումների և նամակների համար նախատեսված փոստային արկղում։ Այդ փաստաթղթերը, մյուս նամակների և դիմումների հետ միասին, 2013թ. հունիսի 17-ին, այդ փոստային արկղից հանել և իրեն է տվել իրենց քարտուղարության սպասարկող Վարդիթեր Ալեքսանյանը։ Ինքն այդ գրությունը և կից փաստաթղթերը մուտքագրել է էլեկտրոնային տարբերակով և գրությանը տրվել է Դ/18746-13թ համարը։ Այդ գրությունը աշխատակազմի ղեկավարի կողմից կատարված մակագրությամբ հասցեագրվել է գանձապետարանի ղեկավար Ատոմ Ջանջուղազյանին և կից փաստաթղթերի հետ միասին ուղարկվել է նրան։ Թե հետագայում այդ գրության հետ կապված ինչ իրադարձություններ են տեղի ունեցել` ինքը չգիտի։ Հետագայում իմացել է, որ այդ գրությունը կեղծված է եղել և դրա հիման վրա գանձապետարանից գումարներ են հափշտակվել։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 98-99/
Վկա Մարիաննա Ղազարոսի Ասատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. սեպտեմբերի 3-ից աշխատում է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քաղաքացիական և վարչական պալատի գրասենյակում որպես գործավար։ Իրեն ներկայացված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքը տեսնում է առաջին անգամ։ Չգիտի, թե ով, ինչ հանգամանքներում և ինչ նպատակով է այն կազմել և որտեղ է այն օգտագործվել։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական Արմեն Դավթյանին ճանաչում է իր աշխատանքի ընդունվելու օրվանից։ Գիտի, որ նա 2013թ. մայիսի վերջին ազատվել է աշխատանքից։ Իր հարաբերություններն Արմեն Դավթյանի հետ եղել են զուտ աշխատանքային։ Նրա հետ շփվել է միայն այն ժամանակ, երբ նա, ինչպես նաև ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորների մյուս օգնականները եկել են իր աշխատասենյակ և դատավորների կայացրած որոշումները կնիքելու համար իրենից ստացել են ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` ՀՀ զինանշանով կլոր կնիքը։ Այդ կնիքի պահպանությունը հանձնարարված է իրեն և այն պահվում է իրեն հատկացված չհրկիզվող պահարանում։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորների օգնականները հավաքում և իր աշխատասենյակ են բերում մեծ ծավալի որոշումներ, նստում են աշխատասենյակում տեղավորված սեղանի մոտ, ինքը նրանց է տալիս նշված կնիքը և նրանք որոշումների յուրաքանչյուր էջի վրա դնում են կնիքի դրոշմը։ Դա վերջացնելուց հետո կնիքը հանձնում են իրեն և հեռանում։ Որոշումները կնքելու ժամանակ ինքը զբաղվում է իր գործերով, կատարում է գրանցումներ, տպագրում է գրություններ և ի պաշտոնե պարտավոր չէ հետևել, թե օգնականներն ինչ որոշումների վրա են դնում կնիքի դրոշմը։ Իր համար կարևորն այն է, որ որոշումները կնիքելուց հետո կնիքը հանձնեն իրեն, ինչը միշտ տեղի է ունեցել։ Չի բանցառում, որ Արմեն Դավթյանը որոշումներն իր աշխատասենյակում կնքելիս` իր տրամադրած կնիքով կնիքած լինի նաև վերոհիշյալ տեղեկանքը, սակայն ինքը դա չի տեսել և իր մտքով անգամ չի անցել, որ դատավորի որևէ օգնական կարող է նման արարք կատարել։ ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարն իր կնիքն ունի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքը նման տեղեկանքների և այլ փաստաթղթերի վրա չի դրվում։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 223-225/
Դատատեխնիկական և դատաձեռագրաբանական համալիր փորձաքննության 2013թ. հոկտեմբերի 28-ի թիվ 2328 եզրակացությամբ, որի համաձայն`
«1. Փորձաքննության ներկայացված «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրության ձևաթուղթը «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ ձևաթղթի ներկայացված նմուշից տարբերվում է բովանդակությամբ, տեքստերի փոխդասավորվածությամբ և տպագրության եղանակով, այսինքն «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրության ձևաթուղթը չի համապատասխանում «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ ձևաթղթի ներկայացված նմուշին։
2. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում եղած կլոր կնիքի դրոշմը տպագրված է համակարգչային բազմացնող գունավոր տպիչ /շիթային/ սարքի միջոցով, այսինքն կնիքի դրոշմը թողնված չէ կնիքով, այլ կատարված է տպագրության եղանակով։
3. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում սկզբում տպագրվել է կլոր կնիքի դրոշմի պատկերը, որից հետո կատարվել է ստորագրությունը։
4. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքի ձևաթուղթը Հայաստանի Հանրապետության դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթղթի ներկայացված նմուշից տարբերվում է տեքստերի միմյանց նկատմամբ փոխդասավորվածությամբ և շրիֆտով, այսինքն ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքի ձևաթուղթը չի համապատասխանում Հայաստանի Հանրապետության դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթղթի ներկայացված նմուշին։
5. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում եղած կլոր կնիքի դրոշմը համապատասխանում է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կլոր կնիքի դրոշմի նմուշին, այսինքն վերջիններս թողնված են միևնույն կնիքի միջոցով։
6. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում սկզբում կատարվել է ստորագրությունը, որից հետո դրվել է կնիքի դրոշմը։
7. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում «Վարչության նախագահ» և «Է. Սողոմոնյան» բառերի միջև եղած ստորագրությունը կատարված չէ Էմիլ Աղվանի Սողոմոնյանի, այլ կատարված է մեկ ուրիշ անձի կողմից նմանակելով վերջինիս ստորագրությանը։
8. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում «Վարչության նախագահ» և «Է. Սողոմոնյան» բառերի միջև եղած ստորագրությունը կատարված է Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից, հնարավոր չեղավ պարզել, հետազոտական մասում նշված պատճառով։
9. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում «Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ» բառերից առաջ եղած ստորագրությունը կատարված չէ Միսակ Մարտինի Մարտիրոսյանի, այլ կատարված է մեկ ուրիշ անձի կողմից։
10. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում «Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ» բառերից առաջ եղած ստորագրությունը հավանաբար կատարված է Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի կողմից։
Հարցին կատեգորիկ պատասխան տալ հնարավոր չեղավ, հետազոտական մասում նշված պատճառով։»։
/գ.թ. 226-235/
Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված,
- վճարման հանձնարարագրի թիվ 00001 անդորրագրով, որի համաձայն՝ 2012թ. հուլիսի 11-ին, ժամը 9։10-ին, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից, ՀՀ կենտրոնական գանձապետարանի թիվ 900005016010 հաշվեհամարին որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք վճարվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար։
- ՀՀ ֆինանսների նախարարության 20.06.2013թ. թիվ 130620-312-62451 մեմորիալ օրդերով, որի համաձայն` ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի 900007111116 հաշվեհամարից, որպես եկամուտների վերադարձ` «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ բանկի» ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղի` Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի 220291057333000 հաշվեհամարին նշված օրը փոխանցվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար։
- Նաիրա Խաչատրյանի բանկային հաշվեհամարի շարժի քաղվածքով, որի համաձայն` ՀՀ ֆինանսների նախարարության 900007111116 հաշվեհամարից «ԱԿԲԱ ԿՐԵԴԻՏ ԱԳՐԻԿՈԼ ԲԱՆԿ» ՓԲԸ-ի Կոտայք մասնաճյուղում սպասարկվող թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին 2013թ. հունիսի 20-ին կատարվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումարի չափով փոխանցում, իսկ 2013թ. հունիսի 28-ին Նաիրա Խաչատրյանի հաշվեհամարից կատարվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումարի չափով ելքագրում և փոխանցում ՀՀ կենտրոնական գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին։
/գ.թ. 10, 30, 53-59, 91/
- Վերոհիշյալ ապացույցները զննելու մասին 2013թ. հոկտեմբերի 03-ի արձանագրությամբ։
/գ.թ. 89/
Իրեղեն ապացույցներ ճանաչված`
- ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության ձևաթղթի վրա կազմված 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 կեղծված գրությամբ, որի համաձայն` իբրև թե «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից 11.07.2012թ. թիվ 00001 հանձնարարագրով վճարված 5.154.484,3 ՀՀ դրամ պետական տուրքը չի օգտագործվել, քանի որ մինչև դատարան դիմելը բանկի և վարկառուի միջև կայացած բանակցությունների արդյունքում կնքվել է վարկի մարման նոր ժամանակացույց, ինչը հաշվի առնելով` բանկը դատարան չի դիմել։ Քանի որ վեճը կարգավորվել է արտադատարանական կարգով և նշված պետական տուրքը չի օգտագործվել` խնդրվել է այն վերադարձնել և վերը նշված գումարը փոխանցել Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի «ԱԿԲԱ ԿՐԵԴԻՏ ԱԳՐԻԿՈԼ ԲԱՆԿ» ՓԲԸ-ի Կոտայք մասնաճյուղում սպասարկվող թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին։
- ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթղթի վրա կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 կեղծված տեղեկանքով, որի համաձայն` 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով 5.154.484,3 ՀՀ դրամ պետական տուրքի գումարի օգտագործմամբ հայցադիմում, վերաքննիչ կամ վճռաբեկ բողոքներ դատական համակարգ չի մուտքագրվել և նշված հանձնարարագրով վճարված պետական տուրքի գումարը, «Պետական տուրքի մասին» ՀՀ օրենքի 4-րդ, 38-րդ և 39-րդ հոդվածների համաձայն` ենթակա է վերադարձման։
/գ.թ. 32-33, 90/
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Վերլուծելով ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, առանձնապես խոշոր չափերով խարդախություն կատարելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ապացուցված է նաև ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելը` նրա կողմից անձամբ դրանք օգտագործելու նպատակով, այդ արարքը նույնպես ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, նրա խնամքին է գտնվում վատառողջ կինը, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։
Յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքին մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխայի (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ.-ին) առկայությունը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում նաև հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություններից յուրաքանչյուրով, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց գույքի բռնագրավման, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով։
Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժներն ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը պետք է կրի, քանի որ դրանց խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննարկելով գույքի վրա դրված կալանքի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 14.11.2013թ. որոշմամբ դրված կալանքը պետք է վերացնել։
Քննարկելով իրեղեն ապացույցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի` օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, 03.10.2013թ. որոշմամբ իրեղեն ապացույցներ ճանաչված փաստաթղթերը պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը`
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքներում և դատապարտել. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով` տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված` պատիժների լրիվ գումարման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և տուգանք նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, ազատազրկման ձևով պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։
Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 14.11.2013թ. որոշմամբ դրված կալանքը վերացնել։
Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, 03.10.2013թ. որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պահել քրեական գործի հետ միասին։
Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0235/01/13
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 11-12-2013 |
|---|---|
| Քրեական գործի համարը | 0235/01/13 |
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | ՀՀ Գլխավոր դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 58209713 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Արմեն Դավթյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից` ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում սստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 դատական գործի նյութերի ծանոթացման ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ և նպատակադրվել է խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը: |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Դավթյան |
| Հայրանուն | Սերյոժայի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Հոդված_1 | |
| Հոդված | 178 Մաս 3 Կետ 1 |
| Վիճակագրական տողի համարը | 6.4 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 11-12-2013 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մնացական |
| Ազգանուն | Մարտիրոսյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 11-12-2013 |
|---|---|
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 12-12-2013 |
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 12-12-2013 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 26-12-2013 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Պաշտպան |
| Դատավարության կողմեր | Տուժող |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Դավթյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Կարապետ |
| Ազգանուն | Աղաջանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | ՀՀ |
| Ազգանուն | Ֆինանսների նախարարություն |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Փանոսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 16:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 21-01-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 10:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 31-01-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-02-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 13-02-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 14:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 24-02-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 16:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 04-03-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 04-03-2014 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Դավթյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 04-03-2014 |
| Օրենսգիրք | Քրեական օրենսգիրք |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդված | |
| Առավել ծանր հանցագործության հոդվածով | Դատապարտվել է |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Այլ հանցագործության հոդվածներով | Դատապարտվել է |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
| Հիմնական պատիժ | Տուգանք |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 04 մարտի 2014թ. ք. Երևան ԵԿԴ-0235/01/13 Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով. նախագահող դատավոր` Մ. Մարտիրոսյան, քարտուղար` Ա. Հովհաննիսյան, մասնակցությամբ` մեղադրողներ, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/ գլխավոր դատախազության ՀՀ ազգային անվտանգության մարմիններում քննվող և կիբերհանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Ա. Փանոսյանի, նույն վարչության դատախազ Բ. Ղազինյանի, պաշտպան Կ. Աղաջանյանի, տուժողի ներկայացուցիչ Է. Անդրեասյանի, դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց գործն ըստ մեղադրանքի Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի ` ծնված 1970թ. մարտի 03-ին Աշտարակի շրջանի Բազմաղբյուր գյուղում, հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին են մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխաները և վատառողջ կինը, չի աշխատում, նախկինում չդատված, բնութագրվում է դրական, կալանքի տակ չէ, հաշվառված է Արագածոտնի մարզի Բազմաղբյուր գյուղում, փաստացի բնակվում է ք. Երևան, Նոր Նորքի 7-րդ զանգվածի թիվ 34 շենքի թիվ 45 բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ Գործի դատավարական նախապատմությունը Թիվ 58209713 քրեական գործը ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում հարուցվել է 2013թ. սեպտեմբերի 10-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք փոխանցված, առանձնապես խոշոր չափերով` 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը խաբեության եղանակով հափշտակելու, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր` ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից պատրաստված 17.06.2013թ. տեղեկանքը և «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից պատրաստված, 17.06.2013թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը կեղծելու և օգտագործելու դեպքերի առթիվ։ Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հետևյալ արարքների համար. «որ նա հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 դատական գործի նյութերի ծանոթացման ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք 900005016010 հաշվեհամարին փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ և նպատակադրվել է խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը։ Կեղծել և ՀՀ ֆինանսների նախարարություն է ներկայացրել ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից 17.06.2013թ. տեղեկանքը և «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից 17.06.2013 թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը, որոնցով ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հայտնվել են անիրական տեղեկություններ, թե իբր դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է որպես պետական տուրք վճարված գումարը գանձապետարանից փոխանցել «ԱԳԲԱ Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության կողմից սպասարկվող Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի անձնական հաշվեհամարին։ 2013 թվականի հունիսի 20-ին նշված գումարը գանձապետարանից փոխանցվել է վերը նշված հաշվեհարմարին, որից հետո բանկից կանխիկ ստացվել է իր ծանոթի՝ Արթուր Խաչատրյանի կնոջ՝ Նաիրա Խաչատրյանի կողմից։ Վերջինիցս ստացել է խաբեությամբ հափշտակված առանձնապես խոշոր չափերով 5.154.484 ՀՀ դրամը և այնուհետև, 2013 թվականի հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, այդ գումարը ետ է վերադարձրել գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, այսինքն հանցագործություններում, նախատեսված Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325 հոդվածի 1-ին մասով։»։ 2013թ. դեկտեմբերի 09-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։ Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը. Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանը հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում 24.01.2013թ. ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 քաղաքացիական գործի նյութերին ծանոթանալու ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, առաջին ատյանի դատարանի վճռի դեմ վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ։ Նպատակադրվելով խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը` մինչև 2013թ. փետրվարի 22-ը ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գտնված այդ քաղաքացիական գործի նյութերից Արմեն Դավթյանը հանել է թիվ 00001 վճարման հանձնարարագիրը և դրա փոխարեն գործի նյութերին է կցել պատճենը, իսկ բնօրինակը պահել է իր մոտ։ 2013թ. հունիսի սկզբին ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը կեղծել է իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր հետևյալ հանգամանքներում. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ ձևաթղթի և կլոր կնիքի դրոշմով իր կողմից սկանավորված փաստաթղթի հիմքն օգտագործելով, համակարգչային «Ֆոտոշոպ» ծրագրի միջոցով, նշված բանկի անունից ամբաստանյալ Ա. Դավթյանը կազմել է ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված գրություն` նշելով, որ քաղաքացիական գործով վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք վճարված գումարը հետ վերադարձնել` այն փոխանցելով Նաիրա Խաչատրյանի համապատասխան հաշվեհամարին։ Ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իրեն պատկանող համակարգչով պատրաստել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթուղթը և դրա վրա կազմելով տեղեկանք` նշել է, իբրև թե վերաքննիչ բողոքի համար «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ-ի կողմից վճարվել է պետական տուրք, սակայն բողոք չի ներկայացվել և անհրաժեշտ է վճարված պետական տուրքը վերադարձնել։ Օգտվելով դատական ակտերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով վավերացնելու իր հնարավորությունից` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այդ տեղեկանքը կնիքել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով և այդ կեղծված պաշտոնական փաստաթղթերը, իր տրամադրության տակ գտնվող պետական տուրքի վճարման վերոհիշյալ անդորրագրի բնօրինակի հետ միասին, 2013թ. հունիսի 17-ին գցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության շենքի առաջին հարկում գտնվող փոստարկղ։ Մինչ այդ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իր ծանոթ, վկա Արթուր Խաչատրյանին ներկայացնելով, որ բանկային փոխանցումով իրեն իբրև թե պետք է ուղարկվեն գումարներ և դրա համար անհրաժեշտ է այնպիսի անձ, որն ունի բանկային հաշիվ` օգնություն ստանալու ակնկալիքով դիմել է վերջինիս։ Արթուր Խաչատրյանը տեղյակ չլինելով Արմեն Դավթյանի իրական մտադրության մասին` նշված գումարն իր կին Նաիրա Խաչատրյանի բանկային հաշվեհամարին փոխանցելու, գումարը ստանալու և նրան տրամադրելու վերաբերյալ տվել է իր համաձայնությունը, որից հետո Արմեն Դավթյանին տվել է «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲԸ-ում իր կնոջ ունեցած բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Կեղծված փաստաթղթերը և վճարման անդորրագիրը ՀՀ ֆինանսների նախարարության փոստային արկղը գցելուց մի քանի օր անց ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը խնդրել է Արթուր Խաչատրյանին, որպեսզի վերջինիս կինն այցելի բանկ և հաշվեհամարին փոխանցված 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը ստանա։ 2013թ. հունիսի 20-ին, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի թիվ 900007111116 հաշվեհամարից, «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղի` Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին որպես եկամուտների վերադարձ փոխանցվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար, որը նույն օրը Նաիրա Խաչատրյանը ստացել է և Արթուր Խաչատրյանի միջոցով նույն օրը փոխանցել է Արմեն Դավթյանին։ Ստանալով խաբեությամբ հափշտակված, առանձնապես խոշոր չափերի վերոհիշյալ գումարը` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այն պահել է իր մոտ։ 2013թ. հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, վերջինիս վերոհիշյալ հաշվեհամարին մուտքագրելով 5.154.484 ՀՀ դրամ` ամբաստանյալ Ա. Դավթյանն այն փոխանցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության համապատասխան հաշվեհամարին, այսինքն իր կողմից հափշտակված գումարը հետ է վերադարձրել։ Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, նրա խնամքին են գտնվում վատառողջ կինը և մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխաները (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ.-ին), հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասն ամբողջությամբ, քրեական գործի հարուցումից ավելի քան երկու ամիս առաջ կամովին հատուցել է։ Ապացույցների հետազոտում և գնահատում Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով. Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի ինքնախոստովանական ցուցմունքներով այն մասին, որ 2009թ. մարտից մինչև 2013թ. հունիսն աշխատել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավոր Արտակ Բարսեղյանի ավագ օգնական և հանդիսացել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից։ 2013թ. հունվարին, կոնկրետ օրը չի հիշում, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում ստացվել է քաղաքացիական գործ` կապված «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ-ի և այլ կազմակերպության միջև եղած քաղաքացիական վեճի հետ։ Գործը մակագրվել է դատավոր Տիգրան Պետրոսյանին։ Քանի որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանում քաղաքացիական գործերի քննությունն իրականացվում է դատարանի պալատի անդամների մասնակցությամբ, քաղաքացիական գործն ուսումնասիրվել է նաև պալատի մյուս դատավորների կողմից։ Դատավորների օգնականները, այդ թվում նաև ինքը, այդ գործը, ինչպես նաև մյուս բոլոր գործերը փոխանցել են միմյանց, որպեսզի դատավորները ծանոթանան գործի նյութերին։ 2013թ. փետրվարի սկզբին նշված գործը հանձնվել է իրենց` որպեսզի դատավոր Արտակ Բարսեղյանը ծանոթանա։ Օգնականները ստանալով գործը` ընդհանուր պատկերացում կազմելու համար ծանոթանում են դրան և ներկայացնում դատավորներին։ Ինքը սկսել է ծանոթանալ գործին, որի ընթացքում գործում տեսել է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից վճարված պետական տուրքի անդորրագիրը, որի գումարի չափը կազմել է 5.155.000 ՀՀ դրամ։ Քանի որ հարազատներն ունեցել են պարտքեր, իր նյութական վիճակը նույնպես վատ է եղել, որոշել է կազմել կեղծ փաստաթղթեր և ստանալ գանձապետարանի համապատասխան հաշվեհամարին փոխանցված այդ գումարը։ Ծանոթ լինելով «Պետական տուրքի մասին» ՀՀ օրենքին` որոշել է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության անունից կազմել փաստաթուղթ և դրանով գանձապետարանից պահանջել հետ վերադարձնել գումարը` վեճը կողմերի հաշտությամբ լուծվելու պատճառաբանությամբ։ Որոշել է փաստաթղթում նշել գումարն այլ անձի հաշվեհամարին վերադարձնելու մասին, ինչպես նաև դատական մարմնի անունից կազմել փաստաթուղթ, որում նշված լինի, որ չնայած պետական տուրքը վճարվել է, սակայն դրա հետ կապված բողոք չի ներկայացվել, որի պատճառով պետական տուրքը ենթակա է վերադարձման։ Տեղյակ է եղել, որ այդ փաստաթղթերի հետ մեկտեղ գանձապետարան պետք է ներկայացնել պետական տուրքի վճարման անդորրագրի բնօրինակը։ Այդ պատճառով քաղաքացիական գործի նյութերից հանել է վերոհիշյալ անդորրագրի բնօրինակը, պատճենահանել է այն, բնօրինակը պահել է իր մոտ, իսկ պատճենը կարել գործին։ Գործի նյութերից հանել է նաև «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության ձևաթղթով և այդ ընկերության կնիքով կնիքված մի փաստաթուղթ, համակարգչային ծառայություններ մատուցող ինչ-որ կետում տվել է սկանավորման, որի պատճենը ձայնագրվել է «ֆլեշ» կրիչի վրա։ Այդ փաստաթուղթը կարել է գործի նյութերին, իսկ ձայնագրված պատճենը պահել է իր մոտ։ Բավականին երկար ժամանակ չի իրականացրել իր մտահղացումը` հասկանալով, թե ինչ հետևանքներ կարող է այն առաջացնել։ Քաղաքացիական գործն իրենց մոտ մնացել է մեկ օր, որից հետո այն տարվել է պալատի մյուս անդամի մոտ։ Մի քանի օր անց իմացել է, որ պալատը կայացրել է բողոքը վերադարձնելու մասին որոշում և գործն ուղարկվել է համապատասխան առաջին ատյանի դատարան։ Հետագա ժամանակահատվածում նյութական վիճակն ավելի է ծանրացել և գումար հափշտակելու մտադրությունն իրականացնելու միտքն իր մոտ կրկին առաջացել է։ 2013թ. հունիսի սկզբին, «ֆլեշ» կրիչը տեղավորելով իր համակարգչում` պատճենահանված փաստաթղթի տեքստը համակարգչի «ֆոտոշոպ» ծրագրով ջնջել է, բանկի վարչության նախագահի անունից տպագրել է նոր տեքստ, որով խնդրել է գումարը հետ վերադարձնել։ ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից կազմել է տեղեկանք` դրանում նշելով, որ պետական տուրքը վճարվել է, սակայն վերաքննիչ կամ վճռաբեկ բողոք դատական համակարգ չի մուտքագրվել, ուստի պետական տուրքը ենթակա է վերադարձման։ Այդ գործողությունների կատարման ընթացքում իրեն զանգահարել է իր ծանոթ Արթուր Խաչատրյանը, որին գործի բերումով ճանաչել է երկար տարիներ։ Քանի որ բանկի անունից կազմվելիք փաստաթղթում պետք է նշեր մի անձի տվյալներ, որի հաշվեհամարին, ըստ իր մտահղացման, պետք է փոխանցվեր գումարը, ինքն Արթուր Խաչատրյանից հարցրել է, թե արդյոք նա ունի բանկային հաշիվ։ Նրան ներկայացրել է, որ բանկային փոխանցումով ստանալիք գումար ունի, որը ցանկանում է, որ փոխանցվի ծանոթներից մեկի հաշվեհամարին։ Արթուր Խաչատրյանը պատասխանել է, որ բանկային հաշիվ ունի իր կինը և պատրաստակամություն է հայտնել օգնել։ 2013թ. հունիսի 10-ի ինքն ու Արթուրը հանդիպել են, որի ժամանակ շեշտել է, որ սպասում է գումարի փոխանցման, սակայն ինքը և ընտանիքի անդամները չունեն բանկային հաշիվ։ Ինքն Արթուրին չի պատմել իր մտադրության մասին և պայմանավորվել են, որ վերջինս կխոսի կնոջ հետ և համաձայնության դեպքում իրեն կտրամադրի բանկային տվյալները, իսկ կինը կստանա գումարը։ Նույն օրը երեկոյան, Արթուրը զանգահարել և տեղեկացրել է կնոջ համաձայնության մասին, իսկ հաջորդ օրն իրենց հանդիպման ժամանակ տվել է կնոջ բանկային հաշվի տվյալները։ Արթուրի կնոջն ինքը չի ճանաչել։ Համակարգչի «ֆոտոշոպ» ծրագրով արդեն իսկ մաքրված և բանկի ձևաթղթում, որում թողել է միայն բանկի կնիքի պատկերը, տպագրել է տեքստ` պատրաստելով բանկի վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված գրություն այն մասին, որ վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ վճարվել է պետական տուրք, դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և խնդրվել է պետական տուրքը վերադարձնել՝ գումարը փոխանցելով Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության Կոտայքի մասնաճյուղի հաշվեհամարին։ Պատրաստած փաստաթուղթը «ֆլեշ» կրիչով տարել է համակարգչային ծառայության կետ, որտեղ գունավոր տպիչով փաստաթուղթը տպագրվել է մեկ օրինակից։ Փաստաթղթում Սողոմոնյան ազգանվան դիմաց ստորագրել է` այն նմանեցնելով իրական ստորագրությանը։ Դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից կազմված փաստաթղթի վերին միջնամասում «ֆոտոշոպ» ծրագրի միջոցով տեղադրել է ՀՀ զինանշանը, տպագրել է «ՀՀ դատական դեպարտամենտ» գրառումը, պատրաստել է ձևաթուղթ, որում տպել է տեղեկանքի վերոհիշյալ տեքստը։ Տպագրված փաստաթղթում Մ. Մարտիրոսյան ազգանվան դիմաց անձամբ ստորագրել է` այն նմանեցնելով վերջինիս ստորագրությանը և դրել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքի դրոշմը։ Չի հիշում ստորագրություն և կնիք դնելու հերթականությունը։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորների օգնականներին իրավունք է վերապահված իրենց դատավորներից վերցնել կայացված որոշումները և աշխատակազմի ղեկավարի քարտուղարից ստանալով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքը` վավերացնել դատարանի որոշումները։ Վերցնելով դատավոր Արտակ Բարսեղյանի կողմից կայացված մի շարք որոշումներ` գնացել է աշխատակազմի ղեկավարի քարտուղարի աշխատասենյակ, նրանից վերցրել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքը, կնիքել է ոչ միայն իր հետ տարած որոշումները, այլ նաև իր կողմից դրանց արանքում տեղավորված վերոհիշյալ տեղեկանքը։ Աշխատակազմի ղեկավարի քարտուղարը դա չի տեսել, քանի որ կնիքն օգնականներին տալով` նա չի հետևում, թե ինչ փաստաթղթեր են կնիքվում։ Այդ տեղեկանքն ու պետտուրքի վճարման անդորրագիրը կցել է բանկի անունից կազմված փաստաթղթին, որից հետո այն տարել և գցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության շենքի առաջին հարկում տեղակայված փոստարկղի մեջ։ Դրանից 3-ից 4 օր անց զանգահարել է Արթուր Խաչատրյանին և խնդրել է, որպեսզի նրա կինը գնա բանկ և հետաքրքրվի, թե հաշվին գումար ստացվել է, թե ոչ, իսկ ստացվելու դեպքում խնդրել է ստանալ 5.155.000 ՀՀ դրամը և այն փոխանցել իրեն։ Հաջորդ կամ նույն օրն Արթուրը զանգահարել և տեղեկացրել է, որ կինը ստացել է գումարը։ Նույն օրը երեկոյան ինքն Արթուրի հետ հանդիպել է Երևանի Խնկո Ապոր անվան գրադարանի մոտ և նրանից վերցրել է գումարը։ Արթուրին որևէ գումար չի տվել։ Արթուրը և նրա կինն իր գործողությունների մասին չեն իմացել և միայն կատարել են իր խնդրանքը։ Գումարը տարել է տուն, որի մասին կինը և հարազատները տեղյակ չեն եղել։ Այդ գումարը չի ծախսել և իսկույն փոշմանել է կատարածի համար։ Հասկացել է, որ այդ ձևով ստացված գումարը չի կարող և չպետք է օգտագործի իր կարիքների համար, սակայն չի իմացել, թե ինչպես վարվի և ինչպես այն հետ վերադարձնի։ Շուրջ մեկ շաբաթ մտածելուց հետո կապնվել է Արթուր Խաչատրյանի հետ և ասելով, որ թյուրիմացություն է տեղի ունեցել` խնդրել է, որպեսզի կինն այդ գումարը տանի բանկ և փոխանցի այն հաշվեհամարին։ Արթուրը հետաքրքրվել է, թե ինչ է տեղի ունեցել, սակայն ինքը ոչինչ չի հայտնել։ Արթուրը պնդել է, որ ինքը նրանց հետ գնա բանկ՝ գումարը վերադարձնելու համար։ Երեքով հանդիպել են Աբովյան քաղաքի «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության շենքի մոտ, որտեղ առաջին անգամ տեսել է Արթուրի կնոջը։ 5.155.000 ՀՀ դրամ գումարը տվել է նրանց։ Քիչ անց նրանք վերադարձել են բանկից և հայտնել, որ անհրաժեշտ է տրամադրել այն հաշվեհամարի տվյալները, որին անհրաժեշտ է փոխանցել գումարը և առանց դրա փոխանցում չի կարող կատարվել։ Ինքը մոտեցել է բանկի աշխատակցուհուն և հայտնելով, որ այդ տվյալներն իր մոտ առկա չեն` խնդրել է ինչ-որ ձևով ճշտել հաշվեհամարի տվյալները և գումարը հետ փոխանցել դրան։ Բանկի աշխատակցուհին որոշ ժամանակ անց գտել է գանձապետարանի հաշվեհամարի տվյալները, ընդունել է նշված գումարը և այն փոխանցել է գանձապետարանի հաշվեհամարին։ Դրանից մեկ օր առաջ ինքն իր նախաձեռնությամբ զանգահարել է Էմիլ Սողոմոնյանին, գնացել է նրա աշխատավայր և հայտնել է, որ նման սխալ է թույլ տվել և հայտնել է գումարը նրան վերադարձնելու իր պատրաստակամության մասին, սակայն Է. Սողոմոնյանն առաջարկել է նույն կարգով գումարը փոխանցել գանձապետարան։ Կատարածի համար անկեղծորեն զղջում է։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 105-113, 142-143, 145-146, 240/ Վկա Արթուր Ռաֆիկի Խաչատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1995թ.-ից ամուսնացած է Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի հետ։ Մասնագիտությամբ իրավաբան է, որի պատճառով հաճախակի է առնչվել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քաղաքացիկան և վարչական պալատի գործունեության հետ։ Երկուսից երեք տարի առաջ ծանոթացել է այդ դատարանի դատավոր Արտակ Բարսեղյանի օգնական Արմեն Դավթյանի հետ։ Իրենց շփումը վերաբերվել է հիմնականում գործնական հարցերին։ Հատկապես նրանից խնդրել և ստացել է տեղեկություններ` ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումների վերաբերյալ։ 2013թ. հունիսի կեսին, խոսակցություններից տեղեկացել է, որ Արմեն Դավթյանը ՀՀ դատական դպրոց ընդունվելու համար նախատեսված գրավոր քննությունից ստացել է դրական գնահատական և պատրաստվում է հանձնել բանավոր քննություն։ Ինքը զանգահարել է Արմենին և շնորհավորել քննությունը բարեհաջող հանձնելու համար։ Մինչ այդ նրա հետ շուրջ 3 ամիս հեռախոսակապ չի ունեցել։ Նրան շնորհավորելուց երկու օր անց Արմենը զանգահարել է իրեն և խնդրել է հանդիպել` հայտնելով, որ գործ ունի։ Կեսօրին իրենք հանդիպել են ՀՀ գլխավոր դատախազության շենքի մոտ գտնվող սրճարանում։ Արմենը եկել է մենակ։ Միասին թեյել են և այդ ընթացքում վերջինս հայտնել է, որ սպասում է գումարային փոխանցման, սակայն բանկային հաշվեհամար չունի և ծանոթներից հետաքրքրվում է, թե ում բանկային հաշվեհամարին կարելի է փոխանցել գումարը։ Ինքն Արմենին տեղեկացրել է, որ անձնական հաշվեհամար չունի, սակայն իր կինը «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲԸ-ում ունի բացված հաշվեհամար։ Արմեն Դավթյանը խնդրել է օգնել, սակայն չի մանրամասնել, թե ինչ գումարի է սպասում և ով պետք է այն փոխանցի։ Ինքը չի հետաքրքրվել մանրամասներով, քանի որ չի մտածել, որ դրանից կարող է վտանգ սպառնալ կամ խոչընդոտներ առաջանալ։ Տվել է իր համաձայնությունն օգնել Արմենին, քանի որ ինչ-որ առումով պարտավորվածություն է զգացել նրա հանդեպ` մտածելով, որ այդպես կարող է իր շնորհակալությունը հայտնել նախկինում ՀՀ վճռաբեկ դատարանի նախադեպային որոշումները նրանից ստանալու համար։ Ինքն Արմենին ասել է, որ գումարը փոխանցվի կնոջ հաշվեհամարին, կինը կստանա փոխանցված գումարը, որն էլ ինքը կփոխանցի նրան։ Հաջորդ օրն առավոտյան Արմենը զանգահարել է իրեն և խնդրել է տրամադրել կնոջ հաշվեհամարի տվյալները։ Պայմանավորվել և հաջորդ օրը, ժամը 13։00-ի սահմաններում կրկին հանդիպել են նույն սրճարանում, որտեղ ինքը Արմենին է փոխանցել թղթի վրա գրված, կնոջ բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Հանդիպման վերջում Արմենն ասել է, որ երբ գումարը փոխանցվի` իրեն տեղյակ կպահի։ Ինքն էլ մինչ այդ Արմենի խնդրանքի վերաբերյալ տեղեկացրել է կնոջը և ստացել է նրա համաձայնությունը։ Երկու կամ երեք օր անց Արմենը զանգահարել է իրեն և խնդրել, որ իր կինը գնա բանկ, ճշտի, թե գումարը ստացվել է հաշվեհամարին, թե ոչ և ստացվելու դեպքում խնդրել է ստանալ այն։ Այդ ժամանակ է միայն Արմենը տեղեկացրել, որ փոխանցվելիք գումարի չափը կազմում է 5.154.000 ՀՀ դրամ։ Նույն օրն իր կինը գնացել է բանկ և ստացել է այդ գումարը։ Քանի որ ժամը 18-ի սահմաններում կինը երեխային պետք է տաներ Երևանի Խնկո Ապոր գրադարան՝ դասընթացների մասնակցելու համար, ինքը հեռախոսազանգով Արմենի հետ պայմանավորվել է հանդիպել այդ վայրում։ Իր կինը, պայմանավորվածության համաձայն, գրադարանի շենքի մոտ իրեն է տվել գումարը, որն էլ ինքը տարել և գրադարանի բակի կողմում կայանված Արմենի ավտոմեքենայում այն հանձնել է վերջինիս։ Արմենը հաշվել է գումարը, որը կազմել է 5.155.000 ՀՀ դրամ։ Արմենն իրեն շնորհակալություն է հայտնել և իրենք բաժանվել են։ Կինն Արմենին չի տեսել և նրան չի ճանաչել։ Մոտավորապես 5 օր անց, երեկոյան, իրեն է զանգահարել Արմենը և խնդրել շտապ հանդիպել։ Արմենի հետ հանդիպել են Երևանի մետրոպոլիտենի «Երիտասարդական» կայարանի դիմաց գտնվող «ՍԱՍ» հանրախանութի մոտ, որտեղ Արմենն ասել է, որ իր կնոջ հաշվեհամարին փոխանցված գումարը սխալմունք է։ Փորձել է հետաքրքրվել, թե ինչում է կայանում սխալմունքը, սակայն Արմենը խուսափել է որևէ բացատրություն տալուց` հայտնելով, որ խնդիր չկա և պետք է գումարը հետ վերադարձնել։ Արմենը փորձել է իրեն հանձնել գումարը` խնդրելով, որպեսզի կինն այն առավոտյան տանի բանկ, որտեղից փոխանցի այն հաշվեհամարին, որից գումարը ստացվել է։ Ինքը հրաժարվել է վերցնել գումարը և ասել է, որ նա գումարն անձամբ տանի Աբովյան, իրենք կնոջ հետ միասին կգնան բանկ և գումարը կվերադարձնեն։ Պայմանավորվել և հաջորդ օրը՝ 2013թ. հունիսի 28-ին, ժամը 9։30-ին հանդիպել են Աբովյան քաղաքում։ Երեքով գնացել են բանկ, որտեղ Արմենը իրենց է տվել 5.155.000 ՀՀ դրամը, որը կինը տվել է բանկի աշխատակցին և գումարը փոխանցվել է այն նույն հաշվեհամարին, որից ստացվել էր։ Ինքը նորից է հարցրել Արմենին, թե ինչ է տեղի ունեցել, սակայն նա կրկին խուսափել է պատասխանել և հեռացել է։ 2013 թվականի հուլիսի 10-ին իրեն զանգահարել է ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության աշխատակիցը և հայտնել, որ կեղծվել են փաստաթղթեր, որոնց հիման վրա կնոջ հաշվեհամարին գումար է փոխանցվել։ Պայմանավորվել են, որ ինքը և կինը հաջորդ օրը ներկայանան ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայություն` բացատրություններ տալու համար։ Հեռախոսազանգից անմիջապես հետո ինքը զանգահարել է Արմենին, տեղեկացրել է կատարվածի մասին, որից հետո իրենք երկուսով հանդիպել են Հանրապետության հրապարակի մոտ։ Այնտեղ նորից Արմենից բացատրություններ է պահանջել, սակայն նա խուսափել է պարզաբանումներ տալ և հայտնել է, որ իր կինը բացատրության մեջ նշի, որ գնացել է բանկ և պատահաբար տեղեկացել է, որ բանկային հաշվեհամարին շուրջ 5.000.000 ՀՀ դրամ գումար է փոխանցվել, ստացել է այդ գումարն և տարել տուն, որից հետո որոշել են գումարը հետ վերադարձնել։ Արմենը հայտնել է, որ եթե իր կինը նման բացատրություն տա, ապա նրան այլևս չեն կանչի և խնդիրներ չեն առաջանա։ Ինքն էլ կատարելով Արմենի խնդրանքը` կնոջը հորդորել է ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայությունում տալ այդպիսի բացատրություն։ Հաջորդ օրը ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության աշխատակիցներից տեղեկացել են, որ կեղծ փաստաթղթերի հիման վրա, ՀՀ դատական դեպարտամենտի դեպոզիտային հաշվից գումար է հափշտակվել։ Փաստորեն Արմենն օգտագործելով իրեն և կնոջը` մոլորեցրել է և իրենց գցել տհաճ պատմությունների ու դժվար իրավիճակի մեջ։ Եթե իրենք տեղյակ լինեին նրա իրական մտադրությունների մասին` բնականաբար չէին կատարի նրա խնդրանքը։ Ինքն էլ թույլ չէր տա, որպեսզի իր կինն ընկներ նման իրավիճակի մեջ։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 60-62/ Վկա Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2013թ. հունիսի վերջին, հստակ օրը չի հիշում, իր ամուսին Արթուր Խաչատրյանը հայտնել է, որ ծանոթներից մեկը, որը հետագայում տեղեկացել է, որ Արմեն Դավթյանն է, խնդրել է ամուսնուն, որպեսզի ինչ-որ գումար փոխանցվի բանկային հաշվեհամարի։ Քանի որ ամուսինը բանկային հաշվեհամար չի ունեցել, իսկ ինքը շուրջ 3 տարի առաջ «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկել Բանկ» ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղում ունեցել է բանկային հաշվեհամար՝ ամուսինը չի մերժել և խոստացել է, որ այդ գումարը փոխանցվի իր հաշվեհամարին։ Ինքն այդ գումարը պետք է կանխիկ ստանար բանկից, որն էլ ամուսինը պետք է հանձներ Արմեն Դավթյանին։ Ամուսինն ասել է, որ իր ծանոթ Արմենը շատ դեպքերում օգնել է իրեն` դատական ակտերի պատճեններ տրամադրելով, այդ պատճառով ամուսինը որոշել է նրան օգնել։ Ինքը դեմ չի եղել ամուսնու առաջարկին և հարցրել է, թե ինչ գումար պետք է է փոխանցվի իր հաշվեհամարին։ Արթուրը պատասխանել է, որ տեղյակ չէ և անհարմար է զգացել Արմենին հարցնել այդ մասին։ Շուրջ 2 օր անց, ժամը 14։00-ից հետո, ամուսինը զանգահարել և խնդրել է իրեն գնալ «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերություն և տեղեկանալ, թե արդյոք իր հաշվեհամարին գումար ստացվել է, թե ոչ և ստացվելու դեպքում խնդրել է ստանալ այն։ Ինքն անձնագրով գնացել է նշված բանկի Աբովյանի մասնաճյուղ, աշխատողներից մեկին խնդրել է ստուգել, թե իր հաշվեհամարին գումար մուտքագրվել է, թե ոչ։ Տեղեկացել է, որ իր հաշվեհամարին ստացվել է 5.154.000 ՀՀ դրամ գումար։ Ամբողջ գումարն ինքը կանխիկ ստացել է և դուրս գալով բանկից` զանգահարել է ամուսնուն։ Արթուրը տեղյակ լինելով, որ իրենց դստերը ժամը 18։00-ին ինքը պետք է տանի Երևանի Խնկո Ապոր գրադարան՝ դասընթացների մասնակցելու համար, խնդրել է ստացած գումարը տանել այնտեղ։ Պայմանավորված ժամին և վայրում հանդիպել է ամուսնուն և ամբողջ գումարը տվել է նրան։ Դրանից 10-ից 15 րոպե անց, գրադարանի շենքի բակում կանգնել է կապույտ ավտոմեքենա և Արթուրը նստել է այդ ավտոմեքենան։ Շուրջ 5 րոպե անց ամուսինը դուրս է եկել ավտոմեքենայից և ավտոմեքենան հեռացել է։ Ինքը չգիտի, թե ավտոմեքենայի մեջ ով է նստած եղել։ Ամուսինն իրեն հայտնել է միայն, որ գումարն ամբողջությամբ տվել է Արմենին։ Արմեն Դավթյանին ինքը չի ճանաչել։ 2013թ. հունիսի 27-ի երեկոյան, երբ ամուսինը տուն է եկել, հայտնել է, որ հաջորդ օրն առավոտյան երկուսով պետք է գնան բանկ և վերոհիշյալ գումարն Արմենի հետ պետք է հետ վերադարձնեն այն հաշվեհամարին, որից ինքն այն ստացել է։ Պայմանավորվածության համաձայն գնացել են նշված բանկի Աբովյանի մասնաճյուղ, որտեղ առաջին անգամ տեսել է Արմեն Դավթյանին։ Արմենն իրեն է տվել գումարը և խնդրել է այն հետ վերադարձնել։ Ինքը բանկի աշխատակիցներից մեկին տվել է գումարն ու խնդրել նախկինում իր կողմից ստացված գումարը հետ վերադարձնել։ Բանկի աշխատակցուհին հայտնել է, որ նման գործարք չի կարող կատարվել և անհրաժեշտ է ներկայացնել կազմակերպության կամ քաղաքացու հաշվեհամարի այն տվյալները, ում պետք է փոխանցվի գումարը։ Քանի որ ինքը տվյալներ չի ունեցել` Արթուրի հետ դուրս են եկել բանկից, մոտեցել են դրսում կանգնած Արմեն Դավթյանին և նրան տեղեկացրել են այդ խնդրի մասին։ Խնդրել են Արմենին մոտենալ բանկի աշխատակցուհուն և տրամադրել բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Զգացել են, որ Արմենը խուսափում է բանկ մտնել։ Արմենը դժգոհությամբ մտել է բանկ և բավականին երկար ժամանակ բանկի աշխատակցուհուն բացատրել է, թե ուր պետք է փոխանցվի գումարը։ Երկար փնտրտուքից հետո բանկի աշխակցուհուն հաջողվել է ճշտել հաշվեհամարը, որից հետո աշխատակցուհին իրենից վերցրել է 5.154.000 ՀՀ դրամը և այն փոխանցել նույն հաշվեհամարին, որից ստացվել էր այն։ Անհանգստություն պատճառելու համար Արմենը ներողություն է խնդրել իրենցից և կատարվածի շուրջ որևէ պարզաբանում չտալով` հեռացել է։ 2013թ. հուլիսի 10-ին իրեն հեռախոսազանգով կանչել են ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայություն և տեղեկացրել են, որ կեղծ փաստաթղթերի հիման վրա հափշտակվել և իր հաշվեհամարին է փոխանցվել 5.000.000 ՀՀ դրամից ավել գումար։ Ամուսինն անմիջապես զանգահարել է Արմենին, այնուհետև հանդիպել և պարզաբանումներ է պահանջել նրանից։ Արթուրն իրեն տեղեկացրել է, որ Արմենը որևէ պարզաբանումներ չի տվել և խնդրել է, որպեսզի ինքը ՀՀ ԱԱԾ-ում բացատրության մեջ չնշի նրա անունը և ճշմարտությունը չհայտնի։ Ինքը կատարել է Արթուրի խնդրանքը և ՀՀ ԱԱԾ-ում տրված բացատրությունում սխալ տեղեկություններ է հայտնել։ ՀՀ ԱԱԾ աշխատակիցները իրեն ցույց են տվել երկու փաստաթուղթ և հայտնել են, որ դրանք կեղծ են։ Հայտնել են նաև, որ այդ փաստաթղթերի օգտագործմամբ հափշտակվել է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից որպես պետական տուրք վճարված 5.154.000 ՀՀ դրամը։ Ինքը վախեցել և անհանգստացել է, քանի որ Արմենն իրեն ու ամուսնուն ներքաշել է ինչ-որ խարդախության մեջ։ Ինքն ու ամուսինը քննարկել են կատարվածը և հասկացել, որ իրենք ակամայից, առանց որևէ մտադրության ներքաշվել են հանցագործության կատարման մեջ և որոշել են հայտնել ճշմարտությունը։ Եթե ինքն ու ամուսինն իրականում տեղյակ լինեին Արմենի մտադրությունների մասին` հաստատ չէին մասնակցի դրան։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 47-52/ Վկա Էմիլ Աղվանի Սողոմոնյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1992թ.-ից հանդիսանում է «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության վարչության նախագահը։ 2013թ. հունիսի 26-ին ստացել է ՀՀ ֆինանսների նախարարի տեղակալ, գլխավոր գանձապետի անունից իրեն հասցեագրված թիվ 3/3.3-1/8765-1 գրությունը, որի համաձայն` տեղեկացվել է, որ 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրության հիման վրա 5154484,3 ՀՀ դրամ գումարը վերադարձվել է ինչ-որ հաշվեհամարի։ Գրությունը կասկածելի է եղել և ինքն այն մակագրել է գլխավոր հաշվապահին, որպեսզի ստուգվի նման ամսաթվով և գրանցման համարով գրություն ուղարկված լինելու փաստը։ Աշխատակիցները ստուգել և իրեն զեկուցել են, որ նման ամսաթվով և թվագրմամբ գրություն իրենց կողմից չի կազմվել և որևէ կազմակերպության չի հասցեագրվել։ Իրենք կապնվել են գլխավոր գանձապետի հետ և տեղեկացրել, որ իրենց բանկից նման գրություն չի ուղարկվել։ ՀՀ ֆինանսների նախարարությունից իրենց է ուղարկվել ծանուցում` կից փաստաթղթերի պատճենների հետ միասին, որոնցով պարզվել է, որ իրենց ընկերության հին նմուշի ձևաթղթի վրա, իր ազգանվան դիմաց դրված ստորագրությամբ և իրենց բանկի կնիքի դրոշմով պատրաստվել է 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրությունը, որով իրենց ընկերությունն իբրև թե դիմել է ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը` իրենց կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք վճարված 5154484,3 ՀՀ դրամը «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ» ՓԲ ընկերության Կոտայքի մասնաճյուղում սպասարկվող, Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի հաշվեհամարին փոխանցելու համար, քանի որ դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ։ Փաստաթղթերի մեջ եղել է նաև գումարի վճարման անդրորրագիրը և ՀՀ դատական դեպարտամենտի տեղեկանքը։ Ինքը համոզվել է, որ այդ փաստաթղթերը կեղծ են և այդ մասին տեղյակ է պահել ՀՀ ֆինանսների նախարարին, գլխավոր գանձապետին և ՀՀ ԱԱԾ համապատասխան աշխատակցին։ Մինչ այդ, 2013թ. հունիսին, կոնկրետ օրը չի հիշում, 091-37-80-59 հեռախոսահամարից իրեն է զանգահարել է մի տղամարդ, հայտնել է, որ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական է և խնդրել է հանդիպել։ Նույն օրը նա եկել է իր աշխատասենյակ, հայտնել է, որ իր անունից և ՀՀ դատական դեպարտամենտի անունից կազմված գրությունն ու տեղեկանքը կեղծվել են նրա կողմից, կնիքները համակարգչային սկաների միջոցով է պատրաստել, ստորագրությունները կատարել է անձամբ և ստացել է այդ գումարը։ Ինքը պահանջել է գումարները հետ ուղարկել գանձապետարան։ Նա էլ խոստացել է կատարել իր պահանջը։ Մեկ կամ երկու օր անց նա զանգահարել և տեղեկացրել է, որ գումարը վերադարձրել է։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 63-65/ Վկա Միսակ Մարտինի Մարտիրոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2009թ. փետրվարից մինչև 2013թ. սեպտեմբերի 27-ը զբաղեցրել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի պաշտոնը։ Իր անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1 Ե-368 տեղեկանքը կեղծ փաստաթուղթ է և նման բովանդակությամբ տեղեկանքներ երբեք չի ստորագրել։ Դրանում կատարված ստորագրությունն իրենը չէ, այն էապես տարբերվում է իր ստորագրությունից։ Թե ով է կազմել այդ տեղեկանքը, որտեղ և ինչ նպատակով է այն օգտագործել` չգիտի։ Չի կարող հայտնել, թե փաստաթղթում առկա կնիքի դրոշմը թողնվել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի զինանշանով կնիքով, թե մեկ այլ կնիքով։ Նման բովանդակությամբ կնիք ունի ՀՀ վճռաբեկ դատարանի աշխատակազմը։ Իր կարծիքով այն պետք է գտնվի ՀՀ վճռաբեկ դատարանի աշխատակազմի ղեկավարի տրամադրության տակ։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 114/ Վկա Վարդիթեր Վարազդատի Ալեքսանյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 1979թ.-ից աշխատում է ՀՀ ֆինանսների նախարարության աշխատակազմի քարտուղարությունում որպես սպասարկող։ Կատարելով իր ծառայողական պարտականությունները` մինչև 2013թ. օգոստոսը, յուրաքանչյուր աշխատանքային օր, օրվա մեջ մի քանի անգամ գնացել է ՀՀ ֆինանսենրի նախարարության շենքի նախասրահ, այնտեղ գտնվող փոստային արկղից հանել է քաղաքացիների և կազմակերպությունների դիմումներն ու նամակները, տարել է քարտուղարություն և տվել է իրենց աշխատակից Ջեմմա Նիկողոսյանին, որպեսզի վերջինս դրանց հետ կապված կատարի գրանցումներ և ուղարկի հասցեատերերին։ 2013թ. հունիսի 17-ին, հերթական անգամ, ՀՀ ֆինանսենրի նախարարության շենքի նախասրահում գտնվող փոստային արկղից հանել է դիմումները և նամակները, որոնց թվում եղել են «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրությունը, դրան կից անդորրագրի բնօրինակն ու ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի նույն ամսաթվով տեղեկանքը, որոնք ինքն այլ փաստաթղթերի հետ միասին տարել է իրենց քարտուղարություն և տվել Ջեմմա Նիկողոսյանին։ Թե այդ փաստաթղթերի հետ կապված հետագայում ինչ է տեղի ունեցել` չգիտի։ Հարցաքննության ժամանակ է միայն տեղեկացել, որ այդ փաստաթղթերը կեղծ են եղել և դրանց հիման վրա գումարներ են հափշտակվել։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 96-97/ Վկա Ջեմմա Առաքելի Նիկողոսյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2013թ. մայիսի սկզբից աշխատում է ՀՀ ֆինանսների նախարարության աշխատակազմի քարտուղարությունում որպես սպասարկող։ Իր պարտականությունների մեջ է մտնում կատարել իրենց նախարարություն եկած նամակների և դիմումների հաշվառումը, ինչպես նաև ըստ հասցեատերերի համապատասխան բաժիններ դրանք ուղարկելու հետ կապված գործողությունները։ Սուրհանդակային ծառայությունների կամ փոստային առաքմամբ բերված նամակների հաշվառումն ու հասցեատերերին ուղարկելու հետ կապված գործողությունները կատարում են իրենց քարտուղարության այլ մասնագետները։ Մինչև 2013թ. օգոստոսը, քաղաքացիների և կազմակերպությունների դիմումները գցվել են իրենց նախարարության նախասրահում գտնվող փոստային արկղը, իսկ դրանից հետո կատարվել է նախասրահի վերանորոգում, փոստային արկղն այնտեղից հանել են և քաղաքացիները կամ կազմակերպությունների ներկայացուցիչները սկսել են նամակներն ու դիմումներն առձեռն տանել քարտուղարություն։ 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 գրությունը, դրան կից վճարման անդորրագրի բնօրինակը և ՀՀ դատական դեպարտամենտի անունից կազմված տեղեկանքը գցված են եղել իրենց նախարարության նախասրահում գտնվող դիմումների և նամակների համար նախատեսված փոստային արկղում։ Այդ փաստաթղթերը, մյուս նամակների և դիմումների հետ միասին, 2013թ. հունիսի 17-ին, այդ փոստային արկղից հանել և իրեն է տվել իրենց քարտուղարության սպասարկող Վարդիթեր Ալեքսանյանը։ Ինքն այդ գրությունը և կից փաստաթղթերը մուտքագրել է էլեկտրոնային տարբերակով և գրությանը տրվել է Դ/18746-13թ համարը։ Այդ գրությունը աշխատակազմի ղեկավարի կողմից կատարված մակագրությամբ հասցեագրվել է գանձապետարանի ղեկավար Ատոմ Ջանջուղազյանին և կից փաստաթղթերի հետ միասին ուղարկվել է նրան։ Թե հետագայում այդ գրության հետ կապված ինչ իրադարձություններ են տեղի ունեցել` ինքը չգիտի։ Հետագայում իմացել է, որ այդ գրությունը կեղծված է եղել և դրա հիման վրա գանձապետարանից գումարներ են հափշտակվել։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 98-99/ Վկա Մարիաննա Ղազարոսի Ասատրյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. սեպտեմբերի 3-ից աշխատում է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քաղաքացիական և վարչական պալատի գրասենյակում որպես գործավար։ Իրեն ներկայացված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքը տեսնում է առաջին անգամ։ Չգիտի, թե ով, ինչ հանգամանքներում և ինչ նպատակով է այն կազմել և որտեղ է այն օգտագործվել։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական Արմեն Դավթյանին ճանաչում է իր աշխատանքի ընդունվելու օրվանից։ Գիտի, որ նա 2013թ. մայիսի վերջին ազատվել է աշխատանքից։ Իր հարաբերություններն Արմեն Դավթյանի հետ եղել են զուտ աշխատանքային։ Նրա հետ շփվել է միայն այն ժամանակ, երբ նա, ինչպես նաև ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորների մյուս օգնականները եկել են իր աշխատասենյակ և դատավորների կայացրած որոշումները կնիքելու համար իրենից ստացել են ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` ՀՀ զինանշանով կլոր կնիքը։ Այդ կնիքի պահպանությունը հանձնարարված է իրեն և այն պահվում է իրեն հատկացված չհրկիզվող պահարանում։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորների օգնականները հավաքում և իր աշխատասենյակ են բերում մեծ ծավալի որոշումներ, նստում են աշխատասենյակում տեղավորված սեղանի մոտ, ինքը նրանց է տալիս նշված կնիքը և նրանք որոշումների յուրաքանչյուր էջի վրա դնում են կնիքի դրոշմը։ Դա վերջացնելուց հետո կնիքը հանձնում են իրեն և հեռանում։ Որոշումները կնքելու ժամանակ ինքը զբաղվում է իր գործերով, կատարում է գրանցումներ, տպագրում է գրություններ և ի պաշտոնե պարտավոր չէ հետևել, թե օգնականներն ինչ որոշումների վրա են դնում կնիքի դրոշմը։ Իր համար կարևորն այն է, որ որոշումները կնիքելուց հետո կնիքը հանձնեն իրեն, ինչը միշտ տեղի է ունեցել։ Չի բանցառում, որ Արմեն Դավթյանը որոշումներն իր աշխատասենյակում կնքելիս` իր տրամադրած կնիքով կնիքած լինի նաև վերոհիշյալ տեղեկանքը, սակայն ինքը դա չի տեսել և իր մտքով անգամ չի անցել, որ դատավորի որևէ օգնական կարող է նման արարք կատարել։ ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարն իր կնիքն ունի և ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքը նման տեղեկանքների և այլ փաստաթղթերի վրա չի դրվում։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 223-225/ Դատատեխնիկական և դատաձեռագրաբանական համալիր փորձաքննության 2013թ. հոկտեմբերի 28-ի թիվ 2328 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «1. Փորձաքննության ներկայացված «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրության ձևաթուղթը «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ ձևաթղթի ներկայացված նմուշից տարբերվում է բովանդակությամբ, տեքստերի փոխդասավորվածությամբ և տպագրության եղանակով, այսինքն «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրության ձևաթուղթը չի համապատասխանում «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ ձևաթղթի ներկայացված նմուշին։ 2. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում եղած կլոր կնիքի դրոշմը տպագրված է համակարգչային բազմացնող գունավոր տպիչ /շիթային/ սարքի միջոցով, այսինքն կնիքի դրոշմը թողնված չէ կնիքով, այլ կատարված է տպագրության եղանակով։ 3. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում սկզբում տպագրվել է կլոր կնիքի դրոշմի պատկերը, որից հետո կատարվել է ստորագրությունը։ 4. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքի ձևաթուղթը Հայաստանի Հանրապետության դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթղթի ներկայացված նմուշից տարբերվում է տեքստերի միմյանց նկատմամբ փոխդասավորվածությամբ և շրիֆտով, այսինքն ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքի ձևաթուղթը չի համապատասխանում Հայաստանի Հանրապետության դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթղթի ներկայացված նմուշին։ 5. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում եղած կլոր կնիքի դրոշմը համապատասխանում է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կլոր կնիքի դրոշմի նմուշին, այսինքն վերջիններս թողնված են միևնույն կնիքի միջոցով։ 6. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում սկզբում կատարվել է ստորագրությունը, որից հետո դրվել է կնիքի դրոշմը։ 7. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում «Վարչության նախագահ» և «Է. Սողոմոնյան» բառերի միջև եղած ստորագրությունը կատարված չէ Էմիլ Աղվանի Սողոմոնյանի, այլ կատարված է մեկ ուրիշ անձի կողմից նմանակելով վերջինիս ստորագրությանը։ 8. «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊԸ վարչության նախագահ Է. Սողոմոնյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. No 8/5/06-14726 գրությունում «Վարչության նախագահ» և «Է. Սողոմոնյան» բառերի միջև եղած ստորագրությունը կատարված է Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի, թե մեկ այլ անձի կողմից, հնարավոր չեղավ պարզել, հետազոտական մասում նշված պատճառով։ 9. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում «Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ» բառերից առաջ եղած ստորագրությունը կատարված չէ Միսակ Մարտինի Մարտիրոսյանի, այլ կատարված է մեկ ուրիշ անձի կողմից։ 10. ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավար Մ. Մարտիրոսյանի անունից կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 տեղեկանքում «Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ» բառերից առաջ եղած ստորագրությունը հավանաբար կատարված է Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի կողմից։ Հարցին կատեգորիկ պատասխան տալ հնարավոր չեղավ, հետազոտական մասում նշված պատճառով։»։ /գ.թ. 226-235/ Որպես այլ փաստաթուղթ` ապացույց ճանաչված, - վճարման հանձնարարագրի թիվ 00001 անդորրագրով, որի համաձայն՝ 2012թ. հուլիսի 11-ին, ժամը 9։10-ին, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից, ՀՀ կենտրոնական գանձապետարանի թիվ 900005016010 հաշվեհամարին որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք վճարվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար։ - ՀՀ ֆինանսների նախարարության 20.06.2013թ. թիվ 130620-312-62451 մեմորիալ օրդերով, որի համաձայն` ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի 900007111116 հաշվեհամարից, որպես եկամուտների վերադարձ` «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ բանկի» ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղի` Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի 220291057333000 հաշվեհամարին նշված օրը փոխանցվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար։ - Նաիրա Խաչատրյանի բանկային հաշվեհամարի շարժի քաղվածքով, որի համաձայն` ՀՀ ֆինանսների նախարարության 900007111116 հաշվեհամարից «ԱԿԲԱ ԿՐԵԴԻՏ ԱԳՐԻԿՈԼ ԲԱՆԿ» ՓԲԸ-ի Կոտայք մասնաճյուղում սպասարկվող թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին 2013թ. հունիսի 20-ին կատարվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումարի չափով փոխանցում, իսկ 2013թ. հունիսի 28-ին Նաիրա Խաչատրյանի հաշվեհամարից կատարվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումարի չափով ելքագրում և փոխանցում ՀՀ կենտրոնական գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին։ /գ.թ. 10, 30, 53-59, 91/ - Վերոհիշյալ ապացույցները զննելու մասին 2013թ. հոկտեմբերի 03-ի արձանագրությամբ։ /գ.թ. 89/ Իրեղեն ապացույցներ ճանաչված` - ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված, «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության ձևաթղթի վրա կազմված 17.06.2013թ. թիվ 8/5/06-14726 կեղծված գրությամբ, որի համաձայն` իբրև թե «Պրոմեթեյ Բանկ» ՍՊ ընկերության կողմից 11.07.2012թ. թիվ 00001 հանձնարարագրով վճարված 5.154.484,3 ՀՀ դրամ պետական տուրքը չի օգտագործվել, քանի որ մինչև դատարան դիմելը բանկի և վարկառուի միջև կայացած բանակցությունների արդյունքում կնքվել է վարկի մարման նոր ժամանակացույց, ինչը հաշվի առնելով` բանկը դատարան չի դիմել։ Քանի որ վեճը կարգավորվել է արտադատարանական կարգով և նշված պետական տուրքը չի օգտագործվել` խնդրվել է այն վերադարձնել և վերը նշված գումարը փոխանցել Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի «ԱԿԲԱ ԿՐԵԴԻՏ ԱԳՐԻԿՈԼ ԲԱՆԿ» ՓԲԸ-ի Կոտայք մասնաճյուղում սպասարկվող թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին։ - ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթղթի վրա կազմված 17.06.2013թ. թիվ ԴԴ-1Ե-368 կեղծված տեղեկանքով, որի համաձայն` 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով 5.154.484,3 ՀՀ դրամ պետական տուրքի գումարի օգտագործմամբ հայցադիմում, վերաքննիչ կամ վճռաբեկ բողոքներ դատական համակարգ չի մուտքագրվել և նշված հանձնարարագրով վճարված պետական տուրքի գումարը, «Պետական տուրքի մասին» ՀՀ օրենքի 4-րդ, 38-րդ և 39-րդ հոդվածների համաձայն` ենթակա է վերադարձման։ /գ.թ. 32-33, 90/ Դատարանի իրավական վերլուծությունները Վերլուծելով ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, առանձնապես խոշոր չափերով խարդախություն կատարելն ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։ Ապացուցված է նաև ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր կեղծելը` նրա կողմից անձամբ դրանք օգտագործելու նպատակով, այդ արարքը նույնպես ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։ Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, նրա խնամքին է գտնվում վատառողջ կինը, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։ Յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքին մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխայի (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ.-ին) առկայությունը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում նաև հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություններից յուրաքանչյուրով, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։ Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց գույքի բռնագրավման, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով։ Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժներն ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը պետք է կրի, քանի որ դրանց խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։ Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։ Քննարկելով գույքի վրա դրված կալանքի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 14.11.2013թ. որոշմամբ դրված կալանքը պետք է վերացնել։ Քննարկելով իրեղեն ապացույցների հարցը` դատարանը գտնում է, որ դատավճռի` օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, 03.10.2013թ. որոշմամբ իրեղեն ապացույցներ ճանաչված փաստաթղթերը պետք է պահել քրեական գործի հետ միասին։ Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունն ընտրված է ճիշտ և վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը` Վ Ճ Ռ Ե Ց Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքներում և դատապարտել. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով` տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված` պատիժների լրիվ գումարման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և տուգանք նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, ազատազրկման ձևով պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։ Խափանման միջոց չհեռանալու մասին ստորագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 14.11.2013թ. որոշմամբ դրված կալանքը վերացնել։ Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, 03.10.2013թ. որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պահել քրեական գործի հետ միասին։ Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 04-03-2014 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 16-04-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 279, 109 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 16-04-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 279, 109 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | 12827 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 17-04-2014 |
|---|
Գործը ստացվել է փոփոխվելուց հետո
| Ամսաթիվ | 08-09-2014 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 11-09-2014 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 12-09-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 279, 217 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 16-09-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 279, 217 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0235/01/13
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 03-04-2014 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 03-04-2014 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Պաշտպան |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Կարապետ |
| Ազգանուն | Աղաջանյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Արմեն Դավթյան Բավարարել վերաքննիչ բողոքը : Բեկանել և փոփոխել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի /ՀՀ քր. օր. 178 հոդ. 3-րդ մասի 1-ին կետով , 325 հոդ.1-ին մասով , ՀՀ քր.օր. 66 հոդ. կարգով վերջնական պատիժ - ազատազրկում 4 տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և տուգանք` 200.000 ՀՀ դրամի չափով / վերաբերյալ 04.03.2014թ. դատավճիռը և Արմեն Դավթյանի նկատմամբ կիրառել ՀՀ քր.օր. 70 հոդվածը կամ ՀՀ քր.օր. 64 հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակել և կիրառել համաներում : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 04-04-2014 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Հենրիկ |
| Ազգանուն | Տեր-Ադամյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Գրիշա |
| Ազգանուն | Մելիք-Սարգսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Կարինե |
| Ազգանուն | Ղազարյան |
Քրեական գործի մուտքագրում
| Ամսաթիվ | 17-04-2014 |
|---|---|
| Կից փաստաթղթեր և իրեղեն ապացույց | Չկա |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 22-04-2014 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 06-05-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Չի կայացվել |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 14-05-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 02-06-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 13:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 11-06-2014 |
|---|---|
| Ժամ | 11:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 1 |
| Նիստը | Կայացվել է |
Վերաքննիչ բողոքը բավարարվել է ամբողջությամբ
| Ամսաթիվ | 11-06-2014 |
|---|---|
| Ստորադաս դատարանի դատական ակտը բեկանվել է | Բեկանվել է դատական ակտը և փոփոխվել |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Արմեն |
| Ազգանուն | Դավթյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ ԵԿԴ /0235/ 01/13 Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 11 հունիսի 2014 թվական ք.Երևան ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ` նախագահող դատավոր` Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ դատավորներ` Գ.ՄԵԼԻՔ-ՍԱՐԳՍՅԱՆ Մ.ԱՐՂԱՄԱՆՅԱՆԻ քարտուղարությամբ` Ա.ՋՈՒԼՀԱԿՅԱՆԻ մասնակցությամբ` մեղադրող` Ա.ՓԱՆՈՍՅԱՆԻ պաշտպան` Կ. ԱՂԱՋԱՆՅԱՆԻ ամբաստանյալ` Ա.ԴԱՎԹՅԱՆԻ դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության առնելով պաշտպան` Կ.Աղաջանյանի վերաքննիչ բողոքը` ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճռի դեմ Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը . Թիվ 58209713 քրեական գործը ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական վարչությունում հարուցվել է 2013թ. սեպտեմբերի 10-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք փոխանցված, առանձնապես խոշոր չափերով` 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը խաբեության եղանակով հափշտակելու, իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր` ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից պատրաստված 17.06.2013թ. տեղեկանքը և <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից պատրաստված, 17.06.2013թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը կեղծելու և օգտագործելու դեպքերի առթիվ։ Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով հետևյալ արարքների համար. «որ նա հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 դատական գործի նյութերի ծանոթացման ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության կողմից որպես վերաքննիչ բողոքի պետական տուրք 900005016010 հաշվեհամարին փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ և նպատակադրվել է խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը։ Կեղծել և ՀՀ ֆինանսների նախարարություն է ներկայացրել ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի անունից 17.06.2013թ. տեղեկանքը և <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության վարչության նախագահի անունից 17.06.2013 թ. թիվ 839/07-16608817 գրությունը, որոնցով ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հայտնվել են անիրական տեղեկություններ, թե իբր դատական վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է որպես պետական տուրք վճարված գումարը գանձապետարանից փոխանցել <<ԱԳԲԱ Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ>> ՓԲ ընկերության կողմից սպասարկվող Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի անձնական հաշվեհամարին։ 2013 թվականի հունիսի 20-ին նշված գումարը գանձապետարանից փոխանցվել է վերը նշված հաշվեհարմարին, որից հետո բանկից կանխիկ ստացվել է իր ծանոթի՝ Արթուր Խաչատրյանի կնոջ՝ Նաիրա Խաչատրյանի կողմից։ Վերջինիցս ստացել է խաբեությամբ հափշտակված առանձնապես խոշոր չափերով 5.154.484 ՀՀ դրամը և այնուհետև, 2013 թվականի հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, այդ գումարը ետ է վերադարձրել գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, այսինքն հանցագործություններում, նախատեսված Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178 հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325 հոդվածի 1-ին մասով>>։ 2013թ. դեկտեմբերի 09-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճռով ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանին մեղավոր է ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցանքներում և դատապարտել է` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ազատազրկման 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով` տուգանքի նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված` պատիժների լրիվ գումարման սկզբունքի կիրառմամբ, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում 4 /չորս/ տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման և տուգանք նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկի` 200.000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամ գումարի չափով։ Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, ազատազրկման ձևով պատժի սկիզբը հաշվելով կալանավորման պահից։ Խափանման միջոց` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Դատավճռով վճռվել է նաև` ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի գույքի վրա նախաքննության մարմնի 14.11.2013թ. որոշմամբ դրված կալանքը վերացնել։ Դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո, 03.10.2013թ. որոշմամբ իրեղեն ապացույց ճանաչված փաստաթղթերը պահել քրեական գործի հետ միասին։ Առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալի շահերի պաշտպան` Կ.Աղաջանյանը, որը Վերաքննիչ դատարանի 22.04.2014 թվականի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ: Վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պատասխան չի ներկայացվել: Քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով, վերաքննիչ դատարանում ստացվել է 2014 թվականի ապրիլի 17-ին: Վերոնշյալ քրեական գործի քննությունը նշանակվել է Վերաքննիչ քրեական դատարանի դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության 2014 թվականի մայիսի 06-ին, ժամը` 11.00-ին, Երևան քաղաքում: 2.Գործի փաստական հանգամանքները. Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարել հետևյալը. Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանը հանդիսանալով ՀՀ դատական դեպարտամենտի աշխատակից՝ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դատավորի օգնական, ՀՀ վճռաբեկ դատարանում 24.01.2013թ. ստացված թիվ ԵՄԴ/1206/02/09 քաղաքացիական գործի նյութերին ծանոթանալու ընթացքում տեղեկացել է, որ 11.07.2012թ. թիվ 00001 վճարման հանձնարարագրով, <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊ ընկերության կողմից, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի 900005016010 հաշվեհամարին, առաջին ատյանի դատարանի վճռի դեմ վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջե փոխանցվել է 5.154.484 ՀՀ դրամ։ Նպատակադրվելով խաբեության միջոցով հափշտակել այդ գումարը` մինչև 2013թ. փետրվարի 22-ը ՀՀ վճռաբեկ դատարանում գտնված այդ քաղաքացիական գործի նյութերից Արմեն Դավթյանը հանել է թիվ 00001 վճարման հանձնարարագիրը և դրա փոխարեն գործի նյութերին է կցել պատճենը, իսկ բնօրինակը պահել է իր մոտ։ 2013թ. հունիսի սկզբին ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը կեղծել է իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթղթեր հետևյալ հանգամանքներում. <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊԸ ձևաթղթի և կլոր կնիքի դրոշմով իր կողմից սկանավորված փաստաթղթի հիմքն օգտագործելով, համակարգչային <<Ֆոտոշոպ>> ծրագրի միջոցով, նշված բանկի անունից ամբաստանյալ Ա.Դավթյանը կազմել է ՀՀ ֆինանսների նախարարությանը հասցեագրված գրություն` նշելով, որ քաղաքացիական գործով վեճը լուծվել է կողմերի հաշտությամբ և անհրաժեշտ է վերաքննիչ բողոք բերելու համար որպես պետական տուրք վճարված գումարը հետ վերադարձնել` այն փոխանցելով Նաիրա Խաչատրյանի համապատասխան հաշվեհամարին։ Ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իրեն պատկանող համակարգչով պատրաստել է ՀՀ դատական դեպարտամենտի ղեկավարի ձևաթուղթը և դրա վրա կազմելով տեղեկանք` նշել է, իբրև թե վերաքննիչ բողոքի համար <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ՍՊԸ-ի կողմից վճարվել է պետական տուրք, սակայն բողոք չի ներկայացվել և անհրաժեշտ է վճարված պետական տուրքը վերադարձնել։ Օգտվելով դատական ակտերը ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով վավերացնելու իր հնարավորությունից` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այդ տեղեկանքը կնիքել է ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կնիքով և այդ կեղծված պաշտոնական փաստաթղթերը, իր տրամադրության տակ գտնվող պետական տուրքի վճարման վերոհիշյալ անդորրագրի բնօրինակի հետ միասին, 2013թ. հունիսի 17-ին գցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության շենքի առաջին հարկում գտնվող փոստարկղ։ Մինչ այդ ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն իր ծանոթ, վկա Արթուր Խաչատրյանին ներկայացնելով, որ բանկային փոխանցումով իրեն իբրև թե պետք է ուղարկվեն գումարներ և դրա համար անհրաժեշտ է այնպիսի անձ, որն ունի բանկային հաշիվ` օգնություն ստանալու ակնկալիքով դիմել է վերջինիս։ Արթուր Խաչատրյանը տեղյակ չլինելով Արմեն Դավթյանի իրական մտադրության մասին` նշված գումարն իր կին Նաիրա Խաչատրյանի բանկային հաշվեհամարին փոխանցելու, գումարը ստանալու և նրան տրամադրելու վերաբերյալ տվել է իր համաձայնությունը, որից հետո Արմեն Դավթյանին տվել է «Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկե ՓԲԸ-ում իր կնոջ ունեցած բանկային հաշվեհամարի տվյալները։ Կեղծված փաստաթղթերը և վճարման անդորրագիրը ՀՀ ֆինանսների նախարարության փոստային արկղը գցելուց մի քանի օր անց ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը խնդրել է Արթուր Խաչատրյանին, որպեսզի վերջինիս կինն այցելի բանկ և հաշվեհամարին փոխանցված 5.154.484 ՀՀ դրամ գումարը ստանա։ 2013թ. հունիսի 20-ին, ՀՀ ֆինանսների նախարարության կենտրոնական գանձապետարանի թիվ 900007111116 հաշվեհամարից, <<Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ>> ՓԲ ընկերության Դավիթաշենի մասնաճյուղի` Նաիրա Ռաֆիկի Խաչատրյանի թիվ 220291057333000 հաշվեհամարին որպես եկամուտների վերադարձ փոխանցվել է 5154484,3 ՀՀ դրամ գումար, որը նույն օրը Նաիրա Խաչատրյանը ստացել է և Արթուր Խաչատրյանի միջոցով նույն օրը փոխանցել է Արմեն Դավթյանին։ Ստանալով խաբեությամբ հափշտակված, առանձնապես խոշոր չափերի վերոհիշյալ գումարը` ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանն այն պահել է իր մոտ։ 2013թ. հունիսի 28-ին, Նաիրա Խաչատրյանի միջոցով, վերջինիս վերոհիշյալ հաշվեհամարին մուտքագրելով 5.154.484 ՀՀ դրամ` ամբաստանյալ Ա.Դավթյանն այն փոխանցել է ՀՀ ֆինանսների նախարարության համապատասխան հաշվեհամարին, այսինքն իր կողմից հափշտակված գումարը հետ է վերադարձրել։ 3/. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը. Պաշտպան Կ.Աղաջանյանը վկայակոչելով վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկներն ու հիմնավորումները, խնդրել է` բավարարել վերաքննիչ բողոքը, բեկանել և փոփոխել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճիռը, և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով, Արմեն Դավթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակել և կիրառել համաներում: Ըստ պաշտպանի` առաջին ատյանի դատարանը Ա.Դավթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելուց հետո, քննության չի առել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին հնարավոր հիմքերը, կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու հնարավոր հիմքերը : Ըստ պաշտպանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածով նախատեսված հանցավոր արարքն ընդգրկված է սեփականության դեմ ուղղված հանցագործությունների շարքում, որի դեպքում հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի նվազեցման համար էական նշանակություն ունի պատճառված նյութական վնասն ամբողջությամբ վերականգնված լինելու հանգամանքը։ Ա.Դավթյանն նախաքննության ընթացքում և դատարանում ինքնախոստովանական ցուցմունքներ է տվել և նշել, որ իր կողմից կատարած արարքից հետո իսկույն փոշմանել և հասկացել է, որ այդ ձևով ստացված գումարը չի կարող և չպետք է օգտագործի իր կարիքների համար, սակայն չի իմացել, թե ինչպես վարվի և ինչպես գումարը հետ վերադարձնի։ Մտածելուց հետո կապնվել է Արթուր Խաչատրյանի հետ և ասել, որ թյուրիմացություն է տեղի ունեցել՝ խնդրել է, որպեսզի կինն այդ գումարը տանի բանկ և փոխանցի այն հաշվեհամարին։ Արթուրը հետաքրքրվել է, թե ինչ է տեղի ունեցել, սակայն ինքը ոչինչ չի հայտնել։ Արթուրը պնդել է, որ ինքը նրանց հետ գնա բանկ գումարը վերադարձնելու համար։ Երեքով հանդիպել են Աբովյան քաղաքի <<Ակբա Կրեդիտ Ագրիկոլ Բանկ>> ՓԲ ընկերության շենքի մոտ, որից հետո գումարը փոխանցել են գանձապետարանի հաշվեհամարին։ Դրանից մեկ օր առաջ ինքն իր նախաձեռնությամբ զանգահարել է <<Պրոմեթեյ Բանկ>> ԱՊ ընկերության վարչության նախագահ՝ էմիլ Սողոմոնյանին, գնացել է նրա աշխատավայր և հայտնել է, որ նման սխալ է թույլ տվել և հայտնել է գումարը նրան վերադարձնելու իր պատրաստակամության մասին, սակայն Ւ.Սողոմոնյանն առաջարկել է նույն կարգով գումարը փոխանցել գանձապետարան։ Կատարածի համար անկեղծորեն զղջում է։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դրա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։ /Այս հարցի կապակցությամբ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել Թ.Տեր–Գրիգորյանի գործով ՎԲ-192/07 որոշման մեջ /: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները։ Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Այդ հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում։ Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել։ Կարևորն այն է, որ դատարանը հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու։ (Տե՛ս նաև Ա.Ներսիսյանի գործով 2007 թվականի հունիսի 12-ի Վճռաբեկ դատարանի ՎԲ-124/07 որոշումը)։ Համաձայն վճռաբեկ դատարանի նախադեպային իրավունքի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով ամրագրված՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները սպառիչ չեն։ Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի՝ պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին,ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։Այլ կերպ՝ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի՝ սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը։ Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ <<Պատիժ նշանակելիս դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այլ հանագամանքներ, որոնք նշված չեն սույն հոդվածի առաջին մասում>>։ Գործի տվյալներով հիմնավորված է, որ Ա.Դավթյանն իր նախաձեռնությամբ՝ քրեական գործի հարուցումից ավելի քան երկու ամիս առաջ, կամովին հատուցել է տուժողին պատճառված գույքային վնասը, ինչը էականորեն նվազեցնում է հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանը։ Ամբաստանյալն ակտիվորեն աջակցել է հանցագործությունները բացահայտելուն, որն արտահայտվել է նախաքննության մարմնին այնպիսի տեղեկություններ հաղորդելով, որոնք հետաքրքրություն են ներկայացրել և մինչ այդ անհայտ են եղել։ Առաջին իսկ հարցաքննության ժամանակ նա մանրամասն ցուցմուքներ է տվել, մատնանշել է հանցագործության գործիքների գտնվելու տեղերը, ներկայացրել է իրեղեն ապացույցներ, օգնել քննչական փորձարարությունների կազմակերպմանն ու անցկացմանը: Նա նախկինում դատապարտված և արատավորված չի եղել, բնութագրվում է դրական, ամուսնացած է, խնամքին են գտնվում երկու մինչև 14 տարեկան անչափահաս երեխա և կինը : Ա.Դավթյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքների լույսի ներքո վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում ամրագրված պատժի նպատակները՝ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ պատիժ նշանակելիս հանցավորի նկատմամբ անհատական մոտեցումն անհրաժեշտ է, որպեսզի դատարանը պատժի տեսակն ու չափը ընտրելիս համոզվի, որ դրանով կհասնի պատժի նպատակներին։ Ըստ պաշտպանի` ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին՝ սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը։ Ինչպես նաև սույն գործով առկա են բացառիկ հանգամանքներ, որոնք էականորեն նվազեցնում են Ա.Դավթյանի կողմից կատարած հանցանքի՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանը,հետևաբար նրա նկատմամբ կարող է նշանակվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածով նախատեսված պատժի նվազագույն չափից ավելի ցածր պատիժ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ օրենքով նախատեսվածից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը։ Այն կբխի նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից։ 4/.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումները Վերաքննիչ դատարանը ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով պաշտպանի և ամբաստանյալի հիմնավորումները բողոքի կապակցությամբ, մեղադրողի պատասխանը, ներկայացված բողոքի հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում, վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել` հետևյալ պատճառաբանությամբ. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` <<դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը(….). -ենթակա՞ է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար. -ինչ պատիժ պետք է նշանակվի նրա նկատմամբ. -ամբաստանյալն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը (….): Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթները: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները: Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով` դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կենկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս: ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հագամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը: Կարեն Տիգրանի Հարությունյանի գործով 2007 թվականի նոյեմբերի 30-ի ՎԲ-201/07 որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանը, վերլուծելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք դրույթներ, մասնավորապես՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածները, հանգել է այն հետևության, որ պատիժը համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով՝ հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար (տես նաև Հ.Հաբեշյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի օգոստոսի 30-ի ՎԲ-145/07 որոշումը, Ա.Աարգսյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի օգոստոսի 30-ի ՎԲ-142/07 որոշումը, Ա.Մինասյանի վերաբերյալ գործով 2007 թվականի հոկտեմբերի 26-ի ՎԲ-185/07 որոշումը)։ Թ.Տեր–Գրիգորյանի վերաբերյալ որոշման մեջ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել այն մասին, որ <<Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով, դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին՝ համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել՝ ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։ Նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը (տես Թամարա Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2007 թվականի հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07 որոշումը)։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: Նույն հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Ընդ որում, պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել: Այսինքն` օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կիրառելու: Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները: Կարևորն այն է, որ դատարանը հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը դատավճռում նշել է հետևյալը. <<(….). Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի նկատմամբ, նրա կատարած յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված չի եղել, բնութագրվում է դրական, նրա խնամքին է գտնվում վատառողջ կինը, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար։ Յուրաքանչյուր հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում պատիժ նշանակելու պահին նրա խնամքին մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխայի (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ.-ին) առկայությունը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս, որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում նաև հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործություններից յուրաքանչյուրով, ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն։ Ամբաստանյալ Արմեն Սերյոժայի Դավթյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց գույքի բռնագրավման, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի տուգանքի ձևով>>: Քննության առնելով այն հարցը, թե ամբաստանյալն արդյո՞ք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը , դատարանն արձանագրել է հետևյալը. <<Դատարանը գտնում է, որ նշանակված պատիժներն ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը պետք է կրի, քանի որ դրանց խոչընդոտող հանգամքներ առկա չեն>>: Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ առաջին ատյանի դատարանը սխալ հետևության է հանգել Ա.Դավթյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու, ինչպես նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու հնարավորության մասին: Ինչպես երևում է գործի նյութերից, Ա.Դավթյանը նախկինում դատապարտված չի եղել, բնութագրվում է դրականորեն, նրա խնամքին է գտնվում վատառողջ կինը ( տես Հ.2 գ.թ. 77-85), մինչև տասնչորս տարեկան երկու երեխա (Ալինա Արմենի Դավթյանը` ծնված 10.02.2001թ.-ին և Սերգեյ Արմենի Դավթյանը` ծնված 08.04.2004թ. ) տես Հ.2 գ.թ. 86,88, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով խոստովանական պայմաններ` անկեղծորեն զղջում է կատարածի համար, հանցագործությամբ տուժողին պատճառված գույքային վնասն ամբողջությամբ, քրեական գործի հատուցումից ավելի քան երկու ամիս առաջ, կամովին հատուցել է: Հաշվի առնելով Ա.Դավթյանի անձը բնութագրող վերը նշված տվյլաները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը` վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ Ա.Դավթյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ուստի նրա նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չպետք է կիրառել: Ասպիսով, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա Ա.Դավթյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին: Ա.Դավթյանի նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից: Գործում Ա.Դավթյանի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքների առկայության և պատասխանատվությունը ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում որոշում կայացնելով` նրա նկատմամբ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը մերժելու մասին, այն պատճառաբանությամբ, որ <<նշանակված պատիժները ամբաստանյալ Արմեն Դավթյանը պետք է կրի, քանի որ դրանց խոչնդոտող հանգամանքներ առկա չեն>>, առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 397-րդ հոդվածով նախատեսված քրեական օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում, չի կիրառել օրենքի այն հոդվածը, որը ենթակա էր կիրառման: Դա հանգեցրել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի պահանջներին չհամապատասխանող, չհիմնավորված դատական ակտի կայացման: Վերը նշված նյութական և դատավարական իրավունքի խախտումները, որոնք ազդել են ամբաստանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու մասով գործով ճիշտ որոշում կայացնելու համար, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ և 398-րդ հոդվածների հիման վրա, առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը փոփոխելու հիմք են: Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ- 395-րդ, 397-րդ, 398-րդ, 402-րդ հոդվածներով վերաքննիչ քրեական դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց 1. Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել: Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 325-րդ հոդվածի 1-ին մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 04-ի դատավճիռը ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի մասով փոփոխել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասին 1-ին կետով նշանակված 4/չորս/ տարի ժամկետով ազատազրկումը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի հիման վրա պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 2 /երկու/ տարի ժամկետով: Փորձաշրջանի ընթացքում Արմեն Սերյոժայի Դավթյանի վարքի վերահսկողությունը իրականացվելու է ՀՀ ԱՆ ՔԿՎ այլընտրանքային պատիժների կատարման հսկողության նրա բնակության վայրի բաժանմունքի կողմից: 2. Խափանման միջոց` չհեռանալու մասին ստորգրությունը, թողնել անփոփոխ ` մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը: 3. Մնացած մասերով դատավճիռը թողնել անփոփոխ: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան հրապարակման պահից` մեկամսյա ժամկետում: ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ Իսկականի հետ ճիշտ է` ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Հ.ՏԵՐ-ԱԴԱՄՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 11-06-2014 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 14-07-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 279, 190 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 14-07-2014 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 279, 190 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-12520/14 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 29-07-2014 |
|---|
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0235/01/13
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 11-07-2014 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Դատախազ |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Ա |
| Ազգանուն | Փանոսյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | ամբաստանյալ` Արմեն Սերյոժայի Դավթյան |
| Չափահաս | Այո |
| Բողոքը ստացվել է | Գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի դեմ |
Գործը ստացվել է վճռաբեկ դատարան
| Գործի առաքման ամսաթիվը | 14-07-2014 |
|---|---|
| Գրության համարը | Ե-12520 |
| Գործի ստացման ամսաթիվը | 18-07-2014 |
| Քրեական գործի հատորներ /փաստաթղթեր/ | 2 հատոր |
| Գործի համարը | ԵԿԴ/0235/01/13 |
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Պատասխանատվության ենթարկվածների թիվը | 1 |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 18-07-2014 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Արթուր |
| Ազգանուն | Պողոսյան |
Բողոքը թողնվել է առանց քննության
| Ամսաթիվ | 19-08-2014 |
|---|---|
| Հոդվածը | |
| Հիմքը | Վճռաբեկ բողոքը բերել էր այն անձը ով չուներ այդ իրավունքը |
| Որոշման բովանդակությունը | ԵԿԴ/0235/01/13 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿԴԱՏԱՐԱՆ ՈՐՈՇՈՒՄ ՎՃՌԱԲԵԿԲՈՂՈՔՆԱՌԱՆՑՔՆՆՈՒԹՅԱՆԹՈՂՆԵԼՈՒՄԱՍԻՆ 19օգոստոսի 2014թվականք.Երևան ՀՀվճռաբեկդատարանիքրեականպալատը (այսուհետ` Վճռաբեկդատարան), նախագահությամբԴ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ մասնակցությամբդատավորներԱ.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելովմեղադրողԱ.Փանոսյանիվճռաբեկբողոքըվարույթընդունելուհարցը, պարզեց, որայնպետքէթողնելառանցքննությանհետևյալպատճառաբանությամբ։ ԵրևանիԿենտրոնևՆորք-Մարաշվարչականշրջաններիընդհանուրիրավասությանառաջինատյանիդատարանի2014 թվականիմարտի4-իդատավճռովԱրմենԴավթյանըմեղավորէճանաչվելՀՀքրեականօրենսգրքի178-րդհոդվածի 3-րդմասի 1-ինկետով, 325-րդհոդվածի 1-ինմասովևդատապարտվելազատազրկման4 տարիժամկետով՝առանցգույքիբռնագրավման,ևտուգանքի՝ 200.000 ՀՀդրամիչափով։ ՊաշտպանիվերաքննիչբողոքիքննությանարդյունքումՀՀվերաքննիչքրեականդատարանը 2014 թվականիհունիսի11-ինորոշումէկայացրելբողոքըբավարարելու,ԵրևանիԿենտրոնևՆորք-Մարաշվարչականշրջաններիընդհանուրիրավասությանառաջինատյանիդատարանի2014 թվականիմարտի 4-իդատավճիռը՝պատժիմասովփոփոխելումասին։ՀՀքրեականօրենսգրքի 70-րդհոդվածիկարգով՝ամբաստանյալԱ.ԴավթյանինկատմամբՀՀքրեականօրենսգրքի 178-րդհոդվածի 3-րդմասի 1-ինկետովնշանակվածպատիժըպայմանականորենչկիրառել, սահմանելփորձաշրջան՝ 2 տարիժամկետով։ ՎերոգրյալորոշմանդեմվճռաբեկբողոքէբերելմեղադրողԱ.Փանոսյանը` խնդրելովբեկանելՀՀվերաքննիչքրեականդատարանի 2014 թվականիհունիսի11-իորոշումըևօրինականուժտալԵրևանիԿենտրոնևՆորք-Մարաշվարչականշրջաններիընդհանուրիրավասությանառաջինատյանիդատարանի2014 թվականիմարտի 4-իդատավճռին։ ՀՀքրեականդատավարությանօրենսգրքի 404-րդհոդվածի 1-ինմասիհամաձայն՝«Վերաքննիչդատարանի՝գործնըստէությանլուծողևգործնըստէությանչլուծողդատականակտերը, ինչպեսնաևվերաքննիչդատարանի՝գործնըստէությանչլուծողդատականակտերիվերանայմանարդյունքումկայացվածորոշումներըվճռաբեկդատարանբողոքարկելուիրավունքունեն՝ 1) դատավարությանմասնակիցները, բացառությամբքրեականհետապնդմանմարմինների, իսկօրենքովնախատեսվածդեպքերումնաևդիմողները. 2) գլխավորդատախազըևնրատեղակալները` օրենքովնախատեսվածդեպքերում»։ ՀՀքրեականդատավարությանօրենսգրքի 407-րդհոդվածի 5-րդմասիհամաձայն՝«Վճռաբեկբողոքըստորագրումէ(…)գլխավորդատախազըկամնրատեղակալը»։ Գործինյութերիևվճռաբեկբողոքիուսումնասիրությունիցերևումէ, որՀՀվերաքննիչքրեականդատարանի2014 թվականիհունիսի 11-իդատականակտիդեմվճռաբեկբողոքէբերելգործովմեղադրողԱ.Փանոսյանը։ Հիմքընդունելովվերոգրյալը` Վճռաբեկդատարաննարձանագրումէ, որսույնգործովվճռաբեկբողոքէբերելայնանձը, ովչուներայդիրավունքը։ ՀՀքրեականդատավարությանօրենսգրքի 414.1-րդհոդվածի 2-րդմասի 2-րդկետիհամաձայն՝«Վճռաբեկբողոքըթողնվումէառանցքննության, եթե՝ (...) վճռաբեկբողոքըներկայացրելէայնանձը, որըվճռաբեկբողոքներկայացնելուիրավունքչուներ»։ Հետևաբար, մեղադրողԱ.Փանոսյանիվճռաբեկբողոքըպետքէթողնելառանցքննության։ ԵլնելովվերոգրյալիցևղեկավարվելովՀՀքրեականդատավարությանօրենսգրքի 414.1-րդհոդվածով` Վճռաբեկդատարանը ՈՐՈՇԵՑ ՄեղադրողԱ.Փանոսյանիվճռաբեկբողոքըթողնելառանցքննության։ Որոշումնօրինականուժիմեջէմտնումկայացմանպահից, վերջնականէևենթակաչէբողոքարկման։ Նախագահող՝Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Դատավորներ՝Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 04-09-2014 |
|---|---|
| Դատարան | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ |
| Այլ նշումներ | 2 հատոր` 279, 211 թերթ: |