ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Գործ №ԵԿԴ/0115/01/13

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի
դատարանի դատավճիռը կայացրած դատարանի
կազմը նախագահող դատավոր` Մ. Պապոյան

Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

12 դեկտեմբերի 2013թ. ք. Երևան

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետև նաև`
Վերաքննիչ դատարան/ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ`

նախագահող դատավոր` Ա. ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
դատավորներ` Ս. ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ
Մ. ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ

քարտուղարությամբ` Ս. ՂՐՋՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
պաշտպան` Ս. ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
ամբաստանյալ` Շ. ՇԱԽԲԱԶՅԱՆԻ

դռնբաց դատական նիստում ամբաստանյալ Շահեն Երջանիկի Շախբազյանի պաշտպան Ա. Հովհաննիսյանի բերած վերաքննիչ բողոքի հիման վրա, վճռաբեկության կարգով քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի` Շահեն Երջանիկի Շախբազյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 193-րդ հոդվածով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

Գործի դատավարական նախապատմությունը.

1. ՀՀ ԿԱ ԱԱԾ քննչական վարչության քննիչ Ս. Ոսկանյանի` 2011թ. հունիսի 8-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 189-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 58206611 քրեական գործը և այն վարույթ է ընդունվել: /տես հ.1 գ-թ 6/

2. Քննիչ Ս. Ոսկանյանի 2011թ. հունիսի 8-ի որոշմամբ ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ հետաքննության վարչությունից ստացված` «Ռաֆլեն» ՍՊ ընկերության տնօրեն Մուշեղ Աբրահամյանի վերաբերյալ նյութերը միացվել են թիվ 58206611 քրեական գործին: /հ.1 գ-թ 238/


3. Քննիչ Ս. Ոսկանյանի` 2012թ. հունվարի 17-ի որոշմամբ թիվ 58206611 քրեական գործի վարույթից Շահեն Շախբազյանի կողմից «Արիան Շէ» ՍՊ ընկերության գործունեության վերաբերյալ դրվագով անջատվել է նոր քրեական գործ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 189-րդ հոդվածի 3-րդ մասով և այն ընդունվել է վարույթ, որին շնորհվել է 58200212 համարը: /հ.1 գ-թ 2ա-2բ/


4. Քննիչ Ս. Ոսկանյանի` 2012թ. հուլիսի 9-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 189-րդ հոդվածի 3-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 58205612 քրեական գործը: /հ.4 գ-թ 181/

5. Քննիչ Ս. Ոսկանյանի` 2012թ. հոկտեմբերի 8-ի որոշմամբ ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ հետաքննության վարչությունից ստացված` «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերության տնօրեն Շահեն Շախբազյանի վերաբերյալ նյութերը միացվել են թիվ 58200212 քրեական գործին:

6. Քննիչ Ս. Ոսկանյանի` 2012թ. դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ թիվ 58205612 քրեական գործով վարույթից «Սիրռաֆ» ՍՊ ընկերության անվամբ Մուշեղ Աբրահամյանի կողմից «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերության հետ կատարված գործարքների վերաբերյալ դրվագով «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերության տնօրեն Շահեն Շախբազյանի վերաբերյալ անջատվել է քրեական գործ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և այն ընդունվել է վարույթ, որին շնորհվել է 58213412 համարը: /հ.4 գ-թ 178-180/

7. Քննիչ Ս.Ոսկանյանի` 2012թ. դեկտեմբերի 25-ի որոշմամբ թիվ 58213412 քրեական գործը միացվել է թիվ 58200212 քրեական գործին: /հ.1 գ-թ 1-2/

8. Քննիչ Ս. Ոսկանյանի` 2013թ. հունիսի 6-ի որոշմամբ թիվ 58213412 քրեական գործով ՀՀ ՄՆ «ՊՄԱԹ և ՊՄՊ ծառայություն» ՊՈԱԿ-ի շինարար Ալեքսանդր Երեմի Ցուգունյանի և «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերության տնօրեն Շահեն Երջանիկի Շախբազյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել և քրեական գործի վարույթի մասը կարճվել է` նրանց արարքներում հանցակազմ չլինելու հիմքով: /հ.5 գ-թ 293-296/

9. Քննիչ Ս. Ոսկանյանի 2013թ. հունիսի 7-ի որոշմամբ թիվ 58213412 քրեական գործով Շ. Շախբազյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 193-րդ հոդվածով, և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է ստորագրություն չհեռանալու մասին: /հ.5 գ-թ 300-302, 307-308/

10. 2013թ. հունիսի 20-ին Շ. Շախբազյանի վերաբերյալ թիվ 58213412 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան /այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան/, որտեղ քրեական գործը ստացվել է 2013թ. հունիսի 25-ին: /հ.5 գ-թ 343-355, հ.6 գ-թ 1/

11. Առաջին ատյանի դատարանի` 2013թ. հունիսի 26-ի որոշմամբ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ, իսկ 2013թ. հուլիսի 10-ի որոշմամբ քրեական գործը նշանակվել է դատական քննության: /հ.6 գ-թ 2, 8/

12. Առաջին ատյանի դատարանի` 2013թ. հուլիսի 19-ի դատավճռով Շահեն Երջանիկի Շախբազյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 193-րդ հոդվածով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով Շ. Շախբազյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 2 /երկու/ տարի ժամկետով, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 193-րդ հոդվածով` ազատազրկում` 2 /երկու/ տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու կանոնի կիրառմամբ, Շ. Շախբազյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով նշանակված պատժին` 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկմանը, գումարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 193-րդ հոդվածով նշանակված պատժի` 2 /երկու/ տարի ժամկետով ազատազրկման, 1 /մեկ/ տարի ժամկետով ազատազրկումը և Շ. Շախբազյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 3 /երեք/ տարի ժամկետով` պատժի կրման սկիզբը հաշվվելով փաստացի արգելանքի վերցնելու պահից:
Շ. Շախբազյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Քաղաքացիական հայցը բավարարվել է մասնակի. որոշվել է Շ. Շախբազյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնաս, բռնագանձել 8.258.807 /ութ միլիոն երկու հարյուր հիսունութ հազար ութ հարյուր յոթ/ ՀՀ դրամ: Դատական ծախսերի հարցը համարվել է լուծված: /հ.6 գ-թ 25-30/

13. Ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանի պաշտպան Ա. Հովհաննիսյանը 2013թ. օգոստոսի 20-ին վերաքննիչ բողոք է ներկայացրել վերոհիշյալ դատավճռի դեմ:
Վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ գրավոր պատասխան առարկություններ Վերաքննիչ դատարանում չեն ներկայացվել:

14. Քրեական գործի նյութերը Վերաքննիչ դատարանում ստացվել են 2013թ. օգոստոսի 27-ին: Վերաքննիչ դատարանի` 2013թ. օգոստոսի 29-ի որոշմամբ վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, նշանակվել է Վերաքննիչ դատարանի դատաքննության:

Գործի փաստական հանգամանքները.

15. Առաջին ատյանի դատարանի կողմից ամբաստանյալ Ա. Թորոսյանը դատապարտվել է այն արարքների համար, որ նա, 2011թ. մարտի 25-ին իր կնոջ` Էմմա Վարժիկի Շախբազյանի անվամբ հիմնադրել է «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերությունը, այն հաշվառել ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ Կենտրոնի հարկային տեսչությունում և նույն թվականի ապրիլի 1-ից ստանձնելով ընկերության տնօրենի պարտականությունները, ձեռնարկատիրական գործունեության ծավալման ընթացքում, մի շարք կազմակերպություններից ձեռք է բերել անապրանք, առանց ծառայությունների մատուցման հաշիվ-ապրանքագրեր` նպատակ ունենալով չարամտորեն խուսափել հարկային պարտավորությունները կատարելուց: Այսպես. 2011 թվականի ապրիլին «Ռաֆլեն» ՍՊ ընկերության հետ կատարելով անապրանք գործարքներ, նշված ընկերությունից ձեռք է բերել 2.106.728 ՀՀ դրամի, թվով չորս` թիվ 39, 40, 42 և 45 առանց ապրանքների մատակարարման կեղծ հաշվի-ապրանքագրեր, իսկ 2011 թվականի նոյեմբեր-դեկտեմբեր ամիսների ընթացքում «Սիրռաֆ» ՍՊ ընկերության հետ կատարելով անապրանք գործարքներ, նշված ընկերությունից ձեռք է բերել 21.048.196 ՀՀ դրամի թվով երեք` թիվ Ա23083859, Ա7289034124 և Ա5599286237 առանց ապրանքների մատակարարման կեղծ հաշիվ-ապրանքագրեր, որոնց հիման վրա, հարկային պարտավորությունները կատարելուց չարամտորեն խուսափելու դիտավորությամբ, 2011 թվականի 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ եռամսյակների ընթացքում ծավալած ձեռնարկատիրական գործունեության վերաբերյալ կազմված և ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ Կենտրոնի հարկային տեսչություն ներկայացրած ԱԱՀ-ի հաշվարկներում մտցրել է ակնհայտ խեղաթյուրված տվյալներ, ինչի հետևանքով պետական բյուջե վճարման ենթակա ԱԱՀ-ն նվազեցրել է 2.751.227 ՀՀ դրամի չափով: Միևնույն ժամանակահատվածում Շահեն Շախբազյանը 2011 թվականի ընթացքում ծավալած ձեռնարկատիրական գործունեության վերաբերյալ չի կազմել և ընկերության հաշվառման հարկային մարմնին` ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ Կենտրոնի հարկային տեսչությանը չի ներկայացրել օրենսդրությամբ նախատեսված հաշվետվություններ, հաշվարկներ, հարկման հիմք հանդիսացող այլ փաստաթղթեր, մասնավորապես` շահութահարկի հաշվարկ, որի հետևանքով չի հաշվարկվել և պետական բյուջե չի վճարվել 2.948.551 ՀՀ դրամի շահութահարկ: Այսինքն` Շահեն Շախբազյանը, հանդիսանալով «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերության տնօրեն, 2011 թվականի հաշվետու տարվա կտրվածքով հարկային օրենսդրության պահանջների խախտմամբ, հարկման համար հիմք հանդիսացող փաստաթղթերում` ԱԱՀ-ի հաշվարկներում ԱԱՀ-ի կրեդիտից նվազեցման ենթակա գումարի վերաբերյալ ակնհայտ խեղաթյուրված տվյալներ մտցնելու և օրենսդրությամբ նախատեսված հարկման հիմք հանդիսացող փաստաթղթեր` 2011 թվականի հաշվետու տարվա շահութահարկի հաշվարկ չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերով` 5.699.778 ՀՀ դրամ հարկերը վճարելուց, որը տույժ և տուգանքներով կազմում է 39.921.078 ՀՀ դրամ (3.120.628 տույժեր + 31.100.672 տուգանքներ): Բացի այդ, Շահեն Շախբազյանը, ելնելով անձնական գույքային շահերից, կանխամտածված սնանկության դիտավորությամբ, «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերության 2011 թվականի 2-րդ եռամսյակից մինչև 2012 թվականի 1-ին եռամսյակը ներառյալ ընկած ժամանակաշրջանում ծավալած ձեռնարկատիրական գործունեության ընթացքում տվել է հաշվապահական ձևակերպումներ, որոնք ուղղված են եղել ընկերությունում անվճարունակության հատկանիշների ստեղծմանը, ինչի հետևանքով պետությանը պատճառվել է` 2.559.029 ՀՀ դրամի չափով վնաս: Այսպես. Շահեն Շախբազյանը «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերության կողմից տարբեր գնորդներին մատակարարված ծառայությունների դիմաց ստացված հասույթը ընկերությունում սահմանված կարգով չի հաշվառվել, որով և քողարկել է ընկերության ընթացիկ ակտիվները, մասնավորապես` ընկերության կողմից գնորդներից ստացված հասույթի գումարների որոշակի մասը պետական բյուջեի նկատմամբ ունեցած պարտավորություններին չուղղելու նպատակով, գնորդներին մատուցված ծառայությունների համար շուկայից կանխիկ վճարմամբ ձեռք է բերել տարբեր շինանյութեր, որից հետո կազմելով անապրանք հաշիվ-ապրանքագրեր ցույց է տվել, թե իբր շինանյութերը ձեռք են բերվել «Ռաֆլեն» և «Սիրռաֆ» ՍՊ ընկերություններից: Նշված անապրանք հաշիվ-ապրանքագրերի հիման վրա, մատակարարներին փոխանցվել են գումարներ, որոնք որոշակի կորստով անձամբ կանխիկ ետ է ստացել և տնօրինել է, որով և նվազեցվել է ընկերության ընթացիկ ակտիվները: «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերությունն ունեցել է միայն ընթացիկ ակտիվների գծով` 15.059.424 ՀՀ դրամի չափով զուտ եկամուտ, այդ թվում` 2011 թվականի կտրվածքով` 14.742.757 ՀՀ դրամ, 2012 թվականի 1-ին եռամսյակի կտրվածքով` 316.667 ՀՀ դրամ, այսինքն` «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերությունում զուտ ակտիվների աճ տեղի չի ունեցել, այլ տեղի է ունեցել նվազում` 14.426.090 (14742757-316667) ՀՀ դրամի չափով, իսկ Շահեն Շախբազյանը, հանդիսանալով «ՄՄՄԼՇԷՆ» ՍՊ ընկերության տնօրեն, 2012 թվականի ընթացքում հնարավորություն է ունեցել մարել պետական բյուջեի նկատմամբ ունեցած` 2.559.029 ՀՀ դրամը, ինչը չի կատարել և այդ չափով վնաս է պատճառել պետությանը:

Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.

Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.

16. Ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանի պաշտպան Ա. Հովհաննիսյանը ներկայացրած վերաքննիչ բողոքում մասնավորապես նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանի` 2013թ. հուլիսի 19-ի դատավճիռն անօրինական է, անհիմն և չպատճառաբանված, չեն կիրառվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ և 70-րդ հոդվածների պահանջները, խախտվել է ՀՀ դատական օրենսգրքի 15-րդ հոդվածի 4-րղ մասի պահանջր և անտեսվել ՀՀ վճռաբեկ դատարանի դիրքորոշումը, որն արտահայտված է մի շարք որոշումներում, հաշվի չի առնվել այն մեղմացնող հանգամանքները, որոնք թվարկված են դատավճռում, դրանք միայն թվարկվել են:
Պաշտպանը նշել է, որ ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանը լիովին մեղավոր է իրեն ճանաչել, զղջացել կատարած արարքի համար, նախկինում արտավորված չի եղել, բնութարվում է դրական:
Մինչ դատաքննությունն սկսելն իր պաշտպանյալը միջնորդել է դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և հայտնել, որ միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր, խորհրդակցել է պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու հետեանքներր, առաջադրված մեղադրանքն իրեն պարզ է, համաձայն է մեղադրանքի հետ:
Առաջին ատյանի դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հողվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին:
Պաշտպանը նշել է, որ վերաքննիչ բոդոքը բերվել է դատավճիռը մասնակի բեկանելու, մեղմացնելու և փոփոխելու ազատազրկման ձևով 3 /երեք/ տարի ժամկետով սահմանված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու պատճառաբանությամբ:
ՀՀ քրեական օրենսզքրի 10-րդ և11-րդ հոդվածները սահմանում են պատասխանատվության անհատականացման, մարդասիրության սկզբունքները:
Նախ, Առաջին ատյանի դատարանն իր պաշտպանյալի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս պետք է առաջնորդվեր վերը նշված հոդվածների դրույթներով և ելներ այն իրողությունից, որ օրենքի առաջնային պահանջը պատժի արդարացիությունն է, որը որպես քրեական իրավունքի սկզբունք ձևակերպված է ՀՀ քրեական օրենսրքի 10-րդ հոդվածում:
Առաջին ատյանի դատարանն անտեսել է նաև վերը նշված իրավական նորմը և հաշվի չառնելով մի շարք մեղմացնող հանգամանքները, միանշանակ ուղղման և սոցիալական արսդարության վերականզման միակ միջոցը տեսել է ազատազրկման մեջ:
Առաջին ատյանի դատարանը չի պատճառաբանել նաև, թե ի՞նչու է մի շարք մեղամացնող հանագմանքներ թվարկելուց հետո նշանակում ազատազրկում:
Մինչդեռ, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի 4-րդ մասի` դատարանի դատավճիռը պետք է լինի պատճառաբանված: Պատճառաբանման ենթակա են դատարանի կողմից դատավճոում շարադրվող բոլոր հետևությունները և որոշումները:
Հղում կատարելով վիճարկվող դատական ակտի պատճառաբանական մասը` պաշտպանը նշել է, Առաջին ատյանի դատարանր Շ. Շախբազյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հողվածով նախատեսված դրույթը բացառել է, քանի որ պատժի չկիրառմամբ կխախտվեն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված` արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության տեսանկյունից ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 193-րդ հոդվածով ազատազրկման ձևով պատիժ կրելն ավելի հիմնավոր է սոցիալական արդարության, պատժի ենթարկված անձի ուղղման և հանցագործությունների կանխման տեսանկյունից:
Այսինքն, Առաջին ատյանի դատարանը, միայն հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ հողվածի սանկցիան նախատեսում է միայն ազատազրկում, բացառել է պատիժը պայմանականորեն կիրառելու ինստիտուտը:
Առաջին ատյանի դատարանի կողմից խախտվել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հողվածների դրույթները:
Իր հետևությունները հիմնավորելու համար բողոքի հեղինակը վկայակոչել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հողվածը, 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը, 48-րդ հոդվածը, 61-րդ հոդվածի 3-րդ մասը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հողվածը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածը և նշել, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը հանցագործության տեսակի հետ կապված որևէ սահմանափակման չի ենթարկվում: Դրա կիրառումը սահմանափակված չէ նաև հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանով ու բնույթով, ինչպես նաև անձանց շրջանակով, որոնց նկատմամբ այն չի կարող կիրառվել: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է:
Վկայակոչելով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` 2006թ. հոկտեմբերի 13-ի թիվ ՎԲ-231/06 և 2009թ. հունիսի 29-ի թիվ ԱՐԱԴ/0050/01/08 որոշումների իրավական դրույթները` պաշտպան Ա. Հովհաննիսյանը նշել է, որ քրեական գործի նյութերից երևում է, որ իր պաշտպանյալը նախկինում դատապարտված չի եղել, բնութագրվում է դրականորեն, նախաքննության ընթացքում իրել լիովին մեղավոր է ճանաչել, տվել ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, աջակցել հանցագործության բացահայտմանը, որն արտահայտվել է գործի հանգամանքները մանրամասն ներկայացնելով: Իսկ պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան:
Հաշվի առնելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող վերր նշված տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը` պաշտպանը գտել է, որ իր պաշտպանյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ուստի իմ պաշտպանյալի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չպետք է կիրառել:
Ըստ բողոքի հեղինակի, դատավճռով նշանակված պատիժն անարդարացի է ակնհայտ սխալ լինելու պատճառով, այն չի համապատասխանում իր պաշտպանյալին վերագրվող հանցագործության ծանրությանը և հանցագործություն կատարած անձին:
Միաժամանակ պաշտպան Ա. Հովհաննիսյանը նշել է, որ առկա են բացառիկ հանգամանքներ, որոնց պայմաններում կարելի է կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կամ 64-րդ հողվածի դրույթները, որոնք Առաջին ատյանի դատարանի կողմից չեն կիրառվել և խախտվել է պատժի նշանակման ընդհանուր սկգբունքները:

17. Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376-րդ, 3761-րդ և 378-րդ հոդվածներով, 379-րդ հողվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, 3801-րդ և 381-րդ հոդվածներով` Ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանի պաշտպան Ա. Հովհաննիսյանը խնդրել է Առաջին ատյանի դատարանի կողմից թիվ ԵԿԴ/0115/01/13 քրեական գործով 2013թ. հուլիսի 19-ին կայացված դատավճիռը բեկանել և փոփոխել, մեղմացնել նշանակված պատիժը, պայմանականորեն չկիրառել պատիժը և սահմանել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով նախատեսված փորձաշրջան:
Վերը նշված հոդվածը չկիրառելու դեպքում մեղմացնել նշանակված պատիժը կամ կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի դրույթները /ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 399-րդ հոդված/:

Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.

Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով վերաքննիչ բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին պաշտպանի և ամբաստանյալի ելույթները, ինչպես նաև` ուսումնասիրելով, վերլուծելով գործի նյութերը, դրանք գնահատելով իրենց համակցությամբ, ներքին համոզմամբ, հանգում է այն հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` դատական ակտը թողնելով օրինական ուժի մեջ, հետևյալ պատճառաբանությամբ.

18. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`/…/
6/ ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7/ ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8/ ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը/…/>>:

19. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածում սահմանված են պատժի հասկացությունը և նպատակները:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի. <<1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ: Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Վերոհիշյալ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:>>:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն. <<Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:>>:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով, դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս:
Նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:

20. Առաջին ատյանի դատարանը, համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները, որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին, այնուհետև, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտել է, որ ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանը կատարել է արարքներ` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 193-րդ հոդվածով:

21. Առաջին ատյանի դատարանը, ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, մասնավորապես` ինքնախոստովանական ցուցմունքները, ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի պահանջագիրը, արձանագրել է, որ Շ. Շախբազյանի անձը դրականորեն բնութագրող հանգամանքներ են ամուսնացած լինելը, բարձրագույն կրթություն ունենալը, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ տալը և կատարածի համար զղջալը:
Առաջին ատյանի դատարանը Շ. Շախբազյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտել նախկինում արատավորված` դատապարտված չլինելը, միաժամանակ արձանագրել է Շ. Շախբազյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը:

22. Առաջին ատյանի դատարանը գտել է, որ կատարած արարքների համար ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Առաջին ատյանի դատարանը դատարանը, հաշվի առնելով Շ. Շախբազյանի կատարած արարքների` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան դրականորեն բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքը, պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև այն, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 193-րդ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված է պատիժ միայն ազատազրկման ձևով, իսկ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված է պատիժ նաև ազատազրկման ձևով, գտել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու համար Շ. Շախբազյանի նկատմամբ 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 193-րդ հոդվածով նախատեսված արարքներ կատարելու համար պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկման ձևով: Ընդ որում` նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված` պատիժները մասնակիորեն գումարելու կանոնի կիրառմամբ, որը նա պետք է կրի:

23. ՀՀ գլխավոր դատախազության ՀՀ ազգային անվտանգության մարմիններում քննվող և կիբերհանցագործությունների գործերով վարչության դատախազ Գ. Տիգրանյանը սույն քրեական գործով ներկայացրել է քաղաքացիական հայց` ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանից պահանջելով հօգուտ պետական բյուջեի բռնագանձել 42.480.107 ՀՀ դրամ:
Առաջին ատյսնի դատարանն արձանագրել է, որ քրեական գործով հաստատվել է, որ Հայաստանի Հանրապետությանը հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառվել է ոչ թե 42.480.107 ՀՀ դրամի, այլ` 8.258.807 ՀՀ դրամի վնաս, ուստի գտել է, որ Շ. Շախբազյանի դեմ ներկայացված քաղաքացիական հայցի պահանջը պետք է բավարարել մասնակի և Շ. Շախբազյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնաս, պետք է բռնագանձել 8.258.807 ՀՀ դրամ: /Նմանատիպ իրավական դիրքորոշում է հայտնել նաև ՀՀ վճռաբեկ դատարանը` ԼԴ/0327/01/10 գործով 2011թ. հոկտեմբերի 20-ին կայացված որոշման 23-րդ կետում` նշելով հետևյալը. <<18. /…/ քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասն է/…/>>:/

24. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասում սահմանված է. <<Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:>>:
Փաստորեն պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց ռեալ /իրական/ պատիժ նշանակելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության մասին: Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով ամրագրված` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները սպառիչ չեն: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:

25. ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու կապակցությամբ իր դիրքորոշումն արտահայտել է Թամարա Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի թիվ ՎԲ-192/07 որոշման մեջ` մասնավորապես նշելով հետևյալը.
<<Քրեական օրենքի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
(…) Այսպիսով, գործի տվյալներով հիմնավորված է, որ Թ. Տեր-Գրիգորյանը նախկինում դատապարտված չի եղել, վատառողջ է, պատճառված նյութական վնասն ամբողջովին վերականգնել է:
Վճռաբեկ դատարանը, հաշվի առնելով հանցավորի անձը և նրա պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, այդ թվում` հանցագործությամբ պատճառված նյութական վնասն ամբողջությամբ վերականգնված լինելը, ինչն էականորեն նվազեցնում է հանցագործության հասարակական վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալ Թամարա Տեր-Գրիգորյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու միջոցով տվյալ գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործության կանխմանը>>:
Այդպիսով, ՀՀ վճռաբեկ դատարանը սույն որոշմամբ հայտնել է այն դիրքորոշումը, որ հանցագործությամբ պատճառված նյութական վնասն ամբողջությամբ վերականգնված լինելու հանգամանքն էականորեն կարող է նվազեցնել հանցագործության հասարակական վտանգավորության աստիճանը:

26. Վերաքննիչ դատարանը, քննարկելով ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու հարցը, կարևորում է նաև հանցագործությամբ պատճառված նյութական վնասի հատուցման հանգամանքը:
Ինչպես երևում է գործի նյութերից` ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանի կողմից կատարված հանցագործությամբ պատճատված վնասը չի հատուցվել, ինչն էականորեն կարող էր նվազեցնել նրա կողմից կատարած հանցագործության հասարակական վտանգավորության աստիճանը:

27. Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով Շ. Շախբազյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը մեղմացնելու կամ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրավցելիության հարցերը և նկատի ունենալով Շ. Շախբազյանի կողմից հանցագործության կատարման վերը նշված հանգամանքները, արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, գործի նման փաստական տվյալների առկայության պայմաններում հանգում է այն հետևության, որ Առաջին ատյանի դատարանը, պահպանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները /ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ, 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ, 62-րդ, 63-րդ հոդվածներ/, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայի սահմաններում` Շ. Շախբազյանի նկատմամբ պատիժ է նշանակել ազատազրկում` 2 /երկու/ տարի ժամկետով, իսկ 193-րդ հոդվածով` ազատազրկման` 2 /երկու/ տարի ժամկետով, այնուհետև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կարգով վերջնական պատիժ է նշանակել ազատազրկում` 3 /երեք/ տարի ժամկետով, որը համապատասխանում է հանցագործության ծանրությանն ու ամբաստանյալի անձին, և որով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակներին` սոցիալական արդարության վերականգմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը և որ վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկները Շ. Շախբազյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը մեղմացնելու կամ պայմանականորեն չկիրառելու հիմք չեն կարող դառնալ:

28. Անդրադառնալով ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանի պաշտպան Ա. Հովհաննիսյանի վերաքննիչ բողոքում նշված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի և 193-րդ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված նվազագույն պատժից ավելի մեղմ պատիժ նշանակելու հանգամանքին` Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն ևս անհիմն է` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի համաձայն. <<1. Հանցանքի շարժառիթների ու նպատակների, հանցավորի դերի, հանցանքը կատարելիս ու դրանից հետո նրա վարքագծի և այլ հանգամանքների հետ կապված բացառիկ հանգամանքների առկայության դեպքում, որոնք էականորեն նվազեցնում են հանցանքի``հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, ինչպես նաև խմբակային հանցագործության մասնակցի կողմից խմբի կատարած հանցանքը բացահայտելուն ակտիվորեն աջակցելու դեպքում կարող է նշանակվել սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածով նախատեսված պատժի նվազագույն չափից ավելի ցածր պատիժ կամ ավելի մեղմ պատժատեսակ, քան նախատեսված է այդ հոդվածով, կամ չկիրառել որպես պարտադիր նախատեսված լրացուցիչ պատիժ:
2. Բացառիկ կարող են ճանաչվել ինչպես առանձին մեղմացնող հանգամանքները, այնպես էլ այդ հանգամանքների համակցությունը:>>:
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն Աշոտ Սերգեյի Գրիգորյանի վերաբերյալ գործով 2009թ. փետրվարի 17-ի թիվ ԵՔՐԴ/0057/01/08 որոշմամբ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը.
<</…/Բացառիկ հանգամանքները կապված են հանցանքի շարժառիթների ու նպատակների, հանցավորի դերի, հանցանքը կատարելիս ու դրանից հետո նրա վարքագծի հետ: Այդպիսիք կարող են լինել նաև այլ հանգամանքներ, որոնք էականորեն նվազեցնում են հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը: Ընդ որում, կարևորը ոչ թե պատիժը մեղմացնող տվյալների քանակն է, այլ այն, թե ինչքանով են դրանք էականորեն ազդել հանցանքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի նվազեցման վրա՚ /տե՛ս Հ. Հաբեշյանի գործով Վճռաբեկ դատարանի 2007թ. օգոստոսի 30-ի որոշումը/:
“Օրենքում օգտագործված “բացառիկ” բառը ենթադրում է, որ տվյալ փաստական հանգամանքը կամ դրանց համակցությունը դուրս են գալիս սովորականի շրջանակներից: Այլ կերպ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի կիրառման համար հիմք հանդիսացած մեղմացնող հանգամանքը կամ մեղմացնող հանգամանքների համակցությունը պետք է այն աստիճան առանձնահատուկ լինեն, որ վերածվեն բացառության” /տե՛ս Հ. Հովհաննիսյանի գործով ՀՀ վճռաբեկ դատարանի` 2008թ. փետրվարի 29-ի որոշման 19-րդ կետը/ /.../>>
Ինչպես երևում է սույն քրեական գործի նյութերից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 64-րդ հոդվածի հիմք հանդիսացող ամբաստանյալ Շ. Շախբազյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները կամ դրանց համակցությունը, որոնք պետք է այն աստիճան առանձնահատուկ լինեն, որ վերածվեն բացառության, սույն քրեական գործով առկա չեն:

29. Վերաքննիչ դատարանը վերոշարադրյալ հիմքերով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2013թ. հուլիսի 19-ի վերոհիշյալ դատավճիռը համարում է ճիշտ, իսկ վերաքննիչ բողոքում և դատաքննության ընթացքում բերված պատճառաբանությունները, եզրահանգումներն` անհիմն, և թույլ չի տրվել նյութական և դատավարական իրավունքի խախտում:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ հոդվածով, 394-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, 402-րդ, 404-րդ հոդվածներով, 412-րդ հոդվածի 1-ին մասով` Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1. Վերաքննիչ բողոքը մերժել:

2. Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի` 2013թ. հուլիսի 19-ի դատավճիռը` Շահեն Երջանիկի Շախբազյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 193-րդ հոդվածով, թողնել օրինական ուժի մեջ:

3. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ս. ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ

Մ. ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ