ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ
ԵԿԴ/0089/01/13
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական
շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի
դատարանի դատավճիռը կայացրած դատարանի
կազմը նախագահող դատավոր` Գ.Պողոսյան


ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


05 օգոստոսի 2014թ. ք.Երևան

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ`
Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ս. ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ
Ա. ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Ռ.ԴԱՎՈՅԱՆԻ
Ս.ՂՐՋՅԱՆԻ

ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`

ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ա. ՄԱՆՈՒԿՅԱՆԻ

ՊԱՇՏՊԱՆՆԵՐ` Թ.ԲԱՂԴԱՍԱՐՅԱՆԻ
Լ.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ
Ս.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ

ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼՆԵՐ` Հ.ՂԱԶԱՐՅԱՆԻ
Վ.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
Հ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ
Մ.ՄԿՐՏՉՅԱՆԻ

դռնբաց դատական նիստում Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա. Մանուկյանի և ամբաստանյալ Մ. Մկրտչյանի վերաքննիչ բողոքների հիման վրա վճռաբեկության կարգով քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Հարություն Լիպարիտի Ղազարյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Վարդան Հրաչյայի Խաչատրյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով /երկու դրվագ/ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Համլետ Հոմբերտի Ավետիսյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով /5 դրվագով/, Մուշեգ Սմբատովիչի Մկրտչյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով /4 դրվագով/`

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Նոր Նորքի քննչական բաժնի քննիչ Կ.Կիրակոսյանի 03.04.2012թ. որոշմամբ թիվ 17104512 քրեական գործի նյութերով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցել է թիվ 17109212 քրեական գործն ու այն առանձնացրել առանձին վարույթում։
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի ՀԿԳ ավագ քննիչ Ս.Հակոբյանի 20.08.2012թ. որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցել է թիվ 13149012 քրեական գործն ու այն ընդունվել է վարույթ։
Նախաքննության մարմնի 21.08.2012թ. որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով հարուցել է թիվ 13149212 քրեական գործն ու այն ընդունվել է վարույթ։
Նույն մարմնի 27.08.2012թ. որոշմամբ Դ.Մնացականյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու որպես խափանման միջոց` մեղադրյալի նկատմամբ ընտրվել է ստորագրություն չհեռանալու մասին։
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Նոր Նորքի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Կ.Կիրակոսյանի 27.08.2012թ. որոշմամբ վերսկսվել է թիվ 17109212 քրեական գործով կասեցված վարույթը։
Նախաքննության մարմնի 28.08.2012թ. որոշմամբ Վ.Խաչատրյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
Նույն մարմնի 28.08.2012թ. որոշմամբ թիվ 17109212 քրեական գործի նյութերով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցել է թիվ 17123112 քրեական գործն ու այն առանձնացվել է առանձին վարույթում։
Նախաքննության մարմնի 29.08.2012թ. որոշմամբ Դ.Հարությունյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
Նույն մարմնի 29.08.2012թ. որոշմամբ Մ.Ոսկանյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով ու մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի ՀԿԳ ավագ քննիչ Ս.Հակոբյանի 10.09.2012թ. որոշմամբ թիվ 13149012 քրեական գործը միացվել է թիվ 13149212 քրեական գործին և նախաքննությունը կատարվել է թիվ 13149212 համարով։
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Նոր Նորքի քննչական բաժնի քննիչ
Ա.Դանիելյանի 25.10.2012թ. որոշմամբ թիվ 17123112 քրեական գործն ընդունել է վարույթ։ 26.10.2012թ. Հ.Ղազարյանը ձերբակալվել է։
Նախաքննության մարմնի 27.10.2012թ. որոշմամբ Հ.Ղազարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով այն բանի համար, որ նա. «2012թ. օգոստոսի 16-ին՝ երեկոյան, իր՝ Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 9-րդ զանգված 1-ին շենքի 46 բնակարանում խո-շոր չափի` 8,830 գրամ հաստատուն չոր քաշով, «Մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը նվիրելու միջոցով ապօրինի իրացրել է Մհեր Դավթի Ոսկանյանին»։
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 27.10.2012թ. որոշմամբ Հ.Ղազարյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանքը։
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Նոր Նորքի քննչական բաժնի քննիչ Ա.Դանիելյանի 01.11.2012թ. որոշմամբ թիվ 17123112 քրեական գործն ուղարկվել է Կենտրոնի քննչական բաժին։
Նախաքննության մարմնի 01.11.2012թ. որոշմամբ Վ.Խաչատրյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով այն բանի համար, որ նա. «Կատարել է առանց իրացնելու նպատակի՝ ապօրինի, զգալի չափի «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոցի ձեռք բերման օժանդակություն, բացի այդ, Մհեր Դավթի Ոսկանյանի հետ նախնական համաձայնության գալով՝ առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք է բերել և պահել խոշոր չափի` 8,830 գրամ, «չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց։
Այսպես. Դավիթ Լեռնիկի Մնացականյանը 2012թ. հունիս ամսվա ընթացքում իր ընկերուհի Մարինե Խաչատրյանի եղբայր Վարդան Խաչատրյանի հետ տեղի ունեցած խոսակցության ընթացքում հայտնել է, որ ցանկանում է իր գործածման համար թմրամիջոց ձեռք բերել, ապա խնդրել է օժանդակել այդպիսիք ձեռք բերելու հարցում։ Վ.Խաչատրյանը համաձայնել է օժանդակել Դ.Մնացականյանին, ապա թմրամիջոց ձեռք բերելու նպատակով վերջինիս ծանոթացրել է իրենց թաղամասի բնակիչ Դավիթ Ղարիբի Հարությունյանի հետ։ Վերջինս Դ.Մնացականյանին տեղեկացրել է, որ ծանոթ թմրավաճառ ունի, որից իր գործածման համար թմրամիջոցներ է ձեռք բերում, ապա խոստացել է օժանդակել Դ.Մնացականյանին և նրա համար նույնպես թմրամիջոց ձեռք բերել։
Դրանից հետո, 2012թ. հունիս ամսին՝ գործով չպարզված օրը, պայմանավորվածության համաձայն Դ.Մնացականյանը և Դ.Հարությունյանը հանդիպել են Երևան քաղաքի Նոր Նորքի թիվ 44 շենքի բակում, ապա վերջինիս կողմից վարվող «Վազ 2106» մակնիշի ավտոմեքենայով գնացել են հարևան շենքի բակ, որտեղ Դ.Հարությունյանն առանց իրացնելու նպատակի` սեփական գործածման համար, Սամվել Կոլյայի Խաչատրյանից 5.000 ՀՀ դրամով ձեռք է բերել քանակությունը չպարզված «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, իսկ Դ.Մնացականյանի կողմից տրամադրած 15.000 ՀՀ դրամով` զգալի չափի` 0,398 գրամ, «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որից հետո վերադառնալով՝ թմրամիջոցը փոխանցել է Դ.Մնացականյանին, որն էլ վերջինիս մոտ հայտնաբերվել է 2012թ. օգոստոսի 20-ին՝ ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնում կատարված անձնական խուզարկության ընթացքում։
2012թ. օգոստոս ամսին Վ.Խաչատրյանն իրենց թաղամասի բնակիչ Մհեր Ոսկանյանի հետ տեղի ունեցած խոսակցության ընթացքում նրան հայտնել է ապօրինի թմրամիջոց ձեռք բերելու և գործածելու իր մտադրության մասին, ապա տեղեկանալով, որ վերջինս նույնպես թմրամիջոցներ գործածելու ցանկություն ունի, Մ.Ոսկանյանի հետ այդպիսիք համատեղ ձեռք բերելու և գործածելու շուրջ համաձայնության է եկել։ Մ.Ոսկանյանը Վ.Խաչատրյանին հայտնել է, որ իր ծանոթ Հարություն Լիպարիտի Ղազարյանից կարող է թմրամիջոց ձեռք բերել, որից հետո 2012թ. օգոստոսի 18-ին՝ երեկոյան, Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 9-րդ զանգվածում հանդիպելով Հ.Ղազարյանին, վերջինիցս առանց իրացնելու նպատակի` իր և Վ.Խաչատրյանի համատեղ գործածման համար, ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափի` 8,830 գրամ, «չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոց, որը հանձնել է Վ.Խաչատրյանի պահպանությանը։
Վ.Խաչատրյանը հիշյալ թմրամիջոցից 1,267 գրամ քաշով «չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցն առանձնացրել և հետագա գործածման նպատակով պահել է գուլպայի մեջ, իսկ մնացած 7,563 գրամ թմրամիջոցը պահել է անդրավարտիքի գրպանում։
2012թ. օգոստոսի 20-ին Վ.Խաչատրյանը բերման է ենթարկվել ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին, որտեղ կատարված անձնական խուզարկության ընթացքում նրա և Մ.Ոսկանյանի կողմից առանց իրացնելու նպատակի ապօրինի ձեռք բերված և պահվող խոշոր չա-փի` 8,830 գրամ ընդհանուր քաշով, «չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցը հայտնաբերվել է»։
Մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի ՀԿԳ ավագ քննիչ Ս.Հակոբյանի 01.11.2012թ. որոշմամբ թիվ 17123112 քրեական գործն ընդունել է վարույթ, իսկ նույն օրվա մեկ այլ որոշմամբ թիվ 17123112 քրեական գործը միացվել է թիվ 13149212 քրեական գործին և նախաքննությունը կատարվել է թիվ 13149212 համարով։
Նախաքննության մարմնի 17.05.2013թ. որոշմամբ Մ.Մկրտչյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված 4 դրվագով այն բանի համար, որ նա. «2012թ. հուլիս-օգոստոս ամսին՝ քննությամբ չպարզված օրը, առանց իրացնելու նպատակի՝ իր գործածման համար, Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանից՝ վերջինիս Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 5-րդ զանգված, 13Ա շենքի 57 բնակարանում ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափի` 4.09 գրամ, «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որը ծխելու եղանակով օգտագործել է։
Բացի այդ, Մ.Մկրտչյանը 2012թ. հուլիս-օգոստոս ամսին՝ քննությամբ չպարզված օրը, առանց իրացնելու նպատակի՝ իր գործածման համար, Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանից՝ վերջինիս Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 5-րդ զանգված, 13Ա շենքի 57 բնակարանում ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափի` 9.09 գրամ, «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որը ծխելու եղանակով օգտագործել է։
Բացի այդ, Մուշեգ Մկրտչյանը 2012թ. հուլիս-օգոստոս ամսին՝ քննությամբ չպարզված օրը, առանց իրացնելու նպատակի՝ իր գործածման համար, Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանից՝ վերջինիս Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 5-րդ զանգված, 13Ա շենքի 57 բնակարանում կրկին ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափի` 9.09 գրամ, «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որը ծխելու եղանակով օգտագործել է։
Բացի այդ, Մ.Մկրտչյանը 2012թ. հուլիս-օգոստոս ամսին՝ քննությամբ չպարզված օրը, առանց իրացնելու նպատակի՝ իր գործածման համար, Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանից՝ վերջինիս Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 5-րդ զանգված, 13Ա շենքի 57 բնակարանում կրկին ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափի` 5.09 գրամ, «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որը ծխելու եղանակով օգտագործել է»։
Մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
Նույն մարմնի 17.05.2013թ. որոշմամբ Ս.Նազարյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված 3 դրվագով ու մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
Նախաքննության մարմնի 17.05.2013թ. որոշմամբ Հ.Ավետիսյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված 5 դրվագով այն բանի համար, որ նա. «2012թ. հուլիս-օգոստոս ամիսներին՝ քննությամբ չպարզված օրը, առանց իրացնելու նպատակի՝ իր գործածման համար, Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանից՝ վերջինիս Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 5-րդ զանգված, 13Ա շենքի 57 բնակարանում, ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափի` 2.09 գրամ, «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որը ծխելու եղանակով օգտագործել է։
Բացի այդ, Համլետ Ավետիսյանը 2012թ. հուլիս-օգոստոս ամիսներին՝ քննությամբ չպարզված օրը, առանց իրացնելու նպատակի՝ իր գործածման համար, Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանից՝ վերջինիս Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 5-րդ զանգված, 13Ա շենքի 57 բնակարանում, կրկին ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափի` 2.09 գրամ, «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որը ծխելու եղանակով օգտագործել է։
Բացի այդ, Համլետ Ավետիսյանը 2012թ. հուլիս-օգոստոս ամիսներին՝ քննությամբ չպարզված օրը, առանց իրացնելու նպատակի՝ իր գործածման համար, Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանից՝ վերջինիս Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 5-րդ զանգված, 13Ա շենքի 57 բնակարանում, կրկին ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափի` 2.09 գրամ, «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որը ծխելու եղանակով օգտագործել է։
Բացի այդ, Համլետ Ավետիսյանը 2012թ. հուլիս-օգոստոս ամիսներին՝ քննությամբ չպարզված օրը, առանց իրացնելու նպատակի՝ իր գործածման համար, Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանից՝ վերջինիս Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 5-րդ զանգված, 13Ա շենքի 57 բնակարանում կրկին ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափի` 2.09 գրամ, «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որը ծխելու եղանակով օգտագործել է։
Բացի այդ, Համլետ Ավետիսյանը 2012թ. հուլիս-օգոստոս ամիսներին՝ քննությամբ չպարզված օրը, առանց իրացնելու նպատակի՝ իր գործածման համար, Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանից՝ վերջինիս Երևան քաղաքի Նոր Նորքի 5-րդ զանգված, 13Ա շենքի 57 բնակարանում կրկին ապօրինի ձեռք է բերել խոշոր չափի` 2.09 գրամ, «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որը ծխելու եղանակով օգտագործել է»։
Մեղադրյալի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին։
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնի ՀԿԳ ավագ քննիչ Ս.Հակոբյանի 24.05.2013թ. որոշմամբ թիվ 13149212 քրեական գործից մաս է անջատվել, կազմվել է առանձին վարույթ և շնորհվել թիվ 13149212/1 համարը։
2013թ. հունիսի 4-ին թիվ 13149212 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան` ըստ էության քննելու համար։
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի (դատավոր Գ.Պողոսյան) 2013թ. հունիսի 6-ի որոշմամբ Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանի և մյուսների վերաբերյալ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ, իսկ 2013թ. հունիսի 18-ի որոշմամբ Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանի և մյուսների վերաբերյալ քրեական գործը նշանակել է դատաքննության։
Դատական քննության ընթացքում ամբաստանյալներ Սամվել Խաչատրյանի, Դավիթ Հարությունյանի, Դավիթ Մնացականյանի, Մհեր Ոսկանյանի և Սարգիս Նազարյանի նկատմամբ դատարանի որոշումներով կիրառվել է «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ԱԺ 2013թ. հոկտեմբերի 3-ի որոշումն ու նրանց նկատմամբ դադարեցվել է քրեական հետապնդումը։
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014թ. մարտի 20-ի դատավճռով Հարություն Լիպարիտի Ղազարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտվել է ազատազրկման 5 (հինգ) տարի ժամկետով՝ առանց գույքի բռնագրավման, որպիսի պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում։
Պատժի կրման սկիզբը հաշվվել է 2012թ. հոկտեմբերի 26-ից։
Հ.Ղազարյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ կալանքը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Վարդան Հրաչյայի Խաչատրյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով ու 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով նա դատապարտվել է ազատազրկման 6 (վեց) ամիս ժամկետով, իսկ 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով՝ ազատազրկման 1 (մեկ) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, որպես վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 1 (մեկ) տարի 9 (ինը) ամիս ժամկետով։
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ԱԺ 2013թ. հոկտեմբերի 3-ի որոշման 1-ին կետի 3-րդ ենթակետի կիրառմամբ Վարդան Խաչատրյանը ազատվել է պատժից և նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է։
Համլետ Հոմբերտի Ավետիսյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով 5 դրվագով առաջադրված մեղադրանքում և յուրաքանչյուր դրվագով դատապարտվել է ազատազրկման 1 (մեկ) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, որպես վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 4 (չորս) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով։
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 22-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ԱԺ 2013թ. հոկտեմբերի 3-ի որոշման 2-րդ կետի 1-ին ենթակետի կիրառմամբ Համլետ Ավետիսյանը ազատվել է պատժից և նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը վերացվել է։
Մուշեգ Սմբատովիչ Մկրտչյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով 4 դրվագով առաջադրված մեղադրանքում և յուրաքանչյուր դրվագով դատապարտվել է ազատազրկման 1 (մեկ) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն՝ պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, որպես վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 3 (երեք) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով, որպիսի պատիժը պետք է կրի ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում։
Մ.Մկրտչյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ չհեռանալու մասին ստորագրությունը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը, և նրա պատժի կրման սկիզբը հաշվվել է նրան արգելանքի վերցնելու օրվանից։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված 739,76 գրամ ընդհանուր քաշով «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոցը վերադարձվել է ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժին` սույն քրեական գործից անջատված մասով` թիվ 13149212/1 քրեական գործով, տնօրինելու համար, իսկ 0,298 գրամ քաշով «Հաշիշ» տեսակի, 1,609 և 8,730 գրամ քաշերով «Չորացված մարիխուանա» տեսակի թմրամիջոցները, ապակյա գլանակներն ու «TOYO 250» մակնշված էլեկտրոնային կշեռքը ոչնչացվել են։
Դատարանի 20.03.2014թ. դատավճռով դատապարտվել է նաև Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանը, որի վերաբերյալ վերաքննիչ բողոք չի բերվել:
Դատարանի վերոնշյալ դատավճռի դեմ 22.04.2014թ. վերաքննիչ բողոք է բերել գործով մեղադրող, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Մանուկյանը, 18.04.2014թ.` ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի պաշտպան Թ.Բաղդասարյանը, իսկ 09.07.2014թ.` ամբաստանյալ Մ.Մկրտյանը:
Վերաքննիչ դատարանի 06.05.2014թ. որոշմամբ ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի և գործով մեղադրող, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Մանուկյանի վերաքննիչ բողոքներն ընդունվել են Վերաքննիչ դատարանի վարույթ:
Վերաքննիչ դատարանի 15.07.2014թ. որոշմամբ Վերաքննիչ դատարանի վարույթ է ընդունվել նաև ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի վերաքննիչ բողոքը:

2.Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքները քննվում են հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
Գործով մեղադրող, Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Մանուկյանն իր վերաքննիչ բողոքում գտնում է, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների րնդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` ճիշտ չի կիրառել օրենքը, խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջները, որի հիման վրա դատարանի կողմից կայացված դատավճիռը՝ ամբաստանյալներ Հարություն Լիպարիտի Ղազարյանի, Վարդան Հրաչյայի Խաչատրյանի և Համլետ Հոմբերտի Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով, ենթակա է բեկանման` հետևյալ պատճառաբանություններով։
Թեև դատարանը նշել է, որ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առել կատարած արարքների հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրանց գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, սակայն դատարանի կողմից նշանակվել է ակնհայտ մեղմ պատիժ։
Այսպես՝
Դատարանի կողմից՝ որպես պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է արձանագրվել ամբաստանյալ Հարություն Ղազարյանի նախկինում դատված չլինելը, նաև դատարանը համարել է, որ Հարություն Ղազարյանի անձը դրական է բնութագրվում, միաժամանակ դատարանի կողմից անտեսվել է, որ ամբաստանյալ Հարություն Ղազարյանը դատաքննության ընթացքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել առաջադրված մեղադրանքում և տվել մտացածին ցուցմունք, բացի այդ, կատարել է ծանր հանցանք՝ բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործություն, որի համար որպես պատիժ նախատեսված է բացառապես ազատազրկում՝ 5-10 տարի ժամկետով։
Դատարանի կողմից՝ որպես ամբաստանյալ Վարդան Խաչատրյանի անձը բնութագրող տվյալ, նշվել է, որ ամբաստանյալ Վարդան Խաչատրյանը զբաղվում է հանրօգուտ աշխատանքով։
Որպես հանրօգուտ աշխատանք` դատարանը դիտարկել է «Գապեքս» ՍՊԸ-ում որպես բանվոր աշխատելը։ Հարկ է նշել, որ յուրաքանչյուր աշխատանք ունի իր նշանակությունը և որոշակի օգտակարության աստիճան հասարակության համար, սակայն աշխատանքը հանրօգուտ համարելու համար հարկավոր է, որ տվյալ աշխատանքը բացառիկ նշանակություն և օգուտ ունենա հանրության համար, հետևաբար, կարծում է՝ ճիշտ չէ բանվորի աշխատանքը որակել որպես հանօգուտ աշխատանքի տեսակ։ Միաժամանակ, դատարանի կողմից անտեսվել է, որ կատարված հանցանքների մեջ Վարդան Խաչատրյանն ակտիվ դերակատարում է ունեցել։
Դատարանի կողմից որպես ամբաստանյալ Համլետ Ավետիսյանի անձը բնութագրող տվյալ նշվել է, որ նա բնութագրվում է դրական, միաժամանակ անտեսվել է, որ Համլետ Ավետիսյանը 5 անգամ կատարել է համասեռ հանցագործություն, նախկինում նույնպես կատարել է հանցագործություն (այս մասին նշվել է դատավճռում, սակայն կարծում է՝ նշված հանգամանքը անտեսվել է դատարանի կողմից), ինչը վկայում է նրա կայուն հակասոցիալական ուղղվածության մասին։
Ամբաստանյալների նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պատժի չափը որոշելիս դատարանը որևէ կերպ հաշվի չի առել նրանց կատարած արարքի բնույթը, հանցանքների ծանրության և հանրության համար վտանգավորության աստիճանր.
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի10-րդ հոդվածը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2007թ. օգոստոսի 30-ին կայացրած ՎԲ-142/07 որոշումը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, բողոքաբերը նշել է, որ դատարանը պետք է բացահայտի կատարած կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա /հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, վնասի չափը և այլն/։
Դատարանը հանրության համար վտանգավորության աստիճանը որոշելու ժամանակ պետք է պարզի և հաշվի առնի նաև պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը հանցանքի կատարման պահին, ինչը Հարություն Ղազարյանի, Վարդան Խաչատրյանի և Համլետ Ավետիսյանի նկատմամբ դատավճիռ կայացնելիս առաջին ատյանի դատարանը չի պահպանել։
Նկատի ունենալով, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից խախտվել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջները` Հարություն Ղազարյանի, Վարդան Խաչատրյանի և Համլետ Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակավել է ակնհայտ մեղմ և անարադարացի պատիժ, ինչը որևէ կերպ չի համապատասխանում կատարած հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին, բնույթին և բավարար չէ պատժի նպատակներն ապահովելու, սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար, այսինքն՝ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը ազդել է գործի ելքի վրա, ուստի ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376-րդ, 380.1-րդ, 381-րդ, 395-րդ և 399-րդ հոդվածներով, բողոքաբերը խնդրում է ամբաստանյալ Հարության Լիպարիտի Ղազարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ամբաստանյալ Վարդան Հրաչյայի Խաչատրյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ 2-րդ մասի 2-րդ կետով և ամբաստանյալ Համլետ Հոմբերտի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ 2-րդ մասի 2-րդ կետով 5 դրվագով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014թ. մարտի 20-ի դատական ակտը պատժի մասով բեկանել և վերջիններիս նկատմամբ նշանակել համաչափ պատիժ։
Գործով մեղադրող, Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա.Մանուկյանն իր վերաքննիչ բողոքում գտնում է, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների րնդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը թույլ է տվել դատական սխալ` ճիշտ չի կիրառել օրենքը, խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջները, որի հիման վրա դատարանի կողմից կայացված դատավճիռը՝ ամբաստանյալներ Հարություն Լիպարիտի Ղազարյանի, Վարդան Հրաչյայի Խաչատրյանի և Համլետ Հոմբերտի Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով, ենթակա է բեկանման` հետևյալ պատճառաբանություններով։
Թեև դատարանը նշել է, որ պատիժ նշանակելիս հաշվի է առել կատարած արարքների հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրանց գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, սակայն դատարանի կողմից նշանակվել է ակնհայտ մեղմ պատիժ։
Այսպես՝
Դատարանի կողմից՝ որպես պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք է արձանագրվել ամբաստանյալ Հարություն Ղազարյանի նախկինում դատված չլինելը, նաև դատարանը համարել է, որ Հարություն Ղազարյանի անձը դրական է բնութագրվում, միաժամանակ դատարանի կողմից անտեսվել է, որ ամբաստանյալ Հարություն Ղազարյանը դատաքննության ընթացքում իրեն մեղավոր չի ճանաչել առաջադրված մեղադրանքում և տվել մտացածին ցուցմունք, բացի այդ, կատարել է ծանր հանցանք՝ բնակչության առողջության դեմ ուղղված հանցագործություն, որի համար որպես պատիժ նախատեսված է բացառապես ազատազրկում՝ 5-10 տարի ժամկետով։
Դատարանի կողմից՝ որպես ամբաստանյալ Վարդան Խաչատրյանի անձը բնութագրող տվյալ, նշվել է, որ ամբաստանյալ Վարդան Խաչատրյանը զբաղվում է հանրօգուտ աշխատանքով։
Որպես հանօգուտ աշխատանք՝ դատարանը դիտարկել է «Գապեքս» ՍՊԸ-ում որպես բանվոր աշխատելը։ Հարկ է նշել, որ յուրաքանչյուր աշխատանք ունի իր նշանակությունը և որոշակի օգտակարության աստիճան հասարակության համար, սակայն աշխատանքը հանրօգուտ համարելու համար հարկավոր է, որ տվյալ աշխատանքը բացառիկ նշանակություն և օգուտ ունենա հանրության համար, հետևաբար, կարծում է՝ ճիշտ չէ բանվորի աշխատանքը որակել որպես հանօգուտ աշխատանքի տեսակ։ Միաժամանակ, դատարանի կողմից անտեսվել է, որ կատարված հանցանքների մեջ Վարդան Խաչատրյանն ակտիվ դերակատարում է ունեցել։
Դատարանի կողմից որպես ամբաստանյալ Համլետ Ավետիսյանի անձը բնութագրող տվյալ նշվել է, որ նա բնութագրվում է դրական, միաժամանակ անտեսվել է, որ Համլետ Ավետիսյանը 5 անգամ կատարել է համասեռ հանցագործություն, նախկինում նույնպես կատարել է հանցագործություն (այս մասին նշվել է դատավճռում, սակայն կարծում է՝ նշված հանգամանքը անտեսվել է դատարանի կողմից), ինչը վկայում է նրա կայուն հակասոցիալական ուղղվածության մասին։
Ամբաստանյալների նկատմամբ պատիժ նշանակելիս պատժի չափը որոշելիս դատարանը որևէ կերպ հաշվի չի առել նրանց կատարած արարքի բնույթը, հանցանքների ծանրության և հանրության համար վտանգավորության աստիճանր.
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի10-րդ հոդվածը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2007թ. օգոստոսի 30-ին կայացրած ՎԲ-142/07 որոշումը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, բողոքաբերը նշել է, որ դատարանը պետք է բացահայտի կատարած կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության համար վտանգավորության աստիճանի վրա /հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, վնասի չափը և այլն/։
Դատարանը հանրության համար վտանգավորության աստիճանը որոշելու ժամանակ պետք է պարզի և հաշվի առնի նաև պաշտպանվող հասարակական հարաբերության սոցիալական նշանակությունը հանցանքի կատարման պահին, ինչը Հարություն Ղազարյանի, Վարդան Խաչատրյանի և Համլետ Ավետիսյանի նկատմամբ դատավճիռ կայացնելիս առաջին ատյանի դատարանը չի պահպանել։
Նկատի ունենալով, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի կողմից խախտվել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջները` Հարություն Ղազարյանի, Վարդան Խաչատրյանի և Համլետ Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակավել է ակնհայտ մեղմ և անարադարացի պատիժ, ինչը որևէ կերպ չի համապատասխանում կատարած հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանին, բնույթին և բավարար չէ պատժի նպատակներն ապահովելու, սոցիալական արդարությունը վերականգնելու, պատժի ենթարկված անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցագործությունների կատարումը կանխելու համար, այսինքն՝ թույլ է տրվել դատական սխալ, որը ազդել է գործի ելքի վրա, ուստի ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376-րդ, 380.1-րդ, 381-րդ, 395-րդ և 399-րդ հոդվածներով, բողոքաբերը խնդրում է ամբաստանյալ Հարության Լիպարիտի Ղազարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, ամբաստանյալ Վարդան Հրաչյայի Խաչատրյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 268-րդ 2-րդ մասի 2-րդ կետով և ամբաստանյալ Համլետ Հոմբերտի Ավետիսյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ 2-րդ մասի 2-րդ կետով 5 դրվագով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014թ. մարտի 20-ի դատական ակտը պատժի մասով բեկանել և վերջիններիս նկատմամբ նշանակել համաչափ պատիժ։

Պաշտպան Թ.Բաղդասարյանն իր վերաքննիչ բողոքում նշում է, որ Դատարանն իր պաշտպանյալի արարքին տրված իրավական որակման որպես ապացույցներ է գնահատել ամբաստանյալներից Լ.Ավետիսյանի ցուցմունքը:
Դատարանը գտել է, որ ամբաստանյալ Լ.Ավետիսյանի դատաքննական ցուցմունքներն իրականությանը չեն համապատասխանում, արժանահավատ չեն, քրեական պատասխանատվությունից և պատժից խուսափելու նպատակ են հետապնդում։
Անհասկանալի է, թե դատարանը նախաքննական ցուցմունքները գնահատելիս և հետազոտելիս ինչպես եկավ այն համոզման, որ Լ.Ավետիպանն իր պաշտպանյալի վերաբերյալ նախաքննությամբ ընդամենը մեկ ցուցմունքով ասել է ճշմարտությունը, իսկ այնուհետև տվել է միայն անարժանահավատ ցուցմունքներ, որոնք էլ պնդել է դատաքննությամբ։ Հետևաբար էլ անհասկանալի է, թե դատարանն ինչպես է գտել, որ իր պաշտպանյալին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մաս 2-րդ կետով 4 դրվագով առաջադրված մեղադրանքները հիմնավորող բավարար ապացույցներ առկա են։
Դատավճիռը կայացվել է նյութական և քրեադատավարական իրավունքի նորմերի խախտումներով.
Դատարանը ճիշտ չի կիրառել քրեական օրենքը՝ իրավաբանորեն ճիշտ չի որակել արարքը, կամայական մոտեցում է ցուցաբերել ապացույցներին։ Նշված պնդումը պատճառաբանվում է հետևյալ փաստարկներով.
Իր պաշտպանյալ Մուշեգ Մկրտչյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մաս 2-րդ կետով 4 դրվագով այն բանի համար, որ 2012թ. հուլիս-օգոստոս ամիսների ընթացքում առանց իրացնելու նպատակի՝ իր գործածման համար, ամբաստանյալ Լևոն Ավետիսյանից վերջինիս Երևան քաղաքի Նոր-Նորքի 5-րդ զանգվածի 13Ա շենքի հ. 57 բնակարանում, 4 անգամ ապօրինի ձեռք է բերել՝ գնել է, խոշոր չափերով՝4.09 գրամ, 9.09-ական գրամ և 5.09 գրամ քաշերով «Հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, որոնք գործածել է ծխելու եղանակով։ Այսպես.
Դատարանի ուշադրությունն է հրավիրում Մուշեղ Մկրտչյանի կողմից կատարված արարքներին։ Վերջինս մեղադրվում է 4 դրվագով խոշոր չափի թմրանյութ ձեռք բերելու մեջ, ինչում իրեն մեղավոր է ճանաչել մասնակիորեն մասնավորապես 1 դրվագով ընդունել է մեղքը ամբողջությամբ, իսկ մյուս երեք դրվագներով ինչպես նախաքննության ընթացքում կատարված մի շարք հարցաքննությունների ընթացքում, այնպես էլ դատաքննությամբ հերքել է իր կողմից խոշոր չափի թմրանյութ ձեռք բերելու փաստը և ցուցմունք է տվել, որ ամբաստանյալ Լևոն Ավետիսյանից այդ երեք դրվագներով գնել է ամեն անգամ մեկ գրամ հաշիշ տեսակի թմրանյութ, ինչի դիմաց վճարել է հինգ հազարական դրամներ։ Թմրանյութը եղել է գնդերի տեսքով և վերջինս ամեն անգամ գնել է 1 գունդ, որի չափը մեկ գրամ է։ Սույն հանգամանքը հիմնավորվել է նախաքննության ընթացքում ձեռք բերված, ինչպես նաև դատաքննությամբ հետազոտված բազմաթիվ ցուցմունքներով։ Մուշեգ Մկրտչյանի կողմից նշված արարքների կատարումը նախաքննական մարմնի կողմից հիմնավորվել է միայն Լևոն Ավետիսյանի կողմից նախաքննության ընթացքում տրված ցուցմունքով, ինչը հենց նույն նախաքննությամբ կատարված 16.12.2012թ. Լևոն Ավետիսյանի, որպես մեղադրյալի կատարված հարցաքննությամբ էլ հերքվել է, ինչը վերջինս պնդել է նաև դատաքննության ընթացքում։
Ստացվում է, որ Մ.Մկրտչյանին լիովին անհիմն մեղադրանք է առաջադրվել երեք դրվագներով, ապացույցների իսպառ բացակայության պայմաններում, այնինչ նախաքննական մարմինը ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 273-րդ հոդվածով պարտավոր էր ստուգել`
1. Ապացուցված է արդյոք մեղադրյալին մեղսագրվող արարքը:
2. Հիմնավորված է արդյոք մեղադրյալի մեղավորությունը
3. Ճիշտ է որակված մեղադրյալի կատարած արարքները։
Սույն դրույթներից ոչ մեկին նախաքննական մարմնի կողմից անդրադարձ չի կատարվել, որի արդյունքում էլ դատարանում ունեցել են բացարձակապես հիմնազուրկ մեղադրանք։
Նախաքննության ընթացքում անգամ առերեսում չի կատարվել պարզելու համար երկու մեղադրյալների ցուցմունքների էական հակասությունները, այնուամենայնիվ Լ.Ավետիսյանը, որի ցուցմունքները միակ ապացույցն էին, հետագայում պատմել է ճշմարտությունը` հայտնելով, որ Մ.Մկրտչյանը լիովին ճշմարտացի ցուցմունքներ է տվել և իր նախկինում տված ցուցմունքները սուտ են։
Վերոգրյալի հիման վրա գտնում է, որ Մ.Մկրտչյանը երեք դրվագներով առաջադրված մեղադրանքներում անմեղ է և ենթակա արդարացման, սակայն նկատի ունենալով, որ իր պաշտպանյալն ընդունել է իր կողմից գդալի չափով թմրանյութ ձեռք բերելու փաստը, գտնում է, որ դատարանը պետք է ճիշտ գնահատականի արժանացնի վերջինիս արարքները։
Գտնում է, որ իր պաշտպանյալին առաջադրված մեղադրանքը չի հիմնավորվել դատաքննությամբ ձեռք բերված և հետազոտված ապացույցներով, նրա արարքներում բացակայում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածով սահմանված հանցակազմը` հետևյալ պատճառաբանություններով.
Անհասկանալի է, թե դատարանը նախաքննական ցուցմունքները գնահատելիս և հետազոտելիս ինչպես է եկել այն համոզման, որ իր պաշտպանյալին մեղադրող այդ միակ ցուցմունքն արժանահավատ է։
Նշում է անհասկանալի, քանի որ վերը նշված անձի ցուցմունքները մանրակրկիտ ուսումնասիրելով որևէ տեղ հետագայում հնարավոր չի գտնել այնպիսի մի ակնարկ այն բանի մասին, թե Մ.Մկրտչյանը ձեռք է բերել խոշոր չափի թմրանյութ։
Հետևաբար էլ անհասկանալի է դառնում դատարանի այն համոզվածությունը, թե Մ.Մկրտչյանը կատարել է իրեն մեղսագրված արարքը։
Նման հանգամանքներում անձին մեղավոր ճանաչելով դատարանը թույլ է տվել դատավարական խախտում, քանի որ իր ենթադրությունները չեն հիմնավորվել փոխկապակցված ապացույցներով։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 2-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետը, նույն օրենսգրքի 7-րդ հոդվածի 1-ին մասը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 17-րդ հոդվածի 3-րդ և 4-րդ մասերը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 28-րդ հոդվածը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 104-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 1-ին մասը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետը, նույն օրենսգրքի 366-րդ հոդվածի 2-րդ մասը, բողոքաբերը նշում է, որ ելնելով վերոգրյալից և հիմք ընդունելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 376-րդ, 380.1-րդ, 381-րդ, 394-րդ և 395-րդ հոդվածները, խնդրում է սույն վերաքննիչ բողոքն ընդունել վարույթ։
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի թիվ ԵԿԴ/0089/01/13 քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Մուշեգ Սմբատովիչ Մկրտչյանի և մյուսների՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մաս 2-րդ կետով` 4 դրվագով, 2014թ. մարտի 19-ին կայացված դատավճիռը՝ Մուշեղ Մկրտչյանին ՀՀ քրեական 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով 3 դրվագով մեղավոր ճանաչելու մասով բեկանել, ճանաչել ու հռչակել վերջինիս անմեղությունը մեղսագրվող արարքում։

Ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանն իր բերած վերաքննիչ բողոքում վկայակոչելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 174-րդ հոդվածի 4-րդ մասը, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի Կ.Կիրակոսյանի գործով որոշման մեջ մեջբերված քրեադատավարական դրույթների վերաբերյալ իրավական դիրքորոշումը, նշում է, որ սույն քրեական գործն արդեն իսկ գտնվում է ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի վարույթում, հետևաբար դատարանի 2014 թվականի մարտի 20-ի դատավճռի բողոքարկման ժամկետը վերականգնելու հարցը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 174-րդ հոդվածի 4-րդ մասի իմաստով՝ Վերաքննիչ դատարանի իրավասության շրջանակներում է և դատարանը պետք է իր որոշման մեջ լուծում տա վերաքննիչ բողոք բերելու բաց թողնված ժամկետի վերականգնման հարցին։
Վերաքննիչ բողոք բերելու ժամկետի բացթողումը հարգելի լինելու վերաբերյալ բողոքաբերը վկայակոչել է ՀՀ Սահմանադրության 20-րդ հոդվածը, <<Մարդու իրավունքների և հիմնարար ազատությունների պաշտպանության մասին>> եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3-րդ կետի <<գ>> կետը, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 10-րդ հոդվածը:
Մեջբերված նորմերից բխում է, որ պաշտպանության իրավունքը քրեական դատավարության հիմնարար սկզբունքներից մեկն է։ Բացի այդ, այն հանդիսանում է Եվրոպական կոնվենցիայով երաշխավորված «զենքերի հավասարության» և մրցակցության սկզբունքների ապահովման կարևորագույն երաշխիք։ Այն դեպքում, երբ մեղադրյալն անվճարունակության պատճառով չի կարողանում օգտվել իրավաբանական օգնությունից և դա է պահանջում արդարադատության շահր, պետությունը, ի դեմս վարույթն իրականացնող մարմնի, պարտավորություն է կրում ապահովել նրա իրավաբանական օգնություն ստանալու իրավունքր՝ գործի վարույթին հանրային պաշտպան ներգրավվելու միջոցով։
Մարդու իրավունքների Եվրոպական դատարանն իր նախադեպային իրավունքի շրջանակներում մեկնաբանելով եվրոպական կոնվենցիայի 6-րդ հոդվածի 3-րդ կետի «գ» ենթակետը՝ շեշտել է, որ «Կոնվենցիան կոչված է ապահովելու ոչ թե տեսական և պատրանքային իրավունքներ, այլ դրանց իրական և արդյունավետ իրականացումր։ Դա հատկապես վերաբերում է պաշտպանության իրավունքին, որն առանցքային տեղ է զբաղեցնում ժողովրդավարական հասարակությունում, ինչպես և արդար դատական իրավաբանական օգնություն ստանալու իրավունքը, որի ապահովման պոզիտիվ պարտականությունը տվյալ դեպքում կրում է Հայաստանի Հանրապետությունը։
Միևնույն ժամանակ, նշում է, որ տեղյակ չի եղել պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքի բովանդակությանը։ Առաջին ատյանի դատարանի կայացրած դատավճռից հետո ունեցել է առողջական խնդիրներ՝ ուժեղ գլխացավեր, ուշագնացություն, ինչպես նաև՝ ընտանեկան պրոբլեմներ և ժամանակ ու հնարավորություն չի ունեցել ծանոթանալ պաշտպանի ներկայացրած բողոքի բովանդակությանը, պարտավորեցնել նրան բողոք ներկայացնել պատժի անարդարացիության մասով։ Բողոքին ծանոթացել է միայն Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստի ընթացքում, ինչի հետևանքով հարգելի պատճառներով հնարավորություն չի ունեցել օրենքով սահմանված մեկամսյա ժամկետում վերաքննիչ բողոք ներկայացնել դատարանի դատավճռի դեմ և վիճարկել իր նկատմամբ նշանակված ակնհայտ անարդարացի պատիժը։
Գտնում է, որ վերոգրյալ հիմնավորումները բավարար են սույն վերաքննիչ բողոքի ժամկետի բացթողումը հարգելի համարելու համար, ուստի ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանին խնդրում է բողոքարկման ժամկետը վերականգնել և այն քննության առնել ըստ էության։
Դատարանն իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով 3 տարի 6 ամիս ժամկետով պատիժ նշանակելիս, ինչպես նաև պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս, թույլ է տվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-63-րդ և 70-րդ հոդվածների պահանջների խախտում։
Վերը նշված քրեաիրավական նորմերի վերլուծությունից և մեկնաբանությունից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժի տեսակի և չափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված դատական ակտը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա՝ նպատակ ունենալով ապահովել պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը։
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս հաշվի են առնվում նաև պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով՝ դրանք բնութագրում են ինչպես կատարված հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության հանրային վտանգավորության աստիճանի մասին։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։
Պատժի մասով դատարանի կայացրած որոշումը հիմնված չէ իրեն վերագրվող արարքի, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, իր պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա, որի հետևանքով չի ապահովվել պատժի նպատակների իրագործման հնարավորաթյունը։
Դատարանը հաշվի չի առել, որ ինքը երիտասարդ է, բնութագրվում է դրականորեն, զբաղվում է հանրօգուտ աշխատանքով՝ քանդակագործ է, նախկինում դատապարտված չի եղել, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տվել խոստովանական ցուցմունքներ։
Վկայակոչելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետը, բողոքաբերը նշում է, որ իր տված խոստովանական ցուցմունքների արդյունքում նախաքննությանն իրականացնող մարմինը հնարավորություն է ստացել բացահայտել թմրանյութ իրացնող անձին և քրեական պատասխանատվության ենթարկել նրան։ Այսինքն՝ ինքը հանցագործությունը բացահայտելուն, հանցագործության մյուս մասնակիցներին մերկացնելուն օժանդակել է, ինչը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ կետի իմաստով՝ պատիժս ու պատասխանատվությունս մեղմացնող հանգամանք է։
Իր պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքներ չկան։
Մինչդեռ, դատարանն իր նկատմամբ պատիժ նշանակելիս ընդհանրապես հաշվի չի առել իր անձը բնութագրող և իր պատժբ ու պատասխանատվությունը մեղմացնող վերոգրյալ հանգամանքները, և նշել է միայն, որ բացակայում են ծանրացնող հանգամանքներ։
Դատարանն իր դատավճռում նշել է նաև, որ ամբաստանյալների նկատմամբ պատիժ նշանակելիս՝ պատիժների տեսակն ու չափը որոշելիս, դատարանը հաշվի է առնում նրանցից յուրաքանչյուրի կատարած հանցագործությունների բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության բարձր աստիճանը, դրանց ապօրինի իրացրած կամ ձեռք բերած թմրամիջոցների քանակը, տեսակը և նրանց անձը բնութագրող տվյալները։
Մինչդեռ, իր համար անհասկանալի է, թե ինչում է արտահայտվել իր արարքի հանրային վտանգավորության բարձր աստիճանն ու բնույթը, կամ ինչ կապ ունի թմրամիջոցների քանակը և տեսակը այն դեպքում, երբ ինքը երբևէ թմրանյութ չի իրացրել, թմրանյութ իրացնող անձանց հետ ծանոթացել է պատահականորեն և միայն իր անձնական օգտագործման համար, փոքր չափաբաժիններով ձեռք է բերել «հաշիշ» տեսակի թմրամիջոց, ծխելու միջոցով գործածել այն։
Բացի այդ, դատարանն իր դատավճռում նշել է, որ որպես Մ.Մկրտչյանի անձը բնութագրող տվյալ հաշվի է առնում այն, որ նա նախկինում կատարել է հանցագործություն, սակայն համաներման ակտի կիրառմամբ կարճվել է նրա վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանն իր որոշմամբ անդրադառնալով անմեղության կանխավարկածի սկզբունքին՝ շեշտել է, որ «(...) արդար դատական քննության հիմնարար իրավունքի ապահովումն առանց անմեղության կանխավարկածի պահպանման հնարավոր չէ։ Նշված սկզբունքը ենթադրում է, որ հանցագործության կատարած յուրաքանչյուր ոք համարվում է անմեղ, քանի դեռ նրա մեղքը չի ապացուցվել օրենքով նախատեսված կարգով։ Անմեղության կանխավարկածի սկզբունքը կանխորոշում է քրեական գործի դատաքննության ողջ բովանդակությունը և էությունը ՝ անկախ քրեական հետապնդման իրավական ելքից։
Անմեղության կանխավարկածի բովանդակությանն արտացոլված է միջազգային իրավունքում համընդհանուր ճանաչում ստացած «կասկածը մեկնաբանվում է հօգուտ մեղադրյալի» կանոնի մեջ։
Այս կանոնն իր ամրագրումն է ստացել ինչպես մարդու իրավունքների վերաբերյալ միջազգային իրավական փաստաթղթերում, այնպես էլ ՀՀ Սահմանադրության, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի մեջ և հանդիսանում է մեղադրյալի անմեղության կանխավարկածի իրավունքի գործնական երաշխիք քրեական դատավարության ե մասնավորապես, դատական քննության ընթացքում։
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի կարծիքով, անմեղության կանխավարկածը, պահանջում է, որ իրենց պարտականությունները կատարելիս դատարանի անդամները չունենան կանխակալ կարծիք առ այն, որ մեղադրյալը կատարել է մեղսագրվող արարքը, իսկ ապացուցման պարտականությունը պետք է կրի մեղադրանքի կողմը, և ցանկացած կասկած պետք է մեկնաբանվի հօգուտ մեղադրյալի։ Այս առումով Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն անմեղության կանխավարկածի սկզբունքի խախտում է համարել այն իրավիճակը, երբ մեղադրյալը դեռևս օրենքին համապատասխան մեղավոր չի ճանաչվել, սակայն նրա վերաբերյալ ընդունված դատական որոշումից կարերի է կարծիք կազմել, որ նա մեղավոր է:
Ինչպես երևում է վերոգրյալից, անմեղության կանխավարկածի նկատմամբ հարգանքի պահանջն առաջին հերթին վերաբերում է դատարանին՝ որպես գործն ըստ էության լուծող անկողմնակալ մարմնի։ Ուստի և դատարանը, մինչև գործն ըստ էության լուծող դատական ակտի կայացման պահը, իր գործողություններով, այդ թվում` որոշումներով, որևէ կերպ չպետք է սուբյեկտիվ դիրքորոշում հայտնի ամբաստանյալին ներկայացված քրեական մեղադրանքի հիմնավորվածության կամ անհիմն լինելու մասին:
Փաստորեն, դատարանն իր դատավճռռւմ նշելով, որ ինքը նախկինում հանցագործություն է կատարել, որի կապակցությամբ գործի վարռւյթը կարճվել է, և դա դիտելով որպես իր անձը բացասական բնութագրող հանգամանք, կոպտորեն խախտել է իր անմեղության կանխավարկածի հիմնարար իրավունքը։
Դատարանը, խախտելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի պահանջները, իր դատական ակտում քննարկման առարկա չի դարձրել նշանակված պատիժը իր կողմից կրելու նպատակահարմարության հարցը։
Ինչպես երևում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի բովանդակության վերլուծությունից՝ օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կրելու։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանը նախադեպային դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ «ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիքրը ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի ոբեէ սահմանափակում չի նախատեսել, դատարանը պարտավոր է ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթն։ Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին։
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար կարևոր նշանակություն ունեն հանցագործության կատարման հանգամանքները, եղանակը, գործիքներն ու միջոցները, մեղքի ձևը, հանցավորի կողմից այդ հանցագործության հանորեն վտանգավոր հետևանքները նախատեսելու բնույթն ու աստիճանը»:
Սույն գործի փաստական հանգամանքները, ինչպես նաև իր անձը բնութագրող և պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող նշված հանգամանքների համակցությունը գնահատելով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական չափորոշիչների լույսի ներքո՝ գտնում է, որ պատժի նպատակների, այդ թվում՝ դատապարտյալի ուղղվելու, իրացվելիության տեսանկյունից կարիք չունի նշանակաված պատիժը կրելու։
Ելնելով վերագրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի համապատասխան նորմերի պահանջներով, բողոքաբերը Վերաքննիչ դատարանին խնդրում է առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 20-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք ներկայացնելու ժամկետի բաց թողումը համարել հարգելի, սույն վերաքննիչ բողոքն ընդունել վարույթ և քննության առնել ըստ էության։
Բեկանել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների րնղհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի մարտի 20-ի դատավճիռը` Մ.Մկրտչյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով։ Նշանակված պատիժը մեղմացնել և այն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կարգով պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան։


Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը ստուգելով գործի փաստական հանգամանքների բացահայտման ու քրեական օրենքի կիրառման ճշտությունը, ինչպես նաև գործը քննելիս և լուծելիս քրեադատավարական օրենքի նորմերի պահպանումը, լսելով մեղադրող Ա.Մանուկյանի, պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի և ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի վերաքննիչ բողոքների հիմնավորումները, ամբաստանյալներ Հ.Ղազարյանի, Վ.Խաչատրյանի, Հ.Ավետիսյանի և պաշտպան Լ.Պողոսյանի պատասխան առարկությունները մեղադրողի վերաքննիչ բողոքի դեմ, լսելով ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի դիրքորոշումը` պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքի կապակցությամբ, մեղադրողի պատասխանը` ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի վերաքննիչ բողոքի դեմ, ներկայացված վերաքննիչ բողոքների հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, հանգում է այն հետևության, որ մեղադրող Ա.Մանուկյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը քննության առարկա չդարձնել, իսկ ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Վերաքննիչ դատարանը ի սկզբանե անհրաժեշտ է համարում անդրադառնալ պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը քննության առարկա չդարձնելու վերաբերյալ հիմնավորումներին:
Ամբաստանյալ Մուշեգ Սմբատովիչի Մկրտչյանը Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում հանդես եկավ հայտարարությամբ այն մասին, որ ընդունում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով /չորս դրվագ/ իրեն առաջադրված մեղադրանքները և տեղյակ չի եղել պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքի բովանդակությանը, հնարավորություն չի ունեցել ծանոթանալ բողոքին, քանի որ առաջին ատյանի դատարանի կայացրած դատավճռից հետո ունեցել է առողջական խնդիրներ` ուժեղ գլխացավեր, ուշագնացություն, ինչպես նաև` ընտանեական պրոբլեմներ և չի կարողացել պաշտպան Թ.Բաղդասարյանին հայտնել իր դիրքորոշումը` պատժի մասով վերաքննիչ բողոք ներկայացնելու համար:
Ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանը հայտնեց նաև, որ բողոքին ծանոթացել է միայն Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստի ընթացքում, ինչի հետևանքով հարգելի պատճառներով հնարավորություն չի ունեցել օրենքով սահմանված մեկամսյա ժամկետում վերաքննիչ բողոք ներկայացնել առաջին ատյանի դատարանի դատավճռի դեմ և վիճարկել իր նկատմամբ նշանակված ակնհայտ անարդարացի պատիժը։
Վերոգրյալի հիման վրա ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանը հայտնեց, որ հրաժարվում է պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի վերաքնիչ բողոքից և խնդրեց, որպեսզի այն Վերաքննիչ դատարանը քննության չառնի:
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը Վերաքննիչ դատարանը պաշտպան Թ.Բաղդասարյանի վերաքննիչ բողոքը ըստ էության քննության առարկա չի դարձնում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն`
Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
(…)
5) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի պատասխանատվությունը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների առկայությունը.
6. ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7. ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8. ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը.
(…):
Նշված իրավադրույթից երևում է, որ կոնկրետ պատժաչափով կոնկրետ պատժատեսակի նշանակումը և արդեն իսկ նշանակված պատիժը կրելու անհրաժեշտության հարցի լուծումն իրենցից ներկայացնում են պատժի հարցերի դատական լուծման գործընթացի ինքնուրույն և հաջորդական փուլեր: Այսինքն` դատարանը նախ և առաջ որոշում է ամբաստանյալի` պատժի ենթակա լինելու հարցը, այնուհետև` դրա տեսակը և չափը, որից հետո որոշում, թե ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը` հաշվի առնելով առանց նշանակված պատիժը փաստացի կրելու դրա նպատակներին հասնելու հնարավորությունը:
Պատիժ նշանակելը քրեական գործերով արդարադատության իրականացման կարևոր և պատասխանատու բաղադրամասերից է, ուստի օրենսդրի կողմից մեծապես կարևորվում է յուրաքանչյուր դեպքում անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս քրեաիրավական նորմերով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքի պահպանումը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն`
<<Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն`
<<Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող <<պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
/…/>>:
Շարադրված հոդվածների բովանդակային վերլուծությունից երևում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված` սոցիալական արդարությունը վերականգնելու նպատակը բխում է արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքն ամրագրած` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի բովանդակությունից: Մասնավորապես, նշված հոդվածի այն պահանջից, ըստ որի` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար (ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 48-րդ հոդվածների վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանն իրավական դիրքորոշում է հայտնել ՎԲ-50/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-201/07, ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումներում):
Նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին և բնույթին: Ամբաստանյալին մեղսագրվող հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցերի վերաբերյալ իր դիրքորոշումը Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է Գ.Մադաթյանի վերաբերյալ գործով կայացրած որոշման մեջ, որի համաձայն` <<Արարքի հանրային վտանգավորության բնույթը հանցագործության որակական կողմն է, այն որոշվում է մեղքի ձևի և տեսակի, հանցագործության նպատակի և շարժառիթի, ինչպես նաև քրեական օրենսդրությամբ պահպանվող հասարակական հարաբերության` հանցանքի կատարման պահին ունեցած սոցիալական նշանակության վերաբերյալ փաստական տվյալների ամբողջությամբ:
Արարքի հանրային վտանգավորության աստիճանի որոշման ժամանակ դատարանը պետք է բացահայտի կատարված կոնկրետ հանցանքի առանձնահատուկ հատկանիշները, որոնք կարող են ազդել հանրության վտանգավորության վրա` հանցագործությամբ պատճառված վնասի չափը, հանցագործության կատարման եղանակը, հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, հանցակցության դեպքում` հանցավորի կատարած արարքը և հանցագործությանը նրա մասնակցության աստիճանը>> (տես Գարուշ Մադաթյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2009 թվականի փետրվարի 17-ի ԵՇԴ/0029/01/08 որոշման 14-րդ կետը):
Պատժի անհատականացման սկզբունքի բովանդակության հիմնական մասն է կազմում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալների գնահատումը, որոնք իրենց ամբողջության մեջ հնարավորություն են տալիս անձին դիտել ոչ միայն որպես հանցանք կատարող, որը պետք է պատասխանատվություն կրի, այլ նաև որպես կոնկրետ անձ` իր անհատական հատկանիշներով: Ընդ որում` անձի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս, նշանակություն են ունենում դատարանի կողմից պատժի տեսակը և չափը որոշելիս: Որպես հանցավորի անձը բնութագրող հատկանիշներ` գնահատվում են նրա սոցիալ-հոգեբանական, սոցիալ-ժողովրդագրական հատկությունները` վարքագիծն ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, կրթությունը, առողջական վիճակը, տարիքը և այլն:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները: Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով` դրանք բնութագրում են ինչպես կատարած հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս:
Վերոգրյալ հոդվածների բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է դառնում, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 266-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրվող ամբաստանյալ Հարություն Լիպարիտի Ղազարյանի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 38-268-րդ հոդվածի 1-ին մասով /երկու դրվագ/ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղադրվող ամբաստանյալ Վարդան Հրաչյայի Խաչատրյանի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով /5 դրվագով/ մեղադրվող ամբաստանյալ Համլետ Հոմբերտի Ավետիսյանի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս առաջին ատյանի դատարանը բավարար չափով ստուգման ու բազմակողմանի գնահատման է ենթարկել մեղադրողի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքում մատնանշված բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցությամբ, մասնավորապես` ամբաստանյալների կողմից կատարած հանցանքների հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, վերջիններիս անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում` պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, այն, որ ամբաստանյալներ Հ.Ղազարյանը, Վ.Խաչատրյանը և Հ.Ավետիսյանը բնութագրվում են դրական, նրանցից Հ.Ղազարյանը և Վ.Խաչատրյանը դատապարտվում են առաջին անգամ, Հ.Ղազարյանը վատառողջ է` տառապում է <<Աստենոնևրոտիկ համախտանիշ>> ախտորոշամբ հիվանդությամբ, ամբաստանյալ Վ.Խաչատրյանը զբաղվում է հանրօգուտ աշխատանքով, ամբաստանյալներից Վ.Խաչատրյանը և Հ.Ավետիսյանը խոստովանական ցուցմունքներով աջակցել են հանցագործությունը բացահայտելուն և հանցագործության մյուս մասնակիցներին մերկացնելուն, ամբաստանյալ Հ.Ավետիսյանը ունի անչափահաս երեխա և ցմահ 2-րդ խմբի հաշմանդամ է, անկեղծորեն զղջացել են կատարած հանցանքների համար և վերջիններիս պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայության պայմաններում ամբաստանյալներ Հ.Ղազարյանի, Վ.Խաչատրյանի և Հ.Ավետիսյանի նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ, ինչը բխում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով ամրագրված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքից` համապատասխանում է կատարած հանցանքների ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորների անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար է նրանց ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար և կարող է ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով նախատեսված պատժի նպատակները, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին:
Այսպիսով, մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը, որով վերջինս ըստ էության վիճարկում է ամբաստանյալներ Հ.Ղազարյանի, Վ.Խաչատրյանի և Հ.Ավետիսյանի կողմից կատարած արարքների բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը և գտնում, որ Դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների դրույթների պահանջները, որպես անհիմն պետք է մերժել:
Քննության առնելով ամբաստանյալ Մուշեգ Սմբատովիչի Մկրտչյանի վերաքննիչ բողոքի փաստարկներն` իր նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն պետք է բավարարել` նկատի ունենալով հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն` <<Եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժ կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման կապակցությամբ իր դիրքորոշումը Վճռաբեկ դատարանն արտահայտել է մի շարք որոշումներում: Մասնավորապես, ԵԱՔԴ 0078/01/09, ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշմամբ արձանագրվել է, որ <<(...) պատիժը կարող է պայմանականորեն չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունն առանց իրական պատիժ նշանակելու ամբաստանյալի ուղղվելու հնարավորության մասին:
Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն օբյեկտիվ գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին (...)>> (տես Հուսիկ Բաղդասարյանի վերաբերյալ գործով 2008 թվականի նոյեմբերի 28-ի թիվ ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումը, կետ 24): Նմանատիպ մոտեցում է արտահայտվել նաև Վճռաբեկ դատարանի ՎԲ-50/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-01/08 որոշումներում:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից և Վճռաբեկ դատարանի իրավական դիրքորոշումներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքներին համապատասխան, նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Ինչպես երևում է Դատարանի դատավճռից, ամբաստանյալ Մուշեգ Սմբատովիչի Մկրտչյանի նկատմամբ պատժաչափի ու պատժատեսակի հարցը քննելիս Դատարանը նշել է, որ <<որպես ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի անձը բնութագրող տվյալ` դատարանը հաշվի է առնում, որ նա նախկինում նունպես կատարել է հանցագործություն, սակայն համաներման ակտի կիրառմամբ կարճվել է նրա վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 1-ին և 38-268-րդ հոդվածի 1-ին մասերով քրեական գործի վարույթը:>> և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ չարձանագրելով, վերոգրյալ հանգամանքների գնահատմամբ ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի նկատմամբ նշանակել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետի /չորս դրվագ/ սանկցիայով նախատեսված պատիժ` ազատազրկում 1 /մեկ/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով, հանգելով այն հետևության, որ այն ռեալ կրելու ձևով հնարավոր է ապահովել պատժի նպատակները:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ առաջին ատյանի դատարանը Մուշեգ Սմբատովիչի Մկրտչյանի նկատմամբ պատժատեսակի ու պատժաչափի ընտրության հարցում թեև հանգել է ճիշտ եզրակացության, սակայն Դատարանի կողմից հաշվի չի առնվել ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի անձը բնութագրող, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող մի շարք հանգամանքներ և անտեսվել է այն հարցը, թե արդյոք Մ.Մկրտչյանը պետք է կրի իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը:
Վերաքննիչ դատարանը ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը քննելիս, սույն գործում առկա, օբյեկտիվ, գոյություն ունեցող տվյալների վերլուծության հիման վրա գալիս է համոզման, որ ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու:
Վերաքննիչ դատարանը նման հետևության հանգում է` հիմնվելով Մ.Մկրտչյանի կողմից կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` արդարության և պատասխանատվության անհատական սկզբունքներին համապատասխան:
Ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի կողմից կատարած հանցագործությունը` նախատեսված ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով /չորս դրվագով/, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի համաձայն, ըստ ծանրության աստիճանի դասակարգվում է միջին ծանրության հանցագործությունների շարքին:
Բացի այդ, ամբաստանյալը համարվում է դատվածություն չունեցող անձ, բնութագրվում է դրական, քանդակագործ է, զբաղվում է հանրօգուտ աշխատանքով, առաջադրված մեղադրանքներում առաջին ատյանի դատարանում իրեն մեղավոր է ճանաչել մասնակի և իր կողմից տրված ցուցմունքներով աջակցել է հանցագործությունը բացահայտելուն, ինչը պայմանավորված է եղել հանցագործության մյուս մասնակիցին` Լևոն Ղևոնդի Ավետիսյանին մերկացնելուն և արդյունքում նախաքննական մարմինը հնարավորություն է ստացել բացահայտել թմրանյութ իրացնող անձին` Լ.Ավետիսյանին, և վերջինիս ենթարկել քրեական պատասխանատվության, աջակցել է հանցագործությամբ ձեռք բերված գույքը որոնելուն:
Վերաքննիչ դատարանը արձանագրում է, որ ամբաստանյալ Մուշեգ Սմբատովիչի Մկրտչյանի անձը բնութագրող և պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող վերոգրյալ հանգամանքները գնահատության չեն ենթարկվել առաջին ատյանի դատարանի կողմից:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից կարևոր է նաև հանցավորի դրսևորած վարքագիծը` կատարած հանցագործությունից հետո:
Ինչպես երևում է սույն գործի նյութերից, ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի կողմից կատարված հանցանքները բացահայտվել են 17.05.2013 թվականին և վերջինս մինչ այսօր /մեկ տարուց ավել/ գտնվելով ազատության մեջ, շարունակել է դրսևորել պատշաճ վարքագիծ:
Վերաքննիչ դատարանը ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը քննելիս հաշվի է առնում նաև այն հանգամանքը, որ վերջինս Վերաքննիչ դատարանի դատական նիստում ամբողջությամբ ընդունեց ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով /չորս դրվագ/ իրեն առաջադրված մեղադրանքները, անկեղծորեն զղջաց կատարածի համար, ինչը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի համաձայն` ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է:
Ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ Վերաքննիչ դատարանը չի արձանագրում:
Վերաքննիչ դատարանի կողմից մատնանշված վերոգրյալ հանգամանքներն իրենց համակցությամբ էականորեն նվազեցնում են հանցավորի և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և հիմք են հանդիսանում ամբաստանյալ Մուշեգ Սմբատովիչի Մկրտչյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու համար:
Այսպիսով, Վերաքննիչ դատարանն ամբաստանյալ Մ.Մկրտչյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հարցը քննելիս, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով ամրագրված պատժի նպատակների իրացվելիության հարցը քննարկելով արդարության և պատասխանատվության անհատականացման քրեաիրավական սկզբունքին համապատասխան` հիմնվելով վերջինիս կողմից կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոշարադրյալ հանգամանքների բազմակողմանի ստուգման և օբյեկտիվ գնահատման վրա, հաշվի առնելով Մ.Մկրտչյանի այն հատկանիշները, որոնք գտնվում են հանցակազմից դուրս և նշանակություն ունեն դատարանի կողմից պատժատեսակն ու պատժաչափը որոշելիս, մասնավորապես` նրա վարքագիծը ընտանիքում և կենցաղում, աշխատանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքը, տարիքը, հանցագործության կատարումից հետո դրսևորած վարքագիծը, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին, գալիս է այն համոզման, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով /չորս դրվագով/ մեղադրվող ամբաստանյալ Մուշեգ Մկրտչյանի վերաքննիչ բողոքում նշված փաստարկները` իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու վերաբերյալ, հիմնավորված են և սույն գործի շրջանակներում առկա են նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելու ռեալ և օբյեկտիվ հիմքեր: Ամբաստանյալի ուղղվելը և դաստիարակվելը հնարավոր է նաև առանց ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու, որի պայմաններում սույն գործով հնարավոր է հասնել արդարության վերականգմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը, այն բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից:
Քրեական գործի նախորդ փուլում թույլ են տրվել նյութական իրավունքի այնպիսի խախտումներ, որոնք ազդել են գործի ելքի վրա, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 394-րդ, 395-րդ և 399-րդ հոդվածների հիման վրա հիմք է հանդիսանում Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014 թվականի մարտի 20-ի դատավճիռը` ամբաստանյալ Մուշեգ Սմբատովիչի Մկրտչյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով փոփոխելու համար:
Ելնելով վերոգրյալներից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ, 394-րդ, 395-րդ, 399-րդ և 402-րդ հոդվածներով, Վերաքննիչ դատարանը`

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազ Ա. Մանուկյանի վերաքննիչ բողոք մերժել:
Ամբաստանյալ Մ. Մկրտչյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014թ. մարտի 20-ի դատավճիռը` Մուշեղ Սմբատովիչի Մկրտյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով /4 դրվագով/, փոփոխել Մ. Մկրտչյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով:
Մուշեղ Սմբատովիչի Մկրտչյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 268-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով /4 դրվագով/ և յուրաքանչյուր դրվագով դատապարտել ազատազրկման` 1 (մեկ) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Մ. Մկրտչյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում` 3 (երեք) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել` սահմանելով փորձաշրջան 1 /մեկ/ տարի ժամկետով:
Փորձաշրջանի ընթացքում ամբաստանյալ Մուշեղ Սմբատովիչի Մկրտչյանի վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնել ՀՀ ԱՆ համապատասխան տարածքային ստորաբաժանման վրա:
Ամբաստանյալ Մ. Մկրտչյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, պահպանել` մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանին` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:




ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ


ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ս.ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄՅԱՆ


Ա.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆ