Գործ թիվ ԵԿԴ/0050/01/13







ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դա¬տարանը (այսուհետ` Դատարան),

նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի,
քարտուղարությամբ` Ժենյա Ավետիսյանի և
Էլեն Ղուկասյանի,
մասնակցությամբ`

մեղադրող, Երևանի Կենտրոն
և Նորք-Մարաշ վարչական
շրջանների դատախա-
զության դատախազ` Հակոբ Մելքոնյանի,
պաշտպաններ` Արմեն Գրիգորյանի և
Գնել Նազարյանի

2013թ. օգոստոսի 21-ին նույն դատարանում` դռնբաց (մասամբ դռնփակ) դատական նիստում, քննեց քրեական գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի`

Մ ա ր ի ա մ Հ ո վ հ ա ն ն ե ս ի Գ զ ո յ ա ն ի `
( ծնված 1993թ. նոյեմբերի 27-ին, Երևան քաղաքում, ազգութ¬յամբ հա¬յուհի, ՀՀ քաղաքացի, չամուսնացած, միջ¬նա¬կարգ կրթությամբ, Երևանի պետական բժշկական հենա¬կետային քոլեջի քույրական գործ ֆակուլ¬տե¬տի 4-րդ կուրսի ուսանող, նախկինում չդատապարտված, հաշվառ¬ված է Երևա¬նի Լիսինյան 24/1 տանը, փաստացի բնակվում է Երևանի Ե.Քոչարի 19-րդ շենքի 3-րդ բնակարանում )

1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Թիվ 13127113 քրեական գործն հարուցվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետի հատկանիշներով 2013թ. մարտի 5-ին ՀՀ ոստիկա¬նության ՔԳՎ Երևանի Կենտրոնականի քննչա¬կան բաժնում` Մարիամ Գզոյանի կողմից սուտ մատնություն կատարելու դեպքի առթիվ։
2013թ. մարտի 5-ին նախաքննական մարմինը որոշում է կայացվել Համազասպ Պարսամյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չիրականացնելու մասին` նրա արարքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 138-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցակազմի բացակայության հիմքով։
2013թ. ապրիլի 3-ին Մարիա Գզոյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհեռանալու մասին ստորագրություն։
2013թ. ապրիլի 5-ին Մարիամ Գզոյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով։
2013թ. ապրիլի 16-ին քրեական գործը Մարիամ Հովհաննեսի Գզոյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով հաստատված մեղադրական եզրա¬կացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտ¬¬րոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդ¬հանուր իրավա¬սության դա¬տարան և 2013թ. ապրիլի 17-ին ընդուն¬¬վել է վարույթ։

2.Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Դատաքննությամբ հետազոտված ապացույցների գնահատման արդունքներով Դատարանը հաստատ¬ված համարեց այն, որ ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանը կատարել է բռնաբարության մասին սուտ մատ¬նություն, որն զուգորդվել է ծանր հանցագործության մեջ Համազասպ Պարսամյանին մեղադրելով, որն ար¬տա¬հայտվել է հետևյալում.
Գիտակցելով իր տրամադրած տեղեկատվության կեղծ լինելու հանգամանքը` Մարիամ Գզոյանը 2012թ. նոյեմբերի 29-ին ոստիկանության Կենտրոնական բաժնում հաղորդում է տվել այն մասին, թե իբր 2012 նոյեմբերի 28-ին` ժամը 19.00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Խանջյան փողո¬ցում գործող «XXX» կարաոկե ակումբում, իր ծանոթ Համազասպ Պարսամ¬յանի հետ սեռական հարաբերություններ է ունեցել ոչ թե կամովին, այլ վերջինիս կողմից իր նկատմամբ բռնություն գործադրելու սպառնալիքի` ցուցադրած դանակի ազդեցութ¬յամբ, իր կամքին հակառակ։
Վերոնշյալ հանցավոր արարքը կատարելու համար Մարիամ Գզոյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով։
Ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանը Դատարանում իրեն լիովին մեղավոր ճանաչեց, ըստ էության վերահաստատեց և պնդեց նա¬խաքննա¬¬կան ցուցմունքները, համաձայն որոնց` 2012թ. նոյեմբերի սկզբնե¬րին Երևան քա¬ղա¬քի Մաշտոցի պողոտայի վրա գտնվող «Լիոն» բարում ծանոթացել է Համազասպ Պարսամյանի հետ։ Այդ օր¬վա¬¬նից սկսել են հանդիպել ու շփվել, ինչի արդյունքում մտերմացել են։ 2012թ. նոյեմբերի 27-ին` իր ծննդյան օրը, նշել է Հ.Պարսամյանի հետ, որոշել հաջորդ օրը նշել նաև ընկերուհիների հետ։ 2012թ. նոյեմբերի 28-ին` ժամը 15։30-ի սահմաններում, համակուրսեցիներ Դիանա Գրգորյանի և Անահիտ Առաքելյանի հետ գնացել են Երևանի Ալեք Մանուկյան փողոցի վրա գտնվող «Մամա Միա» կարաոկե ակումբ և ամբողջ օրվա ընթացքում պարբերաբար հե¬ռա¬խոսային կապի մեջ է գտնվել Հ.Պարսամյանի։ Պայմանավորվածության համաձայն` ժամը 18։00-ի սահ¬ման¬ներում Հ.Պարսամյանը ընկերոջ` Աշոտ Մարգարյանի հետ եկել է «Մամա Միա» ակումբի մոտ, դի¬մա¬վո¬րել իրեն և ընկերուհիներին, որից հետո վերջիններս ու Ա.Մարգարյանը հեռացել են, իսկ ինքն ու Հ.Պարսամ¬յանը որոշել են զբոսնել։ Երևանի Խանջյան փողոցով քայլելու ընթացքում Հ.Պարսամ¬յանի առաջարկով այցելել են «XXX» կարաոկե ակումբ և պատվիրել առանձնասենյակ, որտեղ գտնվելու ընթացքում փոխադարձ ցան¬կութ¬յամբ և համաձայ¬նությամբ ունեցել են սեռական հարաբերություն, որի հետևանքով իր մոտ արյունա¬հո¬սություն է սկսվել։ Այնուհետև, որոշ ժամանակ մնալով ակումբում, Հ.Պարսամյանը վճարել է պահանջվող գու¬մարը, որից հետո միասին դուրս են եկել ակումբից, ինքը վերադարձել է տուն։ Տանը գտնվելու ընթացքում արյու¬նա¬հո¬սությունը վերսկսվել է, ինչից վախենալով, փոխադարձ համաձայնությամբ Հ.Պարսամյանի հետ ունեցած սեռա¬կան հարաբերության հանգամանքը ծնողներից թաքցնելու նպատակով` մորը` Մելինե Խաչատրյանին հայտնել է, թե իբր իրեն բռնաբարել են, որից հետո ար¬դեն 2012թ. նոյեմբերի 29-ին վերջինիս հետ գնացել են ոստիկա¬նութ¬յան Կենտրոնականի բաժին, որտեղ, հասկանալով հայտնած տեղեկութ¬յան սուտ լինելը, այնուամենայնիվ, հաղորդում է տվել, թե իբր 2012թ. նոյեմբերի 28-ին` ժամը 19.00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցում գործող «XXX» կարաոկե ակումբում, Համազասպ Պարսամյանը դանակի սպառնալիքով է հարկադրել սե¬ռական հարաբերություն ունենալ նրա հետ, թեև իրականում նրա հետ սեռական հարաբերութ¬յուն¬ներ էր ունեցել կամովին, վերջինս դանակով իրեն չէր սպառնացել։ Հայտնեց նաև, որ դեպքից հետո որոշ ժամանակ տեղափոխվել և բնակվել է Հ.Պարսամյանի բնակարան, փաստական ամուսնական հարաբերություն¬ների մեջ գտնվել վերջինիս հետ, սակայն ներկայումս նման հարաբերություններ այլևս չկան։ Զղջաց կատարածի համար։
Ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա խոստովանական ցուցմունք¬նե¬րից բացի, հաստատվեց դատաքննության ընթաց¬քում պատ¬շաճ իրա¬վա¬կան ըն¬թա¬ցակարգերի շրջա¬նակ¬նե¬րում հետա¬զոտ¬ված և գնահատ¬ված ներ¬քոհիշ¬յալ ապա¬ցույց¬ներով.
Վկա Համազասպ Պարսամյանի ցուցմունքով. Վերջինս Դատարանում հայտնեց, որ 2012թ. նոյեմբերի սկզբներին Երևան քաղաքի Մաշտոցի պողոտայի վրա գտնվող «Լիոն» բարում ծանոթացել է Մարիամ Գզո¬յանի հետ և այդ օրվանից սկսել են հանդիպել ու շփվել, ընկերություն են արել` ամուսնանալու մտադրությամբ։ 2012թ. նոյեմբերի 27-ին` Մ.Գզոյանի ծննդյան օրը նշել են միասին և այդ ընթացքում Մ.Գզոյանը տեղեկացրել է, որ հաջորդ օրը ցան¬կանում է նշել նաև ընկերուհիների հետ։ 2012թ. նոյեմբերի 28-ին` ժամը 15։30-ի սահմաններում, Մ.Գզոյանը համակուրսեցիներ Դիանա Գրիգորյանի և Անահիտ Առաքելյանի հետ գնացել են Երևանի Ալեք Մանուկյան փողոցի վրա գտնվող «Մամա Միա» կարաոկե ակումբ։ Ողջ օրվա ընթացքում Մ.Գզոյանը պարբերաբար հեռա¬խո¬սային կապի մեջ է գտնվել իր հետ։ Մոտավորապես ժամը 18։00-ի սահմաններում ինքն ու ըն¬կերը` Աշոտ Մար¬գարյանը, գնացել են «Մամա Միա» ակումբի մոտ, դիմավորել Մ.Գզոյանին և նրա ընկերուհիներին, որից հետո նրանք ու Ա.Մարգարյանը հեռացել են, իսկ ինքն ու Մ.Գզոյանը որոշել են զբոսնել։ Երևանի Խանջյան փո¬ղո¬ցով քայլելու ընթացքում իր առաջարկով այցելել են «XXX» ակումբ և պատվիրել առանձնասենյակ, որտեղ գտնվելու ընթացքում փոխադարձ ցանկությամբ և հա¬մա¬ձայնությամբ ունեցել են սեռական հարաբերություն, որի հետևանքով Մ.Գզոյանի մոտ սկսվել է արյունահոսություն։ Այնուհետև, որոշ ժամանակ մնալով ակումբում` վճարել է պահանջվող գումարը, որից հետո միասին դուրս են եկել ակումբից և գնացել տուն։ Հաջորդ օրն առավոտյան իրենց բնակարան այցելել են ոստիկանության ծառայողներ և իրեն բերման ենթարկել ոստիկա¬նութ¬յան Կենտրոնականի բաժին։ Տեղեկացել է, որ Մ.Գզոյանը ոստիկանության Կենտրոնա¬կանի բաժնում հաղորդում է տվել այն մասին, թե իբր 2012 նոյեմբերի 28-ին` ժամը 19.00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցում գործող «XXX» կարաոկե ակումբում, ինքը դա¬նակի սպառնալիքով է Մ.Գզո¬յանին հարկադրել սեռական հարաբերություն ունենալ իր հետ։ Հետագայում է միայն վերջինս բոլորին հայտնել ճշմարտությունը։ Դրանից հետո Մ.Գզոյանը իր առաջարկով տեղափոխվել և բնակություն է հաստատել իր բնակարանում, ձևա¬վորվել են փաստական ամուսնական հարաբերություններ, թեև ներկայումս նրա հետ վիճաբանության հետևան¬¬քով նման հարաբերություններ այլևս չկան։
Վկա Մելինե Խաչատրյանի ցուցմունքով. Վերջինս Դատարանում հայտնեց, որ դուստրը` Մարիամ Գզո¬¬յանը, 2012թ. նոյեմբերի սկզբներին ծանոթացել է Համազասպ Պարսամյանի հետ և սկսել ընկերություն անել։ 2012թ. նոյեմբերի 28-ին ծննդյան տոնը նշելու նպատակով դուստրը համակուրսեցիներ Ա.Առաքելյանի և Դ.Գրիգորյանի հետ գնացել է Երևան քաղաքի Ալեք Մանուկյան փողոցի վրա գտնվող «Մամա Միա» ակումբ, որից հետո` ժամը 18։00-ի սահմաններում, Հ.Պարսամյանի հետ գնացել են Խանջյան փողոցի վրա գտնվող մեկ այլ ակումբ և միասին ժամանակ անցկացրել։ Մոտավորապես ժամը 21։30-ի սահման¬ներում Մ.Գզոյանը վերադարձել է տուն և որոշ ժամանակ անց իրեն հայտնել, որ ակումբում գտնվելու ընթացքում Հ.Պարսամյանն իրեն բռնաբարել է, որի հետևանքով սեռական օրգաններում արյունահոսություն է սկսվել։ Միասին գնացել են ոստիկանութ¬յան Կենտրոնականի բաժին, որտեղ դուստրը հաղորդում է տվել այն մասին, որ Հ.Պարսամ¬յանը դանակի սպառնալիքով հարկադրել է նրա կամքին հակառակ սեռական հարաբերություններ ունենալուն։ Դրանից հետո դստեր հետ գնացել են հիվանդանոց, որտեղ նրան ցույց են տվել անհրաժեշտ բժշկական օգնություն։ Միայն հիվանդանոցում է Մ.Գզոյանն իրեն հայտնել, որ իրականում Հ.Պարսամյանը նրան չի բռնաբարել, որևէ կերպ չի սպառնացել, և նրանց միջև տեղի ունեցած սեռական հարա¬բե¬րութ¬յունը եղել է փոխա¬դարձ ցանկության և համաձայնության արդյունք, քանի որ նրանք սիրում են միմյանց ու ցանկանում են ամուսնանալ։ Հայտնել է նաև, որ Հ.Պարսամյանի կողմից նրան բռնաբարելու մասին հայտնել է` գտնվելով վախեցած և հուզված վիճակում։ Մի քանի օր համապատասխան բուժում ստանալուց հետո դուստրը տեղա¬փոխ¬վել է Հ.Պարսամյանի բնակարան և որոշ ժամանակ փաստական ամուսնական հա¬րա¬բերություն¬ների մեջ գտնվել վերջինիս հետ։
Վկա Արմենուհի Եղիազարյանի ցուցմունքով. Վերջինս Դատարանում հայտնեց, որ որդին` Համազասպ Պարսամյանը, 2012թ. նոյեմբերի սկզբներին ծանոթացել է Մարիամ Գզոյանի հետ և սկսել ընկերություն անել։ 2012թ. նոյեմբերի 28-ին Մ.Գզոյանը ծննդյան տարեդարձը նշել է ինչ-որ սրճարանում, որից հետո նրան դիմավորել է որդին և երկուսով գնացել են մեկ այլ սրճարան։ Այնտեղ գտնվելու ընթացքում փոխադարձ համա¬ձայ¬նությամբ և ցանկությամբ ունեցել են սեռական հարաբերություն, որի հետևանքով վնասվել է Մ.Գզոյանի կուսաթաղանթը և նրա մոտ սկսվել արյու¬նա¬հոսություն։ Դրանից հետո որոշ ժամանակ մնալով նույն սրճա¬րա¬նում` որդին և Մ.Գզոյանը միասին հեռացել են։ Հաջորդ օրն իրենց բնակարան այցելել են ոստիկանության աշխատակիցներ և որդուն բերման ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնական բաժին, որտեղ միայն տեղե¬կացել են, որ Մ.Գզոյանը հաղորդում է տվել այն մասին, թե իբր իր որդին նրան բռնաբարել է։ Դրանից հետո Մ.Գզոյանը գնացել է հի¬վանդանոց, որտեղ նրան ցուցաբերվել է անհրաժեշտ բժշկական օգնություն։ Հիվանդանոցում Մ.Գզոյանն իրեն հայտ¬նել է, որ իրականում Հ.Պարսամյանն իրեն չի բռնաբարել, որևէ կերպ չի սպառնացել և իրենց միջև տեղի ունեցած սեռական հարաբերությունը եղել է փոխադարձ ցանկությամբ և համաձայնությամբ, իսկ բռնաբարվելու մասին հայտնել է` գտնվելով վախեցած և հուզված վիճակում։ Մի քանի օր համա¬պա¬տասխան բուժում ստանալուց հետո Մ.Գզոյանը տեղափոխվել և բնակություն է հաստատել իրենց բնակարանում, իր որդու հետ որոշ ժամանակ գտնվել են փաստական ամուսնական հարաբերությունների մեջ, թեև ներկայումս նման հարաբերություններ այլևս չկան։
Վկա Աշոտ Մարգարյանի` հրապարակված և հետազոտված նախաքննական ցուցմունքով. Վերջինս հայտնել էր, որ 2012թ. նոյեմբերի 28-ին` ժամը 17։00-ի սահմաններում, հանդիպել է բանակային ընկերոջը` Համա¬զասպ Պարսամյանին, խոսակցութ¬յան ընթացքում տեղեկացել, որ նրա ընկերուհու` Մարիամ Գզոյանի ծննդյան օրն է, և վերջինս ընկերուհիների հետ գտնվում է Երևանի Ա.Մանուկյան փողոցում գտնվող «Մամա Միա» սրճարանում, նա պետք է դիմավորի և տուն տանի Գզոյանին։ Դրանից հետո` ժամը 18.00-ի սահմաննե¬րում, միասին գնացել են նշված սրճարանի մոտ, հանդիպել Մ.Գզոյանին և նրա երկու ընկերուհիներին, փոխա¬նա¬կել մի քանի բառ, ապա բաժանվել։ Հա¬ջորդ օրը` նոյեմբերի 29-ին, տեղեկացել է, որ Հ.Պարսամյանին տարել են ոստիկանություն Մ.Գզոյանին բռնա¬¬բարելու կասկածանքով, սակայն հետագայում տեղեկացել է, որ նման բան իրականում չի եղել, հարաբերությունը եղել է կամավոր, փոխադարձ համաձայնությամբ, իսկ Մ.Գզոյանն ու Հ.Պարսամյանը դրանից հետո ամուս¬նացել են։
Վկա Դիանա Գրիգորյանի ցուցմունքով. Վերջինս Դատարանում հայտնեց, որ սովորում է Երևանի պե¬տական բժշկական հենակետային քոլեջի քույրական գործ ֆակուլտետի 4-րդ կուրսում և հանդիսանում է Մա¬րիամ Գզոյանի համակուրսեցին և մոտ ընկերուհին։ 2012թ. նոյեմ¬բերի 28-ին` ժամը 15.30-ի սահմաններում, Մ.Գզո¬յանի ծննդյան կապակցությամբ նրա և Անահիտ Առաքելյանի հետ միասին գնացել են Երևան քաղաքի Ալեք Մանուկյան փո¬ղոցի վրա գտնվող «Մամա միա» սրճարան և մինչև 18։00-ը մնացել այնտեղ, որից հետո միասին դուրս են եկել, քանի որ Մ.Գզոյանին պետք է դիմավորեր ընկերը` Համազասպ Պար¬սամյանը։ Երբ դուրս են եկել ակումբից, հանդիպել են Հ.Պարսամյանին և նրա ընկերոջը, մի քանի վայրկյան զրուցելուց հետո բաժանվել են։ Հետագայում տեղեկացել է, որ Հ.Պարսամյանն ու Մ.Գզոյանն ամուսնացել և մի որոշ ժամանակ բնակվել են համատեղ։
Վկա Անահիտ Առաքելյանի` հրապարակված և հետազոտված նախաքննական ցուցմունքով. Վերջինս հայտնել էր, որ սովորում է Երևանի պե¬տա¬կան բժշկական հենակետային քոլեջի քույրական գործ ֆակուլտետի 4-րդ կուրսում և հանդիսանում է Մարիամ Գզոյանի համակուրսեցին և ընկերուհին։ 2012թ. նոյեմբերի 28-ին` ժամը 15.30-ի սահմաններում, Մ.Գզոյանի ծննդյան կապակցությամբ նրա և Դիա¬նա Գրիգորյանի հետ միասին այցելել են Երևան քաղաքի Ա.Մանուկյան փողոցի վրա գտնվող «Մամա միա» պիցերիա և մինչև 18։00-ի սահմաններում մնացել են ակումբում, որից հետո միասին դուրս են եկել, քանի որ Մ.Գզոյանին պետք է դիմա¬վո¬րեր ընկերը` Համազասպ Պարսամյանը։ Երբ դուրս են եկել ակումբից, հանդիպել են Հ.Պարսամյանին և նրա ընկերոջն ու մի քանի վայրկյան զրուցելուց հետո բաժանվել են։ Հետագայում տեղեկացել է, որ Հ.Պարսամյանն ու Մ.Գզոյանը ամուսնացել և մի որոշ ժամանակ բնակվել են համատեղ։
Վկա Գևորգ Մարտիրոսյանի` հրապարակված և հետազոտված նախաքննական ցուցմունքով. Վերջինս հայտնել էր, որ 2012թ. նոյեմբերին աշխատել է Երևան քաղաքի Խանջյան 31 հասցեում գործող «XXX» ակում¬բում` որպես բարմեն։ 2012թ. նոյեմ¬բե¬րի 28-ին` ժամը 14.00-ին, գտնվել է աշխատավայրում, երբ ժամը 18.50-ի սահմաններում ակումբ են այ¬ցե¬լել երկու անծանոթ հաճախորդ, ինչպես հետագայում է տեղեկացել` Համա¬զասպ Պարսամյանը և Մա¬րիամ Գզոյանը։ Վերջիններս առանձին սենյակ են պատ¬վիրել, որտեղից ընդունվել է մեկ շիշ գարեջուր և սուրճ։ Մոտ մեկ ժամ այնտեղ մնալուց հետո նրանք կատարել են վճարում և միասին հեռացել։ Հ.Պարսամյանի և Մ.Գզո¬յանի առանձնասենյակում գտնվելու ընթացքում աղմուկի ձայներ չի լսել, իսկ ակումբից հեռանալիս նրանց վար¬քագծում որևէ տարօրինակ բան չի նկատել։
Դատաբժշկական փորձաքննության 2011թ. դեկտեմբերի 3-ի թիվ 3817 եզրակացությամբ, համաձայն որի` Համազասպ Պար¬սամ¬յանի մոտ փորձաքննության պահին մարմնական վնասվածքների օբյեկտիվ հատկա¬նիշ¬ներ չեն հայտ¬նա¬բեր¬վել։
Որպես ապացույց ճանաչված և գործին կցված փաստաթղթի` Համազասպ Պարսամյանի և Մարիամ Գզոյանի շահագործած համատասխանաբար` 055-902096 և 055-455942 շահագործած բջջային հեռախոսա¬հա¬մարներից կատարված և նախաքննական մարմնին ներկայացված վերծանումների առկայությամբ, որոնք հաս¬տատում են 2012թ. նոյեմբերի 28-ին միմյանց փոխադարձաբար զանգահարելու վե¬րա¬բեր¬յալ վերջիններիս ցուց¬մունք¬ները։
Դատարանը, դատաքննության ընթացքում հետազոտելով ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանի կողմից 2012թ. նոյեմբերի 29-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժնում տված հանցագործության մասին հաղորդումը ( թիվ 008097 արձանագրություն), գտնում է, որ այն բովանդակում է գործի լուծման համար նշանակություն ունեցող հանգամանքների` հան¬ցագործության տեսակի` բռնաբարության, ինչպես նաև այդ հանցագործության վերաբերյալ սուտ մատ¬նություն կատարելու համար նախազգուշացվելու, այսինքն` ամբաստանյալի դիտավորության վերաբերյալ փաստական տվյալներ, հետևաբար` ՀՀ քրեա¬կան դատավա¬րա¬կան օրենսգքրի 122-րդ հոդվածի 3-րդ մասի կարգով այն ճանաչում է որպես ապացույց և դնում ամբաս¬տանյալ Մ.Գզոյանի նկատմամբ կայացվող դատավճռի հիմքում։

3. Դատարանի իրավական վերլուծություններ.
Պատշաճ իրավական ընթացակարգերի շրջանակներում գնա¬հատելով դա¬տաքննութ¬¬¬յամբ հե¬տա¬¬զոտված վերոնշյալ ապացույցները` Դա¬տա¬¬րանը հաստատված հա¬մարեց այն, որ ամբաս¬տան¬յալ Մարիամ Գզոյանը մեղավորությամբ կատարել է բռնաբարության ենթարկվելու մասին սուտ մատ¬նություն, որն զուգորդվել է այդ ծանր հանցագոր¬ծության մեջ Համազասպ Պարսամյանին մեղադրելով, այսինքն` հան¬ցա¬վոր արարք« որն համա¬պա¬տաս¬խա¬նում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցա¬գործութ¬յան հատ¬կա¬նիշ¬¬ներին, հետևաբար` վեր¬ջինս քրեա¬կան պա¬տաս¬¬խա¬նատ¬վության և պատժի ենթա¬կա է նշված հոդ¬ված¬ի համապատասխան մասով և կետով։
Ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որո¬շելիս Դատա¬րանն հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերա¬կանգ¬նել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցա¬գոր¬ծություն¬ները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատ¬մամբ կի¬րառ¬վող պատիժը և քրեաիրավական ներգոր¬ծության այլ միջոց¬ները պետք է լինեն արդարացի, համա¬պա¬տասխանեն հանցանքի ծան¬րութ¬յանը, այն կատարելու հանգա¬մանք¬ներին, հանցավորի անձնա¬վո¬րութ¬յանը, անհրա¬ժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գործությունները կան¬խելու հա¬մար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասն սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, իսկ նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հան¬րության համար վտան¬գավորության աստիճա¬նով և բնույթով, հանցավորի անձը բնու¬թագրող տվյալ¬ներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղ¬մացնող կամ ծան¬րացնող հանգամանքներով։ Նույն հոդ¬վածի 3-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար նա¬խա¬տեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։
Օրենքի և դատարանի առջև հավասարության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դա¬տա¬վա¬րական օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն՝ որոշակի փաստական հանգամանքներ ունեցող գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կամ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատա¬րա¬նի դատական ակտի հիմնավորումները, այդ թվում՝ օրենքի մեկնաբանությունները, պար¬տադիր են դատարանի համար նույ¬նանման փաստական հանգա¬մանք¬ներով այլ գործի քննության ժամանակ։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը, Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի ՎԲ-149/07 գոր¬ծով մեկ¬նա¬բանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախա¬տես¬ված իրա¬վանորմը, նշել է, որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատվությունը մեղմացնող հան¬գամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ, քանի որ պա¬տիժ նշանակելիս Դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգա¬մանք¬ներ, որոնք նույն հոդվածի առաջին մասում նշված չեն։
Դատարանը որպես ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանի անձը դրականորեն բնու¬թագրող տվյալներ է գնա¬հատում` ուսանող լինելը, նախ¬կինում դատա¬պարտված չլինելը (ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոն 2013թ. փետրվարի 22-ի դրությամբ կատարված ստուգ¬ման արդյունքներով), երիտասարդ լինելը, (ըստ AK սերիայի 0 452442 անձնագրի պատճենի ` ծնվել է 1993թ. նոյեմբերի 27-ին), սեռը։
Դատարանը որպես ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանի պատասխանատվությունը և պա¬տի¬ժը մեղմացնող հանգա¬մանքներ է գնահատում` իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելն ու կատարվածի համար զղջալը, բնակության վայրում դրականորեն բնութագրվելը ( ըստ թիվ 2 տեղամասի լիազոր ներկայացուցչի կնիքով հաստատված բնութագրի), առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդմամբ միջին ծանրության հանցանք կա¬տարելը` հաշվի առնելով, որ վերջինս հանցագործության է դիմել առաջին անգամ սեռական հարաբերություն ունենալու հետևանքով գտնվելով հուզված և լարված վիճակում, ծնողների նախատինքին չարժանանալու մտա¬վա¬խությամբ։
Պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող վերոնշյալ հանգամանքներն հաս¬տատված են գործով ձեռք բերված և դատաքննությամբ հետա¬զոտված, թույլատրելիութ¬յան ու վերաբերելիության չափանիշներին համապատասխանող ապացույց¬ներով և ող¬ջամտո¬րեն նվազեցնում են ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանի հանրային վտան¬գավո¬րությունը։
Ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանի պատասխանատվությունը և պա¬տիժը ծան¬րաց¬նող հանգամանքներ Դատարանը չարձանագրեց։
Պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյու¬նով անդրադառնալով ամբաս¬տանյալ¬ Մարիամ Գզոյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տե¬սակին և այն կրելու անհրաժեշտութ¬յան հարցին` Դա¬տա¬րանը փաստում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով սահմանված հան¬ցա¬¬¬կազմի պատժամասն նախա¬տեսում է պատիժ միայն ազատազրկման ձևով, հետևա¬բար` քննարկման ենթակա է ամբաստանյալ Մ.Գզոյանի նկատմամբ նշանակվող պատժաչափի, պատիժը ռեալ կրելու կամ չկրելու հարցերը։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե դատարանը կա¬լանքի, ազա¬տազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշա¬նակելիս հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելն հնարավոր է առանց պա¬տիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին։ Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատիժը պայմա¬նա¬կա¬նորեն չկիրառելիս դատա¬րանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատաս¬խա¬նատվութ¬յունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգա¬մանքները։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի վերոնշյալ դրույթների մեկնաբանությունից ակնհայտ է, որ պա¬տիժը պայմա¬նա¬կա¬նորեն չկիրառելու հետ կապված ինչպես հանցագործությունների տեսակ¬նե¬րի, հանցավոր արարքի վտան¬գա¬վորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջա¬նակի հետ կապ¬ված որևէ հատուկ սահմա¬նա¬փա¬կում օրենսդիրը չի նախատեսել, այսինքն` պատի¬ժը պայմանականորեն չկիրա¬ռելու հիմք է համարվում դատա¬րանի համոզ¬վածությունն առ այն, որ դատապարտյալի ուղղվելն հնա¬րավոր է առանց որոշակի պատժա¬տեսակները ռեալ կրե¬լու (նման մեկնաբանություն է արել նաև ՀՀ Վճռաբեկ դատա¬րանը Հասմիկ Պետրոսյանի վերա¬բերյալ թիվ ԱՐԱԴ/0050/01/08 քրեական գործով 2009թ. հունիսի 29-ին կայացրած որոշմամբ)։
Դատարանի այդ համոզվածությունը կարող է կայանալ պատասխանատվությունը և պա¬տիժը մեղմաց¬նող, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածով նախատեսված (ինչպես նաև չնախատեսված, բայց Դատարանի համոզմամբ այդ¬պիսին դիտարկվող) և 63-րդ հոդվածում սպառիչ թվարկված, պա¬տաս¬խանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների գնա¬հատման արդյունքներով։
Հաշվի առնելով ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանի անձը դրականորեն բնութագրող տվյալ¬ները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները` նախկինում դա¬տա¬պարտ¬ված և արա¬տա¬վոր¬ված չլինելու հանգամանքը, երիտասարդ տա¬րի¬քը, սեռը, ուսանող լինելը, ինչպես նաև անկեղծորեն զղջալն ու առաջադրված մե¬ղադրանքում իրեն մեղավոր ճանաչելը, դրական բնութագիրը, առաջին անգամ հանգա¬մանք¬ների պատահական զուգորդ¬մամբ միջին ծանրության հանցանք կատարելը, պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգա¬մանք¬ների բացակայություն` Դատարանը հանգում է այն համոզվա¬ծության, որ առաջին անգամ հանցագոր¬ծություն կատարած Մ.Գզոյանի ուղղվե¬լը և նոր հանցա¬գործությունների կանխելն հնա¬րավոր է նրա նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշա¬նակվող պատիժը պայմա¬նա¬կանորեն չկիրառելու և միաժամանակ ողջամիտ, տվյալ դեպքում՝ մեկ տարի ժամ¬կետով փոր¬ձաշրջան սահ¬մա¬նելու պայմաններում։ Այդ պատիժն է արդա¬րացի ու միա¬ժա¬¬մանակ անհրաժեշտ ամբաս¬տան¬յալ Մ.Գզոյանին ուղղելու և հնարավոր նոր հանցա¬գոր¬ծութ¬յունները կան¬խելու հա¬մար։
Դատարանը գտնում է, որ սույն դատավճիռը կայացնելու պահին ամբաստանյալ Մարիամ Գզոյանի նկատ¬մամբ որպես խա¬¬¬¬փան¬ման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստո¬րագրությունը փոփոխելու կամ վե¬րաց¬¬նելու հիմքերը բացա¬կա¬յում են, այն անհրաժեշտ է վերաց¬նել սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայաց¬նելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապացույց¬ների, գույքի նկատ¬մամբ կիրառ¬ված (կի¬րառ¬վելիք) արգելանքի, քաղա¬¬քա¬ցիական հայցի հարցերին։ Տվյալ խնդրին անդ¬րա¬¬¬¬դառնալով` Դատա¬րանն արձանագրում է, որ ամբաս¬տան¬յալի դեմ քաղաքացիական հայց չի ներ¬կա¬յացվել, նրա գույքի վրա արգելանք չի կիրառվել, գործով իրեղեն ապացույցները բացակայում են։ Քրեական գործում բացակայում են նաև դատա¬կան ծախսերի կատարման փաստն ու չափն հաստատող ապացույցները, ուստի այդ հարցը ևս Դատարանը հա¬մա¬րում է լուծված։
Գնահատելով և ամփոփելով դատաքննությամբ հետազոտված ապացույց¬ները, ղեկավարվելով ՀՀ քրեա¬կան դատա¬վա¬¬րա¬կան օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, ինչպես նաև 369-373-րդ հոդված¬ներով, Դատա¬րանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց ՝

Մարիամ Հովհաննեսի Գզոյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ հոդ¬վածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատ¬¬մամբ նշանակել պատիժ` ազա¬տազրկում 1 (մեկ) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ` Մարիամ Հովհաննեսի Գզոյանի նկատ¬մամբ ազա¬տազրկման ձևով նշա¬նակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահ¬մանել փոր¬ձաշրջան 1 (մեկ) տարի ժամկետով` փորձաշրջանի սկիզբն հաշվարկելով սույն դատավճիռը հրա¬պարակելու պա¬հից։
Որպես խա¬փանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացնել` սույն դատավճիռն օրինա¬կան ուժի մեջ մտնելուց հետո։
Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված։
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեա¬կան դա¬տարան հրապարակման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում։


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ