ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության
առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռ
գործ թիվ ԵԿԴ/0030/01/13
նախագահող դատավոր` Մ.Մակյան

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ
նաև` Վերաքննիչ դատարան/ ԿԱԶՄՈՎ`

նախագահող դատավոր` Գ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
դատավորներ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ
Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ

քարտուղարությամբ` Հ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ
մասնակցությամբ`
բողոք բերող անձ` դատախազ` Գ.ԳԵՎՈՐԳՅԱՆԻ
բողոք բերած անձինք` պաշտպաններ` Հ.ԱՐՍԵՆՅԱՆԻ
Ս.ՄԱՆՈՒԿՅԱՆԻ
տուժող` Հ.ՋԱՄԲԱԶՅԱՆԻ
բողոք բերած անձ` տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և
Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ` Ս.ՄԱՂԱՔՅԱՆԻ

2015 թվականի հոկտեմբերի 28-ին Երևան քաղաքում

դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կանոններով քննության առնելով Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան/ 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճռի դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազության հատկապես կարևոր գործերով քննության վարչության ավագ դատախազ Գ.Գևորգյանի, ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանի և Ս.Մանուկյանի, տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքները.
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. 2011 թվականի դեկտեմբերի 19-ին ՀՀ գլխավոր դատախազության պետական շահերի պաշտպանության վարչությունում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով հարուցվել է թիվ 61206911 քրեական գործը:
2. 2011 թվականի դեկտեմբերի 29-ին քրեական գործն ընդունվել և նախաքննությունը շարունակվել է ՀՀ հատուկ քննչական ծառայության վարույթում։
3. 2012 թվականի փետրվարի 6-ին նախաքննական մարմինը որոշումներ է կայացրել Գագիկ Պապոյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով որպես մեղադրյալ ներգրավելու և նրա նկատմամբ հետախուզում հայտարարելու մասին։
4. 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ին Սիմոն Աղազարյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով։ Նախաքննական մարմինը, հաշվի առնելով, որ Ս. Աղազարյանը մեկ այլ քրեական գործով արդեն իսկ գտնվում է կալանքի տակ, նրա նկատմամբ սույն քրեական գործով խափանման միջոց չի կիրառել։
5. 2012 թվականի դեկտեմբերի 7-ին Գագիկ Գեորգիի Պապոյանի և Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան և 2012 թվականի դեկտեմբերի 7-ին այն դատավոր Մ.Մարտիրոսյանի կողմից ընդունվել է վարույթ:
6. 2012 թվականի դեկտեմբերի 10-ին ինքնաբացարկ հայտնելու հիմքով քրեական գործը վերամակագրվել է դատավոր Ա. Վարդանյանին և 2012 թվականի դեկտեմբերի 11-ին ընդունվել` վարույթ։
7. 2012 թվականի դեկտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել Գագիկ Պապոյանի և Սիմոն Աղազարյանի վերաբերյալ քրեական գործը դատական քննության նշանակելու մասին։
8. 2013 թվականի մարտի 20-ին ծանր հիվանդության կապակցությամբ Դատարանը, որոշում է կայացրել թիվ ԵԿԴ/0230/01/12 քրեական գործից ԵԿԴ/0030/01/13 համարով Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի վերաբերյալ մասն անջատելու և կասեցնելու մասին` մինչև վերջինիս առողջանալը։ Նույն որոշմամբ (թիվ ԵԿԴ/0230/01/12) քրեական գործի դատական քննությունը շարունակվել է Գագիկ Գեորգիի Պապոյանի վերաբերյալ մասով։
9. 2014 թվականի փետրվարի 13-ի որոշմամբ Դատարանի արձանագրային որոշմամբ ԵԿԴ/0030/01/13 քրեական գործի կասեցված վարույթը վերսկսել է:
10. Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի որոշմամբ Սիմոն Աղազարի Աղազարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 214-րդ հոդվածի 2-րդ մասով առաջադրված մեղադրանքով ճանաչվել է անմեղ և արդարացվել` արարքի մեջ հանցակազմի բացակայության հիմքով:
Սիմոն Աղազարի Աղազարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և 188-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով ու դատապարտվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ազատազրկման` 6 վեց տարի ժամկետով` առանց գույքի բռնագրավման, 188-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` ազատազրկման` չորս տարի ժամկետով` զրկելով որոշակի գործունեությամբ` ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից` երեք տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` նշանակված պատիժները մասնակիորեն գումարելու միջոցով, Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` յոթ տարի ժամկետով` զրկելով որոշակի գործունեությամբ` ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից` երեք տարի ժամկետով:
Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետին հաշվակցվել է սույն քրեական գործով 2008 թվականի դեկտեմբերի 3-ից մինչև 2009 թվականի հունվարի 27-ն արգելանքի տակ գտնվելու ժամկետը` մեկ ամիս քսանհինգ օրը և վերջնական թողնվել է կրելու` պատիժ ազատազրկում` վեց տարի տասն ամիս հինգ օր ժամկետով` զրկելով որոշակի գործունեությամբ` ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից` երեք տարի ժամկետով:
Պատժի սկիզբը հաշվվել է արգելանքի վերցնելու պահից:
Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` անձնական երաշխավորությունը, փոփոխվել և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը` Սիմոն Աղազարի Աղազարյանին կալանավորելով դատական նիստերի դահլիճում:
2010 թվականի օգոստոսի 10-ի որոշմամբ Ռուզաննա Կիմիկի Թովմասյանին սեփականության իրավունքով պատկանող գույքի` Երևան քաղաքի Այգեստան 10-րդ փողոցի 21-րդ տան վրա դրված կալանքը վերացվել է:
2008 թվականի դեկտեմբերի 6-ի և 2010 թվականի օգոստոսի 10-ի որոշումներով գույքերի, բացառությամբ Երևան քաղաքի Այգեստան 10-րդ փողոցի 21-րդ տան, վրա դրված կալանքը թողվել է անփոփոխ:
Վճռվել է Սիմոն Աղազարի Աղազարյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնաս, բռնագանձել 252.799.600 (երկու հարյուր հիսուներկու միլիոն յոթ հարյուր իննսունինը հազար վեց հարյուր) ՀՀ դրամ:
Սույն քրեական գործով տուժողների կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցերը թողնվել է առանց քննության:
11. Առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի դատավճռով Սիմոն Աղազարի Աղազարյանը ճանաչվել է անպարտ և արդարացվել որպես տուժող ճանաչված Լուսինե Րաֆֆիի Գալստյանից առանձնապես խոշոր չափի գույքի խարդախություն կատարելու համար վերագրված դրվագով՝ մեղադրողի կողմից մեղադրանքից հրաժարվելու հիմքով՝ Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի արարքում հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ։
Տուժող Ստեֆան Պիերի Սեկոյանից առանձնապես խոշոր չափի գույքի խարդախություն կատարելու համար վերագրված դրվագով Սիմոն Աղազարյանի նկատմամբ հարուցված քրեական հետապնդումը դադարեցվել է նույն մեղադրանքով Ս. Աղազարյանի նկատմամբ ԵԿԴ/0334/01/10 գործով Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 4-ին կայացված և օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռի առկայության պատճառաբանությամբ։
Սիմոն Աղազարի Աղազարյանը ճանաչվել է մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ, նրա նկատմամբ նշանակվել է պատիժ՝ ազատազրկում 7 (յոթ) տարի ժամկետով՝ անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավելի, քան 1.183.981.550 (մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամի չափով։
Կիրառելով «ՀՀ անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշման 8-րդ կետի 5-րդ ենթակետը` Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը կրճատվել է 1/4-ով, նրա նկատմամբ նշանակվել է պատիժ՝ ազատազրկում 5 (հինգ) տարի 3 (երեք) ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 4-րդ մասի կիրառմամբ սույն գործով նշանակված պատժին մասնակիորեն գումարելով Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 4-ի ԵԿԴ/0334/01/10 դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին և 183-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նշանակված վերջնական պատիժը՝ 6 ( վեց) տարի 1 (մեկ) ամիս 5 (հինգ) օր ժամկետով ազատազրկումը՝ ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկմամբ՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով և հաշվի առնելով <<ՀՀ անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին>> ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշման կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված այդ պատիժը կրճատելու վերաբերյալ ՀՀ ԱՆ «Վարդաշեն» քրեակատարողական հիմնարկի պետի 2014 թվականի օգոստոսի 4-ի որոշումը՝ Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ հանցանքների համակցությամբ վերջնական պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 7 /յոթ/ տարի ժամկետով` անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավել, քան 1.183.981.550 /մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն/ ՀՀ դրամի չափով և ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկմամբ՝ 3 /երեք/ տարի ժամկետով։
Սիմոն Աղազարյանի պատժի սկիզբը հաշվվել է առաջին դատավճռով սահմանված կարգով՝ նրան 2012 թվականի հուլիսի 4-ից արգելանքի վերցնելու օրվանից, որոշվել է նրա նկատմամբ խափանման միջոց չընտրել՝ նախորդ դատավճռով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու պատճառաբանությամբ։
Տուժող /քաղաքացիական հայցվոր/ Հակոբ Սարգսի Ջամբազյանի ներկայացրած 12 մլն ՀՀ դրամի քաղաքացիական հայցը բավարարվել է մասնակի, 10.970.000 (տաս միլիոն ինը հարյուր յոթանասուն հազար) ՀՀ դրամին համարժեք 30.000 (երեսուն հազար) ԱՄՆ դոլար գումարի չափով, այն որպես հանցագործությամբ անմիջականորեն նրան պատճառված վնասի փոխհատուցում, բռնագանձվել է քաղաքացիական պատասխանող Սիմոն Աղազարի Աղազարյանից։
Տուժող /քաղաքացիական հայցվոր/ Յուրի Իվանի Հարությունյանին հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի փոխհատուցման հարցը համարվել է լուծված, նրա ներկայացրած քաղաքացիական հայցն այդ մասով մերժվել է` մինչ սույն դատավճռի կայացումն արտադատարանական կարգով /ՀՀ կառավարության 2013 թվականի ապրիլի 4-ի թիվ 342-Ա որոշմամբ հաստատված ծրագրի շրջանակներում/ փոխհատուցում ստանալու պատճառաբանությամբ։ Նույն քաղաքացիական հայցը՝ ենթադրաբար ստացած ֆիզիկական և բարոյական վնասը փոխհատուցելու մասով, թողնվել է առանց քննության՝ տուժող Յուրի Հարությունյանին պարզաբանելով քաղաքացիադատավարական կարգով դատարան դիմելու, պահանջը հիմնավորելու պարագայում` համապատասխան հատուցում ստանալու իրավունքը։
Վճռվել է Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի անվամբ հաշվառված շարժական և անշարժ գույքերի` բանկային հաշվին առկա 4.052 (չորս հազար հիսուներկու) ՀՀ դրամ գումարի, «Մերսեդես Բենց Էս 420» մակնիշի 55 ՕՍ 559 հաշվառման համարանիշի ավտոմեքենայի, Երևան քաղաքի Այգեստան 10-րդ փողոց 19 հասցեում գտնվող տան նրա բաժնեմասի վրա դրված արգելանքները պահպանել, այդ գույքը սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո որոշվել է ուղղել տուժող (քաղաքացիական հայցվոր) Հակոբ Ջամբազյանի պատճառված վնասի փոխհատուցմանը, ինչպես նաև գույքի բռնագրավման իրականացմանը։
12. Վերաքննիչ դատարանի 2015 թվականի փետրվարի 19-ի որոշմամբ ՀՀ գլխավոր դատախազության հատկապես կարևոր գործերով քննության վարչության պետի տեղակալ Վ.Միլիտոնյանի և տուժողներ Հ.Ջամբազյանի ու Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքները բավարարվել է մասնակիորեն:
Տուժողներ Ա.Բադոյանի և Լ.Աշչյանի բողոքները բավարարվել են:
Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, Առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի դատավճիռը` բեկանվել և գործն ուղարկվել է նույն դատարան, այլ կազմով նոր քննության` սահմանելով նոր քննության ծավալը:
13. Առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճռով Առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի դատավճռով՝ Լուսինե Րաֆֆիի Գալստյանից առանձնապես խոշոր չափի գույքի խարդախություն կատարելու համար վերագրված դրվագով՝ արարքում հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ մեղադրողի կողմից մեղադրանքից հրաժարվելու հիմքով անպարտ ճանաչված և արդարացված, նույն դատավճռով՝ տուժող Ստեֆան Պիերի Սեկոյանից առանձնապես խոշոր չափի գույքի խարդախություն կատարելու համար վերագրված դրվագով՝ ԵԿԴ/0334/01/10 գործով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 4-ի օրինական ուժի մեջ մտած դատավճռի առկայության պատճառաբանությամբ քրեական հետապնդումը դադարեցված, նույն դատավճռով՝ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործությունների կատարման մեջ մեղավոր ճանաչված և անձնական գույքի, բայց ոչ ավելի, քան 1.183.981.550 (մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամի բռնագրավման և յոթ տարի ժամկետով ազատազրկման դատապարտված Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ նշանակված պատժին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ մասի կիրառմամբ` Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի ԵԿԴ/0334/01/10 դատավճռով նշանակված և «ՀՀ անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշման կիրառմամբ կրճատված վերջնական պատժից՝ ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից երեք տարի ժամկետով զրկմամբ՝ հինգ տարի մեկ ամիս տասնութ օր ազատազրկումից, մասնակիորեն գումարել երեք տարի ժամկետով ազատազրկումը և Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակել ազատազրկում տասը տարի ժամկետով` անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավել, քան 1.183.981.550 ՀՀ դրամը՝ ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով երեք տարի ժամկետով։
Նշանակված պատժում հաշվակցվել է Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 4-ի ԵԿԴ/0334/01/10 դատավճռով նշանակված պատժի կրած մասը՝ երկու տարի տասնմեկ ամիս քսանյոթ օր ժամկետով ազատազրկումը և Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակել ազատազրկում յոթ տարի երեք օր ժամկետով` անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավելի, քան 1.183.981.550 ՀՀ դրամը՝ ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով երեք տարի ժամկետով։
Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի պատժի սկիզբը հաշվվել է 2012 թվականի հուլիսի 4-ից։
Առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի թիվ ԵԿԴ/0030/01/13 դատավճռով՝ տուժող (քաղաքացիական հայցվոր) Հակոբ Սարգսի Ջամբազյանի ներկայացրած 12 մլն ՀՀ դրամի քաղաքացիական հայցը մասնակիորեն՝ 10.970.000 ՀՀ դրամին համարժեք 30.000 ԱՄՆ դոլար գումարի չափով բավարարելու և այն որպես հանցագործությամբ անմիջականորեն նրան պատճառված վնասի փոխհատուցում քաղաքացիական պատասխանող Սիմոն Աղազարի Աղազարյանից բռնագանձելու, ինչպես նաև տուժող Յուրի Իվանի Հարությունյանին հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի փոխհատուցման հարցը լուծված համարելու՝ նրա ներկայացրած քաղաքացիական հայցն այդ մասով՝ մինչ սույն դատավճռի կայացումն արտադատարանական կարգով (ՀՀ կառավարության 2013թ. ապրիլի 4-ի թիվ 342-Ա որոշմամբ հաստատված ծրագրի շրջանակներում) փոխհատուցում ստանալու պատճառաբանությամբ մերժելու, նույն քաղաքացիական հայցը՝ ենթադրաբար ստացած ֆիզիկական և բարոյական վնասը փոխհատուցելու մասով առանց քննության թողնելու և տուժող Յուրի Հարությունյանին պահանջը հիմնավորելու պարագայում` քաղաքացիադատավարական կարգով դատարան դիմելու և համապատասխան հատուցում ստանալու իրավունքը պարզաբանելու հետ միաժամանակ՝ Սոնիկ Մաղաքյանի, Լուիզա Աշչյանի և Անահիտ Բադոյանի կողմից ընդդեմ Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի ներկայացված քաղաքացիական հայցերը մերժվել է։
14. Ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանի և Ս.Մանուկյանի վերաքննիչ բողոքը` Վերաքննիչ դատարան մուտք է եղել 2015 թվականի հուլիսի 27-ին, տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքը` 2015 թվականի հուլիսի 28-ին, ՀՀ գլխավոր դատախազության հատկապես կարևոր գործերով քննության վարչության ավագ դատախազ Գ.Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքը` 2015 թվականի օգոստոսի 07-ին, իսկ քրեական գործը` 2015 թվականի օգոստոսի 17-ին:
Վերաքննիչ դատարանի 2015 թվականի օգոստոսի 17-ի որոշմամբ ՀՀ գլխավոր դատախազության հատկապես կարևոր գործերով քննության վարչության ավագ դատախազ Գ.Գևորգյանի, ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանի և Ս.Մանուկյանի, տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքներն ընդունվել են վարույթ և քրեական գործը նշանակվել` դատական քննության վճռաբեկության կանոններով:
15. Վերաքննիչ բողոքների գրավոր պատասխան Վերաքննիչ դատարան չի ներկայացվել:
Գործի փաստական հանգամանքները.
16. Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի դատավճռով Սիմոն Աղազարի Աղազարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, 188-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է հետևյալ արարքների համար. Ս.Աղազարյանը հանդիսանալով «Նարեկ Շելթեր» ՍՊ ընկերության տնօրեն, գույքի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, 2006-2008 թվականների ընթացքում Երևանի Փ.Բյուզանդի 9 (13-21) հասցեում կառուցվելիք բազմաբնակարան շենքից անշարժ գույք վաճառելու նպատակով, 65 քաղաքացու հետ անշարժ գույքի նախնական առուվաճառքի, փոխառության և ներդրումային համագործակցության մասին պայմանագրեր կնքելով, արտերկրից ստացել է նաև 273.420.511 ՀՀ դրամ գումար, այսինքն` հավաքագրել է ընդհանուր` 3.300.005.191 ՀՀ դրամ գումար, որից նպատակային ծախսել է 1.784.209.294 ՀՀ դրամ գումար, իսկ 1.324.982.397 ՀՀ դրամ գումարը յուրացրել է, ներքոհիշյալ անձանց օրինական շահերին պատճառելով էական վնաս։
Այսպես.
Երևանի Մ.Մաշտոցի պողոտայի 42-րդ շենքի 2 հասցեում գտնվող «Վիզկոն» ՍՊ ընկերության գրասենյակում, որտեղ գործունեություն է իրականացրել նաև «Նարեկ Շելթեր» ՍՊ ընկերության տնօրեն Ս.Աղազարյանը, 2006-2008 թվականների ընթացքում ներքոհիշյալ քաղաքացիներին դրամարկղի մուտքի օրդերներ տալով` Սամվել Լևոնյանից ստացել է 57.120.000 ՀՀ դրամ, Արուսյակ Պետրոսյանից` 64.722.000 ՀՀ դրամ, Հովիկ Շեխոյանից` 12.496.000 ՀՀ դրամ, Արա Քոմուրջյանից` 76.788.000 ՀՀ դրամ, Կոլյա Չոբանյանից` 24.905.000 ՀՀ դրամ, Սուզաննա Գալստյանից` 60.180.000 ՀՀ դրամ, Քրիստինե Արմենակյանից` 27.943.200 ՀՀ դրամ, Ազատ Տեր-Սարգսյանից` 37.306.470 ՀՀ դրամ, Արայիկ Բաղրյանից` 53.890.000 ՀՀ դրամ, Մխիթար Հովհաննիսյանից` 37.839.750 ՀՀ դրամ, Անդրանիկ Հարությունյանից` 33.300.000 ՀՀ դրամ, Արսեն Հակոբյանից` 30.380.000 ՀՀ դրամ, Վախթանգ Սիրադեղյանից` 18.430.000 ՀՀ դրամ, Սոգոմոն Կոզանյանից` 3.800.000 ՀՀ դրամ, Սարգիս Սողոմոնյանից` 40.000.000 ՀՀ դրամ, Հակոբ Քոսյանից` 36.210.000 ՀՀ դրամ, Էդուարդ Միրզախանյանից` 38.000.000 ՀՀ դրամ, Ալբերտ Մահշիկյանի լիազորված անձ Անուշ Գարսանցյանից` 28.500.000 ՀՀ դրամ, Էմիլյա Մանուչարյանից` 169.924.500 ՀՀ դրամ գումար, Վարդան Հարությունյանից` 22.120.000 ՀՀ դրամ, Ազնիվ Ավետյանից` 47.975.000 ՀՀ դրամ, Արմեն Մեսրոպյանից` 10.880.000 ՀՀ դրամ, Գարունիկ Աբգարյանից` 36.531.450 ՀՀ դրամ, Սպարտակ Դավթյանից` 16.245.000 ՀՀ դրամ, Բելլա Հակոբջանյանից` 32.713.000 ՀՀ դրամ, Միշա Թադևոսյանից` 7.127.500 ՀՀ դրամ, Արտավազդ Մանուկյանից` 26.447.500 ՀՀ դրամ, Անուշիկ Սաֆարյանից` 59.472.000 ՀՀ դրամ, Զադո Ջնդոյանից` 34.239.750 ՀՀ դրամ, Էմիլ Մկրտչյանից` 44.714.200 ՀՀ դրամ, Ծովիկ Իսաևայից` 32.457.500 ՀՀ դրամ, Վիգեն Ղահրեմանիից` 86.376.000 ՀՀ դրամ, Ֆերդինանտ Հակոբյանից` 17.950.000 ՀՀ դրամ, Արտաշես Բաղդասարյանից` 128.356.000 ՀՀ դրամ, Սիմոն Հակոբյանից` 56.682.000 ՀՀ դրամ, Ռաֆայել Սարկիսյանից` 151.620.500 ՀՀ դրամ, Էդուարդ Զարգարյանից` 26.250.000 ՀՀ դրամ, Համլետ Գևորգյանից` 10.290.000 ՀՀ դրամ, Արմեն Հարությունյանից` 17.250.000 ՀՀ դրամ, Արմինե Ադամյանից` 13.625.000 ՀՀ դրամ, Սոնա Կարապետյանից` 15.570.000 ՀՀ դրամ, Սարգիս Գրիգորյանից` 44.590.000 ՀՀ դրամ, Աշոտ Եզիազարյանից` 28.560.000 ՀՀ դրամ, Սուրեն Արծվունուց` 27.216.000 ՀՀ դրամ, Ալվարդ Մելքոնյանից` 33.700.000 ՀՀ դրամ, Լիլյա Այվազյանից` 10.080.000 ՀՀ դրամ, Հակոբ Փափազյանից` 43.978.500 ՀՀ դրամ, Արմենակ Սիմոնյանից` 80.640.000 ՀՀ դրամ, Կարեն Արզաքանցյանից` 26.880.000 ՀՀ դրամ, Կարեն Սիմոնյանից` 44.668.900 ՀՀ դրամ, Սամվել Մելոյանից` 69.258.000 ՀՀ դրամ, Վահագն Պետրոսյանից` 51.000.000 ՀՀ դրամ, Սոֆա Մկրտչյանից` 70.400.000 ՀՀ դրամ, Մկրտիչ Մկրտչյանից` 89.000.000 ՀՀ դրամ, Մերի Աբգարյանից` 113.355.000 ՀՀ դրամ, Դավիդ Սահակյանից` 73.809.050 ՀՀ դրամ, Տիգրան Շահբազյանից` 25.536.000 ՀՀ դրամ, Սերոժ Հարությունյանից` 46.350.000 ՀՀ դրամ, Հայկ Սանթրոսյանից` 84.000.000 ՀՀ դրամ, Ալեքսանդր Թովմասյանից` 54.384.000 ՀՀ դրամ, Զարուհի Մանսուրյանից` 10.590.000 ՀՀ դրամ, Ռաֆայել Սարգսյանից` 30.000.000 ՀՀ դրամ, Գոհար Սահակյանից` 76.600.000 ՀՀ դրամ, Ջանի Ղազարյանից` 36.681.910 ՀՀ դրամ, Ռաֆիկ Կազանչյանից` 108.680.000 ՀՀ դրամ, արտերկրից ստացել է նաև 273.420.511 ՀՀ դրամ գումար, այսինքն` հավաքագրել է ընդհանուր` 3.300.005.191 ՀՀ դրամ գումար, որից քաղաքացիներին ետ է վերադարձրել ընդամենը 190.813.500 ՀՀ դրամ գումար, ծախսել է 1.784.209.294 ՀՀ դրամ գումար, իսկ մնացած 1.324.982.397 ՀՀ դրամ գումարը յուրացրել է` անավարտ թողնելով Երևանի Փ.Բյուզանդի 9 (13-21) հասցեում կառուցվելիք շենքի շինարարությունը` քաղաքացիներին պատճառելով առանձնապես խոշոր չափերի գույքային վնաս և ծանր հետևանքներ:
Բացի այդ, Ս.Աղազարյանը, հանդիսանալով ֆիզիկական անձ, առանց պետական գրանցման ձեռնարկատիրական գործունեություն իրականացնելու դիտավորությամբ, 2008 թվականի ընթացքում Երևանի Սարյան փողոցի 19-21 հասցեում կառուցված բազմաբնակարան շենքից բնակիչներին ապօրինի օտարել է իր անվամբ գրանցված թվով 20 բնակարան, 2 տարածք և 3 ավտոտնակ, որը զուգորդվել է պետությանը առանձնապես խոշոր չափի` ԱՀՀ-ի գծով 114930,7 հազար դրամի, եկամտահարկի գծով 109016,2 հազար դրամի, սոցիալական վճարի գծով 28852,7 հազար դրամի, ընդհանուր` 252.799.600 ՀՀ դրամի գույքային վնաս պատճառելով։
17. Առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճռով Ս.Աղազարյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է հետևյալ արարքի համար. նա հանդիսանալով «Գապբնակշին» ՍՊ ընկերության փոխտնօրեն, նույն ընկերության տնօրեն Գագիկ Պապոյանի հետ նախնական համաձայնության գալով, ՀՀ Կառավարության 2004 թվականի հունիսի 17-ի թիվ 909-Ն որոշմամբ իրացման գոտի ճանաչված՝ Երևանի Արամի փողոցի 72-80 հասցեում հիշյալ ընկերությանը հատկացված 3850 քմ մակերեսով հողատարածքում կառուցվող բազմաբնակարան շենքում բնակարաններ վաճառելու պատրվակով, 2005-2011թ թվականների ընթացքում բազմաթիվ քաղաքացիների վստահությունը չարաշահելով, նրանց հետ կնքած` բնակարանների առուվաճառքի նախնական պայմանագրերի հիման վրա միասնական դիտավորությամբ Գ.Պապոյանի հետ գանձել ու հափշտակել են 1.183.981.550 ՀՀ դրամ առանձնապես խոշոր չափերի գումար, որն արտահայտվել է հետևյալում.
Սիմոն Աղազարյանը, Գագիկ Պապոյանի հետ ուրիշի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու վերաբերյալ նախնական համաձայնության գալով, Վոլոդյա Մաթևոսյանի հետ կնքված՝ Արամի փողոցի 72-80 հասցեում կառուցվող շենքի «Բ» մասնաշենքի 3-րդ հարկի 114.3 քմ մակերեսով բնակարանի առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա մինչև 2011 թվականի սեպտեմբերի 12-ը նրանից ստացել ու վստահությունը չարաշահելով՝ հափշտակել են 41.040.000 ՀՀ դրամ գումար, այնինչ հետագայում կնքած հաշտության համաձայնությամբ հիշյալ բնակարանը պարտավորվել են սեփականության իրավունքով հանձնել այլ անձի։
Նույն եղանակով Սիմոն Աղազարյանը «Բ» մասնաշենքի 4-րդ հարկի 80.85 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով Գագիկ Պապոյանի հետ մինչև 2011 թվականի հոկտեմբերի 25-ը Նունե Քարանջյանից ստացել ու վստահությունը չարաշահելով՝ հափշտակել են 4.897.000 ՀՀ դրամին համարժեք 13.500 ԱՄՆ դոլար գումար։
2005 թվականի սեպտեմբերի 2-ին Հարություն Փամբուկյանի ներկայացուցիչ Կամո Մանուչարյանի հետ կնքված փոխառության պայմանագրի հիման վրա 2007 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Ժաննա Փամբուկյանի հետ կնքվել է «Գ» մասնաշենքի 4-րդ հարկի ձախ հատվածի 92.65 քմ մակերեսով բնակարանի առուվաճառքի նախնական պայմանագիր, ում իրավունքները 2009 թվականի փետրվարի 25-ին փոխանցվել են Ջեննի Հովսեփյանին։ Չնայած դրան, հիշյալ բնակարանի վերաբերյալ 2011 թվականի հուլիսի 28-ին Գագիկ Պապոյանի կնքած առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա Սիմոն Աղազարյանը նույն բնակարանը Գոհար Ծիլիկյանին վաճառելու պատրվակով նույն օրը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 27.740.000 դրամ գումար։
2005 թվականի սեպտեմբերի 2-ին «Գապբնակշին» ՍՊ ընկերության կնքած փոխառության պայմանագրի հիման վրա 2008 թվականի մարտի 6-ին Նիկողոս Լևոնյանի հետ կնքվել է «Գ» մասնաշենքի 4-րդ հարկի ձախ հատվածի 131.9 քմ մակերեսով բնակարանի առուվաճառքի նախնական պայմանագիր, ում իրավունքները 2009 թվականի փետրվարի 23-ին փոխանցվել են Գայանե Միրզաբեկյանին։ Չնայած դրան՝ Սիմոն Աղազարյանը Լարիսա Աբգարյանի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով նրա հետ 2010 թվականի նոյեմբերի 09-ին Գագիկ Պապոյանի կնքած՝ նույն բնակարանի առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա նույն օրը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 21.600.000 ՀՀ դրամ գումար։
2005 թվականի սեպտեմբերի 2-ին կնքած փոխառության պայմանագրի հիման վրա 2007 թվականի դեկտեմբերի 28-ին Գոհար Կոստանյանի հետ կնքվել է «Գ» մասնաշենքի 4-րդ հարկի ձախ հատվածի 172.55 քմ մակերեսով բնակարանի առուվաճառքի նախնական պայմանագիր։ Այնուհետև նույն բնակարանը վաճառելու պատրվակով Սիմոն Աղազարյանը արդեն Գարիկ Իսրայելյանից 2011 թվականի օգոստոսի 16-ին ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 57.040.000 ՀՀ դրամ գումար։
Սուրիկ Ալթունյանի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով «Ա» մասնաշենքի 5-րդ հարկի 136.3 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով նրա հետ 2007 թվականի փետրվարի 22-ին կնքված նախնական առուվաճառքի պայմանագրի հիման վրա մինչև նույն թվականի մարտի 26-ը Սիմոն Աղազարյանը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 47.520.000 ՀՀ դրամ գումար։
«Գ» մասնաշենքի 5-րդ հարկի ձախ հատվածի 92.65 քմ մակերեսով բնակարանի վերաբերյալ Գագիկ Պապոյանի կնքած առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա Սիմոն Աղազարյանը 2011 թվականի հուլիսի 28-ին Խաչիկ Վարդերեսյանից ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 28.120.000 ՀՀ դրամ գումար։
«Բ» մասնաշենքի 6-րդ հարկի 82.85 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով 2008 թվականի նոյեմբերի 17-ին կնքված պայմանագրի հիման վրա Գագիկ Պապոյանի հետ Թամարա Սարկիսյանից 2010 թվականի հոկտեմբերի 25-ին և 27-ին ստացել ու հափշտակել են 28.800.000 ՀՀ դրամին համարժեք 80.000 ԱՄՆ դոլար գումար։
Սիմոն Աղազարյանն ու Գագիկ Պապոյանը, Սուրեն Ազատյանի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու վերաբերյալ նախնական համաձայնությամբ, շենքի մի քանի բնակարան նրան վաճառելու պատրվակով ստացել ու հափշտակել են ընդհանուր առմամբ 189.377.000 ՀՀ դրամ գումար։ Մասնավորապես՝ «Գ» մասնաշենքի 10-րդ հարկի ձախ հատվածի 131.9 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով 2008 թվականի ապրիլի 9-ին Սուրեն Ազատյանի կնոջ՝ Տիգրանուհի Այվազյանի հետ կնքել են նախնական առուվաճառքի պայմանագիր, որի հիման վրա նրանից ստացել ու հափշտակել են 65.472.000 ՀՀ դրամ։ «Գ» մասնաշենքի 6-րդ հարկի աջ հատվածի 92.65 քմ մակերեսով և «Գ» մասնաշենքի 6-րդ հարկի ձախ հատվածի 92.65 քմ մակերեսով բնակարանները վաճառելու պատրվակով Տիգրանուհի Այվազյանի հետ 2008 թվականի հունիսի 9-ին կնքած նախնական առուվաճառքի պայմանագրերի հիման վրա նույն օրը ստացել ու հափշտակել են 59.780.000 ՀՀ դրամ, իսկ 2008 թվականի հունիսի 6-ին կնքած՝ «Գ» մասնաշենքի 11-րդ հարկի ձախ հատվածի 131.9 քմ մակերեսով բնակարանի առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա նշված օրը ստացել ու հափշտակել են 64.125.000 ՀՀ դրամ գումար։
Սիմոն Աղազարյանը, «Գ» մասնաշենքի 6-րդ հարկի աջ հատվածի 172.55 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով 2011 թվականի օգոստոսի 5-ին կնքված նախնական առուվաճառքի պայմանագրի հիման վրա Վիկտորիա Ճուղուրյանից նույն օրը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 62.780.000 ՀՀ դրամ գումար։
Լեոն Կայֆաջյանի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով «Ա» մասնաշենքի 7-րդ հարկի 161.9 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով նրա հետ 2006 թվականի դեկտեմբերի 28-ին կնքված նախնական առուվաճառքի պայմանագրի հիման վրա Գագիկ Պապոյանի հետ ստացել են 52.210.550 ՀՀ դրամ գումար։ Այնուհետև՝ 2010թ. դեկտեմբերից մինչև 2011 թվականի հունվարը, Լեոն Կայֆաջյանին վերադարձրել են նրա վճարած գումարից, 29.200.000 ՀՀ դրամին համարժեք 80.000 ԱՄՆ դոլար, իսկ մնացած 23.010.550 ՀՀ դրամ գումարը հափշտակել են։
Անահիտ Հովհաննիսյանի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով, շենքի 1-ին հարկից 100 քմ մակերեսով առևտրագրասենյակային տարածք և «Բ» մասնաշենքի 140 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով նրա հետ 2005 թվականի հունվարի 27-ին կնքված նախնական առուվաճառքի պայմանագրի հիման վրա մինչև 2007 թվականը Սիմոն Աղազարյանը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 48.480.000 ՀՀ դրամին համարժեք 115.000 ԱՄՆ դոլար և 13.860.000 ՀՀ դրամին համարժեք 30.000 ԵՎՐՈ գումարներ։
Սիմոն Աղազարյանը Սեդրակ Խզրթյանի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով «Ա» մասնաշենքի 8-րդ հարկի 136.3 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով նրանից 2006 թվականի օգոստոսի 23-ին ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 59.850.000 ՀՀ դրամին համարժեք 150.000 ԱՄՆ դոլար գումար, իսկ կատարած հափշտակությունը թաքցնելու, Սեդրակ Խզրթյանի մոտ վստահությունն ամրապնդելու համար նրա հետ 2006 թվականի սեպտեմբերի 6-ին կնքել են հիշյալ բնակարանի նախնական առուվաճառքի պայմանագիր ու տրամադրել նրա փաստացի վճարած գումարի չափը գերազանցող՝ 79.600.000 ՀՀ դրամի մուտքի անդորրագրեր։
«Բ» մասնաշենքի 9-րդ հարկի 80.85 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով 2008 թվականի փետրվարի 14-ին կնքված առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա Սիմոն Աղազարյանը Ռուբեն Շախմուրադյանից նույն օրը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 44.517.000 ՀՀ դրամին համարժեք 145.550 ԱՄՆ դոլար գումար։ Բացի այդ, 2010 թվականի օգոստոսի 27-ին կնքված հիշյալ բնակարանի առուվաճառքի պայմանագրի հիման վրա Մարգարիտա Հարությունյանից նույն օրը ստացել ու հափշտակել են 29.565.000 ՀՀ դրամ գումար։
Սիմոն Աղազարյանը «Բ» մասնաշենքի 9-րդ հարկի 140 քմ մակերեսով բնակարանի նախնական առուվաճառքի պայմանագրի հիման վրա Կարինե Հարությունյանից մինչև 2007 թվականի սեպտեմբերի 11-ն ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 34.480.000 ՀՀ դրամին համարժեք 100.000 ԱՄՆ դոլար գումար։ Բացի այդ, գույքի նկատմամբ իրավունքը զիջած, նշված բնակարանի նախորդ գնորդ Մեղեդի Մարդիրոսյանի միջոցով՝ նշված բնակարանը վաճառելու պատրվակով 2011 թվականի մայիսի 6-ին Վիգեն և Վիոլետ Ղարիբեիքիներից ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 44.150.000 ՀՀ դրամին համարժեք 120.000 ԱՄՆ դոլար գումար։
«Բ» մասնաշենքի 10-րդ հարկի 80.85 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով 2011թ. մարտի 30-ին կնքված առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա Սիմոն Աղազարյանը Վարդգես Միքայելյանից նույն օրը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 36.900.000 ՀՀ դրամ գումար։
«Բ» մասնաշենքի 10-րդ հարկի 114.3 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով Գագիկ Պապոյանն ու Սիմոն Աղազարյանը, նախնական համաձայնությամբ, 2011 թվականի օգոստոսի 22-ից սեպտեմբերի 2-ը Հակոբ Ջամբազյանից ստացել ու հափշտակել են 10.970.000 ՀՀ դրամին համարժեք 30.000 ԱՄՆ դոլար գումար, որից հետո կատարած հափշտակությունը քողարկելու նպատակով, նրա որդու՝ Սարգիս Ջամբազյանի հետ 2011 թվականի սեպտեմբերի 5-ին կնքել են նշված բնակարանի առուվաճառքի նախնական պայմանագիր։
Նաիրա Սուրիկի Հովհաննիսյանի գույքը հափշտակելու նպատակով 2008 թվականի մայիսի 16-ին նրա հետ կնքված՝ «Բ» մասնաշենքի 11-րդ հարկի 114.3 քմ մակերեսով բնակարանի առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա Սիմոն Աղազարյանը նույն օրը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 43.120.000 ՀՀ դրամին համարժեք 140.000 ԱՄՆ դոլար գումար։
Ռուբեն Մկրտչյանի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով, «Բ» մասնաշենքի 11-րդ հարկի 140 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով վերջինիս հետ 2007 թվականի մարտի 20-ին կնքված առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա մինչև նույն թվականի մարտի 30-ը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 51.475.000 ՀՀ դրամ գումար։ Ռուբեն Մկրտչյանից կատարած հափշտակությունը քողարկելու նպատակով 2007 թվականի հունիսի 6-ին կնքած համաձայնագրով հիշյալ բնակարանը փոխարինել են նույն հարկի «Ա» մասնաշենքի 161.9 քմ մակերեսով բնակարանով, մինչդեռ վերջին բնակարանը հետագայում կնքած հաշտության համաձայնությամբ պարտավորվել են սեփականության իրավունքով հանձնել այլ անձի։
«Գ» մասնաշենքի 12-րդ հարկի ձախ հատվածի 92.65 քմ մակերեսով բնակարանի վերաբերյալ կնքված առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա Սիմոն Աղազարյանը 2011թ. օգոստոսի 25-ին Նարինե Դավթյանից մինչև նույն թվականի օգոստոսի 29-ն ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 24.272.500 ՀՀ դրամ գումար։
«Բ» մասնաշենքի 13-րդ հարկի 80.85 մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով 2011 թվականի սեպտեմբերի 22-ին կնքված պայմանագրի հիման վրա Սիմոն Աղազարյանը Մարտա Աղաջանյանից նույն օրը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 19.504.000 ՀՀ դրամին համարժեք 53.000 ԱՄՆ դոլար գումար։
«Բ» մասնաշենքի 13-րդ հարկի 140 քմ մակերեսով բնակարանը վաճառելու պատրվակով, գույքի նկատմամբ իրավունքը զիջած, նշված բնակարանի նախորդ գնորդ Մեղեդի Մարդիրոսյանի միջոցով 2011 թվականի մարտի 25-ին Բաբկեն Նազարի-Դեհնավիից ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 42.646.000 ՀՀ դրամին համարժեք 136.000 ԱՄՆ դոլար գումար։ Բացի այդ, Բոնսագեր Հանս Յորգեն Հարությունյանի և Մարինա Հարությունյանի գույքը հափշտակելու նպատակով 2011 թվականի հուլիսի 14-ին վերջինիս հոր՝ Յուրի Հարությունյանի հետ կնքված՝ նույն բնակարանի առուվաճառքի նախնական պայմանագրի հիման վրա Սիմոն Աղազարյանը վերջինից նույն օրը ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 65.268.000 ՀՀ դրամին համարժեք 176.400 ԱՄՆ դոլար գումար։
Բացի վերը շարադրվածից, Սիմոն Աղազարյանը, Գագիկ Պապոյանի հետ նախնական համաձայնությամբ, Արամի փողոցի 72-80 հասցեում կառուցվող շենքի նախագծով գոյություն չունեցող մակերեսով բնակարաններ վաճառելու վերաբերյալ կնքված առուվաճառքի նախնական պայմանագրերի հիման վրա ստացել ու հափշտակել են տարբեր չափի գումարներ, մասնավորապես՝
2011 թվականի ապրիլի 11-ին Սամսոն Խաչատուրյանի հետ կնքել են 10-րդ հարկից 70 քմ մակերեսով բնակարանի առուվաճառքի պայմանագիր, նույն օրը նրանից ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 15.000.000 ՀՀ դրամ գումար, իսկ 2011թ. հուլիսի 2-ին կնքված պայմանագրով՝ 5-րդ հարկից 70 քմ մակերեսով բնակարան վաճառելու պատրվակով Սերգեյ Մելիքբեկյանից նույն օրը ստացել ու հափշտակել են 19.342.500 ՀՀ դրամին համարժեք 52.500 ԱՄՆ դոլար գումար։
Շարունակելով իրենց հանցավոր գործունեությունը՝ Սիմոն Աղազարյանն ու Գագիկ Պապոյանն իրացման գոտու բնակիչների, ինչպես նաև բազմաբնակարան այլ շենքերից բնակարաններ ձեռք բերած անձանց գույքը հափշտակելու նպատակով, ավտոկայանատեղի վաճառելու կամ նրանց բնակարաններն Արամի 72-80 շենքի բնակարաններով փոխարինելու պատրվակով նրանցից նույնպես ստացել ու հափշտակել են տարբեր չափի գումարներ, մասնավորապես՝
իրացման գոտու բնակիչ Սվետլանա Ամիրյանից բնակարան ստանալու իրավունքը ձեռք բերած Կարինա Աբետիսյանից 2006 թվականի դեկտեմբերի 14-ին և 2007 թվականի փետրվարի 12-ին ավտոկայանատեղի տրամադրելու պատրվակով ստացել ու Գագիկ Պապոյանի հետ հափշտակել են 3.623.000 ՀՀ դրամ գումար։
Զարինե Դանիելյանի գույքը հափշտակելու նպատակով վերջինիս կողմից այլ շենքից գնած բնակարանը Արամի փողոցի 72-80 հասցեում կառուցվող շենքի «Գ» մասնաշենքի 8-րդ հարկի աջ հատվածի 131.9 քմ մակերեսով բնակարանով փոխարինելու պատրվակով Սիմոն Աղազարյանն ու Գագիկ Պապոյանը, նախնական համաձայնությամբ, նրանից որպես լրավճար 2009 թվականի հունիսի 23-ին ստացել ու հափշտակել են 26.424.000 ՀՀ դրամ գումար։
Նույն եղանակով Սիմոն Աղազարյանն ու Գագիկ Պապոյանը Արա Բաղդասարյանի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու նպատակով այլ շենքից վերջինիս գնած բնակարանը Արամի փողոցի 72-80 հասցեում կառուցվող շենքի «Գ» մասնաշենքի 12-րդ հարկի ձախ հատվածի 131.9 քմ մակերեսով բնակարանով փոխարինելու պատրվակով նրանից որպես լրավճար 2010թ. հուլիսի 13-ին ստացել ու հափշտակել են 18.610.000 ՀՀ դրամին համարժեք 50.000 ԱՄՆ դոլար գումար։
Վերաքննիչ բողոքների հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը
Վերաքննիչ բողոքները քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում.
18. Դիմող` դատախազ Գ.Գևորգյանը վերաքննիչ բողոքում ներկայացնելով քրեական գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները հայտնել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռով՝ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նշա¬նակ¬¬ված պա¬¬տիժն անար¬¬դա¬րա¬ցի է ակնհայտ մեղմ լինելու պատ¬¬ճա¬ռով, այն չի հա¬մա¬¬պա¬տաս¬¬խա¬նում ամբաստանյա¬լի կա¬տա¬րած արարքի բնույթին, հան¬րու¬¬¬թյան հա¬¬մար վտա¬ն¬գա¬¬վո¬րու¬թյան աս¬տիճանին և սո¬ցիա¬լական նշանակությանը, հե¬տևա¬¬բար չի կա¬րող ծա¬ռա¬յել ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքով ամ¬¬րագրված պատժի նպա¬տակ¬ներին։
Հղում կատարելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ և 61-րդ հոդվածների, ՀՀ վճռաբեկ դատարանի մի շարք նախադեպային որոշումների դրույթների վրա գտել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը նշանակված պատժում սխալ է հաշվակցել Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի դատավճռով նշանակված պատժի կրած մասը։
Այսպիսով, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը թիվ ԵԿԴ/0030/01/13 քրեական գործով 2015 թվականի հուլիսի 1-ի դատավճիռը կայացնելիս, անտեսելով արդարության, պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներն ու պատժի նպատակներն ամրագրող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ և 66-րդ հոդվածների պահանջները, ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ նշանակել է ակնհայտ մեղմ պատիժ, որը հանգեցրել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 358-րդ հոդվածի պահանջներին չհամապատասխանող` անօրինական և չհիմնավորված դատավճռի կայացմանը, այսինքն` թույլ է տվել դատական սխալ` նյութական իրավունքի այնպիսի խախտում, որն ազդել է գործի ելքի վրա:
Բողոք բերած անձ` դատախազ Գ.Գևորգյանը խնդրել է բեկանել և փո¬փո¬խել Առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռը ՝ ամբաստանյալ Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ նշանակված պա¬տժի մասով և նշանակել ավելի խիստ պատիժ։
Մնացած մասով դատավճիռը թողնել անփոփոխ։
19. Դիմողներ` ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանը և Ս.Մանուկյանը վերաքննիչ բողոքում ներկայացնլով գործի դատավարական նախապատմությունը հայտնել են, որ Ս.Աղազարյանի վերաբերյալ դատավճիռներում արձանագրված է, թե Ս.Աղազարյանն ինչ հիվանդություններով է տառապում: Դատարաններն անտեսել են գործող օրենսդրությունը և այդ հիվանդությունների հետ կապված վերաբերմունք հանդես չեն բերել։ Առաջին ատյանի դատարանում մեղադրող կողմի միջնորդությամբ նշանակված հանձնաժողովային միջգերատեսչական դատաբժշկական փորձաքննություն եզրակացության համաձայն` Ս.Աղազարյանը տառապում է այնպիսի խրոնիկական հիվանդություններով, որոնք ներառված են Կառավարության 2006 թվականի մայիսի 26-իթիվ N 825-Ն որոշման ցանկում: Այս պայմաններում դատարանը պարտավոր էր ազատազրկման հետ կապված պատիժ նշանակելու դեպքում Ս.Աղազարյանի նկատմամբ որոշում կայացնել` պատժի հետագա կրումից ազատել՝ մինչև առողջանալը։
Ըստ հանձնաժողովային միջգերատեսչական դատաբժշկական փորձաքննության եզրակացության Ս.Աղազարյանը տառապում է հետևյալ ծանր հիվանդություններով` շաքարային դիաբետ 2-րդ տիպ, ծանր ընթացքով, դեկոմպենսացիայի շրջան, դիաբետիկ պոլինեյրոպաթիա, անգիոպաթիա, էնցեֆալոպաթիա, սրտի իշեմիկ հիվանդություն, լարվածության ստենոկարդիա, վիճակ կորոնար անոթների բազմաթիվ ստենդավորումներից հետո, զարկերակային հիպերտենզիա, արյան շրջանառության անբավարարություն ֆունկցիոնալ դաս-3, խրոնիկական բրոնխիտ, ծանրաստիճանի, քնի օբստրուկտիվ ապնոէ, ստանում է ինսուլին աոթերապիա (նշանակված Էրեբունի ԲԿ-ում 2012 թվականի հոկտեմբեր ամսից) ինսուլինի օրական դոզան 110 միավոր)։ Վերոնշյալ հիվանդություններից երեքը ընդգրկված են 26.05.2006թ. ՀՀ Կառավարության թիվ N 825-Ն որոշմամբ սահմանված պատիժը կրելուն խոչընդոտող հիվանդությունների ցանկում։
Դատարանի կողմից ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի դրույթներն անտեսվել են: Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը չի լուծել, թե արդյոք ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը լինելով ծանր հիվանդ պետք է կրի իր նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը, որն ուղղակիորեն կապված է պատիժը կրելու առողջական հնարավորության խնդրի հետ։
Միջգերատեսչական բժշկական հանձնաժողովի 2013 թվականի մարտի 15-ի եզրակացությունը որպես ապացույց էական նշանակություն ունի Ս.Աղազարյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով պատիժ նշանակելիս` այս հանգամանքն կապված է պատիժը կրելու առողջական հնարավորության հետ:
Դատարանը չի անդրադարձել այս հանգամանքներին։
Մատնանշելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի դրույթները գտել է, որ դատարանը, պարտավոր էր քննարկել Ս.Աղազարյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելուց ազատելու հարցը՝ մինչև նրա առողջանալը։
Ս.Աղազարյանի նկատմամբ նշանակելով ազատազրկման ձևով պատիժ, որը նա պետք է կրի, վտանգի տակ է դրվում նրա կյանքի իրավունքը, և այս պայմաններում հնարավոր չէ իրականացնել ու հասնել պատժի նպատակներին:
Բողոք բերած անձինք` ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանը և Ս.Մանուկյանը խնդրել են Առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռը՝ պատժի մասով բեկանել, բեկանված մասով կայացնել գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ, ազատել ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելուց՝ մինչև նրա առողջանալը, կիրառելով 26.05.2006թ.ՀՀ Կառավարության թիվ N 825-Ն որոշումը:
20. Դիմող` տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանը վերաքննիչ բողոքում հայտնել են, որ Ս.Աղազարյանին տրված բժշկական եզրակացությունն ամսաթիվ չունի, գրված է ոչ պատշաճ ձևաթղթի վրա և ակնհայտ է, որ այն տրվել է դեռևս նախորդ՝ ԵԿԴ/0334/01/10 քրեական գործով: Դրանից հետո Ս.Աղազարյանը բուժում էր ստացել <<Էրեբունի>> բժշկական կենտրոնում: Նոր փորձաքննություն նշանակելու մասին իր միջնորդությունը դատավորը չի քննարկել: Տուժողների արհեստական բաժանումը Ս.Աղազարյանից և Գ.Պապոյանից, չի բխում համապարտության սկզբունքից: Ոչ ոք չի կարող ասել, թե ում կողմից <<Գապբնակշին>>-ին վճարված որ գումարն է յուրացվել Ս.Աղազարյանի, որը՝ Գ.Պապոյանի կողմից: Մանավանդ որ 2005 թվականի խոշոր ներդրողների կողմից օֆշորային գոտիներից փոխանցված երկու և երկուսուկես միլիոն դոլար գումարները բանկային հաշվից ստացել և <<Գապբնակշին>>-ի դրամարկղ չմուտքագրելով յուրացրել է հենց այդ տարիների <<Գապբնակշին>>-ի տնօրեն Ս.Աղազարյանը: Իրենց վճարած գումարներով ըստ հաշվապահական փաստաթղթերի Գ.Պապոյանը շենք է կառուցել, սակայն այդ շենքի բնակարանները հատկացվել են ներդնողներին՝ Ս.Աղազարյանի յուրացրած գումարների փոխարեն:
Ս.Աղազարյանը գործել է Երևանի քաղաքապետարանի լիազորագրով՝ պետության անունից, հանդես է եկել նաև որպես <<Գրանինվեստ>> ՍՊԸ-ի փոխտնօրեն, որն առանց շին. թույլտվության կառուցապատում էր Եկմալյան 1-3 շենքը, ուստի անօրինական է նրան քրեական օրենսգրքի 214-րդ հոդվածի 2-րդ մասով չդատապարտելը, մանավանդ, որ մյուս մեղադրյալ Գ.Պապոյանի նկատմամբ այդ հոդվածն արդեն կիրառվել է, իսկ Ս.Աղազարյանին այդ հոդվածով չդատապարտելը խախտում է նույն հանցանքը գործած երկու մեղադրյալների նկատմամբ օրենքի միատեսակ կիրառման սկզբունքը:
Դատարանը խճճել է Ս.Աղազարյանի պատժաչափի հաշվարկը: Վերջնական պատիժ է նշանակել՝ յոթ տարի երեք օր ժամկետով՝ այն հաշվարկելով 2012 թվականի հուլիսի 4-ից՝ կալանավորման պահից, փոխանակ հաշվարկելու 2012 թվականից տաս տարի կամ 2015 թվականից հաշվարկելու դեպքում՝ 7 տարի երեք օր: Դատավորը պարտավոր էր պատժի սկիզբը 2012 թվականի հուլիսի 4-ն ընդունելու պարագայում որպես վերջնական պատիժ հստակ նշանակել տաս տարի:
Տուժողներին հասանելիք փոխհատուցումները հաշվարկելիս դատավորները նշել են Կառավարության ծրագրով մասնակի (կիսով չափ) փոխհատուցում ստացած լինելու հանգամանքը: Մինչդեռ տուժողն իրավունք ունի ստանալ ոչ թե մասնակի, այլ լրիվ փոխհատուցում:
Բողոք բերած անձ` տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանը խնդրել է բեկանել Առաջին ատյանի դատարանի առանց ամսաթվի դատավճիռը, Ս.Աղազարյանի դեմ հայցապահանջ ներկայացրած տուժողներ Յ.Հարությունյանին և Հ.Ջամբազյանին ու իրեն փոխհատուցում ստանալու իրավունքից զրկելու մասով, ինչպես նաև անօրինական կարգով Լ.Աշչյանի և Ա.Բադոյանի մասով Վերաքննիչ դատարանի որոշմանը հակասող դատավճիռ կայացնելու մասով:
Ս.Աղազարյանի համար սահմանված պատժաչափի մասով, նրա իրական տաս տարի տաս ամիս պատժաչափին գումարելով նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 214-րդ հոդվածի 2-րդ մասն, առանց կիրառելու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ մասը, քանի որ խարդախությունը և շորթումը տարբեր հոդվածներ են:
21. Դատախազ Գ.Գևորգյանը պնդեց վերաքննիչ բողոքը` խնդրեց այն բավարարել, չառարկեց տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքի դեմ, բացառությամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 214-րդ հոդվածով ևս Ս.Աղազարյանին դատապարտելու և քաղ. հայցերի մասերի, առարկեց ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանի և Ս.Մանուկյանի վերաքննիչ բողոքի դեմ:
Ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանը և Ս.Մանուկյանը պնդեցին վերաքննիչ բողոքը` խնդրեցին այն բավարարել, առարկեցին դատախազ Գ.Գևորգյանի և տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքների դեմ:
Տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանը պնդեց վերաքննիչ բողոքը` խնդրեց այն բավարարել, համաձայնվեց դատախազ Գ.Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքի հետ, առարկեց ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանի և Ս.Մանուկյանի վերաքննիչ բողոքի դեմ:
Տուժող Հ.Ջամբազյանը միացավ իր ներկայացուցչի և դատախազ Գ.Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքներին` խնդրեց դրանք բավարարել, առարկեց ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանի և Ս.Մանուկյանի վերաքննիչ բողոքի դեմ:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքները` դրա հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում լսելով բողոքներում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին դատախազ Գ.Գևորգյանի, ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանի և Ս.Մանուկյանի, տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի, տուժող Հ.Ջամբազյանի ելույթները, դատախազ Գ.Գևորգյանի, ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպան Ս.Մանուկյանի, տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և նրա ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքների պատասխանները, ինչպես նաև ուսումնասիրելով, վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության, որ վերաքննիչ բողոքները պետք է բավարարել մասնակի, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը փոփոխել, Ս.Աղազարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
22. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի համաձայն.
<<1. Խարդախությունը՝ խաբեության կամ վստահությունը չարաշահելու եղանակով ուրիշի գույքի զգալի չափերով հափշտակությունը կամ ուրիշի գույքի նկատմամբ իրավունք ձեռք բերելը՝
պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի երեքհարյուրապատիկից հինգհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով՝ առավելագույնը երկու ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով: /…/
3. Խարդախությունը, որը կատարվել է՝
1) առանձնապես խոշոր չափերով, /…/
պատժվում է ազատազրկմամբ՝ չորսից ութ տարի ժամկետով՝ գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա: …>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Յուրացնելը կամ վատնելը՝ հանցավորին վստահված ուրիշի գույքի հափշտակությունը զգալի չափերով՝ /…/
2. Նույն գործողությունը, որը կատարվել է՝ /…/
3. Սույն հոդվածի առաջին կամ երկրորդ մասով նախատեսված գործողությունը, որը կատարվել է՝
1) առանձնապես խոշոր չափերով, /…/
պատժվում է ազատազրկմամբ` չորսից ութ տարի ժամկետով` գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա:>>:
2011 թվականի մայիսի 25-ի ՀՕ-143 Ն որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետի սանկցիան լրացվել և փոփոխվել է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Յուրացնելը կամ վատնելը՝ հանցավորին վստահված ուրիշի գույքի հափշտակությունը զգալի չափերով՝ /…/
2. Նույն գործողությունը, որը կատարվել է՝ /…/
3. Սույն հոդվածի առաջին կամ երկրորդ մասով նախատեսված գործողությունը, որը կատարվել է՝
1) առանձնապես խոշոր չափերով, /…/
պատժվում է ազատազրկմամբ` հինգից ութ տարի ժամկետով` գույքի բռնագրավմամբ կամ առանց դրա:>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. «Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետեանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով>>։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. «1. Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար»։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի համաձայն`
<< 1. Արարքի հանցավորությունը և պատժելիությունը որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով:
2. Հանցանքը կատարելու ժամանակ է համարվում հանրության համար վտանգավոր գործողությունը (անգործությունը) իրականացնելու ժամանակը՝ անկախ հետևանքները վրա հասնելու պահից:>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի համաձայն`
<< 1. Արարքի հանցավորությունը վերացնող, պատիժը մեղմացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ բարելավող օրենքը հետադարձ ուժ ունի, այսինքն՝ տարածվում է մինչև այդ օրենքն ուժի մեջ մտնելը համապատասխան արարք կատարած անձանց, այդ թվում՝ այն անձանց վրա, ովքեր կրում են պատիժը կամ կրել են դա, սակայն ունեն դատվածություն:
2. Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի:
3. Պատասխանատվությունը մասնակիորեն մեղմացնող և միաժամանակ պատասխանատվությունը մասնակիորեն խստացնող օրենքը հետադարձ ուժ ունի միայն այն մասով, որը մեղմացնում է պատասխանատվությունը:>>:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի համաձայն.
«1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ։
2. Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները։
<<1. Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները։
2. Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի համաձայն.
<<1. Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը ապացույցները գնահատում են իրենց ներքին համոզմամբ:
2. Քրեական դատավարությունում ոչ մի ապացույց նախապես հաստատված ապացույցի ուժ չունի: Դատավորը, ինչպես նաև հետաքննության մարմինը, քննիչը, դատախազը չպետք է կանխակալ մոտեցում ցուցաբերեն ապացույցներին, չպետք է դրանց որոշ մասին մյուսների նկատմամբ առավել կամ նվազ նշանակություն տան` մինչև դրանց հետազոտումը պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 126-րդ հոդվածի համաձայն. <<Գործով հավաքված ապացույցները ենթակա են բազմակողմանի և օբյեկտիվ ստուգման` ձեռք բերված ապացույցի վերլուծության, այն այլ ապացույցների հետ համադրելու, նոր ապացույցներ հավաքելու, ապացույցների ձեռքբերման աղբյուրներն ստուգելու միջոցով>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի համաձայն. <<Յուրաքանչյուր ապացույց ենթակա է գնահատման` վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ` գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից:
Հետաքննության մարմնի աշխատակիցը, քննիչը, դատախազը, դատավորը, ղեկավարվելով օրենքով, ապացույցները գնահատում են ապացույցների համակցության մեջ` դրանց բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ քննության վրա հիմնված իրենց ներքին համոզմամբ>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
<<Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`
1) ապացուցված է արդյոք արարքը, որի կատարման մեջ մեղադրվում է ամբաստանյալը.
2) այդ արարքը համապատասխանում է արդյոք քրեական օրենսգրքի հատուկ մասի նորմերի հատկանիշներին.
3) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի կողմից այդ արարքը կատարելը.
4) ապացուցված է արդյոք ամբաստանյալի մեղավորությունը տվյալ հանցանքը կատարելու մեջ և, եթե այո, ապա քրեական օրենսգրքի որ հոդվածով, մասով, կետով է նախատեսված այն….
… 6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը …>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. Բողոքարկված դատական ակտը բեկանվում կամ փոխվում է, եթե թույլ է տրվել դատական սխալ, այն է`
1) գործի փաստական հանգամանքների մասին դատական ակտում շարադրված դատարանի հետևությունները չեն համապատասխանում վերաքննիչ դատարանում հետազոտված ապացույցներին.
2) ճիշտ չի կիրառվել քրեական օրենքը կամ Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագիրը.
3) առկա է քրեադատավարական օրենքի էական խախտում….>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 396-րդ հոդվածի համաձայն`
<<1. պարզելով, որ գործի փաստական հանգամանքների մասին առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտում շարադրված` դատարանի հետևությունները չեն համապատասխանում գործի փաստական հանգամանքներին, վերաքննիչ դատարանը ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանում և փոփոխում է դատական ակտը կամ գործն ուղարկում է առաջին ատյանի դատարան` նոր քննության:
2. վերաքննիչ դատարանը, գնահատելով դատաքննության ընթացքում իր կողմից հետազոտված ապացույցները, իրավունք ունի ապացուցված ճանաչելու այն փաստերը, որոնք չեն հաստատվել կամ հաշվի չեն առնվել առաջին ատյանի դատական ակտում: Այդ դեպքում վերաքննիչ դատարանն ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանում և փոփոխում է դատական ակտը կամ գործը ուղարկում է առաջին ատյանի դատարան նոր քննության:… >>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն.
<<Քրեական օրենքի կամ միջազգային պայմանագրի ոչ ճիշտ կիրառումը քրեական օրենքի կամ Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրի այն հոդվածի կամ հոդվածի այն մասի կիրառումն է, որը ենթակա չէր կիրառման, կամ այն հոդվածի կամ հոդվածի այն մասի չկիրառումն է, որը ենթակա էր կիրառման, կամ քրեական օրենքի կամ միջազգային պայմանագրի սխալ մեկնաբանումն է, որը չի համապատասխանում դրա իսկական իմաստին>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի համաձայն.
<<1) Քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց` օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել են կամ կարող էին ազդել գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա:…
5) Եթե առաջին ատյանի դատարանը գործով թույլ է տվել քրեադատավարական oրենքի այլ էական խախտում, վերաքննիչ դատարանը, հաշվի առնելով գործի քննության արդյունքները, փոփոխում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը կամ բեկանում է այն և գործն ուղարկում առաջին ատյանի համապատասխան դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության:…>>:
23. Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռում` արձանագրել է.
<<… Վերաքննիչ դատարանը 19.02.2015թ-ին կայացված որոշման պատճառաբանական մասում՝ Դատարանը մատնանշելով առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը բեկանելու պատճառներն ու իրավական հիմքերը, նախանշել է գործի նոր քննության այն ծավալը, որով պետք է ղեկավարվի առաջին ատյանի դատարանը գործը քննելիս։
Մասնավորապես, Դատարանը նշել է, որ՝
«33. Սույն գործի դատաքննության ընթացքում Լ.Աշչյանը 27.06.2014թ. հայցադիմում է ներկայացրել դատարանին, խնդրելով Սիմոն Աղազարյանից հօգուտ իրեն բռնագանձել 15 մլն. ՀՀ դրամ, որպես հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս։
Սույն գործի դատաքննության ընթացքում Ս.Մաղաքյանը 4.07.2014թ. հայցադիմում է ներկայացրել դատարանին, խնդրելով Գագիկ Պապոյանից և Սիմոն Աղազարյանից /կամ նրանցից մեկից/ հօգուտ իրեն բռնագանձել մոտ 10 մլն. ՀՀ դրամ, որպես հանցագործությամբ տված գույքային վնաս։
Սույն գործի դատաքննության ընթացքում Հ.Ջամբազյանը 18.08.2014թ. հայցադիմում է ներկայացրել դատարանին, խնդրելով Գագիկ Պապոյանից և Սիմոն Աղազարյանից /կամ նրանցից մեկից/ հօգուտ իրեն բռնագանձել 12 մլն. ՀՀ դրամ, որպես հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս։
Սույն գործի դատաքննության ընթացքում Յ.Հարությունյանը 22.08.2014թ. հայցադիմում է ներկայացրել դատարանին, խնդրելով Սիմոն Աղազարյանից հօգուտ իրեն բռնագանձել 50 մլն. ՀՀ դրամ, որպես հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս։
Առաջին ատյանի դատարանը Հակոբ Ջամբազյանի քաղաքացիական հայցը բավարարել է մասնակի՝ 10.970.000 ՀՀ դրամին համարժեք 30.000 ԱՄՆ դոլար գումարի չավով, որր որոշել է չգանձել ամբաստանյալ Ս. Աղազարյանից։
Տուժող /քաղաքացիական հայցվոր/ Յուրի Հարությունյանին հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասի փոխհատուցման հարցը համարել է լուծված, ներկայացրած քաղաքացիական հայցն այդ մասով մերժել է՝ մինչև դատավճռի կայացումն արտադատարանական կարգով (ՀՀ կառավարության 2013թ. ապրիլի 4-ի թիվ 342-Ա որոշմամբ հաստատված ծրագրի շրջանակներում) փոխհատուցում ստանալու պատճառաբանությամբ։ Նույն քաղաքացիական հայցը՝ ենթադրաբար ստացած ֆիզիկական և բարոյական վնասը փոխհատուցելու մասով, թողնվել է առանց քննության։
Այդպիսով, Առաջին ատյանի դատարանը պատշաճ ընթացակարգի սահմաններում քննության է առել և լուծել Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացրած քաղաքացիական հայցը, հետևաբար այդ մասով վերջիններիս ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքում բերված փաստարկները հիմնազուրկ են և այդ մասով նրանց ներկայացուցիչ Ս. Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքը ենթակա է մերժման։
34. Վերաքննիչ դատարանը միևնույն ժամանակ արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռում, Սոնիկ Մաղաքյանի, Անահիտ Բադոյանի, Լուիզա Աշչյանի ներկայացրած քաղաքացիական հայցերի կապակցությամբ որևէ անդրադարձ չի կատարել, ինչպես նաև չի անդրադարձել այն հարցին, թե սույն գործով վերջիններս հանդիսանում են տուժողներ, թե ոչ։
35. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 162-րդ հոդվածի համաձայն՝ քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը լուծվում է դատավճռով։
Հիմք ընդունելով վերոգրյալը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը պարտավոր էր ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 20-րդ գլխի հոդվածների պահանջների համաձայն, պատշաճ ընթացակարգի սահմաններում քննության առնել Ս.Մաղաքյանի, Ա.Բադոյանի, Լ.Աշչյանի ներկայացրած քաղաքացիական հայցերը, դատավճռում անդրադառնալ հիշյալ անձանց ներկայացրած քաղաքացիական հայցերին` օրենքով սահմանված կարգով դրանց տալով համապատասխան լուծում։
Վերաքննիչ դատարանը փաստում է, որ ինչպես ամբաստանյալ նկատմամբ նշանակված պատժի, այնպես էլ վերը նշված անձանց կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցերի կապակցությամբ թույլ տրված խախտումներն ազդել են գործի ելքի վրա, որոնք չեն կարող վերացվել Վերաքննիչ դատարանում կատարվող դատական քննությամբ։
36. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 394-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ ըստ էության լուծող դատական ակտերի վերաքննության արդյունքում վերաքննիչ դատարանը՝ /1...,/ 2/ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բավարարում է վերաքննիչ բողոքը՝ համապատասխանաբար ամբողջությամբ կամ մասնակիորեն բեկանելով դատական ակտը։ Բեկանված մասով կայացվում է գործն ըստ էության լուծող դատական ակտ, կամ գործն ուղարկվում է համապատասխան ստորադաս դատարան՝ նոր քննության՝ սահմանելով նոր քննության ծավալը /.../»։
Վերոհիշյալ հանգամանքը Վերաքննիչ դատարանին հիմք է տալիս բեկանել դատական ակտը, բեկանված մասով գործն ուղարկել է Աոաջին ատյանի դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության` սահմանելով նոր քննության ծավալ։
Նոր քննության ընթացքում աոաջին ատյանի դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ նորմերի համաձայն, պետք է՝
ա/ պարզի, թե նախորդ դատավճոով Ս.Աղազարյանի նկատմամբ նշանակված պատժից որքան պատժաչափն է կրճատվել «Վարդաշեն» քրեակատարողական հիմնարկի պետի որոշմամբ, այդ մասին դատական ակտում կատարելով համապատասխան նշում,
բ/ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս նշել, թե նախորդ դատավճռով նշանակված պատժից կոնկրետ որքան ժամկետով ազատազրկումն է մասնակիորեն գումարվել վերջին դատավճռով սահմանված պատժին, այնուհետև սահմանել վերջնական պատիժ,
գ/ պատշաճ ընթացակարգի սահմաններում քննության առնի Սոնիկ Մաղաքյանի, Անահիտ Բադոյանի, Լուիզա Աշչյանի ներկայացրած քաղաքացիական հայցը և դրանք լուծի դատավճռով»։
Այլ խոսքով Դատարանը գտել է, որ նոր կայացվելիք դատական ակտով առաջին ատյանի դատարանը պետք է անդրադարձ կատարի երեք հարցի՝
դրանք են՝
ա/ պարզի, թե նախորդ դատավճոով Ս.Աղազարյանի նկատմամբ նշանակված պատժից որքան պատժաչափն է կրճատվել «Վարդաշեն» քրեակատարողական հիմնարկի պետի որոշմամբ, այդ մասին դատական ակտում կատարելով համապատասխան նշում,
բ/ Վ. Աղազարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս նշել, թե նախորդ դատավճռով նշանակված պատժից կոնկրետ որքան ժամկետով ազատազրկումն է մասնակիորեն գումարվել վերջին դատավճռով սահմանված պատժին, այնուհետև սահմանել վերջնական պատիժ,
գ/ պատշաճ ընթացակարգի սահմաններում քննության առնի Սոնիկ Մաղաքյանի, Անահիտ Բադոյանի, Լուիզա Աշչյանի ներկայացրած քաղաքացիական հայցը և դրանք լուծի դատավճռով։
Քննվող քրեական գործով դատարանը քննարկման առարկա դարձնելով հիշյալ հարցերը արձանագրում է հետևյալը՝
Ա/ ուսումնասիրելով ՀՀ ԱՆ «Վարդաշեն» քրեակատարողական հիմնարկի դատապարտյալ, սույն գործով ամբաստանյալ Սիմոն Աղազարյանի նկատմամբ, նույն քրեակատարողական հիմնարկի պետի կողմից 04.08.2014թ.-ին կայացված՝ Համաներում կիրառելու մասին որոշումը, դատարանը փաստում է, որ վերջինս Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012թ. հուլիսի 4-ի ԵԿԴ/0334/01/10 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել ազատազրկման 6 /վեց/ տարի 10 /տասը/ ամիս 5 /հինգ/ օր ժամկետով։ Նշանակված պատժի կրման սկիզբը հաշվարկվել է 04.07.2012թ.-ից ։ «ՀՀ անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011թ. մայիսի 26-ի որոշման կիրառմամբ Սիմոն Աղազարյանի նկատմամբ նշանակված պատժաչափի չկրած մասը կրճատվել է մեկ քառորդով, այն է՝ 1 /մեկ/ տարի 8 /ութ/ ամիս 17/տասնյոթ/ օրով, և վերջնական թողնվել է կրելու ազատազրկում՝ 5 /հինգ/ տարի 1 /մեկ/ ամիս 18 /տասնութ/ օր ժամկետով։
Այսպիսով, դատարանն արձանագրում է, որ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012թ. հուլիսի 4-ի ԵԿԴ/0334/01/10 դատավճռով նշանակված պատժից՝ 6 /վեց/ տարի 10 /տասը/ ամիս 5 /հինգ/ օր ժամկետով ազատազրկումից, կրճատվել է մեկ քառորդ մասը՝ այն է 1 /մեկ/ տարի 8 /ութ/ ամիս 17 /տասնյոթ/ օրը։ Հետևաբար սույն դատավճռով նշանակված պատժին, դատարանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ մասի կարգով պետք է լրիվ կամ մասնակի գումարի Ս.Աղազարյանի նկատմամբ սահմանված վերջնական պատիժը՝ 5 /հինգ/ տարի 1 /մեկ/ ամիս 18 /տասնութ/ օր ժամկետով ազատազրկումը։
Բ/ Քննարկման առարկա դարձնելով Դատարանի կողմից գործի քննության ծավալով սահմանված մյուս հարցը, դատարանը փաստում է, որ ինչպես նշվեց նախորդ կետում Սիմոն Աղազարյանը Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012թ. հուլիսի 4-ի ԵԿԴ/0334/01/10 դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել և դատապարտվել ազատազրկման 6 /վեց/ տարի 10 /տասը/ ամիս 5 /հինգ/ օր ժամկետով։ Նշանակված պատժի կրման սկիզբը հաշվարկվել է 04.07.2012թ.-ից։
ՀՀ անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայ-տարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011թ. մայիսի 26-ի որոշման կիրառմամբ Սիմոն Աղազարյանի նկատմամբ նշանակված պատժաչափի չկրած մասը կրճատվել է մեկ քառորդով, այն է՝ 1 /մեկ/ տարի 8 /ութ/ ամիս 17/տասնյոթ/ օր և վերջնական թողնվել է կրելու ազատազրկում՝ 5 /հինգ/ տարի 1 /մեկ/ ամիս 18 /տասնութ/ օր ժամկետով։
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014թ. հոկտեմբերի 16-ի դատավճռով Սիմոն Աղազարի Աղազարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում 7 (յոթ) տարի ժամկետով՝ անձնական գույքի բռնագրավմամբ՝ բայց ոչ ավելի, քան 1.183.981.550 (մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամը։
Առաջին ատյանի դատարանը գտնում է, որ սույն՝ քննվող քրեական գործով, չանդրադառնալով Ս.Աղազարյանի մեղավորության, անմեղության և դրանով իսկ՝ նրա նկատմամբ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2014թ. հոկտեմբերի 16-ի դատավճռով նշանակված պատժի հարցին, պետք է այդ պատժին նախ՝ մասնակիորեն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ մասի կարգով, գումարել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012թ. հուլիսի 4-ի ԵԿԴ/0334/01/10 դատավճռով նշանակված և կրելու համար թողնված պատժից՝ 3 (երեք) տարի ժամկետով ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով և 5 /հինգ/ տարի 1 /մեկ/ ամիս 18 /տասնութ/ օր ժամկետով ազատազրկումից՝ 3 /երեք/ տարի ժամկետով ազատազրկումը և հանցանքների համակցությամբ պատիժ նշանակի՝ ազատազրկում 10 (տասը) տարի ժամկետով` անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավել, քան 1.183.981.550 (մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամը՝ ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով 3 (երեք) տարի ժամկետով։
Միևնույն ժամանակ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ մասի պահանջների պահպանմամբ նշված պատժում պետք է հաշվակցվի ամբաստանյալի կողմից Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012թ. հուլիսի 4-ի ԵԿԴ/0334/01/10 դատավճռով ազատազրկման ձևով նշանակված պատժի կրած մասը, որը սույն դատավճիռը կայացնելու պահին կազմում է 2 /երկու/ տարի 11 /տասնմեկ/ ամիս 27 /քսանյոթ/ օր և վերջնական թողնի կրելու՝ ազատազրկում 7 (յոթ) տարի 3 /երեք/ օր ժամկետով` անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավելի, քան 1.183.981.550 (մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամը՝ ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով 3 (երեք) տարի ժամկետով։
Ընդ, որում հաշվի առնելով այս հարցի առնչությամբ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի արտահայտած իրավական դիրքորոշումներն, ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատժի կրման սկիզբը պետք է հաշվարկվի առաջին գործով նրան արգելանքի վերցնելու պահից, այսինքն, 2012թ. հուլիսի 4-ից։
Գ/ Ինչպես նշվեց, Դատարանը, իր կայացրած որոշմամբ անդրադառնալով Սոնիկ Մաղաքյանի, Լուիզա Աշչյանի և Անահիտ Բադոյանի կողմից ընդդեմ Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի ներկայացրած քաղաքացիական հայցերին, եկել էր այն եզրահանգման, որ առաջին ատյանի դատարանը պատշաճ քննության առարկա չի դարձրել հիշյալ անձանց կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցերը, ինչը նույնպես դատավճիռը բեկանելու հիմք է հանդիսացել։
Սույն գործով առաջին ատյանի դատարանում կայացած նախորդ դատական քննության ընթացքում Լուիզա Աշչյանը 27.06.2014թ-ին հայցադիմում է ներկայացրել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան՝ խնդրելով քննության առնել և Սիմոն Աղազարյանից հօգուտ իրեն բռնագանձել 15.000.000 /տասնհինգ միլիոն/ ՀՀ դրամ՝ որպես հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս։
Սոնիկ Մաղաքյանը 04.07.2014թ.-ին հայցադիմում է ներկայացրել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան՝ խնդրելով քննության առնել և Գագիկ Պապոյանից ու Սիմոն Աղազարյանից հօգուտ իրեն բռնագանձել մոտ 10.000.000 /տասը միլիոն/ ՀՀ դրամ՝ որպես հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնաս։
Վերաքննիչ դատարանում դատավճիռը բեկանվելուց հետո, գործն արդեն առաջին ատյանի դատարանում քննելիս նմանօրինակ հայցապահանջ է ներկայացրել նաև գործով վկա Անահիտ Բադոյանը, ով 29.05.2015թ-ին դատարան է մուտքագրել հայցադիմում՝ խնդրելով իրեն ճանաչել տուժող և Սիմոն Աղազարյանից հօգուտ իրեն բռնագանձել 31.960 ԱՄՆ դոլարին համարժեք ՀՀ դրամ՝ որպես հանցագործությամբ պատճառված վնասի փոխհատուցում։
Դատարանը քննարկման առարկա դարձնելով Լուիզա Աշչյանի, Սոնիկ Մաղաքյանի ինչպես նաև Անահիտ Բադոյանի կողմից ներկայացված հայցադիմումները, գտնում է, որ դրանք ենթակա են մերժման՝ հետևյալ պատճառաբանությամբ.
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 154-րդ հոդվածի համաձայն`
«քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցը հարուցվում, ապացուցվում և լուծվում է նույն օրենսգրքի դրույթներով սահմանված կանոններով։ Քաղաքացիական դատավարության օրենսդրության նորմերի կիրառումը թույլատրվում է, եթե դրանք չեն հակասում քրեական դատավարության օրենսգրքին, և քաղաքացիական հայցով վարույթի համար անհրաժեշտ են կանոններ, որոնք նախատեսված չեն այդ օրենսգրքով։
Քաղաքացիական հայցով որոշումն ընդունվում է քաղաքացիական օրենսդրության նորմերին համապատասխան»։
ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 1058-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ քաղաքացու անձին կամ գույքին, ինչպես նաև իրավաբանական անձի գույքին պատճառված վնասը լրիվ ծավալով ենթակա է հատուցման այն պատճառած անձի կողմից։ Վնասի հատուցման պարտականությունն օրենքով կարող է դրվել վնաս չպատճառած անձի վրա։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 58-րդ հոդվածի համաձայն`
«տուժող է ճանաչվում այն անձը, ում քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով անմիջականորեն պատճառվել է բարոյական, ֆիզիկական կամ գույքային վնաս /../»։
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 60-րդ հոդվածը սահմանում է, որ՝
«քաղաքացիական հայցվոր է ճանաչվում քրեական գործով վարույթի ընթացքում հայց ներկայացրած ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձը, որի նկատմամբ բավարար հիմքեր կան ենթադրելու, որ նրան քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարքով պատճառվել է քրեական դատավարության կարգով հատուցման ենթակա գույքային վնաս»։
Ըստ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 158-րդ հոդվածի 2-րդ մասի`
«քաղաքացիական հայցը հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է գույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի գործողությունների հետևանքով»։
Շարադրվածից հետևում է, որ քրեական դատավարությունում քաղաքացիական հայցի առարկան է կազմում հանցագործությամբ անմիջականորեն պատճառված գույքային վնասը, որի հատուցման մասին պահանջը հայցվորը ներկայացնում է մեղադրյալին կամ նրա գործողությունների համար պատասխանատվություն կրող անձին։
Փաստորեն, քաղաքացիական հայցի առարկայի որոշման համար անհրաժեշտ է և պարտադիր, որպեսզի վնասը պատճառված լինի անմիջականորեն հանցագործությամբ։
Գործի նյութերով և քրեական գործի քննությամբ դատարանը եկավ այն եզրահանգման, որ ըստ Գագիկ Պապոյանին և Սիմոն Աղազարյանին առաջադրված մեղադրանքների՝ Սոնիկ Մաղաքյանը հանդիսանում է Գագիկ Պապոյանի հանցավոր գործողությունների արդյունքում տուժած անձ և մեղադրանքի ձևակերպմամբ ու ապացույցների ուսումնասիրմամբ նա չի տուժել ամբաստանյալ Սիմոն Աղազարյանի հանցավոր գործողություններից։ Այդ փաստը հաստատվել է Գագիկ Պապոյանի վերաբերյալ սույն քրեական գործից անջատված մասով, որի վերաբերյալ առկա է օրինական ուժի մեջ մտած վերջնական դատական ակտ։ Հետևաբար, թեև նա ընդհանուր քրեական գործով ունի տուժողի դատավարական կարգավիճակ, սակայն չի կարող հայցապահանջ ներկայացնել ընդդեմ Ս.Աղազարյանի այն պարզ պատճառով, որ ինչպես նշվեց վերևում՝ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 158-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` քաղաքացիական հայցը հարուցվում է կասկածյալի, մեղադրյալի կամ նրա դեմ, ում վրա կարող է գույքային պատասխանատվություն դրվել մեղադրյալի գործողությունների հետևանքով։
Այլ կերպ, գործով ամբաստանյալ Սիմոն Աղազարյանի հանցավոր գործողությունների արդյունքում, ի տարբերություն գործով անցնող մյուս տուժողների, Սոնիկ Մաղաքյանը չի տուժել։
Ավելին, Սոնիկ Մաղաքյանին՝ արտադատարանական կարգով (ՀՀ կառավարության 2013թ. ապրիլի 4-ի թիվ 342-Ա որոշմամբ հաստատված ծրագրի շրջանակներում) տրամադրվել է համապատասխան փոխհատուցում։
Նման պայմաններում, դատարանը գտնում է, որ Ս.Մաղաքյանն իրավունք չունի հայցապահանջ ներկայացնել ընդդեմ Ս.Աղազարյանի` վերջինիս հանցավոր գործողություններից տուժած չինելու և հետևաբար՝ Ս.Աղազարյանի մասով քննվող քրեական գործով տուժողի դատավարական կարգավիճակ չունենալու հիմքով։ …>> /քրեական գործ, հատոր 59, էջ 112-128/:
24. Դատախազ Գ.Գևորգյանը և տուժողներ Հ.Ջամբազյանի ու Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանը վերաքննիչ բողոքներում անդրադարձել են ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ Առաջին ատյանի դատարանի կողմից նշանակված պատիժների հաշվակցման հարցում Առաջին ատյանի դատարանի կողմից թույլ տրված սխալին, իսկ նրանք և ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանը և Ս.Մանուկյանը` նաև նշանակված պատժաչափերի և պատժի կրելու նպատակահարմարության հարցերին: Քննարկելով այդ հարցերը Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ համադրելով Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի և 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի ու 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռներն, առկա է, դրանցով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանին մեղսագրված արարքները համապատասխանեցնելու խնդիր, որը բխում է ՀՀ քրեական և քրեական դատավարության օրենսգրքերի ընդհանուր սկզբունքներից և արդարադատության շահերից, ուստի բերված վերաքննիչ բողոքները ենթակա են մասնակի բավարարման:
25. Վերաքննիչ դատարանը համադրելով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի վերաբերյալ 2012 թվականի հուլիսի 04-ի և 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի, 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռներն արձանագրում է. Ս.Աղազարյանը Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով մեղավոր է ճանաչվել ու դատապարտվել հետևյալ արարքի համար. որ նա, հանդիսանալով «Նարեկ Շելթեր» ՍՊ ընկերության տնօրեն, գույքի հափշտակություն կատարելու միասնական դիտավորությամբ, 2006-2008 թվականների ընթացքում Երևանի Փ.Բյուզանդի 9 (13-21) հասցեում կառուցվելիք բազմաբնակարան շենքից անշարժ գույք վաճառելու նպատակով 65 քաղաքացու հետ անշարժ գույքի նախնական առուվաճառքի, փոխառության և ներդրումային համագործակցության մասին պայմանագրեր կնքելով, արտերկրից ստացել է նաև 273.420.511 ՀՀ դրամ գումար, այսինքն` հավաքագրել է ընդհանուր` 3.300.005.191 ՀՀ դրամ գումար, որից նպատակային ծախսել է 1.784.209.294 ՀՀ դրամ գումարն, իսկ 1.324.982.397 ՀՀ դրամ գումարը յուրացրել է, ներքոհիշյալ անձանց օրինական շահերին պատճառելով էական վնաս, որն արտահայտվել է հետևյալում.
Երևանի Մ.Մաշտոցի պողոտայի 42-րդ շենքի 2 հասցեում գտնվող «Վիզկոն» ՍՊ ընկերության գրասենյակում, որտեղ գործունեություն է իրականացրել նաև «Նարեկ Շելթեր» ՍՊ ընկերության տնօրեն Ս.Աղազարյանը, 2006-2008 թվականների ընթացքում ներքոհիշյալ քաղաքացիներին դրամարկղի մուտքի օրդերներ տալով` Սամվել Լևոնյանից ստացել է 57.120.000 ՀՀ դրամ, Արուսյակ Պետրոսյանից` 64.722.000 ՀՀ դրամ, Հովիկ Շեխոյանից` 12.496.000 ՀՀ դրամ, Արա Քոմուրջյանից` 76.788.000 ՀՀ դրամ, Կոլյա Չոբանյանից` 24.905.000 ՀՀ դրամ, Սուզաննա Գալստյանից` 60.180.000 ՀՀ դրամ, Քրիստինե Արմենակյանից` 27.943.200 ՀՀ դրամ, Ազատ Տեր-Սարգսյանից` 37.306.470 ՀՀ դրամ, Արայիկ Բաղրյանից` 53.890.000 ՀՀ դրամ, Մխիթար Հովհաննիսյանից` 37.839.750 ՀՀ դրամ, Անդրանիկ Հարությունյանից` 33.300.000 ՀՀ դրամ, Արսեն Հակոբյանից` 30.380.000 ՀՀ դրամ, Վախթանգ Սիրադեղյանից` 18.430.000 ՀՀ դրամ, Սոգոմոն Կոզանյանից` 3.800.000 ՀՀ դրամ, Սարգիս Սողոմոնյանից` 40.000.000 ՀՀ դրամ, Հակոբ Քոսյանից` 36.210.000 ՀՀ դրամ, Էդուարդ Միրզախանյանից` 38.000.000 ՀՀ դրամ, Ալբերտ Մահշիկյանի լիազորված անձ Անուշ Գարսանցյանից` 28.500.000 ՀՀ դրամ, Էմիլյա Մանուչարյանից` 169.924.500 ՀՀ դրամ գումար, Վարդան Հարությունյանից` 22.120.000 ՀՀ դրամ, Ազնիվ Ավետյանից` 47.975.000 ՀՀ դրամ, Արմեն Մեսրոպյանից` 10.880.000 ՀՀ դրամ, Գարունիկ Աբգարյանից` 36.531.450 ՀՀ դրամ, Սպարտակ Դավթյանից` 16.245.000 ՀՀ դրամ, Բելլա Հակոբջանյանից` 32.713.000 ՀՀ դրամ, Միշա Թադևոսյանից` 7.127.500 ՀՀ դրամ, Արտավազդ Մանուկյանից` 26.447.500 ՀՀ դրամ, Անուշիկ Սաֆարյանից` 59.472.000 ՀՀ դրամ, Զադո Ջնդոյանից` 34.239.750 ՀՀ դրամ, Էմիլ Մկրտչյանից` 44.714.200 ՀՀ դրամ, Ծովիկ Իսաևայից` 32.457.500 ՀՀ դրամ, Վիգեն Ղահրեմանիից` 86.376.000 ՀՀ դրամ, Ֆերդինանտ Հակոբյանից` 17.950.000 ՀՀ դրամ, Արտաշես Բաղդասարյանից` 128.356.000 ՀՀ դրամ, Սիմոն Հակոբյանից` 56.682.000 ՀՀ դրամ, Ռաֆայել Սարկիսյանից` 151.620.500 ՀՀ դրամ, Էդուարդ Զարգարյանից` 26.250.000 ՀՀ դրամ, Համլետ Գևորգյանից` 10.290.000 ՀՀ դրամ, Արմեն Հարությունյանից` 17.250.000 ՀՀ դրամ, Արմինե Ադամյանից` 13.625.000 ՀՀ դրամ, Սոնա Կարապետյանից` 15.570.000 ՀՀ դրամ, Սարգիս Գրիգորյանից` 44.590.000 ՀՀ դրամ, Աշոտ Եզիազարյանից` 28.560.000 ՀՀ դրամ, Սուրեն Արծվունուց` 27.216.000 ՀՀ դրամ, Ալվարդ Մելքոնյանից` 33.700.000 ՀՀ դրամ, Լիլյա Այվազյանից` 10.080.000 ՀՀ դրամ, Հակոբ Փափազյանից` 43.978.500 ՀՀ դրամ, Արմենակ Սիմոնյանից` 80.640.000 ՀՀ դրամ, Կարեն Արզաքանցյանից` 26.880.000 ՀՀ դրամ, Կարեն Սիմոնյանից` 44.668.900 ՀՀ դրամ, Սամվել Մելոյանից` 69.258.000 ՀՀ դրամ, Վահագն Պետրոսյանից` 51.000.000 ՀՀ դրամ, Սոֆա Մկրտչյանից` 70.400.000 ՀՀ դրամ, Մկրտիչ Մկրտչյանից` 89.000.000 ՀՀ դրամ, Մերի Աբգարյանից` 113.355.000 ՀՀ դրամ, Դավիդ Սահակյանից` 73.809.050 ՀՀ դրամ, Տիգրան Շահբազյանից` 25.536.000 ՀՀ դրամ, Սերոժ Հարությունյանից` 46.350.000 ՀՀ դրամ, Հայկ Սանթրոսյանից` 84.000.000 ՀՀ դրամ, Ալեքսանդր Թովմասյանից` 54.384.000 ՀՀ դրամ, Զարուհի Մանսուրյանից` 10.590.000 ՀՀ դրամ, Ռաֆայել Սարգսյանից` 30.000.000 ՀՀ դրամ, Գոհար Սահակյանից` 76.600.000 ՀՀ դրամ, Ջանի Ղազարյանից` 36.681.910 ՀՀ դրամ, Ռաֆիկ Կազանչյանից` 108.680.000 ՀՀ դրամ, արտերկրից ստացել է նաև 273.420.511 ՀՀ դրամ գումար, այսինքն` հավաքագրել է ընդհանուր` 3.300.005.191 ՀՀ դրամ գումար, որից քաղաքացիներին ետ է վերադարձրել ընդամենը 190.813.500 ՀՀ դրամ գումար, ծախսել է 1.784.209.294 ՀՀ դրամ գումար, իսկ մնացած 1.324.982.397 ՀՀ դրամ գումարը յուրացրել է` անավարտ թողնելով Երևանի Փ.Բյուզանդի 9 (13-21) հասցեում կառուցվելիք շենքի շինարարությունը` քաղաքացիներին պատճառելով առանձնապես խոշոր չափերի գույքային վնաս և ծանր հետևանքներ:
Նույն դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի և 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռներով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել հետևյալ արարքի համար. նա հանդիսանալով «Գապբնակշին» ՍՊ ընկերության փոխտնօրեն, նույն ընկերության տնօրեն Գագիկ Պապոյանի հետ նախնական համաձայնության գալով, ՀՀ Կառավարության 2004 թվականի հունիսի 17-ի թիվ 909-Ն որոշմամբ իրացման գոտի ճանաչված՝ Երևանի Արամի փողոցի 72-80 հասցեում հիշյալ ընկերությանը հատկացված 3850 քմ մակերեսով հողատարածքում կառուցվող բազմաբնակարան շենքում բնակարաններ վաճառելու պատրվակով, 2005-2011թ թվականների ընթացքում բազմաթիվ քաղաքացիների վստահությունը չարաշահելով, նրանց հետ կնքած` բնակարանների առուվաճառքի նախնական պայմանագրերի հիման վրա միասնական դիտավորությամբ Գ.Պապոյանի հետ գանձել ու հափշտակել են 1.183.981.550 ՀՀ դրամ առանձնապես խոշոր չափերի գումար, որն արտահայտվել է հետևյալում.
Ս.Աղազարյանը, Գ.Պապոյանի հետ ուրիշի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու վերաբերյալ նախնական համաձայնության գալով, 2005-2011թթ ընթացքում բնակարանի առուվաճառքի նախնական կամ փոխառության պայմանագրեր ձևակերպելով Վոլոդյա Մաթևոսյանից ստացել ու վստահությունը չարաշահելով՝ հափշտակել են 41.040.000 ՀՀ դրամ` Նունե Քարանջյանից` 4.897.000 ՀՀ դրամին համարժեք 13.500 ԱՄՆ դոլար` Գոհար Ծիլիկյանից` 27.740.000 դրամ, Լարիսա Աբգարյանից` 21.600.000 ՀՀ դրամ, Գարիկ Իսրայելյանից` 57.040.000 ՀՀ դրամ, Սուրիկ Ալթունյանից 47.520.000 ՀՀ դրամ, Խաչիկ Վարդերեսյանից` 28.120.000 ՀՀ դրամ, Թամարա Սարկիսյանից 28.800.000 ՀՀ դրամին համարժեք 80.000 ԱՄՆ դոլար, Սուրեն Ազատյանից` 189.377.000 ՀՀ դրամ, Վիկտորիա Ճուղուրյանից` 62.780.000 ՀՀ դրամ, Լեոն Կայֆաջյանից` 23.010.550 ՀՀ դրամ, Անահիտ Հովհաննիսյանից` 48.480.000 ՀՀ դրամին համարժեք 115.000 ԱՄՆ դոլար և 13.860.000 ՀՀ դրամին համարժեք 30.000 եվրո, Սեդրակ Խզրթյանից` 59.850.000 ՀՀ դրամին համարժեք 150.000 ԱՄՆ դոլար, Ռուբեն Շախմուրադյանից` 44.517.000 ՀՀ դրամին համարժեք 145.550 ԱՄՆ դոլար, Մարգարիտա Հարությունյանից` 29.565.000 ՀՀ դրամ, Կարինե Հարությունյանից` 34.480.000 ՀՀ դրամին համարժեք 100.000 ԱՄՆ դոլար, Վիգեն և Վիոլետ Ղարիբեիքիներից` 44.150.000 ՀՀ դրամին համարժեք 120.000 ԱՄՆ դոլար, Վարդգես Միքայելյանից` 36.900.000 ՀՀ դրամ գումար, Հակոբ Ջամբազյանից` ն 10.970.000 ՀՀ դրամին համարժեք 30.000 ԱՄՆ դոլար գումար, Նաիրա Սուրիկի Հովհաննիսյանից` 43.120.000 ՀՀ դրամին համարժեք 140.000 ԱՄՆ դոլար, Ռուբեն Մկրտչյանից 51.475.000 ՀՀ դրամ, Նարինե Դավթյանից` 24.272.500 ՀՀ դրամ, Մարտա Աղաջանյանից` 19.504.000 ՀՀ դրամին համարժեք 53.000 ԱՄՆ դոլար, Բաբկեն Նազարի-Դեհնավիից` 42.646.000 ՀՀ դրամին համարժեք 136.000 ԱՄՆ դոլար, բացի այդ, Բոնսագեր Հանս Յորգեն Հարությունյանից և Մարինա Հարությունյանից 65.268.000 ՀՀ դրամին համարժեք 176.400 ԱՄՆ դոլար, Սամսոն Խաչատրյանից` 15 մլն ՀՀ դրամ, Սերգեյ Մելիքբեկյանից` 19.342.500 ՀՀ դրամին համարժեք 52.500 ԱՄՆ դոլար, Կարինա Աբետիսյանից` 3.623.000 ՀՀ դրամ, Զարինե Դանիելյանից` 26.424.000 ՀՀ դրամ, Արա Բաղդասարյանից 18.610.000 ՀՀ դրամին համարժեք 50.000 ԱՄՆ դոլար։
26. Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Ս.Աղազարյանը որպես «Նարեկ Շելթեր» ՍՊ ընկերության տնօրեն գործարքներ է կնքել տարբեր անձանց հետ և մեկ միասնական դիտավորությամբ նրանց տրամադրած գումարները յուրացրել` այդ հանգամանքը հաստատվել է Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի դատավճռով և նա ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է:
Սույն գործով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը հանդիսանալով «Գապբնակշին» ՍՊ ընկերության փոխտնօրեն նույնպես պայմանագրեր է կնքել տուժողների հետ և նրանց կողմից տրամադրված գումարները հափշտակել: Սակայն նախաքննության մարմինը և Առաջին ատյանի դատարանն այս դեպքում նրա արարքը որակել են ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ խարդախության պարագայում առկա է գույքի սեփականատիրոջ կողմից հանցագործին գույքը կամ դրա նկատմամբ իրավունքները փոխանցելու կամային ակտ, սակայն գույքը կամ դրա նկատմամբ իրավունքները փոխանցելու ակտի կամային բնույթը սեփականատիրոջ գիտակցության և կամքի վրա հանցագործի ունեցած ներգործության հետևանք է: Այս կապակցությամբ էական նշանակություն կարող է ունենալ թե գույքն ուրիշին հանձնելու գործում ով է նախաձեռնություն դրսևորել: Արդյոք գույքը կամ գույքի նկատմամբ իրավունքները հանձնելու տուժողի մտադրությունն առաջացել է հանցավորի կողմից նրան համոզելու և հորդորելու արդյունքում:
Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում նշել, որ արարքը խարդախություն որակելու համար բավարար չէ, որ անձն իր արարքներով կամ որոշակի հանգամանքների բերումով տուժողի մոտ վստահություն վայելի, այլ անհարժեշտ է, որպեսզի վերջինս համոզի տուժողին իրեն փոխանցել գույքը կամ գույքի նկատմամբ իրավունքները:
Սույն գործով ապացուցվել է, որ տուժողներն իրենց կամքով և նախաձեռնությամբ են եկել ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի հետ հանդիպման և բնակարաններ գնելու նպատակով, նախնական վճարումներ` կատարել: Ամբաստանյալը չի համոզել տուժողներին իրեն տրամադրել գումարներ և չի շահագրգռել կամ վստահություն ներշնչել, որպիսի գնեն այդ բնակարաններն, այդ հանգամանքը հիմնավորվել է գործի նյութերով: Տուժողները և վկաները նշել են, որ տարբեր տեղերից իմանալով, որ նորակառույց շենքում մատչելի գներով բնակարաններ են վաճառվում և ցանկանալով գնել այդ բնակարաները` «Գապբնակշին» ՍՊ ընկերություն ՍՊԸ-ի փոխտնօրեն` ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի հետ բնակարան ձեռք բերելու համար կնքել են պայմանագրեր: Փաստորեն խարդախությամբ ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի կողմից գումարներ հափշտակելու փաստը քրեական գործի նյութերով չի հիմնավորվել:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածը քրեական պատասխանատվություն է նախատեսում յուրացնելու կամ վատնելու` հանցավորին վստահված ուրիշի գույքի հափշտակության համար: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետը` նույն գործողության համար, որը կատարվել է պաշտոնեական դիրքն օգտագործելով, իսկ 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետը` 179-րդ հոդվածի 1-ին կամ 2-րդ մասերով նախատեսված գործողության համար, որը կատարվել է առանձնապես խոշոր չափերով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 200-րդ հոդվածի 5-րդ մասի համաձայն` առևտրային կամ այլ կազմակերպության ծառայող է համարվում այն անձը, ով մշտապես, ժամանակավորապես կամ հատուկ լիազորությամբ իրականացնում է կարգադրիչ կամ այլ կառավարչական գործառույթներ կամ զբաղեցնում է ցանկացած այլ պաշտոն առևտրային կազմակերպություններում` անկախ սեփականության ձևից, ինչպես նաև պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմիններ, պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների հիմնարկներ չհամարվող ոչ առևտրային կազմակերպություններում:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցակազմը (այն է` յուրացնելը կամ վատնելը, որը կատարվել է պաշտոնեական դիրքն օգտագործելով) առկա է այն դեպքերում, երբ յուրացումը կամ վատնումը կատարվում է պաշտոնատար անձի, առևտրային կամ այլ կազմակերպությունների ծառայողի կողմից` իր պաշտոնից բխող լիազորությունների կամ զբաղեցրած պաշտոնի հեղինակության օգտագործմամբ, իսկ այն դեպքում երբ նշված անձանց կողմից կատարվում է առանձնապես խոշոր չափերով յուրացում կամ վատնում, ապա առկա է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցակազմը, որն իր մեջ ընդգրկում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցակազմը: Վերաքննիչ դատարանի նման հետևությունը բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 200-րդ հոդվածի 5-րդ մասում առկա ձևակերպումներից, որը առևտրային կամ այլ կազմակերպության ծառայող լինելու հանգամանքը կապում է այդ կազմակերպություններում որոշակի պաշտոն զբաղեցնելու հետ:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է նաև, որ առևտրային կամ այլ կազմակերպության ծառայողի կողմից յուրացում կամ վատնում կատարելը ենթակա է որակման միայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածով, քանի որ առևտրային կամ այլ կազմակերպության ծառայողի կողմից յուրացում կամ վատնում կատարելը ամբողջությամբ ընդգրկվում է այդ հոդվածով նախատեսված հանցակազմում:
27. Վճռաբեկ դատարանը, Սիրաժ Ղամբարյանի և մյուսների վերաբերյալ գործով կայացված որոշման շրջանակներում անդրադառնալով տևող և շարունակվող հանցագործությունների առանձնահատկություններին, արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(...) Տևող հանցագործությունները դրսևորվում են հանրորեն վտանգավոր գործողության կամ անգործության` տևական ժամանակահատվածում անընդմեջ իրականացմամբ, զուգորդվում են օրենքով հանցավորի վրա դրված պարտականությունների տևականորեն չկատարմամբ և ավարտված են համարվում արարքի դադարման պահից, որը կարող է պայմանավորված լինել ինչպես հանցավորի գործողություններով (օրինակ` մեղայականով ներկայանալով), այնպես էլ նրանից անկախ հանգամանքներով (օրինակ` իրավապահ մարմինների միջամտությամբ և այլն):
Շարունակվող հանցագործությունները բաղկացած են մեկից ավելի նույնական արարքներից, որոնցից յուրաքանչյուրը թեկուզև ինքնուրույն հանցակազմ է պարունակում, բայց ընդգրկված են միասնական դիտավորության մեջ, հետապնդում են մեկ ընդհանուր նպատակ, հետևաբար դիտվում են իբրև մեկ հանցագործություն, որն ավարտված է համարվում հանցավորի դիտավորությամբ ընդգրկված վերջին արարքի կատարման պահից: (…)» (տես` Սիրաժ Գաբրիելի Ղամբարյանի և մյուսների գործով Վճռաբեկ դատարանի 2014 թվականի մարտի 28-ի թիվ ԵՇԴ/0055/01/11 որոշման 21-րդ կետը):
Վճռաբեկ դատարանը վերահաստատել է վերը մեջբերված դիրքորոշումն առ այն, որ տևող հանցագործության օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքը կրում է ոչ թե մեկանգամյա բնույթ, այլ դրա իրականացումը բնութագրվում է տևական ժամանակահատվածում անընդհատ իրականացվող գործընթացով: Հետևաբար տևող հանցագործությունների դեպքում հանցանքը կատարելու ժամանակ պետք է դիտել հանցավոր արարքն իրականացնելու ամբողջ ժամանակահատվածը՝ սկսելու պահից մինչև դրա դադարման պահը: Այլ խոսքով՝ տևող հանցագործության կատարման ժամանակ պետք է հասկանալ դրա իրականացման ժամանակահատվածի ցանկացած միավորը մինչև դրա դադարումը:
Ինչ վերաբերում է շարունակվող հանցագործություններին, ապա դրանց օբյեկտիվ կողմը բաղկացած է մեկից ավելի նույնական հանցավոր արարքներից, հետևաբար շարունակվող հանցագործության օբյեկտիվ կողմը կազմող արարքն իրականացնելու ժամանակ կհամարվի դրա բաղկացուցիչ արարքներից յուրաքանչյուրի իրականացման ժամանակը: Այլ խոսքով՝ շարունակվող հանցագործության կատարման ժամանակի տակ պետք է հասկանալ դրա բաղկացուցիչ մասը կազմող արարքների իրականացման ժամանակը:
28. Վերաքննիչ դատարանը ղեկավարվելով Վճռաբեկ դատարանի վերը նշված դիրքորոշմամբ գտնում է, որ 2012 հուլիսի 04-ի, 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի և 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռներով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանին մեղսագրված արարքները պետք է համապատասխանեցվեն` հիմք է ընդունում Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի օրինական ուժի մեջ գտնվող դատավճռով հաստատված ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանին` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով մեղսագրված արարքը` որ հանդիսանալով «Նարեկ Շելթեր» ՍՊ ընկերության տնօրեն, գույքի հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, 2006-2008 թվականների ընթացքում Երևանի Փ.Բյուզանդի 9 (13-21) հասցեում կառուցվելիք բազմաբնակարան շենքից անշարժ գույք վաճառելու նպատակով, 65 քաղաքացու հետ անշարժ գույքի նախնական առուվաճառքի, փոխառության և ներդրումային համագործակցության մասին պայմանագրեր կնքելով, դրամարկղի մուտքի օրդերներ տալով նրանց հավաքագրած ընդհանուր` 3.300.005.191 ՀՀ դրամ գումարից 1.324.982.397 ՀՀ դրամ գումարը յուրացրել է` անավարտ թողնելով Երևանի Փ.Բյուզանդի 9 (13-21) հասցեում կառուցվելիք շենքի շինարարությունը` քաղաքացիներին պատճառելով առանձնապես խոշոր չափերի գույքային վնաս:
Իսկ նույն դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի և 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռներով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել հետևյալ արարքի համար. նա հանդիսանալով «Գապբնակշին» ՍՊ ընկերության փոխտնօրեն, նույն ընկերության տնօրեն Գագիկ Պապոյանի հետ նախնական համաձայնության գալով, ՀՀ Կառավարության 2004 թվականի հունիսի 17-ի թիվ 909-Ն որոշմամբ իրացման գոտի ճանաչված՝ Երևանի Արամի փողոցի 72-80 հասցեում հիշյալ ընկերությանը հատկացված 3850 քմ մակերեսով հողատարածքում կառուցվող բազմաբնակարան շենքում բնակարաններ վաճառելու պատրվակով, 2005-2011 թվականների ընթացքում բազմաթիվ քաղաքացիների վստահությունը չարաշահելով, նրանց հետ կնքած` բնակարանների առուվաճառքի նախնական պայմանագրերի հիման վրա միասնական դիտավորությամբ Գ.Պապոյանի հետ գանձել ու հափշտակել են 1.183.981.550 ՀՀ դրամ առանձնապես խոշոր չափերի գումար:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ նույն դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի և 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռներով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանին մեղսագրված արարքը պետք է համապատասխանեցնել վերոհիշյալ դատավճռով մեղսագրված արարքին` դիտարկել, որ Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի, 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի և 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռներով հաստատված համարված արարքները կատարվել են մեկ միասնական դիտավորությամբ` երկու դեպքում էլ այդ արարքները շարունակվող հանցագործություններ են, որոնց կատարումը սկսվել է 2005 թվականին և ավարտվել 2011 թվականին: Վերաքննիչ դատարանը հաստատված է համարում, որ բացի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի դատավճռով հաստատված Ս.Աղազարյանի կատարած արարքից, վերջինս շարունակել է իր հանցավոր գործունեությունը, կատարել է շարունակվող հանցագործություն` այն է ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը հանդիսանալով «Գապբնակշին» ՍՊ ընկերության փոխտնօրեն, նույն ընկերության տնօրեն Գագիկ Պապոյանի հետ նախնական համաձայնության գալով, ՀՀ Կառավարության 2004 թվականի հունիսի 17-ի թիվ 909-Ն որոշմամբ իրացման գոտի ճանաչված՝ Երևանի Արամի փողոցի 72-80 հասցեում հիշյալ ընկերությանը հատկացված 3850 քմ մակերեսով հողատարածքում կառուցվող բազմաբնակարան շենքում բնակարաններ վաճառելու պատրվակով, 2005-2011թ թվականների ընթացքում բազմաթիվ քաղաքացիներից նշված հասցեում կառուցվելիք բազմաբնակարան շենքից անշարժ գույք վաճառելու նպատակով 65 քաղաքացու հետ կնքած` բնակարանների առուվաճառքի նախնական պայմանագրերի հիման վրա մեկ միասնական դիտավորությամբ Գ.Պապոյանի հետ գանձել ու յուրացման եղանակով հափշտակել են 1.183.981.550 ՀՀ դրամ առանձնապես խոշոր չափերի գումար, որն արտահայտվել է հետևյալում.
Ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը, Գ.Պապոյանի հետ ուրիշի գույքը յուրացման եղանակով հափշտակելու վերաբերյալ նախնական համաձայնության գալով, 2005-2011թթ ընթացքում բնակարանի առուվաճառքի նախնական կամ փոխառության պայմանագրեր ձևակերպելով Վոլոդյա Մաթևոսյանից ստացել ու յուրացման եղանակով հափշտակել են 41.040.000 ՀՀ դրամ` Նունե Քարանջյանից` 4.897.000 ՀՀ դրամին համարժեք 13.500 ԱՄՆ դոլար` Գոհար Ծիլիկյանից` 27.740.000 դրամ, Լարիսա Աբգարյանից` 21.600.000 ՀՀ դրամ, Գարիկ Իսրայելյանից` 57.040.000 ՀՀ դրամ, Սուրիկ Ալթունյանից 47.520.000 ՀՀ դրամ, Խաչիկ Վարդերեսյանից` 28.120.000 ՀՀ դրամ, Թամարա Սարկիսյանից 28.800.000 ՀՀ դրամին համարժեք 80.000 ԱՄՆ դոլար, Սուրեն Ազատյանից` 189.377.000 ՀՀ դրամ, Վիկտորիա Ճուղուրյանից` 62.780.000 ՀՀ դրամ, Լեոն Կայֆաջյանից` 23.010.550 ՀՀ դրամ, Անահիտ Հովհաննիսյանից` 48.480.000 ՀՀ դրամին համարժեք 115.000 ԱՄՆ դոլար և 13.860.000 ՀՀ դրամին համարժեք 30.000 եվրո, Սեդրակ Խզրթյանից` 59.850.000 ՀՀ դրամին համարժեք 150.000 ԱՄՆ դոլար, Ռուբեն Շախմուրադյանից` 44.517.000 ՀՀ դրամին համարժեք 145.550 ԱՄՆ դոլար, Մարգարիտա Հարությունյանից` 29.565.000 ՀՀ դրամ, Կարինե Հարությունյանից` 34.480.000 ՀՀ դրամին համարժեք 100.000 ԱՄՆ դոլար, Վիգեն և Վիոլետ Ղարիբեիքիներից` 44.150.000 ՀՀ դրամին համարժեք 120.000 ԱՄՆ դոլար, Վարդգես Միքայելյանից` 36.900.000 ՀՀ դրամ գումար, Հակոբ Ջամբազյանից` ն 10.970.000 ՀՀ դրամին համարժեք 30.000 ԱՄՆ դոլար գումար, Նաիրա Սուրիկի Հովհաննիսյանից` 43.120.000 ՀՀ դրամին համարժեք 140.000 ԱՄՆ դոլար, Ռուբեն Մկրտչյանից 51.475.000 ՀՀ դրամ, Նարինե Դավթյանից` 24.272.500 ՀՀ դրամ, Մարտա Աղաջանյանից` 19.504.000 ՀՀ դրամին համարժեք 53.000 ԱՄՆ դոլար, Բաբկեն Նազարի-Դեհնավիից` 42.646.000 ՀՀ դրամին համարժեք 136.000 ԱՄՆ դոլար, բացի այդ, Բոնսագեր Հանս Յորգեն Հարությունյանից և Մարինա Հարությունյանից 65.268.000 ՀՀ դրամին համարժեք 176.400 ԱՄՆ դոլար, Սամսոն Խաչատրյանից` 15 մլն ՀՀ դրամ, Սերգեյ Մելիքբեկյանից` 19.342.500 ՀՀ դրամին համարժեք 52.500 ԱՄՆ դոլար, Կարինա Աբետիսյանից` 3.623.000 ՀՀ դրամ, Զարինե Դանիելյանից` 26.424.000 ՀՀ դրամ, Արա Բաղդասարյանից 18.610.000 ՀՀ դրամին համարժեք 50.000 ԱՄՆ դոլար։
Առանձին դեպքերում Գ.Պապոյանը և Ս.Աղազարյանը վերոնշյալ անձանց հետ գործարքներ ձևակերպելով և գումարներ ստանալով, նրանց համար կառուցվելիք բնակարանների նկատմամբ կնքել են այլ գործարքներ և գումարներ ստացել:
Վերը նշվածից երևում է, որ Ս.Աղազարյանը հանդիսանալով «Նարեկ Շելթեր» ՍՊ ընկերության տնօրեն 2006-2008 թ.թ. պայմանագրեր է կնքել քաղաքացիների հետ և նրանցից ստացել կանխավճարներ, իսկ արդեն որպես «Գապբնակշին» ՍՊ ընկերության փոխտնօրեն 2005-2011 թ.թ. ևս պայմանագրեր կնքելով քաղաքացիների հետ, դարձյալ ստացել կանխավճարներ` բնակարան հատկացնելու պայմանով: Այսինքն առաջին դեպքում որպես «Նարեկ Շելթեր» ՍՊ ընկերության տնօրեն, երկրորդ դեպքում` որպես «Գապբնակշին» ՍՊ ընկերության փոխտնօրեն նույն ժամանակահատվածում տարբեր ընկերությունների անունից պայմանագրեր է կնքել քաղաքացիների հետ, սակայն առաջին դեպքում նրա կատարած արարքը որակվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, իսկ երկրորդ դեպքում` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով:
Վերաքննիչ դատարանը հարկ է համարում արձանագրել, որ երկու դեպքերում էլ ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը` 2005-2011 թվակաների ժամանակահատվածում կնքելով պայմանագրեր` բնակարան հատկացնելու նպատակով բազմաթիվ քաղաքացիներից ստացել է կանխավճարներ: Այսինքն ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը վերոնշյալ երեք դատավճիռներով հաստատված հանգամանքներում տևական ժամանակահատվածում կատարել է հանրորեն վտանգավոր արարքներ, որը զուգորդել է իր վրա դրված պարտականությունների չկատարմամբ` որը դրսևորել է քաղաքացիներից ստացած առանձնապես խոշոր չափերի գումարների դիմաց բնակարաներ չհատկացնելով, վերցված գումարները չվերադարձնելով: Ըստ որում Ս.Աղազարյանը կատարել է մեկից ավելի նույնական արարքներ, որոնցից յուրաքանչյուրը թեկուզև ինքնուրույն հանցակազմ է պարունակում, բայց ընդգրկված է մեկ միասնական դիտավորության մեջ և հետապնդել է մեկ ընդհանուր նպատակ` երեք դատավճիռներով հաստատված հանգամանքներում օրինական ձևակերպված փաստաթղթերով քաղաքացիներից վերցրած գումարները յուրացման եղանակով հափշտակելու նպատակ և ըստ էության կատարել է մեկ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված հանցագործություն:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը կատարել է միասնական դիտավորությամբ մեկ հանցագործություն, որը հետապնդել է մեկ ընդհանուր նպատակ` քաղաքացիներից ստացված գումարները յուրացնել, քանի որ երկու ընկերություններով էլ վերջինս կնքել է պայմանագրեր և նույն սխեմայով քաղաքացիներից ստացել կանխավճարներ` բնակարանի ձեռք բերման պայմանով:
29. Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Ս.Աղազարյանը հանդիսանալով «Նարեկ Շելթեր» ՍՊ ընկերության տնօրեն և «Գապբնակշին» ՍՊ ընկերության փոխտնօրեն սույն որոշմամբ հաստատված համարված ժամանակահատվածներում իրեն մեղսագրված հանցանքի կատարումը չի ընդհատել` այն եղել է շարունակվող, այսինքն վերջինս այդ ընկերությունների միջոցով նշված ժամանակաշրջանում կնքել է պայմանագրեր, հավաքագրել տուժողների գումարները` վերջինիս հանցավոր գործունեությունը դադարել է հանցագործությունը բացահայտվելու պատճառով:
Այս պայմաններում Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` մեղսագրված արարքը սխալ է որակված, այն պետք է համապատասխանեցնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետին:
Վերաքննիչ դատարանի հետևությունները բխում են ՀՀ վճռաբեկ դատարանի սույն որոշման մեջ նշված որոշումներում արտահայտած իրավական դիրքորոշումների պահանջներից:
Դատարանները հաստատված են համարել, որ ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանն իր հանցավոր գործունեությունը ծավալել և առաջին դատավճռով մեղսագրված արարքները կատարել է 2006-2008 թթ. ընթացքում, իսկ վիճարկվող դատավճիռներով մեղսագրված արարքները` 2005-2011 թ.թ. ընթացքում: Երկու դեպքում էլ ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը գործել է քաղաքացիների անձնական գույքի` գումարի հափշտակություն կատարելու միասնական դիտավորությամբ` 2005-2011 թթ ընթացքում` առաջին դեպքում հանդես է եկել որպես <<Նարեկ Շելթեր>> ՍՊԸ-ի տնօրեն, երկրորդ դեպքում` <<Գապբնակշին>> ՍՊԸ-ի փոխտնօրեն: Առաջին և վիճարկվող դատավճիռներով հաստատված համարված արարքները կատարել է նույն եղանակով` բազմաթիվ քաղաքացիներից գումարներ է վերցրել, այդ գործարքներին օրինական տեսք տալով: Այդ քաղաքացիների հետ օրինական առուվաճառքի նախնական, փոխառության պայմանագրեր է կնքել, ստացած գումարների դիմաց տուժողներին տրամադրել` գումարներն ստանալու վերաբերյալ վճարման փաստաթղթեր: Երկու դեպքում էլ` թեև գործելով տարբեր ՍՊԸ-ների անունից` տուժողներից գումարները վերցնելու պայմանն ու նպատակը եղել է վերջիններիս համար բնակարաններ կառուցելն ու հատկացնելը:
Վերջին դեպքում ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը գումարները տուժողներից ստացել է, սակայն միևնույն հասցեների բնակարաների վերաբերյալ կատարել է կրկնակի գործարքներ: Երկու դեպքում էլ գործելով միասնական դիտավորությամբ տարբեր քաղաքացիներից գումարներ վերցնելով, արդյունքում իր տնօրինության տակ անցած առանձնապես խոշոր չափերի` մի դեպքում 1.324.982.397 ՀՀ դրամը, երկրորդ դեպքում`1.183.981.550 ՀՀ դրամն` ընդհանուր 2.508.963.947 ՀՀ դրամ գումար յուրացման եղանակով հափշտակել է:
Նման պայմաններում, երբ նախաքննական մարմնի և Առաջին ատյանի դատարանի կողմից հաստատված է համարվել, որ 2005-2011 թվականների ընթացքում հանդես գալով <<Նարեկ Շելթեր>> և <<Գապբնակշին>> ՍՊԸ-ի անունից ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը միասնական դիտավորություն է ունեցել նույն եղանակով քաղաքացիներից գումարներ վերցնելու ու հափշտակելու և հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափի՝ ընդհանուրը 2.508.693.947 ՀՀ դրամ, օրինական ուժի մեջ մտած 2012 թվականի հուլիսի 04-ի դատավճռով նրա արարքը որակվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով, որպես միասնական դիտավորությամբ 65 քաղաքացիներից կատարված յուրացում: Իսկ 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի և 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռներով` առանձին քննված քրեական գործով, նույնադեպ արարքը որակվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` գտնելով, որ ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը կատարել է խարդախություն:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը մեկ միասնական դիտավորությամբ կատարել է մեկ արարք` բազմաթիվ քաղաքացիներից 2005-2011 թ.թ. առանձնապես խոշոր չափերի գումարներ է վերցրել, այդպիսիք յուրացրել, դարձնելով իր սեփականությունը: Ըստ որում այդ գումարները հափշտակելու դիտավորության առաջացման պահը, նույն բնակարանների հետ կապված կրկնակի գործարքների առկայությունը Ս.Աղազարյանի արարքի որակման համար նշանակություն ունենալ չեն կարող: Վերջինս գումարները քաղաքացիներից ստացել է նրանց հետ կնքած գործարքների արդյունքում, ստացած գումարների դիմաց այդ քաղաքացիներին տվել է վճարման փաստաթղթեր և արդեն իսկ իր տնօրինության տակ գտնվող գումարները հափշտակել` յուրացման եղանակով:
Նման հետևության հանգելիս Վերաքննիչ դատարանը հաշվի առնում նաև այն, որ նախաքննական մարմինը Ս.Աղազարյանի կողմից մեկ միասնական դիտավորությամբ կատարված մեկ հանցավոր արարքին տալով տարբեր քրեաիրավական որակումներ, խախտել է հանցանքների համակցության կանոնների վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 20-րդ հոդվածի պահանջները: Մասնավորապես համաձայն նշված հոդվածի դրույթների` հանցանքների համակցությունն առկա է, երբ անձը կատարել է երկու կամ ավելի հանցագործություն: Տվյալ դեպքում Ս.Աղազարյանի կողմից կատարված մեկ հանցագործությունը որակելով տարբեր հոդվածներով, նախաքննական մարմինը և Առաջին ատյանի դատարանն արհեստականորեն առաջացրել են հանցանքների համակցություն` անիրավաչափորեն վատթարացնելով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի վիճակը:
30. Անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ նշանակվելիք պատժի հարցին Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ նա հանցագործությունը կատարել է 2005-2011թվականներին: 2011 թվականի մայիսի 25-ի ՀՕ-143 Ն օրենքով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետի սանկցիան խստացվել և պատիժ է սահմանվել հինգից ութ տարի ժամկետով ազատազրկում:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-13-րդ հոդվածների դրույթներով՝ Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով պատիժ պետք է նշանակել մինչ օրենքի փոփոխումը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով սահմանված սանկցիայի սահմաններում: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է նաև, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով գործող քրեական օրենքի սանկցիայի պայմաններում ևս ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս չի վատթարանում ամբաստանյալի վիճակը: Նման հետևության Վերաքննիչ դատարանը հանգում է նկատի ունենալով, որ արդեն իսկ Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի օրինական ուժի մեջ գտնվող դատավճռով նշանակված վերջնական պատիժը գործող օրենքով սահմանված նվազագույն պատժաչափից ավելի է և պատիժների համակցության դեպքում նրա նկատմամբ նշանակվելիք պատիժը նշված դատավճռով սահմանվածից պակաս լինել չէր կարող:
31. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
32. Ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը ելնում է այն իրողությունից, որ նրա նկատմամբ կիրառվող պատիժը պետք է լինի արդարացի` համապատասխանի վերջինիս կատարած արարքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, նրա անձնավորությանը, անհրաժեշտ ու բավարար լինի նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
Ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս` Վերաքննիչ դատարանը հաշվի է առնում նրա կատարած հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այն որ նրա հանցավոր գործողությունների արդյունքում տուժել են բազմաթիվ քաղաքացիներ` նրանց պատճառվել է առանձնապես խոշոր չափի նյութական վնաս, նրանց համար առաջացնելով ծանր հետևանքներ, ինչպես նաև նրա անձը բնութագրող, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող Առաջին ատյանի դատարանի կողմից ընդունված հանգամանքներն, այն, որ նա 53 տարեկան է նախկինում դատապարտված չի եղել, վատառողջ է, ըստ հանձնաժողովային միջգերատեսչական դատաբժշկական փորձաքննության եզրակացության Ս.Աղազարյանը տառապում է ծանր հիվանդություններով` շաքարային դիաբետ 2-րդ տիպ, ծանր ընթացքով, դեկոմպենսացիայի շրջան, դիաբետիկ պոլինեյրոպաթիա, անգիոպաթիա, էնցեֆալոպաթիա, սրտի իշեմիկ հիվանդություն, լարվածության ստենոկարդիա, վիճակ կորոնար անոթների բազմաթիվ ստենդավորումներից հետո, զարկերակային հիպերտենզիա, արյան շրջանառության անբավարարություն ֆունկցիոնալ դաս-3, խրոնիկական բրոնխիտ, ծանրաստիճանի, քնի օբստրուկտիվ ապնոէ, ստանում է ինսուլին աոթերապիա (նշանակված Էրեբունի ԲԿ-ում 2012 թվականի հոկտեմբեր ամսից) ինսուլինի օրական դոզան 110 միավոր)։ Վերոնշյալ հիվանդություններից երեքը ընդգրկված են 26.05.2006թ. ՀՀ Կառավարության թիվ N 825-Ն որոշմամբ սահմանված պատիժը կրելուն խոչընդոտող հիվանդությունների ցանկում, բնութագրվում է դրական, բացառությամբ տուժող Հ.Ջամբազյանի` մյուս տուժողներին պատճառված վնասն արտադատարանական կարգով հատուցված լինելու փաստը: Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք է հանցագործությամբ ծանր հետևանք պատճառելը:
Վերաքննիչ դատարանը, հաշվի առնելով Ս.Աղազարյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, գտնում է, որ նրան ուղղելու, նոր հանցագործությունները կանխելու, ինչպես նաև սոցիալական արդարությունը վերականգնելու համար նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել ազատազրկման ձևով, որը նա պետք է կրի և լրացուցիչ պատիժ` գույքի բռնագրավման ձևով:
Վերաքննիչ դատարանն անդրադառնալով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված լրացուցիչ պատիժ` գույքի բռնագրավում նշանակելու խնդրին` հաշվի առնելով վերջինիս կատարած հանցագործությունների բնույթը և վտանգավորության աստիճանը, գտնում է, որ նրա նկատմամբ անհրաժեշտ է նշանակել նաև լրացուցիչ այդ պատժատեսակը, որը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 55-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն, չի կարող գերազանցել տուժողներին պատճառված վնասի չափը` 1.183.981.550 ՀՀ դրամը։ Վերաքննիչ դատարանը սույն որոշմամբ հաստատված համարված մեղադրանքի ամբողջ ծավալով չի որոշում գույքի բռնագրավման չափը, նկատի ունենալով, որ 2012 թվականի հուլիսի 04-ի դատավճռով Ս.Աղազարյանի նկատմամբ որպես լրացուցիչ պատիժ գույքի բռնագրավում չի կիրառվել:
Վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով Առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռը՝ պատժի մասով բեկանելու, ՀՀ Կառավարության թիվ N 825-Ն 2006 թվականի մայիսի 26-ի որոշման կիրառմամբ ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելուց՝ մինչև նրա առողջանալն ազատելու մասին պաշտպանական կողմի վերաքննիչ բողոքի պահանջին, գտնում է, որ այդ մասով վերաքննիչ բողոքը ենթակա է մերժման և ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանը նշանակված պատիժը պետք է կրի:
Անդրադառնալով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 79-րդ հոդվածի հիման վրա Ս.Աղազարյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելուց մինչև նրա առողջանալն ազատելու պահանջին, Վերաքննիչ դատարանը, գտնում է, որ այն բավարարվել չի կարող` հաշվի առնելով նրա կատարած արարքի հասարակական մեծ վտանգավորությունը և այն, որ այդ հարցը կարող է քննարկվել ազատազրկման ձևով պատիժը փաստացի կրելու պայմաններում:
33. Վերաքննիչ դատարանն անդրադառնալով դատախազի և տուժողներ Հ.Ջամբազյանի ու Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքների պատճառաբանություններին, այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանն ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ պատիժների հաշվակցման հարցում սխալ է թույլ տվել, գտնում է, որ սույն որոշման մեջ բերած հիմնավորումների շրջանակում նրանց պահանջը հիմնավոր է` ենթակա` բավարարման` նկատի ունենալով, որ Առաջին ատյանի դատարանը 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճռով նշանակած պատժի կրած մասը` երկու տարի տասնմեկ ամիս 27 օր ժամկետով ազատազրկումը կրկնակի է հաշվակցել նշանակված պատժին` այն փաստացի հանել է վերջնական նշանակված 10 տարի ժամկետով ազատազրկում պատժի ժամկետից և պատժի սկիզբը հաշվել` 2012 թվականի հուլիսի 04-ից:
Ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանի և Ս.Մանուկյանի վերաքննիչ բողոքում մատնանշված հանգամանքները` Վերաքննիչ դատարանը հաշվի է առնում նրա նկատմամբ պատիժ սահմանելիս, նկատի ունենալով, որ նշված բողոքն ըստ էության միտված է բարելավելու ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի վիճակը, ուստի այդ մասով նրանց վերաքննիչ բողոքը ենթակա է բավարարման:
Անդրադառնալով ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակված պատիժը խստացնելու մասին դատախազի և տուժողներ Հ.Ջամբազյանի ու Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքների պահանջներին, Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Վերաքննիչ դատարանի 2015 թվականի փետրվարի 19-ի որոշմամբ նոր քննության ծավալը սահմանելիս Վերաքննիչ դատարանն անդրադարձել է դատախազի և տուժողի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքի վերը նշված պահանջներին և քննարկվել` այդ հարցը` որպես Առաջին ատյանի դատարանի 2014 թվականի հոկտեմբերի 16-ի դատավճռի բեկանման հիմք է ընդունվել միայն ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ համաներման ակտերի կիրառման օրինականության ստուգման հարցը:
34. Տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունն այն մասին, որ Ս.Աղազարյանին պետք է դատապարտել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 214-րդ հոդվածով` Վերաքննիչ դատարանն անհիմն է համարում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 309-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` գործի քննությունը դատարանում կատարվում է միայն ամբաստանյալի նկատմամբ և միայն այն մեղադրանքի սահմաններում, որով նրան մեղադրանք է առաջադրվել:
Վերաքննիչ դատարանը հիմք ընդունելով վերը նշված դրույթն, արձանագրում է, որ սույն գործով Ս.Աղազարյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 214-րդ հոդվածով մեղադրանք չի առաջադրվել, ուստի Վերաքննիչ դատարանն իրավասու չէ և չի կարող անդրադառնալ նշված հոդվածով մեղադրանքի հարցին` հիմնավոր համարելով վերաքննիչ բողոքի պատասխանում այդ կապակցությամբ բերված դատախազի փաստարկները:
35. Տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի վերաքննիչ բողոքի պատճառաբանությունն այն մասին, որ Առաջին ատյանի դատարանը զրկել է տուժողներ Հ.Ջամբազյանին, Յ.Հարությունյանին, Ս.Մաղաքյանին, Լ.Աշչյանին, Ա.Բադոյանին փոխհատուցում ստանալու իրավունքից` Վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր չի համարում:
Վերաքննիչ դատարանը հիմնավոր է համարում Առաջին ատյանի դատարանի հիմնավորումները և արձանագրում` որ Ս.Մաղաքյանը սույն գործով տուժող չի համարվում, ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանին նրա մասով մեղադրանք չի առաջադրվել` վերջինս տուժող է համարվել Գ.Պապոյանի վերաբերյալ քրեական գործով` միայն նրան առաջադրված մեղադրանքի սահմաններում: Այդ հարցը լուծվել է Գ.Պապոյանի վերաբերյալ քրեական գործի շրջանակներում: Իսկ Լ.Աշչյանի և Ա.Բադոյանի մասով Ս.Մաղաքյանի բողոքին Վերաքննիչ դատարանը չի անդրադառնում, նշված անձանց կողմից վերջինիս նման լիազորություն չտալու պատճառաբանությամբ:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ տուժողներ` Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի փոխհատուցման հանգամանքը Առաջին ատյանի դատարանը դատավճռում պատշաճ պատճառաբանել է` Հ.Ջամբազյանի քաղ. հայցը բավարարել` մասնակի, իսկ Յ.Հարությունյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասը` համարել է լուծված, քանի որ վերջինս մինչ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռ կայացնելը դիմել է <<Դի ընդ Էյջ գրուպ>> ՍՊԸ-ին, որն էլ վերջինիս հատկացրել է 214.110 ԱՄՆ դոլարին համարժեք բնակմակերես:
Ֆիզիկական և բարոյական վնասը փոխհատուցելու մասով վերջինիս քաղ. հայցը Առաջին ատյանի դատարանը թողել է առանց քննության` պարզաբանելով քաղաքացիադատավարական կարգով դատարան դիմելու նրա իրավունքը: Վերջին պահանջները հանցագործությամբ անմիջական վնաս չեն համարվում, ուստի դրանք սույն գործի շրջանակում քննարկվել չեն կարող:
36. Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը հիմնավոր է գտել, որ համաներման ակտերը ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ դատարանի միջոցով քննարկման և կիրառման ենթակա չեն:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ պատիժը կրելու ընթացքում ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ համաներման ակտերի կիրառման հարցը ենթակա է քննարկման և լուծման քրեակատարողական հիմնարկի վարչակազմի կողմից, ուստի Վերաքննիչ դատարանն այդ հարցին չի անդրադառնում:
37. Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Ս.Աղազարյանը Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի դատավճռով դատապարտվել է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 188-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով` չորս տարի ժամկետով ազատազրկման՝ ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկմամբ՝ երեք տարի ժամկետով և պատժի սկիզբը հաշվվել է 2012 թվականի հուլիսի 04-ից։
Այդ հանգամանքը հաշվի առնելով ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ պետք է նշանակվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ մասի հիմունքներով: Հաշվի առնելով սույն որոշման մեջ նշված ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի անձի հետ կապված հանգամանքները, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ վիճարկվող դատավճռով նշանակված պատժին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 188-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նշանակված պատիժը պետք է մասնակի գումարել և նրա նկատմամբ վերջնական պատիժ սահմանել ազատազրկում յոթ տարի ժամկետով, անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավել, քան 1.183.981.550 ՀՀ դրամի չափով և ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկմամբ՝ երեք տարի ժամկետով։
38. Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ գլխավոր դատախազության հատկապես կարևոր գործերով քննության վարչության ավագ դատախազ Գ.Գևորգյանի, տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի, ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանի և Ս.Մանուկյանի վերաքննիչ բողոքները ենթակա են մասնակի բավարարման, իսկ Առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռը` փոփոխման: Առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճռի եզրափակիչ մասի <<Նշանակված պատժում հաշվակցել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի ԵԿԴ/0334/01/10 դատավճռով նշանակված պատժի կրած մասը՝ երկու տարի տասնմեկ ամիս 27 քսանյոթ օր ժամկետով ազատազրկումը և Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում յոթ տարի երեք օր ժամկետով` անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավելի, քան 1.183.981.550 (մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամը՝ ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով երեք տարի ժամկետով։>> պարբերությունը պետք է հանել:
Ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանին պետք է մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և նրան դատապարտել ազատազրկման` վեց տարի վեց ամիս ժամկետով: 2012 թվականի հուլիսի 04-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 188-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի հիմունքներով` պատիժները մասնակի գումարելու սկզբունքով պետք է վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում յոթ տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի հիմունքներով Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ նշանակված յոթ տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետին պետք է հաշվակցել թիվ ԵԿԴ/0334/01/10 քրեական գործով 2008 թվականի դեկտեմբերի 3-ից մինչև 2009 թվականի հունվարի 27-ն արգելանքի տակ գտնվելու ժամկետը` 1 (մեկ) ամիս 25 (քսանհինգ) օրը, և վերջնական թողնել կրելու` ազատազրկում` վեց տարի տասը ամիս հինգ օր ժամկետով` անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավել, քան 1.183.981.550 ՀՀ դրամի չափով և ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկմամբ՝ երեք տարի ժամկետով, իսկ նրա պատժի սկիզբը` հաշվարկել 2012 թվականի հուլիսի 04-ից:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ հոդվածով, 394-րդ, 395-րդ, 397-րդ, 402-րդ, 404-րդ հոդվածներով, 412-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 418-րդ հոդվածով Վերաքննիչ դատարանը
ՈՐՈՇԵՑ
1. ՀՀ գլխավոր դատախազության հատկապես կարևոր գործերով քննության վարչության ավագ դատախազ Գ.Գևորգյանի, տուժողներ Հ.Ջամբազյանի և Յ.Հարությունյանի ներկայացուցիչ Ս.Մաղաքյանի, ամբաստանյալ Ս.Աղազարյանի պաշտպաններ Հ.Արսենյանի և Ս.Մանուկյանի վերաքննիչ բողոքները բավարարել մասնակի:
2. Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճիռը փոփոխել:
Ամբաստանյալ Սիմոն Աղազարի Աղազարյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 179-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և պատիժ նշանակել ազատազրկում 6 /վեց/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավել, քան 1.183.981.550 /մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն/ ՀՀ դրամի չափով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի հիմունքներով` նույն դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 188-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նշանակված պատիժը սույն որոշմամբ նշանակված պատժին մասնակի գումարելու սկզբունքով, վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում յոթ տարի ժամկետով անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավել, քան 1.183.981.550 /մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն/ ՀՀ դրամի չափով և ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկմամբ՝ 3 /երեք/ տարի ժամկետով։
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2015 թվականի հուլիսի 01-ի դատավճռի եզրափակիչ մասի <<Նշանակված պատժում հաշվակցել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 04-ի ԵԿԴ/0334/01/10 դատավճռով նշանակված պատժի կրած մասը՝ երկու տարի տասնմեկ ամիս 27 քսանյոթ օր ժամկետով ազատազրկումը և Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ նշանակել ազատազրկում յոթ տարի երեք օր ժամկետով` անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավելի, քան 1.183.981.550 (մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն) ՀՀ դրամը՝ ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով երեք տարի ժամկետով։>> պարբերությունը հանել:
Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի նկատմամբ նշանակված յոթ տարի ժամկետով ազատազրկման ձևով պատժի ժամկետին հաշվակցել թիվ ԵԿԴ/0334/01/10 քրեական գործով 2008 թվականի դեկտեմբերի 3-ից մինչև 2009 թվականի հունվարի 27-ն արգելանքի տակ գտնվելու ժամկետը` 1 (մեկ) ամիս 25 (քսանհինգ) օրը, և վերջնական թողնել կրելու` ազատազրկում` 6 (վեց) տարի 10 (տասը) ամիս 5 (հինգ) օր ժամկետով` անձնական գույքի բռնագրավմամբ, բայց ոչ ավել, քան 1.183.981.550 /մեկ միլիարդ հարյուր ութսուներեք միլիոն ինը հարյուր ութսունմեկ հազար հինգ հարյուր հիսուն/ ՀՀ դրամի չափով և ձեռնարկատիրական գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկմամբ՝ 3 /երեք/ տարի ժամկետով։
Սիմոն Աղազարի Աղազարյանի պատժի սկիզբը հաշվել 2012 թվականի հուլիսի 04-ից։
3. Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
4. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ռ.ԲԱՐՍԵՂՅԱՆ

Ա.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ