ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՔՐԵԱԿԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ԴԱՏԱՐԱՆ


Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության
դատարանի դատավճիռ գործ թիվ ԵԿԴ/0021/01/13
նախագահող դատավոր` Գ.Պողոսյանի


Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

30 մայիսի 2013թ. ք.Երևան


ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
/այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ե.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Գ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
Ս.ՉԻՉՈՅԱՆ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.Ավետիսյանի

ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ԲՈՂՈՔ ԲԵՐԱԾ ԱՆՁ
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Լ.Չարխիֆալակյանի
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Խ.Դարբինյանի
ՊԱՇՏՊԱՆ` Հ.Բաբայանի
ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ` Ա.Էլբակյանի
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ա.Թովմասյանի

Դռնբաց դատական նիստում, Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` Լ.Չարխիֆալակյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Խաչիկ Դավիթի Դարբինյանի և Ալեքսան Վլադիմիրի Էլբակյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

ԳՈՐԾԻ ԴԱՏԱՎԱՐԱԿԱՆ ՆԱԽԱՊԱՏՄՈՒԹՅՈՒՆԸ
1. 07.12.2012թ. ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնում Ալեքսան Էլբակյանի և Խաչիկ Դարբինյանի կողմից Էդիտա Ավագիմյանին առևանգելու դեպքի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետի հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 15129612 քրեական գործը:
2. Նույն օրը Ալեքսան Էլբակյանը և Խաչիկ Դարբինյանը ձերբակալվել են:
3. 09.12.2012թ. Ալեքսան Էլբակյանը և Խաչիկ Դարբինյանը ներգրավվել են որպես մեղադրյալ և նրանց մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով:
4. Նույն օրը Ալեքսան Էլբակյանի և Խաչիկ Դարբինյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը, բավարարվել է նաև նրանց միջնորդություն և նրանց նկատմամբ կիրառվել է կալանավորման այլընտրանքային խափանման միջոց գրավ:
5. 2013թ. փետրվարի 25-ին քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան:
6. Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր րավասության առաջին ատյանի դատարանն (այսուհետև` դատարան) իր 03.04.2013թ. դատավճռով վճռել է`
Խաչիկ Դավիթի Դարբինյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտել ազատազրկման 4 (չորս) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ նշանակված պատժին հաշվակցել Խ.Դարբինյանին արգելանքի տակ պահելու 2 (երկու) օրը և որպես վերջնական պատիժ՝ նշանակել ազատազրկում 3 (երեք) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 28 (քսանութ) օր ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Խ.Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան 2 (երկու) տարի ժամկետով։
Խ.Դարբինյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ, իսկ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո` նրան կալանքից ազատելիս մուծված գրավը վերադարձնել գրավատուին։
Ալեքսան Վլադիմիրի Էլբակյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտել ազատազրկման 4 (չորս) տարի ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի համաձայն՝ նշանակված պատժին հաշվակցել Ա.Էլբակյանին արգելանքի տակ պահելու 2 (երկու) օրը և որպես վերջնական պատիժ՝ նշանակել ազատազրկում 3 (երեք) տարի 11 (տասնմեկ) ամիս 28 (քսանութ) օր ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ Ա.Էլբակյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան 2 (երկու) տարի ժամկետով։
Ա.Էլբակյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը թողնել անփոփոխ, իսկ դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո` նրան կալանքից ազատելիս մուծված գրավը վերադարձնել գրավատուին։
7. Առաջին ատյանի դատարանի 03.04.2013թ. դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազի տեղակալ` Լ.Չարխիֆալակյանը:
8. Վերաքննիչ դատարանի 2013թ. մայիսի 6-ի որոշմամբ բողոքն ընդունվել է վարույթ և քրեական գործը նշանակվել է քննության վճռաբեկության կարգով:
9. Վերաքննիչ բողոքի դեմ գրավոր պատասխան չի ներկայացվել:

ԳՈՐԾԻ ՓԱՍՏԱԿԱՆ ՀԱՆԳԱՄԱՆՔՆԵՐԸ.
10. Ամբաստանյալ Խաչիկ Դարբինյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Ալեքսան Վլադիմիրի Էլբակյանի հետ նախնական համաձայնության գալով, 2012թ. դեկտեմբերի 6-ին` ժամը 15.30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Չարենցի փողոցում գործող Երևանի պետական համալսարանի մասնաշենքի մոտից ամուսնության նպատակով, բռնություն գործադրելու միջոցով, բացահայտ առևանգել են Էդիտա Արթուրի Ավագիմյանին:
Ամբաստանյալ Ալեքսան Էլբակյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա Խաչիկ Դավիթի Դարբինյանի հետ նախնական համաձայնության գալով, 2012թ. դեկտեմբերի 6-ին՝ ժամը 15.30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Չարենցի փողոցում գործող Երևանի պետական համալսարանի մասնաշենքի մոտից ամուսնության նպատակով, բռնություն գործադրելու միջոցով, բացահայտ առևանգել են Էդիտա Արթուրի Ավագիմյանին:

ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ԲՈՂՈՔԻ ՀԻՄՔԵՐԸ, ՀԻՄՆԱՎՈՐՈՒՄՆԵՐԸ, ԵՎ ՊԱՀԱՆՋԸ.
11. Վերաքննիչ բողոքը բերվել է հետևյալ հիմքերի սահմաններում, ներքոհիշյալ հիմնավորումներով.
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության դատախազի տեղակալ` Լ.Չարխիֆալակյանը վերաքննիչ բողոքում նշել է, որ Դատարանի կողմից ամբաստանյալների նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելն անհիմն է, չի համապատասխանում կատարված հանցանքի ծանրությանն ու հասարակական վտանգավորությանը, ամբաստանյալների անձը բնութագրող հանգամանքներին և դատական ակտը պատժի մասով ենթակա է բեկանման:
Թեև Դատարանը նշել է, որ պատիժ նշանակելիս հաշվի են առնվել ինչպես ամբաստանյալների կատարած արարքների բնույթը և հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ նրանց անձը բնութագրող տվյալներն ու պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները, սակայն ամբաստանյալներ Խ.Դարբինյանի և Ա.Էլբակյանի նկատմամբ նշանակել է ոչ արդարացի պատիժ:
Դատարանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառումը պատճառաբանվել է ամբաստանյալների պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող, ինչպես նաև անձը բնութագրող այնպիսի հանգամանքներով, ինչպիսիք են այն, որ ամբաստանյալներն առաջին անգամ են դատապարտվում, համաձայնվել են մեղադրանքի հետ, անկեղծորեն զղջացել են կատարած հանցանքի համար, ամբաստանյալ Ա.Էլբակյանը բնութագրվում է դրական, իսկ ամբաստանյալ Խ.Դարբինյանը վատառողջ է` տառապում է <<Անձի և վարքի խանգարումով` կապված գլխուղեղի վնասվածքի կամ դիսֆունկցիայի հետ>> հիվանդությամբ:
Մեջբերելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը` նշել է, որ Դատարանն անտեսել և դատական ակտում չի հիշատակել ամբաստանյալների անձը բնութագրող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք են այն, որ ամբաստանյալ Ալեքսան Էլբակյանը նախկինում երկու անգամ` 2011թ. և 2012թ. ընթացքում կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 118-րդ հոդվածով նախատեսված հանցանքներ, որոնց համար քրեական պատասխանատվության չի ենթարկվել և նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով` դիմողների բողոքի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Ամբաստանյալ Խաչիկ Դարբինյանը նախկինում չորս անգամ` 2011թ. և 2012թ. ընթացքում կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 117, 118 և 185 հոդվածներով նախատեսված հանցանքներ, որոնց համար նույնպես քրեական պատասխանատվության չի ենթարկվել և նախապատրաստված նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով` դիմողների բողոքի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Հատկանշական է, որ ամբաստանյալները կատարած հանցանքների համար վերջին անգամ քրեական պատասխանատվությունից ազատվել են 2012թ. հոկտեմբեր ամսին, սակայն համապատասխան հետևություններ չեն կատարել, չեն ուղղվել, ավելին, արդեն խմբով, նախնական համաձայնության գալով միմյանց հետ, երկու ամիս անց՝ 2012թ. դեկտեմբերին կատարել են ծանր հանցագործություն:
Ամբաստանյալների անձը բնութագրող վերոհիշյալ հանգամանքների համակցված գնահատումը օբյեկտիվորեն թույլ է տալիս հանգել այն հետևության, որ ամբաստանյալների նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելով հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին, այն է` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Բացի այդ, դատարանի կողմից արձանագրված` ամբաստանյալների կողմից մեղադրանքի հետ համաձայնվելու փաստը, օբյեկտիվորեն չի կարող գնահատվել որպես ամբաստանյալների պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք, քանի որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751 հոդվածի համաձայն արագացված դատաքննության կարգ կիրառելու միջնորդություն հարուցելու նախապայմաններից մեկը հանդիսանում է առաջադրված մեղադրանքի հետ ամբաստանյալի համաձայնվելը և վերոհիշյալ իրավական ռեժիմով դատական քննություն անցկացնելու օրենսդրի կողմից սահմանված նախապայմանը լրացուցիչ չի կարող դիտվել որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք:
Գտնում է, որ Դատարանը ամբաստանյալներ Խ.Դարբինյանի և Ա.Էլբակյանի նկատմամբ նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելով խախտել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածով սահմանված արդարության և պատասխանատվության անհատականացման սկզբունքը, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված դրույթը:
Դատարանի կողմից թույլ է տրվել նյութական իրավունքի խախտում, ինչն արտահայտվել է նրանում, որ կիրառվել է այն օրենքը, որ ենթակա չէր կիրառման, որի արդյունքում էլ ամբաստանյալներ Խ.Դարբինյանի և Ա.Էլբակյանի կատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելով հնարավոր չէ հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքով ամրագրված պատժի նպատակներին:
Խնդրել է Խաչիկ Դարբինյանի և Ալեքսան Էլբակյանի վերաբերյալ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 03.04.2013թ. դատական ակտը պատժի մասով բեկանել և նրանց նկատմամբ նշանակել ազատազրկման ձևով պատիժ` առանց ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման:

ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ԴԱՏԱՐԱՆԻ ՊԱՏՃԱՌԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ԵՎ ԵԶՐԱՀԱՆԳՈՒՄԸ.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով նաև բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին մեղադրողի պատճառաբանությունները, ինչպես նաև ուսումնասիրելով և վերլուծելով գործի նյութերը, դրանք գնահատելով իրենց համակցությամբ, հանգում է այն հետևության, որ մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել հետևյալ պատճառաբանությամբ.
12. Վերաքննիչ դատարանը վերլուծման ենթակա հարցերին անդրադառնալուց առաջ հարկ է համարում արձանագրել հետևյալը.
Նշանակված պատժի հարցը քննարկելիս Վերաքննիչ դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքները, որոնք հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն: Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր անհատական մոտեցում ցուցաբերել ինչպես պատժի տեսակը, այնպես էլ չափը որոշելիս:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դրա կատարման հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում` պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով:
13. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը սահմանում է` եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին: Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Դատարանը նման հետևության հանգում է միայն գոյություն ունեցող տվյալների օբյեկտիվ վերլուծության հիման վրա, որոնք բնութագրում են արարքը, հանցավորի անձը և վկայում են պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքերի առկայության մասին:
Պատիժը պայմանականորեն կարող է չկիրառվել, եթե առկա է դատարանի համոզվածությունը, վստահությունը` առանց ռեալ պատիժ նշանակելու դատապարտյալի ուղղվելու հնարավորության վերաբերյալ:
Թեև պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու չափանիշները սպառիչ չեն, այնուհանդերձ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով սահմանված իրավադրույթներն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված` պատժի նպատակների համատեքստում (տես Գ.Մարտիրոսյանի վերաբերյալ Վճռաբեկ դատարանի 2008թ. նոյեմբերի 28-ի ԱՎԴ2/0059/01/08 որոշումը): Նմանատիպ մոտեցում է արտահայտվել նաև Վճռաբեկ դատարանի ՎԲ-50/07, ՎԲ-192/07, ՎԲ-01/08 որոշումներում:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը:
Անձի նկատմամբ նշանակված ազատազրկման ձևով պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված հարցը Վճռաբեկ դատարանն արծարծել է նաև ՎԲ-192/07, ՎԲ-50/07, ՎԲ-201/07, ՎԲ-124/07, ԱՎԴ2/0059/01/08, ԵԱՔԴ/0078/01/09 և այլ որոշումներում, որոնցում հայտնել և վերահաստատել է իրավական դիրքորոշում այն մասին, որ, չնայած պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքն ինչպես հանցագործությունների, այնպես էլ անձանց շրջանակի որևէ սահմանափակում չի նախատեսել, այնուհանդերձ դատարանը պարտավոր է, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով նախատեսված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, հաշվի առնել նաև հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը: Դատարանի կողմից նշանակվող պատժի արդարացիության հիմնական պահանջն այն է, որ պատիժը պետք է համապատասխանի հանցագործության վտանգավորության աստիճանին ու բնույթին:
14. Առաջին ատյանի դատարանը որպես ամբաստանյալ Խ.Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ հաշվի է առել, որ նա առաջին անգամ է դատապարտվում, անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար, վատառողջ է՝ տառապում է <<Անձի և վարքի խանգարումով` կապված գլխուղեղի վնասվածքի կամ դիսֆունկցիայի հետ>> ախտորոշմամբ հիվանդությամբ:
Որպես ամբաստանյալ Ա.Էլբակյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքներ` դատարանը նույնպես հաշվի է առնել, որ նա առաջին անգամ է դատապարտվում, անկեղծորեն զղջացել է կատարած հանցանքի համար:
Որպես ամբաստանյալ Ա.Էլբակյանի անձը բնութագրող տվյալ` դատարանը հաշվի է առել, որ նա բնութագրվում է դրական:
Ամբաստանյալների պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ Դատարանը չի արձանագրել:
Դատարանը հաշվի է առել նաև, որ տուժողը բողոք չունի և խնդրել է կարճել գործի վարույթը:
Վերը շարադրվածը հաշվի առնելով` Դատարանը հանգել է հետևության, որ նրանք պետք է դատապարտվեն ազատազրկման, որպիսի պատիժը սակայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չպետք է կիրառվի, նկատի ունենալով, որ նրանց ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու:
15. Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը նշանակված պատժի փաստացի կրման հարցը լուծելիս հաշվի չի առել ամբաստանյալների անձը բնութագրող այնպիսի հանգամանքներ, ինչպիսիք են այն, որ ամբաստանյալ Ալեքսան Էլբակյանը վերջին մեկ տարվա ընթացքում` նախկինում երկու անգամ` 2011թ. և 2012թ. ընթացքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 118-րդ հոդվածով նախատեսված արարքների համար քրեական պատասխանատվության չի ենթարկվել և նախապատրաստված նյութերով քրեական գործ հարուցելը մերժվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով` դիմողների բողոքի բացակայության պատճառաբանությամբ: /տես գ/թ հ 1, 32, 33/
Ամբաստանյալ Խաչիկ Դարբինյանը վերջին մեկ տարվա ընթացքում` նախկինում չորս անգամ` 2011թ. և 2012թ. ընթացքում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 117, 118 և 185 հոդվածներով նախատեսված արարքների համար նույնպես քրեական պատասխանատվության չի ենթարկվել և նախապատրաստված նյութերով քրեական գործ հարուցելը մերժվել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետով` դիմողների բողոքի բացակայության պատճառաբանությամբ: /տես գ/թ հ 1, 30, 31/
Նախկինում գործի նյութերով հաստատվել է, որ ամբաստանյալների նկատմամբ նախապատրաստված նյութերով քրեական գործերը հարուցելը մերժվել են դիմողների բողոքի բացակայության հիմքով, սակայն ամբաստանյալները դրանից համապատասխան հետևություններ չեն արել, չեն ուղղվել և կատարել են ծանր հանցագործություն` նախնական համաձայնության գալով, 2012թ. դեկտեմբերի 6-ին` ժամը 15.30-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Չարենցի փողոցում գործող Երևանի պետական համալսարանի մասնաշենքի մոտից բռնություն գործադրելու միջոցով բացահայտ առևանգել են, իրենց գրեթե անծանոթ, տուժող Էդիտա Ավագիմյանին, ավտոմեքենայով նրա կամքին հակառակ տեղափոխել և տարել են քաղաքից դուրս` Բյուրականում գտնվող Ա.Էլբակյանի ամառանոց և տևական ժամանակ պահել այնտեղ: Միայն տուժողի կողմից ամբաստանյալների վրա հոգեբանական ներգործության, ճնշումների և հավաստիացումների արդյունքում է, որ ամբաստանյալները նրան ետ են վերադարձրել` հոգեբանական ճնշումների ենթարկելով տուժողին և նրա մերձավորներին:
16. Որոշման 12-րդ և 13-րդ կետերում նշված հոդվածների բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով մեղադրվող ամբաստանյալներ Խ.Դարբինյանի և Ա.Էլբակյանի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Առաջին ատյանի դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, ըստ էության բազմակողմանի ստուգման ու օբյեկտիվ գնահատության է ենթարկել մատնանշված հանգամանքները, այդ թվում նրանց կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը և հետևանքները, նրանց անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները, ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը և պատշաճ հիմնավորմամբ նշանակել է համաչափ` օրենքով սահմանված նվազագույն պատիժ:
ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը Խ.Դարբինյանի և Ա.Էլբակյանի նկատմամբ պատժատեսակի և պատժի չափի ընտրության հարցում հանգել է ճիշտ եզրակացության, սակայն ՀՀ քրեական օրենսգքրի 360-րդ հոդվածի հիման վրա քննության առնելով նրանց նկատմամբ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը, մեղադրողի վերաքննիչ բողոքում նշված հանգամանքների առկայության պայմաններում անհիմն հետևություն է արել, որ ամբաստանյալները նշանակված պատիժը չպետք է կրեն:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է նաև, որ տուժողի կողմից ամբաստանյալների նկատմամբ բողոք չունենալու հանգամանքը ևս հիմք է հանդիսացել Առաջին ատյանի դատարանի կողմից վերջիններիս նկատմամբ օրենքով նախատեսված նվազագույն պատիժ նշանակելու համար և չի կարող դրվել ամբաստանյալներ Խ.Դարբինյանի և Ա.Էլբակյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմքում:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման համար Առաջին ատյանի դատարանի մատնանշած հանգամանքները արդեն իսկ հաշվի են առնվել ամբաստանյալների նկատմամբ պատիժ սահմանելու ժամանակ:
Իսկ նրանց տարիքը և անձը բնութագրող հանգամանքները չեն կարող հիմք հանդիսանալ հետևություն անելու, որ նրանք պատիժը չպետք է կրեն և Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ չկա համոզվածություն, որ նրանց կողմից պատիժը չկրելու պայմաններում կարող է ապահովվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածների պահանջները:
17. Այսպիսով, հաշվի առնելով վերը շարադրվածը` վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ Խաչիկ Դարբինյանի և Ալեքսան Էլբակյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը չի բխում օրենքի պահանջներից և հաշվի առնելով նաև կատարված հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը, արարքի կատարման եղանակը, ամբաստանյալների անձը բնութագրող տվյալները, գտնում է, որ դրանք բավարար չեն հանգելու հետևության, որ Խաչիկ Դարբինյանի և Ալեքսան Էլբակյանի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ուստի Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ նրանց ուղղումն ու վերադաստիարակումը հնարավոր է միայն Առաջին ատյանի դատարանի կողմից ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը կրելու պայմաններում:
Վերը նշված նկատառումներով Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` Լ.Չարխիֆալակյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել` սույն որոշման պատճառաբանական մասում բերած հիմնավորումներով, իսկ Խ.Դարբինյանի և Ա.Էլբակյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով Առաջին ատյանի դատարանի 2013 թվականի ապրիլի 3-ի դատավճիռը պետք է բեկանել, փոփոխել` նրանց նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառելը վերացնել` թողնելով կրելու նշանակված պատիժները:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-394-րդ, 395-րդ, 399-րդ, 402-րդ, 412-րդ և 418-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ քրեական դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

1. Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազի տեղակալ` Լ.Չարխիֆալակյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել:
2. Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2013թ. ապրիլի 3-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Խաչիկ Դավիթի Դարբինյանի և Ալեքսան Վլադիմիրի Էլբակյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով, բեկանել` փոփոխել:
3. Խաչիկ Դավիթի Դարբինյանի և Ալեքսան Վլադիմիրի Էլբակյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ նշանակված պատիժները պայմանականորեն չկիրառելու մասով վերացնել:
Խաչիկ Դավիթի Դարբինյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նշանակված վերջնական պատիժը` 3 /երեք/ տարի 11 /տասնմեկ/ ամիս 28 /քսանութ/ օր ազատազրկումը թողնել կրելու ՀՀ ԱՆ համապատասխան ՔԿՀ-ում:
Ալեքսան Վլադիմիրի Էլբակյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 131-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով նշանակված վերջնական պատիժը` 3 /երեք/ տարի 11 /տասնմեկ/ ամիս 28 /քսանութ/ օր ազատազրկումը թողնել կրելու ՀՀ ԱՆ համապատասխան ՔԿՀ-ում:
4. Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
5. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան հրապարակման պահից` մեկամսյա ժամկետում:



ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ ստորագրություններ

Իսկականի հետ ճիշտ է

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ե. ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ