Հիմնական
Գործի համար:
ԵԿԴ/0143/01/12
Վիճակագրական տողի համար :
8.28
Պատասխանող
Ռոման Հակոբյան
Ռոման Հակոբյան Հրանտի
Ռոման Հակոբյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Արշակ Խաչատրյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մնացական Մարտիրոսյան
Վճռաբեկ
Դավիթ Ավետիսյան
Համլետ Ասատրյան
Դատավոր
Քրեական վերաքննիչ
Արշակ Խաչատրյան
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Մնացական Մարտիրոսյան
Վճռաբեկ
Դավիթ Ավետիսյան
Համլետ Ասատրյան
| Դատարան | Օր | Ժամ | Դատարանի դահլիճի համար | Ստատուս | Որոշում | Այլ նշումներ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Քրեական վերաքննիչ | 2012-12-04 | 12:00 | 4 | Կայացվել է | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2012-09-26 | 15:00 | 4 | Կայացել է | ||
| Վճռաբեկ | 2012-09-19 | 15:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2012-09-10 | 15:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2012-09-07 | 15:00 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Վճռաբեկ | 2012-08-28 | 12:30 | 4 | Նշանակվել է դատական նիստ | ||
| Կենտրոն և Նորք-Մարաշ | 2012-08-18 | 12:00 | 4 | Կայացել է |
Գործ հ. ԵԿԴ/0143/01/12
Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ ՈՒ Ն
Վ Ե Ր Ա Ք Ն Ն Ի Չ Ք Ր Ե Ա Կ Ա Ն Դ Ա Տ Ա Ր Ա Ն
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
04 դեկտեմբերի 2012թ. ք. Երևան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆԻ
Մ. ՌԵՀԱՆՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ. ՄԵԼՔՈՆՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ա. ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս. ՍԱՐԳՍՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ռոման Հրանտի Հակոբյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում` 2012թ. հունիսի 13-ին` ավտովթարի հետևանքով անզգուշությամբ Մարգարիտա Գիժլարյանին մահ պատճառվելու դեպքի առթիվ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է` թիվ 60115012 քրեական գործը, ։
14.06.2012թ. քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ Ռոման Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
14.06.2012թ. Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը:
30.07.2012թ. քրեական գործը հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012թ-ի սեպտեմբերի 24-ի դատավճռով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտվել` ազատազրկման 2 /երկու/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու:
Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարություն քրեակատարողական վարչության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Ամբաստնյալ Ռոման Հակոբյանի պատժի սկիզբը հաշվվել է` 2012թ. հունիսի 13-ից։
Ամբաստնյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Հիշյալ դատավճռով որոշվել է նաև` ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։
Հիշյալ դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյան ներկայացրել է վերաքննիչ բողոք:
Վերաքննիչ բողոքի առթիվ գրավոր պատասխան է ներկայացրել Ռոման Հակոբյանի շահերի պաշտպան, փաստաբան` Ս. Սարգսյանը:
Վերաքննիչ դատարանի 05.11.2012թ. որոշմամբ վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և գործը նշանակվել քննության Վճռաբեկ դատարանում գործի քննության համար սահմանված կանոններով։
2.Գործի փաստական հանգամանքները
Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը դատապարտվել է այն բանի համար, որ նա նա խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 5-րդ և 7-րդ կետերի պահանջները՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական և գտնվելով 0,46 աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում, 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.30-ի սահմաններում, իրեն վստահված «ԲՄՎ» մակնիշի 33 ԼՕ 321 պ/հ ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ։ Հասնելով թիվ 11 շենքի դիմաց՝ թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3-րդ մասի, ՃԵԿ-ի 65, 66 և 129 կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, այն է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող՝ շուրջ 90-100 կմ/ժամ արագությամբ և հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և պատահարի առաջացումը բացառելու համար չի միացրել ավտոմեքենայի վթարային-լուսային ազդանշանը և չփոխելով երթևեկության գոտին, ժամանակին կատարած արգելակումով չի դանդաղեցրել իր ավտոմեքենայի ընթացքը, անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է՝ ինքն իրեն զրկելով ավտովթարը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրել է աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել մեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից, որից ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի, ընկել կողասահքի մեջ, դուրս եկել երթևեկելի մասից և ընդհարվել բորդյուրին, այնուհետև՝ Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 32 էլ. սյանը, որի հետևանքով ավտոմեքենայի ուղևոր Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին անզգուշությամբ պատճառել է մահ։
3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում, ներքոնշյալ հիմնավորումներով:
Մեղադրողը գտել է, որ երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ Վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 26.09.2012թ. դատավճիռը ենթակա է բեկանման քանի որ դատարանը, խախտելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10, 48,61,52 հոդվածների պահանջները, Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ նշանակել է անարդարացի` ակնհայտ մեղամ պատիժ, որը չի համապատասխանում նրա կատարած հանցագործության բնույթին ու հասարակական վտանգավորության աստիճանին, ինչպես նաև չի նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված լրացուցիչ պատիժը` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկումը, տվյալ դեպքում`տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկումը:
Ամբաստանյալին մեղսագրվող հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցի վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Ա. Սահակյանի վերաբերյալ ԳԴ1/0003/01/10 գործով 27.08.2010թ. որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ վերոնշյալ գործերով դատարանները հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և հանցավորի անձնավորության մասին ճիշտ պատկերացում կազմելու համար հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնեն տրանսպորտային միջոցը վարողի կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման բնույթին, որի արդյունքում տեղի է ունեցել հանցագործությունը: Նշված հանգամանքի կարևորումը պայմանավորված է նրանով, որ երթևեկության կանոնների առավել կոպիտ խախտումները վտանգ են առաջացնում ճանապարհային երթևեկության մասնակիցների համար և առավել հավանական դարձնում հանրության համար վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը:
Մեղադրողը նշել է, որ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ սահմանելիս անտեսել է նրա կողմից ճանապարհային երթևեկության կանոնների այնպիսի կոպիտ խախտումներ թույլ տալու հանգամանքը, ինչպիսիք են առանց վարորդական իրավունքի վկայականի հարբած վիճակում ավտոմեքենա վարելը, ավտոմեքենան բնակավայրերում սահմանված արագությունը գերազանցող արագությամբ վարելը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան նախատեսում է ազատազրկում առավելագույնը 5 տարի ժամկետով` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով` առավելագույնը 3 տարի ժամկետով:
Մեղադրողը նշել է, որ դատարանը քննարկելով Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ լրացուցիչ պատժի այն է, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկման հարցը, գտել է, որ նա ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, քանի որ հանցագործությունը կատարելիս այնպիսի պաշտոն նա չի զբաղեցրել կամ այնպիսի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունք չի ունեցել, որն օգտագործած լիներ այդ արարքը կատարելիս, իսկ ավտոմեքենան վարել է` առանց տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք ունենալու:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 52-րդ հոդվածի համաձայն` որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կատարված հանցանքի բնույթի հետ կապված որոշակի գործունեությամբ զբաղվելն արգելելն է, որը կախված չէ այն հանգամանքից, թե դատավճիռ կայացնելիս հանցանք կատարած անձը զբաղվել է նման գործունեությամբ, թե` ոչ:
Ամբաստանյալին զրկելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից, ինչպիսի լրացուցիչ պատիժն անհրաժեշտ է նրա կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթևեկության խախտումների պայմաններում, դատարանը Ռոման Հակոբյանին ոչ թե կզրկեր վարորդական իրավունքիվկայականից, որը նա, իրոք չի էլ ունեցել, այլ կարգելեր նրան որոշակի ժամանակահատվածում տրանսպորտային միջոց վարել, քանի որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված լրացուցիչ պատիժը որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքի զրկումն է, տվյալ դեպքում տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքի:
Մեղադրողը գտել է, որ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի պատճառաբանությունները ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված լրացուցիչ պատժի չնշանակման վերաբերյալ անհիմն են և չեն բխում օրենքի պահանջներից:
Մեղադրողը նշել է նաև, որ նշված հարցի շուրջ իր իրավական դիրքորոշումն է հայտնել նաև ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը` Սեյրան Ալբերտի Մխիթարյանի վերաբերյալ 04.11.2012թ. որոշման մեջ: Վճռաբեկ դատարանը, բեկանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով ՀՀ քրեական և զինվորական գործերով վերաքննիչ դատարանի 2005թ. սեպտեմբերի 27-ի դատավճիռը, նշել է, որ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կատարված հանցանքի բնույթի հետ կապված որոշակի գործունեությամբ զբաղվելն արգելելն է. որը կախված չէ այն հանգամանքից, թե դատավճիռ կայացնելիս հանցանք կատարած անձը զբաղվել է նման գործունեությամբ, թե ոչ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի համաձայն պատժի նպատակն է ուղղել պատժի ենթարկված անձին, կանխել հանցագործությունները, ինչպես նաև վերականգնել սոցիալական արդարությունը: Թեև հանցագործությամբ պատճառված ամեն մի վնաս ենթակա չէ համարժեք վերականգնման, սակայն սոցիալական արդարությունը նման պայմաններում վերականգնվում է հանցագործի իրավունքների և ազատությունների համարժեք սահմանափակմամբ:
Մեղադրողը գտել է, որ գործի վերը շարադրված հանգմանքներում ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը արդարացի չէ և չի կարող վերականգնել սոցիալական արդարությունը:
Ելնելով վերոգրյալից մեղադրողը խնդրել է բեկանել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասւթյան դատարանի հիշյալ դատավճիռըՌոման Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով և վերջինիս նկատմամբ նշանակել կատարած հանցագործության բնույթին,հասարակական վտանգավորությանը համաչափ պատիժ, ինչպես նաև զրկել տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայի սահմաններում:
4.Վերաքննիչ բողոքների առթիվ բերված պատասխանների փաստարկները
Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի պաշտպան, փաստաբան` Ս. Սահակյանը Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյանի բողոքի վերաբերյալ իր պատասխանում ներկայացրել է հետևյալ փաստարկները, հիմքերը և պարզաբանումները.
Ծանոթանալով վերաքննիչ բողոքի բովանդակությանը, պաշտպանը գտել է, որ այն անհիմն է և չի բխում արդարադատության շահերից:
Դատարանը վերլուծելով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված ապացույները, ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները , պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առել հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն որ նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեծորեն զղջացել է կատարաժի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են: Որպես ամբաստանյալի պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առել հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցելը, իսկ որպես նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առել հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը:
<<Պատիժը համարվում է արդարացի , եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակվում է այնպիսի պատիժ որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղվելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումըկանխելու համար>>:
Պաշտպանը գտել է, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս գնահատել է գործում եղած բոլոր ապացույցները: Չկան գործում որևէ ապացույցներ, որոնք գնահատված չլինելու հանգամանքը կարող էր հիմք հանդիսանար առավել խիստ պատիժ սահմանելու համար:
Պաշտպանը նշել է, որ չնայած այն հանգամանքին, որ պաշտպանության կողմը մատնանշելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև այն հանգամանքները, որ ամբաստանյալը ընտանիքի միակ կերակրողն է, ծնողները գործազուրկ են, նպաստառու կամ թոշակառու չեն, դատարանին խնդրել եին պատիժը պայմանականորեն չկիրառել, այնուամենայնիվ դատարանը վճռեց ամբաստանյալ Ռոմիկ Հակոբյանին դատապարտել ազատազրկման 2/երկու/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով:
Պաշտպանը գտել է նաև, որ դատարանը ուսումնասիրելով ամբաստնայլի անձը բնութագրող տվյալները, վերլուծելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, արդեն իսկ սահմանել է խիստ պատիժ:
Պաշտպանը նշել է, որ դատախազի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը անհիմն է չի բխում արդարադատության շահեից:
Ելնելով վերոգրյալից պաշտպանը խնդրել է դատավճիռը թողնել անփոփոխ:
5.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով գործի նյութերը, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ դատախազի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել մասնակիորեն, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Սույն քրեական գործով կայացված դատական ակտի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ դատարանը ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս արձանագրել է հետևյալը.
ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից` ԳԴ1/0003/01/10 գործով 2010թ. օգոստոսի 27-ին կայացված որոշման 22-րդ կետում դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից կարևոր է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության կատարումից հետո անձի դրսևորած վարքագծի գնահատումը։
Այս առումով Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո հանցանք կատարած անձի վարքագիծը, ինչպես նաև նրա վարքագիծը հետագայում հարուցված քրեական գործի քննության ընթացքում։ Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը պետք է գնահատի այն հանգամանքը, թե հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո ամբաստանյալն արդյոք անհրաժեշտ օգնություն է ցուցաբերել տուժողին, թե, թողնելով դեպքի վայրը, դիմել է փախուստի։ Հետագա վարքագծի գնահատման համար դատարանը պետք է ուշադրության արժանացնի նաև այն, թե քրեական գործի քննության ընթացքում ամբաստանյալն արդյոք ինքնակամ ներկայացել է վարույթն իրականացնող մարմնին, դեպքի վերաբերյալ տվել ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, արդյոք որոշակի քայլեր է ձեռնարկել տուժողի կամ նրա հարազատների հետ հաշտվելու ուղղությամբ կամ ինքնակամ հատուցել է հանցագործության արդյունքում տուժողի բուժման կամ հուղարկավորության ծախսերը։»։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առել հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են։ Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առել հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցելը, իսկ որպես նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը։
Դատարանը արձանագրել է, որ ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով։
Քննարկելով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցը` դատարանը գտել է, որ այդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, քանի որ հանցագործությունը կատարելիս` այնպիսի պաշտոն նա չի զբաղեցրել կամ այնպիսի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունք չի ունեցել` որն օգտագործած լիներ այդ արարքը կատարելիս, իսկ ավտոմեքենան վարել է` առանց տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք ունենալու։
Դատարանը գտել է, որ իր նկատմամբ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։
Վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժատեսակի և պատժաչափի հարցը, գտնում է, որ դատարանը բավարար չափով հաշվի առնելով նրա կողմից կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը վերջինիս անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայի շրջանակներում նշանակել է արդարացի և համաչափ պատիժ և այն խստացնելու հիմքեր չկան:
Անդրադառնալով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ լրացուցիչ պատժ նշանակելու հարցին Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այդ առումով դատարանի կողմից ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս թույլ է տվել դատական սխալ, այն է` չի կիրառվել քրեական օրենքի հոդվածի այն մասը, որը ենթակա է եղել կիրառման:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով` քրեական պատասխանատվություն է նախատեսված ` ավտոմեքենա կամ մեխանիկական այլ տրանսպորտային միջոց վարող անձի կողմից ճանապարհային երթևեկության կամ տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնները խախտելը, որը մարդու առողջությանն անզգուշությամբ պատճառել է ծանր կամ միջին ծանրության վնաս՝ որը պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի առավելագույնը երկուհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով՝ մեկից երեք ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով կամ առանց դրա:
Նուն հոդվածի 2-րդ մասով` քրեական պատասխանատվություն է նախատեսված նույն արարքի համար, որն անզգուշությամբ առաջացրել է մարդու մահ՝ որը պատժվում է ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված վերը նշված դրույթների տառացի մեկնաբանումը և վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ օրենսդիրը որևէ տարանջատում չի դրել թե ավտոմեքենա կամ մեխանիկական այլ տրանսպորտային միջոց վարող անձը, որը խախտել է ճանապարհորդային երթևեկության կամ տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնները, տվյալ պահին վարորդական իրավունքի վկայական ունեցել է, թե ոչ և քրեական պատասխանատվություն է նախատեսում անկախ այդ հանգամանքից, մինչդեռ անձին օրինական կարգով տրանսպորտային միջոց վարելու համար տրվում է վարորդական իրավունքի վկայական:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 52-րդ հոդվածի պահանջների` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու իրավունքից զրկելը՝ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմիններում, կազմակերպություններում որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելը, իսկ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կատարված հանցանքի բնույթի հետ կապված որոշակի գործունեությամբ զբաղվելն արգելելն է:
Նշված հոդվածի հիշյալ դրույթի մեկնաբանության և վերլուծության արդյունքում Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կախված չէ այն հանգամանքից, թե դատավճիռ կայացնելու պահին հանցանք կատարած անձը զբաղվել է նման գործունեությամբ թե ոչ:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ հանցավոր անձին զրկելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից վերջինս զրկվում է ոչ թե վարորդական իրավունքի վկայականից այլ հանցագործություն կատարած անձը որոշակի ժամկետով զրկվում է տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք ձեռք բերելու հնարավորությունից, այլ կերպ ասած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով հանցագործություն կատարած անձանց որոշակի ժամկետով արգելվում է ձեռք բերել տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք:
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջների` քրեական օրենքի կամ միջազգային պայմանագրի ոչ ճիշտ կիրառումը քրեական օրենքի կամ Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրի այն հոդվածի կամ հոդվածի այն մասի կիրառումն է, որը ենթակա չէր կիրառման, կամ այն հոդվածի կամ հոդվածի այն մասի չկիրառումն է, որը ենթակա էր կիրառման, կամ քրեական օրենքի կամ միջազգային պայմանագրի սխալ մեկնաբանումն է, որը չի համապատասխանում դրա իսկական իմաստին:
Տվյալ դեպքում Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ դատարանը ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս թույլ է տվել քրեկան օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում, չի կիրառել քրեական օրենքի հոդվածի այն մասը, որը ենթակա է եղել կիրառման, ուստի դատական ակտը այդ մասով պետք է փոփոխել և ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայի շրջանակներում, նշանակել լրացուցիչ պատիժ` որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու ձևով:
Անդրադառնալով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն հիմնավոր է և պետք է թողնել անփոփոխ:
Վերը նշվածից ելնելով և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության 393,395,397-րդ հոդվածներով
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակիորեն:
Երևանի Կենտրոն և Նարք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի սեպտեմբերի 24-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Ռոման Հակոբյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նշանակված պատժի մասով` փոփոխել:
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտել ազատազրկման 2/երկու/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով` զրկելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից 2/երկու/ տարի ժամկետով:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել` 2012թ. հունիսի 13-ից:
Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան՝ այն հրապարակելու պահից մեկամսյա ժամկետում։
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
Մ. ՌԵՀԱՆՅԱՆ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է՝
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ ՈՒ Ն
Վ Ե Ր Ա Ք Ն Ն Ի Չ Ք Ր Ե Ա Կ Ա Ն Դ Ա Տ Ա Ր Ա Ն
Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
04 դեկտեմբերի 2012թ. ք. Երևան
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ
ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆԻ
Մ. ՌԵՀԱՆՅԱՆԻ
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ. ՄԵԼՔՈՆՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ա. ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս. ՍԱՐԳՍՅԱՆԻ
Դռնբաց դատական նիստում Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ռոման Հրանտի Հակոբյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
1.Գործի դատավարական նախապատմությունը
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում` 2012թ. հունիսի 13-ին` ավտովթարի հետևանքով անզգուշությամբ Մարգարիտա Գիժլարյանին մահ պատճառվելու դեպքի առթիվ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է` թիվ 60115012 քրեական գործը, ։
14.06.2012թ. քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ Ռոման Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով:
14.06.2012թ. Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը:
30.07.2012թ. քրեական գործը հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012թ-ի սեպտեմբերի 24-ի դատավճռով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտվել` ազատազրկման 2 /երկու/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու:
Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարություն քրեակատարողական վարչության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Ամբաստնյալ Ռոման Հակոբյանի պատժի սկիզբը հաշվվել է` 2012թ. հունիսի 13-ից։
Ամբաստնյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Հիշյալ դատավճռով որոշվել է նաև` ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։
Հիշյալ դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյան ներկայացրել է վերաքննիչ բողոք:
Վերաքննիչ բողոքի առթիվ գրավոր պատասխան է ներկայացրել Ռոման Հակոբյանի շահերի պաշտպան, փաստաբան` Ս. Սարգսյանը:
Վերաքննիչ դատարանի 05.11.2012թ. որոշմամբ վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և գործը նշանակվել քննության Վճռաբեկ դատարանում գործի քննության համար սահմանված կանոններով։
2.Գործի փաստական հանգամանքները
Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը դատապարտվել է այն բանի համար, որ նա նա խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 5-րդ և 7-րդ կետերի պահանջները՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական և գտնվելով 0,46 աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում, 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.30-ի սահմաններում, իրեն վստահված «ԲՄՎ» մակնիշի 33 ԼՕ 321 պ/հ ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ։ Հասնելով թիվ 11 շենքի դիմաց՝ թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3-րդ մասի, ՃԵԿ-ի 65, 66 և 129 կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, այն է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող՝ շուրջ 90-100 կմ/ժամ արագությամբ և հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և պատահարի առաջացումը բացառելու համար չի միացրել ավտոմեքենայի վթարային-լուսային ազդանշանը և չփոխելով երթևեկության գոտին, ժամանակին կատարած արգելակումով չի դանդաղեցրել իր ավտոմեքենայի ընթացքը, անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է՝ ինքն իրեն զրկելով ավտովթարը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրել է աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել մեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից, որից ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի, ընկել կողասահքի մեջ, դուրս եկել երթևեկելի մասից և ընդհարվել բորդյուրին, այնուհետև՝ Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 32 էլ. սյանը, որի հետևանքով ավտոմեքենայի ուղևոր Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին անզգուշությամբ պատճառել է մահ։
3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը.
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում, ներքոնշյալ հիմնավորումներով:
Մեղադրողը գտել է, որ երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ Վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 26.09.2012թ. դատավճիռը ենթակա է բեկանման քանի որ դատարանը, խախտելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10, 48,61,52 հոդվածների պահանջները, Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ նշանակել է անարդարացի` ակնհայտ մեղամ պատիժ, որը չի համապատասխանում նրա կատարած հանցագործության բնույթին ու հասարակական վտանգավորության աստիճանին, ինչպես նաև չի նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված լրացուցիչ պատիժը` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկումը, տվյալ դեպքում`տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկումը:
Ամբաստանյալին մեղսագրվող հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցի վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Ա. Սահակյանի վերաբերյալ ԳԴ1/0003/01/10 գործով 27.08.2010թ. որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ վերոնշյալ գործերով դատարանները հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և հանցավորի անձնավորության մասին ճիշտ պատկերացում կազմելու համար հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնեն տրանսպորտային միջոցը վարողի կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման բնույթին, որի արդյունքում տեղի է ունեցել հանցագործությունը: Նշված հանգամանքի կարևորումը պայմանավորված է նրանով, որ երթևեկության կանոնների առավել կոպիտ խախտումները վտանգ են առաջացնում ճանապարհային երթևեկության մասնակիցների համար և առավել հավանական դարձնում հանրության համար վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը:
Մեղադրողը նշել է, որ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ սահմանելիս անտեսել է նրա կողմից ճանապարհային երթևեկության կանոնների այնպիսի կոպիտ խախտումներ թույլ տալու հանգամանքը, ինչպիսիք են առանց վարորդական իրավունքի վկայականի հարբած վիճակում ավտոմեքենա վարելը, ավտոմեքենան բնակավայրերում սահմանված արագությունը գերազանցող արագությամբ վարելը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան նախատեսում է ազատազրկում առավելագույնը 5 տարի ժամկետով` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով` առավելագույնը 3 տարի ժամկետով:
Մեղադրողը նշել է, որ դատարանը քննարկելով Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ լրացուցիչ պատժի այն է, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկման հարցը, գտել է, որ նա ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, քանի որ հանցագործությունը կատարելիս այնպիսի պաշտոն նա չի զբաղեցրել կամ այնպիսի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունք չի ունեցել, որն օգտագործած լիներ այդ արարքը կատարելիս, իսկ ավտոմեքենան վարել է` առանց տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք ունենալու:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 52-րդ հոդվածի համաձայն` որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կատարված հանցանքի բնույթի հետ կապված որոշակի գործունեությամբ զբաղվելն արգելելն է, որը կախված չէ այն հանգամանքից, թե դատավճիռ կայացնելիս հանցանք կատարած անձը զբաղվել է նման գործունեությամբ, թե` ոչ:
Ամբաստանյալին զրկելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից, ինչպիսի լրացուցիչ պատիժն անհրաժեշտ է նրա կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթևեկության խախտումների պայմաններում, դատարանը Ռոման Հակոբյանին ոչ թե կզրկեր վարորդական իրավունքիվկայականից, որը նա, իրոք չի էլ ունեցել, այլ կարգելեր նրան որոշակի ժամանակահատվածում տրանսպորտային միջոց վարել, քանի որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված լրացուցիչ պատիժը որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքի զրկումն է, տվյալ դեպքում տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքի:
Մեղադրողը գտել է, որ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի պատճառաբանությունները ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված լրացուցիչ պատժի չնշանակման վերաբերյալ անհիմն են և չեն բխում օրենքի պահանջներից:
Մեղադրողը նշել է նաև, որ նշված հարցի շուրջ իր իրավական դիրքորոշումն է հայտնել նաև ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը` Սեյրան Ալբերտի Մխիթարյանի վերաբերյալ 04.11.2012թ. որոշման մեջ: Վճռաբեկ դատարանը, բեկանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով ՀՀ քրեական և զինվորական գործերով վերաքննիչ դատարանի 2005թ. սեպտեմբերի 27-ի դատավճիռը, նշել է, որ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կատարված հանցանքի բնույթի հետ կապված որոշակի գործունեությամբ զբաղվելն արգելելն է. որը կախված չէ այն հանգամանքից, թե դատավճիռ կայացնելիս հանցանք կատարած անձը զբաղվել է նման գործունեությամբ, թե ոչ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի համաձայն պատժի նպատակն է ուղղել պատժի ենթարկված անձին, կանխել հանցագործությունները, ինչպես նաև վերականգնել սոցիալական արդարությունը: Թեև հանցագործությամբ պատճառված ամեն մի վնաս ենթակա չէ համարժեք վերականգնման, սակայն սոցիալական արդարությունը նման պայմաններում վերականգնվում է հանցագործի իրավունքների և ազատությունների համարժեք սահմանափակմամբ:
Մեղադրողը գտել է, որ գործի վերը շարադրված հանգմանքներում ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը արդարացի չէ և չի կարող վերականգնել սոցիալական արդարությունը:
Ելնելով վերոգրյալից մեղադրողը խնդրել է բեկանել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասւթյան դատարանի հիշյալ դատավճիռըՌոման Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով և վերջինիս նկատմամբ նշանակել կատարած հանցագործության բնույթին,հասարակական վտանգավորությանը համաչափ պատիժ, ինչպես նաև զրկել տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայի սահմաններում:
4.Վերաքննիչ բողոքների առթիվ բերված պատասխանների փաստարկները
Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի պաշտպան, փաստաբան` Ս. Սահակյանը Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյանի բողոքի վերաբերյալ իր պատասխանում ներկայացրել է հետևյալ փաստարկները, հիմքերը և պարզաբանումները.
Ծանոթանալով վերաքննիչ բողոքի բովանդակությանը, պաշտպանը գտել է, որ այն անհիմն է և չի բխում արդարադատության շահերից:
Դատարանը վերլուծելով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված ապացույները, ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները , պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առել հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն որ նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեծորեն զղջացել է կատարաժի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են: Որպես ամբաստանյալի պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առել հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցելը, իսկ որպես նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առել հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը:
<<Պատիժը համարվում է արդարացի , եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակվում է այնպիսի պատիժ որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղվելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումըկանխելու համար>>:
Պաշտպանը գտել է, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս գնահատել է գործում եղած բոլոր ապացույցները: Չկան գործում որևէ ապացույցներ, որոնք գնահատված չլինելու հանգամանքը կարող էր հիմք հանդիսանար առավել խիստ պատիժ սահմանելու համար:
Պաշտպանը նշել է, որ չնայած այն հանգամանքին, որ պաշտպանության կողմը մատնանշելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև այն հանգամանքները, որ ամբաստանյալը ընտանիքի միակ կերակրողն է, ծնողները գործազուրկ են, նպաստառու կամ թոշակառու չեն, դատարանին խնդրել եին պատիժը պայմանականորեն չկիրառել, այնուամենայնիվ դատարանը վճռեց ամբաստանյալ Ռոմիկ Հակոբյանին դատապարտել ազատազրկման 2/երկու/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով:
Պաշտպանը գտել է նաև, որ դատարանը ուսումնասիրելով ամբաստնայլի անձը բնութագրող տվյալները, վերլուծելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, արդեն իսկ սահմանել է խիստ պատիժ:
Պաշտպանը նշել է, որ դատախազի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը անհիմն է չի բխում արդարադատության շահեից:
Ելնելով վերոգրյալից պաշտպանը խնդրել է դատավճիռը թողնել անփոփոխ:
5.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում:
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով գործի նյութերը, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ դատախազի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել մասնակիորեն, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Սույն քրեական գործով կայացված դատական ակտի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ դատարանը ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս արձանագրել է հետևյալը.
ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից` ԳԴ1/0003/01/10 գործով 2010թ. օգոստոսի 27-ին կայացված որոշման 22-րդ կետում դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից կարևոր է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության կատարումից հետո անձի դրսևորած վարքագծի գնահատումը։
Այս առումով Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո հանցանք կատարած անձի վարքագիծը, ինչպես նաև նրա վարքագիծը հետագայում հարուցված քրեական գործի քննության ընթացքում։ Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը պետք է գնահատի այն հանգամանքը, թե հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո ամբաստանյալն արդյոք անհրաժեշտ օգնություն է ցուցաբերել տուժողին, թե, թողնելով դեպքի վայրը, դիմել է փախուստի։ Հետագա վարքագծի գնահատման համար դատարանը պետք է ուշադրության արժանացնի նաև այն, թե քրեական գործի քննության ընթացքում ամբաստանյալն արդյոք ինքնակամ ներկայացել է վարույթն իրականացնող մարմնին, դեպքի վերաբերյալ տվել ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, արդյոք որոշակի քայլեր է ձեռնարկել տուժողի կամ նրա հարազատների հետ հաշտվելու ուղղությամբ կամ ինքնակամ հատուցել է հանցագործության արդյունքում տուժողի բուժման կամ հուղարկավորության ծախսերը։»։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առել հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են։ Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առել հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցելը, իսկ որպես նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը։
Դատարանը արձանագրել է, որ ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով։
Քննարկելով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցը` դատարանը գտել է, որ այդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, քանի որ հանցագործությունը կատարելիս` այնպիսի պաշտոն նա չի զբաղեցրել կամ այնպիսի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունք չի ունեցել` որն օգտագործած լիներ այդ արարքը կատարելիս, իսկ ավտոմեքենան վարել է` առանց տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք ունենալու։
Դատարանը գտել է, որ իր նկատմամբ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։
Վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժատեսակի և պատժաչափի հարցը, գտնում է, որ դատարանը բավարար չափով հաշվի առնելով նրա կողմից կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը վերջինիս անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայի շրջանակներում նշանակել է արդարացի և համաչափ պատիժ և այն խստացնելու հիմքեր չկան:
Անդրադառնալով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ լրացուցիչ պատժ նշանակելու հարցին Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այդ առումով դատարանի կողմից ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս թույլ է տվել դատական սխալ, այն է` չի կիրառվել քրեական օրենքի հոդվածի այն մասը, որը ենթակա է եղել կիրառման:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով` քրեական պատասխանատվություն է նախատեսված ` ավտոմեքենա կամ մեխանիկական այլ տրանսպորտային միջոց վարող անձի կողմից ճանապարհային երթևեկության կամ տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնները խախտելը, որը մարդու առողջությանն անզգուշությամբ պատճառել է ծանր կամ միջին ծանրության վնաս՝ որը պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի առավելագույնը երկուհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով՝ մեկից երեք ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով կամ առանց դրա:
Նուն հոդվածի 2-րդ մասով` քրեական պատասխանատվություն է նախատեսված նույն արարքի համար, որն անզգուշությամբ առաջացրել է մարդու մահ՝ որը պատժվում է ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված վերը նշված դրույթների տառացի մեկնաբանումը և վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ օրենսդիրը որևէ տարանջատում չի դրել թե ավտոմեքենա կամ մեխանիկական այլ տրանսպորտային միջոց վարող անձը, որը խախտել է ճանապարհորդային երթևեկության կամ տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնները, տվյալ պահին վարորդական իրավունքի վկայական ունեցել է, թե ոչ և քրեական պատասխանատվություն է նախատեսում անկախ այդ հանգամանքից, մինչդեռ անձին օրինական կարգով տրանսպորտային միջոց վարելու համար տրվում է վարորդական իրավունքի վկայական:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 52-րդ հոդվածի պահանջների` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու իրավունքից զրկելը՝ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմիններում, կազմակերպություններում որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելը, իսկ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կատարված հանցանքի բնույթի հետ կապված որոշակի գործունեությամբ զբաղվելն արգելելն է:
Նշված հոդվածի հիշյալ դրույթի մեկնաբանության և վերլուծության արդյունքում Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կախված չէ այն հանգամանքից, թե դատավճիռ կայացնելու պահին հանցանք կատարած անձը զբաղվել է նման գործունեությամբ թե ոչ:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ հանցավոր անձին զրկելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից վերջինս զրկվում է ոչ թե վարորդական իրավունքի վկայականից այլ հանցագործություն կատարած անձը որոշակի ժամկետով զրկվում է տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք ձեռք բերելու հնարավորությունից, այլ կերպ ասած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով հանցագործություն կատարած անձանց որոշակի ժամկետով արգելվում է ձեռք բերել տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք:
Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջների` քրեական օրենքի կամ միջազգային պայմանագրի ոչ ճիշտ կիրառումը քրեական օրենքի կամ Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրի այն հոդվածի կամ հոդվածի այն մասի կիրառումն է, որը ենթակա չէր կիրառման, կամ այն հոդվածի կամ հոդվածի այն մասի չկիրառումն է, որը ենթակա էր կիրառման, կամ քրեական օրենքի կամ միջազգային պայմանագրի սխալ մեկնաբանումն է, որը չի համապատասխանում դրա իսկական իմաստին:
Տվյալ դեպքում Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ դատարանը ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս թույլ է տվել քրեկան օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում, չի կիրառել քրեական օրենքի հոդվածի այն մասը, որը ենթակա է եղել կիրառման, ուստի դատական ակտը այդ մասով պետք է փոփոխել և ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայի շրջանակներում, նշանակել լրացուցիչ պատիժ` որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու ձևով:
Անդրադառնալով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն հիմնավոր է և պետք է թողնել անփոփոխ:
Վերը նշվածից ելնելով և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության 393,395,397-րդ հոդվածներով
Ո Ր Ո Շ Ե Ց
Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակիորեն:
Երևանի Կենտրոն և Նարք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի սեպտեմբերի 24-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Ռոման Հակոբյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նշանակված պատժի մասով` փոփոխել:
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտել ազատազրկման 2/երկու/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով` զրկելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից 2/երկու/ տարի ժամկետով:
Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Պատժի կրման սկիզբը հաշվել` 2012թ. հունիսի 13-ից:
Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ:
Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան՝ այն հրապարակելու պահից մեկամսյա ժամկետում։
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
Մ. ՌԵՀԱՆՅԱՆ
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ է՝
ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
26 սեպտեմբերի 2012թ. ք. Երևան
ԵԿԴ-0143/01/12
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով.
նախագահող դատավոր` Մ. Մարտիրոսյան,
քարտուղար` Է. Մկրտչյան,
մասնակցությամբ
մեղադրող`
Երևան քաղաքի դատախազության
ավագ դատախազ Ա. Մնացականյանի,
պաշտպան Ս. Սարգսյանի,
տուժողի իրավահաջորդ Հ. Գիժլարյանի,
տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ Մ. Բաբայանի,
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց գործն ըստ մեղադրանքի
Ռոման Հրանտի Հակոբյանի`
ծնված 1983թ. սեպտեմբերի 18-ին Ապարան քաղաքում, հայ, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, աշխատում է «Դաբլ Ռիելթի» ՍՊԸ-ում որպես տնօրեն, հաշվառված է ք. Ապարան, Ն. Ստեփանյան փողոցի թիվ 6 տանը, փաստացի բնակվել է Կոտայքի մարզի Զովունի գյուղում, կալանքի տակ է 13.06.2012թ.-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
Գործի դատավարական նախապատմությունը
Թիվ 60115012 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում հարուցվել է 2012թ. հունիսի 13-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ավտովթարի հետևանքով անզգուշությամբ Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին մահ պատճառվելու դեպքի առթիվ։
Քննիչի 2012թ. հուլիսի 26-ի որոշմամբ, թիվ 60115012 քրեական գործով Մարիամ Ռուբենի Գևորգյանին, Նարինե Խաչատուրի Գրիգորյանին պատճառված մարմնական վնասվածների մասով մեղադրյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով քրեական հետապնդում չի իրականացվել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ, իսկ Շամիրամ Գրիգորյանին պատճառված մարմնական վնասվածքների մասով` նրա և մեղադրյալ Ռ. Հակոբյանի հաշտվելու պատճառաբանությամբ։
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` հետևյալ արարքի համար. «որ նա խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 5-րդ և 7-րդ կետերի պահանջները՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական և գտնվելով 0,46 աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում, 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.30-ի սահմաններում, իրեն վստահված «ԲՄՎ» մակնիշի 33 ԼՕ 321 պ/հ ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ։ Հասնելով թիվ 11 շենքի դիմաց՝ թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3-րդ մասի, ՃԵԿ-ի 65, 66 և 129 կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, այն է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող՝ շուրջ 90-100 կմ/ժամ արագությամբ և հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և պատահարի առաջացումը բացառելու համար չի միացրել ավտոմեքենայի վթարային-լուսային ազդանշանը և չփոխելով երթևեկության գոտին, ժամանակին կատարած արգելակումով չի դանդաղեցրել իր ավտոմեքենայի ընթացքը, անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է՝ ինքն իրեն զրկելով ավտովթարը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրել է աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել մեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից, որից ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի, ընկել կողասահքի մեջ, դուրս եկել երթևեկելի մասից և ընդհարվել բորդյուրին, այնուհետև՝ Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 32 էլ. սյանը, որի հետևանքով ավտոմեքենայի ուղևոր Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին անզգուշությամբ պատճառել է մահ։»։
30.07.2012թ. քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։
Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները
Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
Ամբաստանյալ, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող Ռոման Հրանտի Հակոբյանը խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 5-րդ և 7-րդ կետերի պահանջները՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական և գտնվելով 2-րդ աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում, 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.30-ի սահմաններում, իրեն վստահված «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ։ Հասնելով թիվ 11 շենքի դիմաց՝ նա թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23-րդ հոդվածի 3-րդ մասի, Ճանապարհային երթևեկության կանոնների 65-րդ, 66-րդ և 129-րդ կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, այն է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող` շուրջ 100 կմ/ժամ արագությամբ, հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և պատահարի առաջացումը բացառելու համար չի միացրել ավտոմեքենայի վթարային-լուսային ազդանշանը և չփոխելով երթևեկության գոտին` ժամանակին կատարած արգելակումով չի դանդաղեցրել իր ավտոմեքենայի ընթացքը, անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է, ինքն իրեն զրկելով ավտովթարը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից` մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրել է դեպի աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից։ Այդ պատճառով ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի, ընկել կողասահքի մեջ, դուրս եկել երթևեկելի մասից և ընդհարվել է եզրաքարին, այնուհետև` Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 32 էլեկտրական սյանը։ Վթարի հետևանքով ավտոմեքենայի ուղևոր Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ, նույն ավտոմեքենայի ուղևորներ Մարիամ Ռուբենի Գևորգյանին՝ առողջության կարճատև քայքայումով թեթև մարմնական վնասվածքներ, Նարինե Խաչատուրի Գրիգորյանին՝ առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող, իսկ Շամիրամ Խաչատուրի Գրիգորյանին՝ կյանքին վտանգ սպառնացող ծանր մարմնական վնասվածքներ։
Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում, «Դատաբժշկական գիտագործնական կենտրոն» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությունում կատարվել է դատաբժշկական փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Ռ. Հակոբյանը նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են, հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցել է, իրեն վերագրվող արարքը կատարել է ալկոհոլ գործածած վիճակում։
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի ինքնախոստովանական ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է անշարժ գույքի գործակալությունում որպես տնօրեն։ 2012թ. հունիսի 12-ին, ժամը 20.00-ի սահմաններում գտնվել է աշխատանքի վայրում, երբ զանգահարել է իր մտերիմ Մանանը և իր ու ընկերուհիների անունից հրավիրել «Փարվանա» ռեստորանային համալիր՝ մասնակցելու Շամիրամի ծննդյան տոնի շարունակությանը։ Ինքը հրավերը չի մերժել և ժամը 22.30-ից 23.00-ի սահմաններում գնացել է ռեստորան, որտեղ իրեն դիմավորել են Մանանը, Նարինեն, Շամիրամը, Մագան և Մանանի մայր Մարգարիտան։ Ժամը 00։15-ից հետո իրենց է միացել նաև իր ընկեր Արսենը, իսկ շուրջ 30 րոպե անց բոլորով դուրս են եկել ռեստորանից։ Ինքը նստել է մորաքրոջ որդու «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան, որը նախորդ օրվանից գտնվել է իր մոտ և ինքն է վարել։ Իր կողքի նստարանին նստել է Մանանը, հետևի նստարանի աջակողմյան հատվածում նստել է Նարինեն, Նարինեի ձախ կողքին՝ Շամիրամը, իսկ նրա կողքին՝ Մագան։ Արսենի մեքենայի մեջ նստել է Մանանի մայր Մարգարիտան։ Ինքն ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ, հոծ գծից շուրջ 3 մետր հեռավորությամբ։ Խանջյան փողոցի գետնանցումից դուրս գալուց հետո զարգացնելով շուրջ 90-ից 100 կմ/ժամ արագություն` վերադասավորվել է երկրորդ ուղեգոտի և անցնելով որոշակի տարածություն` շուրջ հինգ վայրկյան շլացել է հանդիպակաց ուղղությամբ երթևեկող ավտոմեքենայի լույսերից, ապա կորցրել մեքենայի կառավարումը, ղեկը կտրուկ մանևրել դեպի աջ, որի հետևանքով ավտոմեքենան ընկել է կողասահքի մեջ և ընդհարվել թիվ 32 էլեկտրական սյանը։ Իր վարած ավտոմեքենային խանգարող ավտոմեքենաներ և հետիոտներ չեն եղել։ Վթարի բուն պատճառը եղել է այն, որ ավտոմեքենան վարել է շատ արագ և ալկոհոլ գործածած վիճակում, որն օգտագործել է «Փարվանա» ռեստորանում։ Վթարի հետևանքով ստացել է մարմնական վնասվածքներ և բուժօգնության դիմել թիվ 3-րդ հիվանդանոցում։ Առանց վարորդական իրավունքի վկայականի ավտոմեքենա վարում է շուրջ մեկ տարի։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 39-41, 55-56, 150-151/
Վկա Նարինե Խաչատուրի Գրիգորյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին, ինքը, իր քույր Շամիրամը և ընկերուհի Մարգարիտան գտնվել են Մարիամ Գևորգյանի տանը։ Ժամը 22.00-ի սահմաններում, ժամանակ անցկացնելու նպատակով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր։ Ռեստորանում իրենց հետ ներկա է եղել նաև Մարիամի մայր Մարգո Սուվարյանը։ Որոշ ժամանակ անց իրենց է միացել նաև Մարիամի բարեկամ Ռոմանը, որից հետո` նրա ընկերը։ 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.00-ի սահմաններում դուրս են եկել ռեստորանից, նստել Ռոմանի «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան և ընթացել դեպի Մարիամենց տան ուղղությամբ։ Ավտոմեքենան վարել է Ռոմանը։ Վերջինիս կողքի նստարանին նստած է եղել Մարիամը, անմիջապես վարորդի հետևի նստարանին` Մարգարիտան, նրա կողքին` Շամիրամը, իսկ ինքը նստել է Շամիրամի կողքին։ Ռոմանն ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից դեպի Խանջյան փողոցի ուղղությամբ։ Շատ բարձր արագությամբ մուտք են գործել Խանջյան փողոցի գետնանցում, նույն արագությամբ դուրս եկել գետնանցումից և շարունակել ընթացքը։ Որոշակի տարածություն անցնելուց հետո ինքը հասկացել է, որ ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի։ Ռոմանը չի կարողացել ավտոմեքենան արգելակել, ավտոմեքենայի ուղղությունը կտրուկ փոխվել է դեպի աջ և նույն արագությամբ ընդհարվել եզրաքարերին, որից հետո ուժեղ հարված է զգացել, իսկ ավտոմեքենան պտտվելով` կանգնել է։ Վթարից հետո հավաքվել են մարդիկ, նրանց օգնությամբ ցանկացել են ուշքի բերել Մագային և իր քույր Շամիրամին։ Որոշ ժամանակ անց եկել են շտապօգնության ավտոմեքենաներ և իրենց տեղափոխել հիվանդանոց։ Ռ. Հակոբյանը եկել է ռեստորան ոգելից խմիչք օգտագործած վիճակում, իսկ ռեստորանում օգտագործել է գարեջուր, թե որքան, ինքը չի նկատել, սակայն նա իրեն կարողացել է տիրապետել, այլապես ինքը նրա ավտոմեքենան չէր նստի։
Մարգարիտա Գիժլարյանն ունեցել է երկու հեռախոս և նրա մոտ միշտ գումար է եղել։ Դեպքից հետո կորել է իր քույր Շամիրամի դրամապանակը և հեռախոսը։ Մարգարիտայի պայուսակը եղել է իր մոտ, որն ինքը տարել է իր հետ հիվանդանոց։ Հիվանդանոցում այն թողել է միջանցքում, որտեղ եղել են Մարիամը և նրա մայրը։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 31-32/
Վկա Շամիրամ Խաչատուրի Գրիգորյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին, ինքը, իր քույր Նարինեն և ընկերուհի Մարգարիտան գտնվել են Մարիամ Գևորգյանի տանը։ Ժամը 22.00-ից 22.30-ի սահմաններում, սուրճ խմելու նպատակով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր, որտեղ կենդանի երաժշտությամբ պարել և ուրախացել են։ Ռեստորանում ներկա է եղել նաև Մարիամի մայր Մարգարիտա Սուվարյանը։ Որոշ ժամանակ անց, Մարիամի մայր Մարգարիտայի հրավերով իրենց է միացել նաև Ռոմանը, որն իր իմանալով եղել է Մարիամի բարեկամը։ Շուրջ 10-ից 15 րոպե անց իրենց է միացել նաև Ռոմանի ընկերը։ Ժամը 01.00-ի սահմաններում բոլորով դուրս են եկել ռեստորանային համալիրից։ Մարիամի մայր Մարգարիտան նստել է Ռոմանի ընկերոջ ավտոմեքենան, իսկ ինքն ընկերուհիների հետ նստել է Ռոմանի «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան։ Ի սկզբանե Ռոմանն արագ է վարել ավտոմեքենան։ Ինքը և Մագան նրան ճանապարհին դիտողություն են արել, որ եթե նա ավտոմեքենան շարունակի արագ վարել, ապա իրենք կիջնեն և ճանապարհը կշարունակեն տաքսի ավտոմեքենայով։ Բարձր արագությամբ մուտք գործելով դեպի Խանջյան փողոց տանող գետնանցում և նույն արագությամբ դուրս գալով գետնանցումից` Ռոմանը կորցրել է ավտոմեքենայի կառավարումը և որոշ տարածություն անցնելուց հետո լսել է ուժեղ հարվածի ձայն, որից հետո այլևս ոչինչ չի հիշում։ Ավտոմեքենան վարելիս` Ռ. Հակոբյանի համար առջևից, հետևից և կողքից երթևեկող և նրա համար խոչընդոտ հանդիսացող ավտոմեքենաներ և քաղաքացիներ չեն եղել։ Չի իմացել, որ Ռոման Հակոբյանը վարորդական իրավունքի վկայական չունի։ Չի նկատել, թե նա ոգելից խմիչք օգտագործել է, թե ոչ։ Միայն նկատել է, որ նրա աչքերը մի փոքր կարմրած են եղել։ Տեղյակ է, որ այդ օրը Մագան համակարգիչ է վաճառել և նրա մոտ բավականին գումար է եղել։ Մագան ունեցել է երկու հեռախոս, հեռախոսահամարներից մեկը եղել է 094 78-94-92 համարի, իսկ մյուս հեռախոսահամարը չի հիշում։ Դեպքից հետո անհետացել են իր և Մագայի իրերը։ Իր մոտից կորել է իր դրամապանակը, որի մեջ եղել է 30.000 ՀՀ դրամ գումար և «Սամսունգ» մոդելի բջջային հեռախոսը, իսկ Մագայի մոտից կորել է բջջային հեռախոսը և գումարը։ Մագայի հեռախոսները եղել են «Այֆոն» և «Մոտորոլա» մոդելների։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 64-65/
Վկա Մարիամ Ռուբենի Գևորգյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին, իր ընկերուհիներ Մարգարիտան, Նարինեն և Շամիրամը գտնվել են իրենց տանը։ Ժամը 21.30-ի սահմաններում, անծանոթ տաքսի ավտոմեքենայով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր՝ ընկերուհիներից Շամիրամի ծննդյան տոնը նշելու համար։ Իրենց հետ ռեստորանում ներկա է եղել նաև իր մայր Մարգարիտան, որի հրավերով որոշ ժամանակ անց իրենց է միացել նաև իրենց մտերիմ Ռոմանը։ Պարելու ընթացքում հեռվից նկատել է, որ իրենց սեղանին է մոտեցել և նստել Ռոմանի ընկեր Արսենը։ Մի պահ մոտեցել և բարևել է, որից հետո գնացել ու ընկերուհիների հետ շարունակել է պարել։ Արսենի գալուց 10-ից 15 րոպե անց բոլորով դուրս են եկել ռեստորանից։ Ինքն ընկերուհիների հետ նստել է Ռոմանի «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան, որի մեջ տեղ չլինելու պատճառով իր մայրը նստել է Ռոմանի ընկեր Արսենի ավտոմեքենան։ Ռոմանը նստել է ղեկին, ինքը նստել է Ռոմանի կողքի նստարանին։ Անմիջապես իր հետևում նստել է Նարինեն, Նարինեի կողքին նստել է Շամիրամը, իսկ վարորդի հետևի նստարանին` Մարգարիտան։ Ճանապարհին Ռոմանն ավտոմեքենան վարել է շատ արագ, իսկ դեպի Խանջյան փողոց տանող գետնանցում մտնելուց ու դուրս գալուց հետո ավտոմեքենայի արագությունը ավելի է բարձրացել։ Որոշ տարածություն անցնելուց հետո Ռ. Հակոբյանը չի կարողացել կառավարել ավտոմեքենան։ Ավտոմեքենայի ուղղությունը փոխվել է դեպի աջ և ընդհարվել է եզրաքարին, այնուհետև` էլեկտրասյանը, որից հետո ոչինչ չի հիշում։ Գիտակցության է եկել հիվանդանոցում։ Ճանապարհին Ռ. Հակոբյանի երթևեկության համար որևէ խոչընդոտ չի եղել։
Մագան ունեցել է երկու հեռախոս, որոնցից մեկի մեջ եղել է 091-56-06-49 հեռախոսահամարը։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 66-68/
Վկա Մարգո Բաբկենի Սուվարյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին ինքն իր դստեր և ընկերուհիների հետ գտնվել է տանը։ Ժամը 21.30-ի սահմաններում, իր դստեր և ընկերուհիների հետ միասին, անծանոթ տաքսի ավտոմեքենայով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր՝ նշելու համար Շամիրամի ծննդյան օրը։ Ռեստորանում աղջիկներն ուրախացել են։ Որոշ ժամանակ անց, երբ ցանկացել են դուրս գալ ռեստորանից` ինքը զանգահարել է Ռոմանին, որպեսզի գա, միանա իրենց, իսկ այնուհետև ճանապարհի տուն։ Քիչ հետո իրենց է միացել Ռոմանը, գարեջուր է պատվիրել և սկսել խմել, իսկ թե որքան է խմել, ինքը չգիտի։ Շուրջ երեսուն րոպե անց իրենց է միացել Ռոմանի ընկեր Արսենը։ Վերջինիս գալուց 8-ից 10 րոպե անց միասին դուրս են եկել ռեստորանից։ Արսենը ռեստորանում Ռոմանի հետ գարեջուր չի խմել։ Աղջիկները նստել են Ռոմանի ավտոմեքենան, որի մեջ տեղ չլինելու պատճառով ինքը նստել է Արսենի ավտոմեքենան։ Մի պահ Ռոմանի ավտոմեքենան երևացել է իրենց տեսադաշտում, այնուհետև կորցրել են իրենց տեսադաշտից։ Այդ ընթացքում Արսենը զանգահարել է Ռոմանին, սակայն Ռոմանը չի պատասխանել հեռախոսազանգին։ Ինքը զանգահարել է իր դստերը և նա իրեն հայտնել է, որ իրենք կրկեսի մոտ են։ Նույն ուղղությամբ շարունակել են ճանապարհն Աթենքի փողոցից դեպի կրկեսի ուղղությամբ։ Գր. Լուսավորիչ փողոցից գետնանցումով դուրս են եկել դեպի Խանջյան փողոց և երաժշտական դպրոցի դիմացի մայթին տեսել են, որ Ռ. Հակոբյանի վարած «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան ընդհարվել է էլեկտրական սյանը և հավաքվել են քաղաքացիներ։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 69-70/
Տուժողի իրավահաջորդ, որպես վկա հարցաքննված Հրաչիկ Հայկազի Գիժլարյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ հանդիսանում է Մարգարիտա Գիժլարյանի հայրը։ Դստեր մահվան մասին իմացել է իր որդի Մեխակ Գիժլարյանից, երբ գտնվել է Ռոստովի մարզի Սալսկ քաղաքում։ Որդին իրեն հայտնել է, որ Մագան ավտովթարի հետևանքով մահացել է, իսկ ինքը գտնվում է հիվանդանոցում։ Անմիջապես վերադարձել է Հայաստան և տեղեկացել, որ 12.06.2012թ. իր դուստրն ընկերուհիներով գնացել է «Փարվանա» ռեստորան` սուրճ խմելու և ընկերուհի Ջուլիին տեսնելու համար, ով երգել է այդ ռեստորանում։ Այդ ընթացքում մյուս ընկերուհի Մանանի մայրը զանգահարել է իր ծանոթին և խնդրել, որ գա և իրենց տեղափոխի տուն։ Ճանապարհին տեղի է ունեցել վթարը։ Տեղեկացել է նաև, որ վարորդը վթարի պահին եղել է ոգելից խմիչք օգտագործած վիճակում և ավտոմեքենան վարել է շատ արագ։ Ինքը վարորդի նկատմամբ բողոք և քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։
Քննիչը տեղյակ չի պահել իր հարազատներին դստեր մահվան մասին։ Իր դստեր հուղարկավորությունից հետո երկար ժամանակ ոչ ոք իրենց չի կանչել` հարցաքննելու և որպես տուժողի իրավահաջորդ ճանաչելու համար։ Ստիպված ինքն է ներկայացել քննիչի մոտ և հայտնել իր վրդովմունքը։
Դեպքից հետո կորել է իր դստեր երկրորդ բջջային հեռախոսը, պայուսակը, որի մեջ եղել են նաև շուրջ 200.000 ՀՀ դրամ գումար և բանալիներ։ Իր դստեր կորած հեռախոսի մեջ տեղադրված է եղել 091-56-06-49 հեռախոսաքարտը։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 98-99/
Դատաբժշկական փորձաքննության 19.07.2012թ. թիվ 536 եզրակացությամբ, որի համաձայն`
«1.2. Մ. Գիժլարյանի մահը վրա է հասել հեմոռագիկ և տրավմատիկ շոկից՝ համակցված գանգուղեղային, կրծքավանդակի, որովայնի, կոնքի փակ, բութ վնասվածքներ ստանալու հետևանքով։ Տվյալ հետևությունը հիմնավորվում է բժշկական փաստաթղթերի տվյալներով և դիակի դատաբժշկական փորձաքննությամբ հայտնաբերված հետևյալ վնասվածքների առկայություններով՝ արյունազեղում գլխի մաշկի տակ հետին ճակատային շրջանում, գլխուղեղի սալջարդ, ուղեղի և ուղեղաբնի սալջարդեր, սուբարախնոիդալ արյունազեղում և արյունահավաք, արյունազեղումներ կրծքավանդակի և ստորին վերջույթների շրջաններում, երկկողմանի կողերի կոտրվածքներ տարբեր անատոմիական գծերով աջ թոքի պատռումով, փայծաղի պատռվածք կայացած ներքին արյունահոսությամբ և նրա վիրահատական հեռացում, աջակողմյան հեմոպնևմոթորաքս, ձախակողմյան հեմոթորաքս, կոնքի ոսկրերի կոտրվածք, հետորովայնամզային հեմատոմա, արյունազեղումներ ներքին օրգանների դրունքների շրջաններում։ Նշված բոլոր վնասվածքները հասցվել են կենդանության օրոք, բութ առարկաների ներգործությամբ, այդպիսիք կենդանի անձանց մոտ ունեն առողջությանը ծանր վնասի պատճառման չափանիշներ, որոնք մահվան պատճառի հետ գտնվում են պատճառական կապի մեջ և տվյալ դեպքում բերել են մահվան։ Ըստ թիվ 5817 հիվանդության պատմության նկարագրի Մ. Գիժլարյանի մահը վրա է հասել 13.06.12թ. ժամը 04.00-ին, որը չի հակասում դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալներին։
3. Տրավմայի առաջացման մեխանիզմում տեղ է գտել շատ կարճ ժամանակահատվածում տրավմատիկ ուժերի ներդրումը գլխի, կրծքավանդակի և կոնքի շրջաններում։
4. Ըստ դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալների կենդանության օրոք Մ. Գիժլարյանը եղել է գործնականում առողջ։
5. Մ. Գիժլարյանի դիակից վերցված արյան դատա-քիմիական ուսումնասիրությամբ սպիրտներ չեն հայտնաբերվել։
6. Մ. Գիժլարյանի դիակից վերցված արյունը պատկանում է Ա խմբին հակա Բ իզոհեմագլյուտինինով։»։
/գ.թ. 122-125/
Դատաավտոտեխնիկական փորձաքննության 25.07.2012թ. թիվ 145ա եզրակացությամբ, որի համաձայն`
«1. և 2. Պատահարին նախորդող պահին ԲՄՎ մակնիշի 33 ԼՕ 321 հ/հ ավտոմեքենայի կախոցները, անիվները, ընթացքային մասերը և ղեկային կառավարման ու արգելակային համակարգերը, ինչպես նաև՝ արտաքին լուսային սարքերը գտնվել են սարքին վիճակում և դրանց այնպիսի անսարքություններ, որպիսիք գոյություն ունեցած լինեին մինչև տվյալ պատահարը կամ առաջացած լինեին տվյալ պատահարին նախորդող պահին ու պայմանավորած լինեին մեքենայի կառավարելիության կորստի ու տվյալ պատահարի առաջացումը, չհայտնաբերվեցին։
3. և 4. ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու նպատակով, նախ պետք է ընդհանրապես ձեռնպահ մնար ոչ սթափ վիճակում մեքենան վարելուց, իսկ բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում պետք է մեքենան վարեր երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժ-ը չգերազանցող այնպիսի արագությամբ, որի պայմաններում կպահպաներ մեքենայի շարժման նկատմամբ լիարժեք կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունն ու հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած էլ, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և տվյալ պատահարի առաջացումը բացառելու համար, պետք է միացներ մեքենայի վթարային լուսային ազդանշանը և, չփոխելով երթևեկության գոտին, ժամանակին կատարված արգելակումով դանդաղեցներ իր վարած մեքենայի ընթացքն՝ անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունը ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդն ունեցել է և, ինչը կատարելով, նա կխուսափեր տվյալ պատահարի առաջացումից։
Դրա փոխարեն, գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող՝ շուրջ (90։100) կմ/ժ արագությամբ, իսկ հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալուց հետո մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրելով դեպի աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել մեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից և նրա վարած ավտոմեքենան դառնալով անկառավարելի և ընկնելով կողասահքի մեջ, դուրս է եկել երթևեկելի մասից, ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3-րդ մասի, 24 հոդվածի 7-րդ մասի և ՃԵԿ-ի 65, 66 և 129 կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, դրանցով իսկ պայմանավորել տվյալ պատահարի առաջացումն՝ ինքն իրեն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից։
Ինչ վերաբերվում է այն հանգամանքին, որ ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը մեքենան վարելիս է եղել՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական, ապա այդ առումով ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդի գործողության, ինչպես նաև՝ այդ գործողության և տեղի ունեցած պատահարի առաջացման միջև պատճառական կապի գնահատման համար ավտոտեխնիկական փորձագետի հատուկ մասնագիտական գիտելիքներ չեն պահանջվում։ Դրանք ենթակա են իրավական գնահատման՝ ելնելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 5-րդ մասի պահանջի տեսանկյունից։»։
/գ.թ. 130-137/
Ճանապարհա-տրանսպորտային դեպքի վայրի զննության մասին 13.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` վթարը տեղի է ունեցել Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցում, թիվ 11 շենքի դիմաց, որտեղ ճանապարհն ասֆալտապատ է, հարթ, հորիզոնական, ուղիղ։ Փողոցը հոծ գծով բաժանված է երկու ուղեմասերի, իսկ ուղեմասերը ընդհատվող բաժանարար նշագծումներով՝ երեք գոտիների։ Այն ուղեմասի լայնությունը, որով ընթացել է վթար կատարած ավտոմեքենան` 9,8 մետր է։ Փողոցը մութ ժամանակ լուսավորվել է արհեստական լույսերով։ Դեպքի վայրում՝ ճանապարհի երթևեկելի մասի աջակողմյան հատվածում և մայթեզրի կողքին 1 x 1,5 սմ չափով թափված են եղել կոտրված ապակու կտորներ։ Դեպքի վայրում հայտնաբերվել են երկու զույգ կողասահքի հետքեր` տասնմեկ մետր երկարությամբ, միմյանցից 3,2 մետր հեռավորությամբ, որոնք սկսվում են երկրորդ երթևեկելի գոտուց։
/գ.թ. 4-9/
Մեղադրյալի մասնակցությամբ դեպքի վայրը զննելու մասին 28.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` Ռ. Հակոբյանը մատնացույց է արել Երևանի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից դեպի Խանջյան փողոց տանող գետնանցումը և հայտարարել, որ 13.06.2012թ., ժամը 01.30-ի սահմաններում, «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երևանի Գրիգոր Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ, շուրջ 80-100 կմ/ժամ արագությամբ։ Նշված գետնանցումից դուրս գալով՝ ավելի է զարգացրել արագությունը և կենտրոնական գոտիով անցնելով որոշակի տարածություն` շուրջ հինգ վայրկյան շլացել է հանդիպակաց ուղեմասով երթևեկող ավտոմեքենայի լույսերից, որի հետևանքով կորցրել է ավտոմեքենայի կառավարումը։ Ռ. Հակոբյանը մատնացույց է արել Երևանի Խանջյան փողոցից դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի կողմը տանող ուղեմասի կենտրոնական գոտու այն հատվածը, որտեղ կորցրել է ավտոմեքենայի կառավարումը, ապա մատնացույց է արել թիվ 32 էլեկտրական սյունը և հայտարարել, որ նշված հատվածում մեքենայի կառավարումը կորցնելուց հետո, աջ կողասահքով դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց և աջ կողային մասով ընդհարվել մայթեզրի եզրաքարերին, ապա ձախակողմյան հատվածով՝ թիվ 32 էլեկտրասյանը և կանգնել է։
/գ.թ. 100-104/
Տրանսպորտային միջոցի զննության մասին 13.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան գտնվել է տեխնիկապես սարքին վիճակում։ Վթարի հետևանքով ամբողջությամբ վնասվել է ավտոմեքենայի ձախ կողային մասը։
/գ.թ. 10-11/
Շտապբուժօգնություն ՊՓԲԸ-ի կողմից տրված սթափության վիճակի զննության 13.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` Ռոման Հրանտի Հակոբյանը գտնվել է 2-րդ աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում։
/գ.թ. 15/
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Վերլուծելով ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ, ավտոմեքենա վարող Ռոման Հրանտի Հակոբյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, ճանապարհային երթևեկության կանոնները խախտելը, որն անզգուշությամբ առաջացրել է մարդու մահ, ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից` ԳԴ1/0003/01/10 գործով 2010թ. օգոստոսի 27-ին կայացված որոշման 22-րդ կետում դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից կարևոր է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության կատարումից հետո անձի դրսևորած վարքագծի գնահատումը։
Այս առումով Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո հանցանք կատարած անձի վարքագիծը, ինչպես նաև նրա վարքագիծը հետագայում հարուցված քրեական գործի քննության ընթացքում։ Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը պետք է գնահատի այն հանգամանքը, թե հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո ամբաստանյալն արդյոք անհրաժեշտ օգնություն է ցուցաբերել տուժողին, թե, թողնելով դեպքի վայրը, դիմել է փախուստի։ Հետագա վարքագծի գնահատման համար դատարանը պետք է ուշադրության արժանացնի նաև այն, թե քրեական գործի քննության ընթացքում ամբաստանյալն արդյոք ինքնակամ ներկայացել է վարույթն իրականացնող մարմնին, դեպքի վերաբերյալ տվել ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, արդյոք որոշակի քայլեր է ձեռնարկել տուժողի կամ նրա հարազատների հետ հաշտվելու ուղղությամբ կամ ինքնակամ հատուցել է հանցագործության արդյունքում տուժողի բուժման կամ հուղարկավորության ծախսերը։»։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են։ Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցելը, իսկ որպես նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը։
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով։
Քննարկելով ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցը` դատարանը գտնում է, որ այդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, քանի որ հանցագործությունը կատարելիս` այնպիսի պաշտոն նա չի զբաղեցրել կամ այնպիսի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունք չի ունեցել` որն օգտագործած լիներ այդ արարքը կատարելիս, իսկ ավտոմեքենան վարել է` առանց տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք ունենալու։
Դատարանը գտնում է, որ իր նկատմամբ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանավորումն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձման է ենթակա դատաբժշկական փորձաքննության կատարման արժեք հանդիսացող 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումարը` որպես դատական ծախսեր։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-169-րդ, 357-360-րդ, 364-366-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը`
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 2 /երկու/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, որը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով 2012թ. հունիսի 13-ից։
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։
Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
26 սեպտեմբերի 2012թ. ք. Երևան
ԵԿԴ-0143/01/12
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով.
նախագահող դատավոր` Մ. Մարտիրոսյան,
քարտուղար` Է. Մկրտչյան,
մասնակցությամբ
մեղադրող`
Երևան քաղաքի դատախազության
ավագ դատախազ Ա. Մնացականյանի,
պաշտպան Ս. Սարգսյանի,
տուժողի իրավահաջորդ Հ. Գիժլարյանի,
տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ Մ. Բաբայանի,
դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց գործն ըստ մեղադրանքի
Ռոման Հրանտի Հակոբյանի`
ծնված 1983թ. սեպտեմբերի 18-ին Ապարան քաղաքում, հայ, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, աշխատում է «Դաբլ Ռիելթի» ՍՊԸ-ում որպես տնօրեն, հաշվառված է ք. Ապարան, Ն. Ստեփանյան փողոցի թիվ 6 տանը, փաստացի բնակվել է Կոտայքի մարզի Զովունի գյուղում, կալանքի տակ է 13.06.2012թ.-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
Գործի դատավարական նախապատմությունը
Թիվ 60115012 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում հարուցվել է 2012թ. հունիսի 13-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ավտովթարի հետևանքով անզգուշությամբ Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին մահ պատճառվելու դեպքի առթիվ։
Քննիչի 2012թ. հուլիսի 26-ի որոշմամբ, թիվ 60115012 քրեական գործով Մարիամ Ռուբենի Գևորգյանին, Նարինե Խաչատուրի Գրիգորյանին պատճառված մարմնական վնասվածների մասով մեղադրյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով քրեական հետապնդում չի իրականացվել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ, իսկ Շամիրամ Գրիգորյանին պատճառված մարմնական վնասվածքների մասով` նրա և մեղադրյալ Ռ. Հակոբյանի հաշտվելու պատճառաբանությամբ։
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` հետևյալ արարքի համար. «որ նա խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 5-րդ և 7-րդ կետերի պահանջները՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական և գտնվելով 0,46 աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում, 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.30-ի սահմաններում, իրեն վստահված «ԲՄՎ» մակնիշի 33 ԼՕ 321 պ/հ ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ։ Հասնելով թիվ 11 շենքի դիմաց՝ թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3-րդ մասի, ՃԵԿ-ի 65, 66 և 129 կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, այն է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող՝ շուրջ 90-100 կմ/ժամ արագությամբ և հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և պատահարի առաջացումը բացառելու համար չի միացրել ավտոմեքենայի վթարային-լուսային ազդանշանը և չփոխելով երթևեկության գոտին, ժամանակին կատարած արգելակումով չի դանդաղեցրել իր ավտոմեքենայի ընթացքը, անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է՝ ինքն իրեն զրկելով ավտովթարը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրել է աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել մեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից, որից ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի, ընկել կողասահքի մեջ, դուրս եկել երթևեկելի մասից և ընդհարվել բորդյուրին, այնուհետև՝ Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 32 էլ. սյանը, որի հետևանքով ավտոմեքենայի ուղևոր Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին անզգուշությամբ պատճառել է մահ։»։
30.07.2012թ. քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։
Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները
Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը.
Ամբաստանյալ, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող Ռոման Հրանտի Հակոբյանը խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 5-րդ և 7-րդ կետերի պահանջները՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական և գտնվելով 2-րդ աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում, 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.30-ի սահմաններում, իրեն վստահված «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ։ Հասնելով թիվ 11 շենքի դիմաց՝ նա թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23-րդ հոդվածի 3-րդ մասի, Ճանապարհային երթևեկության կանոնների 65-րդ, 66-րդ և 129-րդ կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, այն է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող` շուրջ 100 կմ/ժամ արագությամբ, հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և պատահարի առաջացումը բացառելու համար չի միացրել ավտոմեքենայի վթարային-լուսային ազդանշանը և չփոխելով երթևեկության գոտին` ժամանակին կատարած արգելակումով չի դանդաղեցրել իր ավտոմեքենայի ընթացքը, անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է, ինքն իրեն զրկելով ավտովթարը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից` մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրել է դեպի աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից։ Այդ պատճառով ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի, ընկել կողասահքի մեջ, դուրս եկել երթևեկելի մասից և ընդհարվել է եզրաքարին, այնուհետև` Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 32 էլեկտրական սյանը։ Վթարի հետևանքով ավտոմեքենայի ուղևոր Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ, նույն ավտոմեքենայի ուղևորներ Մարիամ Ռուբենի Գևորգյանին՝ առողջության կարճատև քայքայումով թեթև մարմնական վնասվածքներ, Նարինե Խաչատուրի Գրիգորյանին՝ առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող, իսկ Շամիրամ Խաչատուրի Գրիգորյանին՝ կյանքին վտանգ սպառնացող ծանր մարմնական վնասվածքներ։
Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում, «Դատաբժշկական գիտագործնական կենտրոն» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությունում կատարվել է դատաբժշկական փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար։
Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Ռ. Հակոբյանը նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են, հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցել է, իրեն վերագրվող արարքը կատարել է ալկոհոլ գործածած վիճակում։
Ապացույցների հետազոտում և գնահատում
Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով.
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի ինքնախոստովանական ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է անշարժ գույքի գործակալությունում որպես տնօրեն։ 2012թ. հունիսի 12-ին, ժամը 20.00-ի սահմաններում գտնվել է աշխատանքի վայրում, երբ զանգահարել է իր մտերիմ Մանանը և իր ու ընկերուհիների անունից հրավիրել «Փարվանա» ռեստորանային համալիր՝ մասնակցելու Շամիրամի ծննդյան տոնի շարունակությանը։ Ինքը հրավերը չի մերժել և ժամը 22.30-ից 23.00-ի սահմաններում գնացել է ռեստորան, որտեղ իրեն դիմավորել են Մանանը, Նարինեն, Շամիրամը, Մագան և Մանանի մայր Մարգարիտան։ Ժամը 00։15-ից հետո իրենց է միացել նաև իր ընկեր Արսենը, իսկ շուրջ 30 րոպե անց բոլորով դուրս են եկել ռեստորանից։ Ինքը նստել է մորաքրոջ որդու «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան, որը նախորդ օրվանից գտնվել է իր մոտ և ինքն է վարել։ Իր կողքի նստարանին նստել է Մանանը, հետևի նստարանի աջակողմյան հատվածում նստել է Նարինեն, Նարինեի ձախ կողքին՝ Շամիրամը, իսկ նրա կողքին՝ Մագան։ Արսենի մեքենայի մեջ նստել է Մանանի մայր Մարգարիտան։ Ինքն ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ, հոծ գծից շուրջ 3 մետր հեռավորությամբ։ Խանջյան փողոցի գետնանցումից դուրս գալուց հետո զարգացնելով շուրջ 90-ից 100 կմ/ժամ արագություն` վերադասավորվել է երկրորդ ուղեգոտի և անցնելով որոշակի տարածություն` շուրջ հինգ վայրկյան շլացել է հանդիպակաց ուղղությամբ երթևեկող ավտոմեքենայի լույսերից, ապա կորցրել մեքենայի կառավարումը, ղեկը կտրուկ մանևրել դեպի աջ, որի հետևանքով ավտոմեքենան ընկել է կողասահքի մեջ և ընդհարվել թիվ 32 էլեկտրական սյանը։ Իր վարած ավտոմեքենային խանգարող ավտոմեքենաներ և հետիոտներ չեն եղել։ Վթարի բուն պատճառը եղել է այն, որ ավտոմեքենան վարել է շատ արագ և ալկոհոլ գործածած վիճակում, որն օգտագործել է «Փարվանա» ռեստորանում։ Վթարի հետևանքով ստացել է մարմնական վնասվածքներ և բուժօգնության դիմել թիվ 3-րդ հիվանդանոցում։ Առանց վարորդական իրավունքի վկայականի ավտոմեքենա վարում է շուրջ մեկ տարի։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 39-41, 55-56, 150-151/
Վկա Նարինե Խաչատուրի Գրիգորյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին, ինքը, իր քույր Շամիրամը և ընկերուհի Մարգարիտան գտնվել են Մարիամ Գևորգյանի տանը։ Ժամը 22.00-ի սահմաններում, ժամանակ անցկացնելու նպատակով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր։ Ռեստորանում իրենց հետ ներկա է եղել նաև Մարիամի մայր Մարգո Սուվարյանը։ Որոշ ժամանակ անց իրենց է միացել նաև Մարիամի բարեկամ Ռոմանը, որից հետո` նրա ընկերը։ 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.00-ի սահմաններում դուրս են եկել ռեստորանից, նստել Ռոմանի «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան և ընթացել դեպի Մարիամենց տան ուղղությամբ։ Ավտոմեքենան վարել է Ռոմանը։ Վերջինիս կողքի նստարանին նստած է եղել Մարիամը, անմիջապես վարորդի հետևի նստարանին` Մարգարիտան, նրա կողքին` Շամիրամը, իսկ ինքը նստել է Շամիրամի կողքին։ Ռոմանն ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից դեպի Խանջյան փողոցի ուղղությամբ։ Շատ բարձր արագությամբ մուտք են գործել Խանջյան փողոցի գետնանցում, նույն արագությամբ դուրս եկել գետնանցումից և շարունակել ընթացքը։ Որոշակի տարածություն անցնելուց հետո ինքը հասկացել է, որ ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի։ Ռոմանը չի կարողացել ավտոմեքենան արգելակել, ավտոմեքենայի ուղղությունը կտրուկ փոխվել է դեպի աջ և նույն արագությամբ ընդհարվել եզրաքարերին, որից հետո ուժեղ հարված է զգացել, իսկ ավտոմեքենան պտտվելով` կանգնել է։ Վթարից հետո հավաքվել են մարդիկ, նրանց օգնությամբ ցանկացել են ուշքի բերել Մագային և իր քույր Շամիրամին։ Որոշ ժամանակ անց եկել են շտապօգնության ավտոմեքենաներ և իրենց տեղափոխել հիվանդանոց։ Ռ. Հակոբյանը եկել է ռեստորան ոգելից խմիչք օգտագործած վիճակում, իսկ ռեստորանում օգտագործել է գարեջուր, թե որքան, ինքը չի նկատել, սակայն նա իրեն կարողացել է տիրապետել, այլապես ինքը նրա ավտոմեքենան չէր նստի։
Մարգարիտա Գիժլարյանն ունեցել է երկու հեռախոս և նրա մոտ միշտ գումար է եղել։ Դեպքից հետո կորել է իր քույր Շամիրամի դրամապանակը և հեռախոսը։ Մարգարիտայի պայուսակը եղել է իր մոտ, որն ինքը տարել է իր հետ հիվանդանոց։ Հիվանդանոցում այն թողել է միջանցքում, որտեղ եղել են Մարիամը և նրա մայրը։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 31-32/
Վկա Շամիրամ Խաչատուրի Գրիգորյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին, ինքը, իր քույր Նարինեն և ընկերուհի Մարգարիտան գտնվել են Մարիամ Գևորգյանի տանը։ Ժամը 22.00-ից 22.30-ի սահմաններում, սուրճ խմելու նպատակով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր, որտեղ կենդանի երաժշտությամբ պարել և ուրախացել են։ Ռեստորանում ներկա է եղել նաև Մարիամի մայր Մարգարիտա Սուվարյանը։ Որոշ ժամանակ անց, Մարիամի մայր Մարգարիտայի հրավերով իրենց է միացել նաև Ռոմանը, որն իր իմանալով եղել է Մարիամի բարեկամը։ Շուրջ 10-ից 15 րոպե անց իրենց է միացել նաև Ռոմանի ընկերը։ Ժամը 01.00-ի սահմաններում բոլորով դուրս են եկել ռեստորանային համալիրից։ Մարիամի մայր Մարգարիտան նստել է Ռոմանի ընկերոջ ավտոմեքենան, իսկ ինքն ընկերուհիների հետ նստել է Ռոմանի «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան։ Ի սկզբանե Ռոմանն արագ է վարել ավտոմեքենան։ Ինքը և Մագան նրան ճանապարհին դիտողություն են արել, որ եթե նա ավտոմեքենան շարունակի արագ վարել, ապա իրենք կիջնեն և ճանապարհը կշարունակեն տաքսի ավտոմեքենայով։ Բարձր արագությամբ մուտք գործելով դեպի Խանջյան փողոց տանող գետնանցում և նույն արագությամբ դուրս գալով գետնանցումից` Ռոմանը կորցրել է ավտոմեքենայի կառավարումը և որոշ տարածություն անցնելուց հետո լսել է ուժեղ հարվածի ձայն, որից հետո այլևս ոչինչ չի հիշում։ Ավտոմեքենան վարելիս` Ռ. Հակոբյանի համար առջևից, հետևից և կողքից երթևեկող և նրա համար խոչընդոտ հանդիսացող ավտոմեքենաներ և քաղաքացիներ չեն եղել։ Չի իմացել, որ Ռոման Հակոբյանը վարորդական իրավունքի վկայական չունի։ Չի նկատել, թե նա ոգելից խմիչք օգտագործել է, թե ոչ։ Միայն նկատել է, որ նրա աչքերը մի փոքր կարմրած են եղել։ Տեղյակ է, որ այդ օրը Մագան համակարգիչ է վաճառել և նրա մոտ բավականին գումար է եղել։ Մագան ունեցել է երկու հեռախոս, հեռախոսահամարներից մեկը եղել է 094 78-94-92 համարի, իսկ մյուս հեռախոսահամարը չի հիշում։ Դեպքից հետո անհետացել են իր և Մագայի իրերը։ Իր մոտից կորել է իր դրամապանակը, որի մեջ եղել է 30.000 ՀՀ դրամ գումար և «Սամսունգ» մոդելի բջջային հեռախոսը, իսկ Մագայի մոտից կորել է բջջային հեռախոսը և գումարը։ Մագայի հեռախոսները եղել են «Այֆոն» և «Մոտորոլա» մոդելների։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 64-65/
Վկա Մարիամ Ռուբենի Գևորգյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին, իր ընկերուհիներ Մարգարիտան, Նարինեն և Շամիրամը գտնվել են իրենց տանը։ Ժամը 21.30-ի սահմաններում, անծանոթ տաքսի ավտոմեքենայով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր՝ ընկերուհիներից Շամիրամի ծննդյան տոնը նշելու համար։ Իրենց հետ ռեստորանում ներկա է եղել նաև իր մայր Մարգարիտան, որի հրավերով որոշ ժամանակ անց իրենց է միացել նաև իրենց մտերիմ Ռոմանը։ Պարելու ընթացքում հեռվից նկատել է, որ իրենց սեղանին է մոտեցել և նստել Ռոմանի ընկեր Արսենը։ Մի պահ մոտեցել և բարևել է, որից հետո գնացել ու ընկերուհիների հետ շարունակել է պարել։ Արսենի գալուց 10-ից 15 րոպե անց բոլորով դուրս են եկել ռեստորանից։ Ինքն ընկերուհիների հետ նստել է Ռոմանի «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան, որի մեջ տեղ չլինելու պատճառով իր մայրը նստել է Ռոմանի ընկեր Արսենի ավտոմեքենան։ Ռոմանը նստել է ղեկին, ինքը նստել է Ռոմանի կողքի նստարանին։ Անմիջապես իր հետևում նստել է Նարինեն, Նարինեի կողքին նստել է Շամիրամը, իսկ վարորդի հետևի նստարանին` Մարգարիտան։ Ճանապարհին Ռոմանն ավտոմեքենան վարել է շատ արագ, իսկ դեպի Խանջյան փողոց տանող գետնանցում մտնելուց ու դուրս գալուց հետո ավտոմեքենայի արագությունը ավելի է բարձրացել։ Որոշ տարածություն անցնելուց հետո Ռ. Հակոբյանը չի կարողացել կառավարել ավտոմեքենան։ Ավտոմեքենայի ուղղությունը փոխվել է դեպի աջ և ընդհարվել է եզրաքարին, այնուհետև` էլեկտրասյանը, որից հետո ոչինչ չի հիշում։ Գիտակցության է եկել հիվանդանոցում։ Ճանապարհին Ռ. Հակոբյանի երթևեկության համար որևէ խոչընդոտ չի եղել։
Մագան ունեցել է երկու հեռախոս, որոնցից մեկի մեջ եղել է 091-56-06-49 հեռախոսահամարը։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 66-68/
Վկա Մարգո Բաբկենի Սուվարյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին ինքն իր դստեր և ընկերուհիների հետ գտնվել է տանը։ Ժամը 21.30-ի սահմաններում, իր դստեր և ընկերուհիների հետ միասին, անծանոթ տաքսի ավտոմեքենայով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր՝ նշելու համար Շամիրամի ծննդյան օրը։ Ռեստորանում աղջիկներն ուրախացել են։ Որոշ ժամանակ անց, երբ ցանկացել են դուրս գալ ռեստորանից` ինքը զանգահարել է Ռոմանին, որպեսզի գա, միանա իրենց, իսկ այնուհետև ճանապարհի տուն։ Քիչ հետո իրենց է միացել Ռոմանը, գարեջուր է պատվիրել և սկսել խմել, իսկ թե որքան է խմել, ինքը չգիտի։ Շուրջ երեսուն րոպե անց իրենց է միացել Ռոմանի ընկեր Արսենը։ Վերջինիս գալուց 8-ից 10 րոպե անց միասին դուրս են եկել ռեստորանից։ Արսենը ռեստորանում Ռոմանի հետ գարեջուր չի խմել։ Աղջիկները նստել են Ռոմանի ավտոմեքենան, որի մեջ տեղ չլինելու պատճառով ինքը նստել է Արսենի ավտոմեքենան։ Մի պահ Ռոմանի ավտոմեքենան երևացել է իրենց տեսադաշտում, այնուհետև կորցրել են իրենց տեսադաշտից։ Այդ ընթացքում Արսենը զանգահարել է Ռոմանին, սակայն Ռոմանը չի պատասխանել հեռախոսազանգին։ Ինքը զանգահարել է իր դստերը և նա իրեն հայտնել է, որ իրենք կրկեսի մոտ են։ Նույն ուղղությամբ շարունակել են ճանապարհն Աթենքի փողոցից դեպի կրկեսի ուղղությամբ։ Գր. Լուսավորիչ փողոցից գետնանցումով դուրս են եկել դեպի Խանջյան փողոց և երաժշտական դպրոցի դիմացի մայթին տեսել են, որ Ռ. Հակոբյանի վարած «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան ընդհարվել է էլեկտրական սյանը և հավաքվել են քաղաքացիներ։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 69-70/
Տուժողի իրավահաջորդ, որպես վկա հարցաքննված Հրաչիկ Հայկազի Գիժլարյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ հանդիսանում է Մարգարիտա Գիժլարյանի հայրը։ Դստեր մահվան մասին իմացել է իր որդի Մեխակ Գիժլարյանից, երբ գտնվել է Ռոստովի մարզի Սալսկ քաղաքում։ Որդին իրեն հայտնել է, որ Մագան ավտովթարի հետևանքով մահացել է, իսկ ինքը գտնվում է հիվանդանոցում։ Անմիջապես վերադարձել է Հայաստան և տեղեկացել, որ 12.06.2012թ. իր դուստրն ընկերուհիներով գնացել է «Փարվանա» ռեստորան` սուրճ խմելու և ընկերուհի Ջուլիին տեսնելու համար, ով երգել է այդ ռեստորանում։ Այդ ընթացքում մյուս ընկերուհի Մանանի մայրը զանգահարել է իր ծանոթին և խնդրել, որ գա և իրենց տեղափոխի տուն։ Ճանապարհին տեղի է ունեցել վթարը։ Տեղեկացել է նաև, որ վարորդը վթարի պահին եղել է ոգելից խմիչք օգտագործած վիճակում և ավտոմեքենան վարել է շատ արագ։ Ինքը վարորդի նկատմամբ բողոք և քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։
Քննիչը տեղյակ չի պահել իր հարազատներին դստեր մահվան մասին։ Իր դստեր հուղարկավորությունից հետո երկար ժամանակ ոչ ոք իրենց չի կանչել` հարցաքննելու և որպես տուժողի իրավահաջորդ ճանաչելու համար։ Ստիպված ինքն է ներկայացել քննիչի մոտ և հայտնել իր վրդովմունքը։
Դեպքից հետո կորել է իր դստեր երկրորդ բջջային հեռախոսը, պայուսակը, որի մեջ եղել են նաև շուրջ 200.000 ՀՀ դրամ գումար և բանալիներ։ Իր դստեր կորած հեռախոսի մեջ տեղադրված է եղել 091-56-06-49 հեռախոսաքարտը։
/դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 98-99/
Դատաբժշկական փորձաքննության 19.07.2012թ. թիվ 536 եզրակացությամբ, որի համաձայն`
«1.2. Մ. Գիժլարյանի մահը վրա է հասել հեմոռագիկ և տրավմատիկ շոկից՝ համակցված գանգուղեղային, կրծքավանդակի, որովայնի, կոնքի փակ, բութ վնասվածքներ ստանալու հետևանքով։ Տվյալ հետևությունը հիմնավորվում է բժշկական փաստաթղթերի տվյալներով և դիակի դատաբժշկական փորձաքննությամբ հայտնաբերված հետևյալ վնասվածքների առկայություններով՝ արյունազեղում գլխի մաշկի տակ հետին ճակատային շրջանում, գլխուղեղի սալջարդ, ուղեղի և ուղեղաբնի սալջարդեր, սուբարախնոիդալ արյունազեղում և արյունահավաք, արյունազեղումներ կրծքավանդակի և ստորին վերջույթների շրջաններում, երկկողմանի կողերի կոտրվածքներ տարբեր անատոմիական գծերով աջ թոքի պատռումով, փայծաղի պատռվածք կայացած ներքին արյունահոսությամբ և նրա վիրահատական հեռացում, աջակողմյան հեմոպնևմոթորաքս, ձախակողմյան հեմոթորաքս, կոնքի ոսկրերի կոտրվածք, հետորովայնամզային հեմատոմա, արյունազեղումներ ներքին օրգանների դրունքների շրջաններում։ Նշված բոլոր վնասվածքները հասցվել են կենդանության օրոք, բութ առարկաների ներգործությամբ, այդպիսիք կենդանի անձանց մոտ ունեն առողջությանը ծանր վնասի պատճառման չափանիշներ, որոնք մահվան պատճառի հետ գտնվում են պատճառական կապի մեջ և տվյալ դեպքում բերել են մահվան։ Ըստ թիվ 5817 հիվանդության պատմության նկարագրի Մ. Գիժլարյանի մահը վրա է հասել 13.06.12թ. ժամը 04.00-ին, որը չի հակասում դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալներին։
3. Տրավմայի առաջացման մեխանիզմում տեղ է գտել շատ կարճ ժամանակահատվածում տրավմատիկ ուժերի ներդրումը գլխի, կրծքավանդակի և կոնքի շրջաններում։
4. Ըստ դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալների կենդանության օրոք Մ. Գիժլարյանը եղել է գործնականում առողջ։
5. Մ. Գիժլարյանի դիակից վերցված արյան դատա-քիմիական ուսումնասիրությամբ սպիրտներ չեն հայտնաբերվել։
6. Մ. Գիժլարյանի դիակից վերցված արյունը պատկանում է Ա խմբին հակա Բ իզոհեմագլյուտինինով։»։
/գ.թ. 122-125/
Դատաավտոտեխնիկական փորձաքննության 25.07.2012թ. թիվ 145ա եզրակացությամբ, որի համաձայն`
«1. և 2. Պատահարին նախորդող պահին ԲՄՎ մակնիշի 33 ԼՕ 321 հ/հ ավտոմեքենայի կախոցները, անիվները, ընթացքային մասերը և ղեկային կառավարման ու արգելակային համակարգերը, ինչպես նաև՝ արտաքին լուսային սարքերը գտնվել են սարքին վիճակում և դրանց այնպիսի անսարքություններ, որպիսիք գոյություն ունեցած լինեին մինչև տվյալ պատահարը կամ առաջացած լինեին տվյալ պատահարին նախորդող պահին ու պայմանավորած լինեին մեքենայի կառավարելիության կորստի ու տվյալ պատահարի առաջացումը, չհայտնաբերվեցին։
3. և 4. ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու նպատակով, նախ պետք է ընդհանրապես ձեռնպահ մնար ոչ սթափ վիճակում մեքենան վարելուց, իսկ բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում պետք է մեքենան վարեր երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժ-ը չգերազանցող այնպիսի արագությամբ, որի պայմաններում կպահպաներ մեքենայի շարժման նկատմամբ լիարժեք կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունն ու հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած էլ, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և տվյալ պատահարի առաջացումը բացառելու համար, պետք է միացներ մեքենայի վթարային լուսային ազդանշանը և, չփոխելով երթևեկության գոտին, ժամանակին կատարված արգելակումով դանդաղեցներ իր վարած մեքենայի ընթացքն՝ անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունը ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդն ունեցել է և, ինչը կատարելով, նա կխուսափեր տվյալ պատահարի առաջացումից։
Դրա փոխարեն, գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող՝ շուրջ (90։100) կմ/ժ արագությամբ, իսկ հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալուց հետո մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրելով դեպի աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել մեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից և նրա վարած ավտոմեքենան դառնալով անկառավարելի և ընկնելով կողասահքի մեջ, դուրս է եկել երթևեկելի մասից, ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3-րդ մասի, 24 հոդվածի 7-րդ մասի և ՃԵԿ-ի 65, 66 և 129 կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, դրանցով իսկ պայմանավորել տվյալ պատահարի առաջացումն՝ ինքն իրեն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից։
Ինչ վերաբերվում է այն հանգամանքին, որ ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը մեքենան վարելիս է եղել՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական, ապա այդ առումով ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդի գործողության, ինչպես նաև՝ այդ գործողության և տեղի ունեցած պատահարի առաջացման միջև պատճառական կապի գնահատման համար ավտոտեխնիկական փորձագետի հատուկ մասնագիտական գիտելիքներ չեն պահանջվում։ Դրանք ենթակա են իրավական գնահատման՝ ելնելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 5-րդ մասի պահանջի տեսանկյունից։»։
/գ.թ. 130-137/
Ճանապարհա-տրանսպորտային դեպքի վայրի զննության մասին 13.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` վթարը տեղի է ունեցել Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցում, թիվ 11 շենքի դիմաց, որտեղ ճանապարհն ասֆալտապատ է, հարթ, հորիզոնական, ուղիղ։ Փողոցը հոծ գծով բաժանված է երկու ուղեմասերի, իսկ ուղեմասերը ընդհատվող բաժանարար նշագծումներով՝ երեք գոտիների։ Այն ուղեմասի լայնությունը, որով ընթացել է վթար կատարած ավտոմեքենան` 9,8 մետր է։ Փողոցը մութ ժամանակ լուսավորվել է արհեստական լույսերով։ Դեպքի վայրում՝ ճանապարհի երթևեկելի մասի աջակողմյան հատվածում և մայթեզրի կողքին 1 x 1,5 սմ չափով թափված են եղել կոտրված ապակու կտորներ։ Դեպքի վայրում հայտնաբերվել են երկու զույգ կողասահքի հետքեր` տասնմեկ մետր երկարությամբ, միմյանցից 3,2 մետր հեռավորությամբ, որոնք սկսվում են երկրորդ երթևեկելի գոտուց։
/գ.թ. 4-9/
Մեղադրյալի մասնակցությամբ դեպքի վայրը զննելու մասին 28.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` Ռ. Հակոբյանը մատնացույց է արել Երևանի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից դեպի Խանջյան փողոց տանող գետնանցումը և հայտարարել, որ 13.06.2012թ., ժամը 01.30-ի սահմաններում, «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երևանի Գրիգոր Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ, շուրջ 80-100 կմ/ժամ արագությամբ։ Նշված գետնանցումից դուրս գալով՝ ավելի է զարգացրել արագությունը և կենտրոնական գոտիով անցնելով որոշակի տարածություն` շուրջ հինգ վայրկյան շլացել է հանդիպակաց ուղեմասով երթևեկող ավտոմեքենայի լույսերից, որի հետևանքով կորցրել է ավտոմեքենայի կառավարումը։ Ռ. Հակոբյանը մատնացույց է արել Երևանի Խանջյան փողոցից դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի կողմը տանող ուղեմասի կենտրոնական գոտու այն հատվածը, որտեղ կորցրել է ավտոմեքենայի կառավարումը, ապա մատնացույց է արել թիվ 32 էլեկտրական սյունը և հայտարարել, որ նշված հատվածում մեքենայի կառավարումը կորցնելուց հետո, աջ կողասահքով դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց և աջ կողային մասով ընդհարվել մայթեզրի եզրաքարերին, ապա ձախակողմյան հատվածով՝ թիվ 32 էլեկտրասյանը և կանգնել է։
/գ.թ. 100-104/
Տրանսպորտային միջոցի զննության մասին 13.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան գտնվել է տեխնիկապես սարքին վիճակում։ Վթարի հետևանքով ամբողջությամբ վնասվել է ավտոմեքենայի ձախ կողային մասը։
/գ.թ. 10-11/
Շտապբուժօգնություն ՊՓԲԸ-ի կողմից տրված սթափության վիճակի զննության 13.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` Ռոման Հրանտի Հակոբյանը գտնվել է 2-րդ աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում։
/գ.թ. 15/
Դատարանի իրավական վերլուծությունները
Վերլուծելով ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ, ավտոմեքենա վարող Ռոման Հրանտի Հակոբյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, ճանապարհային երթևեկության կանոնները խախտելը, որն անզգուշությամբ առաջացրել է մարդու մահ, ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։
ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից` ԳԴ1/0003/01/10 գործով 2010թ. օգոստոսի 27-ին կայացված որոշման 22-րդ կետում դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից կարևոր է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության կատարումից հետո անձի դրսևորած վարքագծի գնահատումը։
Այս առումով Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո հանցանք կատարած անձի վարքագիծը, ինչպես նաև նրա վարքագիծը հետագայում հարուցված քրեական գործի քննության ընթացքում։ Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը պետք է գնահատի այն հանգամանքը, թե հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո ամբաստանյալն արդյոք անհրաժեշտ օգնություն է ցուցաբերել տուժողին, թե, թողնելով դեպքի վայրը, դիմել է փախուստի։ Հետագա վարքագծի գնահատման համար դատարանը պետք է ուշադրության արժանացնի նաև այն, թե քրեական գործի քննության ընթացքում ամբաստանյալն արդյոք ինքնակամ ներկայացել է վարույթն իրականացնող մարմնին, դեպքի վերաբերյալ տվել ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, արդյոք որոշակի քայլեր է ձեռնարկել տուժողի կամ նրա հարազատների հետ հաշտվելու ուղղությամբ կամ ինքնակամ հատուցել է հանցագործության արդյունքում տուժողի բուժման կամ հուղարկավորության ծախսերը։»։
Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են։ Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցելը, իսկ որպես նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը։
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով։
Քննարկելով ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցը` դատարանը գտնում է, որ այդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, քանի որ հանցագործությունը կատարելիս` այնպիսի պաշտոն նա չի զբաղեցրել կամ այնպիսի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունք չի ունեցել` որն օգտագործած լիներ այդ արարքը կատարելիս, իսկ ավտոմեքենան վարել է` առանց տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք ունենալու։
Դատարանը գտնում է, որ իր նկատմամբ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։
Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։
Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանավորումն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձման է ենթակա դատաբժշկական փորձաքննության կատարման արժեք հանդիսացող 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումարը` որպես դատական ծախսեր։
Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-169-րդ, 357-360-րդ, 364-366-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը`
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 2 /երկու/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, որը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով 2012թ. հունիսի 13-ից։
Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։
Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։
ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0143/01/12
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
| Երբ է գործը ստացվել | 03-08-2012 |
|---|---|
| Քրեական գործի համարը | 0143/01/12 |
| Ինչ կարգով է գործը ստացվել | Առաջին անգամ |
| Դատախազություն | Երևան քաղաքի դատախազություն |
| Նախաքննական գործի համարը | 60115012 |
| Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն | Ռոման Հակոբյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա խախտելով «ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 5-րդ և 7-րդ կետերի պահանջներր՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական և գտնվելով 0,46 աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում, 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամր 01.30-ի սահմաններում, իրեն վստահված «ԲՄՎ» մակնիշի 33 ԼՕ 321 պ/հ ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ։ Հասնելով թիվ 11 շենքի դիմաց՝ թույլ է տվել «ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3-րդ մասի, ՃԵԿ-ի 65, 66 և 129 կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, այն է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող՝ շուրջ 90-100 կմ/ժամ արագությամբ և հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և պատահարի առաջացումը բացառելու համար չի միացրել ավտոմեքենայի վթարային-լուսային ազդանշանը և չփոխելով երթևեկության գոտին, ժամանակին կատարած արգելակումով չի դանդաղեցրել իր ավտոմեքենայի րնթացքը, անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է՝ ինքն իրեն զրվելով ավտովթարը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, մեքենայի րնթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրել է աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել մեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից, որից ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի, ընկել կողասահքի մեջ, դուրս եկել երթևեկելի մասից և ընդհարվել բորդյուրին, այնուհետև՝ Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 32 էլ. սյանը, որի հետևանքով ավտոմեքենայի ուղևոր Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին անզգուշությամբ պատճառել է մահ։ |
| Մեղադրյալ | |
| Անձ | |
| Անուն | Ռոման |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հայրանուն | Հրանտի |
| Հասցե | --------------- |
| Ծննդյան օր | --------------- |
| Սոցիալական քարտ | --------------- |
| Վիճակագրական տողի համարը | 8.28 |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Երբ | 03-08-2012 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Մնացական |
| Ազգանուն | Մարտիրոսյան |
Ընդունվել է վարույթ
| Երբ | 03-08-2012 |
|---|---|
| Որոշումը ուղարկվել է կողմերին | 03-08-2012 |
| Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը | 06-08-2012 |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 18-08-2012 |
|---|---|
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրյալ |
| Դատավարության կողմեր | Տուժողի իրավահաջորդ |
| Դատավարության կողմեր | Մեղադրող |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Ռոման |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Հրաչիկ |
| Ազգանուն | Գիժլարյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Դատավարության կողմեր | |
| Անուն | Լ |
| Ազգանուն | Գրիգորյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 28-08-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 12:30 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 07-09-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Չի կայացել |
| Չկայացման պատճառը | նախագահող դատավորի` ՀՀ արդարադատության խորհրդի նիստին մասնակցության պատճառով |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 10-09-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 19-09-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
| Երբ | 26-09-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 15:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացել է |
Կայացվել է դատավճիռ
| Ամսաթիվ | 26-09-2012 |
|---|
Մեղադրական
| Մեղադրյալ | |
|---|---|
| Անուն | Ռոման |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Ամսաթիվ | 26-09-2012 |
| Այլ հանցագործության հոդվածներ | |
| Հիմնական պատիժ | Որոշակի ժամկետով ազատազրկում |
Դատական ակտ
| Դատական ակտի բովանդակությունը | Դ Ա Տ Ա Վ Ճ Ի Ռ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 26 սեպտեմբերի 2012թ. ք. Երևան ԵԿԴ-0143/01/12 Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով. նախագահող դատավոր` Մ. Մարտիրոսյան, քարտուղար` Է. Մկրտչյան, մասնակցությամբ մեղադրող` Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ Ա. Մնացականյանի, պաշտպան Ս. Սարգսյանի, տուժողի իրավահաջորդ Հ. Գիժլարյանի, տուժողի իրավահաջորդի ներկայացուցիչ Մ. Բաբայանի, դատարանում, դռնբաց դատական նիստում քննեց գործն ըստ մեղադրանքի Ռոման Հրանտի Հակոբյանի` ծնված 1983թ. սեպտեմբերի 18-ին Ապարան քաղաքում, հայ, Հայաստանի Հանրապետության /այսուհետ ՀՀ/ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, նախկինում չդատված, աշխատում է «Դաբլ Ռիելթի» ՍՊԸ-ում որպես տնօրեն, հաշվառված է ք. Ապարան, Ն. Ստեփանյան փողոցի թիվ 6 տանը, փաստացի բնակվել է Կոտայքի մարզի Զովունի գյուղում, կալանքի տակ է 13.06.2012թ.-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։ Գործի դատավարական նախապատմությունը Թիվ 60115012 քրեական գործը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում հարուցվել է 2012թ. հունիսի 13-ին, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, ավտովթարի հետևանքով անզգուշությամբ Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին մահ պատճառվելու դեպքի առթիվ։ Քննիչի 2012թ. հուլիսի 26-ի որոշմամբ, թիվ 60115012 քրեական գործով Մարիամ Ռուբենի Գևորգյանին, Նարինե Խաչատուրի Գրիգորյանին պատճառված մարմնական վնասվածների մասով մեղադրյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով քրեական հետապնդում չի իրականացվել` հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ, իսկ Շամիրամ Գրիգորյանին պատճառված մարմնական վնասվածքների մասով` նրա և մեղադրյալ Ռ. Հակոբյանի հաշտվելու պատճառաբանությամբ։ Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին նախաքննության մարմնի կողմից մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով` հետևյալ արարքի համար. «որ նա խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 5-րդ և 7-րդ կետերի պահանջները՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական և գտնվելով 0,46 աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում, 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.30-ի սահմաններում, իրեն վստահված «ԲՄՎ» մակնիշի 33 ԼՕ 321 պ/հ ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ։ Հասնելով թիվ 11 շենքի դիմաց՝ թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3-րդ մասի, ՃԵԿ-ի 65, 66 և 129 կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, այն է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող՝ շուրջ 90-100 կմ/ժամ արագությամբ և հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և պատահարի առաջացումը բացառելու համար չի միացրել ավտոմեքենայի վթարային-լուսային ազդանշանը և չփոխելով երթևեկության գոտին, ժամանակին կատարած արգելակումով չի դանդաղեցրել իր ավտոմեքենայի ընթացքը, անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է՝ ինքն իրեն զրկելով ավտովթարը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրել է աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել մեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից, որից ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի, ընկել կողասահքի մեջ, դուրս եկել երթևեկելի մասից և ընդհարվել բորդյուրին, այնուհետև՝ Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 32 էլ. սյանը, որի հետևանքով ավտոմեքենայի ուղևոր Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին անզգուշությամբ պատճառել է մահ։»։ 30.07.2012թ. քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։ Դատարանի կողմից հաստատված փաստական հանգամանքները Դատաքննությամբ, գործի տվյալներով, դատարանը հիմնավորված է համարում հետևյալը. Ամբաստանյալ, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք չունեցող Ռոման Հրանտի Հակոբյանը խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24-րդ հոդվածի 5-րդ և 7-րդ կետերի պահանջները՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական և գտնվելով 2-րդ աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում, 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.30-ի սահմաններում, իրեն վստահված «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ։ Հասնելով թիվ 11 շենքի դիմաց՝ նա թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23-րդ հոդվածի 3-րդ մասի, Ճանապարհային երթևեկության կանոնների 65-րդ, 66-րդ և 129-րդ կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, այն է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող` շուրջ 100 կմ/ժամ արագությամբ, հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և պատահարի առաջացումը բացառելու համար չի միացրել ավտոմեքենայի վթարային-լուսային ազդանշանը և չփոխելով երթևեկության գոտին` ժամանակին կատարած արգելակումով չի դանդաղեցրել իր ավտոմեքենայի ընթացքը, անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է, ինքն իրեն զրկելով ավտովթարը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից` մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրել է դեպի աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել ավտոմեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից։ Այդ պատճառով ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի, ընկել կողասահքի մեջ, դուրս եկել երթևեկելի մասից և ընդհարվել է եզրաքարին, այնուհետև` Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 32 էլեկտրական սյանը։ Վթարի հետևանքով ավտոմեքենայի ուղևոր Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին անզգուշությամբ պատճառվել է մահ, նույն ավտոմեքենայի ուղևորներ Մարիամ Ռուբենի Գևորգյանին՝ առողջության կարճատև քայքայումով թեթև մարմնական վնասվածքներ, Նարինե Խաչատուրի Գրիգորյանին՝ առողջության թեթև վնասի հատկանիշներ չպարունակող, իսկ Շամիրամ Խաչատուրի Գրիգորյանին՝ կյանքին վտանգ սպառնացող ծանր մարմնական վնասվածքներ։ Քրեական գործի նախաքննության ընթացքում, «Դատաբժշկական գիտագործնական կենտրոն» պետական ոչ առևտրային կազմակերպությունում կատարվել է դատաբժշկական փորձաքննություն, որի արժեքը կազմել է 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար։ Ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալների, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքների ուսումնասիրման արդյունքում պարզվել է, որ ամբաստանյալ Ռ. Հակոբյանը նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են, հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցել է, իրեն վերագրվող արարքը կատարել է ալկոհոլ գործածած վիճակում։ Ապացույցների հետազոտում և գնահատում Դատարանի կողմից հաստատված հանգամանքներն հիմնավորվում են հետևյալ ապացույցներով. Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի ինքնախոստովանական ցուցմունքներով այն մասին, որ աշխատում է անշարժ գույքի գործակալությունում որպես տնօրեն։ 2012թ. հունիսի 12-ին, ժամը 20.00-ի սահմաններում գտնվել է աշխատանքի վայրում, երբ զանգահարել է իր մտերիմ Մանանը և իր ու ընկերուհիների անունից հրավիրել «Փարվանա» ռեստորանային համալիր՝ մասնակցելու Շամիրամի ծննդյան տոնի շարունակությանը։ Ինքը հրավերը չի մերժել և ժամը 22.30-ից 23.00-ի սահմաններում գնացել է ռեստորան, որտեղ իրեն դիմավորել են Մանանը, Նարինեն, Շամիրամը, Մագան և Մանանի մայր Մարգարիտան։ Ժամը 00։15-ից հետո իրենց է միացել նաև իր ընկեր Արսենը, իսկ շուրջ 30 րոպե անց բոլորով դուրս են եկել ռեստորանից։ Ինքը նստել է մորաքրոջ որդու «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան, որը նախորդ օրվանից գտնվել է իր մոտ և ինքն է վարել։ Իր կողքի նստարանին նստել է Մանանը, հետևի նստարանի աջակողմյան հատվածում նստել է Նարինեն, Նարինեի ձախ կողքին՝ Շամիրամը, իսկ նրա կողքին՝ Մագան։ Արսենի մեքենայի մեջ նստել է Մանանի մայր Մարգարիտան։ Ինքն ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ, հոծ գծից շուրջ 3 մետր հեռավորությամբ։ Խանջյան փողոցի գետնանցումից դուրս գալուց հետո զարգացնելով շուրջ 90-ից 100 կմ/ժամ արագություն` վերադասավորվել է երկրորդ ուղեգոտի և անցնելով որոշակի տարածություն` շուրջ հինգ վայրկյան շլացել է հանդիպակաց ուղղությամբ երթևեկող ավտոմեքենայի լույսերից, ապա կորցրել մեքենայի կառավարումը, ղեկը կտրուկ մանևրել դեպի աջ, որի հետևանքով ավտոմեքենան ընկել է կողասահքի մեջ և ընդհարվել թիվ 32 էլեկտրական սյանը։ Իր վարած ավտոմեքենային խանգարող ավտոմեքենաներ և հետիոտներ չեն եղել։ Վթարի բուն պատճառը եղել է այն, որ ավտոմեքենան վարել է շատ արագ և ալկոհոլ գործածած վիճակում, որն օգտագործել է «Փարվանա» ռեստորանում։ Վթարի հետևանքով ստացել է մարմնական վնասվածքներ և բուժօգնության դիմել թիվ 3-րդ հիվանդանոցում։ Առանց վարորդական իրավունքի վկայականի ավտոմեքենա վարում է շուրջ մեկ տարի։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 39-41, 55-56, 150-151/ Վկա Նարինե Խաչատուրի Գրիգորյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին, ինքը, իր քույր Շամիրամը և ընկերուհի Մարգարիտան գտնվել են Մարիամ Գևորգյանի տանը։ Ժամը 22.00-ի սահմաններում, ժամանակ անցկացնելու նպատակով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր։ Ռեստորանում իրենց հետ ներկա է եղել նաև Մարիամի մայր Մարգո Սուվարյանը։ Որոշ ժամանակ անց իրենց է միացել նաև Մարիամի բարեկամ Ռոմանը, որից հետո` նրա ընկերը։ 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.00-ի սահմաններում դուրս են եկել ռեստորանից, նստել Ռոմանի «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան և ընթացել դեպի Մարիամենց տան ուղղությամբ։ Ավտոմեքենան վարել է Ռոմանը։ Վերջինիս կողքի նստարանին նստած է եղել Մարիամը, անմիջապես վարորդի հետևի նստարանին` Մարգարիտան, նրա կողքին` Շամիրամը, իսկ ինքը նստել է Շամիրամի կողքին։ Ռոմանն ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից դեպի Խանջյան փողոցի ուղղությամբ։ Շատ բարձր արագությամբ մուտք են գործել Խանջյան փողոցի գետնանցում, նույն արագությամբ դուրս եկել գետնանցումից և շարունակել ընթացքը։ Որոշակի տարածություն անցնելուց հետո ինքը հասկացել է, որ ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի։ Ռոմանը չի կարողացել ավտոմեքենան արգելակել, ավտոմեքենայի ուղղությունը կտրուկ փոխվել է դեպի աջ և նույն արագությամբ ընդհարվել եզրաքարերին, որից հետո ուժեղ հարված է զգացել, իսկ ավտոմեքենան պտտվելով` կանգնել է։ Վթարից հետո հավաքվել են մարդիկ, նրանց օգնությամբ ցանկացել են ուշքի բերել Մագային և իր քույր Շամիրամին։ Որոշ ժամանակ անց եկել են շտապօգնության ավտոմեքենաներ և իրենց տեղափոխել հիվանդանոց։ Ռ. Հակոբյանը եկել է ռեստորան ոգելից խմիչք օգտագործած վիճակում, իսկ ռեստորանում օգտագործել է գարեջուր, թե որքան, ինքը չի նկատել, սակայն նա իրեն կարողացել է տիրապետել, այլապես ինքը նրա ավտոմեքենան չէր նստի։ Մարգարիտա Գիժլարյանն ունեցել է երկու հեռախոս և նրա մոտ միշտ գումար է եղել։ Դեպքից հետո կորել է իր քույր Շամիրամի դրամապանակը և հեռախոսը։ Մարգարիտայի պայուսակը եղել է իր մոտ, որն ինքը տարել է իր հետ հիվանդանոց։ Հիվանդանոցում այն թողել է միջանցքում, որտեղ եղել են Մարիամը և նրա մայրը։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 31-32/ Վկա Շամիրամ Խաչատուրի Գրիգորյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին, ինքը, իր քույր Նարինեն և ընկերուհի Մարգարիտան գտնվել են Մարիամ Գևորգյանի տանը։ Ժամը 22.00-ից 22.30-ի սահմաններում, սուրճ խմելու նպատակով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր, որտեղ կենդանի երաժշտությամբ պարել և ուրախացել են։ Ռեստորանում ներկա է եղել նաև Մարիամի մայր Մարգարիտա Սուվարյանը։ Որոշ ժամանակ անց, Մարիամի մայր Մարգարիտայի հրավերով իրենց է միացել նաև Ռոմանը, որն իր իմանալով եղել է Մարիամի բարեկամը։ Շուրջ 10-ից 15 րոպե անց իրենց է միացել նաև Ռոմանի ընկերը։ Ժամը 01.00-ի սահմաններում բոլորով դուրս են եկել ռեստորանային համալիրից։ Մարիամի մայր Մարգարիտան նստել է Ռոմանի ընկերոջ ավտոմեքենան, իսկ ինքն ընկերուհիների հետ նստել է Ռոմանի «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան։ Ի սկզբանե Ռոմանն արագ է վարել ավտոմեքենան։ Ինքը և Մագան նրան ճանապարհին դիտողություն են արել, որ եթե նա ավտոմեքենան շարունակի արագ վարել, ապա իրենք կիջնեն և ճանապարհը կշարունակեն տաքսի ավտոմեքենայով։ Բարձր արագությամբ մուտք գործելով դեպի Խանջյան փողոց տանող գետնանցում և նույն արագությամբ դուրս գալով գետնանցումից` Ռոմանը կորցրել է ավտոմեքենայի կառավարումը և որոշ տարածություն անցնելուց հետո լսել է ուժեղ հարվածի ձայն, որից հետո այլևս ոչինչ չի հիշում։ Ավտոմեքենան վարելիս` Ռ. Հակոբյանի համար առջևից, հետևից և կողքից երթևեկող և նրա համար խոչընդոտ հանդիսացող ավտոմեքենաներ և քաղաքացիներ չեն եղել։ Չի իմացել, որ Ռոման Հակոբյանը վարորդական իրավունքի վկայական չունի։ Չի նկատել, թե նա ոգելից խմիչք օգտագործել է, թե ոչ։ Միայն նկատել է, որ նրա աչքերը մի փոքր կարմրած են եղել։ Տեղյակ է, որ այդ օրը Մագան համակարգիչ է վաճառել և նրա մոտ բավականին գումար է եղել։ Մագան ունեցել է երկու հեռախոս, հեռախոսահամարներից մեկը եղել է 094 78-94-92 համարի, իսկ մյուս հեռախոսահամարը չի հիշում։ Դեպքից հետո անհետացել են իր և Մագայի իրերը։ Իր մոտից կորել է իր դրամապանակը, որի մեջ եղել է 30.000 ՀՀ դրամ գումար և «Սամսունգ» մոդելի բջջային հեռախոսը, իսկ Մագայի մոտից կորել է բջջային հեռախոսը և գումարը։ Մագայի հեռախոսները եղել են «Այֆոն» և «Մոտորոլա» մոդելների։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 64-65/ Վկա Մարիամ Ռուբենի Գևորգյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին, իր ընկերուհիներ Մարգարիտան, Նարինեն և Շամիրամը գտնվել են իրենց տանը։ Ժամը 21.30-ի սահմաններում, անծանոթ տաքսի ավտոմեքենայով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր՝ ընկերուհիներից Շամիրամի ծննդյան տոնը նշելու համար։ Իրենց հետ ռեստորանում ներկա է եղել նաև իր մայր Մարգարիտան, որի հրավերով որոշ ժամանակ անց իրենց է միացել նաև իրենց մտերիմ Ռոմանը։ Պարելու ընթացքում հեռվից նկատել է, որ իրենց սեղանին է մոտեցել և նստել Ռոմանի ընկեր Արսենը։ Մի պահ մոտեցել և բարևել է, որից հետո գնացել ու ընկերուհիների հետ շարունակել է պարել։ Արսենի գալուց 10-ից 15 րոպե անց բոլորով դուրս են եկել ռեստորանից։ Ինքն ընկերուհիների հետ նստել է Ռոմանի «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան, որի մեջ տեղ չլինելու պատճառով իր մայրը նստել է Ռոմանի ընկեր Արսենի ավտոմեքենան։ Ռոմանը նստել է ղեկին, ինքը նստել է Ռոմանի կողքի նստարանին։ Անմիջապես իր հետևում նստել է Նարինեն, Նարինեի կողքին նստել է Շամիրամը, իսկ վարորդի հետևի նստարանին` Մարգարիտան։ Ճանապարհին Ռոմանն ավտոմեքենան վարել է շատ արագ, իսկ դեպի Խանջյան փողոց տանող գետնանցում մտնելուց ու դուրս գալուց հետո ավտոմեքենայի արագությունը ավելի է բարձրացել։ Որոշ տարածություն անցնելուց հետո Ռ. Հակոբյանը չի կարողացել կառավարել ավտոմեքենան։ Ավտոմեքենայի ուղղությունը փոխվել է դեպի աջ և ընդհարվել է եզրաքարին, այնուհետև` էլեկտրասյանը, որից հետո ոչինչ չի հիշում։ Գիտակցության է եկել հիվանդանոցում։ Ճանապարհին Ռ. Հակոբյանի երթևեկության համար որևէ խոչընդոտ չի եղել։ Մագան ունեցել է երկու հեռախոս, որոնցից մեկի մեջ եղել է 091-56-06-49 հեռախոսահամարը։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 66-68/ Վկա Մարգո Բաբկենի Սուվարյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ 2012թ. հունիսի 12-ին ինքն իր դստեր և ընկերուհիների հետ գտնվել է տանը։ Ժամը 21.30-ի սահմաններում, իր դստեր և ընկերուհիների հետ միասին, անծանոթ տաքսի ավտոմեքենայով գնացել են «Փարվանա» ռեստորանային համալիր՝ նշելու համար Շամիրամի ծննդյան օրը։ Ռեստորանում աղջիկներն ուրախացել են։ Որոշ ժամանակ անց, երբ ցանկացել են դուրս գալ ռեստորանից` ինքը զանգահարել է Ռոմանին, որպեսզի գա, միանա իրենց, իսկ այնուհետև ճանապարհի տուն։ Քիչ հետո իրենց է միացել Ռոմանը, գարեջուր է պատվիրել և սկսել խմել, իսկ թե որքան է խմել, ինքը չգիտի։ Շուրջ երեսուն րոպե անց իրենց է միացել Ռոմանի ընկեր Արսենը։ Վերջինիս գալուց 8-ից 10 րոպե անց միասին դուրս են եկել ռեստորանից։ Արսենը ռեստորանում Ռոմանի հետ գարեջուր չի խմել։ Աղջիկները նստել են Ռոմանի ավտոմեքենան, որի մեջ տեղ չլինելու պատճառով ինքը նստել է Արսենի ավտոմեքենան։ Մի պահ Ռոմանի ավտոմեքենան երևացել է իրենց տեսադաշտում, այնուհետև կորցրել են իրենց տեսադաշտից։ Այդ ընթացքում Արսենը զանգահարել է Ռոմանին, սակայն Ռոմանը չի պատասխանել հեռախոսազանգին։ Ինքը զանգահարել է իր դստերը և նա իրեն հայտնել է, որ իրենք կրկեսի մոտ են։ Նույն ուղղությամբ շարունակել են ճանապարհն Աթենքի փողոցից դեպի կրկեսի ուղղությամբ։ Գր. Լուսավորիչ փողոցից գետնանցումով դուրս են եկել դեպի Խանջյան փողոց և երաժշտական դպրոցի դիմացի մայթին տեսել են, որ Ռ. Հակոբյանի վարած «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի ավտոմեքենան ընդհարվել է էլեկտրական սյանը և հավաքվել են քաղաքացիներ։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 69-70/ Տուժողի իրավահաջորդ, որպես վկա հարցաքննված Հրաչիկ Հայկազի Գիժլարյանի ցուցմունքներով այն մասին, որ հանդիսանում է Մարգարիտա Գիժլարյանի հայրը։ Դստեր մահվան մասին իմացել է իր որդի Մեխակ Գիժլարյանից, երբ գտնվել է Ռոստովի մարզի Սալսկ քաղաքում։ Որդին իրեն հայտնել է, որ Մագան ավտովթարի հետևանքով մահացել է, իսկ ինքը գտնվում է հիվանդանոցում։ Անմիջապես վերադարձել է Հայաստան և տեղեկացել, որ 12.06.2012թ. իր դուստրն ընկերուհիներով գնացել է «Փարվանա» ռեստորան` սուրճ խմելու և ընկերուհի Ջուլիին տեսնելու համար, ով երգել է այդ ռեստորանում։ Այդ ընթացքում մյուս ընկերուհի Մանանի մայրը զանգահարել է իր ծանոթին և խնդրել, որ գա և իրենց տեղափոխի տուն։ Ճանապարհին տեղի է ունեցել վթարը։ Տեղեկացել է նաև, որ վարորդը վթարի պահին եղել է ոգելից խմիչք օգտագործած վիճակում և ավտոմեքենան վարել է շատ արագ։ Ինքը վարորդի նկատմամբ բողոք և քաղաքացիական հայցի պահանջ չունի։ Քննիչը տեղյակ չի պահել իր հարազատներին դստեր մահվան մասին։ Իր դստեր հուղարկավորությունից հետո երկար ժամանակ ոչ ոք իրենց չի կանչել` հարցաքննելու և որպես տուժողի իրավահաջորդ ճանաչելու համար։ Ստիպված ինքն է ներկայացել քննիչի մոտ և հայտնել իր վրդովմունքը։ Դեպքից հետո կորել է իր դստեր երկրորդ բջջային հեռախոսը, պայուսակը, որի մեջ եղել են նաև շուրջ 200.000 ՀՀ դրամ գումար և բանալիներ։ Իր դստեր կորած հեռախոսի մեջ տեղադրված է եղել 091-56-06-49 հեռախոսաքարտը։ /դատական նիստի արձանագրություն, գ.թ. 98-99/ Դատաբժշկական փորձաքննության 19.07.2012թ. թիվ 536 եզրակացությամբ, որի համաձայն` «1.2. Մ. Գիժլարյանի մահը վրա է հասել հեմոռագիկ և տրավմատիկ շոկից՝ համակցված գանգուղեղային, կրծքավանդակի, որովայնի, կոնքի փակ, բութ վնասվածքներ ստանալու հետևանքով։ Տվյալ հետևությունը հիմնավորվում է բժշկական փաստաթղթերի տվյալներով և դիակի դատաբժշկական փորձաքննությամբ հայտնաբերված հետևյալ վնասվածքների առկայություններով՝ արյունազեղում գլխի մաշկի տակ հետին ճակատային շրջանում, գլխուղեղի սալջարդ, ուղեղի և ուղեղաբնի սալջարդեր, սուբարախնոիդալ արյունազեղում և արյունահավաք, արյունազեղումներ կրծքավանդակի և ստորին վերջույթների շրջաններում, երկկողմանի կողերի կոտրվածքներ տարբեր անատոմիական գծերով աջ թոքի պատռումով, փայծաղի պատռվածք կայացած ներքին արյունահոսությամբ և նրա վիրահատական հեռացում, աջակողմյան հեմոպնևմոթորաքս, ձախակողմյան հեմոթորաքս, կոնքի ոսկրերի կոտրվածք, հետորովայնամզային հեմատոմա, արյունազեղումներ ներքին օրգանների դրունքների շրջաններում։ Նշված բոլոր վնասվածքները հասցվել են կենդանության օրոք, բութ առարկաների ներգործությամբ, այդպիսիք կենդանի անձանց մոտ ունեն առողջությանը ծանր վնասի պատճառման չափանիշներ, որոնք մահվան պատճառի հետ գտնվում են պատճառական կապի մեջ և տվյալ դեպքում բերել են մահվան։ Ըստ թիվ 5817 հիվանդության պատմության նկարագրի Մ. Գիժլարյանի մահը վրա է հասել 13.06.12թ. ժամը 04.00-ին, որը չի հակասում դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալներին։ 3. Տրավմայի առաջացման մեխանիզմում տեղ է գտել շատ կարճ ժամանակահատվածում տրավմատիկ ուժերի ներդրումը գլխի, կրծքավանդակի և կոնքի շրջաններում։ 4. Ըստ դիակի դատաբժշկական փորձաքննության տվյալների կենդանության օրոք Մ. Գիժլարյանը եղել է գործնականում առողջ։ 5. Մ. Գիժլարյանի դիակից վերցված արյան դատա-քիմիական ուսումնասիրությամբ սպիրտներ չեն հայտնաբերվել։ 6. Մ. Գիժլարյանի դիակից վերցված արյունը պատկանում է Ա խմբին հակա Բ իզոհեմագլյուտինինով։»։ /գ.թ. 122-125/ Դատաավտոտեխնիկական փորձաքննության 25.07.2012թ. թիվ 145ա եզրակացությամբ, որի համաձայն` «1. և 2. Պատահարին նախորդող պահին ԲՄՎ մակնիշի 33 ԼՕ 321 հ/հ ավտոմեքենայի կախոցները, անիվները, ընթացքային մասերը և ղեկային կառավարման ու արգելակային համակարգերը, ինչպես նաև՝ արտաքին լուսային սարքերը գտնվել են սարքին վիճակում և դրանց այնպիսի անսարքություններ, որպիսիք գոյություն ունեցած լինեին մինչև տվյալ պատահարը կամ առաջացած լինեին տվյալ պատահարին նախորդող պահին ու պայմանավորած լինեին մեքենայի կառավարելիության կորստի ու տվյալ պատահարի առաջացումը, չհայտնաբերվեցին։ 3. և 4. ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու նպատակով, նախ պետք է ընդհանրապես ձեռնպահ մնար ոչ սթափ վիճակում մեքենան վարելուց, իսկ բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում պետք է մեքենան վարեր երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժ-ը չգերազանցող այնպիսի արագությամբ, որի պայմաններում կպահպաներ մեքենայի շարժման նկատմամբ լիարժեք կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունն ու հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած էլ, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և տվյալ պատահարի առաջացումը բացառելու համար, պետք է միացներ մեքենայի վթարային լուսային ազդանշանը և, չփոխելով երթևեկության գոտին, ժամանակին կատարված արգելակումով դանդաղեցներ իր վարած մեքենայի ընթացքն՝ անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունը ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդն ունեցել է և, ինչը կատարելով, նա կխուսափեր տվյալ պատահարի առաջացումից։ Դրա փոխարեն, գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող՝ շուրջ (90։100) կմ/ժ արագությամբ, իսկ հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալուց հետո մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրելով դեպի աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել մեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից և նրա վարած ավտոմեքենան դառնալով անկառավարելի և ընկնելով կողասահքի մեջ, դուրս է եկել երթևեկելի մասից, ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3-րդ մասի, 24 հոդվածի 7-րդ մասի և ՃԵԿ-ի 65, 66 և 129 կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, դրանցով իսկ պայմանավորել տվյալ պատահարի առաջացումն՝ ինքն իրեն զրկելով այն կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից։ Ինչ վերաբերվում է այն հանգամանքին, որ ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդը մեքենան վարելիս է եղել՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական, ապա այդ առումով ԲՄՎ մակնիշի ավտոմեքենայի վարորդի գործողության, ինչպես նաև՝ այդ գործողության և տեղի ունեցած պատահարի առաջացման միջև պատճառական կապի գնահատման համար ավտոտեխնիկական փորձագետի հատուկ մասնագիտական գիտելիքներ չեն պահանջվում։ Դրանք ենթակա են իրավական գնահատման՝ ելնելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 5-րդ մասի պահանջի տեսանկյունից։»։ /գ.թ. 130-137/ Ճանապարհա-տրանսպորտային դեպքի վայրի զննության մասին 13.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` վթարը տեղի է ունեցել Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցում, թիվ 11 շենքի դիմաց, որտեղ ճանապարհն ասֆալտապատ է, հարթ, հորիզոնական, ուղիղ։ Փողոցը հոծ գծով բաժանված է երկու ուղեմասերի, իսկ ուղեմասերը ընդհատվող բաժանարար նշագծումներով՝ երեք գոտիների։ Այն ուղեմասի լայնությունը, որով ընթացել է վթար կատարած ավտոմեքենան` 9,8 մետր է։ Փողոցը մութ ժամանակ լուսավորվել է արհեստական լույսերով։ Դեպքի վայրում՝ ճանապարհի երթևեկելի մասի աջակողմյան հատվածում և մայթեզրի կողքին 1 x 1,5 սմ չափով թափված են եղել կոտրված ապակու կտորներ։ Դեպքի վայրում հայտնաբերվել են երկու զույգ կողասահքի հետքեր` տասնմեկ մետր երկարությամբ, միմյանցից 3,2 մետր հեռավորությամբ, որոնք սկսվում են երկրորդ երթևեկելի գոտուց։ /գ.թ. 4-9/ Մեղադրյալի մասնակցությամբ դեպքի վայրը զննելու մասին 28.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` Ռ. Հակոբյանը մատնացույց է արել Երևանի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից դեպի Խանջյան փողոց տանող գետնանցումը և հայտարարել, որ 13.06.2012թ., ժամը 01.30-ի սահմաններում, «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան վարել է Երևանի Գրիգոր Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ, շուրջ 80-100 կմ/ժամ արագությամբ։ Նշված գետնանցումից դուրս գալով՝ ավելի է զարգացրել արագությունը և կենտրոնական գոտիով անցնելով որոշակի տարածություն` շուրջ հինգ վայրկյան շլացել է հանդիպակաց ուղեմասով երթևեկող ավտոմեքենայի լույսերից, որի հետևանքով կորցրել է ավտոմեքենայի կառավարումը։ Ռ. Հակոբյանը մատնացույց է արել Երևանի Խանջյան փողոցից դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի կողմը տանող ուղեմասի կենտրոնական գոտու այն հատվածը, որտեղ կորցրել է ավտոմեքենայի կառավարումը, ապա մատնացույց է արել թիվ 32 էլեկտրական սյունը և հայտարարել, որ նշված հատվածում մեքենայի կառավարումը կորցնելուց հետո, աջ կողասահքով դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց և աջ կողային մասով ընդհարվել մայթեզրի եզրաքարերին, ապա ձախակողմյան հատվածով՝ թիվ 32 էլեկտրասյանը և կանգնել է։ /գ.թ. 100-104/ Տրանսպորտային միջոցի զննության մասին 13.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` «Բի Էմ Դաբլյու» մակնիշի, 33 ԼՕ 321 պետհամարանիշի ավտոմեքենան գտնվել է տեխնիկապես սարքին վիճակում։ Վթարի հետևանքով ամբողջությամբ վնասվել է ավտոմեքենայի ձախ կողային մասը։ /գ.թ. 10-11/ Շտապբուժօգնություն ՊՓԲԸ-ի կողմից տրված սթափության վիճակի զննության 13.06.2012թ. արձանագրությամբ, որի համաձայն` Ռոման Հրանտի Հակոբյանը գտնվել է 2-րդ աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում։ /գ.թ. 15/ Դատարանի իրավական վերլուծությունները Վերլուծելով ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված ապացույցները` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ, ավտոմեքենա վարող Ռոման Հրանտի Հակոբյանի կողմից, նրա մեղավորությամբ, ճանապարհային երթևեկության կանոնները խախտելը, որն անզգուշությամբ առաջացրել է մարդու մահ, ապացուցված է, նրա արարքը ճիշտ է որակված և համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներին։ ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից` ԳԴ1/0003/01/10 գործով 2010թ. օգոստոսի 27-ին կայացված որոշման 22-րդ կետում դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից կարևոր է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության կատարումից հետո անձի դրսևորած վարքագծի գնահատումը։ Այս առումով Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո հանցանք կատարած անձի վարքագիծը, ինչպես նաև նրա վարքագիծը հետագայում հարուցված քրեական գործի քննության ընթացքում։ Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը պետք է գնահատի այն հանգամանքը, թե հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո ամբաստանյալն արդյոք անհրաժեշտ օգնություն է ցուցաբերել տուժողին, թե, թողնելով դեպքի վայրը, դիմել է փախուստի։ Հետագա վարքագծի գնահատման համար դատարանը պետք է ուշադրության արժանացնի նաև այն, թե քրեական գործի քննության ընթացքում ամբաստանյալն արդյոք ինքնակամ ներկայացել է վարույթն իրականացնող մարմնին, դեպքի վերաբերյալ տվել ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, արդյոք որոշակի քայլեր է ձեռնարկել տուժողի կամ նրա հարազատների հետ հաշտվելու ուղղությամբ կամ ինքնակամ հատուցել է հանցագործության արդյունքում տուժողի բուժման կամ հուղարկավորության ծախսերը։»։ Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են։ Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցելը, իսկ որպես նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը։ Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով։ Քննարկելով ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցը` դատարանը գտնում է, որ այդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, քանի որ հանցագործությունը կատարելիս` այնպիսի պաշտոն նա չի զբաղեցրել կամ այնպիսի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունք չի ունեցել` որն օգտագործած լիներ այդ արարքը կատարելիս, իսկ ավտոմեքենան վարել է` առանց տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք ունենալու։ Դատարանը գտնում է, որ իր նկատմամբ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։ Գործով քաղաքացիական հայց չի հարուցվել, գույքային վնասի հատուցման պահանջ չի ներկայացվել։ Քննարկելով խափանման միջոցի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կալանավորումն ընտրված է ճիշտ և այն վերացվելու կամ փոփոխվելու ենթակա չէ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Քննարկելով դատական ծախսերի հարցը` դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձման է ենթակա դատաբժշկական փորձաքննության կատարման արժեք հանդիսացող 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումարը` որպես դատական ծախսեր։ Վերոգրյալի հիման վրա և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-169-րդ, 357-360-րդ, 364-366-րդ, 369-373-րդ հոդվածներով, դատարանը` Վ Ճ Ռ Ե Ց Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցանքում և դատապարտել ազատազրկման 2 /երկու/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, որը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում, պատժի սկիզբը հաշվելով 2012թ. հունիսի 13-ից։ Խափանման միջոց կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։ Դատավճիռը հրապարակվելու օրվանից հետո մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան։ ԴԱՏԱՎՈՐ` Մ. ՄԱՐՏԻՐՈՍՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 26-09-2012 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 01-11-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 169, 116 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործը ուղարկվել է | 01-11-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 169, 116 |
| ՈՒր(դատարան) | Քրեական վերաքննիչ |
| Ելքի գրության համարը | Ե-29715 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 02-11-2012 |
|---|
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
| Ամսաթիվ | 21-02-2013 |
|---|
Դատավճռի, որոշման կատարում
| Ամսաթիվ | 25-02-2013 |
|---|
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Գործը հանձնվել է գրասենյակ | 04-03-2013 |
|---|---|
| Էջերի քանակ | 169,188 |
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
| Ամսաթիվ | 04-03-2013 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 169,188 |
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0143/01/12
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
| Ամսաթիվ | 24-10-2012 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 24-10-2012 |
| Ում կողմից է բերվել բողոքը | Մեղադրող |
| Բողոքը բերող անձը | |
| Անուն | Ա |
| Ազգանուն | Մնացականյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Բողոքի բովանդակությունը | Ռոման Հակոբյան Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Ռոման Հրանտի Հակոբյանի /ՀՀ քր.օր-ի 242 հոդ. 2-րդ մասով - ազատազրկում 2 տարի 6 ամիս ժամկետով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու / վերաբերյալ 26.09.2012թ. դատավճռի դեմ Բեկանել Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 26.09.2012թ. դատավճիռը` ամբաստանյալ Ռ.Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով և նրա նկատմամբ նշանակել կատարած հանցագործության բնույթին , հասարակական վտանգավորությանը համաչափ պատիժ , ինչպես նաև զրկել տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից` ՀՀ քր.օր. 242 հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայի սահմաններում : |
| Բողոքի ստացման կարգը | Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ |
| Չափահաս | Այո |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 30-10-2012 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Արշակ |
| Ազգանուն | Խաչատրյան |
Քրեական գործի մուտքագրում
| Ամսաթիվ | 02-11-2012 |
|---|---|
| Կից փաստաթղթեր և իրեղեն ապացույց | չկա |
Ընդունվել է վարույթ
| Ամսաթիվ | 05-11-2012 |
|---|
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 16-11-2012 |
|---|---|
| Ուղարկվել է ծանուցագիր | 05-11-2012 |
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
| Պատճառը | կազմի ծանրաբեռնվածության պատճառով |
Նշանակվել է դատական քննություն
| Երբ | 04-12-2012 |
|---|---|
| Ժամ | 12:00 |
| Նիստերի դահլիճի համարը | 4 |
| Նիստը | Կայացվել է |
| Պատճառը | պատժի մասով փոփոխվել է |
Վերաքննիչ բողոքը բավարարվել է մասնակի
| Ամսաթիվ | 04-12-2012 |
|---|---|
| Ամսաթիվ | 04-12-2012 |
| Ստորադաս դատարանի ակտը բեկանվել է մասնակի | Մասնակի փոփոխվել է ստորադաս դատարանի դատական ակտը և պատիժը մասով խստացվել է |
| Ամբաստանյալ | |
| Անուն | Ռոման |
| Ազգանուն | Հակոբյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 1 |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. դատ. օր. հոդված | |
| Քր. օր. հոդված |
Դատական ակտ
| Դատական ակտ | Գործ հ. ԵԿԴ/0143/01/12 Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ ՈՒ Թ Յ ՈՒ Ն Վ Ե Ր Ա Ք Ն Ն Ի Չ Ք Ր Ե Ա Կ Ա Ն Դ Ա Տ Ա Ր Ա Ն Ո Ր Ո Շ Ո Ւ Մ ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ 04 դեկտեմբերի 2012թ. ք. Երևան ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ ՀԵՏԵՎՅԱԼ ԿԱԶՄՈՎ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆԻ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆԻ Մ. ՌԵՀԱՆՅԱՆԻ ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ. ՄԵԼՔՈՆՅԱՆԻ ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝ ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Ա. ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆԻ ՊԱՇՏՊԱՆ` Ս. ՍԱՐԳՍՅԱՆԻ Դռնբաց դատական նիստում Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Ռոման Հրանտի Հակոբյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Պ Ա Ր Զ Ե Ց 1.Գործի դատավարական նախապատմությունը ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության ՃՏՀ քննության բաժնում` 2012թ. հունիսի 13-ին` ավտովթարի հետևանքով անզգուշությամբ Մարգարիտա Գիժլարյանին մահ պատճառվելու դեպքի առթիվ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հարուցվել է` թիվ 60115012 քրեական գործը, ։ 14.06.2012թ. քրեական վարույթն իրականացնող մարմնի որոշմամբ Ռոման Հակոբյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք է առաջադրվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով: 14.06.2012թ. Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը: 30.07.2012թ. քրեական գործը հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան։ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012թ-ի սեպտեմբերի 24-ի դատավճռով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտվել` ազատազրկման 2 /երկու/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու: Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարություն քրեակատարողական վարչության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Ամբաստնյալ Ռոման Հակոբյանի պատժի սկիզբը հաշվվել է` 2012թ. հունիսի 13-ից։ Ամբաստնյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ կիրառված խափանման միջոց կալանավորումը թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։ Հիշյալ դատավճռով որոշվել է նաև` ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանից հօգուտ ՀՀ պետական բյուջեի բռնագանձել 152.700 /հարյուր հիսուներկու հազար յոթ հարյուր/ ՀՀ դրամ գումար` որպես դատական ծախսեր։ Հիշյալ դատավճռի դեմ Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյան ներկայացրել է վերաքննիչ բողոք: Վերաքննիչ բողոքի առթիվ գրավոր պատասխան է ներկայացրել Ռոման Հակոբյանի շահերի պաշտպան, փաստաբան` Ս. Սարգսյանը: Վերաքննիչ դատարանի 05.11.2012թ. որոշմամբ վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ և գործը նշանակվել քննության Վճռաբեկ դատարանում գործի քննության համար սահմանված կանոններով։ 2.Գործի փաստական հանգամանքները Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը դատապարտվել է այն բանի համար, որ նա նա խախտելով «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 24 հոդվածի 5-րդ և 7-րդ կետերի պահանջները՝ չունենալով վարորդական իրավունքի վկայական և գտնվելով 0,46 աստիճանի ալկոհոլային հարբածության վիճակում, 2012թ. հունիսի 13-ին, ժամը 01.30-ի սահմաններում, իրեն վստահված «ԲՄՎ» մակնիշի 33 ԼՕ 321 պ/հ ավտոմեքենան վարել է Երևան քաղաքի Գր. Լուսավորիչ փողոցի կողմից Խանջյան փողոցով դեպի Սայաթ-Նովա փողոցի ուղղությամբ։ Հասնելով թիվ 11 շենքի դիմաց՝ թույլ է տվել «Ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման մասին» ՀՀ օրենքի 23 հոդվածի 3-րդ մասի, ՃԵԿ-ի 65, 66 և 129 կետերի պահանջներին հակասող գործողություններ, այն է՝ գտնվելով ոչ սթափ վիճակում և մեքենան վարելով բնակավայրի սահմաններում գտնվող տվյալ ճանապարհահատվածում երթևեկության համար սահմանված թույլատրելի առավելագույն 60 կմ/ժամը գերազանցող՝ շուրջ 90-100 կմ/ժամ արագությամբ և հանդիպակաց ուղղության երթևեկելի ուղեմասով մոտեցող ավտոմեքենայի լապտերների հեռահար լույսից շլանալու պահից սկսած, երթևեկության անվտանգությունն ապահովելու և պատահարի առաջացումը բացառելու համար չի միացրել ավտոմեքենայի վթարային-լուսային ազդանշանը և չփոխելով երթևեկության գոտին, ժամանակին կատարած արգելակումով չի դանդաղեցրել իր ավտոմեքենայի ընթացքը, անհրաժեշտության դեպքում ընդհուպ մինչև մեքենան կանգնեցնելը, ինչի տեխնիկական հնարավորությունն ունեցել է՝ ինքն իրեն զրկելով ավտովթարը կանխելու տեխնիկական հնարավորությունից, մեքենայի ընթացքի ուղղությունը կտրուկ մանևրել է աջ, որի արդյունքում զրկված է եղել մեքենայի շարժման նկատմամբ կառավարումն ապահովելու տեխնիկական հնարավորությունից, որից ավտոմեքենան դարձել է անկառավարելի, ընկել կողասահքի մեջ, դուրս եկել երթևեկելի մասից և ընդհարվել բորդյուրին, այնուհետև՝ Երևան քաղաքի Խանջյան փողոցի թիվ 32 էլ. սյանը, որի հետևանքով ավտոմեքենայի ուղևոր Մարգարիտա Հրաչիկի Գիժլարյանին անզգուշությամբ պատճառել է մահ։ 3.Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, փաստարկները և պահանջը. Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի սահմաններում, ներքոնշյալ հիմնավորումներով: Մեղադրողը գտել է, որ երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ Վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 26.09.2012թ. դատավճիռը ենթակա է բեկանման քանի որ դատարանը, խախտելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10, 48,61,52 հոդվածների պահանջները, Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ նշանակել է անարդարացի` ակնհայտ մեղամ պատիժ, որը չի համապատասխանում նրա կատարած հանցագործության բնույթին ու հասարակական վտանգավորության աստիճանին, ինչպես նաև չի նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված լրացուցիչ պատիժը` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկումը, տվյալ դեպքում`տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկումը: Ամբաստանյալին մեղսագրվող հանցագործության հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և բնույթի հարցի վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Ա. Սահակյանի վերաբերյալ ԳԴ1/0003/01/10 գործով 27.08.2010թ. որոշման մեջ իրավական դիրքորոշում է արտահայտել այն մասին, որ վերոնշյալ գործերով դատարանները հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի և հանցավորի անձնավորության մասին ճիշտ պատկերացում կազմելու համար հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնեն տրանսպորտային միջոցը վարողի կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման բնույթին, որի արդյունքում տեղի է ունեցել հանցագործությունը: Նշված հանգամանքի կարևորումը պայմանավորված է նրանով, որ երթևեկության կանոնների առավել կոպիտ խախտումները վտանգ են առաջացնում ճանապարհային երթևեկության մասնակիցների համար և առավել հավանական դարձնում հանրության համար վտանգավոր հետևանքների առաջացման հնարավորությունը: Մեղադրողը նշել է, որ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ սահմանելիս անտեսել է նրա կողմից ճանապարհային երթևեկության կանոնների այնպիսի կոպիտ խախտումներ թույլ տալու հանգամանքը, ինչպիսիք են առանց վարորդական իրավունքի վկայականի հարբած վիճակում ավտոմեքենա վարելը, ավտոմեքենան բնակավայրերում սահմանված արագությունը գերազանցող արագությամբ վարելը: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան նախատեսում է ազատազրկում առավելագույնը 5 տարի ժամկետով` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով` առավելագույնը 3 տարի ժամկետով: Մեղադրողը նշել է, որ դատարանը քննարկելով Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ լրացուցիչ պատժի այն է, տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից զրկման հարցը, գտել է, որ նա ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, քանի որ հանցագործությունը կատարելիս այնպիսի պաշտոն նա չի զբաղեցրել կամ այնպիսի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունք չի ունեցել, որն օգտագործած լիներ այդ արարքը կատարելիս, իսկ ավտոմեքենան վարել է` առանց տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք ունենալու: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 52-րդ հոդվածի համաձայն` որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կատարված հանցանքի բնույթի հետ կապված որոշակի գործունեությամբ զբաղվելն արգելելն է, որը կախված չէ այն հանգամանքից, թե դատավճիռ կայացնելիս հանցանք կատարած անձը զբաղվել է նման գործունեությամբ, թե` ոչ: Ամբաստանյալին զրկելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից, ինչպիսի լրացուցիչ պատիժն անհրաժեշտ է նրա կողմից թույլ տրված ճանապարհային երթևեկության խախտումների պայմաններում, դատարանը Ռոման Հակոբյանին ոչ թե կզրկեր վարորդական իրավունքիվկայականից, որը նա, իրոք չի էլ ունեցել, այլ կարգելեր նրան որոշակի ժամանակահատվածում տրանսպորտային միջոց վարել, քանի որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով սահմանված լրացուցիչ պատիժը որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքի զրկումն է, տվյալ դեպքում տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքի: Մեղադրողը գտել է, որ Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի պատճառաբանությունները ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի սանկցիայով նախատեսված լրացուցիչ պատժի չնշանակման վերաբերյալ անհիմն են և չեն բխում օրենքի պահանջներից: Մեղադրողը նշել է նաև, որ նշված հարցի շուրջ իր իրավական դիրքորոշումն է հայտնել նաև ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը` Սեյրան Ալբերտի Մխիթարյանի վերաբերյալ 04.11.2012թ. որոշման մեջ: Վճռաբեկ դատարանը, բեկանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով ՀՀ քրեական և զինվորական գործերով վերաքննիչ դատարանի 2005թ. սեպտեմբերի 27-ի դատավճիռը, նշել է, որ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կատարված հանցանքի բնույթի հետ կապված որոշակի գործունեությամբ զբաղվելն արգելելն է. որը կախված չէ այն հանգամանքից, թե դատավճիռ կայացնելիս հանցանք կատարած անձը զբաղվել է նման գործունեությամբ, թե ոչ: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի համաձայն պատժի նպատակն է ուղղել պատժի ենթարկված անձին, կանխել հանցագործությունները, ինչպես նաև վերականգնել սոցիալական արդարությունը: Թեև հանցագործությամբ պատճառված ամեն մի վնաս ենթակա չէ համարժեք վերականգնման, սակայն սոցիալական արդարությունը նման պայմաններում վերականգնվում է հանցագործի իրավունքների և ազատությունների համարժեք սահմանափակմամբ: Մեղադրողը գտել է, որ գործի վերը շարադրված հանգմանքներում ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը արդարացի չէ և չի կարող վերականգնել սոցիալական արդարությունը: Ելնելով վերոգրյալից մեղադրողը խնդրել է բեկանել Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասւթյան դատարանի հիշյալ դատավճիռըՌոման Հակոբյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով և վերջինիս նկատմամբ նշանակել կատարած հանցագործության բնույթին,հասարակական վտանգավորությանը համաչափ պատիժ, ինչպես նաև զրկել տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունքից` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայի սահմաններում: 4.Վերաքննիչ բողոքների առթիվ բերված պատասխանների փաստարկները Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի պաշտպան, փաստաբան` Ս. Սահակյանը Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյանի բողոքի վերաբերյալ իր պատասխանում ներկայացրել է հետևյալ փաստարկները, հիմքերը և պարզաբանումները. Ծանոթանալով վերաքննիչ բողոքի բովանդակությանը, պաշտպանը գտել է, որ այն անհիմն է և չի բխում արդարադատության շահերից: Դատարանը վերլուծելով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանին առաջադրված մեղադրանքը, նրա ցուցմունքները և գործով ձեռք բերված ապացույները, ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները , պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առել հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն որ նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեծորեն զղջացել է կատարաժի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են: Որպես ամբաստանյալի պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առել հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցելը, իսկ որպես նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առել հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը: <<Պատիժը համարվում է արդարացի , եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, անձին բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով, հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակվում է այնպիսի պատիժ որն անհրաժեշտ և բավարար է այդ անձին ուղղվելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումըկանխելու համար>>: Պաշտպանը գտել է, որ դատարանը դատավճիռ կայացնելիս գնահատել է գործում եղած բոլոր ապացույցները: Չկան գործում որևէ ապացույցներ, որոնք գնահատված չլինելու հանգամանքը կարող էր հիմք հանդիսանար առավել խիստ պատիժ սահմանելու համար: Պաշտպանը նշել է, որ չնայած այն հանգամանքին, որ պաշտպանության կողմը մատնանշելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, ինչպես նաև այն հանգամանքները, որ ամբաստանյալը ընտանիքի միակ կերակրողն է, ծնողները գործազուրկ են, նպաստառու կամ թոշակառու չեն, դատարանին խնդրել եին պատիժը պայմանականորեն չկիրառել, այնուամենայնիվ դատարանը վճռեց ամբաստանյալ Ռոմիկ Հակոբյանին դատապարտել ազատազրկման 2/երկու/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով: Պաշտպանը գտել է նաև, որ դատարանը ուսումնասիրելով ամբաստնայլի անձը բնութագրող տվյալները, վերլուծելով ամբաստանյալի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, արդեն իսկ սահմանել է խիստ պատիժ: Պաշտպանը նշել է, որ դատախազի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը անհիմն է չի բխում արդարադատության շահեից: Ելնելով վերոգրյալից պաշտպանը խնդրել է դատավճիռը թողնել անփոփոխ: 5.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 381-րդ հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը ներկայացվում են բացառապես վերաքննիչ բողոքում, և դրանք չեն կարող փոփոխվել և լրացվել գործի դատական քննության ընթացքում: Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով գործի նյութերը, վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ դատախազի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել մասնակիորեն, հետևյալ պատճառաբանությամբ. Սույն քրեական գործով կայացված դատական ակտի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ դատարանը ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս արձանագրել է հետևյալը. ՀՀ վճռաբեկ դատարանի կողմից` ԳԴ1/0003/01/10 գործով 2010թ. օգոստոսի 27-ին կայացված որոշման 22-րդ կետում դատարանն արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. «(…) Վճռաբեկ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման տեսանկյունից կարևոր է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության կատարումից հետո անձի դրսևորած վարքագծի գնահատումը։ Այս առումով Վճռաբեկ դատարանը կարևորում է հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո հանցանք կատարած անձի վարքագիծը, ինչպես նաև նրա վարքագիծը հետագայում հարուցված քրեական գործի քննության ընթացքում։ Մասնավորապես, Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված հանցագործություն կատարած անձի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս և պատժի կրման նպատակահարմարության հարցը լուծելիս դատարանը պետք է գնահատի այն հանգամանքը, թե հանցագործության կատարումից անմիջապես հետո ամբաստանյալն արդյոք անհրաժեշտ օգնություն է ցուցաբերել տուժողին, թե, թողնելով դեպքի վայրը, դիմել է փախուստի։ Հետագա վարքագծի գնահատման համար դատարանը պետք է ուշադրության արժանացնի նաև այն, թե քրեական գործի քննության ընթացքում ամբաստանյալն արդյոք ինքնակամ ներկայացել է վարույթն իրականացնող մարմնին, դեպքի վերաբերյալ տվել ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, արդյոք որոշակի քայլեր է ձեռնարկել տուժողի կամ նրա հարազատների հետ հաշտվելու ուղղությամբ կամ ինքնակամ հատուցել է հանցագործության արդյունքում տուժողի բուժման կամ հուղարկավորության ծախսերը։»։ Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները` ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ, նրա կատարած հանցագործության համար պատիժ նշանակելիս` դատարանը հաշվի է առել հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նախկինում դատված չի եղել, իրեն լիովին մեղավոր ճանաչելով և տալով ճշմարտացի, ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տուժողի իրավահաջորդի հետ հաշտվել են։ Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առել հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը` տուժողի հուղարկավորության ծախսերը կամովին հատուցելը, իսկ որպես նրա պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը։ Դատարանը արձանագրել է, որ ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով։ Քննարկելով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված լրացուցիչ պատիժ նշանակելու հարցը` դատարանը գտել է, որ այդ հոդվածով նախատեսված հանցագործության համար նա ենթակա է պատժի ազատազրկման ձևով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու, քանի որ հանցագործությունը կատարելիս` այնպիսի պաշտոն նա չի զբաղեցրել կամ այնպիսի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունք չի ունեցել` որն օգտագործած լիներ այդ արարքը կատարելիս, իսկ ավտոմեքենան վարել է` առանց տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք ունենալու։ Դատարանը գտել է, որ իր նկատմամբ նշանակված պատիժն ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանը պետք է կրի, քանի որ դրան խոչընդոտող հանգամանքներ առկա չեն։ Վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատժատեսակի և պատժաչափի հարցը, գտնում է, որ դատարանը բավարար չափով հաշվի առնելով նրա կողմից կատարված հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը վերջինիս անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայի շրջանակներում նշանակել է արդարացի և համաչափ պատիժ և այն խստացնելու հիմքեր չկան: Անդրադառնալով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ լրացուցիչ պատժ նշանակելու հարցին Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այդ առումով դատարանի կողմից ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս թույլ է տվել դատական սխալ, այն է` չի կիրառվել քրեական օրենքի հոդվածի այն մասը, որը ենթակա է եղել կիրառման: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 1-ին մասով` քրեական պատասխանատվություն է նախատեսված ` ավտոմեքենա կամ մեխանիկական այլ տրանսպորտային միջոց վարող անձի կողմից ճանապարհային երթևեկության կամ տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնները խախտելը, որը մարդու առողջությանն անզգուշությամբ պատճառել է ծանր կամ միջին ծանրության վնաս՝ որը պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի առավելագույնը երկուհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով՝ մեկից երեք ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը երկու տարի ժամկետով՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով կամ առանց դրա: Նուն հոդվածի 2-րդ մասով` քրեական պատասխանատվություն է նախատեսված նույն արարքի համար, որն անզգուշությամբ առաջացրել է մարդու մահ՝ որը պատժվում է ազատազրկմամբ՝ առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով՝ որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով՝ առավելագույնը երեք տարի ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով նախատեսված վերը նշված դրույթների տառացի մեկնաբանումը և վերլուծությունը ցույց է տալիս, որ օրենսդիրը որևէ տարանջատում չի դրել թե ավտոմեքենա կամ մեխանիկական այլ տրանսպորտային միջոց վարող անձը, որը խախտել է ճանապարհորդային երթևեկության կամ տրանսպորտային միջոցների շահագործման կանոնները, տվյալ պահին վարորդական իրավունքի վկայական ունեցել է, թե ոչ և քրեական պատասխանատվություն է նախատեսում անկախ այդ հանգամանքից, մինչդեռ անձին օրինական կարգով տրանսպորտային միջոց վարելու համար տրվում է վարորդական իրավունքի վկայական: Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 52-րդ հոդվածի պահանջների` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու իրավունքից զրկելը՝ պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմիններում, կազմակերպություններում որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելը, իսկ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կատարված հանցանքի բնույթի հետ կապված որոշակի գործունեությամբ զբաղվելն արգելելն է: Նշված հոդվածի հիշյալ դրույթի մեկնաբանության և վերլուծության արդյունքում Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելը կախված չէ այն հանգամանքից, թե դատավճիռ կայացնելու պահին հանցանք կատարած անձը զբաղվել է նման գործունեությամբ թե ոչ: Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ հանցավոր անձին զրկելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից վերջինս զրկվում է ոչ թե վարորդական իրավունքի վկայականից այլ հանցագործություն կատարած անձը որոշակի ժամկետով զրկվում է տրանսպորտային միջոց վարելու իրավունք ձեռք բերելու հնարավորությունից, այլ կերպ ասած ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածով հանցագործություն կատարած անձանց որոշակի ժամկետով արգելվում է ձեռք բերել տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունք: Համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 397-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջների` քրեական օրենքի կամ միջազգային պայմանագրի ոչ ճիշտ կիրառումը քրեական օրենքի կամ Հայաստանի Հանրապետության միջազգային պայմանագրի այն հոդվածի կամ հոդվածի այն մասի կիրառումն է, որը ենթակա չէր կիրառման, կամ այն հոդվածի կամ հոդվածի այն մասի չկիրառումն է, որը ենթակա էր կիրառման, կամ քրեական օրենքի կամ միջազգային պայմանագրի սխալ մեկնաբանումն է, որը չի համապատասխանում դրա իսկական իմաստին: Տվյալ դեպքում Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ դատարանը ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս թույլ է տվել քրեկան օրենքի ոչ ճիշտ կիրառում, չի կիրառել քրեական օրենքի հոդվածի այն մասը, որը ենթակա է եղել կիրառման, ուստի դատական ակտը այդ մասով պետք է փոփոխել և ամբաստանյալի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայի շրջանակներում, նշանակել լրացուցիչ պատիժ` որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու ձևով: Անդրադառնալով ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցի հարցին, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ այն հիմնավոր է և պետք է թողնել անփոփոխ: Վերը նշվածից ելնելով և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության 393,395,397-րդ հոդվածներով Ո Ր Ո Շ Ե Ց Երևան քաղաքի դատախազության ավագ դատախազ` Ա. Մնացականյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակիորեն: Երևանի Կենտրոն և Նարք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2012 թվականի սեպտեմբերի 24-ի դատավճիռը քրեական գործով ըստ մեղադրանքի Ռոման Հակոբյանի` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նշանակված պատժի մասով` փոփոխել: Ամբաստանյալ Ռոման Հրանտի Հակոբյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտել ազատազրկման 2/երկու/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով` զրկելով տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից 2/երկու/ տարի ժամկետով: Պատիժը պետք է կրի ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում: Պատժի կրման սկիզբը հաշվել` 2012թ. հունիսի 13-ից: Դատավճիռը մնացած մասով թողնել անփոփոխ: Ամբաստանյալ Ռոման Հակոբյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն որոշման օրինական ուժի մեջ մտնելը: Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան՝ այն հրապարակելու պահից մեկամսյա ժամկետում։ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ Մ. ՌԵՀԱՆՅԱՆ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ ստորագրություն ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ՝ ստորագրություններ Իսկականի հետ ճիշտ է՝ ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ |
|---|---|
| Դատական ակտի ամսաթիվը | 04-12-2012 |
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
| Ամսաթիվ | 25-12-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 169, 164 |
Գործն ուղարկվել է
| Գործն ուղարկվել է | 25-12-2012 |
|---|---|
| Էջերի քանակը | 169, 164 |
| Ուր | Վճռաբեկ |
| Գրության համարը | Ե-18953/12 |
Գործը բողոքարկվել է
| Ամսաթիվ | 10-01-2013 |
|---|
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0143/01/12
Վճռաբեկ
Ստացվել է վճռաբեկ բողոք
| Բողոքի ստացման ամսաթիվ | 24-12-2012 |
|---|---|
| Բողոք բերող անձինք | Դատախազ |
| Բողոք բերող անձինք | |
| Անուն | Ա |
| Ազգանուն | Մնացականյան |
| Հասցե | --------------- |
| Սեռ | 0 |
| Լրացուցիչ ինֆորմացիա | ամբաստանյալ` Ռոման Հրանտի Հակոբյան |
| Չափահաս | Այո |
Գործը ստացվել է վճռաբեկ դատարան
| Գործի առաքման ամսաթիվը | 25-12-2012 |
|---|---|
| Գրության համարը | Ե-18953 |
| Գործի ստացման ամսաթիվը | 10-01-2013 |
| Քրեական գործի հատորներ /փաստաթղթեր/ | 2 հատոր |
| Գործի համարը | ԵԿԴ/0143/01/12 |
| Գործը ստացվել է | Քրեական վերաքննիչ |
| Պատասխանատվության ենթարկվածների թիվը | 1 |
Մակագրել
| Ամսաթիվ | 10-01-2013 |
|---|---|
| Նախագահող դատավոր | |
| Անուն | Դավիթ |
| Ազգանուն | Ավետիսյան |
| Դատավոր | |
| Անուն | Համլետ |
| Ազգանուն | Ասատրյան |
Բողոքը վերադարձվել է որոշումով
| Ամսաթիվ | 07-02-2013 |
|---|---|
| Որոշման բովանդակությունը | ԵԿԴ/0143/01/12 ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ ՎՃՌԱԲԵԿ ԴԱՏԱՐԱՆ Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ ՎՃՌԱԲԵԿ ԲՈՂՈՔԸ ՎԵՐԱԴԱՐՁՆԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ 7 փետրվարի 2013 թվական ք.Երևան ՀՀ վճռաբեկ դատարանի քրեական պալատը (այսուհետ` Վճռաբեկ դատարան), նախագահությամբ Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ մասնակցությամբ դատավորներ Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆԻ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆԻ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆԻ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆԻ քննարկելով Ռոման Հրանտի Հակոբյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2012 թվականի դեկտեմբերի 4-ի որոշման դեմ մեղադրող Ա.Մնացականյանի վճռաբեկ բողոքը վարույթ ընդունելու հարցը, Պ Ա Ր Զ Ե Ց Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի սեպտեմբերի 26-ի դատավճռով Ռոման Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 2 (երկու) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով` առանց որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելու: Մեղադրող Ա.Մնացականյանի վերաքննիչ բողոքի քննության արդյունքում ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը 2012 թվականի դեկտեմբերի 4-ի որոշմամբ բողոքը մասնակիորեն բավարարել է, Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի սեպտեմբերի 26-ի դատավճիռը՝ պատժի մասով փոփոխել է: Ամբաստանյալ Ռ.Հակոբյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ հոդվածի 2-րդ մասով, և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 2 (երկու) տարի 6 (վեց) ամիս ժամկետով: Ամբաստանյալ Ռ.Հակոբյանը 2 (երկու) տարի ժամկետով զրկվել է տրանսպորտային միջոցներ վարելու իրավունքից: ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2012 թվականի դեկտեմբերի 4-ի որոշման դեմ վճռաբեկ բողոք է բերել մեղադրող Ա.Մնացականյանը` խնդրելով բեկանել այն և Ռ.Հակոբյանի նկատմամբ նշանակել համաչափ պատիժ: Բողոք բերած անձը փաստարկել է, որ բողոքը պետք է վարույթ ընդունվի, քանի որ առկա է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով սահմանված հիմքը, այն է` վերանայվող դատական ակտն առերևույթ հակասում է վճռաբեկ դատարանի` նախկինում ընդունված որոշմանը: Բողոքի հեղինակը փաստարկել է, որ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանը, խախտելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների պահանջները, ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է անարդարացի` ակնհայտ մեղմ պատիժ, որը չի համապատասխանում նրա կատարած հանցագործության բնույթին ու հասարակական վտանգավորության աստիճանին: Վերոգրյալից բողոքաբերը հետևություն է արել այն մասին, որ վերանայվող դատական ակտն առերևույթ հակասում է Վճռաբեկ դատարանի նախկինում` 2010 թվականի օգոստոսի 27-ին ընդունված` Արամ Սահակյանի գործով թիվ ԳԴ1/0003/01/10 որոշմանը: Վերլուծելով բողոքի փաստարկները` Վճռաբեկ դատարանը գտնում է, որ բողոքի հեղինակի հիմնավորումները բավարար չեն եզրահանգելու, որ վերանայվող դատական ակտն առերևույթ հակասում է Վճռաբեկ դատարանի նախկինում՝ 2010 թվականի օգոստոսի 27-ին ընդունված` Արամ Սահակյանի գործով թիվ ԳԴ1/0003/01/10 որոշմանը: Հետևաբար, բերված բողոքում ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետով նախատեսված հիմքը հիմնավորված չէ: ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` վճռաբեկ բողոքը վերադարձվում է, եթե այն չի համապատասխանում նույն օրենսգրքի 407-րդ հոդվածի և 414.2-րդ հոդվածի 1-ին մասի պահանջներին, ուստի ներկայացված բողոքը ենթակա է վերադարձման: Հաշվի առնելով վերոշարադրյալ հիմնավորումները և ղեկավարվելով ՀՀ Սահմանադրության 92-րդ հոդվածով, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 414.1-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերով` Վճռաբեկ դատարանը Ո Ր Ո Շ Ե Ց Ռոման Հրանտի Հակոբյանի վերաբերյալ ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարանի 2012 թվականի դեկտեմբերի 4-ի որոշման դեմ մեղադրող Ա.Մնացականյանի վճռաբեկ բողոքը վերադարձնել: Որոշումն օրինական ուժի մեջ է մտնում կայացման պահից, վերջնական է և ենթակա չէ բողոքարկման: Նախագահող` Դ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Դատավորներ` Հ.ԱՍԱՏՐՅԱՆ Ս.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ Ե.ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Ա.ՊՈՂՈՍՅԱՆ Ս.ՕՀԱՆՅԱՆ |
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին
| Ամսաթիվ | 11-02-2013 |
|---|
Գործի առաքում
| Գործի առաքման ամսաթիվ | 15-02-2013 |
|---|---|
| Դատարան | Կենտրոն և Նորք-Մարաշ |
| Այլ նշումներ | 2 հատոր` 169, 178 թերթ: |