Գործ թիվ ԵԿԴ/0100/01/12






ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ


Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարանը ( այսուհետ` Դատարան )`

նախագահությամբ դատավոր` Արշակ Վարդանյանի,
քարտուղարությամբ` Օֆելյա Կիրակոսյանի,

մասնակցությամբ`

մեղադրող, Երևան քաղաքի Կենտրոն
և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
դատախազության ավագ դատախազ` Էդգար Ղազարյանի,

Գ.Գալստյանի պաշտպան (հանրային)` Գարիկ Մալխասյանի,


2012թ. հուլիսի 30-ին նույն դատարանում` դռնբաց դատական նիստում, արագացված դատական քննության կարգով քննեց քրեական գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի`

Գ և ո ր գ Մ ա ն վ ե լ ի Գ ա լ ս տ յ ա ն ի`
(ծնված 1985թ. հունվարի 9-ին Երևան քաղաքում, ազ¬գութ¬յամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, ամուրի, ութամյա կրթությամբ, չի աշխատում, նախկինում չդատա¬պարտված, հաշ¬վառված և բնակվում է Երևան քա¬ղաքի Լուսինյանց փողոցի 1-ին տանը)

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Թիվ 13107511 քրեական գործն հարուցվել է 2011թ. նոյեմբերի 23-ին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկա¬նիշներով ՀՀ ոստիկա¬նության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտ¬րոնականի քննչա¬կան բաժնում` Արփինե Արամայիսի Աթոյանի հաղորդման հիման վրա։
2011թ. նոյեմբերի 26-ին վերոնշյալ հանցանքը կատարելու կասկածանքով ձերբա¬կալվել է Գևորգ Գալստյանը։
2011թ. նոյեմբերի 28-ին նախաքննական մարմինը Գևորգ Գալստյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։
2011թ. նոյմեբերի 28-ին Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը, քննարկելով նախաքննական մարմնի միջնոր¬դությունը` ամբաստանյալ Գ.Գալստյանի նկատմամբ կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու վերաբերյալ, մերժել է այն։
2011թ. նոյմեբերի 28-ին մեղադրյալ Գ.Գալստյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել չհեռանալու մասին ստորագրություն։

2012թ. հունիսի 7-ին Գևորգ Գալստյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդ¬վածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով (հափշտակության չափն հստակեցվել է` նվազելով և հասնելով 400.000 ՀՀ դրամի)։
2012թ. հունիսի 15-ին քրեական գործը Գևորգ Գալստյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով կազմված մեղադրական եզրակացութ¬յամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատա¬րան և 2012թ. հունիսի 21-ին ընդունվել վարույթ։

2. Առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը.
Ամբաստանյալ Գևորգ Գալստյանը ուրիշի գույքի գաղտնի հափշտակություն կատա¬րելու դիտավորությամբ 2011թ. նոյմեբերի 23-ին` ժամը 06-ի սահմաններում, կոտրելով Երևան քաղաքի Մաշտոցի 25 շենքի մոտ գտնվող, անհատ ձեռնարկատեր Արփինե Աթոյանին պատկանող շինության` առևտրի կրպակի դռան ապակին, ապօրինի մուտք է գործել հիշյալ կրպակ, որտեղից գաղտնի հափշտակել է զգալի չափի` 400.000 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողությամբ ծխախոտներ և մաստակներ։
Վերոնշյալ հանցավոր արարքը կատարելու համար Գևորգ Գալստյանին մեղադրանք է առա¬ջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով։

3. Արագացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննություն սկսելն ամբաստանյալ Գևորգ Գալստյանը միջնորդեց գործը քննել դատական քննության արագացված կարգով` հայտարարելով, որ վերը նշված միջնոր¬դությունը ներկա¬յացնում է կամավոր, նախա¬պես խորհրդակցելով իր պաշտպանի հետ, գիտակ¬ցում է արա¬գացված կարգով դատաքննութ¬յուն անցկացնելու իրավական հետևանքները։ Ամբաստանյալն հայտարարեց նաև, որ առաջադրված մե¬ղադրանքն իրեն պարզ և հասկանալի է, համաձայն է դրա հետ, ավելին` առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանա¬չում։ Մեղադրողը գործն արա¬գացված դատաքննության կարգով քննելու դեմ չա¬ռարկեց։
Դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Գ.Գալստյանի վերոնշյալ միջնոր¬դութ¬յունը, հաշվի առնելով, որ մեղադրողը մինչ դատաքննության սկիզբը չառարկեց գործն արա¬գաց¬ված դատական քննության կարգով քննելու դեմ, տուժող Արփինե Աթոյանն ամբաստանյալի դեմ քաղաքա¬ցիական հայց չի ներկայացրել, նրան հանցագործությամբ պատճառված վնասը դեռևս մինչդատական վարույ¬թում ամբողջությամբ փոխհատւցվել է, փաստելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավա¬րության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդվածներով նախա¬տեսված հիմ¬քն ու պայմանները, համապատաս¬խան որոշման կայացմամբ գործը քննեց արա¬գաց¬ված դա¬տաքննության կար¬գով։

4. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով Գևորգ Գալստյա¬նին առա¬ջադրված մեղադրանքը Դատարանը հաստատված համարեց` ամբաստանյալի խոստովանա¬կան ցուց¬մունք¬¬ներով, ամբաստանյալ Գ.Գալստյանի մասնակցությամբ իրա¬կա¬նացված քննչական փորձարարության արձանագրությամբ, տուժող Արփինե Աթոյանի ցուցմունքներով, դատահետքաբանական փորձաքննության 2011թ. դեկտեմբերի 2-ի թիվ 2493 եզրակացությամբ, տեսաձայնագրային փորձաքննության 2012թ. մայիսի 17-ի թիվ 08511206 եզրակացությամբ, որպես ապացույց ճանաչված` Գ.Գալստյանի 094-499475 հեռախոսահամարից կատարված մուտքային և ելքային զանգերի վերծանումների, ամբաստանյալ Գ.Գալստյանի կողմից դեպքի վայրից գողոնը տեղափոխելու փաստն արձանագրած տեսախցիկների ձայնագրությունների (լազերային սկավառանկ¬ների) առկայությամբ։
Նախաքննությամբ ձեռք բերված վերոնշյալ ապացույցները գնահատելիս` Դատարա¬նը եկավ այն հետևության, որ Գևորգ Գալստյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմքում դրված այդ ապա¬ցույցները ( նաև արդարացի պատիժ նշանակելու համար անհրաժեշտ, մեղադրա¬կան եզրակացությունում չվկայակոչված, սակայն քրեական գործի նյութերում առ¬կա` ամբաստանյալի հոր` Մանվել Սերյոժայի Գալստյանի կողմից տուժող Արփինե Աթոյանին հանցագործությամբ պատճառված վնասն ամբողջությամբ հատուցելու փաստն հաստատող ստացականները, ամբաստանյալի դատվածության բացակայության փաստն հաստատող տեղե¬կանքը, դրական բնութագիրը) ըստ էության հա¬մա¬պա¬տաս¬խանում են ՀՀ քրեական դատա¬վարութ¬յան օրենսգրքով սահմանված թույլատրելիության և վերա¬բերելիության, իսկ համակ¬ցութ¬¬¬յամբ գործի ճիշտ լուծման տեսանկյու¬նով` բավարա¬րութ¬յան չափանիշներին։
Դատա¬րա¬նը հաստատված է համարում այն, որ ամբաստանյալ Գևորգ Գալստյանը նրան մեղսագրվող հանցավոր արարքը` տուժող Արփինե Աթոյանին պատկանող խոշոր չափերի գույքի գաղտնի հափշտակությունը, կատարել է մեղավորությամբ, այն ՀՀ քրեա¬կան օրենսգրքի 177-րդ հոդ¬վածի 2-րդ մա¬սի 3-րդ կետով որակված է ճիշտ, վերջինս քրեա¬կան պատաս¬խա¬նատ¬վության ու պատժի ենթակա է այդ հոդվածով (համապատաս¬խան մասով և կետով)։
Ամբաստանյալ Գևորգ Գալստյանի նկատ¬մամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի է առնում հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հան¬ցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներ¬գործության այլ միջոց¬ները պետք է լինեն արդարացի, համապա¬տասխանեն հանցանքի ծանրությանը, այն կա¬տա¬րելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գործությունները կանխելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասն սահմանում է, որ հանցա¬գոր¬ծության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, իսկ նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցա¬գործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնու¬թագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։ Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համա¬ձայն` հանցագործության համար նախա¬տեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները։
Դատա¬րանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածում թվարկված, սույն գործով ամբաս¬տան¬յալ Գ.Գալստյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանք¬ներ է գնա¬հա¬տում` վերջինիս կողմից առաջին անգամ հանգամանքների պատահական զուգորդ¬մամբ միջին ծանրության հանցանք կատարելը, ինչպես նաև հանցա¬գործությունը բացահայտելուն աջակ¬ցելը` հաշվի առնելով այն, որ վկայի կարգավիճակում դեռևս 2011թ. նոյեմբերի 26-ին հարցաքննվելիս նա տվել է խոստովանական ցուցմունքներ, նույն օրը ձերբակալվելուց անմի¬ջապես հետո մասնակցել է քննչական փորձարարությանը` մանրամասնելով հանցան¬քի կատարման հանգամանքները։ Դատարանը, որպես ամբաստանյալ Գ.Գալստյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող այդպիսի հանգամանք է գնահատում նաև հանցա¬գործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին և ամբողջությամբ հատուցելը` հաշվի առնելով այն, որ ամբաստանյալի հայր` Մանվել Սերյոժայի Գալստյանը, մինչդատական վարույթի փուլում տուժող Արփինե Աթոյանին ամբողջությամբ փոխհատուցել է հանցագործությամբ վերջինիս պատճառված գույքային վնասը, նույնիսկ` կրպակի դռան կոտրված ապակու արժեքը` 50.000 ՀՀ դրամ գումարը։
Օրենքի և դատարանի առջև հավասարության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դա¬տա¬վարական օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն՝ որոշակի փաստական հան¬գամանքներ ունեցող գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կամ Մարդու իրավունքների եվրո¬պական դատա¬րա¬նի դատական ակտի հիմնավորումները, այդ թվում՝ օրենքի մեկնա¬բա¬նությունները, պարտադիր են դատարանի համար նույնանման փաստական հանգա¬մանք¬ներով այլ գործի քննության ժամանակ։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դա¬տարանի 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի ՎԲ-149/07 գործով մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված նորմը` նշել է, որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատվությունը մեղմացնող հանգամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ, քանի որ պա¬տիժ նշանակելիս Դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգա¬մանք¬ներ, որոնք նույն հոդվածի առաջին մասում նշված չեն։ Վերոնշյալ հանգա¬մանք¬ները պետք է հաս¬տատվեն քրեա¬կան գործի նյութերում առկա փաս¬տական տվյալ¬ներով, լինեն իրական և ողջամտորեն նվազեցնեն ամբաստանյալի անձի հան¬րային վտանգա¬վո¬րությունը։
Սույն գործով որպես ամբաստանյալ Գևորգ Գալստյանի անձը դրականորեն բնու¬թագրող տվյալներ է դիտարկում նախկինում դատա¬պարտված չլինելը, երիտասարդ լինելը։ Դատարանը, որպես ամբաստանյալ Գ.Գալստյան¬ի պատաս¬խանատվությունը և պա¬տիժը մեղմացնող հանգա¬մանքներ է գնահատում անկեղ¬¬ծո¬րեն զղջալն ու մինչդատական վա¬րույթից իրեն լիովին մե¬ղավոր ճանաչելը, բնակության վայրում դրականորեն բնութագրվելը (վերջինս որպես պատաս¬խա¬նատվությունը և պատիժը մեղմացնող հան¬¬գամանք է գնահատել ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը 2007թ. հունիսի 12-ի թիվ ՎԲ-124/07 նա¬խա¬դեպային որոշմամբ)։
Ամբաստանյալների պատասխանատվությունը և պատիժը ծան¬րացնող հանգա¬մանք¬ներ Դատարանը չարձա¬նագրեց։
Պատժի նպատակներն ապահովելու տեսանկյու¬նով անդրադառնալով ամբաս¬տանյալ¬ Գևորգ Գալստյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տե¬սակի ընտրությանը` Դատա¬րանը փաստում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով սահման¬ված հանցա¬կազմը նախատեսում է այլընտրանքային պատժատեսակներ` տուգանք կամ ազատազրկում` որոշակի ժամկետով։
Դատարանը, հաշվի առնելով ամբաստանյալ Գևորգ Գալստյանի անձը բնութագրող տվյալները` նախկինում դատապարտված չլինելը, դրականորեն բնութագրվելը, նրա պատաս¬խա¬նատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգա¬մանք¬¬ները, այդ թվում` տուժողին պատճառած գույքային վնասը կամովին և ողջ ծավալով փոխհատուցելու փաստը, ամբաս¬տանյալ Գ.Գալստյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգա¬մանքների բացա¬կա¬յութ¬յու¬նը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 3-րդ մասի ուղղակի պահանջով, գտնում է, որ ամբաստանյալ Գ.Գալստյանի նկատմամբ անհրաժեշտ է նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 3-րդ կետի պատժամասով նախա¬տես¬ված պատժատեսակներից նվազ խիստը` տուգանքը։ Այդ պա¬տիժն արդարացի ու ինքնին բավարար է ամբաստանյալին ուղղելու և նոր հանցա¬գոր¬ծությունները կանխելու հա¬մար։
Ամբաստանյալ Գևորգ Գալստյանի նկատմամբ նշանակվող տուգանքի չափը որոշելիս Դա¬տա¬րանը հաշվի է առնում այն, որ վերջինս 2011թ. նոյեմբերի 26-ից մինչև 28-ը սույն քրեական գործով գտնվել է անազատության մեջ (ձերբակալված վիճակում), ուստի կիրառելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 69-րդ հոդվածի 5-րդ մասի պա¬հանջը` նրա նկատմամբ նշանակվող տուգանքի չափը նվազեցնում (մեղմացնում) է։
Ամբաստանյալ Գևորգ Գալստյանի նկատմամբ որպես խա¬¬¬փանման միջոց ընտրված չհեռա¬նալու մասին ստորագրության հարցը քննարկելիս` Դատա¬րանը գտնում է, որ այն անհրա¬ժեշտ է վերացնել` սույն դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնե¬լուց հետո։
ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դա¬տավճիռ կայացնելիս Դատարանը պարտավոր է անդրադառնալ նաև իրեղեն ապա¬ցույց¬ների տնօրինման, դատական ծախսերի, գույ¬քի նկատմամբ կիրառված (կիրառվելիք) արգելանքի, քաղա¬¬քա¬ցիական հայցի հարցերին։ Նշվա¬ծի կապակցությամբ Դատարանն արձանագրում է, որ սույն քրեական գործով իրեղեն ապացույցներ չկան, քաղա¬քացիական հայց չի ներկայաց¬վել` հանցագործությամբ պատճառված վնասն ամբողջությամբ փոխհա¬տուցված լինելու հիմքով։ Դատարանն արձանագրում է նաև, որ ՀՀ քրեական դատավա¬րության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-8-րդ կետերով թվարկված դատական այլ ծախսերը, ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 375.3 հոդվածի 8-րդ մասի համաձայն, ամբաստանյալից բռնա¬գա¬նձ¬ման ենթակա չեն, ամբաստանյալ Գ.Գալստյանի գույքի նկատմամբ արգելանք չի կիրառվել։
Գնահատելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույց¬ները, ուսումնասիրելով ամբաս¬տան¬յալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատ¬վութ¬յունն ու պատիժը մեղ¬մացնող հան¬գամանքները, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավա¬րա¬կան օրենսգրքի 357-360, 364-365, 369-375, ինչպես նաև 375.1-375.4 հոդված¬ներով,

Վ Ճ Ռ Ե Ց՝

Գևորգ Մանվելի Գալստյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 177-րդ հոդ¬վածի 2-րդ մասի 3-րդ կետով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատմամբ նշա¬¬նակել պատիժ` տուգանք` 550.000 (հինգ հարյուր հիսուն հազար) ՀՀ դրամի չափով։
Գևորգ Գալստյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստորագրությունը վերացնել` դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո։
Դատական ծախսերի հարցն համարել լուծված։
Դատավճիռը կարող է հրապարակման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում բողո¬քարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` բացառությամբ ՀՀ քրեական դատա¬վարության օրենսգրքի 395-րդ հոդ¬¬վածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի։


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ