Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0084/01/12
Վիճակագրական տողի համար : 7.20

Պատասխանող

Անդրանիկ Դարբինյան
Անդրանիկ Դարբինյան Կարապետի
Անդրանիկ Դարբինյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Գագիկ Ավետիսյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մխիթար Պապոյան

Դատավոր

Քրեական վերաքննիչ

Գագիկ Ավետիսյան

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Մխիթար Պապոյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Անդրանիկ Դարբինյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, հանդիսանալով ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառված <<Հայր և որդի Դարբինյաններ>> ՍՊ ընկերության տնօրեն, 2008–2009թթ. ընկած ժամանակահատվածում, խախտելով «Շահութահարկի մասին» ՀՀ օրենքի 46-րդ ն 50-րդ հոդվածների, «ԱԱՀ-ի մասին>> ՀՀ օրենքի 20-րդ, 32-րդ և 33-րդ հոդվածների պահանջները, <<Հայր ն որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության 2008– 2009թթ. գործունեության վերաբերյալ հարկային տեսչություն օրենսդրությամբ նախատեսված հաշվետվություններ, շահութահարկի և ԱԱՀ–ի հաշվարկներ ու որպես մատակարար իր կողմից դուրս գրված հարկային հաշիվների վերաբերյալ տեղեկություններ չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերով՝ 4.225.000 դրամ գումարի հարկերը վճարելուց, այդ թվում շահութահարկ՝ 2.112.500 դրամ, ԱԱՀ՝ 2.112.500 դրամ։
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Քրեական վերաքննիչ 2012-09-27 13:00 2 Կայացվել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2012-07-18 16:00 2 Կայացել է
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2012-07-14 16:00 2 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2012-07-03 16:00 2 Նշանակվել է դատական նիստ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2012-06-13 12:00 2 Կայացել է
ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների ընդհանուր
իրավասության առաջին ատյանի
դատարանի դատավճիռ
գործ թիվ ԵԿԴ/0084/01/12
նախագահող դատավոր` Մ.Պապոյան

ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ նաև`
Վերաքննիչ դատարան/ ԿԱԶՄՈՎ`

նախագահող դատավոր` Գ. ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
դատավորներ` Ե.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ
Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ

քարտուղարությամբ` Տ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ

մասնակցությամբ`
մեղադրող Բ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆԻ ամբաստանյալ Ա.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆԻ
պաշտպան Հ.ԲԱՂԴԱՍԱՐՅԱՆԻ


2012 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Երևան քաղաքում

դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կանոններով քննության առնելով Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան/ 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճռի դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազության կոռուպցիոն և կազմակերպված հանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Բ.Պետրոսյանի վերաքննիչ բողոքը
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ հետաքննության վարչության 1-ին բաժնի հետաքնիչ Ա.Գևորգյանի 2011 թվականի մարտի 28-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցել է թիվ 83157811 քրեական գործը: /քրեական գործ, հատոր 1 էջ 61-62/
2. ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ քննչական վարչության քննիչ Ա.Գասպարյանի 2011 թվականի մարտի 30-ի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: /քրեական գործ, հատոր 1 էջ 67/
3. ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ քննչական վարչության քննիչ Հ.Ավետյանի 2011 թվականի ապրիլի 04-ի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: /քրեական գործ, հատոր 1 էջ 81/
4. Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 02-ի դատավճռով Ա.Դարբինյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է ազատազրկման` 4 տարի ժամկետով` պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ից: <<ՀՀ անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին>> ՀՀ ԱԺ 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշման /այսուհետ նաև` Համաներման որոշում/ 8-րդ կետի 5-րդ ենթակետի կիրառմամբ Ա.Դարբինյանի պատժաչափի չկրած մասը կրճատվել է մեկ քառորդով: /քրեական գործ, հատոր էջ 145-167/
5. ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ քննչական վարչության քննիչ Հ.Ավետյանի 2012 թվականի մարտի 27-ի որոշմամբ Ա.Դարբինյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով: /քրեական գործ, հատոր 2 էջ 185/
6. Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի ապրիիլի 02-ի որոշմամբ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը` կալանավորման սկիզբը հաշվելով նույն թվականի ապրիլի 02-ից: /քրեական գործ, հատոր 2 էջ 205-206/
7. 2012 թվականի մայիսի 21-ին թիվ 83157811 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Առաջին ատյանի դատարան, որը դատարանում ստացվել է նույն օրը: /քրեական գործ, հատոր 3 էջ 29/
8. 2012 թվականի մայիսի 21-ին ՀՀ գլխավոր դատախազության կոռուպցիոն և կազմակերպված հանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Բ.Պետրոսյանը հայցադիմում է ներկայացրել Առաջին ատյանի դատարան` խնդրելով թիվ 83157811 քրեական գործով մեղադրյալ Ա.Դարբինյանից հօգուտ պետ.բյուջեյի բռնագանձել տարբեր հարկատեսակների գծով 4.225.000 ՀՀ դրամ: /քրեական գործ, հատոր 3 էջ 31-32/
9. Առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Մ.Պապոյանի 2012 թվականի մայիսի 22-ի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և նույն թվականի հունիսի 04-ին նշանակվել` դատաքննության: /քրեական գործ, հատոր3 էջ 33, 39/
10. Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճռով Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 2 (երկու) տարի ժամկետով:
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման 1-ին կետի 1-ին ենթակետի կիրառմամբ Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը պատժից ազատվել է: Նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, վերացվել է:
ՀՀ Գլխավոր դատախազության քաղաքացիական հայցը բավարարվել է. Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնաս, բռնագանձվել է 4.225.000 ՀՀ դրամ:
Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես դատական ծախս, բռնագանձվել է 82.800 ՀՀ դրամ:/քրեական գործ, հատոր 3 էջ 86-93/
11. Վերաքննիչ դատարանի 2012 թվականի օգոստոսի 22-ի որոշմամբ ՀՀ գլխավոր դատախազության կոռուպցիոն և կազմակերպված հանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Բ.Պետրոսյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, և քրեական գործը նշանակվել` դատական քննության վճռաբեկության կանոններով:

Գործի փաստական հանգամանքները
12. Նախաքննական մարմնի կողմից Ա.Դարբինյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել և Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել, որ նա` հանդիսանալով ՀՀ ԿԱ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառված «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության տնօրեն, 2008-2009 թվականն ընկած ժամանակահատվածում, խախտելով «Շահութահարկի մասին» ՀՀ օրենքի 46-րդ և 50-րդ հոդվածների, «ԱԱՀ-ի մասին» ՀՀ օրենքի 20-րդ, 32-րդ և 33-րդ հոդվածների պահանջները, «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության 2008-2009 թվականների գործունեության վերաբերյալ հարկային տեսչություն օրենսդրությամբ նախատեսված հաշվետվություններ, շահութահարկի և ԱԱՀ-ի հաշվարկներ ու որպես մատակարար իր կողմից դուրս գրված հարկային հաշիվների վերաբերյալ տեղեկություններ չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերով` 4.225.000 ՀՀ դրամ գումարի հարկերը վճարելուց, այդ թվում` շահութահարկ` 2.112.500 ՀՀ դրամ, ԱԱՀ` 2.112.500 ՀՀ դրամ:/քրեական գործ, հատոր 3 էջ 86-93/

Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում.
13. ՀՀ գլխավոր դատախազության կոռուպցիոն և կազմակերպված հանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Բ.Պետրոսյանը վերաքննիչ բողոքում ներկայացնելով քրեական գործի նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները` հայտնել է, որ դատավճիռը՝ ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով անհիմն է, ակնհայտ մեղմ և անհամաչափ, ենթակա է բեկանման և պատժի մասով փոփոխման։
Դատարանը թույլ է տվել նյութական օրենքի էական խախտում և օրենսդրության մի շարք դրույթների սխալ մեկնաբանման արդյունքում թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա:
Ամբաստանյալի պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքներ չկան, իսկ նրա պատիժը և պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանք է` հանցանքները կատարելու ռեցիդիվը, քանի որ Անդրանիկ Դարբինյանը Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թ. նոյեմբերի 2-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է ազատազրկման` 4 տարի ժամկետով:
Անդրանիկ Դարբինյանի պատժաչափի չկրած մասը կրճատվել է մեկ քառորդով «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րղ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թ. մայիսի 26-ի որոշման հիման վրա։ Նրա պատժի կրման սկիզբը հաշվվել է 2009 թ. դեկտեմբերի 18-ից։ Դատարանի վերոնշյալ դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ։
Գտնելով, որ ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորված է, միջնորդել է Անդրանիկ Դարբինյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով դատապարտել ազատազրկման 4 տարի 6 ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` 4 տարի 6 ամիս ժամկետով ազատազրկմանը լրիվ գումարել Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թ, նոյեմբերի 2-ի դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը` պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2009 թ. դեկտեմբերի 18-ից։
Դատարանն անդրադառնալով մեղադրողի դիրքորոշմանը, դատավճռում արձանագրել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22–րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարած հանցանքի համար։ Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ այն հանցանքների համար դատվածությունը, որը հանվել կամ մարվել է օրենքով սահմանված կարգով, ինչպես նաև այն հանցանքները, որոնք կատարվել են մինչև անձի տասնութ տարին լրանալը, ռեցիդիվը գնահատելիս հաշվի չեն առնվում։
Դատարանը, սխալ մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հողվածի դրույթները, գտել է, որ Անդրանիկ Դարբինյանի 2011 թ. նոյեմբերի 2-ի դատավճռով դատապարտված լինելու փաստը չի կարող հիմք հանդիսանալ, որպեսզի վերջինիս պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտվի հանցագործությունների ռեցիդիվը, քանի որ մինչ սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արարքի կատարումը՝ 2008-2009 թթ., որի վերաբերյալ դատավճիռը կայացվել է 2011 թ. նոյեմբերի 2-ին, այսինքն՝ սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արարքի կատարումից հետո, ինչը չի կարող գնահատվել, որպես ռեցիդիվի առկայություն, քանի որ նա սույն գործով մեղսագրվող արարքի կատարման ժամանակ դատվածություն չի ունեցել նախկինում դիտավորությամբ կատարած հանցանքի համար։
Դատարանն անտեսել է, որ 2012 թ. հուլիսի 18-ին, երբ դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար, արդեն իսկ դատապարտված է եղել նախկինում դիտավորությամբ կատարած հանցագործության համար, անկախ դրա կատարման ժամանակից, ինչը կարող է գնահատվել որպես ռեցիդիվի առկայություն։
Բացի այդ, դատարանը, 2011թ. նոյեմբերի 2-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված դիտավորյալ հանցագործություն կատարելու համար Անդրանիկ Դարբինյանին դատապարտել է ազատազրկման 4 տարի ժամկետով։
Դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանի պատժաչափի չկրած մասը կրճատել է մեկ քառորդով «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ազգային ժողովի 2011 թ. մայիսի 26-ի որոշման հիման վրա։
Դատարանը 2012թ. հուլիսի 18-ի դատավճռով սխալ է մեկնաբանել «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ազգային ժողովի 2011 թ. մայիսի 26-ի որոշման 9-րդ կետի 2-րդ ենթակետը և գտել, որ նշված սահմանափակումը չի կարող տարածվել սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ, քանի որ գործում առկա տվյալների համաձայն՝ նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ ազգային ժողովի 2011թ. մայիսի 26-ի որոշման հիման վրա կրճատվել է 2011 թ. նոյեմբերի 2-ին կայացված դատավճռով, իսկ սույն քրեական գործով Անդրանիկ Դարբինյանը մեղադրվում է 2008–2009 թթ. կատարած արարքի համար, իսկ 2011 թ. նոյեմբերի 2-ին կայացված դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է 2008 և 2009 թթ. կատարած այլ արարքների համար։
Այսինքն՝ սխալ մեկնաբանելով ՀՀ ազգային ժողովի 2011 թ. մտյիսի 26-ի որոշման 9-րդ կետի 2-րդ ենթակետը, Դատարանը գտել է, որ կրկին դիտավորյալ հանցանք կատարելու համար Անդրանիկ Դարբինյանի հանդեպ վերջին տասը տարվա ընթացքում նշանակված պատժաչափը չի կրճատվել Հայաստանի Հանրապետության Ազգային ժողովի՝ համաներում հայտարարելու մասին որոշման հիման վրա, պատճառաբանելով, որ քրեական հետապնդման մարմնի կողմից Անդրանիկ Դարբինյանի՝ 2008 և 2009 թվականներին կատարած բոլոր արարքները միաժամանակ բացահայտվելու և նույն քրեական գործի շրջանակներում քննելու դեպքում նշված սահմանափակման բացակայության վերաբերյալ որևէ կասկած չէր կարող լինել։
Դատարանն անտեսել է այն հանգամանքը, որ Անդրանիկ Դարբինյանը կատարել է երկու տարբեր դիտավորյալ հանցագործություններ և անկախ դրանց բացահայտվածության ժամանակահատվածից, դրանցից մեկի համար դատապարտվել է և նրա հանդեպ 2011թ. նոյեմբերի 2-ին կայացված դատավճռով «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թ. մայիսի 26-ի որոշման հիման վրա պատժաչափը կրճատվել է։ Դրա հետևանքով թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա՝ Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է ակնհայտ մեղմ պատժի ու ազատվել պատժից։
Դատարանը հաշվի չի առել այն հանգամանքը, որ դատապարտում է նախկինում դատված անձի, որ պետությանը պատճառված վնասից որևէ գումար չի վերականգնվել ու սահմանելով ակնհայտ անհամաչափ ու մեղմ պատիժ, Անդրանիկ Դարբինյանին ազատել է պատժից, չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի դրույթները և նշանակված պատժին չի գումարել Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ 2011թ. նոյեմբերի 2–ի դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը` խախտելով պատասխանատվության անխուսափելիության և արդարության սկզբունքները;
Մինչդեռ դատարանը սույն քրեական գործով Անդրանիկ Դարբինյանին պետք է դատապարտեր ազատազրկման 4 տարի 6 ամիս ժամանակով ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի դրույթների կիրառմամբ և նշանակված պատժին զումարեր 2011 թ. նոյեմբերի 2-ի դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը։
14. Մեղադրող Բ.Պետրոսյանը խնդրել է Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճիռը` Ա.Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով բեկանել և փոփոխել, Ա.Դարբինյանի նկատմամբ սահմանել համաչափ և արդարացի պատիժ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայի շրջանակներում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի դրույթների կիրառմամբ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարել 2011 թվականի նոյեմբերի 02-ի դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը:

Վերաքննիչ բողոքի պատասխանը
15. Վերաքննիչ բողոքի գրավոր պատասխան է ներկայացրել ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի պաշտպան Հ.Բաղդասարյանը, հայտնելով, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել:
Առաջին ատյանի դատարանը գտել է, որ սույն գործով ռեցիդիվ չկա, քանի որ Ա.Դարբինյանն առաջին անգամ դատապարտվել է 2001 թվականի հոկտեմբերի 12-ին քրեական և զինվորական գործերով Վերաքննիչ դատարանի կողմից, դատվածությունը մարված է: Ինչ վերաբերվում է Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 02-ի դատավճռին, որով սահմանված պատիժը Ա.Դարբինյանը դեռևս կրում է, չի կարող հանդիսանալ պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք, քանի որ սույն գործով մեղսագրվող արարքի կատարման ժամանակ դատվածություն չի ունեցել նախկինում դիտավորությամբ կատարած արարքի համար: Բացի այդ, վերոնշյալ դատավճռով Ա.Դարբինյանը դատապարտվել է նույնպես 2008 և 2009 թվականներին կատարած այլ արարքների համար:
Մեղադրողն իր բողոքում նշել է, որ հաշվի առնելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող հանգամանքները, հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը` միջնորդել է Ա.Դարբինյանին դատապարտել ազատազրկման չորս տարի վեց ամիս ժամկետով, իսկ դատարանը դատապարտել է ազատազրկման երկու տարի ժամկետով:
Տվյալ դեպքում մեղադրողը խախտել է օրենքը և միջնորդել է այնպիսի պատժաչափ, որը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայում չկա:
Գործի նյութերից երևում է, որ Ա.Դարբինյանը 2008 թվականի հոկտեմբեր, 2009 թվականի հունվար և 2009 թվականի փետրվար ամիսներին կատարած գործարքների համար չարամտորեն խուսափել է հարկեր վճարելուց: Այդ ժամանակ գործել է 2008 թվականին գործող քրեական օրենսգիրքը, որի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասը նախատեսել է ազատազրկում` առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
Այդ հոդվածի սանկցիան խստացել և սահմանվել է ազատազրկում երկուսից հինգ տարի ժամկետով 2009 թվականի հունիս ամսից, երբ ՀՀ քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ է կատարվել:
Ինչ վերաբերվում է մեղադրողի պատճառաբանությանը, որ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ համաներում չպետք է կիրառվեր, նույնպես անհիմն է: Համաներման որոշման 9-րդ կետում սահմանված են այն դեպքերը, որոնց առկայության պայմաններում օրենսդիրը բացառել է համաներման կիրառումը:
Համաներման որոշման 9-րդ կետի 2-րդ ենթակետի համաձայն` համաներում չի կիրառվում կրկին դիտավորյալ հանցանք կատարած այն անձանց նկատմամբ, որոնց հանդեպ վերջին 10 տարվա ընթացքում նշանակված պատիժը կրճատվել է համաներում հայտարարելու մասին որոշման հիման վրա:
Այդ սահմանափակումը չի կարող տարածվել Ա.Դարբինյանի նկատմամբ, քանի որ նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը կրճատվել է դատավճռով, իսկ սույն գործով Ա.Դարբինյանը մեղադրվում է 2008-2009թթ. կատարած արարքի համար: 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով նա դատապարտվել է 2008, 2009թթ. կատարած այլ արարքների համար:
Դատարանը դատավճռում արձանագրել է, որ 2008, 2009թթ. Ա.Դարբինյանի կատարած բոլոր արարքների միաժամանակ բացահայտելու և նույն քրեական գործի շրջանակներում քննելու դեպքում նշված սահմանափակման բացակայության վերաբերյալ որևէ կասկած չէր կարող լինել:
Վերոգրյալի հիման վրա խնդրել է մերժել մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը:

16. Մեղադրող Բ.Պետրոսյանը ըստ էության հրաժարվեց բողոքից: Հայտնեց` որ հանցագոծությունների ռեցիդիվը, որպես պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք համարելու և համաներումը չկիրառելու մասով բողոքից հրաժարվում է, որովհետև բողոքում թույլ է տվել վրիպակ: Խնդրեց նաև պարզաբանել, թե հանցագործությունների համակցության դեպքում համաներման ակտը պետք է կիրառվի յուրաքանչյուր հանցագործության վերաբերյալ առանձին, թե ոչ:
Ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանը և պաշտպան Հ.Բաղդասարյանն առարկեցին բողոքի դեմ, խնդրեցին մերժել` Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ:

Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին մեղադրող Բ.Պետրոսյանի ելույթը, ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի և պաշտպան Հ.Բաղդասարյանի պատասխանները, ուսումնասիրելով, վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
17. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<1. Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<. Հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար>>:
Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն. << Այն հանցանքների համար դատվածությունը, որը հանվել կամ մարվել է օրենքով սահմանված կարգով, ինչպես նաև այն հանցանքները, որոնք կատարվել են մինչև անձի տասնութ տարին լրանալը, ռեցիդիվը գնահատելիս հաշվի չեն առնվում>>:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի. <<1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Վերոհիշյալ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները>>:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն. <<Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`…
6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը…>>:
Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ազգային ժողովի 2011 թ. մայիսի 26-ի որոշման 1-ին կետի 1-ին ենթակետի համաձայն. <<1. Պատժից ազատել, բացառությամբ սույն որոշման 8-րդ կետի 4-րդ և 5-րդ ենթակետերով նախատեսված դեպքերի`
1) առավելագույնը երեք տարի ժամկետով ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժների դատապարտված անձանց...>>:
18. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
19. Առաջին ատյանի դատարանը 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճռում` <<Դատարանի իրավական վերլուծություններըը>> բաժնում նշել է.<< Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ ՀՀ ԿԱ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառված «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության տնօրեն Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը, 2008-2009 թվականների ընթացքում հարկման հիմք հանդիսացող փաստաթղթեր չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերի` 4.225.000 ՀՀ դրամ հարկերը վճարելուց: Այսինքն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը կատարել է արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին:
Ապացուցված է Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:
Անդրանիկ Դարբինյանի անձը դրականորեն բնութագրող հանգամանք է բարձրագույն կրթություն ունենալը:
Դատարանն արձանագրում է, որ Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
Դատարանը միաժամանակ հարկ է համարում մանրամասն անդրադառնալ մեղադրանքի կողմի այն դիրքորոշմանը, որ Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք է հանցագործությունների ռեցիդիվը: Սույն քրեական գործում առկա տվյալների համաձայն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը դատապարտվել է երկու անգամ.
առաջինը` Քրեական և զինվորական գործերով Վերաքննիչ դատարանի 2001 թվականի հոկտեմբերի 12-ի դատավճռով, որի դատվածությունը մարված է, և
երկրորդը` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով, որով սահմանված պատիժը դեռևս նա կրում է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար: Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` այն հանցանքների համար դատվածությունը, որը հանվել կամ մարվել է օրենքով սահմանված կարգով, ինչպես նաև այն հանցանքները, որոնք կատարվել են մինչև անձի տասնութ տարին լրանալը, ռեցիդիվը գնահատելիս հաշվի չեն առնվում:
Դատարանը գտնում է, որ ոչ առաջին և ոչ էլ երկրորդ դատվածությունները չեն կարող հիմք հանդիսանալ, որպեսզի Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտել հանցագործությունների ռեցիդիվը, քանի որ մինչև սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արարքի կատարումը` 2008-2009 թվականները, նրա առաջին դատվածությունը օրենքով սահմանված կարգով եղել է մարված, իսկ ինչ վերաբերում է երկրորդ դատվածությանը, ապա դրա վերաբերյալ դատվճիռը կայացվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ին, այսինքն` սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արարքի կատարումից հետո, ինչն օբյեկտիվորեն չի կարող գնահատվել, որպես ռեցիդիվի առկայություն, քանի որ նա սույն քրեական գործով մեղսագրվող արարքի կատարման ժամանակ դատվածություն չի ունեցել նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար: Ավելին` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է նույնպես 2008 և 2009 թվականներին կատարած այլ արարքների համար:
Կատարած արարքի համար ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Անդրանիկ Դարբինյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան դրականորեն բնութագրող տվյալը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև այն, որ Անդրանիկ Դարբինյանի կատարած արարքի համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված է պատիժ նաև ազատազրկման ձևով, գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու համար նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել 2 (երկու) տարի ժամկետով ազատազրկում:
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման (այսուհետ նաև` Համաներման որոշում) 1-ին կետի 1-ին ենթակետի համաձայն` պատժից պետք է ազատել, բացառությամբ այդ որոշման 8-րդ կետի 4-րդ և 5-րդ ենթակետերով նախատեսված դեպքերի, առավելագույնը երեք տարի ժամկետով ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժների դատապարտված անձանց: Նույն որոշման 15-րդ կետի համաձայն` Համաներման որոշումը կիրառվում է այն անձանց նկատմամբ, որոնք հանցագործություն են կատարել մինչև 2011 թվականի մայիսի 1-ը ներառյալ, իսկ Անդրանիկ Դարբինյանը հանրորեն վտանգավոր արարքը կատարել է 2008-2009 թվականների ընթացքում: Համաներման որոշման 9-րդ կետում սահմանված են այն դեպքերը, որոնց առկայության պայմաններում օրենսդիրը բացառել է համաներման կիրառումը: Մասնավորապես` Համաներման որոշման 9-րդ կետի 2-րդ ենթակետի համաձայն` համաներումը չի կիրառվում կրկին դիտավորյալ հանցանք կատարած այն անձանց նկատմամբ, որոնց հանդեպ վերջին տասը տարվա ընթացքում նշանակված պատիժը կրճատվել է ՀՀ Ազգային ժողովի` համաներում հայտարարելու մասին որոշման հիման վրա: Դատարանը գտնում է, որ նշված սահմանափակումը չի կարող տարածվել սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ, քանի որ սույն քրեական գործում առկա տվյալների համաձայն` նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման հիման վրա կրճատվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ին կայացված դատավճռով, իսկ սույն քրեական գործով նա մեղադրվում է 2008-2009 թվականներին կատարած արարքի համար, ավելին` ինչպես Դատարանը նկատել է վերոգրյալում` 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է 2008 և 2009 թվականներին կատարած այլ արարքների համար: Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ քրեական հետապնդման մարմնի կողմից Անդրանիկ Դարբինյանի` 2008 և 2009 թվականներին կատարած բոլոր արարքները միաժամանակ բացահայտելու և նույն քրեական գործի շրջանակներում քննելու դեպքում նշված սահմանափակման բացակայության վերաբերյալ որևէ կասկած չէր կարող լինել: Դատարանի նման դիրքորոշումը բխում է նաև Անդրանիկ Դարբինյանի իրավունքներն ու օրինական շահերն ապահովելու անհրաժեշտությունից: Ինչ վերաբերում է Համաներման որոշման 9-րդ կետով նախատեսված մյուս սահմանափակումներին, որոնք կարող են արգելք հանդիսանալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ Համաներման որոշման կիրառման համար, ապա սույն քրեական գործի նյութերում բացակայում են դրանց առկայության մասին վկայող փաստական տվյալները:
Հիմք ընդունելով վերը նշվածը` Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանին Համաներման որոշման կիրառմամբ պետք է ազատել նշանակված պատժից…>>:/քրեական գործ, հատոր 3 էջ 86-93/
20. Որոշման 17-րդ և 18-րդ կետերում նշված հոդվածների բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրվող ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Առաջին ատյանի դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, ըստ էության բազմակողմանի ստուգման ու օբյեկտիվ գնահատության է ենթարկել մեղադրողի վերաքննիչ բողոքում մատնանշված բոլոր հանգամանքները, այդ թվում ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը և հետևանքները, անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, մասնավորապես, պատասխանատ-վությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը` վերջինիս նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ:
Առաջին ատյանի դատարանը, հաշվի առնելով Ա.Դարբինյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրա անձը, նաև վերաքննիչ բողոքում նշված հանգամանքները` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված նաև այլընտրանքային պատժի` տուգանքի առկայության պայմաններում հիմնավոր կերպով գտել է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկման ձևով:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը համապատասխանում է նրա ն կատարած հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է վերջինիս ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար և կարող է ապահովել պատժի նպատակները` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված համարելով, որ Ա.Դարբինյանն իրեն մեղսագրված հանցանքը կատարել է «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ԱԺ 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշման ընդունումից առաջ, հիմնավոր կերպով կիրառել է նշված որոշման 1-ին կետի 1-ին ենթակետը` ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանին ազատել` նշանակված պատժից:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը հիմնավոր կերպով գտել է, որ չնայած ամբաստանյալը նախկինում դատապարտվել է, սակայն համարվում է չդատված, որովհետև մինչև սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արարքի կատարումը` 2008-2009 թվականները, նրա առաջին դատվածությունը օրենքով սահմանված կարգով եղել է մարված, իսկ սույն դատավճռով մեղսագրված արարքը ամբաստանյալը կատարել է նախքան առաջին գործով` 2011 թվականի նոյեմբերի 02-ի դատավճիռը կայացնելը: Ինչն օբյեկտիվորեն չի կարող գնահատվել որպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածով նախատեսված ռեցիդիվի առկայություն, նկատի ունենալով, որ սույն քրեական գործով մեղսագրվող արարքի կատարման ժամանակ ամբաստանյալը դատվածություն չի ունեցել նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար:
Վերոհիշյալ հանգամանքները նկատի ունենալով` դատավճռում պատշաճ պատճառաբանելով, ղեկավարվելով օրենքի պահանջներով` Առաջին ատյանի դատարանը հիմնավոր հետևություն է արել, որ 2011 թվականի նոյեմբերի 02-ի դատավճռով Ա.Դարբինյանի նկատմամբ Համաներման որոշման կիրառման փաստը չի կարող դիտվել որպես վերջինիս նկատմամբ քննարկվող դատավճռով Համաներման որոշման կիրառումը սահմանափակող հանգամանք: Համաներման որոշումը ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ ենթակա է կիրառման յուրաքանչյուր մեղսագրված արարքի համար առանձին: Օրենքի այդ պահանջով է ղեկավարվել Առաջին ատյանի դատարանը` վերոհիշյալ դատավճռով ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ համաներման որոշումը կիրառելիս:
Նման հետևության հանգելու համար Վերաքննիչ դատարանը հիմք է ընդունում Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ՍԴ3/0013/01/11 նախադեպային որոշման 22-րդ կետի դրույթները, համաձայն որի. <<…հանցագոր-ծությունների համակցության այն դեպքերում, երբ համաներումը բոլոր հանցանքների նկատմամբ կիրառելի է, ապա դատարանը պարտավորեցված է համաներման ակտը (տվյալ դեպքում` խնդրո առարկա Համաներման ակտը) կիրառել յուրաքանչյուր հանցագործության վերաբերյալ առանձին: Այդ առումով էական նշանակություն չունի, թե համաներման կիրառման արդյունքում անձի նկատմամբ պետք է դադարեցվի քրեական հետապնդումը, թե նա պետք է ազատվի նշանակված պատժից: …
…Հակառակ պարագայում կարող է տեղի ունենալ անձի նյութական իրավունքի խախտում, այն է` համաներման ակտի կիրառման սահմանափակման բացակայության պայմաններում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատիժները լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելու միջոցով կարող է սահմանվել վերջնական այնպիսի պատիժ, որից ազատելու հնարավորություն համաներումը չի նախատեսում, այլ անձը կարող է միայն ակնկալել պատժաչափի չկրած մասը կրճատելու հնարավորություն: Արդյունքում կստացվի, որ համաներումը նրա նկատմամբ չկիրառվեց այնպես, ինչպես նախատեսում էր օրենքը: Այլ կերպ ասած` անձը կենթարկվի պատժի` առանց օրենքի, ինչը «չկա հանցագործություն և պատիժ, եթե այն սահմանված չէ օրենքով» nullum crimen, nulla poena sine lege սկզբունքի խախտում է>>:
Վերաքննիչ դատարանը ևս գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի պատճառաբանությունները հիմնավոր են և Համաներման որոշման 9–րդ կետի 2-րդ ենթակետի սահմանափակումները տվյալ դեպքում կիրառելի չեն: Հետևաբար, բացակայում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կիրառման հիմքերը:
21. Վերոգրյալ հիմնավորմամբ Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատիժն արդարացի է, օրինական ու հիմնավորված, հետևաբար նշանակված պատժի մասով դատավճիռը բեկանելու օբյեկտիվ հիմքեր չկան և վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ նրա վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճիռը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ հոդվածով, 394-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, 402-րդ, 404-րդ հոդվածներով, 412-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 418-րդ հոդվածով Վերաքննիչ դատարանը
ՈՐՈՇԵՑ
1. Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ ՀՀ գլխավոր դատախազության կոռուպցիոն և կազմակերպված հանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Բ.Պետրոսյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
2. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ե.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ

Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
ԵԿԴ/0084/01/12





ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԴԱՏԱՐԱՆ

ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

«18» հուլիսի 2012թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը (այսուհետ` Դատարան)

Նախագահող դատավոր Մ.Պապոյան
դատական նիստերի քարտուղար Ռ.Ավետյան
մեղադրող Բ.Պետրոսյան
պաշտպան Հ.Բաղդասարյան

դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի` ծնված 1979 թվականի փետրվարի 20-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չամուսնացած, աշխատել է «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության տնօրեն, հաշվառված է Երևան քաղաքի Շինարարների փողոցի 35-րդ շենքի 70-րդ բնակարանում, մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով, խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2011 թվականի մարտի 28-ին ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի հետաքննության վարչության 1-ին բաժնի հետաքննիչ Ա.Գևորգյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 83157811 քրեական գործը:
2011 թվականի մարտի 30-ին ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի քննչական վարչության քննիչ Ա.Գասպարյանի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2011 թվականի ապրիլի 4-ին ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի քննչական վարչության քննիչ Հ.Ավետյանի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2012 թվականի մարտի 27-ին ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի քննչական վարչության քննիչ Հ.Ավետյանի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործով Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2012 թվականի մայիսի 21-ին Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի վերաբերյալ թիվ 83157811 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան, որտեղ քրեական գործին շնորհվել է ԵԿԴ/0084/01/12 համարը:
Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով` այն արարքի համար, որ նա, հանդիսանալով ՀՀ ԿԱ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառված «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության տնօրեն, 2008-2009 թվականն ընկած ժամանակահատվածում, խախտելով «Շահութահարկի մասին» ՀՀ օրենքի 46-րդ և 50-րդ հոդվածների, «ԱԱՀ-ի մասին» ՀՀ օրենքի 20-րդ, 32-րդ և 33-րդ հոդվածների պահանջները, «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության 2008-2009 թվականների գործունեության վերաբերյալ հարկային տեսչություն օրենսդրությամբ նախատեսված հաշվետվություններ, շահութահարկի և ԱԱՀ-ի հաշվարկներ ու որպես մատակարար իր կողմից դուրս գրված հարկային հաշիվների վերաբերյալ տեղեկություններ չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերով` 4.225.000 ՀՀ դրամ գումարի հարկերը վճարելուց, այդ թվում` շահութահարկ` 2.112.500 ՀՀ դրամ, ԱԱՀ` 2.112.500 ՀՀ դրամ:
2. Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանը դատական քննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և, օգտվելով իր իրավունքից, հրաժարվեց ցուցմունք տալ:
Ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանը նախնական քննության ընթացքում նույնպես իրեն մեղավոր չի ճանաչել և օգտվելով իր իրավունքից` հրաժարվել է ցուցմունք տալ:
Վկա Կարեն Սահակյանը դատական քննության ընթացքում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ-ի օպերատիվ-հետախուզական վարչության 9-րդ բաժնում` որպես ավագ օպեր-լիազոր: Քննիչի որոշմամբ քրեական գործի շրջանակներում անհրաժեշտ է եղել «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունում կատարել բյուջեի հետ փոխհարաբերությունների ճշտության ստուգում: Իրենց տրամադրվել են որոշ նյութեր, ինչպես նաև հնարավորություն է տրվել ծանոթանալու քրեական գործում առկա մյուս նյութերին: Իրենք ստուգումն իրականացրել են քննիչի կողմից քրեական գործի ընթացքում ձեռք բերված նյութերի, ինչպես նաև տեղեկատվական բազայում առկա տեղեկատվության հիման վրա, քանի որ Անդրանիկ Դարբինյանը որևէ փաստաթուղթ չի կարողացել տրամադրել: Ստուգման արդյունքում պարզվել է, որ Անդրանիկ Դարբինյանը գործարքներ է կատարած եղել, այսինքն` ապրանքներ է առաքած եղել և դրանց մասով հաշվապահական և հարկային հաշվետվություններ չի ներկայացրել հարկային տեսչություն: Իրենց ստուգումն ընդգրկել է «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության ստեղծման օրվանից` 2008 թվականից մինչև 2011 թվականը: Ստուգման հանձնարարականում ներառված է եղել երեք օպեր-լիազոր` ինքը, Տիգրան Գյուլումյանն ու Արման Ալանակյանը:
Վկա Տիգրան Գյուլումյանը դատական քննության ընթացքում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ-ի օպերատիվ-հետախուզական վարչության 9-րդ բաժնում` որպես ավագ օպեր-լիազոր: Քննիչի որոշման հիման վրա` ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ-ի նախագահի հանձնարարագրի համաձայն` իրենք ստուգում են իրականացրել «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունում: Քննիչի կողմից տրամադրված նյութերի և իրենց տեղեկատվական բազայում առկա տվյալների հիման վրա կատարվել է ստուգում: Որքան հիշում է` «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունը գործարքներ է կատարած եղել 2008-2009 թվականներին, որոնց մասով հաշվետվություններ ներկայացված չեն եղել:
Վկա Աշոտ Հակոբյանը դատական քննության ընթացքում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ ինքը «Էլեկտրոշին» ՍՊ ընկերության տնօրենն է: Մինչև 2009 թվականն ինքն Անդրանիկ Դարբինյանի ղեկավարած «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության հետ 3-4 գործարք է կատարել: Նրա կողմից իրեն մատակարարվել է աղյուս, ավազ, քար, մալուխ և այլն: Իր կողմից մատակարարված ապրանքների դիմաց վճարումները կատարվել են փոխանցումով, և այնպիսի դեպք չի եղել, որ ապրանք չմատակարարվի, և ապրանքներ տրամադրելու վերաբերյալ կազմվի փաստաթուղթ: Որքան հիշում է` 2008 թվականի հոկտեմբերին կատարված գործարքի արժեքը կազմել է մոտ 6.000.000 ՀՀ դրամ, իսկ 2009 թվականի հունվարին կատարված գործարքի արժեքը` մոտ 6.150.000 ՀՀ դրամ:
Վկա Գևորգ Մինասյանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի մայիսի 6-ին ինքը` որպես անհատ ձեռնարկատեր գրանցվել է պետական ռեգիստրում և հաշվառվել սկզբից Էրեբունու հարկային տեսչությունում, ապա` 2009 թվականից, Արաբկիրի հարկային տեսչությունում: 2011 թվականից զբաղվել է կարի արտադրությամբ, գործունեությունն իրականացրել է Երևան քաղաքում` Հ.Հակոբյան 3 հասցեում: Սկզբում գործունեություն չի ծավալել, որի մասին համապատասխան դիմում է ներկայացրել Արաբկիրի հարկային տեսչություն: «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության հետ ինքը կատարել է մեկ գործարք, այն է` նշված ընկերությունից 2009 թվականի փետրվարի 13-ին ձեռք է բերել կտորեղեն` 450.000 ՀՀ դրամի, ներառյալ` 75.000 ՀՀ դրամ ավելացված արժեքի հարկը: Գումարը վճարել է բանկային փոխանցմամբ: Ապրանքն իրեն մատակարարվել է նույն օրը, և նույն օրն ինքը համապատասխան ռեկվիզիտներով բանկային փոխանցման միջոցով կատարել է վճարում, իսկ դրա վերաբերյալ հաշիվ-ապրանքագիրն ավելի ուշ է տրվել, սակայն ամեն դեպքում ոչ ուշ, քան մինչև եռամսյակի համար հաշվետվություն ներկայացնելու ժամկետը: Նշված ընկերության տնօրենի անունն ու ազգանունը չի հիշում, քանի որ դեպքից անցել է մոտ 3 տարի, և նախկինում ինքն այդ ընկերության հետ առնչություն չի ունեցել:
ՀՀ ԱՆ իրավաբանական անձանց պետական ռեգիստրի գործակալության պետի 2011 թվականի մարտի 3-ի թիվ 3-2/0573-11 գրության համաձայն` պետական միասնական գրանցամատյանում առկա է «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունը, որի տվյալները 2011 թվականի մարտի 3-ի դրությամբ հետևյալն են` գրանցման համար` 273.110.04832, գրանցման օրը` 2008 թվականի փետրվարի 29, վկայական` 03Ա079805, հասցե` Նորք-Մարաշ, Սայաթ-Նովա 19, կանոնադրական կապիտալը` 50.000 դրամ, գործադիր մարմնի ղեկավար և հիմնադիր` Անդրանիկ Դարբինյան` ԱՀ 0469940, Շինարարների 35-70:
ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչության 2010 թվականի նոյեմբերի 19-ի թիվ 33-6/67808/10 գրության համաձայն` «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունը ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառվել է 2008 թվականի մարտի 3-ին:
Փորձագետի 2012 թվականի փետրվարի 28-ի թիվ 01481209 եզրակացության համաձայն.
-ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ ՕՀՎ 9-րդ բաժնի աշխատակիցների կողմից «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունում ստուգման արդյունքում 2011 թվականի դեկտեմբերի 30-ին կազմված թիվ 1001428 ակտում արձանագրված լրացուցիչ հարկային պարտավորությունների հաշվարկները կատարվել են փաստաթղթային ստուգման մեթոդով, որը ճիշտ է, դրանք բխում են ընկերության հարկային և քրեական գործի նյութերից, ստուգվող ժամանակահատվածում գործող և ստուգման ակտում արձանագրված դրվագներին վերաբերող օրենքներից, նորմատիվ ակտերի պահանջներից, իսկ առաջացած հարկային պարտավորությունները զուտ հարկային հաշվառման տեսանկյունից արդյունք են ընկերության կողմից «Շահութահարկի մասին» ՀՀ օրենքի 46-րդ, «ԱԱՀ-ի մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ և 20-րդ հոդվածների պահանջների համաձայն իր գրանցման վայրի հարկային մարմնին շահութահարկի և ԱԱՀ-ի հաշվարկներ ու որպես մատակարար իր կողմից դուրս գրված հարկային հաշիվների վերաբերյալ տեղեկություններ չներկայացնելու և «Շահութահարկի մասին» ՀՀ օրենքի 50-րդ հոդվածի, «ԱԱՀ-ի մասին» ՀՀ օրենքի 32-րդ հոդվածի պահանջների համաձայն ԱԱՀ-ի գումարները պետական բյուջե չվճարելու:
-«Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունում ստուգման ընթացքում օգտագործվել են բոլոր անհրաժեշտ փաստաթղթերը և կիրառման ենթակա նորմատիվ իրավական ակտերը:
-Ճիշտ և հիմնավորված են ընկերության կողմից թույլ տրված խախտումների, բյուջե գանձման ենթական գումարի չափերի վերաբերյալ ստուգման ակտում արձանագրված հետևությունները:
-Ստուգված ժամանակաշրջանում «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունում լրացուցիչ հարկային պարտավորությունները, ըստ առանձին հարկատեսակների` տույժ և տուգանքներով հանդերձ, ընդամենը կազմում է` 10.778.186 ՀՀ դրամ, այդ թվում` շահութահարկ` 2.112.500 ՀՀ դրամ, ԱԱՀ` 2.112.500 ՀՀ դրամ, ընդամենը հարկ` 4.225.000 ՀՀ դրամ, տուգանքներ` 4.240.000 ՀՀ դրամ, տույժեր` 2.313.186 ՀՀ դրամ, ընդամենը տույժ և տուգանքներ` 6.553.186 ՀՀ դրամ:
Փորձագետի 2012 թվականի փետրվարի 28-ի թիվ 01481209 եզրակացությանը կից գրության համաձայն` փորձաքննության արժեքը կազմել է 82.800 (ութսուներկու հազար ութ հարյուր) ՀՀ դրամ:
ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի պահանջագրի համաձայն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը`
-Տավուշի մարզի առաջին ատյանի դատարանի 2000 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել Քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ կետով, 265-րդ հոդվածի «ա» կետով, 248-րդ հոդվածի «ա» կետով, 206-րդ հոդվածով և դատապարտվել ազատազրկման` 5 տարի ժամկետով: Քրեական և զինվորական գործերով վերաքննիչ դատարանի 2001 թվականի հոկտեմբերի 12-ի դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել Քրեական օրենսգրքի 265-րդ հոդվածի «ա» կետով, 248-րդ հոդվածի «ա» կետով և Քրեական օրենսգրքի 37-րդ հոդվածի կիրառմամբ դատապարտվել ազատազրկման` 2 տարի 6 ամիս ժամկետով: 2002 թվականի նոյեմբերի 18-ին ազատվել է պատիժը կրելուց:
-Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել ազատազրկման` 4 (չորս) տարի ժամկետով` պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ից: «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման 8-րդ կետի 5-րդ ենթակետի կիրառմամբ Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի պատժաչափի չկրած մասը կրճատվել է մեկ քառորդով:
Կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու մասին միջնորդությունը քննության առնելու մասին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի ապրիլի 2-ի որոշման համաձայն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է կալանավորումը, կալանավորման սկիզբը հաշվվել է 2011 թվականի ապրիլի 2-ից:
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Վերոգրյալ ապացույցների հիման վրա Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ ՀՀ ԿԱ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառված «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության տնօրեն Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը, 2008-2009 թվականների ընթացքում հարկման հիմք հանդիսացող փաստաթղթեր չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերի` 4.225.000 ՀՀ դրամ հարկերը վճարելուց: Այսինքն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը կատարել է արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին:
Ապացուցված է Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:
Անդրանիկ Դարբինյանի անձը դրականորեն բնութագրող հանգամանք է բարձրագույն կրթություն ունենալը:
Դատարանն արձանագրում է, որ Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
Դատարանը միաժամանակ հարկ է համարում մանրամասն անդրադառնալ մեղադրանքի կողմի այն դիրքորոշմանը, որ Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք է հանցագործությունների ռեցիդիվը: Սույն քրեական գործում առկա տվյալների համաձայն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը դատապարտվել է երկու անգամ.
առաջինը` Քրեական և զինվորական գործերով վերաքննիչ դատարանի 2001 թվականի հոկտեմբերի 12-ի դատավճռով, որի դատվածությունը մարված է, և
երկրորդը` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով, որով սահմանված պատիժը դեռևս նա կրում է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար: Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` այն հանցանքների համար դատվածությունը, որը հանվել կամ մարվել է օրենքով սահմանված կարգով, ինչպես նաև այն հանցանքները, որոնք կատարվել են մինչև անձի տասնութ տարին լրանալը, ռեցիդիվը գնահատելիս հաշվի չեն առնվում:
Դատարանը գտնում է, որ ոչ առաջին և ոչ էլ երկրորդ դատվածությունները չեն կարող հիմք հանդիսանալ, որպեսզի Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտել հանցագործությունների ռեցիդիվը, քանի որ մինչև սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արաքի կատարումը` 2008-2009 թվականները, նրա առաջին դատվածությունը օրենքով սահմանված կարգով եղել է մարված, իսկ ինչ վերաբերում է երկրորդ դատվածությանը, ապա դրա վերաբերյալ դատվճիռը կայացվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ին, այսինքն` սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արաքի կատարումից հետո, ինչն օբյեկտիվորեն չի կարող գնահատվել, որպես ռեցիդիվի առկայություն, քանի որ նա սույն քրեական գործով մեղսագրվող արաքի կատարման ժամանակ դատվածություն չի ունեցել նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար: Ավելին` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է նույնպես 2008 և 2009 թվականներին կատարած այլ արարքների համար:
Կատարած արարքի համար ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Անդրանիկ Դարբինյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան դրականորեն բնութագրող տվյալը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև այն, որ Անդրանիկ Դարբինյանի կատարած արարքի համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված է պատիժ նաև ազատազրկման ձևով, գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու համար նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել 2 (երկու) տարի ժամկետով ազատազրկում:
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման (այսուհետ նաև` Համաներման որոշում) 1-ին կետի 1-ին ենթակետի համաձայն` պատժից պետք է ազատել, բացառությամբ այդ որոշման 8-րդ կետի 4-րդ և 5-րդ ենթակետերով նախատեսված դեպքերի, առավելագույնը երեք տարի ժամկետով ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժների դատապարտված անձանց: Նույն որոշման 15-րդ կետի համաձայն` Համաներման որոշումը կիրառվում է այն անձանց նկատմամբ, որոնք հանցագործություն են կատարել մինչև 2011 թվականի մայիսի 1-ը ներառյալ, իսկ Անդրանիկ Դարբինյանը հանրորեն վտանգավոր արարքը կատարել է 2008-2009 թվականների ընթացքում: Համաներման որոշման 9-րդ կետում սահմանված են այն դեպքերը, որոնց առկայության պայմաններում օրենսդիրը բացառել է համաներման կիրառումը: Մասնավորապես` Համաներման որոշման 9-րդ կետի 2-րդ ենթակետի համաձայն` համաներումը չի կիրառվում կրկին դիտավորյալ հանցանք կատարած այն անձանց նկատմամբ, որոնց հանդեպ վերջին տասը տարվա ընթացքում նշանակված պատիժը կրճատվել է ՀՀ Ազգային ժողովի` համաներում հայտարարելու մասին որոշման հիման վրա: Դատարանը գտնում է, որ նշված սահմանափակումը չի կարող տարածվել սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ, քանի որ սույն քրեական գործում առկա տվյալների համաձայն` նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման հիման վրա կրճատվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ին կայացված դատավճռով, իսկ սույն քրեական գործով նա մեղադրվում է 2008-2009 թվականներին կատարած արարքի համար, ավելին` ինչպես Դատարանը նկատել է վարոգրյալում` 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է 2008 և 2009 թվականներին կատարած այլ արարքների համար: Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ քրեական հետապնդման մարմնի կողմից Անդրանիկ Դարբինյանի` 2008 և 2009 թվականներին կատարած բոլոր արարքները միաժամանակ բացահայտելու և նույն քրեական գործի շրջանակներում քննելու դեպքում նշված սահամանափակման բացակայության վերաբերյալ որևէ կասկած չէր կարող լինել: Դատարանի նման դիրքորոշումը բխում է նաև Անդրանիկ Դարբինյանի իրավունքներն ու օրինական շահերն ապահովելու անհրաժեշտությունից: Ինչ վերաբերում է Համաներման որոշման 9-րդ կետով նախատեսված մյուս սահմանափակումներին, որոնք կարող են արգելք հանդիսանալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ Համաներման որոշման կիրառման համար, ապա սույն քրեական գործի նյութերում բացակայում են դրանց առկայության մասին վկայող փաստական տվյալները:
Հիմք ընդունելով վերը նշվածը` Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանին Համաներման որոշման կիրառմամբ պետք է ազատել նշանակված պատժից:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 374-րդ հոդվածի համաձայն` ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժը կրելուց ազատելով մեղադրական դատավճիռ կայացնելու դեպքում, եթե ամբաստանյալը կալանքի տակ է գտնվում, դատարանը նրան անհապաղ ազատում է կալանքից դատական նիստի դահլիճում: Քանի որ Անդրանիկ Դարբինյանը վերոնշյալ հիմնավորմամբ պետք է ազատվի պատիժը կրելուց, ուստի նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է վերացնել:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը լուծում է այն հարցը, թե քաղաքացիական հայցը ենթակա է արդյոք բավարարման, ում օգտին և ինչ չափով։
Սույն քրեական գործով քաղաքացիական հայց է ներկայացրել ՀՀ գլխավոր դատախազությունը` խնդրելով Անդրանիկ Դարբինյանից հօգուտ պետբյուջեի բռնագանձել տարբեր հարկատեսակների գծով 4.225.000 ՀՀ դրամ: Դատարանը գտնում է, որ Անդրանիկ Դարբինյանի դեմ ներկայացված քաղաքացիական հայցի պահանջը պետք է բավարարել, և Անդրանիկ Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնաս, պետք է բռնագանձել 4.225.000 ՀՀ դրամ, քանի որ սույն քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով հաստատվում է, որ Հայաստանի Հանրապետությանը հանցագործությամբ պատճառվել է 4.225.000 ՀՀ դրամի վնաս:
Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մաuի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսերը ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ քաղաքացիական հայցը վերոնշյալ հիմնավորմամբ պետք է բավարարվի: Բռնագանձման ենթակա չեն նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ և 4-6-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերը, քանի որ 4-րդ և 6-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսեր ընդհանրապես չկան, իսկ 2-րդ և 5-րդ կետերով նախատեսված ծախսերի վերաբերյալ տվյալները բացակայում են: Ավելին` նման պահանջ դատարանին չի ներկայացվել: Ինչ վերաբերում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով նախատեսված դատական ծախսին, ապա Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության պետք է բռնագանձել դատահաշվապահական փորձաքննության գումարը` 82.800 ՀՀ դրամը (հիմք` փորձագետի 2012 թվականի փետրվարի 28-ի թիվ 01481209 եզրակացությանը կից գրություն):
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ, 169-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ և 369-372-րդ հոդվածներով` Դատարանը
ՎՃՌԵՑ

Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և պատիժ նշանակել ազատազրկում` 2 (երկու) տարի ժամկետով:
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման 1-ին կետի 1-ին ենթակետի կիրառմամբ Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանին պատժից ազատել:
Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, վերացնել:
ՀՀ գլխավոր դատախազության քաղաքացիական հայցը բավարարել. Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնաս, բռնագանձել 4.225.000 (չորս միլիոն երկու հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամ:
Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես դատական ծախս, բռնագանձել 82.800 (ութսուներկու հազար ութ հարյուր) ՀՀ դրամ:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական վերաքննիչ դատարան` հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0084/01/12
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 21-05-2012
Քրեական գործի համարը 0084/01/12
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն ՀՀ Գլխավոր դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 83157811
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Անդրանիկ Դարբինյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա, հանդիսանալով ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառված <<Հայր և որդի Դարբինյաններ>> ՍՊ ընկերության տնօրեն, 2008–2009թթ. ընկած ժամանակահատվածում, խախտելով «Շահութահարկի մասին» ՀՀ օրենքի 46-րդ ն 50-րդ հոդվածների, «ԱԱՀ-ի մասին>> ՀՀ օրենքի 20-րդ, 32-րդ և 33-րդ հոդվածների պահանջները, <<Հայր ն որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության 2008– 2009թթ. գործունեության վերաբերյալ հարկային տեսչություն օրենսդրությամբ նախատեսված հաշվետվություններ, շահութահարկի և ԱԱՀ–ի հաշվարկներ ու որպես մատակարար իր կողմից դուրս գրված հարկային հաշիվների վերաբերյալ տեղեկություններ չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերով՝ 4.225.000 դրամ գումարի հարկերը վճարելուց, այդ թվում շահութահարկ՝ 2.112.500 դրամ, ԱԱՀ՝ 2.112.500 դրամ։
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Անդրանիկ
Ազգանուն Դարբինյան
Հայրանուն Կարապետի
Հասցե ---------------
Ծննդյան օր ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 7.20
Չափահաս Այո
Մակագրել
Երբ 21-05-2012
Նախագահող դատավոր
Անուն Մխիթար
Ազգանուն Պապոյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 22-05-2012
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 22-05-2012
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 22-05-2012
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 13-06-2012
Դատավարության կողմեր Մեղադրող
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր
Անուն Բ
Ազգանուն Պետրոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Անդրանիկ
Ազգանուն Դարբինյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Հենրիկ
Ազգանուն Բաղդասարյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 03-07-2012
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 14-07-2012
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 18-07-2012
Ժամ 16:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացել է
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 18-07-2012
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Անդրանիկ
Ազգանուն Դարբինյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 18-07-2012
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը ԵԿԴ/0084/01/12





ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ԵՐԵՎԱՆ ՔԱՂԱՔԻ ԿԵՆՏՐՈՆ ԵՎ ՆՈՐՔ-ՄԱՐԱՇ ՎԱՐՉԱԿԱՆ ՇՐՋԱՆՆԵՐԻ
ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ ԻՐԱՎԱՍՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ԱՏՅԱՆԻ ԴԱՏԱՐԱՆ

ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

«18» հուլիսի 2012թ. ք.Երևան

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը (այսուհետ` Դատարան)

Նախագահող դատավոր Մ.Պապոյան
դատական նիստերի քարտուղար Ռ.Ավետյան
մեղադրող Բ.Պետրոսյան
պաշտպան Հ.Բաղդասարյան

դռնբաց դատական նիստում քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի`
Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի` ծնված 1979 թվականի փետրվարի 20-ին Երևան քաղաքում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, չամուսնացած, աշխատել է «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության տնօրեն, հաշվառված է Երևան քաղաքի Շինարարների փողոցի 35-րդ շենքի 70-րդ բնակարանում, մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով, խափանման միջոց է ընտրվել կալանավորումը:
1. Գործի դատավարական նախապատմությունը.
2011 թվականի մարտի 28-ին ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի հետաքննության վարչության 1-ին բաժնի հետաքննիչ Ա.Գևորգյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել է թիվ 83157811 քրեական գործը:
2011 թվականի մարտի 30-ին ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի քննչական վարչության քննիչ Ա.Գասպարյանի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2011 թվականի ապրիլի 4-ին ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի քննչական վարչության քննիչ Հ.Ավետյանի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ:
2012 թվականի մարտի 27-ին ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի քննչական վարչության քննիչ Հ.Ավետյանի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործով Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով:
2012 թվականի մայիսի 21-ին Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի վերաբերյալ թիվ 83157811 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան, որտեղ քրեական գործին շնորհվել է ԵԿԴ/0084/01/12 համարը:
Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով` այն արարքի համար, որ նա, հանդիսանալով ՀՀ ԿԱ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառված «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության տնօրեն, 2008-2009 թվականն ընկած ժամանակահատվածում, խախտելով «Շահութահարկի մասին» ՀՀ օրենքի 46-րդ և 50-րդ հոդվածների, «ԱԱՀ-ի մասին» ՀՀ օրենքի 20-րդ, 32-րդ և 33-րդ հոդվածների պահանջները, «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության 2008-2009 թվականների գործունեության վերաբերյալ հարկային տեսչություն օրենսդրությամբ նախատեսված հաշվետվություններ, շահութահարկի և ԱԱՀ-ի հաշվարկներ ու որպես մատակարար իր կողմից դուրս գրված հարկային հաշիվների վերաբերյալ տեղեկություններ չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերով` 4.225.000 ՀՀ դրամ գումարի հարկերը վճարելուց, այդ թվում` շահութահարկ` 2.112.500 ՀՀ դրամ, ԱԱՀ` 2.112.500 ՀՀ դրամ:
2. Ապացույցների հետազոտում և գնահատում.
Ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանը դատական քննության ընթացքում առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր չճանաչեց և, օգտվելով իր իրավունքից, հրաժարվեց ցուցմունք տալ:
Ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանը նախնական քննության ընթացքում նույնպես իրեն մեղավոր չի ճանաչել և օգտվելով իր իրավունքից` հրաժարվել է ցուցմունք տալ:
Վկա Կարեն Սահակյանը դատական քննության ընթացքում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ-ի օպերատիվ-հետախուզական վարչության 9-րդ բաժնում` որպես ավագ օպեր-լիազոր: Քննիչի որոշմամբ քրեական գործի շրջանակներում անհրաժեշտ է եղել «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունում կատարել բյուջեի հետ փոխհարաբերությունների ճշտության ստուգում: Իրենց տրամադրվել են որոշ նյութեր, ինչպես նաև հնարավորություն է տրվել ծանոթանալու քրեական գործում առկա մյուս նյութերին: Իրենք ստուգումն իրականացրել են քննիչի կողմից քրեական գործի ընթացքում ձեռք բերված նյութերի, ինչպես նաև տեղեկատվական բազայում առկա տեղեկատվության հիման վրա, քանի որ Անդրանիկ Դարբինյանը որևէ փաստաթուղթ չի կարողացել տրամադրել: Ստուգման արդյունքում պարզվել է, որ Անդրանիկ Դարբինյանը գործարքներ է կատարած եղել, այսինքն` ապրանքներ է առաքած եղել և դրանց մասով հաշվապահական և հարկային հաշվետվություններ չի ներկայացրել հարկային տեսչություն: Իրենց ստուգումն ընդգրկել է «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության ստեղծման օրվանից` 2008 թվականից մինչև 2011 թվականը: Ստուգման հանձնարարականում ներառված է եղել երեք օպեր-լիազոր` ինքը, Տիգրան Գյուլումյանն ու Արման Ալանակյանը:
Վկա Տիգրան Գյուլումյանը դատական քննության ընթացքում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ-ի օպերատիվ-հետախուզական վարչության 9-րդ բաժնում` որպես ավագ օպեր-լիազոր: Քննիչի որոշման հիման վրա` ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ-ի նախագահի հանձնարարագրի համաձայն` իրենք ստուգում են իրականացրել «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունում: Քննիչի կողմից տրամադրված նյութերի և իրենց տեղեկատվական բազայում առկա տվյալների հիման վրա կատարվել է ստուգում: Որքան հիշում է` «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունը գործարքներ է կատարած եղել 2008-2009 թվականներին, որոնց մասով հաշվետվություններ ներկայացված չեն եղել:
Վկա Աշոտ Հակոբյանը դատական քննության ընթացքում ցուցմունք տվեց այն մասին, որ ինքը «Էլեկտրոշին» ՍՊ ընկերության տնօրենն է: Մինչև 2009 թվականն ինքն Անդրանիկ Դարբինյանի ղեկավարած «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության հետ 3-4 գործարք է կատարել: Նրա կողմից իրեն մատակարարվել է աղյուս, ավազ, քար, մալուխ և այլն: Իր կողմից մատակարարված ապրանքների դիմաց վճարումները կատարվել են փոխանցումով, և այնպիսի դեպք չի եղել, որ ապրանք չմատակարարվի, և ապրանքներ տրամադրելու վերաբերյալ կազմվի փաստաթուղթ: Որքան հիշում է` 2008 թվականի հոկտեմբերին կատարված գործարքի արժեքը կազմել է մոտ 6.000.000 ՀՀ դրամ, իսկ 2009 թվականի հունվարին կատարված գործարքի արժեքը` մոտ 6.150.000 ՀՀ դրամ:
Վկա Գևորգ Մինասյանը նախնական քննության ընթացքում ցուցմունք է տվել այն մասին, որ 2008 թվականի մայիսի 6-ին ինքը` որպես անհատ ձեռնարկատեր գրանցվել է պետական ռեգիստրում և հաշվառվել սկզբից Էրեբունու հարկային տեսչությունում, ապա` 2009 թվականից, Արաբկիրի հարկային տեսչությունում: 2011 թվականից զբաղվել է կարի արտադրությամբ, գործունեությունն իրականացրել է Երևան քաղաքում` Հ.Հակոբյան 3 հասցեում: Սկզբում գործունեություն չի ծավալել, որի մասին համապատասխան դիմում է ներկայացրել Արաբկիրի հարկային տեսչություն: «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության հետ ինքը կատարել է մեկ գործարք, այն է` նշված ընկերությունից 2009 թվականի փետրվարի 13-ին ձեռք է բերել կտորեղեն` 450.000 ՀՀ դրամի, ներառյալ` 75.000 ՀՀ դրամ ավելացված արժեքի հարկը: Գումարը վճարել է բանկային փոխանցմամբ: Ապրանքն իրեն մատակարարվել է նույն օրը, և նույն օրն ինքը համապատասխան ռեկվիզիտներով բանկային փոխանցման միջոցով կատարել է վճարում, իսկ դրա վերաբերյալ հաշիվ-ապրանքագիրն ավելի ուշ է տրվել, սակայն ամեն դեպքում ոչ ուշ, քան մինչև եռամսյակի համար հաշվետվություն ներկայացնելու ժամկետը: Նշված ընկերության տնօրենի անունն ու ազգանունը չի հիշում, քանի որ դեպքից անցել է մոտ 3 տարի, և նախկինում ինքն այդ ընկերության հետ առնչություն չի ունեցել:
ՀՀ ԱՆ իրավաբանական անձանց պետական ռեգիստրի գործակալության պետի 2011 թվականի մարտի 3-ի թիվ 3-2/0573-11 գրության համաձայն` պետական միասնական գրանցամատյանում առկա է «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունը, որի տվյալները 2011 թվականի մարտի 3-ի դրությամբ հետևյալն են` գրանցման համար` 273.110.04832, գրանցման օրը` 2008 թվականի փետրվարի 29, վկայական` 03Ա079805, հասցե` Նորք-Մարաշ, Սայաթ-Նովա 19, կանոնադրական կապիտալը` 50.000 դրամ, գործադիր մարմնի ղեկավար և հիմնադիր` Անդրանիկ Դարբինյան` ԱՀ 0469940, Շինարարների 35-70:
ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչության 2010 թվականի նոյեմբերի 19-ի թիվ 33-6/67808/10 գրության համաձայն` «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունը ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառվել է 2008 թվականի մարտի 3-ին:
Փորձագետի 2012 թվականի փետրվարի 28-ի թիվ 01481209 եզրակացության համաձայն.
-ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ ՕՀՎ 9-րդ բաժնի աշխատակիցների կողմից «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունում ստուգման արդյունքում 2011 թվականի դեկտեմբերի 30-ին կազմված թիվ 1001428 ակտում արձանագրված լրացուցիչ հարկային պարտավորությունների հաշվարկները կատարվել են փաստաթղթային ստուգման մեթոդով, որը ճիշտ է, դրանք բխում են ընկերության հարկային և քրեական գործի նյութերից, ստուգվող ժամանակահատվածում գործող և ստուգման ակտում արձանագրված դրվագներին վերաբերող օրենքներից, նորմատիվ ակտերի պահանջներից, իսկ առաջացած հարկային պարտավորությունները զուտ հարկային հաշվառման տեսանկյունից արդյունք են ընկերության կողմից «Շահութահարկի մասին» ՀՀ օրենքի 46-րդ, «ԱԱՀ-ի մասին» ՀՀ օրենքի 33-րդ և 20-րդ հոդվածների պահանջների համաձայն իր գրանցման վայրի հարկային մարմնին շահութահարկի և ԱԱՀ-ի հաշվարկներ ու որպես մատակարար իր կողմից դուրս գրված հարկային հաշիվների վերաբերյալ տեղեկություններ չներկայացնելու և «Շահութահարկի մասին» ՀՀ օրենքի 50-րդ հոդվածի, «ԱԱՀ-ի մասին» ՀՀ օրենքի 32-րդ հոդվածի պահանջների համաձայն ԱԱՀ-ի գումարները պետական բյուջե չվճարելու:
-«Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունում ստուգման ընթացքում օգտագործվել են բոլոր անհրաժեշտ փաստաթղթերը և կիրառման ենթակա նորմատիվ իրավական ակտերը:
-Ճիշտ և հիմնավորված են ընկերության կողմից թույլ տրված խախտումների, բյուջե գանձման ենթական գումարի չափերի վերաբերյալ ստուգման ակտում արձանագրված հետևությունները:
-Ստուգված ժամանակաշրջանում «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերությունում լրացուցիչ հարկային պարտավորությունները, ըստ առանձին հարկատեսակների` տույժ և տուգանքներով հանդերձ, ընդամենը կազմում է` 10.778.186 ՀՀ դրամ, այդ թվում` շահութահարկ` 2.112.500 ՀՀ դրամ, ԱԱՀ` 2.112.500 ՀՀ դրամ, ընդամենը հարկ` 4.225.000 ՀՀ դրամ, տուգանքներ` 4.240.000 ՀՀ դրամ, տույժեր` 2.313.186 ՀՀ դրամ, ընդամենը տույժ և տուգանքներ` 6.553.186 ՀՀ դրամ:
Փորձագետի 2012 թվականի փետրվարի 28-ի թիվ 01481209 եզրակացությանը կից գրության համաձայն` փորձաքննության արժեքը կազմել է 82.800 (ութսուներկու հազար ութ հարյուր) ՀՀ դրամ:
ՀՀ ոստիկանության ինֆորմացիոն կենտրոնի պահանջագրի համաձայն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը`
-Տավուշի մարզի առաջին ատյանի դատարանի 2000 թվականի դեկտեմբերի 18-ի դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել Քրեական օրենսգրքի 252-րդ հոդվածի 2-րդ կետով, 265-րդ հոդվածի «ա» կետով, 248-րդ հոդվածի «ա» կետով, 206-րդ հոդվածով և դատապարտվել ազատազրկման` 5 տարի ժամկետով: Քրեական և զինվորական գործերով վերաքննիչ դատարանի 2001 թվականի հոկտեմբերի 12-ի դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել Քրեական օրենսգրքի 265-րդ հոդվածի «ա» կետով, 248-րդ հոդվածի «ա» կետով և Քրեական օրենսգրքի 37-րդ հոդվածի կիրառմամբ դատապարտվել ազատազրկման` 2 տարի 6 ամիս ժամկետով: 2002 թվականի նոյեմբերի 18-ին ազատվել է պատիժը կրելուց:
-Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով և դատապարտվել ազատազրկման` 4 (չորս) տարի ժամկետով` պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ից: «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման 8-րդ կետի 5-րդ ենթակետի կիրառմամբ Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի պատժաչափի չկրած մասը կրճատվել է մեկ քառորդով:
Կալանավորումը որպես խափանման միջոց ընտրելու մասին միջնորդությունը քննության առնելու մասին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի ապրիլի 2-ի որոշման համաձայն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրվել է կալանավորումը, կալանավորման սկիզբը հաշվվել է 2011 թվականի ապրիլի 2-ից:
3. Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
Վերոգրյալ ապացույցների հիման վրա Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ ՀՀ ԿԱ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառված «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության տնօրեն Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը, 2008-2009 թվականների ընթացքում հարկման հիմք հանդիսացող փաստաթղթեր չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերի` 4.225.000 ՀՀ դրամ հարկերը վճարելուց: Այսինքն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը կատարել է արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին:
Ապացուցված է Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:
Անդրանիկ Դարբինյանի անձը դրականորեն բնութագրող հանգամանք է բարձրագույն կրթություն ունենալը:
Դատարանն արձանագրում է, որ Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
Դատարանը միաժամանակ հարկ է համարում մանրամասն անդրադառնալ մեղադրանքի կողմի այն դիրքորոշմանը, որ Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք է հանցագործությունների ռեցիդիվը: Սույն քրեական գործում առկա տվյալների համաձայն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը դատապարտվել է երկու անգամ.
առաջինը` Քրեական և զինվորական գործերով վերաքննիչ դատարանի 2001 թվականի հոկտեմբերի 12-ի դատավճռով, որի դատվածությունը մարված է, և
երկրորդը` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով, որով սահմանված պատիժը դեռևս նա կրում է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար: Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` այն հանցանքների համար դատվածությունը, որը հանվել կամ մարվել է օրենքով սահմանված կարգով, ինչպես նաև այն հանցանքները, որոնք կատարվել են մինչև անձի տասնութ տարին լրանալը, ռեցիդիվը գնահատելիս հաշվի չեն առնվում:
Դատարանը գտնում է, որ ոչ առաջին և ոչ էլ երկրորդ դատվածությունները չեն կարող հիմք հանդիսանալ, որպեսզի Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտել հանցագործությունների ռեցիդիվը, քանի որ մինչև սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արաքի կատարումը` 2008-2009 թվականները, նրա առաջին դատվածությունը օրենքով սահմանված կարգով եղել է մարված, իսկ ինչ վերաբերում է երկրորդ դատվածությանը, ապա դրա վերաբերյալ դատվճիռը կայացվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ին, այսինքն` սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արաքի կատարումից հետո, ինչն օբյեկտիվորեն չի կարող գնահատվել, որպես ռեցիդիվի առկայություն, քանի որ նա սույն քրեական գործով մեղսագրվող արաքի կատարման ժամանակ դատվածություն չի ունեցել նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար: Ավելին` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է նույնպես 2008 և 2009 թվականներին կատարած այլ արարքների համար:
Կատարած արարքի համար ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Անդրանիկ Դարբինյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան դրականորեն բնութագրող տվյալը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև այն, որ Անդրանիկ Դարբինյանի կատարած արարքի համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված է պատիժ նաև ազատազրկման ձևով, գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու համար նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել 2 (երկու) տարի ժամկետով ազատազրկում:
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման (այսուհետ նաև` Համաներման որոշում) 1-ին կետի 1-ին ենթակետի համաձայն` պատժից պետք է ազատել, բացառությամբ այդ որոշման 8-րդ կետի 4-րդ և 5-րդ ենթակետերով նախատեսված դեպքերի, առավելագույնը երեք տարի ժամկետով ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժների դատապարտված անձանց: Նույն որոշման 15-րդ կետի համաձայն` Համաներման որոշումը կիրառվում է այն անձանց նկատմամբ, որոնք հանցագործություն են կատարել մինչև 2011 թվականի մայիսի 1-ը ներառյալ, իսկ Անդրանիկ Դարբինյանը հանրորեն վտանգավոր արարքը կատարել է 2008-2009 թվականների ընթացքում: Համաներման որոշման 9-րդ կետում սահմանված են այն դեպքերը, որոնց առկայության պայմաններում օրենսդիրը բացառել է համաներման կիրառումը: Մասնավորապես` Համաներման որոշման 9-րդ կետի 2-րդ ենթակետի համաձայն` համաներումը չի կիրառվում կրկին դիտավորյալ հանցանք կատարած այն անձանց նկատմամբ, որոնց հանդեպ վերջին տասը տարվա ընթացքում նշանակված պատիժը կրճատվել է ՀՀ Ազգային ժողովի` համաներում հայտարարելու մասին որոշման հիման վրա: Դատարանը գտնում է, որ նշված սահմանափակումը չի կարող տարածվել սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ, քանի որ սույն քրեական գործում առկա տվյալների համաձայն` նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման հիման վրա կրճատվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ին կայացված դատավճռով, իսկ սույն քրեական գործով նա մեղադրվում է 2008-2009 թվականներին կատարած արարքի համար, ավելին` ինչպես Դատարանը նկատել է վարոգրյալում` 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է 2008 և 2009 թվականներին կատարած այլ արարքների համար: Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ քրեական հետապնդման մարմնի կողմից Անդրանիկ Դարբինյանի` 2008 և 2009 թվականներին կատարած բոլոր արարքները միաժամանակ բացահայտելու և նույն քրեական գործի շրջանակներում քննելու դեպքում նշված սահամանափակման բացակայության վերաբերյալ որևէ կասկած չէր կարող լինել: Դատարանի նման դիրքորոշումը բխում է նաև Անդրանիկ Դարբինյանի իրավունքներն ու օրինական շահերն ապահովելու անհրաժեշտությունից: Ինչ վերաբերում է Համաներման որոշման 9-րդ կետով նախատեսված մյուս սահմանափակումներին, որոնք կարող են արգելք հանդիսանալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ Համաներման որոշման կիրառման համար, ապա սույն քրեական գործի նյութերում բացակայում են դրանց առկայության մասին վկայող փաստական տվյալները:
Հիմք ընդունելով վերը նշվածը` Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանին Համաներման որոշման կիրառմամբ պետք է ազատել նշանակված պատժից:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 374-րդ հոդվածի համաձայն` ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժը կրելուց ազատելով մեղադրական դատավճիռ կայացնելու դեպքում, եթե ամբաստանյալը կալանքի տակ է գտնվում, դատարանը նրան անհապաղ ազատում է կալանքից դատական նիստի դահլիճում: Քանի որ Անդրանիկ Դարբինյանը վերոնշյալ հիմնավորմամբ պետք է ազատվի պատիժը կրելուց, ուստի նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, պետք է վերացնել:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի 10-րդ կետի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը լուծում է այն հարցը, թե քաղաքացիական հայցը ենթակա է արդյոք բավարարման, ում օգտին և ինչ չափով։
Սույն քրեական գործով քաղաքացիական հայց է ներկայացրել ՀՀ գլխավոր դատախազությունը` խնդրելով Անդրանիկ Դարբինյանից հօգուտ պետբյուջեի բռնագանձել տարբեր հարկատեսակների գծով 4.225.000 ՀՀ դրամ: Դատարանը գտնում է, որ Անդրանիկ Դարբինյանի դեմ ներկայացված քաղաքացիական հայցի պահանջը պետք է բավարարել, և Անդրանիկ Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնաս, պետք է բռնագանձել 4.225.000 ՀՀ դրամ, քանի որ սույն քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցներով հաստատվում է, որ Հայաստանի Հանրապետությանը հանցագործությամբ պատճառվել է 4.225.000 ՀՀ դրամի վնաս:
Դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մաuի 1-ին կետով նախատեսված դատական ծախսերը ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանից ենթակա չեն բռնագանձման, քանի որ քաղաքացիական հայցը վերոնշյալ հիմնավորմամբ պետք է բավարարվի: Բռնագանձման ենթակա չեն նաև ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ և 4-6-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսերը, քանի որ 4-րդ և 6-րդ կետերով նախատեսված դատական ծախսեր ընդհանրապես չկան, իսկ 2-րդ և 5-րդ կետերով նախատեսված ծախսերի վերաբերյալ տվյալները բացակայում են: Ավելին` նման պահանջ դատարանին չի ներկայացվել: Ինչ վերաբերում է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով նախատեսված դատական ծախսին, ապա Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության պետք է բռնագանձել դատահաշվապահական փորձաքննության գումարը` 82.800 ՀՀ դրամը (հիմք` փորձագետի 2012 թվականի փետրվարի 28-ի թիվ 01481209 եզրակացությանը կից գրություն):
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 168-րդ, 169-րդ, 309-րդ, 357-360-րդ, 365-րդ և 369-372-րդ հոդվածներով` Դատարանը
ՎՃՌԵՑ

Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանին մեղավոր ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և պատիժ նշանակել ազատազրկում` 2 (երկու) տարի ժամկետով:
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման 1-ին կետի 1-ին ենթակետի կիրառմամբ Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանին պատժից ազատել:
Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, վերացնել:
ՀՀ գլխավոր դատախազության քաղաքացիական հայցը բավարարել. Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնաս, բռնագանձել 4.225.000 (չորս միլիոն երկու հարյուր քսանհինգ հազար) ՀՀ դրամ:
Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես դատական ծախս, բռնագանձել 82.800 (ութսուներկու հազար ութ հարյուր) ՀՀ դրամ:
Դատավճիռը կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության քրեական վերաքննիչ դատարան` հրապարակելու օրվանից մեկամսյա ժամկետում:


ԴԱՏԱՎՈՐ Մ.ՊԱՊՈՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 18-07-2012
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 20-08-2012
Էջերի քանակ 3 հատոր` 256, 272, 108
Գործն ուղարկվել է
Գործը ուղարկվել է 20-08-2012
Էջերի քանակը 3 հատոր` 256, 272, 108
ՈՒր(դատարան) Քրեական վերաքննիչ
Ելքի գրության համարը Ե-22278
Գործը բողոքարկվել է
Ամսաթիվ 22-08-2012
Գործը ստացվել է (կատարումն ապահովելու համար, և ... )
Ամսաթիվ 07-11-2012
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 12-11-2012
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 12-11-2012
Էջերի քանակ 256, 272, 182
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 13-11-2012
Էջերի քանակը 256, 272, 182
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0084/01/12
Քրեական վերաքննիչ
Ստացվել է վերաքննիչ բողոք
Ամսաթիվ 30-07-2012
Ամսաթիվ 30-07-2012
Բողոքը բերող անձը
Անուն Բ
Ազգանուն Պետրոսյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Բողոքի բովանդակությունը Անդրանիկ Դարբինյան Բեկանել և փոփոխել Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի /ՀՀ քր օր. 205 հոդ. 1-ին մասով - ազատազրկում 2 տարի ժամկետով., ՀՀ ԱԺ 26.05.2011թ. <<Համաներում հայտարարելու մասին >> որոշման 1-ին կետի 1-ին ենթակետի կիրառմամբ ազատվել է պատժից / / վերաբերյալ 18.07.2012թ ԵԿԴ/0084/01/12 դատավճիռը` նշանակված պատժի մասով , Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ սահմանել համաչափ և արդարացի պատիժ ՀՀ քր օր. 205 հոդ. 1-ին մասի սանկցիայի շրջանակներում , ՀՀ քր.օր. 66 հոդ. դրույթների կիրառմամբ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարել 02.11.2011թ. կայացված դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը :
Բողոքի ստացման կարգը Առձեռն հանձնվել է գրասենյակ
Չափահաս Այո
Մակագրել
Ամսաթիվ 31-07-2012
Նախագահող դատավոր
Անուն Գագիկ
Ազգանուն Ավետիսյան
Քրեական գործի մուտքագրում
Ամսաթիվ 22-08-2012
Կից փաստաթղթեր և իրեղեն ապացույց չկա
Ընդունվել է վարույթ
Ամսաթիվ 22-08-2012
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 17-09-2012
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Չի կայացվել
Պատճառը ՀՀ Կառավարության որոշման համաձայն սեպտեմբերի 17-ը հանգստյան օր լինելու կապակցությամբ հետաձգվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 24-09-2012
Ուղարկվել է ծանուցագիր 18-09-2012
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացվել է
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 27-09-2012
Ժամ 13:00
Նիստերի դահլիճի համարը 2
Նիստը Կայացվել է
Վերաքննիչ բողոքը մերժվել է և ստորադաս դատարանի դատական ակտը թողնվել է անփոփոխ
Անփոփոխ թողնված դատական ակտը Պատճառաբանվել է
Ամսաթիվ 27-09-2012
Ամբաստանյալ
Անուն Անդրանիկ
Ազգանուն Դարբինյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր. դատ. օր. հոդված
Քր.օր. հոդված
Դատական ակտ
Դատական ակտ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների ընդհանուր
իրավասության առաջին ատյանի
դատարանի դատավճիռ
գործ թիվ ԵԿԴ/0084/01/12
նախագահող դատավոր` Մ.Պապոյան

ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ նաև`
Վերաքննիչ դատարան/ ԿԱԶՄՈՎ`

նախագահող դատավոր` Գ. ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ
դատավորներ` Ե.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ
Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ

քարտուղարությամբ` Տ.ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ

մասնակցությամբ`
մեղադրող Բ.ՊԵՏՐՈՍՅԱՆԻ ամբաստանյալ Ա.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆԻ
պաշտպան Հ.ԲԱՂԴԱՍԱՐՅԱՆԻ


2012 թվականի սեպտեմբերի 27-ին Երևան քաղաքում

դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կանոններով քննության առնելով Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան/ 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճռի դեմ ՀՀ գլխավոր դատախազության կոռուպցիոն և կազմակերպված հանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Բ.Պետրոսյանի վերաքննիչ բողոքը
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ հետաքննության վարչության 1-ին բաժնի հետաքնիչ Ա.Գևորգյանի 2011 թվականի մարտի 28-ի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցել է թիվ 83157811 քրեական գործը: /քրեական գործ, հատոր 1 էջ 61-62/
2. ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ քննչական վարչության քննիչ Ա.Գասպարյանի 2011 թվականի մարտի 30-ի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: /քրեական գործ, հատոր 1 էջ 67/
3. ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ քննչական վարչության քննիչ Հ.Ավետյանի 2011 թվականի ապրիլի 04-ի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ: /քրեական գործ, հատոր 1 էջ 81/
4. Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 02-ի դատավճռով Ա.Դարբինյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է ազատազրկման` 4 տարի ժամկետով` պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2009 թվականի դեկտեմբերի 18-ից: <<ՀՀ անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին>> ՀՀ ԱԺ 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշման /այսուհետ նաև` Համաներման որոշում/ 8-րդ կետի 5-րդ ենթակետի կիրառմամբ Ա.Դարբինյանի պատժաչափի չկրած մասը կրճատվել է մեկ քառորդով: /քրեական գործ, հատոր էջ 145-167/
5. ՀՀ ԿԱ ՊԵԿ քննչական վարչության քննիչ Հ.Ավետյանի 2012 թվականի մարտի 27-ի որոշմամբ Ա.Դարբինյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով: /քրեական գործ, հատոր 2 էջ 185/
6. Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի ապրիիլի 02-ի որոշմամբ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է կիրառվել կալանավորումը` կալանավորման սկիզբը հաշվելով նույն թվականի ապրիլի 02-ից: /քրեական գործ, հատոր 2 էջ 205-206/
7. 2012 թվականի մայիսի 21-ին թիվ 83157811 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Առաջին ատյանի դատարան, որը դատարանում ստացվել է նույն օրը: /քրեական գործ, հատոր 3 էջ 29/
8. 2012 թվականի մայիսի 21-ին ՀՀ գլխավոր դատախազության կոռուպցիոն և կազմակերպված հանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Բ.Պետրոսյանը հայցադիմում է ներկայացրել Առաջին ատյանի դատարան` խնդրելով թիվ 83157811 քրեական գործով մեղադրյալ Ա.Դարբինյանից հօգուտ պետ.բյուջեյի բռնագանձել տարբեր հարկատեսակների գծով 4.225.000 ՀՀ դրամ: /քրեական գործ, հատոր 3 էջ 31-32/
9. Առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Մ.Պապոյանի 2012 թվականի մայիսի 22-ի որոշմամբ թիվ 83157811 քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և նույն թվականի հունիսի 04-ին նշանակվել` դատաքննության: /քրեական գործ, հատոր3 էջ 33, 39/
10. Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճռով Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով և նրա նկատմամբ պատիժ է նշանակվել ազատազրկում` 2 (երկու) տարի ժամկետով:
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման 1-ին կետի 1-ին ենթակետի կիրառմամբ Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը պատժից ազատվել է: Նրա նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, վերացվել է:
ՀՀ Գլխավոր դատախազության քաղաքացիական հայցը բավարարվել է. Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես հանցագործությամբ պատճառված վնաս, բռնագանձվել է 4.225.000 ՀՀ դրամ:
Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանից հօգուտ Հայաստանի Հանրապետության, որպես դատական ծախս, բռնագանձվել է 82.800 ՀՀ դրամ:/քրեական գործ, հատոր 3 էջ 86-93/
11. Վերաքննիչ դատարանի 2012 թվականի օգոստոսի 22-ի որոշմամբ ՀՀ գլխավոր դատախազության կոռուպցիոն և կազմակերպված հանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Բ.Պետրոսյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, և քրեական գործը նշանակվել` դատական քննության վճռաբեկության կանոններով:

Գործի փաստական հանգամանքները
12. Նախաքննական մարմնի կողմից Ա.Դարբինյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել և Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված է համարել, որ նա` հանդիսանալով ՀՀ ԿԱ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառված «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության տնօրեն, 2008-2009 թվականն ընկած ժամանակահատվածում, խախտելով «Շահութահարկի մասին» ՀՀ օրենքի 46-րդ և 50-րդ հոդվածների, «ԱԱՀ-ի մասին» ՀՀ օրենքի 20-րդ, 32-րդ և 33-րդ հոդվածների պահանջները, «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության 2008-2009 թվականների գործունեության վերաբերյալ հարկային տեսչություն օրենսդրությամբ նախատեսված հաշվետվություններ, շահութահարկի և ԱԱՀ-ի հաշվարկներ ու որպես մատակարար իր կողմից դուրս գրված հարկային հաշիվների վերաբերյալ տեղեկություններ չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերով` 4.225.000 ՀՀ դրամ գումարի հարկերը վճարելուց, այդ թվում` շահութահարկ` 2.112.500 ՀՀ դրամ, ԱԱՀ` 2.112.500 ՀՀ դրամ:/քրեական գործ, հատոր 3 էջ 86-93/

Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում.
13. ՀՀ գլխավոր դատախազության կոռուպցիոն և կազմակերպված հանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Բ.Պետրոսյանը վերաքննիչ բողոքում ներկայացնելով քրեական գործի նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները` հայտնել է, որ դատավճիռը՝ ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով անհիմն է, ակնհայտ մեղմ և անհամաչափ, ենթակա է բեկանման և պատժի մասով փոփոխման։
Դատարանը թույլ է տվել նյութական օրենքի էական խախտում և օրենսդրության մի շարք դրույթների սխալ մեկնաբանման արդյունքում թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա:
Ամբաստանյալի պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքներ չկան, իսկ նրա պատիժը և պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանք է` հանցանքները կատարելու ռեցիդիվը, քանի որ Անդրանիկ Դարբինյանը Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թ. նոյեմբերի 2-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով դատապարտվել է ազատազրկման` 4 տարի ժամկետով:
Անդրանիկ Դարբինյանի պատժաչափի չկրած մասը կրճատվել է մեկ քառորդով «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րղ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թ. մայիսի 26-ի որոշման հիման վրա։ Նրա պատժի կրման սկիզբը հաշվվել է 2009 թ. դեկտեմբերի 18-ից։ Դատարանի վերոնշյալ դատավճիռը մտել է օրինական ուժի մեջ։
Գտնելով, որ ամբաստանյալին առաջադրված մեղադրանքը հիմնավորված է, միջնորդել է Անդրանիկ Դարբինյանին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով դատապարտել ազատազրկման 4 տարի 6 ամիս ժամկետով։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածով սահմանված կարգով` 4 տարի 6 ամիս ժամկետով ազատազրկմանը լրիվ գումարել Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թ, նոյեմբերի 2-ի դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը` պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2009 թ. դեկտեմբերի 18-ից։
Դատարանն անդրադառնալով մեղադրողի դիրքորոշմանը, դատավճռում արձանագրել է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22–րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն՝ հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարած հանցանքի համար։ Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն՝ այն հանցանքների համար դատվածությունը, որը հանվել կամ մարվել է օրենքով սահմանված կարգով, ինչպես նաև այն հանցանքները, որոնք կատարվել են մինչև անձի տասնութ տարին լրանալը, ռեցիդիվը գնահատելիս հաշվի չեն առնվում։
Դատարանը, սխալ մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հողվածի դրույթները, գտել է, որ Անդրանիկ Դարբինյանի 2011 թ. նոյեմբերի 2-ի դատավճռով դատապարտված լինելու փաստը չի կարող հիմք հանդիսանալ, որպեսզի վերջինիս պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտվի հանցագործությունների ռեցիդիվը, քանի որ մինչ սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արարքի կատարումը՝ 2008-2009 թթ., որի վերաբերյալ դատավճիռը կայացվել է 2011 թ. նոյեմբերի 2-ին, այսինքն՝ սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արարքի կատարումից հետո, ինչը չի կարող գնահատվել, որպես ռեցիդիվի առկայություն, քանի որ նա սույն գործով մեղսագրվող արարքի կատարման ժամանակ դատվածություն չի ունեցել նախկինում դիտավորությամբ կատարած հանցանքի համար։
Դատարանն անտեսել է, որ 2012 թ. հուլիսի 18-ին, երբ դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված հանցագործության կատարման համար, արդեն իսկ դատապարտված է եղել նախկինում դիտավորությամբ կատարած հանցագործության համար, անկախ դրա կատարման ժամանակից, ինչը կարող է գնահատվել որպես ռեցիդիվի առկայություն։
Բացի այդ, դատարանը, 2011թ. նոյեմբերի 2-ի դատավճռով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 3-րդ մասի 1-ին կետով նախատեսված դիտավորյալ հանցագործություն կատարելու համար Անդրանիկ Դարբինյանին դատապարտել է ազատազրկման 4 տարի ժամկետով։
Դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանի պատժաչափի չկրած մասը կրճատել է մեկ քառորդով «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ազգային ժողովի 2011 թ. մայիսի 26-ի որոշման հիման վրա։
Դատարանը 2012թ. հուլիսի 18-ի դատավճռով սխալ է մեկնաբանել «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ազգային ժողովի 2011 թ. մայիսի 26-ի որոշման 9-րդ կետի 2-րդ ենթակետը և գտել, որ նշված սահմանափակումը չի կարող տարածվել սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ, քանի որ գործում առկա տվյալների համաձայն՝ նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը ՀՀ ազգային ժողովի 2011թ. մայիսի 26-ի որոշման հիման վրա կրճատվել է 2011 թ. նոյեմբերի 2-ին կայացված դատավճռով, իսկ սույն քրեական գործով Անդրանիկ Դարբինյանը մեղադրվում է 2008–2009 թթ. կատարած արարքի համար, իսկ 2011 թ. նոյեմբերի 2-ին կայացված դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է 2008 և 2009 թթ. կատարած այլ արարքների համար։
Այսինքն՝ սխալ մեկնաբանելով ՀՀ ազգային ժողովի 2011 թ. մտյիսի 26-ի որոշման 9-րդ կետի 2-րդ ենթակետը, Դատարանը գտել է, որ կրկին դիտավորյալ հանցանք կատարելու համար Անդրանիկ Դարբինյանի հանդեպ վերջին տասը տարվա ընթացքում նշանակված պատժաչափը չի կրճատվել Հայաստանի Հանրապետության Ազգային ժողովի՝ համաներում հայտարարելու մասին որոշման հիման վրա, պատճառաբանելով, որ քրեական հետապնդման մարմնի կողմից Անդրանիկ Դարբինյանի՝ 2008 և 2009 թվականներին կատարած բոլոր արարքները միաժամանակ բացահայտվելու և նույն քրեական գործի շրջանակներում քննելու դեպքում նշված սահմանափակման բացակայության վերաբերյալ որևէ կասկած չէր կարող լինել։
Դատարանն անտեսել է այն հանգամանքը, որ Անդրանիկ Դարբինյանը կատարել է երկու տարբեր դիտավորյալ հանցագործություններ և անկախ դրանց բացահայտվածության ժամանակահատվածից, դրանցից մեկի համար դատապարտվել է և նրա հանդեպ 2011թ. նոյեմբերի 2-ին կայացված դատավճռով «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թ. մայիսի 26-ի որոշման հիման վրա պատժաչափը կրճատվել է։ Դրա հետևանքով թույլ է տվել դատական սխալ, որն ազդել է գործի ելքի վրա՝ Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է ակնհայտ մեղմ պատժի ու ազատվել պատժից։
Դատարանը հաշվի չի առել այն հանգամանքը, որ դատապարտում է նախկինում դատված անձի, որ պետությանը պատճառված վնասից որևէ գումար չի վերականգնվել ու սահմանելով ակնհայտ անհամաչափ ու մեղմ պատիժ, Անդրանիկ Դարբինյանին ազատել է պատժից, չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի դրույթները և նշանակված պատժին չի գումարել Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ 2011թ. նոյեմբերի 2–ի դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը` խախտելով պատասխանատվության անխուսափելիության և արդարության սկզբունքները;
Մինչդեռ դատարանը սույն քրեական գործով Անդրանիկ Դարբինյանին պետք է դատապարտեր ազատազրկման 4 տարի 6 ամիս ժամանակով ու ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի դրույթների կիրառմամբ և նշանակված պատժին զումարեր 2011 թ. նոյեմբերի 2-ի դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը։
14. Մեղադրող Բ.Պետրոսյանը խնդրել է Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճիռը` Ա.Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով բեկանել և փոփոխել, Ա.Դարբինյանի նկատմամբ սահմանել համաչափ և արդարացի պատիժ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայի շրջանակներում, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի դրույթների կիրառմամբ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատժին լրիվ գումարել 2011 թվականի նոյեմբերի 02-ի դատավճռով նշանակված պատժի չկրած մասը:

Վերաքննիչ բողոքի պատասխանը
15. Վերաքննիչ բողոքի գրավոր պատասխան է ներկայացրել ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի պաշտպան Հ.Բաղդասարյանը, հայտնելով, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել:
Առաջին ատյանի դատարանը գտել է, որ սույն գործով ռեցիդիվ չկա, քանի որ Ա.Դարբինյանն առաջին անգամ դատապարտվել է 2001 թվականի հոկտեմբերի 12-ին քրեական և զինվորական գործերով Վերաքննիչ դատարանի կողմից, դատվածությունը մարված է: Ինչ վերաբերվում է Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 02-ի դատավճռին, որով սահմանված պատիժը Ա.Դարբինյանը դեռևս կրում է, չի կարող հանդիսանալ պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք, քանի որ սույն գործով մեղսագրվող արարքի կատարման ժամանակ դատվածություն չի ունեցել նախկինում դիտավորությամբ կատարած արարքի համար: Բացի այդ, վերոնշյալ դատավճռով Ա.Դարբինյանը դատապարտվել է նույնպես 2008 և 2009 թվականներին կատարած այլ արարքների համար:
Մեղադրողն իր բողոքում նշել է, որ հաշվի առնելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող հանգամանքները, հանցագործության բնույթն ու վտանգավորության աստիճանը` միջնորդել է Ա.Դարբինյանին դատապարտել ազատազրկման չորս տարի վեց ամիս ժամկետով, իսկ դատարանը դատապարտել է ազատազրկման երկու տարի ժամկետով:
Տվյալ դեպքում մեղադրողը խախտել է օրենքը և միջնորդել է այնպիսի պատժաչափ, որը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայում չկա:
Գործի նյութերից երևում է, որ Ա.Դարբինյանը 2008 թվականի հոկտեմբեր, 2009 թվականի հունվար և 2009 թվականի փետրվար ամիսներին կատարած գործարքների համար չարամտորեն խուսափել է հարկեր վճարելուց: Այդ ժամանակ գործել է 2008 թվականին գործող քրեական օրենսգիրքը, որի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասը նախատեսել է ազատազրկում` առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
Այդ հոդվածի սանկցիան խստացել և սահմանվել է ազատազրկում երկուսից հինգ տարի ժամկետով 2009 թվականի հունիս ամսից, երբ ՀՀ քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ է կատարվել:
Ինչ վերաբերվում է մեղադրողի պատճառաբանությանը, որ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ համաներում չպետք է կիրառվեր, նույնպես անհիմն է: Համաներման որոշման 9-րդ կետում սահմանված են այն դեպքերը, որոնց առկայության պայմաններում օրենսդիրը բացառել է համաներման կիրառումը:
Համաներման որոշման 9-րդ կետի 2-րդ ենթակետի համաձայն` համաներում չի կիրառվում կրկին դիտավորյալ հանցանք կատարած այն անձանց նկատմամբ, որոնց հանդեպ վերջին 10 տարվա ընթացքում նշանակված պատիժը կրճատվել է համաներում հայտարարելու մասին որոշման հիման վրա:
Այդ սահմանափակումը չի կարող տարածվել Ա.Դարբինյանի նկատմամբ, քանի որ նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը կրճատվել է դատավճռով, իսկ սույն գործով Ա.Դարբինյանը մեղադրվում է 2008-2009թթ. կատարած արարքի համար: 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով նա դատապարտվել է 2008, 2009թթ. կատարած այլ արարքների համար:
Դատարանը դատավճռում արձանագրել է, որ 2008, 2009թթ. Ա.Դարբինյանի կատարած բոլոր արարքների միաժամանակ բացահայտելու և նույն քրեական գործի շրջանակներում քննելու դեպքում նշված սահմանափակման բացակայության վերաբերյալ որևէ կասկած չէր կարող լինել:
Վերոգրյալի հիման վրա խնդրել է մերժել մեղադրողի վերաքննիչ բողոքը:

16. Մեղադրող Բ.Պետրոսյանը ըստ էության հրաժարվեց բողոքից: Հայտնեց` որ հանցագոծությունների ռեցիդիվը, որպես պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք համարելու և համաներումը չկիրառելու մասով բողոքից հրաժարվում է, որովհետև բողոքում թույլ է տվել վրիպակ: Խնդրեց նաև պարզաբանել, թե հանցագործությունների համակցության դեպքում համաներման ակտը պետք է կիրառվի յուրաքանչյուր հանցագործության վերաբերյալ առանձին, թե ոչ:
Ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանը և պաշտպան Հ.Բաղդասարյանն առարկեցին բողոքի դեմ, խնդրեցին մերժել` Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ:

Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին մեղադրող Բ.Պետրոսյանի ելույթը, ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի և պաշտպան Հ.Բաղդասարյանի պատասխանները, ուսումնասիրելով, վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել` Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճիռը թողնելով օրինական ուժի մեջ, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
17. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<1. Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<. Հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար>>:
Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն. << Այն հանցանքների համար դատվածությունը, որը հանվել կամ մարվել է օրենքով սահմանված կարգով, ինչպես նաև այն հանցանքները, որոնք կատարվել են մինչև անձի տասնութ տարին լրանալը, ռեցիդիվը գնահատելիս հաշվի չեն առնվում>>:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի. <<1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Վերոհիշյալ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները>>:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն. <<Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով>>:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`…
6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը…>>:
Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ազգային ժողովի 2011 թ. մայիսի 26-ի որոշման 1-ին կետի 1-ին ենթակետի համաձայն. <<1. Պատժից ազատել, բացառությամբ սույն որոշման 8-րդ կետի 4-րդ և 5-րդ ենթակետերով նախատեսված դեպքերի`
1) առավելագույնը երեք տարի ժամկետով ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժների դատապարտված անձանց...>>:
18. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
19. Առաջին ատյանի դատարանը 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճռում` <<Դատարանի իրավական վերլուծություններըը>> բաժնում նշել է.<< Դատարանը գալիս է այն եզրահանգման, որ ՀՀ ԿԱ պետական եկամուտների կոմիտեի Մյասնիկյանի հարկային տեսչությունում հաշվառված «Հայր և որդի Դարբինյաններ» ՍՊ ընկերության տնօրեն Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը, 2008-2009 թվականների ընթացքում հարկման հիմք հանդիսացող փաստաթղթեր չներկայացնելու միջոցով չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերի` 4.225.000 ՀՀ դրամ հարկերը վճարելուց: Այսինքն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը կատարել է արարք, որը համապատասխանում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի հատկանիշներին:
Ապացուցված է Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի մեղավորությունը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքը կատարելու մեջ:
Անդրանիկ Դարբինյանի անձը դրականորեն բնութագրող հանգամանք է բարձրագույն կրթություն ունենալը:
Դատարանն արձանագրում է, որ Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքներ առկա չեն:
Դատարանը միաժամանակ հարկ է համարում մանրամասն անդրադառնալ մեղադրանքի կողմի այն դիրքորոշմանը, որ Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք է հանցագործությունների ռեցիդիվը: Սույն քրեական գործում առկա տվյալների համաձայն` Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանը դատապարտվել է երկու անգամ.
առաջինը` Քրեական և զինվորական գործերով Վերաքննիչ դատարանի 2001 թվականի հոկտեմբերի 12-ի դատավճռով, որի դատվածությունը մարված է, և
երկրորդը` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով, որով սահմանված պատիժը դեռևս նա կրում է:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հանցագործությունների ռեցիդիվ է համարվում դիտավորությամբ հանցանք կատարելն այն անձի կողմից, ով դատվածություն ունի նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար: Նույն հոդվածի 4-րդ մասի համաձայն` այն հանցանքների համար դատվածությունը, որը հանվել կամ մարվել է օրենքով սահմանված կարգով, ինչպես նաև այն հանցանքները, որոնք կատարվել են մինչև անձի տասնութ տարին լրանալը, ռեցիդիվը գնահատելիս հաշվի չեն առնվում:
Դատարանը գտնում է, որ ոչ առաջին և ոչ էլ երկրորդ դատվածությունները չեն կարող հիմք հանդիսանալ, որպեսզի Անդրանիկ Դարբինյանի պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանք դիտել հանցագործությունների ռեցիդիվը, քանի որ մինչև սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արարքի կատարումը` 2008-2009 թվականները, նրա առաջին դատվածությունը օրենքով սահմանված կարգով եղել է մարված, իսկ ինչ վերաբերում է երկրորդ դատվածությանը, ապա դրա վերաբերյալ դատվճիռը կայացվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ին, այսինքն` սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արարքի կատարումից հետո, ինչն օբյեկտիվորեն չի կարող գնահատվել, որպես ռեցիդիվի առկայություն, քանի որ նա սույն քրեական գործով մեղսագրվող արարքի կատարման ժամանակ դատվածություն չի ունեցել նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար: Ավելին` Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է նույնպես 2008 և 2009 թվականներին կատարած այլ արարքների համար:
Կատարած արարքի համար ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանը ենթակա է քրեական պատասխանատվության և պատժի:
Դատարանը, հաշվի առնելով Անդրանիկ Դարբինյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, այդ թվում` նրա գործողությունների վտանգավորության աստիճանը, նրա անձը, նրան դրականորեն բնութագրող տվյալը, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, ինչպես նաև այն, որ Անդրանիկ Դարբինյանի կատարած արարքի համար ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված է պատիժ նաև ազատազրկման ձևով, գտնում է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակներին հասնելու համար նրա նկատմամբ պատիժ պետք է նշանակել 2 (երկու) տարի ժամկետով ազատազրկում:
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման (այսուհետ նաև` Համաներման որոշում) 1-ին կետի 1-ին ենթակետի համաձայն` պատժից պետք է ազատել, բացառությամբ այդ որոշման 8-րդ կետի 4-րդ և 5-րդ ենթակետերով նախատեսված դեպքերի, առավելագույնը երեք տարի ժամկետով ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժների դատապարտված անձանց: Նույն որոշման 15-րդ կետի համաձայն` Համաներման որոշումը կիրառվում է այն անձանց նկատմամբ, որոնք հանցագործություն են կատարել մինչև 2011 թվականի մայիսի 1-ը ներառյալ, իսկ Անդրանիկ Դարբինյանը հանրորեն վտանգավոր արարքը կատարել է 2008-2009 թվականների ընթացքում: Համաներման որոշման 9-րդ կետում սահմանված են այն դեպքերը, որոնց առկայության պայմաններում օրենսդիրը բացառել է համաներման կիրառումը: Մասնավորապես` Համաներման որոշման 9-րդ կետի 2-րդ ենթակետի համաձայն` համաներումը չի կիրառվում կրկին դիտավորյալ հանցանք կատարած այն անձանց նկատմամբ, որոնց հանդեպ վերջին տասը տարվա ընթացքում նշանակված պատիժը կրճատվել է ՀՀ Ազգային ժողովի` համաներում հայտարարելու մասին որոշման հիման վրա: Դատարանը գտնում է, որ նշված սահմանափակումը չի կարող տարածվել սույն քրեական գործով ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ, քանի որ սույն քրեական գործում առկա տվյալների համաձայն` նրա նկատմամբ նշանակված պատիժը «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման հիման վրա կրճատվել է 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ին կայացված դատավճռով, իսկ սույն քրեական գործով նա մեղադրվում է 2008-2009 թվականներին կատարած արարքի համար, ավելին` ինչպես Դատարանը նկատել է վերոգրյալում` 2011 թվականի նոյեմբերի 2-ի դատավճռով Անդրանիկ Դարբինյանը դատապարտվել է 2008 և 2009 թվականներին կատարած այլ արարքների համար: Դատարանը միաժամանակ արձանագրում է, որ քրեական հետապնդման մարմնի կողմից Անդրանիկ Դարբինյանի` 2008 և 2009 թվականներին կատարած բոլոր արարքները միաժամանակ բացահայտելու և նույն քրեական գործի շրջանակներում քննելու դեպքում նշված սահմանափակման բացակայության վերաբերյալ որևէ կասկած չէր կարող լինել: Դատարանի նման դիրքորոշումը բխում է նաև Անդրանիկ Դարբինյանի իրավունքներն ու օրինական շահերն ապահովելու անհրաժեշտությունից: Ինչ վերաբերում է Համաներման որոշման 9-րդ կետով նախատեսված մյուս սահմանափակումներին, որոնք կարող են արգելք հանդիսանալ Անդրանիկ Դարբինյանի նկատմամբ Համաներման որոշման կիրառման համար, ապա սույն քրեական գործի նյութերում բացակայում են դրանց առկայության մասին վկայող փաստական տվյալները:
Հիմք ընդունելով վերը նշվածը` Դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Անդրանիկ Դարբինյանին Համաներման որոշման կիրառմամբ պետք է ազատել նշանակված պատժից…>>:/քրեական գործ, հատոր 3 էջ 86-93/
20. Որոշման 17-րդ և 18-րդ կետերում նշված հոդվածների բովանդակային վերլուծությունից և սույն քրեական գործի նյութերի ուսումնասիրությունից ակնհայտ է, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրվող ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ պատժի տեսակն ու չափը որոշելիս Առաջին ատյանի դատարանը ղեկավարվել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներով, ըստ էության բազմակողմանի ստուգման ու օբյեկտիվ գնահատության է ենթարկել մեղադրողի վերաքննիչ բողոքում մատնանշված բոլոր հանգամանքները, այդ թվում ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանն ու բնույթը և հետևանքները, անձը բնութագրող տվյալները, պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները, մասնավորապես, պատասխանատ-վությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը` վերջինիս նկատմամբ նշանակել է արդարացի պատիժ:
Առաջին ատյանի դատարանը, հաշվի առնելով Ա.Դարբինյանի կատարած արարքի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը, նրա անձը, նաև վերաքննիչ բողոքում նշված հանգամանքները` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասի սանկցիայով նախատեսված նաև այլընտրանքային պատժի` տուգանքի առկայության պայմաններում հիմնավոր կերպով գտել է, որ ամբաստանյալի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել ազատազրկման ձևով:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի դատավճռով ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը համապատասխանում է նրա ն կատարած հանցանքի ծանրությանը, այն կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է վերջինիս ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար և կարող է ապահովել պատժի նպատակները` վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Առաջին ատյանի դատարանը հաստատված համարելով, որ Ա.Դարբինյանն իրեն մեղսագրված հանցանքը կատարել է «Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ ԱԺ 2011 թվականի մայիսի 26-ի որոշման ընդունումից առաջ, հիմնավոր կերպով կիրառել է նշված որոշման 1-ին կետի 1-ին ենթակետը` ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանին ազատել` նշանակված պատժից:
Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ Առաջին ատյանի դատարանը հիմնավոր կերպով գտել է, որ չնայած ամբաստանյալը նախկինում դատապարտվել է, սակայն համարվում է չդատված, որովհետև մինչև սույն քրեական գործով նրան մեղսագրվող արարքի կատարումը` 2008-2009 թվականները, նրա առաջին դատվածությունը օրենքով սահմանված կարգով եղել է մարված, իսկ սույն դատավճռով մեղսագրված արարքը ամբաստանյալը կատարել է նախքան առաջին գործով` 2011 թվականի նոյեմբերի 02-ի դատավճիռը կայացնելը: Ինչն օբյեկտիվորեն չի կարող գնահատվել որպես ՀՀ քրեական օրենսգրքի 22-րդ հոդվածով նախատեսված ռեցիդիվի առկայություն, նկատի ունենալով, որ սույն քրեական գործով մեղսագրվող արարքի կատարման ժամանակ ամբաստանյալը դատվածություն չի ունեցել նախկինում դիտավորությամբ կատարված հանցանքի համար:
Վերոհիշյալ հանգամանքները նկատի ունենալով` դատավճռում պատշաճ պատճառաբանելով, ղեկավարվելով օրենքի պահանջներով` Առաջին ատյանի դատարանը հիմնավոր հետևություն է արել, որ 2011 թվականի նոյեմբերի 02-ի դատավճռով Ա.Դարբինյանի նկատմամբ Համաներման որոշման կիրառման փաստը չի կարող դիտվել որպես վերջինիս նկատմամբ քննարկվող դատավճռով Համաներման որոշման կիրառումը սահմանափակող հանգամանք: Համաներման որոշումը ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ ենթակա է կիրառման յուրաքանչյուր մեղսագրված արարքի համար առանձին: Օրենքի այդ պահանջով է ղեկավարվել Առաջին ատյանի դատարանը` վերոհիշյալ դատավճռով ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ համաներման որոշումը կիրառելիս:
Նման հետևության հանգելու համար Վերաքննիչ դատարանը հիմք է ընդունում Վճռաբեկ դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 20-ի թիվ ՍԴ3/0013/01/11 նախադեպային որոշման 22-րդ կետի դրույթները, համաձայն որի. <<…հանցագոր-ծությունների համակցության այն դեպքերում, երբ համաներումը բոլոր հանցանքների նկատմամբ կիրառելի է, ապա դատարանը պարտավորեցված է համաներման ակտը (տվյալ դեպքում` խնդրո առարկա Համաներման ակտը) կիրառել յուրաքանչյուր հանցագործության վերաբերյալ առանձին: Այդ առումով էական նշանակություն չունի, թե համաներման կիրառման արդյունքում անձի նկատմամբ պետք է դադարեցվի քրեական հետապնդումը, թե նա պետք է ազատվի նշանակված պատժից: …
…Հակառակ պարագայում կարող է տեղի ունենալ անձի նյութական իրավունքի խախտում, այն է` համաներման ակտի կիրառման սահմանափակման բացակայության պայմաններում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կանոններով նշանակված պատիժները լրիվ կամ մասնակիորեն գումարելու միջոցով կարող է սահմանվել վերջնական այնպիսի պատիժ, որից ազատելու հնարավորություն համաներումը չի նախատեսում, այլ անձը կարող է միայն ակնկալել պատժաչափի չկրած մասը կրճատելու հնարավորություն: Արդյունքում կստացվի, որ համաներումը նրա նկատմամբ չկիրառվեց այնպես, ինչպես նախատեսում էր օրենքը: Այլ կերպ ասած` անձը կենթարկվի պատժի` առանց օրենքի, ինչը «չկա հանցագործություն և պատիժ, եթե այն սահմանված չէ օրենքով» nullum crimen, nulla poena sine lege սկզբունքի խախտում է>>:
Վերաքննիչ դատարանը ևս գտնում է, որ Առաջին ատյանի դատարանի պատճառաբանությունները հիմնավոր են և Համաներման որոշման 9–րդ կետի 2-րդ ենթակետի սահմանափակումները տվյալ դեպքում կիրառելի չեն: Հետևաբար, բացակայում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի կիրառման հիմքերը:
21. Վերոգրյալ հիմնավորմամբ Վերաքննիչ դատարանը հանգում է հետևության, որ ամբաստանյալ Ա.Դարբինյանի նկատմամբ նշանակված պատիժն արդարացի է, օրինական ու հիմնավորված, հետևաբար նշանակված պատժի մասով դատավճիռը բեկանելու օբյեկտիվ հիմքեր չկան և վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ նրա վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով Առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճիռը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ հոդվածով, 394-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, 402-րդ, 404-րդ հոդվածներով, 412-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 418-րդ հոդվածով Վերաքննիչ դատարանը
ՈՐՈՇԵՑ
1. Անդրանիկ Կարապետի Դարբինյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2012 թվականի հուլիսի 18-ի դատավճիռը թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ ՀՀ գլխավոր դատախազության կոռուպցիոն և կազմակերպված հանցագործությունների գործերով վարչության պետի տեղակալ Բ.Պետրոսյանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
2. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:


ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Գ.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ե.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ

Լ.ԹԱԴԵՎՈՍՅԱՆ
Դատական ակտի ամսաթիվը 27-09-2012
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Ամսաթիվ 31-10-2012
Էջերի քանակը 256, 272 և 176 թերթից
Գործն ուղարկվել է
Գործն ուղարկվել է 31-10-2012
Էջերի քանակը 256, 272 և 176 թերթից
Ուր Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Գրության համարը Ե-15318/12