գործ թիվ ԵԿԴ0221/01/11






ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ



Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավա¬սության դատարանը, հետևյալ կազմով`

նախագահությամբ դատավոր` Ա.Վարդանյանի
քարտուղարությամբ` Ժ.Ավետիսյանի

մասնակցությամբ`

մեղադրող, Երևանի Կենտրոն
և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
դատախազի տեղակալ` Ա.Աֆանդյանի

պաշտպան` Լ.Գրիգորյանի,

2011թ. դեկտեմբերի 9-ին նույն դատարանում դռնբաց դատական նիստում արա¬գաց¬ված դատական քննութ¬յան կարգով քննեց քրեական գործն ըստ մե¬ղադ¬րանքի
Հ ա յ կ Ռ ու բ ե ն ի Մ ա շ ի ն յ ա ն ի`
ծնված 1980թ. դեկտեմբերի 9-ին, Երևան քաղաքում, ազգութ¬յամբ հայ, ՀՀ քաղա¬քա¬ցի, թերի բարձրագույն կրթու¬թյամբ, ամուսնացած, խնամ¬քին կինը և անչա¬փահաս երեխան, չի աշխատում, նախ¬կինում չդատ¬ված, հաշվառված և բնակվում է Երևանի Շինարար¬ների 27 շենքի 36 բնակարանում,



Գործի դատավարական նախապատմությունը.
Թիվ 15130611 քրեական գործն հարուցվել է 2011թ. սեպտեմբերի 24-ին ՀՀ ոստիկա¬նության քննչական գլխավոր վարչության Երևանի Կենտրոնականի քննչական բաժնում։
2011թ. սեպտեմբերի 24-ին Հայկ Մաշինյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել չհե¬ռանալու մասին ստորագրութ¬յունը։
2011թ. հոկտեմբերի 1-ին նախաքննության մարմինը Հայկ Մաշինյանին մեղադրանք է առաջադրել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով։
2011թ. նոյեմբերի 11-ին քրեական գործը Հայկ Մաշինյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հաստատված մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան և նույն օրն ընդունվել վարույթ։


Առաջադրված մեղադրանքի բովանդակությունը.
Հայկ Մաշինյանը 2011թ. սեպտեմբերի 24-ին` ժամը 05.00-ից 05։30-ի սահմաններում, Երևանի Ամիրյան 8 հասցեում գործող «Գալաքսի» գիշերային ակումբի բարում, պատվիրված խմիչքների համար իրեն ներկայացված հաշվի հետ համաձայն չլինելով, գտնվելով ալկոհոլի ազդեցության տակ, բացահայտորեն ցույց տալով իր արհամարհական վերաբերմունքը և գերազանցությունը հասարակության նկատմամբ, վիճաբանության մեջ է մտել գիշերային ակումբի մատուցողուհի Մարինե Օսիպյանի և բարմեն Արթուր Տոնոյանի հետ, որի ժամանակ շուրջ մեկ րոպե տևողությամբ կոպիտ կերպով խախտել է հասարակական կարգը և արտահայտել բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք հիշյալ աշխատակիցների նկատմամբ, խանգարել ակումբի բնականոն աշխատանքը, հայհոյանքներ տվել ինչպես նրանց, այնպես էլ վիճա¬բանությանը միջամտած, ակումբում պահպանության ծառայություն իրականացնող ՀՀ ոստիկա¬նության ՊՊԳ վարչության Կենտրոնական պահպանության բաժնի ոստիկան Գագիկ Ասատրյանի հասցեին, պոկել վերջինիս համազգեստի փողկապը։
Այնուհետև, դուրս գալով փողոց, շուրջ 10 րոպե տևողությամբ շարունակել է խուլիգանական գործողությունները, որի ժամանակ Գ.Ասատրյանի և նրա կանչով օգնության հասած նույն բաժնի ոստիկաններ` Արսեն Ասիկյանի և Վոլոդյա Հովհաննիսյանի ներկայությամբ հայհոյանքներ է տվել ոստիկանության հասցեին։ Երբ ոստիկանները փորձել են նրան նստեցնել ծառայողական ավտոմեքենան` ոստիկանության բաժին բերման ենթարկելու նպատակով, Հ.Մաշինյանը խուլիգանական գործողությունները զուգորդել է գույքի վնասմամբ` ոտքով դիտավորությամբ հարվածել է ծառայողական «Սամանդ Իրան Խոդրո» մակնիշի, 358 ՈՍ 02 պետհամարանիշի ավտոմեքենայի ետևի աջակողմյան դռանը և վնասել այն` պետությանը պատճառելով 20.000 ՀՀ դրամի գույքային վնաս։

Արագացված դատական քննություն.
Մինչ դատաքննությունն սկսելն ամբաստանյալ Հայկ Մաշինյանը միջնորդեց գործը քննել արագացված դատաքննության կարգով` հայտարարելով, որ վերոնշյալ միջնոր¬դությունը ներկա¬յացնում է կամավոր, նախապես խորհրդակցելով պաշտպանի հետ, գիտակ¬ցում է արագացված կարգով դատաքննութ¬յուն անցկացնելու իրավական հետևանքները։ Ամբաստանյալ Մաշինյանն հայտարարեց նաև, որ առաջադրված մե¬ղադրանքն իրեն պարզ և հասկանալի է, համաձայն է դրա հետ և առաջադրված մեղադրանքում իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչում։ Մեղադրողը, մինչև դատաքննություն սկսելը փոխելով իր սկզբնական դիրքորո¬շումը, հայտնեց, որ գործն արագացված դատաքննության կարգով քննելու դեմ չի ա¬ռարկում։
Դատարանը, քննության առնելով ամբաստանյալ Հայկ Մաշինյանի վերոնշյալ միջնոր¬դութ¬յունը, հաշվի առնելով, որ մե¬ղադրողը, նախքան դատաքննության սկիզբը փոխելով իր սկզբնա¬կան դիրքորոշումը, չառարկեց գործն արագացված դատական քննության կարգով քննելու դեմ, և փաստելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավա¬րության օրենսգրքի 375.1 և 375.2 հոդվածներով նախա¬տեսված հիմ¬քերն ու պայմանները, որոշեց գործը քննել արագացված դա¬տաքննության կարգով։

Դատարանի իրավական վերլուծությունները.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Հայկ Մաշինյանին առա¬ջադրված մեղադրանքը Դատարանը հաստատված համարեց` նկատի ունենալով նրա տված խոստովանա¬կան ցուցմունք¬ները, վկաներ Գագիկ Ասատրյանի, Արթուր Տոնոյանի, Մարինե Օսիպյանի, Արսեն Ասիկյանի և Վոլոդյա Հովհաննիսյանի ցուցմունքները, իրեղեն ապացույց ճանաչված Գ.Ասատրյանի համազգեստի փողկապի առկայությունը, դեպքի վայրի և «Սամանդ» մակնիշի 358ՈՍ02 պետհամարանիշի ավտոմեքենայի զննության արձանագրությունները, «Շտապբուժօգնություն» ՊՓԲԸ-ի տրամադրած` Հ.Մաշինյանի սթափության վիճակի զննության 2011թ. սեպտեմբերի 24-ի թիվ 103407 արձանագրությունը։
Նախաքննությամբ ձեռք բերված վերոնշյալ ապացույցներն գնահատելիս` Դատարա¬նը եկավ այն եզրահանգման, որ Հայկ Մաշինյանին առաջադրված մեղադրանքի հիմքում ընկած այդ ապա¬ցույցներն ըստ էության համապա¬տասխանում են ՀՀ քրեական դատա¬վարության օրենսգրքով սահմանված թույլատրելության և վերաբերելիության, իսկ համակ¬ցութ¬¬¬յամբ գործի ճիշտ լուծման տեսանկյու¬նով` բավարարության չափանիշներին։ Դատարանը գտնում է, որ Հայկ Մաշինյանին մեղսագրվող արարքը` խուլիգանությունը, որը զուգորդվել է ուրիշի գույքի վնասմամբ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդ¬վածի 2-րդ մա¬սով որակված է ճիշտ, վերջինս քրեական պատաս¬խա¬նատ¬վության և պատժի է ենթակա այդ հոդվածով։
Ամբաստանյալ Հայկ Մաշինյանի նկատմամբ նշանակվող պատժի տեսակը և չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի առավ հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոց¬ները պետք է լինեն արդարացի, համապա¬տասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գործությունները կանխելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, իսկ նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն՝ պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով։
Այսպիսով, պատիժն համարվում է արդարացի, եթե դատարանը ճիշտ է գնահատում գործի բոլոր հանգամանքները, հանցավորի անձը բնութագրող բոլոր տվյալները և քրեական օրենքով նախատեսված պահանջներից ելնելով՝ հանցագործության մեջ մեղավոր անձի նկատմամբ նշանակում է այնպիսի պատիժ, որն անհրաժեշտ է և բավարար այդ անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար։
Օրենքի և դատարանի առջև հավասարության սկզբունքն ամրագրած ՀՀ քրեական դատավարական օրենսգրքի 8-րդ հոդվածի համաձայն՝ որոշակի փաստական հանգամանքներ ունեցող գործով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի կամ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատա¬րա¬նի դատական ակտի հիմնավորումները, այդ թվում՝ օրենքի մեկնաբանությունները, պարտադիր են դատարանի համար նույնանման փաստական հանգամանքներով գործի քննության ժամանակ։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Ա.Պապիկյանի վերաբերյալ ՀՀ վճռաբեկ դա¬տարանի 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի ՎԲ-149/07 գործով մեկնաբանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված նորմը` նշել է, որ այն Դատարանին օժտել է անձի պատասխա¬նատվությունը մեղմացնող հանգամանքների կիրառման լայն հայեցողությամբ, քանի որ պատիժ նշանակելիս Դատարանը կարող է հաշվի առնել նաև մեղմացնող այնպիսի հանգամանքներ, որոնք նույն հոդվածի առաջին մասում նշված չեն։
Սույն գործով որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող այդպիսի հանգա¬մանքներ Դատարանը հաշվի ա¬ռավ այն, որ ամբաստանյալ Հայկ Մաշինյանն անկեղծորեն զղջացել և իրեն լիովին մե¬ղավոր է ճանաչել, նախկինում դատապարտված չի եղել, բնութագրվում է դրականորեն, ամուսնացած է, խնամքին ունի կին և 4-ամյա երեխա։ Նշվածներն հանգա¬մանքներ են, որոնք հաստատվել են քրեական գործի նյութերում առկա փաստական տվյալ¬ներով /իրական են/ և ողջամտորեն նվազեցնում են Մաշինյանի անձի հանրային վտանգա¬վո¬րությունը։
Դատարանը գտնում է, որ սույն գործով կիրառելի է նաև Դ.Հովհաննիսյանի վերաբերյալ ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի 2009թ. դեկտեմբերի 18-ի թիվ ԵԱՔԴ/0078/01/09 որոշման մեջ արտահայ¬տած մեկնաբանությունը, համաձայն որի` հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը, որպես պատասանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք գնահատելու համար, դա¬տա¬րանը պարտավոր է հանգամանորեն պարզել և հաշվի առնել, թե հանցավոր արարքն իր բնույթով կապվա՞ծ է արդյոք հանցանք կատարած անձի՝ ալկոհոլ օգտագործած լինելու հետ, այսինքն` ալկոհոլի օգտագոր¬ծումն հանցանքը կատարելուն նպաստող պայման հանդիսացել է, թե` ոչ։
Ելնելով ամբաստանյալ Հայկ Մաշինյանին մեղսագրվող արարքի բնույթից, քննվող դեպքի հանգամանքներից, ինչպես նաև հաշվի առնելով ստուգմամբ նրա մոտ արձանագրված ալկո¬հոլային խմածության 3-րդ աստիճանը` Դատարանը գտնում է, որ ալկոհոլի օգտագործումը մեղ¬սագրվող արարքի կատարմանը նպաստող պայման չի հանդիսացել, ուստի այն որպես ամբաս¬տանյալ Մաշինյանի պատաս¬խանատ¬վությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք չի գնահատում։
Դատարանը, հաշվի առնելով ամբաստանյալ Հ.Մաշինյանի անձը և ընտանեական վիճակը, նրան մեղսագրվող հանցավոր արարքի ոչ մեծ ծանրությունը, դրա կատարման հանգամանք¬ները, գտնում է, որ Մաշինյանի նկատմամբ անհրաժեշտ է նշանակել պատիժ` առանց հասարա¬կությունից մեկուսացնելու, և այդ պատիժն արդարացի ու ինքնին բավարար է նրան ուղղելու և նոր հանցա¬գոր¬ծությունները կանխելու համար։
Հետևաբար, տվյալ հոդ¬վա¬ծով նախատեսված պատժատեսակների շրջանակներում ամբաս¬տան¬յալ Հայկ Մաշինյանի նկատմամբ կարող է նշանակվել պատիժ բացառապես տուգանքի ձևով, որի չափը որոշելիս Դատարանը հաշվի առավ արագացված կարգով դատական քննության արդյունքում մեղադրական դատավճիռ կայացնելիս պատիժ նշանակելու` ՀՀ քրեական դատա¬վա¬րական օրենսգրքի 375.3-րդ հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված սկզբունքը։
Գնահատելով նախաքննությամբ ձեռք բերված ապացույց¬ները, ուսումնասիրելով ամբաս¬տանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատ¬վութ¬յունն ու պատիժը մեղմացնող հանգամանքները, հաշվի առնելով պատասխանատվությունն ու պատիժը ծանրացնող հանգա¬մանքների բացա¬կայությունը, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարա¬կան օրենսգրքի 119-րդ, 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-373-րդ, 375-րդ, ինչպես նաև 375.1-375.4-րդ հոդված¬ներով, Դատա¬րանը

Վ Ճ Ռ Ե Ց՝

Հայկ Ռուբենի Մաշինյանին ճանաչել մեղավոր ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդ¬վածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցա¬գործության կատարման մեջ, նրա նկատմամբ նշանակել պատիժ` տուգանք 200000 /երկու հարյուր հազար/ ՀՀ դրամի չափով, որի կատարումն հանձնա¬րարել ՀՀ ԱՆ քրեակատարողական վարչության այլընտրանքային պատիժների կատարման ստո¬րաբա¬ժան¬մանը։
Հայկ Մաշինյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց ընտրված չհեռանալու մասին ստո¬րագրությունը թողնել անփոփոխ` մինչև սույն դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված և դատարանում պահվող հա¬մազգեստի փողկապը վե¬րա¬¬դարձնել վկա Գագիկ Ասատրյանին` դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնե¬լուց հետո։
Դատավճիռը կարող է հրապարակման օրվանից մե¬կամսյա ժամկետում բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` բացառությամբ ՀՀ քրեական դատա¬վարության օրենսգրքի 395-րդ հոդ¬¬վածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի։


ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Ա.ՎԱՐԴԱՆՅԱՆ