ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆ

Երևան քաղաքի Կենտրոն և նորք-Մարաշ
վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության
առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռ
գործ թիվ ԵԿԴ/0185/01/11
նախագահող դատավոր` Մ.Մարտիրոսյան

ՈՐՈՇՈՒՄ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

ՀՀ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ՔՐԵԱԿԱՆ ԴԱՏԱՐԱՆԸ /այսուհետ նաև`
Վերաքննիչ դատարան/ ԿԱԶՄՈՎ`

նախագահող դատավոր` Գ. ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ
դատավորներ` Ե. ԴԱՐԲԻՆՅԱՆԻ
Ս. ՉԻՉՈՅԱՆԻ

քարտուղարությամբ` Տ. ՀԱԿՈԲՅԱՆԻ

մասնակցությամբ`
մեղադրող Ա.ԲԵԳԻՆՅԱՆԻ
ամբաստանյալ Հ.ԳԵՎՈՐԳՅԱՆԻ
տուժողներ Ա.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆԻ
Ա.ՍԵՐՈԲՅԱՆԻ
Ռ.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆԻ
տուժող Ռ.Կարապետյանի օրինական ներկայացուցիչ Ա.ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆԻ

2011 թվականի դեկտեմբերի 22-ին Երևան քաղաքում

դռնբաց դատական նիստում վճռաբեկության կարգով քննության առնելով Հրանտ Նշանի Գևորգյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի /այսուհետ նաև` Առաջին ատյանի դատարան/ 2011 թվականի նոյեմբերի 03-ի դատավճռի դեմ ամբաստանյալ Հրանտ Նշանի Գևորգյանի բերած վերաքննիչ բողոքը
Պ Ա Ր Զ Ե Ց
Գործի դատավարական նախապատմությունը.
1. ՀՀ Ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Վ.Ասատրյանի 2011 թվականի օգոստոսի 22-ի որոշմամբ հարուցվել է թիվ 15117911 քրեական գործը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասի հատկանիշներով: Քրեական գործը վարույթ է ընդունվել և կատարվել նախաքննություն:/քրեական գործ, էջ 28/
2 ՀՀ Ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Վ.Ասատրյանի 2011 թվականի օգոստոսի 22-ի մեկ այլ որոշմամբ թիվ 15117911 քրեական գործով` Հրանտ Նշանի Գևորգյանի նկատմամբ որպես խափանման միջոց կիրառվել է ստորագրություն չհեռանալու մասին: /քրեական գործ, էջ 29/
3. ՀՀ Ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Վ.Ասատրյանի 2011 թվականի օգոստոսի 26-ի որոշմամբ Հրանտ Նշանի Գևորգյանը ներգրավվել է որպես մեղադրյալ և նրան մեղադրանք առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասվ: /քրեական գործ, էջ 57/
4. 2011 թվականի հոկտեմբերի 05-ին թիվ 15117911 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարան, որը դատարանում ստացվել է 2011 թվականի հոկտեմբերի 06-ին: / քրեական գործ հատոր 1 էջ 94/
5. Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի դատավոր Մ.Մարտիրոսյանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 07-ի որոշմամբ քրեական գործն ընդունվել է վարույթ և 2011 թվականի հոկտեմբերի 12-ի որոշմամբ` նշանակվել դատաքննության: / քրեական գործ հատոր 1 էջ 95, 109/
6. Առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 03-ի դատավճռով /քրեական գործը քննվել է դատական քննության արագացված կարգով/ Հրանտ Նշանի Գևորգյանը մեղավոր է ճանաչվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով և դատապարտվել կալանքի` երկու ամիս ժամկետով:
Վճռվել է պատժի սկիզբը հաշվել կալանավորման պահից: Պատիժը կրելու է ՀՀ արդարադատության նախարարության համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում:
Հրանտ Նշանի Գևորգյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը:/ քրեական գործ հատոր 1 էջ 152-153/
9. Վերաքննիչ դատարանի 2011թվականի դեկտեմբերի 06-ի որոշմամբ ամբաստանյալ Հրանտ Նշանի Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքն ընդունվել է վարույթ, և քրեական գործը նշանակվել` դատական քննության վճռաբեկության կարգով:
Գործի փաստական հանգամանքները
10. Հրանտ Նշանի Գևորգյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա 2011թվականի օգոստոսի 22-ին, ժամը 00։15-ի սահմաններում, Երևանի Պարոնյան փողոցի թիվ 28 հասցեի մոտակայքում վիճաբանել է Ռուբեն և Արսեն Կարապետյանների ու Ասքանազ Սերոբյանի հետ, որի ընթացքում կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը, որն արտահայտվել է հասարակության նկատմամբ բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորելով, աղմկել է և հայհոյել, բռնություն գործադրել` քաշքշել ու ծեծի է ենթարկել Ա. Կարապետյանին և մյուսներին, իր այդ դիտավորյալ գործողություններով շուրջ 10 րոպե տևողությամբ խանգարել է ներկաների հանգիստը և խաթարել մոտակայքում գործող «Հացառատ ֆրեսկո» ռեստորանի բնականոն աշխատանքը: / քրեական գործ հատոր 1 էջ 152-153/
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը
Վերաքննիչ բողոքը քննվում է հետևյալ հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում.
11. Ամբաստանյալ Հրանտ Նշանի Գևորգյանն իր վերաքննիչ բողոքով հայտնել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը իր նկատմամբ չի կիրառել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածը: Դատարանի կողմից անտեսվել են ՀՀ քրեական դատավարության օրեսնգրքի 126-րդ հոդվածի, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին կետի, 61-րդ հոդվածի 2-րդ մասի, 64-րդ և 70-րդ հոդվածների պահանջները: Ամբաստանյալը վերաքննիչ բողոքում նշել է, որ Առաջին ատյանի դատարանը կարող էր ղեկավարվել վերոհիշյալ հոդվածներով և իր նկատմամբ նշանակել պատժի ավելի մեղմ տեսակ` այն է պատիժը պայմանականորեն չկիրառել: Հայտնել է նաև, որ բնութագրվում է դրական, կատարած հանցանքն ընդունել է, նախաքննության մարմնին աջակցել է քննչական բոլոր գոծողությունների կատարման ժամանակ , որևէ խոչընդոտ չի ստեղծել հանցագործության բացահայտման գործում, տվել է ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, զղջացել է կատարած արարքի համար:
12. Ամբաստանյալ Հրանտ Նշանի Գևորգյանը խնդրել է բողոքը ընդունել վարույթ և փոփոխել իր նկատմամբ կայացված դատավճիռը` նշանակելով ավելի մեղմ պատիժ` այն է պատիժը պայմանականորեն չկիրառել:/քրեական գործ 169-171/
13. Ամբաստանյալը բողոքը պնդեց և խնդրեց այն բավարարել:
Մեղադրող Ա.Բեգինյանը առարկեց բողոքի դեմ և խնդրեց այն մերժել` ուժի մեջ թողնելով Առաջին ատյանի դատարանի դատավճիռը:
Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.
Վերաքննիչ դատարանը, քննության առնելով վերաքննիչ բողոքը` բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, լսելով բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին ամբաստանյալ Հրանտ Նշանի Գևորգյանի ելույթը, դատախազ Ա.Բեգինյանի պատասխանը, ինչպես նաև ուսումնասիրելով, վերլուծելով քրեական գործի նյութերը, գնահատելով դրանք վերաբերելիության, թույլատրելիության, իսկ ամբողջ ապացույցներն իրենց համակցությամբ գործի լուծման համար բավարարության տեսանկյունից, ներքին համոզմամբ, հանգում է հետևության, որ վերաքննիչ բողոքը պետք է մասնակի բավարարել` դատավճիռը պատժի մասով փոփոխել, հետևյալ պատճառաբանությամբ.
14. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 5-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Արարքի հանցավորությունը, դրա պատժելիությունը և քրեաիրավական այլ հետևանքները որոշվում են միայն քրեական օրենքով:>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<1. Հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի՝ համապատասխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ մասերի համաձայն.<< 1. Ըստ բնույթի և հանրության համար վտանգավորության աստիճանի՝ հանցագործությունները դասակարգվում են՝ ոչ մեծ ծանրության, միջին ծանրության, ծանր և առանձնապես ծանր հանցագործությունների:
2. Ոչ մեծ ծանրության հանցագործություններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երկու տարի ժամկետով ազատազրկումը, կամ որոնց համար նախատեսված է ազատազրկման հետ կապ չունեցող պատիժ, ինչպես նաև անզգուշությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համար սույն օրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երեք տարի ժամկետով ազատազրկումը:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի. <<1. Պատիժը պետական հարկադրանքի միջոց է, որը դատարանի դատավճռով պետության անունից նշանակվում է հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ և արտահայտվում է այդ անձին իրավունքներից ու ազատություններից օրենքով նախատեսված զրկմամբ կամ դրանց սահմանափակմամբ:
2. Պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածով սահմանված են պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքները:
Վերոհիշյալ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է սույն օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում՝ հաշվի առնելով սույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները>>:
Նույն հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն. <<Պատժի տեսակը և չափը որոշվում են հանցագործության՝ հանրության համար վտանգավորության աստիճանով և բնույթով, հանցավորի անձը բնութագրող տվյալներով, այդ թվում՝ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքներով>>:
Նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն. << Հանցագործության համար նախատեսված պատիժներից առավել խիստը նշանակվում է, եթե նվազ խիստ տեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի համաձայն. <<Եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին>>:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն.<< Խուլիգանությունը՝ դիտավորությամբ հասարակական կարգը կոպիտ կերպով խախտելը, որը զուգորդվել է անձի նկատմամբ բռնություն գործադրելով կամ դա գործադրելու սպառնալիքով, ինչպես նաև ուրիշի գույքը ոչնչացնելով կամ վնասելով՝ պատժվում է տուգանքով՝ նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկից երեքհարյուրապատիկի չափով, կամ կալանքով` մեկից երեք ամիս ժամկետով, կամ ազատազրկմամբ` առավելագույնը երկու տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը`…
6) ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար.
7) ինչ պատիժ պետք է նշանակվի ամբաստանյալի նկատմամբ.
8) ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը…>>:
15. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ և 61-րդ հոդվածների դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
16. Առաջին ատյանի դատարանը 2011 թվականի նոյեմբերի 03-ի դատավճռով, պատիժ նշանակելիս դատավճռի <<Դատարանի իրավական վերլուծությունները>> բաժնում նշել է. <<… Ուսումնասիրելով ամբաստանյալի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող ու ծանրացնող հանգամանքները` ամբաստանյալ Հրանտ Նշանի Գևորգյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցագործության բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, հանցավորի անձը, այն, որ նա նախկինում դատված է եղել, տալով ինքնախոստովանական ցուցմունքներ` անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար։ Որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում տուժողների կողմից ամբաստանյալի նկատմամբ պարտք ու պահանջ չունենալու հանգամանքը, իսկ որպես ամբաստանյալի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանք դատարանը հաշվի է առնում հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը։
Ամբաստանյալ Հրանտ Նշանի Գևորգյանն իր կատարած` Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության համար ենթակա է պատժի կալանքի ձևով: Հաշվի առնելով Հ.Գևորգյանի պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքը` հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը, դատարանը գտնում է, որ պատժի նվազ խիստ տեսակ տուգանքը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները>>։
17. Վերաքննիչ դատարանը, ուսումնասիրելով քրեական գործում առկա նյութերը, հանգում է հետևության, որ Առաջին ատյանի դատարանը, ամբաստանյալ Հրանտ Նշանի Գևորգյանի նկատմամբ պատժաչափի ու պատժատեսակի հարցը քննելիս բավարար չափով ստուգման ու բազմակողմանի գնահատության չի ենթարկել նրա կողմից կատարված արարքի բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները և արձանագրելով, որ ամբաստանյալի պատիժն ու պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանք է հանդիսանում հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը, վերջինիս նկատմամբ նշանակել է անարդարացի պատիժ, որը չի համապատասխանում ամբաստանյալի կողմից կատարած հանցանքի ծանրությանը, հանցավորի անձնավորությանը և գործի կոնկրետ տվյալներին:
Բացի այդ, պատիժ նշանակելիս դատարանը թեև կալանքը որպես պատիժ նշանակելը հիմնավորել է հանցանքն ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելով` չի հիմնավորել, թե ինչու ամբաստանյալի նկատմամբ չի նշանակել սույն հոդվածի սանկցիայով նախատեսված առավել մեղմ պատժատեսակ, և չի պատճառաբանել, թե ինչու պատիժներից նվազ խիստ տեսակը, տվյալ դեպքում` տուգանք պատժատեսակը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները, և ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակել է սույն հանցագործության համար օրենքով նախատեսված պատիժներից առավել խիստ պատիժ` կալանք:
Վերաքննիչ դատարանը քննության առնելով ամբաստանյալ Հ.Գևորգյանի նկատմամբ պատժատեսակ ու պատժաչափ նշանակելու հարցը, նպատակահարմար է համարում նրա նկատմամբ նշանակել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիայով նախատեսված այլընտրանքային պատիժ` տուգանք, նկատի ունենալով հետևյալը.
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 19-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն ամբաստանյալին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով մեղսագրված հանցանքը` ըստ վտանգավորության աստիճանի դասակարգվում է ոչ մեծ ծանրության հանցագործությունների շարքին, որի սանկցիան այլընտրանքային է և հնարավորություն է տալիս դատարանին, ելնելով կոնկրետ հանցագործության բնույթից և հանրային վտանգավորության աստիճանից, հանցանք կատարած անձի նկատմամբ նշանակել պատիժ` ընտրելով հոդվածի սանկցիայով նախատեսված պատժատեսակներից որևէ մեկը` տուգանք, կալանք կամ ազատազրկում, մինչդեռ դատարանը ամբաստանյալ Հ.Գևորգյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս թեև փաստել է, որ հաշվի է առնում նրա կողմից կատարած հանցանքի բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, անձը բնութագրող տվյալները` այդ թվում պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանքները, սակայն ըստ էության նշված հանգամանքները օբյեկտիվ և բազմակողմանի գնահատության չի ենթարկել և ամբաստանյալի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս վերոգրյալ հանգամանքները հաշվի չեն առնվել:
Ամբաստանյալ Հ.Գևորգյանի նկատմամբ պատիժ նշանակելիս, ուսումնասիրելով և վերլուծության ենթարկելով սույն քրեական գործի փաստական տվյալները, մասնավորապես ամբաստանյալին մեղսագրվող արարքի բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը, անձը բնութագրող տվյալները, այդ թվում պատիժն ու պատասխանատվությունը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները և գործի կոնկրետ տվյալները, մասնավորապես այն, որ Հ.Գևորգյանը իրեն լիովին մեղավոր է ճանաչել, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, համարվում է դատվածություն չունեցող, տուժողների խնդրանքը` Հ.Գևորգյանի նկատմամբ մեղմ պատիժ սահմանելու, նրանից պահանջ չունենալու մասին, ինչպես նաև հաշվի առնելով ամբաստանյալ Հ.Գևորգյանի կողմից կատարված հանցագործության կատարման եղանակն ու հանցավոր մտադրության իրականացման աստիճանը, որպիսիք էականորեն նվազեցնում են ամբաստանյալի կողմից կատարած հանցանքի հասարակական վտանգավորության աստիճանը, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ամբաստանյալ Հ.Գևորգյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով պետք է նշանակվի առավել մեղմ պատժատեսակ` տուգանք, որով սույն քրեական գործով հնարավոր է հասնել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածով սահմանված պատժի նպատակների իրականացմանը, արդարության վերականգնմանը, պատժի ենթարկված անձի ուղղմանը և հանցագործությունների կանխմանը, այն բխում է նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ և 61-րդ հոդվածներով սահմանված պատասխանատվության անհատականացման և պատիժ նշանակելու ընդհանուր սկզբունքներից: Ոչ մեծ ծանրության հանցանքը ալկոհոլի ազդեցության տակ կատարելը չի կարող հիմք հանդիսանալ Հ.Գևորգյանի նկատմամբ ազատությունից զրկելու հետ կապված պատիժ սահմանելու համար:
Առաջին ատյանի դատարանը պատշաճ չի հիմնավորել, թե ինչու պատժի նվազ խիստ տեսակ տուգանքը չի կարող ապահովել պատժի նպատակները:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ դատավճռով նշանակված պատիժը անարդարացի է, ակնհայտ խիստ , չի համապատասխանում հանցագործության ծանրությանը և Հ.Գևորգյանի անձին, ինչը ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 394-րդ, 399-րդ հոդվածների հիման վրա դատարանի դատավճիռը պատժի մասով փոփոխելու հիմք է հանդիսանում:
18. ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն. <<Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում>>: Ամբաստանյալ Հ.Գևորգյանը վերաքննիչ բողոքով խնդրել է իր նկատմամբ նշանակել ավելի մեղմ պատիժ` այն է պատիժը պայմանականորեն չկիրառել:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ներքոնշյալ հիմնավորմամբ կարող է Առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը Վերաքննիչ դատարանը վերանայել նաև Հ.Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքի սահմաններից դուրս գալով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն քրեադատավարական օրենքի էական խախտումներ են դատական քննության ժամանակ սույն օրենսգրքի սկզբունքների և այլ ընդհանուր դրույթների խախտումները, որոնք գործին մասնակցող անձանց` օրենքով երաշխավորված իրավունքներից զրկելու կամ դրանցում սահմանափակելու կամ այլ ճանապարհով խոչընդոտել են գործի հանգամանքների բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվ հետազոտմանը, ազդել են կամ կարող էին ազդել գործով ճիշտ որոշում կայացնելու վրա:
5-րդ մասի համաձայն` եթե առաջին ատյանի դատարանը գործով թույլ է տվել քրեադատավարական oրենքի այլ էական խախտում, վերաքննիչ դատարանը, հաշվի առնելով գործի քննության արդյունքները, փոփոխում է առաջին ատյանի դատարանի դատական ակտը կամ բեկանում է այն և գործն ուղարկում առաջին ատյանի համապատասխան դատարան՝ այլ կազմով նոր քննության:
Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 5-րդ մասում օրենսդիրը արտահայտել է այդ կանոնն իմպերատիվ դարձնելու կամք` անկախ Վերաքննիչ դատարանում վարույթի սահմանները որոշող իրավանորմից:
Նման պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը հայտնաբերելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 398-րդ հոդվածի 5-րդ մասում ամրագրված հանգամանքները, իրավասու է ուղղել այդ դատական սխալը` կաշկանդված չլինելով դատական վերանայման սահմանների վերաբերյալ կանոններով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված սահմանափակումը չի կրում բացարձակ բնույթ, քանի որ կողմերի իրավական հետևողականության ապահովման իրավական շահին հակակշիռ իրավական շահը` դատական սխալների ուղղումը կարող է էապես մեծարժեք լինել, որպես գերակա հանրային շահ: Ուստի, հիմնարար դատական սխալների հայտնաբերման պարագայում Վերաքննիչ դատարանն իրավասու է դուրս գալ բողոքարկման սահմաններից և վերացնել այդ դատական սխալները:
Ուստի, ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 385-րդ հոդվածի 1-ին մասում ամրագրված սահմանափակումը չունի բացարձակ բնույթ, և դա պետք է դիտարկվի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի այլ իրավանորմերի համատեքստում /օրինակ` նշանակված պատժի անհամապատասխանությունը հանցագործության ծանրությանը և ամբաստանյալի անձին` ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետ, 399-րդ հոդված /:
19. Վերոգրյալի հիմքերի առկայության պայմաններում, Վերաքննիչ դատարանը գտնում է, որ Հրանտ Նշանի Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքը պետք է բավարարել մասնակի: Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 03-ի Հրանտ Նշանի Գևորգյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով դատավճիռը պետք է փոփոխել` նշանակված պատժի և պատիժը ՀՀ ԱՆ համապատասխան քրեակատարողական հիմնարկում կրելու և պատժի սկիզբը կալանավորման պահից հաշվելու մասով` պատիժ նշանակել տուգանք: Դատավճռի մնացած մասը պետք է թողնել անփոփոխ: Վերաքննիչ բողոքը ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 70-րդ հոդվածը կիրառելու մասով բավարարվել չի կարող, նկատի ունենալով վերոհիշյալը` Հ.Գևորգյանի նկատմամբ ազատազրկման կամ կալանքի ձևով պատիժ չսահմանելու հանգամանքը:
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ հոդվածով, 394-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետով, 402-րդ, 404-րդ հոդվածներով, 412-րդ հոդվածի 1-ին մասով և 418-րդ հոդվածով Վերաքննիչ դատարանը
ՈՐՈՇԵՑ
1. Ամբաստանյալ Հրանտ Նշանի Գևորգյանի վերաքննիչ բողոքը բավարարել մասնակի:
2. Հրանտ Նշանի Գևորգյանի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրեսնգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի նոյեմբերի 03-ի դատավճիռը փոփոխել` նշանակված պատժի մասով` պատիժ նշանակել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հարյուրհիսունապատիկի /150.000/ ՀՀ դրամի չափով:
Դատավճռի մնացած մասը թողնել անփոփոխ:
3. Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Գ. ԱՎԵՏԻՍՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ե. ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ

Ս. ՉԻՉՈՅԱՆ