Հիմնական

Գործի համար: ԵԿԴ/0173/01/11
Վիճակագրական տողի համար : 6.2

Պատասխանող

Արտակ Սիմոնյան Վլադիկի
Արտակ Սիմոնյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Գագիկ Պողոսյան

Դատավոր

Կենտրոն և Նորք-Մարաշ

Գագիկ Պողոսյան

Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն: Արտակ Սիմոնյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, 2011թ. օգոստոսի 4-ին` ժամը 14.00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Սայաթ-Նովա և Մ.Գրիգորյան փողոցների խաչմերուկում մոտենալով Մարգարիտա Հրանտի Նալբանդյանին կտրուկ քաշել պոկելու միջոցով նրա պարանոցից բացահայտ հափշտակել է 226.500 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողությամբ ոսկյա շղթան իր կախազարդով և 18.285 ՀՀ դրամին համարժեք 50 ԱՄՆ դոլար գումար արժողությամբ մարգարտե շղթան և դիմել փախուստի, սակայն իր կամքից անկախ հանգամանքներով հանցագործությունը չի հասցրել իր ավարտին` քանի որ Բայրոնի 1 հասցեում գործող <ԱԳԲԱ> բանկի մասնաշենքի մոտ բռնվել է ոստիկանության ծառայողների կողմից:
Դատարան Օր Ժամ Դատարանի դահլիճի համար Ստատուս Որոշում Այլ նշումներ
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2011-09-26 12:00 5
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ 2011-10-07 16:30 5
Գործ թիվ ԵԿԴ/ 0173 /01/ 11

ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով.

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ. Ավետիսյան
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ Ռ.Աբրահամյանի

ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Ս.Հարությունյանի
ՊԱՇՏՊԱՆ` Վ.Արմենակյանի
ԱՆՉԱՓԱՀԱՍ ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ
Ա. Սիմոնյանի օրինական
ներկայացուցիչ` Ա.Վարդազարյանի
ՀՀ Երևան քաղաքի Կենտրոն
վարչական շրջանի ղեկավարին
առընթեր խնամակալության և
հոգաբարձության հանձնաժողովի
ներկայացուցիչ` Ռ.Քոթախյանի

2011թ. հոկտեմբերի 7-ին դռնբաց դատական նիստում, դատարանում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի` ծնված` 1994թ. սեպտեմբերի 24-ին,
Երևանում, ազգությամբ` հայ, ՀՀ քաղաքացի,
սովորում է թիվ 103 միջնակարգ դպրոցի 12-րդ դասարանում, նախկինում չդատված, ամուրի, խնամքին` ոչ ոք, ընտանիքի երկու երեխաներից մեծն է, գտնվում է երկու ծնողների խնամքի տակ, ֆիզիկապես վատառողջ, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվում է Երևանի, Քանաքեռ 4-րդ փողոցի թիվ 28 տանը, կալանքի տակ է 2011թ. օգոստոսի 4-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանն իրեն մեղավոր ճանաչեց։

Թիվ 15102311 քրեական գործը Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է 2011թ. օգոստոսի 4-ին ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի կողմից։
Ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանին Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար.
Ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, 2011թ. օգոստոսի 4-ին` ժամը 14.00-ի սահմաններում, Երևանի Սայաթ-Նովա և Մ.Գրիգորյան փողոցների խաչմերուկում մոտենալով Մարգարիտա Հրանտի Նալբանդյանին կտրուկ քաշել պոկելու միջոցով նրա պարանոցից բացահայտ հափշտակել է 226.500 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողությամբ ոսկյա շղթան իր կախազարդով և 18.285 ՀՀ դրամին համարժեք 50 ԱՄՆ դոլար գումար արժողությամբ մարգարտե շղթան և դիմել փախուստի, սակայն իր կամքից անկախ հանգամանքներով հանցագործությունը չի հասցրել ավարտին` քանի որ Բայրոնի թիվ 1 հասցեում գործող «ԱԳԲԱ» բանկի մասնաշենքի մոտ բռնվել է ոստիկանության ծառայողների կողմից։
Մինչ դատաքննությունը սկսելը ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և դատարանում հայտարարեց, որ գիտակցում է իր կողմից ներկայացված միջնորդության բնույթը և հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր՝ խորհրդակցելով պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքը իրեն պարզ և հասկանալի է, համաձայն է իրեն առաջադրված մեղադրանքի հետ, առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում։
Մեղադրողը և տուժող Մ.Նալբանդյանը դատական քննությունն արագացված կարգով անցկացնելու դեմ չեն առարկել։
Համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները՝ դատարանը որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքները։
Դատարանը պատիժ սահմանելիս հաշվի է առնում նրա կատարած հանցանքի` կողոպուտի փորձի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը ու ամբաստանյալ Ա. Սիմոնյանի անձը բնութագրող տվյալները։
Դատարանը որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դիտում է այն, որ ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը հանցանքը կատարում է առաջին անգամ, ընդունում է կատարած հանցանքը և զղջում դրա համար, հանցանքը կատարել է անչափահաս տարիքում, հանդիսանում է 12-րդ դասարանի աշակերտ, կատարածը հանցափորձ է, բնութագրվում է դրական, ֆիզիկապես վատառողջ է, ֆիզիկապես վատառողջ է, կրկնակի վիրահատվել է փայցախի կիստայի կապակցությամբ և նոր վիրահատության անհրաժեշտություն կա ։
Պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան։
Կատարած արարքի համար ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը ենթակա է պատժի։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Հովհաննես Արտաշեսի Սահակյանի նկատմամբ 2009թ. հունիսի 2-ի նախադեպային որոշմամբ արձանագրել է. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին։
Այսինքն, դատարանը կայացնելով մեղադրական դատավճիռ, ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակում է քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում թվարկված պատժատեսակներից /կալանք, ազատազրկում, կարգապահական գումարտակում պահել/ որևէ մեկը` սահմանելով դրա չափը, այնուհետև համոզվելով, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը փաստացի կրելու, նշանակված պատիժը պայմանականորեն կարող է չկիրառել /տես նաև Գ.Մարտիրոսյանի գործով 2008թ. փետրվարի 1-ի Վճռաբեկ դատարանի ՎԲ-01/08 որոշումը/։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի, ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները և հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու /տես նաև Ս.Ներսիսյանի գործով 2007թ. հունիսի 12-ի Վճռաբեկ դատարանի ՎԲ-124/07 որոշումը/։
Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատաuխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական oրենuգրքի Հատուկ մաuի համապատաuխան հոդվածի uահմաններում` հաշվի առնելով նույն oրենuգրքի ընդհանուր մաuի դրույթները։
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննելիս դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով` դրանք բնութագրում են, ինչպես կատարած հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ կետի` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրադրություններն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։
Այլ կերպ` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը։
Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես` տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը։
ՄԱԿ-ի 6-րդ կոնգրեսի կողմից ընդունված անչափահասների նկատմամբ արդարադատության ստանդարտի մասին 4-րդ բանաձևի հիմնարար սկզբունքների համաձայն` անչափահասներին կալանքի տակ պահելն և ազատությունից զրկելը պետք է օգտագործվի միայն որպես ծայրահեղ միջոց, քանի որ կալանավայրը կարող է բացասական ազդեցություն ունենալ անչափահաս մեղադրյալի վրա։
Դատարանը քննարկելով Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի կողմից նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը գտավ, որ հաշվի առնելով նրան մեղսագրված արարքի վտանգավորության աստիճանը և անձը բնութագրող տվյալներն ու գործի կոնկրետ հանգամանքները` նա իր նկատմամբ նշանակված պատիժը չպետք է կրի։
Գործի նյութերով հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը հանցանքը կատարել է անչափահաս տարիքում, ֆիզիկապես վատառողջ է, «Սուրբ աստվծամոր» բժշկական կենտրոն ՓԲԸ-ի մանկական վիրաբույժի եզրակացության համաձայն Արտակ Սիմոնյանը կրկնակի վիրահատվել է փայծախի կիստայի կապակցությամբ, նախկինում դատված, արատավորված չի եղել, ընդունել է կատարած հանցանքը, զղջացել` դրա համար, բնութագրվում է դրական, հանդիսանում է դպրոցի 12-րդ դասարանի աշակերտ, իսկ պատիժը և պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքները բացակայում են։ Դատարանը հաշվի առնելով վերը թվարկված հանգամանքները, Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի կատարած հանցանքի վտանգավորության աստիճանը, հանգում է հետևության, որ նրա ուղղումն ու վերադաստիարակումը հնարավոր է առանց հասարակությունից մեկուսացնելու, նաև առանց ազատազրկման ձևով նախատեսված պատիժը կրելու և հիմք ընդունելով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոհիշյալ, ինչպես նաև Թամարա Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի ՎԲ-192/07 և Սուսաննա Ներսիսյանի վերաբերյալ 2007թ. հունիսի 12-ի ՎԲ-124/07 որոշումները, գտավ, որ ազատազրկման ձևով Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պետք է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան` վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ծնողների, Երևանի քաղաքապետարանի աշխատակազմի և Ա. Սիմոնյանի բնակավայրի այլընտրանքային պատիժների կատարման ծառայության վրա։
Դատարանը գտավ, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով դատարանի կողմից սահմանված վարքագծի ընթացքում Ա.Սիմոնյանի վրա պետք է դնել որոշակի պարտականություններ` պարտավորեցնել Ա.Սիմոնյանին չփոխելու մշտական բնակության վայրը։ Սահմանափակել նրա ժամանցի ազատությունը, արգելել Ա.Սիմոնյանին առանց ծնողների ժամը 22։00-ից հետո բացակայելու բնակավայրից։
Դատարանը գտավ, որ ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց` կալանավորումը պետք է վերացնել` նրան անհապաղ ազատել դատական նիստի դահլիճում։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված պարանոցի ոսկյա շղթան իր ոսկյա կախազարդով թողնել տուժող Մ.Նալբանդյանի տնօրինությանը։
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-374-րդ, 3753-րդ հոդվածներով՝ դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել ազատազրկման` մեկ տարի ժամկետով, նշանակված պատժից հանել նախնական կալանքի տակ գտնված` երկու ամիս երեք օր ժամկետը, վերջնական պատիժ սահմանել`ազատազրկում` 9 ամիս 27 օր ժամկետով։
Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան մեկ տարի վեց ամիս ժամկետով՝ ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի վարքի վերահսկողությունը դնելով ծնողների, Երևանի քաղաքապետարանի աշխատակազմի և Ա. Սիմոնյանի բնակավայրի այլընտրանքային պատիժների կատարման ծառայության վրա։
Սահմանափակել նրա ժամանցի ազատությունը, փորձաշրջանի ընթացքում արգելել Ա. Սիմոնյանին առանց ծնողների ժամը 22։00-ից հետո բացակայելու բնակավայրից։
Ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց` կալանավորումը վերացնել` նրան անհապաղ ազատել դատական նիստի դահլիճում։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված պարանոցի ոսկյա շղթան իր ոսկյա կախազարդով թողնել տուժող Մ.Նալբանդյանի տնօրինությանը։
Դատավճիռը հրապարակման օրվանից մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի։

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ. Ավետիսյան
Դատական գործ N: ԵԿԴ/0173/01/11
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ
Նոր քրեական գործ
Երբ է գործը ստացվել 08-09-2011
Քրեական գործի համարը 0173/01/11
Ինչ կարգով է գործը ստացվել Առաջին անգամ
Դատախազություն Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազություն
Նախաքննական գործի համարը 15102311
Մեղադրական եզրակացության համառոտ բովանդակություն Արտակ Սիմոնյանին մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, 2011թ. օգոստոսի 4-ին` ժամը 14.00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Սայաթ-Նովա և Մ.Գրիգորյան փողոցների խաչմերուկում մոտենալով Մարգարիտա Հրանտի Նալբանդյանին կտրուկ քաշել պոկելու միջոցով նրա պարանոցից բացահայտ հափշտակել է 226.500 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողությամբ ոսկյա շղթան իր կախազարդով և 18.285 ՀՀ դրամին համարժեք 50 ԱՄՆ դոլար գումար արժողությամբ մարգարտե շղթան և դիմել փախուստի, սակայն իր կամքից անկախ հանգամանքներով հանցագործությունը չի հասցրել իր ավարտին` քանի որ Բայրոնի 1 հասցեում գործող <ԱԳԲԱ> բանկի մասնաշենքի մոտ բռնվել է ոստիկանության ծառայողների կողմից:
Մեղադրյալ
Անձ
Անուն Արտակ
Ազգանուն Սիմոնյան
Հայրանուն Վլադիկի
Հասցե ---------------
Սոցիալական քարտ ---------------
Վիճակագրական տողի համարը 6.2
Չափահաս Ոչ
Մակագրել
Երբ 08-09-2011
Նախագահող դատավոր
Անուն Գագիկ
Ազգանուն Ավետիսյան
Ընդունվել է վարույթ
Երբ 09-09-2011
Որոշումը ուղարկվել է կողմերին 13-09-2011
Ուղարկվել է հուշաթերթիկ/որոշումը 13-09-2011
Նշանակվել է դատական քննություն
Երբ 26-09-2011
Դատավարության կողմեր Մեղադրյալ
Դատավարության կողմեր Պաշտպան
Դատավարության կողմեր
Անուն Արտակ
Ազգանուն Սիմոնյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Դատավարության կողմեր
Անուն Վահե
Ազգանուն Արմենակյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ժամ 12:00
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 03-10-2011
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Նշանակվել է դատական նիստ/դատական քննություն
Երբ 07-10-2011
Ժամ 16:30
Նիստերի դահլիճի համարը 5
Կայացվել է դատավճիռ
Ամսաթիվ 07-10-2011
Մեղադրական
Մեղադրյալ
Անուն Արտակ
Ազգանուն Սիմոնյան
Հասցե ---------------
Սեռ 0
Ամսաթիվ 07-10-2011
Առավել ծանր հանցագործության հոդված
Հիմնական պատիժ Պատիժը պայմանականորեն չի կիրառվել (ՀՀ քր. օր. 70 հոդ.)
Դատական ակտ
Դատական ակտի բովանդակությունը Գործ թիվ ԵԿԴ/ 0173 /01/ 11

ԴԱՏԱՎՃԻՌ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանը հետևյալ կազմով.

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ. Ավետիսյան
ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ՝ Ռ.Աբրահամյանի

ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝
ՄԵՂԱԴՐՈՂ՝ Ս.Հարությունյանի
ՊԱՇՏՊԱՆ` Վ.Արմենակյանի
ԱՆՉԱՓԱՀԱՍ ԱՄԲԱՍՏԱՆՅԱԼ
Ա. Սիմոնյանի օրինական
ներկայացուցիչ` Ա.Վարդազարյանի
ՀՀ Երևան քաղաքի Կենտրոն
վարչական շրջանի ղեկավարին
առընթեր խնամակալության և
հոգաբարձության հանձնաժողովի
ներկայացուցիչ` Ռ.Քոթախյանի

2011թ. հոկտեմբերի 7-ին դռնբաց դատական նիստում, դատարանում, քննեց քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի` ծնված` 1994թ. սեպտեմբերի 24-ին,
Երևանում, ազգությամբ` հայ, ՀՀ քաղաքացի,
սովորում է թիվ 103 միջնակարգ դպրոցի 12-րդ դասարանում, նախկինում չդատված, ամուրի, խնամքին` ոչ ոք, ընտանիքի երկու երեխաներից մեծն է, գտնվում է երկու ծնողների խնամքի տակ, ֆիզիկապես վատառողջ, չի աշխատում, հաշվառված և բնակվում է Երևանի, Քանաքեռ 4-րդ փողոցի թիվ 28 տանը, կալանքի տակ է 2011թ. օգոստոսի 4-ից, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 1-ին մասով։ Առաջադրված մեղադրանքում ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանն իրեն մեղավոր ճանաչեց։

Թիվ 15102311 քրեական գործը Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է 2011թ. օգոստոսի 4-ին ՀՀ ոստիկանության քննչական գլխավոր վարչության Երևան քաղաքի քննչական վարչության Կենտրոնականի քննչական բաժնի կողմից։
Ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանին Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել հետևյալ արարքի համար.
Ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը ուրիշի գույքի բացահայտ հափշտակություն կատարելու դիտավորությամբ, 2011թ. օգոստոսի 4-ին` ժամը 14.00-ի սահմաններում, Երևանի Սայաթ-Նովա և Մ.Գրիգորյան փողոցների խաչմերուկում մոտենալով Մարգարիտա Հրանտի Նալբանդյանին կտրուկ քաշել պոկելու միջոցով նրա պարանոցից բացահայտ հափշտակել է 226.500 ՀՀ դրամ ընդհանուր արժողությամբ ոսկյա շղթան իր կախազարդով և 18.285 ՀՀ դրամին համարժեք 50 ԱՄՆ դոլար գումար արժողությամբ մարգարտե շղթան և դիմել փախուստի, սակայն իր կամքից անկախ հանգամանքներով հանցագործությունը չի հասցրել ավարտին` քանի որ Բայրոնի թիվ 1 հասցեում գործող «ԱԳԲԱ» բանկի մասնաշենքի մոտ բռնվել է ոստիկանության ծառայողների կողմից։
Մինչ դատաքննությունը սկսելը ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը միջնորդեց դատական քննությունն անցկացնել արագացված կարգով և դատարանում հայտարարեց, որ գիտակցում է իր կողմից ներկայացված միջնորդության բնույթը և հետևանքները, միջնորդությունը ներկայացրել է կամավոր՝ խորհրդակցելով պաշտպանի հետ, գիտակցում է արագացված դատաքննություն անցկացնելու հետևանքները, առաջադրված մեղադրանքը իրեն պարզ և հասկանալի է, համաձայն է իրեն առաջադրված մեղադրանքի հետ, առաջադրված մեղադրանքում իրեն մեղավոր է ճանաչում։
Մեղադրողը և տուժող Մ.Նալբանդյանը դատական քննությունն արագացված կարգով անցկացնելու դեմ չեն առարկել։
Համոզվելով, որ առկա են ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 3751-րդ և 3752-րդ հոդվածներով նախատեսված պայմանները՝ դատարանը որոշում է կայացրել արագացված կարգով դատական քննություն անցկացնելու մասին։
Դատարանը, հիմք ընդունելով մեղադրանքի հիմքում դրված ապացույցները, գտնում է, որ ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը կատարել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքները։
Դատարանը պատիժ սահմանելիս հաշվի է առնում նրա կատարած հանցանքի` կողոպուտի փորձի` հանրության համար վտանգավորության աստիճանը և բնույթը ու ամբաստանյալ Ա. Սիմոնյանի անձը բնութագրող տվյալները։
Դատարանը որպես պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք դիտում է այն, որ ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը հանցանքը կատարում է առաջին անգամ, ընդունում է կատարած հանցանքը և զղջում դրա համար, հանցանքը կատարել է անչափահաս տարիքում, հանդիսանում է 12-րդ դասարանի աշակերտ, կատարածը հանցափորձ է, բնութագրվում է դրական, ֆիզիկապես վատառողջ է, ֆիզիկապես վատառողջ է, կրկնակի վիրահատվել է փայցախի կիստայի կապակցությամբ և նոր վիրահատության անհրաժեշտություն կա ։
Պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքներ չկան։
Կատարած արարքի համար ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը ենթակա է պատժի։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանը Հովհաննես Արտաշեսի Սահակյանի նկատմամբ 2009թ. հունիսի 2-ի նախադեպային որոշմամբ արձանագրել է. ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` եթե դատարանը, կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մաuին։
Այսինքն, դատարանը կայացնելով մեղադրական դատավճիռ, ամբաստանյալի նկատմամբ նշանակում է քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում թվարկված պատժատեսակներից /կալանք, ազատազրկում, կարգապահական գումարտակում պահել/ որևէ մեկը` սահմանելով դրա չափը, այնուհետև համոզվելով, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը փաստացի կրելու, նշանակված պատիժը պայմանականորեն կարող է չկիրառել /տես նաև Գ.Մարտիրոսյանի գործով 2008թ. փետրվարի 1-ի Վճռաբեկ դատարանի ՎԲ-01/08 որոշումը/։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառման հիմնական պայմանը պատճառաբանված լինելն է։ Նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը պետք է հանգամանորեն քննության առնի, ինչպես հանցագործության կատարման, այնպես էլ հանցավորի անձին վերաբերող բոլոր հանգամանքները և հանգի հիմնավոր եզրակացության, որ դատապարտյալի ուղղումը հնարավոր է առանց նշանակված պատիժը կրելու /տես նաև Ս.Ներսիսյանի գործով 2007թ. հունիսի 12-ի Վճռաբեկ դատարանի ՎԲ-124/07 որոշումը/։
Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժը և քրեաիրավական ներգործության այլ միջոցները պետք է լինեն արդարացի` համապատաuխանեն հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար լինեն նրան ուղղելու և նոր հանցագործությունները կանխելու համար։
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական oրենuգրքի Հատուկ մաuի համապատաuխան հոդվածի uահմաններում` հաշվի առնելով նույն oրենuգրքի ընդհանուր մաuի դրույթները։
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննելիս դատարանը հաշվի է առնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։ Հանցակազմի սահմաններից դուրս գտնվելով` դրանք բնութագրում են, ինչպես կատարած հանցագործությունը, այնպես էլ հանցավորի անձնավորությունը, հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել հանցավորի անձնավորության և հանցագործության` հանրության համար վտանգավորության աստիճանի մասին` համապատասխանաբար բարձրացնելով կամ իջեցնելով այն։ Դրանց գնահատմամբ է հնարավոր յուրաքանչյուր կոնկրետ գործով անհատական մոտեցում ցուցաբերել` ինչպես պատժի տեսակը և չափը որոշելիս, այնպես էլ այն կրելու նպատակահարմարության հարցը լուծելիս։
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 2-րդ կետի` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները։
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու իրավական հիմքերը բացահայտելու համար քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածում սահմանված իրադրություններն անհրաժեշտ է մեկնաբանել նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ամրագրված պատժի նպատակների համատեքստում, համաձայն որի` պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները։
Այլ կերպ` պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին որոշում կայացնելիս իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր դեպքում պետք է քննարկի նաև պատժի` սոցիալական արդարության վերականգնման և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու նպատակների իրացման հարցը։
Սոցիալական արդարությունը վերականգնելու և պատժի ենթարկված անձի ուղղվելու մասին կարող է վկայել հանցագործությունից հետո հանցավորի դրսևորած վարքագիծը, մասնավորապես` տուժողին պատճառած վնասը հարթելը կամ այն հարթելուն ուղղված ողջամիտ միջոցներ ձեռնարկելը։
ՄԱԿ-ի 6-րդ կոնգրեսի կողմից ընդունված անչափահասների նկատմամբ արդարադատության ստանդարտի մասին 4-րդ բանաձևի հիմնարար սկզբունքների համաձայն` անչափահասներին կալանքի տակ պահելն և ազատությունից զրկելը պետք է օգտագործվի միայն որպես ծայրահեղ միջոց, քանի որ կալանավայրը կարող է բացասական ազդեցություն ունենալ անչափահաս մեղադրյալի վրա։
Դատարանը քննարկելով Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի կողմից նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության հարցը գտավ, որ հաշվի առնելով նրան մեղսագրված արարքի վտանգավորության աստիճանը և անձը բնութագրող տվյալներն ու գործի կոնկրետ հանգամանքները` նա իր նկատմամբ նշանակված պատիժը չպետք է կրի։
Գործի նյութերով հիմնավորվել է, որ ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանը հանցանքը կատարել է անչափահաս տարիքում, ֆիզիկապես վատառողջ է, «Սուրբ աստվծամոր» բժշկական կենտրոն ՓԲԸ-ի մանկական վիրաբույժի եզրակացության համաձայն Արտակ Սիմոնյանը կրկնակի վիրահատվել է փայծախի կիստայի կապակցությամբ, նախկինում դատված, արատավորված չի եղել, ընդունել է կատարած հանցանքը, զղջացել` դրա համար, բնութագրվում է դրական, հանդիսանում է դպրոցի 12-րդ դասարանի աշակերտ, իսկ պատիժը և պատասխանատվությունը ծանրացնող հանգամանքները բացակայում են։ Դատարանը հաշվի առնելով վերը թվարկված հանգամանքները, Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի կատարած հանցանքի վտանգավորության աստիճանը, հանգում է հետևության, որ նրա ուղղումն ու վերադաստիարակումը հնարավոր է առանց հասարակությունից մեկուսացնելու, նաև առանց ազատազրկման ձևով նախատեսված պատիժը կրելու և հիմք ընդունելով ՀՀ Վճռաբեկ դատարանի վերոհիշյալ, ինչպես նաև Թամարա Տեր-Գրիգորյանի վերաբերյալ 2007թ. հոկտեմբերի 26-ի ՎԲ-192/07 և Սուսաննա Ներսիսյանի վերաբերյալ 2007թ. հունիսի 12-ի ՎԲ-124/07 որոշումները, գտավ, որ ազատազրկման ձևով Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի նկատմամբ նշանակված պատիժը պետք է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան` վարքագծի նկատմամբ վերահսկողությունը դնելով ծնողների, Երևանի քաղաքապետարանի աշխատակազմի և Ա. Սիմոնյանի բնակավայրի այլընտրանքային պատիժների կատարման ծառայության վրա։
Դատարանը գտավ, որ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածով դատարանի կողմից սահմանված վարքագծի ընթացքում Ա.Սիմոնյանի վրա պետք է դնել որոշակի պարտականություններ` պարտավորեցնել Ա.Սիմոնյանին չփոխելու մշտական բնակության վայրը։ Սահմանափակել նրա ժամանցի ազատությունը, արգելել Ա.Սիմոնյանին առանց ծնողների ժամը 22։00-ից հետո բացակայելու բնակավայրից։
Դատարանը գտավ, որ ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց` կալանավորումը պետք է վերացնել` նրան անհապաղ ազատել դատական նիստի դահլիճում։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված պարանոցի ոսկյա շղթան իր ոսկյա կախազարդով թողնել տուժող Մ.Նալբանդյանի տնօրինությանը։
Ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 357-360-րդ, 364-365-րդ, 369-374-րդ, 3753-րդ հոդվածներով՝ դատարանը
Վ Ճ Ռ Ե Ց
Ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանին մեղավոր ճանաչել Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 34-176-րդ հոդվածի 1-ին մասով և դատապարտել ազատազրկման` մեկ տարի ժամկետով, նշանակված պատժից հանել նախնական կալանքի տակ գտնված` երկու ամիս երեք օր ժամկետը, վերջնական պատիժ սահմանել`ազատազրկում` 9 ամիս 27 օր ժամկետով։
Հայաստանի Հանրապետության քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի կիրառմամբ ազատազրկման ձևով նշանակված պատիժը պայմանականորեն չկիրառել՝ սահմանելով փորձաշրջան մեկ տարի վեց ամիս ժամկետով՝ ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի վարքի վերահսկողությունը դնելով ծնողների, Երևանի քաղաքապետարանի աշխատակազմի և Ա. Սիմոնյանի բնակավայրի այլընտրանքային պատիժների կատարման ծառայության վրա։
Սահմանափակել նրա ժամանցի ազատությունը, փորձաշրջանի ընթացքում արգելել Ա. Սիմոնյանին առանց ծնողների ժամը 22։00-ից հետո բացակայելու բնակավայրից։
Ամբաստանյալ Արտակ Վլադիկի Սիմոնյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոց` կալանավորումը վերացնել` նրան անհապաղ ազատել դատական նիստի դահլիճում։
Իրեղեն ապացույց ճանաչված պարանոցի ոսկյա շղթան իր ոսկյա կախազարդով թողնել տուժող Մ.Նալբանդյանի տնօրինությանը։
Դատավճիռը հրապարակման օրվանից մեկամսյա ժամկետում կարող է բողոքարկվել Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարան, բացառությամբ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 395-րդ հոդվածի 1-ին կետով նախատեսված հիմքի։

ԴԱՏԱՎՈՐ՝ Գ. Ավետիսյան
Դատական ակտի ամսաթիվը 07-10-2011
Կազմի փոփոխություն
Ամսաթիվ 26-10-2011
Փոփոխության հիմքը Այլ
Հիմքը դատավորի տեղափոխություն
Մակագրել
Երբ 26-10-2011
Նախագահող դատավոր
Անուն Գագիկ
Ազգանուն Պողոսյան
Դատավճռի, որոշման կատարում
Ամսաթիվ 09-11-2011
Գործը հանձնվել է գրասենյակ
Գործը հանձնվել է գրասենյակ 10-11-2011
Էջերի քանակ 1-114, 2-81
Գործը հանձնվել է դատարանի արխիվ
Ամսաթիվ 24-01-2012
Էջերի քանակը 1-114, 2-81