Գործ հ. ԵԿԴ/0132/ 01/11

Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ

Հ Ա Ն Ո Ւ Ն Հ Ա Յ Ա Ս Տ Ա Ն Ի Հ Ա Ն Ր Ա Պ Ե Տ Ո Ւ Թ Յ Ա Ն

26 դեկտեմբերի 2011թ. ք.Երևան

Հայաստանի Հանրապետության վերաքննիչ քրեական դատարանը
/այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան/ հետևյալ կազմով`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ԽԱՉԱՏՐՅԱՆ
Մ.ՌԵՀԱՆՅԱՆ

ՔԱՐՏՈՒՂԱՐՈՒԹՅԱՄԲ` Մ.ՄԱՀՏԵՍՅԱՆԻ
ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ`
ՄԵՂԱԴՐՈՂ` Հ.ԷՅՐԱՄՋՅԱՆԻ
ՊԱՇՏՊԱՆ` Ա.ԱՎԵՏԻՍՅԱՆԻ

Դռնբաց դատական նիստում, վճռաբեկ վարույթի կանոններով, քննության առնելով Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2011թվականի սեպտեմբերի 23-ի դատավճռի դեմ բերված պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

1.Գործի դատավարական նախապատմությունը և փաստական հանգամանքները.

2011 թվականի փետրվարի 2-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Զ.Թադևոսյանի որոշմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով հարուցվել և վարույթ է ընդունվել թիվ 13104211 քրեական գործը:
2011 թվականի մարտի 22-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Զ.Թադևոսյանի որոշմամբ թիվ 13104211 քրեական գործով Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանին մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
2011 թվականի ապրիլի 15-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Զ.Թադևոսյանի որոշմամբ թիվ 13104211 քրեական գործով Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ և 3-րդ կետերով:
2011 թվականի հունիսի 29-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Զ.Թադևոսյանի որոշմամբ թիվ 13104211 քրեական գործով Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանին առաջադրված մեղադրանքը փոփոխվել է և նրան նոր մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով:
2011 թվականի հունիսի 29-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Զ.Թադևոսյանի որոշմամբ թիվ 13104211 քրեական գործով իրացնելու նպատակով իրավունք վերապահող ակնհայտ կեղծ փաստաթուղթ պատրաստելու կապակցությամբ Արմեն Համզայի Հարությունյանի նկատմամբ քրեական հետպնդում չի իրականացվել` վաղեմության ժամկետն անցնելու հիմքով:
2011 թվականի հունիսի 29-ին ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժնի ավագ քննիչ Զ.Թադևոսյանի որոշմամբ թիվ 13104211 քրեական գործով Անահիտ Բուռնազյանի, Հասմիկ Մարտիրոսյանի, Հասմիկ Մանուչարյանի և Շողիկ Սաֆարյանի զգալի չափի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու կապակցությամբ Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` բողոքի բացակայության և հաշտության հիմքով: Նույն որոշմամբ թիվ 13104211 քրեական գործով Արաքսյա Հակոբյանի, Ռոզալյա Փիլոսյանի, Նարինե Արզումանյանի, Անդրանիկ Մարգարյանի և Շուշանիկ Հովհաննիսյանի գույքը խարդախությամբ հափշտակելու կապակցությամբ Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանի նկատմամբ քրեական հետապնդում չի իրականացվել` հանցակազմի բացակայության հիմքով:
Նախաքննական մարմնի կողմից Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանը որպես մեղադրյալ է ներգրավվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով այն արարքների համար, որ նա 2009 թվականի մարտից մինչև 2011 թվականի մարտի կեսերն ընկած ժամանակահատվածում կատարել է մի շարք քաղաքացիների խոշոր չափի գույքի հափշտակություններ: Այսպես.
Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանը 2009 թվականի մարտ ամսվա ընթացքում Երևան քաղաքի Ամիրյան փողոցում գործող ՀՀ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության վարչական շենքում հանդիպել է Արմեն Համզայի Հարությունյանին ու տեղեկանալով, որ վերջինը ցանկանում է դստեր` Տաթևիկ Հարությունյանին ՀՀ քաղաքացու անձնագրով անձնագրավորել, նպատակադրվել է հիշյալ առիթն օգտագործելով խարդախությամբ հափշտակել Արմեն Հարությունյանի գույքը: Փառանձեմ Առաքելյանը հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով Արմեն Հարությունյանին խոստացել է կարճ ժամանակահատվածում իրականացնել Տաթևիկ Հարությունյանի անձնագրավորման գործընթացը, ապա հաջորդ օրը Երևան քաղաքի Ամիրյան փողոցում մուծումներ կատարելու պատրվակով, խաբեությամբ Արմեն Հարությունյանից ստացել և խարդախությամբ հափշտակել է վերջինին պատկանող խոշոր չափի` 549.000 ՀՀ դրամին համարժեք 1.500 ԱՄՆ դոլար գումարը:
Այնուհետև Փառանձեմ Առաքելյանը 2009 թվականի հոկտեմբեր ամսին Երևան քաղաքի բնակիչ Մնացական Մանուկյանից տեղեկանալով, որ վերջինի ազգական Ռաֆիկ Բեգրակյանն ունի իրեն պատկանող` Երևան քաղաքի Նորքի Այգիներ փողոցի 202/6 տան սեփականաշնորհման հետ կապված խնդիրներ, նպատակադրվել է հիշյալ առիթն օգտագործելով խարդախությամբ հափշտակել վերջինի խոշոր չափի` 772.500 ՀՀ դրամին համարժեք 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարը: Փառանձեմ Առաքելյանը հանցավոր մտադրությունն իրականացնելու նպատակով 2009 թվականի հոկտեմբերի 29-ին գնացել է Ռաֆիկ Բեգրակյանի տուն, որտեղ վստահություն ձեռք բերելու նպատակով ներկայացել է որպես ՀՀ ոստիկանության Մալաթիայի անձնագրային բաժանմունքի աշխատակից, ապա` վերջինին հայտնել է, թե իբր ՀՀ ԿԱ անշարժ գույքի պետական կադաստրում աշխատող իր ծանոթի միջոցով կարող է իրականացնել տան սեփականաշնորհման հարցը, ապա մուծումեր կատարելու պատրվակով Ռաֆիկ Բեգրակյանից ստացել և խարդախությամբ հափշտակել է վերջինին պատկանող խոշոր չափի` 772.500 ՀՀ դրամին համարժեք 2.000 ԱՄՆ դոլար գումարը:
Բացի այդ, Փառանձեմ Առաքելյանը 2010 թվականի դեկտեմբեր ամսին ներկայանալով որպես ՀՀ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչության աշխատակից, չարաշահելով Վլադիմիր Քալոյանի վստահությունը, վերջինի անձնագրավորման գործընթացը կազմակերպելու պատրվակով, միասնական հանցավոր մտադրությամբ միավորված, 2010 թվականի դեկտեմբեր ամսից մինչև 2011 թվականի մարտի կեսերն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքի Կենտրոն վարչական շրջանի տարածքում շարունակաբար հափշտակել է Վլադիմիր Քալոյանին պատկանող ընդհանուր խոշոր չափի` 589.784 ՀՀ դրամին համարժեք 1.100 ԱՄՆ դոլար և 190.000 ՀՀ դրամ գումարները:
2011 թվականի հուլիսի 1-ին Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանի վերաբերյալ թիվ 13104211 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Դատարան, որին շնորհվել է ԵԿԴ/0132/01/11 համարը:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանի ընդհանուր իրավասության դատարանը, կիրառելով դատաքննության արագացված կարգ, 2011թվականի սեպտեմբերի 23-ի դատավճռով ամբաստանյալ Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանին մեղավոր է ճանաչել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով և դատապարտել է ազատազրկման` 2 /երկու/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով: ՀՀ քրեական օրենսգրքի 66-րդ հոդվածի 6-րդ մասով սահմանված կարգով` սույն դատավճռով նշանակված պատիժը` 2 /երկու/ տարի 6 /վեց/ ամիս ժամկետով ազատազրկումը և Երևան քաղաքի Ավան և Նոր Նորք վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության առաջին ատյանի դատարանի 2011 թվականի մայիսի 20-ի դատավճռով նշանակված պատիժը` 2/երկու/ տարի 6/վեց/ ամիս ժամկետով ազատազրկումը, գումարել է մասնակիորեն և Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանի նկատմամբ վերջնական պատիժ է նշանակել ազատազրկում` 3 /երեք/ տարի ժամկետով` պատժի կրման սկիզբը հաշվելով 2011 թվականի ապրիլի 13-ից: Փառանձեմ Ռուբիկի Առաքելյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` կալանավորումը, թողնվել է անփոփոխ` մինչև դատավճռի օրինական ուժի մեջ մտնելը։
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2011 թվականի սեպտեմբերի 23-ի դատավճռի դեմ վերաքննիչ բողոք է բերել ամբաստանյալ Փառանձեմ Առաքելյանի շահերի պաշտպան` Անահիտ Ավետիսյանը, որը Վերաքննիչ քրեական դատարանի 2011 թվականի հոկտեմբերի 31-ի որոշմամբ ընդունվել է վարույթ:
Դատավարության մյուս մասնակիցների կողմից այլ վերաքննիչ բողոքներ և գրավոր պատասխաններ չեն ներկայացվել:
Քրեական գործը ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանում ստացվել է 2011 թվականի հոկտեմբերի 27-ին:


2. Վերաքննիչ բողոքի հիմքերը, հիմնավորումները և պահանջը.

Պաշտպանը գտնում է, որ Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը ամբաստանյալ Փառանձեմ Առաքելյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրչենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով սահամնել է խիստ պատիժ, որը հիմք է հանդիսանում 23.09.2011 թվականի թիվ ԵԿԴ/0132/01/11 դատավճռի վերանայման:
Համաձայն ՀՀ քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին 23.05.2011 թվականի ընդունված օրենքի, օրենսդիրը փոփոխել է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի սանկցիան:
Պատիժ նշանակելիս, նշված հոդվածի կիրառմամբ դատարանը պետք է հաշվի առներ նաև այն կարևոր հանգամանքը, որ ամբաստանյալ Փառանձեմ Առաքելյանը հանցագործությունից հետո ամբողջությամբ, կամովին վերականգնել է տուժողներին պատճառված գույքային և բարոյական վնասները: Դատարանը արձանագրել է և որպես Փ.Առաքելյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք է դիտել տուժողներ Արմեն Հարությունյանին, Վլադիմիր Քալոյանին և Ռաֆիկ Բեգրակյանին հանցագործությամբ պատճառված գույքային վնասը կամովին հատուցելը: Դատարանը գտել է նաև, որ Փ. Առաքելյանի պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանք պետք է դիտել, որ վերջինիս վատառողջ է և խնամքին ունի հաշմանդամ որդի /ծնված 04.01. 2000 թվականին/: Դատարանը չի դիտել, որ հանցանք կատարելու պահին Փառանձեմ Առաքելյանը խնամքի տակ ունեցել է նաև մեկ այլ անչափահաս որդի` ծնված 01.01.1995թ.. իսկ ՀՀ քր. օր-ի 62-րդ հոդվածի 1-ին կետի 4-րդ ենթակետը սահմանել է, որ որպես մեղմացնող հանգամանք է դիտվում պատիժ
նշանակելու պահին հանցավորի խնամքի տակ մինչև 14 տարեկան երեխայի առկայությունը:
Պաշտպանը գտնում է, որ դատարանը խախտել է ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 127-րդ հոդվածի պահանջը և գործում առկա ապացույցները չի գնահատել բազմակողմանի, լրիվ և օբյեկտիվորեն: Տվյալ դեպքում չի գնահատվել Փառանձեմ Առաքելյանի խնամքի տակ գտնվող երկու անչափահաս երեխաների առկայությունը, որոնցից մեկը մանկուց հաշմանդամ է, գամված է սայլակին, որի խնամքը բացառապես իրականացնում է մայրը, ինչպես նաև մյուս որդու անչափահաս լինելու տարիքը: Դատարանը չի գնահատել ամբաստանյալի ընտանեկան դրությունը և անձը բնութագրող մյուս ապացույցները, մասնավորապես այն, որ ամբաստանյալ Փառանձեմ Առաքելյանը վատառողջ է, նախկինում տարել է բարդ վիրահատություն, հեռացրել են լեղապարկը: Այսպիսով առկա են բազմաթիվ խախտումներ, որոնք հիմք են հադիսանում վերաքննիչ բողոքը վարույթ ընդունելու և վերստին քննության արդյունքում կայացնելու արդարացի դատական ակտ: Պատիժ նշանակելիս խախտվել է նյութական իրավունքի հիմնարար սկզբունքների մի շարք պահանջները, մասնավորապես խախտվել են օրենքի առջև հավասարության, արդարության և պատասխանատվության անհատականացման, մարդասիրության սկզբունքները:
Բացի այդ աոաջին ատյանի դատարանում ամբաստանյալ Փառանձեմ Աոաքելյանը միջնորդել է արագացված դատական քննություն: Դա նշանակում է, որ դատարանը պետք է հաշվի առներ ամբաստանյալի պատիժը և պատասխանատվությունը մեղմացնող հանգամանք: Մինչդեռ ամբաստանյալի անձը հաշվի առնելու դեպքում դատարանը կհամոզվեր, որ ամբաստանյալը ուղղվել է և իր կողմից պատճառված վնասները ամբողջովին վերականգնվել է: Իսկ դա նշանակում է, որ ամբաստանյալ դրսևորել է վարքագիծ, այն է` վարույթ իրականացնող մարմնին ներկայացել է պարտաճանաչ ձևով, որևէ խոչընդոտ չի ստեղծել վարույթն իրականացնող մարմնի համար, առաջին իսկ կանչով ներկայացել է քննության: Այս բոլորը նշանակում է, որ էականորեն նվազում է իր անձի և իր կատարած հանցանքի հանրության համար վտանգավորության աստիճանը: Քրեական գործի նյութերում առկա է, որ վերականգնվել են տուժողներին պատճառված վնասները, առկա են ստացականները: Ուշագրավ է այն հագմանքը, որ գործում առկա փաստաթղթերը ոչ միայն դատական քննության չենթարկվեցին, այլ ընդհանրապես ոչ մի գնահատականի չարժանացան:
Պաշտպանը նշում է, որ իր պաշտպանյալը ընդունել է մեղքը, ուղղվել է, բնութագրվում է դրական, ամբողջությամբ վերականգնել է պատճառված նյութական վնասները, ունի բարձրագույն կրթություն, 40 տարեկան կին է, խնամքին ունի երկու անչափահաս որդիներ, հանդիսանում է սոցիալապես անապահով ընտանիքի անդամ, արարքը կատարել է նյութական ծանր պայմաններից ելնելով, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, տվել է ինքնախոստովանական ցուցմունքներ, տուժողների հետ հաշտվել են և միմյանց նկատմամբ բողոք կամ պարտք ու պահանջ չունեն և քրեական գործում չկա գեթ մեկ պատասխանատվությունը և պատիժը խստացնող որևէ հանգամանք:
Ելնելով վերոգրյալից վերաքննիչ քրեական դատարանից խնդրել է փոփոխել ամբաստանյալ Փառանձեմ Առաքելյանի նկատմամբ կայացրած 23.09.2011թ. դատավճիռը պատժի մասով, վերջինիս նկատմամբ կիրառել ՀՀ քր. օր-ի 70-րդ հոդվածի պահանջները` պատիժը պայմանականորեն չկիրառել և սահմանել փորձաշրջան:



3.Վերաքննիչ դատարանի պատճառաբանությունները և եզրահանգումը.

Վերաքննիչ բողոքում նշված հիմքերի ու հիմնավորումների սահմաններում վերլուծելով գործի նյութերը, լսելով պաշտպանի կողմից իր վերաքննիչ բողոքի հիմնավորումները, ամբաստանյալի բացատրությունները, դատական ակտը չբողոքարկած հակառակ կողմի` մեղադրողի պատասխանը, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել հետևյալ պատճառաբանությամբ:
ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 385հդ.-ի 1-ին մասի համաձայն` Վերաքննիչ դատարանը դատական ակտը վերանայում է Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում, նույն հոդվածի 3-րդ մասի համաձայն` Վերաքննիչ դատարանում բողոքի քննության ժամանակ առաջին ատյանի դատարանում հաստատված փաստական հանգամանքներն ընդունվում են որպես հիմք, բացառությամբ այն դեպքի, երբ բողոքում վիճարկվում է որևէ փաստական հանգամանք և Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ տվյալ փաստական հանգամանքի վերաբերյալ եզրակացության հանգելիս առաջին ատյանի դատարանն այն ճիշտ չի գնահատել:
Փառանձեմ Առաքելյանի կողմից ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով նախատեսված հանցանքները կատարելը և նրա մեղքը դատավարության որևէ մասնակցի կողմից չի վիճարկվում:
Չի վիճարկվում նաև առաջին ատյանի դատարանի կողմից դատավճռով հաստատված ճանաչված որևէ փաստական հանգամանք:
Այդ իսկ պատճառով, ինչպես նաև նկատի առնելով այն հանգամանքը, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանը սույն քրեական գործը քննել է դատական քննության արագացված կարգի կիրառմամբ, ՀՀ քր. դատ. օր.-ի 375-1-375-4-րդ հոդվածների պահանջների պահպանմամբ, ամբաստանյալ Փառանձեմ Առաքելյանի ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով մեղսագրված հանցանքների հիմնավորվածությունը ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը քննության առարկա չի դարձնում:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 360-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` դատավճիռ կայացնելիս դատարանը ներկայացված հաջորդականությամբ լուծում է հետևյալ հարցերը` ենթակա է արդյոք պատժի ամբաստանյալն իր կատարած հանցանքի համար, ինչ պատիժ պետք է նշանակվի նրա նկատմամբ, ամբաստանյալն արդյոք պետք է կրի իր նկատմամբ նշանակված պատիժը:
Նշված հարցերի լուծման ընթացքում դատարանը պետք է ղեկավարվի ՀՀ քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի մի շարք հոդվածներով: Մասնավորապես, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ հոդվածի համաձայն` հանցանք կատարած անձի նկատմամբ կիրառվող պատիժն արդարացի է, եթե համապատասխանում է հանցանքի ծանրությանը, դա կատարելու հանգամանքներին, հանցավորի անձնավորությանը, անհրաժեշտ և բավարար է անձին ուղղելու և նրա կողմից նոր հանցանքի կատարումը կանխելու համար:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 61-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվում է արդարացի պատիժ, որը որոշվում է քրեական օրենսգրքի Հատուկ մասի համապատասխան հոդվածի սահմաններում` հաշվի առնելով նույն օրենսգրքի Ընդհանուր մասի դրույթները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ նշանակվող պատժի նպատակն է վերականգնել սոցիալական արդարությունը, ուղղել պատժի ենթարկված անձին, ինչպես նաև կանխել հանցագործությունները:
Քրեական օրենսգրքի Ընդհանուր մասի վերը թվարկված դրույթներից հետևում է, որ հանցագործության համար մեղավոր ճանաչված անձի նկատմամբ ինչպես պատժատեսակի և պատժաչափի, այնպես էլ նշանակված պատիժը կրելու նպատակահարմարության վերաբերյալ դատարանի կողմից կայացված որոշումը պետք է հիմնված լինի կատարած հանցագործության, դրա առանձնահատկությունների, գործի կոնկրետ հանգամանքների, հանցավորի անձի, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող կամ ծանրացնող հանգամանքների բազմակողմանի գնահատման վրա` նպատակ ունենալով ապահովել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 48-րդ հոդվածի 2-րդ մասում նշված պատժի նպատակների իրագործման հնարավորությունը:
Պատիժ նշանակելիս և այն կրելու նպատակահարմարության հարցը քննարկելիս դատարանը հաշվի է առնում նաև ՀՀ քրեական օրենսգրքի 62-րդ և 63-րդ հոդվածներով նախատեսված պատասխանատվությունն ու պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 70-րդ հոդվածի 1-ին, 2-րդ մասերի համաձայն` եթե դատարանը կալանքի, ազատազրկման կամ կարգապահական գումարտակում պահելու ձևով պատիժ նշանակելով, հանգում է այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու, ապա կարող է որոշում կայացնել այդ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու մասին:
Պատիժը պայմանականորեն չկիրառելիս դատարանը հաշվի է առնում հանցավորի անձը բնութագրող տվյալները, պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող և ծանրացնող հանգամանքները:
Օրենքի նշված դրույթից հետևում է, որ պատիժը պայմանականորեն չկիրառելը օրենսդիրը կախման մեջ չի դնում ոչ կատարված հանցանքի բնույթից և հասարակական վտանգավորության աստիճանից, ոչ այն կատարող անձից, կարևորը այն է, որ իրավասու դատարանը յուրաքանչյուր կոնկրետ դեպքում, բազմակողմանի գնահատելով հանցանքի կատարման հանգամանքները, վերլուծելով այն կատարող անձին բնութագրող տվյալները, հանգի այն հետևության, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց պատիժը կրելու:
Ընդ որում, պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հետ կապված ՀՀ քրեական օրենսգիրքը ինչպես հանցագործությունների տեսակների, հանցավոր արարքի վտանգավորության աստիճանի ու բնույթի, այնպես էլ անձանց շրջանակի հետ կապված որևէ հատուկ սահմանափակում չի նախատեսել:
Այսինքն` օրենսդիրը պատիժը պայմանականորեն չկիրառելու հիմք է համարում դատարանի համոզվածությունը, որ դատապարտյալի ուղղվելը հնարավոր է առանց որոշակի պատժատեսակները ռեալ կրելու:
Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ ընդհանուր իրավասության դատարանը, իրավացիորեն հաշվի է առել ինչպես ամբաստանյալի կատարած հանցագործության բնույթն ու հասարակական վտանգավորության աստիճանը, այնպես էլ պատասխանատվությունը և պատիժը մեղմացնող հանգամանքները` այն, որ ամբաստանյալը ընդունել է իր մեղքը, անկեղծորեն զղջացել է կատարածի համար, բնութագրվում է դրական, երիտասարդ կին է, վատառողջ, ունի բարձրագույն կրթություն, խնամքին են գտնվում երկու անչափահաս երեխաները, որից` Հենրիկ Վարդանի Ղևոնդյանը (ծնված` 1995 թվականի հունվարի 1-ին ) 1-ին խմբի /ցմահ/ հաշմանդամ է, ընտանիքը գտնվում է սոցիալապես անապահով վիճակում, արարքը կատարել է նյութական ծանր պայմաններից ելնելով, ամբողջությամբ վերականգնել է տուժողներին պատճառված նյութական վնասները, ինչպես նաև պատասխանատվությունը և պատիժը ծանրացնող հանգամանքների բացակայությունը, նշանակել է համաչափ պատիժ` պահպանելով ՀՀ քրեական օրենսգրքի 10-րդ, 48-րդ, 61-րդ հոդվածների պահանջները:
Քննության առնելով վերը նշված բոլոր հանգամանքներն իրենց համակցության մեջ, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը գտնում է, որ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2011 թվականի սեպտեմբերի 23-ի դատավճիռը` ամբաստանյալ Փառանձեմ Առաքելյանի նկատմամբ նշանակված պատժի մասով, օրինական է, հիմնավորված և պատճառաբանված, հետևաբար պաշտպանի վերաքննիչ բողոքի փաստարկները չեն կարող բավարար հիմք հանդիսանալ Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի 23.09.2011թվականի դատավճիռը բեկանելու կամ փոփոխելու համար:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-րդ, 394-րդ, 402-րդ հոդվածներով, ՀՀ Վերաքննիչ քրեական դատարանը


Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 2011 թվականի սեպտեմբերի 23-ի դատավճիռը` Փառանձեմ Առաքելյանի նկատմամբ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 178-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետով, թողնել օրինական ուժի մեջ:
Որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ վճռաբեկ դատարան` հրապարակման պահից մեկամսյա ժամկետում:



ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` ստորագրություն
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` ստորագրություններ
Իսկականի հետ ճիշտ

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա. ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ