ԵԿԴ/0120/01/11
Ո Ր Ո Շ Ո ՒՄ
Քրեական գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու
մասին միջնորդությունը քննության առնելու մասին

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների
ընդհանուր իրավասության դատարանը

Նախագահությամբ դատավոր` Ա.Բեկթաշյանի
քարտուղարությամբ` Լ.Ղամբարյանի
մասնակցությամբ` մեղադրող` Է.Ղազարյանի
պաշտպան` Հ.Բաբայանի
թարգմանիչ` Ա. Խանիկյանի

2011 թվականի հոկտեմբերի 05-ին, դռնբաց դատական նիստում քննության առնելով քրեական գործն ըստ մեղադրանքի Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի` ծնված 15.10.1974 թվականին Ադրբեջանի Հանրապետությունում, ազգությամբ հայ, ՀՀ քաղաքացի, բարձրագույն կրթությամբ, ամուսնացած, խնամքին 2 անձ, նախկինում չդատված, չի աշխատում, հաշվառված է` Երևան քաղաքի Շիրակի փողոցի 2ա շենքի, 308-309 սենյակում, փաստացի բնակվում է Երևան քաղաքի Հալաբյան փողոցի 21 շենքի, 12 բնակարանում, մեղադրվում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասով, ամբաստանյալ Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի պաշտպան Հունան Բաբայանի միջնորդությունը` 19.06.2009 թվականին ընդունված «Համաներում հայտարարելու մասին» որոշման կիրառմամբ իր վերաբերյալ քրեական գործի վարույթը կարճելու և քրեական հետապնդումը դադարեցնելու մասին,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց`

2010 թվականի հունիսի 18-ին ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի ՔՎ Կենտրոնականի քննչական բաժնում անհայտ անձի կողմից փաստաթղթեր կեղծելու և Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի կողմից կեղծ փաստաթղթեր իրացնելու փաստի առթիվ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325 հոդվածի 1-ին մասով հարուցվել է թիվ 13129910 քրեական գործը:
15.07.2010 թվականի որոշմամբ Գայանե Եփրեմի Բոյախչյանը թիվ 13129910 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 214 հոդվածի 1-ին մասով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
31.05.2011 թվականի որոշմամբ Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովը թիվ 13129910 քրեական գործով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ, նրան մեղադրանք է առաջադրվել ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325 հոդվածի 1-ին մասով և նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
07.06.2011 թվականի որոշմամբ թիվ 13129910 քրեական գործով մեղադրյալ Գայանե Եփրեմի Բոյախչյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցվել է հանցակազմի բացակայության պատճառաբանությամբ:
Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասով և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325 հադվածի 1-ին մասով մեղադրանք է առաջադրվել այն բանի համար, որ նա չարամտորեն խուսափել է խոշոր չափերով հարկեր վճարելուց` օրենսդրությամբ նախատեսված հաշվետվություններ չներկայացնելու միջոցով, ինչպես նաև կեղծել և օգտագործել է իրավունք վերապահող պաշտոնական փաստաթուղթ:
Ամբաստանյալ Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովը 2004 թվականին իր կնոջ` Գայանե Եփրեմի Բոյախչյանի անվամբ հիմնադրել է «Ռադեոն» ՍՊԸ-ն, որը 2004-2008 թվականներին զբաղվել է ապառիկ և կանխիկ ձևակերպումներով համակարգիչների վաճառքով «ՎԻՊ» անվամբ խանութում, որը գործել է ք. Երևան Նալբանդյան 15 հասցեում: 2007 թվականի մարտի 2-ին կնոջ` Գ. Բոյախչյանի կողմից 3 տարի ժամանակով տրված լիազորագրի հիման վրա Ս. Ակոպովը զբաղվել է խանութի հաշվապահությամբ և մնացած փաստաթղթաբանությամբ, որից հետո պայմանագրերը և փաստաթղթերը ներկայացրել է կնոջը` ստորագրելու համար և 2008 թվականի մարտ և հունիս ամիսներին իր մոտ ունենալով Իրինա Նորիկի Մկրտչյանին տրված AE 0428978 համարի, Ռեգինա Սարգսի Մուշեղյանին տրված AE 0730179 համարի, Գրիգոր Սուրիկի Համբարձումյանին տրված AA 0241756 համարի անձնագրի պատճենները 2008 թվականի մարտի 3-ին, 7-ին և հունիսի 2-ին պատրաստել է իրավունք վերապահող ապառիկ համակարգչի գնման թիվ TS 08/03134, TS 08/03579, TS 08/10389 պայմանագրերը, որոնք կնքվել են վերջիններիս և «Ռադեոն» ՍՊԸ-ի միջև, այնուհետև արտատպման եղանակով կեղծել է Ի. Մկրտչյանի, Ռ. Մուշեղյանի, Գ. Համբարձումյանի ստորագրությունները նշված պայմանագրերում, կնքել և նույն օրը օգտագործել` կեղծ պայմանագրերը ներկայացրել է «Ինեկոբանկ»` ձևակերպելով սպառողական վարկ:
Բացի այդ Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովը հանդիսանալով «Ռադեոն» ՍՊԸ-ի տնօրեն Գայանե Եփրեմի Բոյախչյանի լիազորված անձը, ՍՊԸ-ի գործունեության ընթացքում 2008 թվականի հունվարի մեկից մինչև 2008 թվականի օգոստոսի 1-ն ընկած ժամանակահատվածում չարամտորեն խուսափելով հարկային պարտավորությունները կատարելուց` օրենսդրությամբ նախատեսված հաշվետվություններ չներկայացնելու պատճառով առաջացրել է 5.710.670 ՀՀ դրամ գումարի չափով հարկային պարտավորություններ, որի հետևանքով Հայաստանի Հանրապետությանը պատճառել է խոշոր չափի գույքային վնաս:
2011 թվականի հունիսի 16-ին թիվ 13129910 քրեական գործը մեղադրական եզրակացությամբ ուղարկվել է Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարան:
Դատարանի` 11.07.2011 թվականի որոշմամբ` Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի վերաբերյալ ՀՀ քրեական օրենսգրքի 325 հոդվածի 1-ին մասով քրեական գործի վարույթը կարճվել է և քրեական հետապնդումը դադարեցվել է` նրա նկատմամբ կիրառելով ՀՀ Ազգային Ժողովի կողմից 26.05.2011 թվականին ընդունված «Համաներում հայտարարելու մասին» որոշման 6-րդ կետի 2-րդ ենթակետը:
26.09.2011 թվականին Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության կողմից քաղաքացիական հայց է ներկայացվել դատարան` հանցագործությամբ պետությանը պատճառված 5.710.670 ՀՀ դրամ վնասը բռնագանձելու պահանջի մասին:
04.08.2011 թվականի դատական նիստի ընթացքում ամբաստանյալ Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի պաշտպան Հ.Բաբայանի կողմից միջնորդություն է ներկայացվել` Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի նկատմամբ կիրառել ՀՀ Ազգային Ժողովի կողմից 19.06.2009 թվականին ընդունված «Համաներում հայտարարելու մասին» որոշման 5-րդ կետի 1-ին ենթակետը և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասով վարույթը կարճել ու քրեական հետապնդումը դադարեցնել, պատճառաբանելով, որ մեղադրանքի որոշումից և գործում առկա մյուս նյութերից ակնհայտ է, որ Ս.Ակոպովի կողմից հարկային պարտավորությունները կատարելուց խուսափելուն ուղղված գործողություններն ավարտվել են 2008 թվականի օգոստոսի 01-ին: Նույն օրվա դրությամբ իր պաշտպանյալին մեղսագրվող հանցանքը նախատեսող ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասի սանկցիան որպես պատիժ է նախատեսել` տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկից հազարապատիկի չափով, կամ ազատազրկում` մինչև երկու տարի ժամկետով` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով` առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով, կամ առանց դրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 18-րդ հոդվածի համաձայն` ոչ մեծ ծանրության հանցագործություսններ են համարվում դիտավորությամբ կատարված այն արարքները, որոնց համարօրենսգրքով նախատեսված առավելագույն պատիժը չի գերազանցում երկու տարի ժամկետով ազատազրկումը:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասի սանկցիան փոփոխվել է միայն 10.06.2009 թվականին` «ՀՀ քրեական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին» ՀՀ օրենքով, որն ուժի մեջ է մտել 18.07.2009 թվականին:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի համաձայն` արարքի հանցավորությունը և պատժելիությունը որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի:
Նշված հանգամանքներից հետևում է, որ Ս.Ակոպովը կատարել է ոչ մեծ ծանրության հանցագործություն:
ՀՀ քրեականօրենսգրքի 75-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` անձն ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե ոչ մեծ ծանրության հանցանքն ավարտված համարելու օրվանից անցել է երկու տարի:
Ս.Ակոպովին որպես մեղադրյալ ներգրավելու որոշման համաձայն` նրա կողմից կատարվածհանցանք ավարտվել է 01.08.2008 թվականին, իսկ այդ ժամկետից անցել է երկու տարուց ավելի ժամանակ, վաղեմության ժամկետն այլ հանցագործությամբ չի ընդհատվել:
Ելնելով վերոգրյալից խնդրել է` Ս.Ակոպովին ազատել քրեական պատասխանատվությունից և քրեական գործի վարույթը կարճել:
Բացի այդ, ՀՀ ազգային ժողովի կողմից 19.06.2009 թվականին ընդունված «Համաներում հայտարարելու մասին» որոշման համաձայն` անձը ազատվում է քրեական պատասխանատվությունից, եթե մեղադրվում է այնպիսի հանցագործություններ կատարելու մեջ, որոնց համար նախատեսված է պատիժ` ոչ ավելի, քան երեք տարի ժամկետով ազատազրկում:
ՀՀ ազգային ժողովի կողմից 26.05.2011 թվականին ընդունված «Համաներում հայտարարելու մասին» որոշման 6-րդ կետի 3-րդ կետի համաձայն` անհրաժեշտ է քրեական հետապնդում չիրականացնել , ինչպես նաև կարճել մինչև 2011 թվականի մայիսի 1-ը կատարած հանցագործություսնների վերաբերյալ հետաքննության մարմինների, նախաքննության մարմինների կամ դատարանի վարույթում գտնվող քրեական գործերը, որոնցով` սույն որոշման երկրորդ կետում թվարկված անձինք կարող են մեղադրվել կամ մեղադրվում են այնպիսի հանցագործություններ կատարելու մեջ, որոնց համար նախատեսված է պատիժ` ոչ ավելի, քան հինգ տարի ժամկետով ազատազրկումը:
Նույն որոշման 2-րդ կետի 4-րդ ենթակետի համաձայն` այդպիսի անձինք են սույն որոշումն ուժի մեջ մտնելու օրվա դրությամբ հղի կանայք կամ մինչև երեք տարեկան երեխա ունեցող անձինք: Ս.Ակոպովը «Համաներում հայտարարելու մասին» որոշումն ուժի մեջ մտնելու օրվա դրությամբ ունի մինչև երեք տարեկան մեկ երեխա` Մարի Սերգեյի Ակոպովան` ծնված 15.12.2008 թվականին:
Եթե դատարանը գտնի, որ չեն լրացել Ս.Ակոպովին քրեական պատասխանատվության ենթարկելու ժամկետները, ապա խնդրում է քրեական գործի վարույթը կարճել և քրեական հետապնդումը դադարեցնել` «Համաներում հայտարարելու մասին» որոշման նշված հիմքով:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35-րդ հոդվածի 1-ին մասի 13-րդ կետի համաձայն` «Քրեական գործ չի կարող հարուցվել և քրեական հետապնդում չի կարող իրականացվել, իսկ հարուցված քրեական գործի վարույթը ենթակա է կարճման, եթե ընդունվել է համաներման ակտ», իսկ նույն հոդվածի 5-րդ մասը սահմանում է` «Դատարանը, հայտնաբերելով քրեական հետապնդումը բացառող հանգամանքներ, լուծում է ամբաստանյալի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնելու հարցը»:
«Հայաստանի Հանրապետության անկախության հռչակման 20-րդ տարեդարձի կապակցությամբ համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային Ժողովի 2011 թվականի մայիսի 26-ի թիվ ԱԺՈ-277-Ն որոշման (այսուհետ նաև` Համաներման որոշում) 6-րդ կետի 2-րդ ենթակետի համաձայն` «քրեական հետապնդում պետք է չհարուցել և քրեական հետապնդում չիրականացնել, ինչպես նաև կարճել մինչև 2011 թվականի մայիսի 1-ը կատարած հանցագործությունների վերաբերյալ հետաքննության մարմինների, նախաքննության մարմինների կամ դատարանի վարույթում գտնվող քրեական գործերը, բացառությամբ սույն որոշման 8-րդ կետի 4-րդ և 5-րդ ենթակետերով նախատեսված դեպքերի, որոնցով անձինք կարող են մեղադրվել կամ մեղադրվում են այնպիսի հանցագործություններ կատարելու մեջ, որոնց համար նախատեսված է պատիժ` ոչ ավելի, քան երեք տարի ժամկետով ազատազրկում»:
Ս.Ակոպովի կողմից հանցանքը կատարելու պահին ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի սանկցիան որպես պատիժ է նախատեսել տուգանք` նվազագույն աշխատավարձի հինգհարյուրապատիկից հազարապատիկի չափով, կամ ազատազրկում` մինչև երկու տարի ժամկետով` որոշակի պաշտոններ զբաղեցնելու կամ որոշակի գործունեությամբ զբաղվելու իրավունքից զրկելով` առավելագույնը հինգ տարի ժամկետով, կամ առանց դրա:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասի սանկցիան որպես պատիժ նախատեսում է տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի երկուհազարապատիկից երեքհազարապատիկի չափով, կամ ազատազրկում՝ երկուսից հինգ տարի ժամկետով:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 12-րդ հոդվածի համաձայն` «Արարքի հանցավորությունը և պատժելիությունը որոշվում են դա կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով»:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 13-րդ հոդվածի 2-րդ մասի համաձայն` «Արարքի հանցավորությունը սահմանող, պատիժը խստացնող կամ հանցանք կատարած անձի վիճակն այլ կերպ վատթարացնող օրենքը հետադարձ ուժ չունի»:
Նշված հոդվածների վերլությունից հետևում է, որ Ս.Ակոպովի նկատմամբ պետք է պատիժ նշանակել հանցանքը կատարելու ժամանակ գործող քրեական օրենքով:
Համաներման որոշման 8-րդ կետում սահմանված են այն դեպքերը, որոնց առկայության պայմաններում օրենսդիրը բացառել է համաներման կիրառումը: Մասնավորապես` Համաներման որոշման 8-րդ կետի 7-րդ ենթակետում թվարկված են ՀՀ քրեական օրենսգրքի այն հոդվածները և հոդվածների մասերը, որոնցով նախատեսված արարքները կատարած անձանց նկատմամբ համաներումը կիրառելի չէ: Սակայն հարկ է նկատել, որ թվարկված հոդվածների և հոդվածների մասերի շարքից բացակայում է ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասը, այսինքն` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205-րդ հոդվածի 1-ին մասով նախատեսված արարքներ կատարած անձանց նկատմամբ համաներման կիրառումը սահմանափակված չէ:
Սույն քրեական գործի նյութերում բացակայում է նաև Համաներման որոշման 8-րդ կետի մյուս ենթակետերում նշված այն սահմանափակումները, որոնք կարող են արգելք հանդիսանալ Համաներման որոշման կիրառման համար:
Դատարանը, հիմք ընդունելով վերը նշվածը և նկատի ունենալով, որ Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովը ու նրա պաշտպան Հ.Բաբայանը միջնորդել են Ս.Ակոպովի նկատմամբ կիրառել Համաներման որոշումը, գտնում է, որ Համաներման որոշման կիրառմամբ սույն քրեական գործի վարույթը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասով պետք է կարճել և քրեական հետապնդումը դադարեցնել:
Դատարանը, նկատի ունենալով, որ վերը նշված հիմնավորմամբ սույն քրեական գործի վարույթը պետք է կարճել և Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի նկատմամբ քրեական հետապնդումը դադարեցնել, գտնում է, որ նրա նկատմամբ խափանման միջոց կիրառելու անհրաժեշտությունը վերացել է, ուստի սույն որոշումն օրինական ուժի մեջ մտնելուց հետո Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` չհեռանալու մասին ստորագրությունը, պետք է վերացնել, իսկ քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված և քրեական գործին կցված Իրինա Նորիկի Մկրտչյանի, Ռեգինա Սարգսի Մուշեղյանի, Գրիգոր Սուրիկի Համբարձումյանի անվամբ 2008 թվականի մարտի 3-ին, մարտի 7-ին և հունիսի 2-ին Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի կողմից կեղծված համակարգչի ապառիկ գնման թիվ TS08/03134, TS 08/03579, TS 08/10389 պայմանագրերը պետք է թողնել քրեական գործին կցված:
Դատարանը, միաժամանակ քննության առնելով Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության կողմից ներկայացված 5.710.670 (հինգ միլիոն յոթ հարյուր տասը հազար վեց հարյուր յոթանասուն)ՀՀ դրամ գումարի քաղաքացիական հայցը, գտնում է, որ այն պետք է բավարարել և ամբաստանյալ Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովից հօգուտ պետական բյուջեի պետք է գանձել` 5.710.670 (հինգ միլիոն յոթ հարյուր տասը հազար վեց հարյուր յոթանասուն) ՀՀ դրամ` որպես պետությանը պատճառված վնասի հատուցում:
Դատարանը գտնում է նաև, որ դատական ակտով որոշված քաղաքացիական հայցի ապահովման միջոց պետք է Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի անվամբ գրանցված անշարժ գույքի վրա կալանք դնել` մինչև դատական ակտով որոշված` քաղաքացիական հայցի լրիվ բավարարումը:
Ելնելով վերոգրյալից, ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 35 հոդվածի 1-ին մասի 13-րդ կետով, 41-րդ, 151-րդ, 313-րդ հոդվածներով և հիմք ընդունելով «Համաներում հայտարարելու մասին» ՀՀ Ազգային ժողովի 2009 թվականի հունիսի 19-ի թիվ Ն-152-4 որոշումը, դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի պաշտպան Հունան Բաբայանի միջնորդությունը բավարարել` Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի վերաբերյալ` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 205 հոդվածի 1-ին մասով քրեական գործի վարույթը կարճել և քրեական հետապնդումը դադարեցնել` նրա նկատմամբ կիրառելով ՀՀ Ազգային Ժողովի կողմից 19.06.2009 թվականին ընդունված «Համաներում հայտարարելու մասին» որոշման 5-րդ կետի 1-ին ենթակետը:
Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ստորագրություն չհեռանալու մասին, վերացնել դատավճիռն օրինական ուժի մեջ մտնելու պահից:
Երևանի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների դատախազության կողմից ներկայացված քաղաքացիական հայցը բավարարել` ամբաստանյալ Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովից հօգուտ պետական բյուջեի գանձել` 5.710.670 (հինգ միլիոն յոթ հարյուր տասը հազար վեց հարյուր յոթանասուն) ՀՀ դրամ գումար` որպես պետությանը պատճառված վնասի հատուցում:
Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի անվամբ գրանցված անշարժ գույքի վրա դնել կալանք` մինչև դատական ակտով որոշված` քաղաքացիական հայցի լրիվ բավարարումը:
Քրեական գործով իրեղեն ապացույց ճանաչված և քրեական գործին կցված Իրինա Նորիկի Մկրտչյանի, Ռեգինա Սարգսի Մուշեղյանի, Գրիգոր Սուրիկի Համբարձումյանի անվամբ 2008 թվականի մարտի 3-ին, մարտի 7-ին և հունիսի 2-ին Սերգեյ Ռազմիկի Ակոպովի կողմից կեղծված համակարգչի ապառիկ գնման թիվ TS08/03134, TS 08/03579, TS 08/10389 պայմանագրերը թողնել քրեական գործին կցված:
Որոշումը վերաքննության կարգով կարող է բողոքարկվել ՀՀ վերաքննիչ քրեական դատարան` հրապարակման պահից մեկ ամսվա ընթացքում:


ԴԱՏԱՎՈՐ` Ա.ԲԵԿԹԱՇՅԱՆ