ԳՈՐԾ – ԵԿԴ/0100/01/11


ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ
ՔՐԵԱԿԱՆ ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ԴԱՏԱՐԱՆ
Ո Ր Ո Շ ՈՒ Մ
ՀԱՆՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ

11 հոկտեմբերի 2011թ. ք.Երևան

ՀՀ քրեական վերաքննիչ դատարանը /այսուհետ` Վերաքննիչ դատարան/
հետևյալ կազմով`

ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ` Ե.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ
ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ` Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ
Ս.ՉԻՉՈՅԱՆ
Քարտուղարությամբ` Տ.Հակոբյանի


ՄԱՍՆԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ՝

ԲՈՂՈՔ ԲԵՐԱԾ ԱՆՁ, ՊԱՇՏՊԱՆ` Ի.Պետրոսյանի
ԴԱՏԱԽԱԶ` Ա.Բեգինյանի
ՕՐԻՆԱԿԱՆ ՆԵՐԿԱՅԱՑՈՒՑԻՉ` Ռ.Կանցյանի
ՓՈՐՁԱԳԵՏ` Ս.Թադևոսյանի

Դռնբաց դատական նիստում, Գևորգ Կարապետյանի շահերի պաշտպան Ինեսսա Պետրոսյանի վերաքննիչ բողոքի հիման վրա, քննության առնելով քրեական գործով չթույլատրված արարք կատարած Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանի վերաբերյալ Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի <Բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ կիրառելու մասին> 13.07.2011թ. որոշման օրինականությանը և հիմնավորվածությանը,

Պ Ա Ր Զ Ե Ց

ԳՈՐԾԻ ԴԱՏԱՎԱՐԱԿԱՆ ՆԱԽԱՊԱՏՄՈՒԹՅՈՒՆԸ ԵՎ ՓԱՍՏԱԿԱՆ ՀԱՆԳԱՄԱՆՔՆԵՐԸ.
2010թ. նոյեմբերի 04-ին ՀՀ ոստիկանության պետական պահպանության ծառայության 1-ին գնդի 1-ին գումարտակի ավագ ոստիկան Ա.Սարգսյանը զեկուցագիր է ներկայացրել ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին այն մասին, որ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը և Վահե Գագիկի Արսենյանը նույն օրը` ժամը 18:00-ի սահմաններում, Երևան քաղաքի Ամիրյան փողոցի և Հանրապետության հրապարակի հատման մասում, շուրջ մեկ րոպե տևողությամբ, դիտավորությամբ կոպիտ կերպով խախտելով հասարակական կարգը և բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք արտահայտելով հասարակության` անցորդների նկատմամբ, վիճաբանել են միմյանց հետ` Վ.Արսենյանը ձեռքով հարվածել է Գ.Կարապետյանի կրծքավանդակին, իսկ վերջինս քաշել է Վ.Արսենյանի հագուստից:
ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնական բաժնի հետաքննիչ Վ.Հայկարամյանի 2010թ. դեկտեմբերի 13-ի որոշմամբ` Աշոտ Սարգսյանի 2011թ. նոյեմբերի 04-ի զեկուցագրի առթիվ նախապատրաստված նյութերով Վահե Գագիկի Արսենյանի նկատմամբ խուլիգանության հատկանիշներով քրեական գործի հարուցումը մերժվել է` Գևորգ Ավետիքի Կարպետյանի բողոքի բացակայության հիմքով:
Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ավագ դատախազ Ա.Բեգինյանի 2010թ. դեկտեմբերի 17-ի որոշմամբ` վերացվել է նյութերով քրեական գործի հարուցումը մերժելու վերաբերյալ հետաքննիչ Վ.Հայկարամյանի 2010թ. դեկտեմբերի 13-ի որոշումը և նյութերով հարուցվել է թիվ 13202110 քրեական գործը` ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258 հոդվածի 2-րդ մասով նախատեսված հանցագործության հատկանիշներով և ուղարկվել է ՀՀ ոստիկանության Կենտրոնականի քննչական բաժին` նախաքննություն կատարելու համար:
2011թ. փետրվարի 11-ին Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը ՀՀ քրեական օրենսգրքի 258-րդ հոդվածի 2-րդ մասով ներգրավվել է որպես մեղադրյալ: Նույն օրը նրա նկատմամբ որպես խափանման միջոց է ընտրվել ստորագրություն չհեռանալու մասին:
Համաձայն ՀՀ ԱՆ <Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն> փակ բաժնետիրական ընկերության նևրոզների կլինիկայի ղեկավար Ց.Հակոբյանի 02.02.2011թ. թիվ 18 գրության` Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը 2008թ. օգոստոսի 05-ից մինչև 2008թ. օգոստոսի 29-ը ստացիոնար բուժում է ստացել <Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն> փակ բաժնետիրական ընկերության նևրոզների կլինիկայում:
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Է.Կարապետյանի 2011թ. փետրվարի 11-ի որոշմամբ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանի նկատմամբ նշանակվել է ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննություն:
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Է.Կարապետյանի 2011թ. մարտի 12-ի որոշմամբ ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննություն անցկացնելու նպատակով մեղադրյալ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը տեղավորվել է ՀՀ ԱՆ <Նուբարաշեն> հոգեբուժական կլինիկա:
Համաձայն ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննության 07.04.2011թ. թիվ 47 փորձաքննության` փորձագիտական հանձնաժողովը եզրակացրել է, որ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը տառապել և տառապում է <Խելացնոր զառանցանքային շիզոֆրենիա> հոգեկան հիվանդությամբ: Այդ մասին են վկայում ինչպես անամնեստիկ տվյալները, այնպես էլ ներկա հետազոտման արդյունքները: Իրավախախտումը կատարելիս փորձաքննվողը գտնվել է վերը նշված հիվանդագին խանգարված վիճակում, արարքը կատարել է զառանցական ապրումների ազդեցության տակ, որը զրկել է նրան իր գործողությունների վտանգավորությունը գիտակցելու և դրանք ղեկավարելու հնարավորությունից: Ներկայումս նա նույնպես չի կարող գիտակցել իր գործողությունների վտանգավորությունը և ղեկավարել դրանք: Ուստի իրեն մեղսագրվող արարքի նկատմամբ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանին հարկ է ճանաչել անմեղսունակ: Իր ներկա հոգեկան վիճակով նա չի կարող մասնակցել դատաքննչական գործողություններին, սոցվտանգավոր է ինչպես անձի, այնպես էլ շրջապատի համար, կարիք ունի հարկադրական բուժման ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքի պայմաններում:
ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Է.Կարապետյանի 2011թ. ապրիլի 08-ի որոշմամբ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանի նկատմամբ հարուցվել է բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ կիրառելու վարույթ:
Նույն օրը որոշում է կայացվել Երևանի Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի ղեկավարի աշխատակազմի իրավաբանական բաժնի պետ Ռազմիկ Վարդգեսի Կանցյանին` որպես Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանի օրինական ներկայացուցիչ ճանաչելու մասին:
Նկատի ունենալով, որ մեղսագրվող արարքում Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը ճանաչվել է անմեղսունակ, իսկ համաձայն ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 457-րդ հոդվածի 1-ին մասի` անմեղսունակ անձանց նկատմամբ չի կարող խափանման միջոց կիրառվել, ՀՀ ոստիկանության ՔԳՎ Երևան քաղաքի Կենտրոնականի քննչական բաժնի քննիչ Է.Կարապետյանի 2011թ. ապրիլի 08-ի որոշմամբ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանի նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը` ատորագրություն չհեռանալու մասին, վերացվել է:
Նույն օրը որոշում է կայացվել Գ.Կարապետյանի նկատմամբ անվտանգության միջոց կիրառելու` նրան ՀՀ ԱՆ ՀԲԿ <Նուբարաշենի> հոգեբուժական կլինիկայի հարկադրական բուժման ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքում տեղավորելու մասին:
Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի <Բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ կիրառելու մասին> 13.07.2011թ. որոշմամբ քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարք կատարած Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը ճանաչվել է անմեղսունակ և ՀՀ քրեական օրենսգրքի 97-րդ հոդվածի 1-ին մասի 1-ին կետի և 98-րդ հոդվածի 1-ին մասի 2-րդ կետի կիրառմամբ նրա նկատմամբ նշանակվել է հարկադիր բուժում` ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքի պայմաններում:
Վերը նշված դատական ակտի դեմ պաշտպան Ինեսսա Պետրոսյանի կողմից բերված վերաքննիչ բողոքը 17.09.2011թ. որոշմամբ ընդունվել է վերաքննիչ քրեական դատարանի վարույթ:

ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ԲՈՂՈՔԻ ՀԻՄՔԵՐԸ, ՀԻՄՆԱՎՈՐՈՒՄՆԵՐԸ ԵՎ ՊԱՀԱՆՋԸ.
Պաշտպանը գտնում է, որ դատարանը խախտել է մի շարք նյութական իրավունքի նորմերի պահանջներ, որի արդյունքում հանգել է ոչ ճիշտ որոշման կայացմանը։
Այսպես, դատարանը գտել է, որ <Գևորգ Կարապետյանի իրավախախտման փաստն ապացուցված է, և բողոքարկվող որոշման մեջ նշել է, որ ապացուցված է Վահե Արսենյանի, Աշոտ Սարգսյանի և Հայկ Սուքիասյանի ցուցմունքներով։
Վկա Արսենյանը ցուցմունք է տվել, որ 2010թ. նոյեմբերի 04-ին աշխատանքից տուն վերադառնալիս Հանրապետության հրապարակի և Ամիրյան փողոցի հատման մասում քայլելու ժամանակ պատահաբար ինքը ուսով դիպչել է մի քաղաքացու, իսկ հետագայում իմացել է, որ նա Գևորգ Կարապետյանն է։ Նրանց միջև իոսակցություն է եղել զգույշ քայլելու վերաբերյալ, որը տևել է մոտ 1 րոպե և իրենց են մոտեցել ոստիկանության աշխատակիցները և հրավիրել բաժին։ Նա նշել է, որ որևէ հայհոյանք միմյանց չեն տվել, հասարակական կարգ չի խախտվել։
Վկաներ Աշոտ Սարգսյանը և Հայկ Սուքիասյանը հանդիսանում են ոստիկանության պետական պահպանության ծառայության գնդի 1-ին գումարտակի 1-ին վաշտի ոստիկաններ։ Վերջիններս են բերման ենթարկել ոստիկանության բաժին Գևորգ Կարապետյանին և Վահե Արսենյանին։ Նրանք իրենց ցուցմունքներում նշել են, որ ծառայություն իրականացնելիս, նկատել են, որ Ամիրյան փողոցի և Հանրապետության հրապարակի հատման մասում երկու քաղաքացիներ իրար հետ բարձր խոսում են։ Իրենք մոտեցել են նրանց և հրավիրել ոստիկանության բաժին։ Այդ քաղաքացիների բարձր խոսելը տևել է 1 րոպե, այլ քաղաքացիներ չեն խառնվել, հայհոյանքներ չեն հնչել։
ՀՀ Վճռաբեկ դատարանն իր 2006թ. հոկտեմբերի 24-ի թիվ ՎԲ-223/06 Արման Խաչատրյանի վերաբերյալ նախադեպային որոշման մեջ արտահայտել է հետևյալ իրավական դիրքորոշումը. <Խուլիգանությունը կարող է կատարվել միայն ուղղակի դիտավորությամբ։ Դա նշանակում է, որ մեղավոր անձը ոչ միան գիտակցում է, որ իր գործողություններով խախտում է հասարակական կարգն ու բացահայտ անհարգալից վերաբերմունք դրսևորում հանրության հանդեպ, այլև ցանկանում է կատարել այդ գործողությունները։ Խուլիգանական արարքը կարող է կատարվել միայն խուլիգանական մղումներից ելնելով։ Իսկ արարքը համարվում է խուլիգանական մղումներով կատարված, եթէ այն կատարվում է հասարակության և բարոյականության նորմերի նկատմամբ անթաքույց արհամարհանքի հողի վրա, երբ մեղավոր անձի վարքը հանդիսանում է բացահայտ մարտահրավեր՝ ուղղված հասարակական կարգի դեմ և թելադրված է լինում շրջապատին հակադրվելու, վերջինիս հանդեպ արհամարհական վերաբերմունք ցուցաբերելու ցանկությամբ։ Հետևաբար, եթե մեղավոր անձի գործողությունները կատարվել են ոչ խուլիգանական մղումներով և չեն զագորդվել հասարակական կարգի կոպիտ խախտմաբ, դրանք չեն կարող որակել որպես խուլիգանություն>։
Բողոք բերած անձը գտնում է, որ Գևորգ Կարապետյանը խուլիգանություն չի կատարել, քանի որ նման ապացույց դատաքննությամբ ձեռք չի բերվել։ Այլ հակառակը պարզվել է, որ հասարակական կարգի խախտում տեղի չի ունեցել, Գ.Կարապետյանը խուլիգանական մղումներ չի ունեցել, շրջապատին հակադրվելու և վերջինիս հանդեպ արհամարհական վերաբերմունք ընդհանրապես չի ցուցաբերվել։
Ավելին` Գևորգ Կարապետյանը համաձայն քրեական գործի նյութերում առկա 07.04.11 թ-ի թիվ 47 փորձաքննության տառապել և տառապում է <Խելացնոր զառանցքային շիզոֆրենիա> հոգեկան հիվանդությամբ։ Իրավախախտումը կատարելիս գտնվել է վերը նշված հիվանդագին խանգարված վիճակում, արարքը կատարել է զառանցանքային ապրումների ազդեցության տակ, որը զրկել է նրան իր գործողությունների վտանգավորությունը գիտակցելու, դրանք ղեկավարելու հնարավորությունից։ ... Իրեն մեղսագրվող արարքի նկատմամբ Գևորգ Կարապետյանին հարկ է ճանաչել անմեղսունակ.....>:
Բնականաբար նման պայմաններում, երբ անձը ունի հոգեկան հիվանդություն ուղղակի դիտավորության մասին խոսք չի կարող լինել և անձը չէր էլ կարող գիտակցել, որ կատարում է հասարակական կարգի խախտում, ինչը որպես իրավական դիրքորոշում արտահայտված է վերը նշված նախադեպային որոշման մեջ։
Ըստ բուժող բժիշկ Անուշավան Միրզոյանի ցուցմունքի` 10.04.2011 թ.-ից ՀՀ ԱՆ <Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն> ՓԲԸ-ում է բուժում ստանում Գ.Կարապետյանը։ Բուժումը տվել է իր դրական արդյունքը։ Երբ հիվանդը ընդունվել է իրենց բժշկական կենտրոն, այդ ժամանակ նրա վիճակը գնահատվել միջին՝ պսիխոտիկ երևույթներից, քննադատությունը բացակայել է։ Երեք ամիս բուժում ստանալուց հետո, քննադատությունը գրեթե բավարար չափով բավարարվել է, անգամ դրական փոփոխություններ կան դատարանի կողմից կատարված հարցումից հետո։ Ներկա վիճակում Գևորգ Կարապետյանը հասարակության նկատմամբ սոցիալապես վտանգավորություև չի ներկայացնում, ինչն էլ հավաստում է, որ կարող է բուժումը շարունակել ոչ ստացիոնար պայմաններում։
Նման պայմաններում դատարանը, անհիմն որոշում է կայացրել Գևորգ Կարապետյանի նկատմամբ` նշանակելով հարկադիր բուժում՝ ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքի պայմաններում։
Այսպիսով, բժիշկ Ա.Միրզոյանի ցուցմունքից և դատարանին ուղարկած գրությունից պարզ է դառնում, որ Կարապետյանը այլևս հոգեբուժական հիվանդանոցում բուժման կարիք չունի։ Նրա բուժումը կարելի է շարունակել արտահիվանդանոցային պայմաններում։
Համաձայն քրեական գործի նյութերի` Գ.Կարապետյանը ամուսնացած է և ունի երկու երեխա։
Ելնելով վերոգրյալից` բողոք բերած անձը խնդրել է բեկանել Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.07.11 թ-ի թիվ ԵԿԴ/0100/01/11 որոշումը և կարճել՝ բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ կիրառելու մասին վարույթը, քանի որ Գևորգ Կարապետյանը իրավախախտում չի կատարել կամ վարույթը չկարճելու դեպքում, բեկանել ընդհանուր իրավասության դատարանի 13.07.11 թ.-ի թիվ ԵԿԴ/0100/01/11 որոշումը և Գևորգ Կարապետյանի նկատմամբ հարկադիր բուժում նշանակել՝ արտահիվանդանոցային պայմաններում և Գևորգ Կարապետյանի նկատմամբ կիրառված անվտանգության միջոցը վերացնել։

ՎԵՐԱՔՆՆԻՉ ԴԱՏԱՐԱՆԻ ՊԱՏՃԱՌԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՆ ՈՒ ԵԶՐԱՀԱՆԳՈՒՄԸ.
Վերաքննիչ բողոքի հիմքերի և հիմնավորումների սահմաններում դատական ստուգման ենթարկելով ընդհանուր իրավասության դատարանի որոշման օրինականությունը և հիմնավորվածությունը, ուսումնասիրելով ներկայացված նյութերը, լսելով բողոքում ներկայացված հետևությունները հիմնավորելու մասին պաշտպանի պատճառաբանությունները, դատախազի պատասխանը, բողոքի դեմ` Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը պետք է մերժել, իսկ ընդհանուր իրավասության դատարանի դատական ակտը պետք է թողնել օրինական ուժի մեջ` հետևյալ պատճառաբանությամբ.
Բողոքի հիմնավորումներն այն մասին, որ մեղադրյալ Գ.Կարապետյանի գործողություններում բացակայում է հանցակազմը հերքվում է և Գևորգ Կարապետյանի իրավախախտման փաստը ապացուցվում է դատաքննությամբ հետազոտված և ընդհանուր իրավասության դատարանի որոշման մեջ շարադրված հետևյալ ապացույցներով.
Վկա Վահե Գագիկի Արսենյանի ցուցմունքով` այն մասին, որ 2010 թվականի նոյեմբերի 4-ին` ժամը 18:00-ի սահմաններում, աշխատանքից տուն վերադառնալիս Հանրապետության հրապարակի և Ամիրյան փողոցի հատման հատվածում` ՀՀ արտաքին գործերի նախարարության շենքի դիմաց, իրեն հանդիպակաց քայլելու ժամանակ պատահաբար ուսով դիպել է իրեն անծանոթ մի քաղաքացու, իսկ հետագայում իմացել է, որ նա Երևան քաղաքի բնակիչ Գևորգ Կարապետյանն է: Ինքը նրան ասել է, որ զգույշ լինի, Գ.Կարապետյանն էլ մոտենալով իրեն սկսել է հեգնանքով խոսել` նույնպես ասելով` <Արա զգույշ եղի, դիմացդ չես նայում>, ինքն էլ զգալով, որ նրա վրայից ալկոհոլի հոտ է գալիս և խուսափելով վիճաբանությունից, երկու ձեռքերով հրել է նրա կրծքավանդակից ու փորձել է հեռանալ: Սակայն Գ.Կարապետյանը մոտենալով իրեն սկսել է վիճաբանել իր հետ ու քաշքշել իր բաճկոնից: Այդ պահին ինքը նկատել է, որ իրենց են մոտենում ոստիկանության աշխատակիցները: Վերջիններս իրեն ու այդ երիտասարդին բերման են ենթարկել ոստիկանության Կենտրոնականի բաժին: Վիճաբանությունը տևել է մոտ մեկ րոպե:
Վկաներ Աշոտ Գրիշայի Սարգսյանի և Հայկ Նիկոլի Սուքիասյանի նույնաբովանդակ ցուցմունքներով` այն մասին, որ հանդիսանում են ՀՀ Ոստիկանության պետական պահպանության ծառայության գնդի 1-ին գումարտակի, 1-ին վաշտի ոստիկաններ: 2010թ. նոյեմբերի 4-ին, գտնվել են ծառայության մեջ և ծառայություն իրականացնելիս, ժամը 18:00-ի սահմաններում Երևան քաղաքի Ամիրյան փողոցի և Հանրապետության հրապարակի հատման մասում, նկատել են, որ ՀՀ արտաքին գործերի նախարարության շենքի առջև երկու քաղաքացիներ քաշքշել են միմյանց, ոտքերով ու ձեռքերով հարվածել իրար: Իրենք մոտեցել են նրանց ու հասարակական կարգը խախտելու համար նրանց բերման են ենթարկել ՀՀ ոստիկանության Կենտորնականի բաժին, որտեղ և տեղեկացել են, որ վիճաբանողները Երևան քաղաքի բնակիչներ Գևորգ Կարապետյանը և Վահե Արսենյանն են: Վիճաբանության ժամանակ կանգառում քաղաքացիներ եղել են, սակայն նրանք չեն խառնվել վիճաբանությանը: Վիճաբանողներին նկատելու պահից մինչև հանգստացնելու պահը տևել է երկու րոպեից ոչ ավելի: Իրենք նկատել են նաև, որ Գ.Կարապետյանն ալկոհոլ օգտագործած վիճակում է եղել:
Վկա Անուշավան Միրզոյանի ցուցմունքով` այն մասին, որ աշխատում է ՀՀ ԱՆ <Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն> փակ բաժնետիրական ընկերության <Նուբարաշենի> հոգեբուժական կլինիկայի 2-րդ բաժանմունքում` որպես բժիշկ: Հանդիսանում է Գևորգ Կարապետյանի բուժող բժիշկը: 10.04.2011 թվականից հիվանդը համապատասխան բուժում է ստացել իրենց բաժանմունքում, որն էլ ժամանակի ընթացքում տվել է իր դրական արդյունքը: Երբ հիվանդն ընդունվել է իրենց բաժանմունք, այդ ժամանակ նրա հոգեկան վիճակը բնութագրվել է միջին` պսիխոտիկ երևույթներից քննադատությունը բացակայել է: Երեք ամիս բուժումը ստանալուց հետո քննադատությունը գրեթե բավարար չափով բավարարվել է, անգամ դրական փոփոխություններ կան դատարանի կողմից կատարված հարցումից հետո: Ներկա վիճակում Գևորգ Կարապետյանը հասարակության նկատմամբ սոցիալապես վտանգավորություն չի ներկայացնում, ինչն էլ հավաստում է, որ կարող է բուժումը շարունակել ոչ ստացիոնար պայմաններում: Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը ՀՀ ԱՆ <Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն> փակ բաժնետիրական ընկերության <Նուբարաշենի> հոգեբուժական կլինիկայի 2-րդ բաժանմունքում ստանում է հակափսիխոտիկ բուժման կուրս, հոգեվիճակում նկատվում է դրական տեղաշարժ, քննադատությունը կրում է ֆորմալ բնույթ՚ ասելով նկատի ունեն այն, որ քննադատությունը չափանիշներից է, որով առաջնորդվում են բժիշկները: Այն կամ բացակայում է կամ կա: Բացակայելուց մինչև բավարար վերականգնվելն անցնում է որոշակի փուլեր: Ոչ տերմիններով ասած` ֆորմալ բնույթ, թերի վերականգնում, մասնակի, ամբողջական` բավարար ծավալի վերականգնում: Գևորգ Կարապետյանը հասարակության համար վտանգավորություն ներկայացնում է, թե ոչ, դրա պատասխանը կարող է տալ միայն հանձնաժողովը և սույն ցուցմունքը պնդեց նաև Վերաքննիչ դատարանում:
<Շտապբուժօգնություն> ՊՓԲԸ-ի կողմից տրված թիվ 103322 արձանագրությամբ այն մասին, որ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը գտնվել է ալկոհոլ օգտագործած վիճակում:
ՀՀ ԱՆ <Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն> փակ բաժնետիրական ընկերության <Նուբարաշենի> հոգեբուժական կլինիկայի ղեկավարի կողմից 27.06.2011թ. տրված գրության համաձայն` Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը ՀՀ ԱՆ <Հոգեբուժական բժշկական կենտրոն> փակ բաժնետիրական ընկերության <Նուբարաշենի> հոգեբուժական կլինիկայի 2-րդ բաժանմունքում ստանում է հակափսիխոտիկ բուժման կուրս, հոգեվիճակում նկատվում է դրական տեղաշարժ, քննադատությունը կրում է ֆորմալ բնույթ:
Համաձայն ստացիոնար դատահոգեբուժական փորձաքննության 07.04.2011 թվականի թիվ 47 փորձաքննության` փորձագիտական հանձնաժողովը եզրակացրել է, որ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը տառապել և տառապում է <Խելացնոր զառանցանքային շիզոֆրենիա> հոգեկան հիվանդությամբ: Այդ մասին են վկայում ինչպես անամնեստիկ տվյալները, այնպես էլ ներկա հետազոտման արդյունքները: Իրավախախտումը կատարելիս փորձաքննվողը գտնվել է վերը նշված հիվանդագին խանգարված վիճակում, արարքը կատարել է զառանցական ապրումների ազդեցության տակ, որը զրկել է նրան իր գործողությունների վտանգավորությունը գիտակցելու և դրանք ղեկավարելու հնարավորությունից: Ներկայումս նա նույնպես չի կարող գիտակցել իր գործողությունների վտանգավորությունը և ղեկավարել դրանք: Ուստի իրեն մեղսագրվող արարքի նկատմամբ Գևորգ Ավոտիքի Կարապետյանին հարկ է ճանաչել անմեղսունակ: Իր ներկա հոգեկան վիճակով նա չի կարող մասնակցել դատաքննչական գործողություններին, սոցվտանգավոր է ինչպես անձի, այնպես էլ շրջապատի համար, կարիք ունի հարկադրական բուժման ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքի պայմաններում:
Փորձագետ Ս.Թադևոսյանը, պնդելով դատահոգեբուժական փորձաքննության թիվ 47 փորձաքննության եզրակացությունը, դատաքննության ընթացքում ավելացրել է, որ բուժման ընթացքը հաշվի առնելով, կարելի ասել , որ Գ.Կարապետյանն այս պահին հիվանդանոցային պայմաններում բուժման կարիք չունի:
Հաշվի առնելով, որ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանը կատարել է քրեական օրենսգրքով չթույլատրված արարք և այն կատարելիս գտնվել է հոգեկան խանգարման անմեղսունակ վիճակում և չէր կարող ղեկավարել ու հաշիվ տալ իր գործողություններին, ընդհանուր իրավասության դատարանը հանգել է այն հետևության, որ նա չի կարող քրեական պատասխանատվության ենթարկվել և նրա նկատմամբ պետք է նշանակել բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` քրեական պատասխանատվության ենթակա չէ այն անձը, ով հանրության համար վտանգավոր արարք կատարելու պահին գտնվել է անմեղսունակության վիճակում, այսինքն՝ քրոնիկ հոգեկան հիվանդության, հոգեկան գործունեության ժամանակավոր խանգարման, տկարամտության կամ հոգեկան այլ հիվանդագին վիճակի հետևանքով չէր կարող գիտակցել իր գործողության (անգործության) վտանգավորությունը կամ ղեկավարել դա:
Նշված հոդվածի 2-րդ մասը սահմանում է, որ հանրության համար վտանգավոր արարքն անմեղսունակության վիճակում կատարած անձի նկատմամբ դատարանը կարող է նշանակել բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոցներ:
ՀՀ քրեական օրենսգրքի 100-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` հոգեբուժական կազմակերպությունների ընդհանուր հսկողության հոգեբուժական բաժանմունքում դատարանի որոշմամբ հարկադիր բուժում կարող է նշանակվել, եթե անձի հոգեկան խանգարման վիճակը պահանջում է բուժման, խնամքի և հսկողության այնպիսի պայմաններ, որոնք կարող են իրականացվել միայն հիվանդանոցային ձևով:
Բժշկական բնույթի հարկադրանքի միջոց նշանակելիս, դատարանը հաշվի է առնում անձի հոգեկան հիվանդությունը, նրա կատարած արարքի բնույթն ու հանրության համար վտանգավորության աստիճանը:
ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 464-րդ հոդվածի 1-ին մասը սահմանում է, որ անձի կողմից քրեական օրենքով չթույլատրված արարքն անմեղսունակության վիճակում կատարելն ապացուցված համարելով` դատարանը որոշում է կայացնում անձին քրեական պատասխանատվությունից և պատժից ազատելու ու նրա նկատմամբ բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ կիրառելու մասին:
Ինչ վերաբերում է բողոքի հիմնավորումներին այն մասին, որ մեղադրյալ Գ.Կարապետյանի ներկա առողջական վիճակը հնարավորություն է տալիս փոխելու բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցը, ապա Վերաքննիչ դատարանն արձանագրում է, որ ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 465-րդ հոդվածի 1-ին մասի իրավադրույթի համաձայն` եթե անձի առողջական վիճակի բարելավումից կամ լրիվ առողջանալուց հետո վերանում է բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցի հետագա կիրառման անհրաժեշտությունը, դատարանը, բժշկական հանձնաժողովի եզրակացության հիման վրա, առողջապահության մարմնի միջնորդությամբ քննում է բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցը վերացնելու կամ փոխելու հարցը:
Այսպիսով. Վերաքննիչ դատարանը հանգում է այն հետևության, որ հետագա հարկադրական բուժումը ընդհանուր հսկողության բաժանմունքում դադարեցնելը այլ իրավական ընթացակարգ է սահմանում , ուստի ընդհանուր իրավասության դատարանի <Բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ կիրառելու մասին>13.07.2011թ. որոշումը օրինական է և հիմնավորված և այն փոփոխելու հիմքեր չկան:
Ելնելով վերոգրյալից և ղեկավարվելով ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 393-394-րդ, 402-րդ, 412-րդ հոդվածներով` Վերաքննիչ դատարանը

Ո Ր Ո Շ Ե Ց

Երևան քաղաքի Կենտրոն և Նորք-Մարաշ վարչական շրջանների ընդհանուր իրավասության դատարանի` մեղադրյալ Գևորգ Ավետիքի Կարապետյանի նկատմամբ <Բժշկական բնույթի հարկադրական միջոցներ կիրառելու մասին> 2011թ. հուլիսի 13-ի որոշմումը, թողնել օրինական ուժի մեջ, իսկ պաշտպանի վերաքննիչ բողոքը մերժել:
Սույն որոշումը կարող է բողոքարկվել ՀՀ Վճռաբեկ դատարան հրապարակման պահից մեկ ամսյա ժամկետում:



ՆԱԽԱԳԱՀՈՂ ԴԱՏԱՎՈՐ Ե.ԴԱՐԲԻՆՅԱՆ

ԴԱՏԱՎՈՐՆԵՐ Ա.ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ

Ս.ՉԻՉՈՅԱՆ